در زبان‌شناسی شناختی تشبیه به چه معناست؟
171417#1
تشبیه، در علم بیان مانند کردن چیزی است به چیزی دیگر. تشبیه مانندگی مبتنی بر کذب است یا با اغراق همراه است؛ یعنی باید دو چیز را که در واقع به یکدیگر شبیه نیستند یا شباهتی آشکارا ندارند را، به هم مانند کنیم. در تشبیه، نویسنده یا شاعر شباهتی را ادعا و برقرار یا آشکار می‌کند؛ بنابراین، تشبیه جمله‌ای است که تمام ارکان تشبیه را داشته باشد اما مبتنی بر صدق باشد- چون مخیل نیست، تشبیه نیز به حساب نمی‌آید. مثلاً در جملهٔ «سگ مانند شغال است» چون جمله مخیل نیست و در عالم واقع هم سگ و شغال از یک گونه‌اند، تشبیهی روی نداده است. اما جملهٔ تشبیهی جمله‌ای است که به ظاهر درست نمی‌نماید، و باعث اعجاب می‌شود و کسی در دید منطقی به آن باور ندارد.
تشبیه
171417#0
تَشبیه به یاد آوردن شباهت یا شباهت‌های دو چیز مختلف از جهت یا جهات گوناگون است.
تشبیه
3659799#0
معنی‌شناسی شناختی یا معناشناسی شناختی (Cognitive Semantics)، بخشی از جنبش زبان‌شناسی شناختی است. معنی‌شناسی مطالعه‌ی معنای زبانی است. معنی‌شناسی شناختی ادعا می‌کند که زبان بخشی از توانایی عمده‌تر شناختی بشر است و بنا بر این تنها می‌تواند جهان را آن گونه که انسان‌ها متصور می‌شوند توضیح دهد. قطعاً بین این دنیای مفهومی و دنیای واقعی تفاوتهایی هست. مهم‌ترین اصول معنی‌شناسی شناختی عبارتند از: به عنوان بخشی از زبان‌شناسی شناختی، رویکرد معنی‌شناسی شناختی بخش‌بندی سنتی زبان‌شناسی به: واج‌شناسی، ساخت‌واژه، نحو، کاربردشناسی و غیره را رد می‌کند. در عوض معنی‌شناسی را به: "ساختار معنایی" و "بازنمودِ دانش" تقسیم می‌کند. بنا بر این معنی‌شناسی شناختی، بخش عمده‌ای از حوزه‌ای که به‌طور سنتی مربوط به کاربردشناسی بود و همین طور معنی‌شناسی را مطالعه می‌کند. روش‌های خاص معنی‌شناسی شناختی معمولاً در مطالعه‌ی واژگان به کار می‌روند، مانند روشهایی که توسط لئونارد تالمی، جورج لیکاف، دیرک گیرائرتس و بروس واین هاوکینز پیشنهاد شدند. برخی چارچوب‌های معنی‌شناسی شناختی، مانند چارچوبی که توسط تالمی ایجاد شد، به ساختارهای نحوی نیز توجه داشتند.
معنی‌شناسی شناختی
5232708#23
با تطبیق و تشبیه به تعادل می‌رسیم. پیاژه توضیح می‌دهد که تعادل، به عنوان یک مرحله‌ی شناخت است که هنگامی متوازن می‌شود که طرحواره‌ها قادر به توضیح آنچه فرد می‌بیند و دریافت می‌کند، باشند. هنگامی که اطلاعات جدید هستند و در قالب طرحواره‌ی فعلی جا نمی‌گیرند، عدم تعادل رخ می‌دهد که در مراحل رشد کودک ناخوشایند هستند. رخ دادن عدم تعادل به آن معناست که فرد به ستوه آمده و تلاش می‌کند که انسجام ساختارهای شناختی خود را از طریق تطبیق بازیابد.
طرح‌واره (روانشناسی)
5238661#0
ناچِشایی یا اَچِشایی یا اَمَزی یا اَگِوزیا از دست دادن کارکردهای مزه‌شناسی زبان است؛ به‌ویژه ناتوانی در شناسایی شیرینی، ترشی، تلخی، شوری و اومامی (به‌معنی مزه دل‌پذیر و خوشایند و ادویه‌ای خوراک). گاهی با نابویایی یا آنُسِمی اشتباه می‌شود. از آن‌جا که زبان تنها می‌تواند بافت را نشان دهد و میان مزه‌ها گونه‌گونی قایل شود، بیشتر آنچه که به‌عنوان حس چشایی دریافت می‌شود در واقع از بو گرفته می‌شود. اَچشایی (آگزی) راستین دارای ارتباط کمی در مقایسه با هایپوگِوزیا (فروچشایی) - از دست دادن پاره‌ای مزه - و دیسگِوزیا (دُشچشایی) - تحریف یا تغییر مزه - است.
ناچشایی
247869#3
در زبان‌شناسی شناختی، دیدگاه مهم سوسور مبنی بر اینکه زبان، نظامی از نشانه‌هاست، پذیرفته شده‌است. در این نگرش، نمادهای معنایی، ثابت و ازپیش‌تعیین‌شده نیستند، بلکه فرایندهایی ذهنی در نظر گرفته می‌شوند که لانگاکر در اشاره به آنها، به جای اصطلاح «مفهوم»، از «مفهوم‌سازی» بهره می‌برد. زبان، افکار ما را رمزگذاری می‌کند. زبان به ما اجازه می‌دهد در تمام موقعیت‌ها با بهره‌گیری از «واحدهای نمادین» (تکواژها، کلمات یا زنجیره‌ای از کلمات) به رمزگذاری و انتقال مفاهیم و افکار پیچیده و ظریف خود بپردازیم. درک کامل زبان، بستگی به دانش دائرةالمعارفی دارد و واژه‌ها فقط در بخشی از مفهوم‌سازی شرکت می‌کنند.
زبان‌شناسی شناختی
3847646#0
بستار شناختی به ویژگی خاصی در نظریه‌های شناخت‌شناسی اشاره دارد که در آن گزاره‌هایی که فرد می‌داند نسبت به عملگرهای منطقی که از آن بهره می‌برد بسته است. به طور ساده، بستار شناختی می‌گوید اگر فردی الف را باور دارد، و همچنین به گزاره «اگر الف، آنگاه ب» هم باور دارد، آنگاه باید به گزاره ب هم باور داشته باشد. یعنی گزاره‌های باور شده همگی روی قیاس استثنایی بسته هستند.
بستار شناختی
5129911#0
انسجام در زبانشناسی چیزی است که باعث می‌شود یک متن از نظر مفهومی معنی دار باشد. این امر به ویژه در برخورد با زبانشناسی متن اهمیت پیدا می‌کند. انسجام از طریق ویژگی‌های نحوی از قبیل استفاده از المان‌های deictic, anaphoric و cataphoric یا یک ساختار تنش منطقی و همچنین از طریق پیش فرضها و پیامدهای متصل به دانش کلی جهان بدست می‌آید. عناصر زبانی صرف که یک متن را منسجم می‌کند تحت اصطلاح انسجام قرار می‌گیرند.
انسجام (زبان شناسی)
447356#0
تبار شاخه یا کلاد (از ریشه یونانی "کلادوس" به معنای شاخه) کلمه‌ای است که در سال ۱۹۵۷ توسط زیست‌شناس انگلیسی جولیان هاکسلی پیشنهاد گردید. در دانش سامانه‌شناسی زیستی، تبارشاخه تک‌شاخه‌ای از درخت تبارزایی است که یک نیای مشترک و تمامی نوادگان او (شامل گونه‌های از میان رفته و گونه‌های زنده) را در بر می‌گیرد. بر خلاف طبقه‌بندی لینه‌ای که در آن از سطوح آرایه‌شناختی مختلفی همچون فرمانرو، دسته، رده و راسته استفاده می‌شود، طبقه‌بندی بر اساس تبارشاخه توان پیروی از چنین رویکردی را ندارد و نامگذاری آرایه‌شناسی لینه‌ای و کلادیستیک همواره با یکدیگر هماهنگ نیستند.تبارشاخه را با رعایت این پیش شرط اساسی که تمامی گونه‌های منشعب شده از نیای مشترک را دربر گیرد می‌توان در هر سطحی مورد ارزیابی قرار داد. چنین گروهی را گروه فراگیر یا مونوفیلتیک گویند. کلادیست‌ها رده، رسته یا خانواده‌ای را که تنها برخی از گونه‌های منشعب شده از نیای مشترک را شامل می‌شوند گروه نافراگیر یا پارافیلتیک نامیده و نمی‌پذیرند. به عنوان مثال از دیدگاه آن‌ها نامگذاری گروهی بنام خزندگان و جدا کردن آن از پرندگان درست نیست زیرا در این صورت گروه خزندگان یک گروه پارافیلتیک خواهد بود. با توجه به این نکته که پرندگان از دایناسورها منشعب شده‌اند و با خزندگان نیای مشترکی دارند، نمی‌توان خزندگان را تبارشاخه ای جدا در نظر گرفت.بر پایه همین نگرش، کلادیست‌ها نامگذاری گروهی بنام میمون‌ها و جدا ساختنش از کپی‌ها را درست نمی‌دانند. میمون یک تقسیم‌بندی پارافیلتیک است که شامل میمون‌های دنیای قدیم و میمون‌های دنیای جدید می‌شود. این تقسیم‌بندی کپی‌ها را که با میمون‌های دنیای قدیم نیای مشترک دارند، به کناری نهاده‌است که از دیدگاه کلادیست‌ها نا درست است. میمون‌های دنیای قدیم و کپی‌ها خود با میمون‌های دنیای جدید نیای مشترک دارند پس از دیدگاه کلادیست‌ها هنگامی می‌توانیم از واژه میمون به عنوان یک تبارشاخه بهره جوییم که بپذیریم انسان نیز یک میمون است و در غیر این صورت بهتر است این واژه را به یکباره کنار بگذاریم.
تبارشاخه
481646#4
شستشوی مغزی عمدتاً در جریان بازسازی سیاسی انجام می‌شود، چنان‌که در انقلاب فرهنگی چین، اسرای جنگی، شکنجه مخالفین سیاسی، گروگان‌گیری تروریستها، و نمونه آشنا تر آن در فرهنگ غرب، تلقینات فرقه‌های مذهبی تمامیت‌خواه، به تفصیل می‌توان شستشوی مغزی را مشاهده کرد. شستشوی مغزی به این معناست که تحت شرایط فشار و ارعاب کافی، فرد را وادار به تبعیت از خواسته‌های افراد صاحب قدرت کرد و تغییرات عمده‌ای در شخصیت، باورها، و رفتارهای او به وجود آورد. افرادی که در معرض چنین شرایطی قرار می‌گیرند ممکن است آسیب‌های قابل توجهی ببینند، مثل از دست دادن سلامتی یا حتی زندگی، و نوعاً به شکل‌های مختلفی از علایم تجزیه‌ای و پس از سانحه دچار می‌شوند.
شستشوی مغزی