Taraon Ti Panunot Ni Ma. Theresa B. Santos
Impalawlaw ni Catherine Joy ti panagkitana iti aglawlaw a kasalengan. Maay-ayatan nga agbuybuya iti aglawlaw ti kabambantayan ti Sayangan, Atok, Benguet lalo la unay kadagiti inagdaagdan iti bakras iti babaenna a namulaan kadagiti nagduduma a natnateng. Dina iginggina ti agpadpadlaw a kinalam-ek ti puraw ken narasay nga angep nga ay-ayamen-ilillili ti umapros a pul-oy. Iti tawenna nga innem, ita laeng a mapadasanna ti agpasiar ditoy a lugar a nakaikamangan ni Angkel Berto a kabsat ni Mamangna. Nagbakasionda a sangapamilia, ni Papangna, ni Mamangna ken ni adingna a Klein Ludwig nga agtawen iti tallo. Agnanaedda iti probinsia nga Ilocos Sur.
Sinennaayanna ti makapatitileng mga ulimek. Napanunotna ti agpukkaw iti napigsa: “Hello!”
Sinarut ti timekna ti mangrugin a pumuskol nga angep iti daya iti kasalengan iti bangir a bantay: “H-e-l-l-o-!” Kasla nagkallatik a nagsubli kenkuana ti timek.
Nasdaaw ti ubing. Saanna a namnamaen nga adda sumungbat kenkuana. Napaisem. Pinagbalisungsongna manen dagiti dakulapna sana intubong kadagiti bibigna: “Siak ni Catherine! Asinoka?”
Inemdenganna a pinaliiw ti timekna a nagdaliasat iti nagbaetan ti dua a bantay, sa met la nagsubli kenkuana: “S-i-a-k n-i C-a-t-h-e-r-i-n-e! A-s-i-n-o-k-a?”
Naragsakan ti ubing a nakangngeg manen iti timek.
“‘Nia ti naganmo?” impukkawna manen.
“‘N-i-a t-i n-a-g-a-n-m-o?”
Nagkatawa ti ubing iti ragsakna a nakangngeg iti sungbat ti pukkawna. Nagpalakpak pay.
Timmaliaw ti likudanna idi adda nadlawna nga umas-asideg. Ni Ina Ludingay nga ina ni Anti Mirrel nga asawa ni Angkelna. Umis-sem ti baket nga itay pay laeng nga agpalpaliiw iti ar-aramiden ti ubing. Adda immapon nga isem iti muging ti baket.
“Asino daydiay a sumungsungbat, lola?”
“Daydiay, apok, ti allangogan. Ti datdatlag a timek iti kabambantayan.”
“Ania ti allangogan, lola?”
Immisem ti baket ket kinunana: “Ti allangogan ket timek met la ti nagtimek…”
Umis-isem a dimngeg a nasayaat ti ubing.
“Iti biag, ti allangogan ti nakaurnongan dagiti balikas nga insawang. Aniaman a balikas nga inka insawang kabayatan ti panagbiagmo, mangngegmonto met la daytoy inton kanito nga impulangmon ti angesmo iti Namarsua.”
Saan a nagtagari ti ubing. Kasla agpampanunot iti nauneg.
“Isu a dagiti laeng koma naimbag ken makaay-ayo a balikas ti agaon kadagita bibigmo, apok, ta aniaman nga inibbatam a balikas kabayatan ti panagbiagmo mangngegmo met laeng dayta iti ipapataymo.”
“Kasanon no dagiti agkakadakes ken naaalas a balikas ti maisao, lola?”
“Isu ngarud a nasken nga annadam dagita bibigmo, apok. Dika agisawsawang iti naalas ken dakes a balikas tapno saanmo a mangngeg dagita iti panungpalan. Sakbay nga agisawangka, panunotem pay nga umuna. No dakes wenno naalas dayta, saanmon nga isawang.”
Immisem ti ubing. Immisem met ti baket. Nagpinnerrengda. Immarakup ti ubing iti baket.#
ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn kab_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn