KAPITULO 11
Pannakagugor iti Moral—Iparangarangna ti Kinasanto ti Dios
1. Ania ti nasirmata ni Ezequiel a pagsidsiddaawantayo?
ANIA ngata no napadasam ti napadasan ni propeta Ezequiel agarup 25 a siglon ti napalabas? Panunotem daytoy: Umas-asidegka iti nakalawlawa ken naranga a templo. Adda mannakabalin nga anghel a sidadaan a mangipasiar kenka iti dayta a nakaskasdaaw a lugar! Immulika iti pito a tukad nga agturong iti maysa kadagiti tallo a ruangan. Napalalo ti siddaawmo kadagitoy a pagserkan nga agarup 30 a metro ti kangatona. Manipud sadiay, makitam dagiti siled ti guardia. Kadagiti adigi, adda dagiti elegante a kitikit dagiti kayo a palma.—Ezeq. 40:1-4, 10, 14, 16, 22; 41:20.
2. (a) Ania ti iladladawan ti naimpadtuan a templo? (Kitaenyo met ti footnote.) (b) Ania ti masursurotayo kadagiti paset iti pagserkan iti templo?
2 Daytoy ket naimpadtuan a naespirituan a templo. Detalyado ti panangdeskribir ni Ezequiel iti daytoy, nga uray la sinaklawna ti kapitulo 40 agingga iti 48 iti librona a naglaon iti padto. Daytoy a templo iladladawanna ti urnos ni Jehova para iti nasin-aw a panagdaydayaw. Ti tunggal pasetna ket adda kaipapananna iti panagdaydayawtayo kadagitoy maudi nga al-aldaw. * Ania ti iladladawan dagiti nangato a ruangan? Ipalagipna kadatayo a dagidiay sumrek iti urnos ni Jehova para iti nasin-aw a panagdaydayaw ket masapul nga agbiag maitunos kadagiti nangato ken nalinteg a pagalagadan ti Dios. Kasta met laeng ti iladladawan dagiti naikitikit a kayo ti palma ta iti Biblia, dagiti palma irepresentarna no dadduma ti kinalinteg. (Sal. 92:12) Dagiti ngay siled ti guardia? Nalawag a dagidiay saan a mangraem kadagiti pagalagadan ti Dios ket saan a mapalubosan a sumrek iti daytoy nangayed ken nasin-aw a panagdaydayaw a makaited iti biag.—Ezeq. 44:9.
3. Apay a masapul nga agtultuloy a magugoran dagiti pasurot ni Kristo?
3 Kasano a natungpal ti sirmata ni Ezequiel? Kas naammuantayo iti Kapitulo 2 daytoy a libro, inusar ni Jehova ni Kristo a manggugor iti ilina manipud idi 1914 agingga iti umuna a paset ti 1919. Dita kadi a nagpatingga dayta a naisangsangayan a pannakagugor? Saan! Iti intero a napalabas a siglo, agtultuloy nga intandudo ni Kristo dagiti nasantuan a pagalagadan ni Jehova mainaig iti kondukta. Gapuna, masapul nga agtultuloy a magugoran dagiti pasurotna. Apay? Ngamin, ur-urnongen ni Kristo dagiti pasurotna manipud iti daytoy a lubong a nababa ti moralna ken agtultuloy nga ikagkagumaan ni Satanas nga ilumlom ida iti immoralidad. (Basaen ti 2 Pedro 2:20-22.) Usigentayo ti tallo a benneg nga agtultuloy a pakaguggugoran dagiti pudno a Kristiano. Umuna, usigentayo ti sumagmamano a pannakagugor iti moral. Maikadua, ti napateg a probision tapno agtalinaed a nadalus ti kongregasion, ken maikatlo, ti urnos ti pamilia.
Pannakagugor iti Moral iti Panaglabas Dagiti Tawen
4, 5. Ania a taktika ti nabayagen nga us-usaren ni Satanas, ken kasano ti kaballigina?
4 Kanayon nga interesado unay ti ili ni Jehova iti moral ken nalinteg a kondukta. Gapuna, sidadaanda a mangyaplikar kadagiti nalawlawag a bilin mainaig iti daytoy. Usigentayo ti sumagmamano a pagarigan.
5 Seksual nga immoralidad. Pinanggep ni Jehova a ti seksual a relasion dagiti agassawa ket nadalus ken makaay-ayo. Pagragsakan ni Satanas a dadaelen dayta a nagsayaat a sagut ket pagbalbalinenna a narugit ken us-usarenna a mangsulisog iti ili ni Jehova tapno mapagurada ti Dios. Idi kaaldawan ni Balaam, nagballigi ni Satanas a nangusar iti dayta a taktika ket nakalkaldaang ti resultana. Nakarkaro pay ti panangusarna iti dayta a taktika kadagitoy maudi nga al-aldaw.—Num. 25:1-3, 9; Apoc. 2:14.
6. Ania a sapata ti naipablaak iti Watch Tower, ania ti inaramid ti adu, ken apay a naisardeng dayta idi agangay? (Kitaenyo met ti footnote.)
6 Tapno saan nga agballigi ni Satanas, naipablaak iti Hunio 15, 1908 a ruar ti Watch Tower ti maysa a sapata a naglaon iti kastoy a kari: “Iti aniaman a tiempo ken iti sadinoman, ti pannakilangenko iti saanko a kasekso iti pribado a lugar ket kas met laeng iti pannakilangenko no addakami iti publiko.” * Nupay saan a maikalikagum ti panangaramid iti daytoy a sapata, adu ti immanamong iti daytoy ken impaipablaakda ti naganda iti Zion’s Watch Tower. Nakatulong daytoy iti adu ngem kalpasan ti sumagmamano a tawen, naisardeng ti sapata gapu ta napaliiw a rutina laengen daytoy. Ngem naitandudo latta dagiti nangato a pagalagadan iti moral nga ireprepresentarna.
7. Idi 1935, ania a problema ti linawlawagan ti The Watchtower, ken ania a pagalagadan ti pinatalgedanna?
7 Kimmaro ti ibubusor ni Satanas. Iti Marso 1, 1935 a ruar ti The Watchtower, sipaprangka a nailawlawag ti kumarkaro a problema ti ili ti Dios. Adda dagiti nangipagarup a no makiramramanda iti ministerio, saanen a maikalikagum a salimetmetanda dagiti moral a pagalagadan ni Jehova iti pribado a biagda. Kuna ti The Watchtower: “Masapul a laglagipen ti maysa a saan laeng a ti pannakiraman iti ministerio ti napateg. Dagiti saksi ni Jehova ket pannakabagi ti Dios isu nga obligadoda a mangirepresentar ken ni Jehova ken iti pagarianna iti umiso a pamay-an.” Kalpasanna, nangipaay ti artikulo iti nalawag a balakad maipapan iti panagasawa ken pagalagadan iti moral, a nakatulong iti ili ti Dios nga ‘umadayo iti pannakiabig.’—1 Cor. 6:18.
8. Apay a maulit-ulit nga impaganetget Ti Pagwanawanan ti naan-anay a kaipapanan ti Griego a sao para iti seksual nga immoralidad?
8 Kadagiti kallabes a dekada, maulit-ulit nga impaganetget Ti Pagwanawanan ti umiso a kaipapanan ti sao a nausar iti Griego a Kasuratan para iti seksual nga immoralidad—ti por·neiʹa. Ti kaipapananna ket saan laeng a limitado iti seksual a panagdenna. Imbes ketdi ramanenna ti nagduduma nga immoral ken narugit nga aramid a gagangay a mapaspasamak kadagiti pagtaengan dagiti balangkantis. Gapuna, nasalakniban dagiti pasurot ni Kristo manipud iti seksual nga immoralidad nga ar-aramiden ti adu iti kaaldawantayo.—Basaen ti Efeso 4:17-19.
9, 10. (a) Ania a moral nga isyu ti nailawlawag iti The Watchtower idi 1935? (b) Ania ti balanse a panangmatmat ti Biblia iti panaginum iti arak?
9 Nalabes a panaginum iti arak. Iti Marso 1, 1935, a ruar ti The Watchtower, nailawlawag ti sabali pay a moral nga isyu: “Napaliiw met nga adda dagiti makiramraman iti panangasaba ken ar-aramidenda latta dagiti dadduma pay nga obligasionda iti organisasion uray no [nakainumda]. Ania ti ibaga ti Kasuratan mainaig iti panaginum iti arak? Maitutop kadi ti uminum iti arak nga uray la maapektaran ti panagserbi ti maysa iti organisasion ti Apo?”
10 Kas sungbat, nailawlawag iti artikulo ti balanse a panangmatmat ti Sao ti Dios iti arak. Saan a kondenaren ti Biblia ti natimbeng a panaginum iti arak, ngem nainget ti panangkondenarna iti panagbarbartek. (Sal. 104:14, 15; 1 Cor. 6:9, 10) No maipapan iti pannakiraman iti sagrado a panagserbi bayat a nakainum ti maysa, nabayagen a maipalpalagip iti ili ti Dios ti salaysay maipapan kadagiti annak ni Aaron, a pinapatay ti Dios gapu iti saan a maitutop a panangikabilda iti apuy iti altar ti Dios. Di nagbayag kalpasan dayta, imbaga ti salaysay ti mabalin a makagapu no apay a saan a maitutop ti inaramidda, gapu ta adda linteg nga inted ti Dios a mangiparit kadagiti papadi nga uminum iti arak bayat nga ar-aramidenda dagiti sagrado nga annongenda. (Lev. 10:1, 2, 8-11) Kas panangyaplikar iti dayta a prinsipio ita, sigsiguraduen dagiti pasurot ni Kristo a saanda a nakainum bayat a makiramramanda iti sagrado a panagserbi.
11. Apay a bendision para iti ili ti Dios no makaawatda iti nalawlawag a pannakatarus maipapan iti panaginum iti arak?
11 Kadagiti kallabes a dekada, nakaawat manen dagiti pasurot ni Kristo iti nalawlawag a pannakaawat maipapan iti kanayon a panaginum ken pannakaadikto iti arak. Imbag laengen ta adda dagiti naintiempuan a naespirituan a taraon a nakatulong iti adu a mangkontrol iti panaginumda ket simmayaat ti kabibiagda. Adu pay ketdi ti naan-anayen a nangisardeng iti panaginumda iti arak. Awan ti nangipalubos a ti arak ti mangdadael iti dignidadda, iti pamiliada ken, kangrunaan iti amin, iti pribilehioda a makiraman iti nasin-aw a panagdaydayaw ken ni Jehova.
“Diak mapanunot ti Apotayo nga agat-tabako wenno mangisaksakmol iti aniaman a narugit a banag.”—C. T. Russell
12. Ania ti panangmatmat dagiti pasurot ni Kristo iti tabako uray idi sakbay pay a nangrugi ti maudi nga al-aldaw?
12 Panagusar iti tabako. Sakbay pay a nangrugi ti maudi nga al-aldaw, saanen a kayat dagiti pasurot ni Kristo ti agusar iti tabako. Malagip ti lakayen a kabsat, a ni Charles Capen, ti damo a pannakakitana ken ni Charles Taze Russell iti maudi a paset ti maika-19 a siglo. Ni Kabsat Capen, nga agtawen laeng idi iti 13, ken ti tallo kadagiti kakabsatna ket adda iti agdan ti Bible House iti Allegheny, Pennsylvania. Idi limmabas ni Kabsat Russell, insaludsodna: “Agsigsigariliokayo kadi? Adda maang-angotko nga agat-sigarilio.” Kinunada a saanda nga agsigsigarilio. Awan duadua a nabigbigda ti panangmatmatna iti panagusar iti tabako. Iti Agosto 1, 1895 a ruar ti Watch Tower, kinuna ni Kabsat Russell maibatay iti 2 Corinto 7:1: “Awan ti makitak a rason a pakaidayawan ti Dios, wenno pagsayaatan ti siasinoman a Kristiano ti panagusar iti tabako iti aniaman a pamay-an. . . . Diak mapanunot ti Apotayo nga agat-tabako wenno mangisaksakmol iti aniaman a narugit a banag.”
13. Ania a pannakagugor iti moral ti napasamak idi 1973?
13 Idi 1935, inawagan ti The Watchtower ti tabako kas “narugit a ruot” ken kunana a dagidiay agngalngal wenno mangsusop iti dayta ket saan a makapagtalinaed kas miembro ti pamilia ti Bethel wenno makapagserbi kas pannakabagi ti organisasion ti Dios kas payunir wenno agdaldaliasat a ministro. Idi 1973, adda kanayonan a pannakagugor iti moral. Inlawlawag ti Hunio 1 a ruar ti The Watchtower nga awan ti Saksi ni Jehova a makapagtalinaed a nasayaat ti takderna iti kongregasion no saanna nga isardeng daytoy a makapapatay, narugit, ken saan a naayat nga aramid. Nailaksid dagidiay nagusar latta iti tabako. * Nangaramid manen ni Kristo iti napateg nga addang a manggugor kadagiti pasurotna.
14. Ania ti pagalagadan ti Dios mainaig iti dara? Kasano a nagbalin a gagangay ti panangyalison iti dara?
14 Panagusar iti dara. Idi kaaldawan ni Noe, kinuna ti Dios a dakes ti mangan iti dara. Pinatalgedanna dayta iti Linteg nga intedna iti nasion ti Israel, ken kasta met laeng ti imbilinna iti kongregasion Kristiano idi kinunana nga ‘umadayokayo . . . iti dara.’ (Ara. 15:20, 29; Gen. 9:4; Lev. 7:26) Iti kaaldawantayo, saan a nakaskasdaaw a nakabirok ni Satanas iti pamay-an tapno adu ti mangsalungasing iti dayta a pagalagadan ti Dios. Idi maika-19 a siglo, nageksperimento dagiti doktor maipapan iti panangyalison iti dara, ngem idi nadiskobre dagiti tipo ti dara, nagsaknapen daytoy nga aramid. Idi 1937, nairugi ti panagurnong kadagiti dara sa maikabil kadagiti blood bank. Naitandudo ti panangyalison iti dara gapu iti Sangalubongan a Gubat II. Di nagbayag, gagangayen ti panangyalison iti dara iti intero a lubong.
15, 16. (a) Ania ti takder dagiti Saksi ni Jehova mainaig iti panangyalison iti dara? (b) Ania a tulong ti naipaay kadagiti pasurot ni Kristo mainaig iti panangyalison ken iti panagpaagas a di agusar iti dara, ken ania ti resultana?
15 Idi 1944, kinuna ti The Watchtower a ti panagpayalison iti dara ket awan ti nakaidumaanna iti pannangan iti dara. Iti simmaganad a tawen, napasingkedan ken nalawlawagan dayta a Nainkasuratan a takdertayo. Idi 1951, adda naipablaak a listaan dagiti saludsod ken sungbat a nakatulong iti ili ti Dios a makisarita kadagiti doktor. Iti intero a lubong, situtured a tungtungpalen dagiti matalek a pasurot ni Kristo dayta a bilin uray no masansan a malalais, mabusbusor, ken maidadanesda pay ketdi. Ngem agtultuloy a tigtignayen ni Kristo ti organisasionna a mangipaay iti kasapulan a tulong. Naipablaak dagiti broshur ken artikulo a detalyado ken nasayaat ti pannakasukimatna.
16 Idi 1979, sinarungkaran ti sumagmamano a panglakayen dagiti ospital tapno tulonganda dagiti doktor a mangtarus a naimbag iti takdertayo, inlawlawagda dagiti nakaibatayanna iti Kasuratan, ken dagiti alternatibo iti panangyalison iti dara. Idi 1980, immawat iti naisangsangayan a pannakasanay iti daytoy a trabaho dagiti panglakayen iti 39 a siudad iti Estados Unidos. Idi agangay, inaprobaran ti Bagi a Manarawidwid ti pannakaipasdek dagiti Hospital Liaison Committee iti intero a lubong. Ania ti resulta dagitoy a panagregget iti panaglabas dagiti tawen? Ita, pinullo a ribu a doktor, siruhano, ken anestesiologo, ti makikokooperar kadagiti pasiente a Saksi, a raraemenda ti pinilitayo a pamay-an ti pannakaagas a di agusar iti dara. Umad-adu dagiti ospital a mangituktukon iti pamay-an ti pannakaagas a di agusar iti dara, ken adda pay ketdi dagiti mangibilang iti dayta kas kasayaatan a pamay-an ti pannakaagas. Saan kadi a makaparagsak a panunoten dagiti pamay-an ni Jesus a mangsalaknib kadagiti pasurotna manipud iti panangikagumaan ni Satanas a mangrugit kadakuada?—Basaen ti Efeso 5:25-27.
17. Kasanotayo a maipakita nga apresiarentayo ti ar-aramiden ni Kristo a manggugor kadagiti pasurotna?
17 Nasayaat nga isaludsodtayo iti bagitayo, ‘Apresiarentayo kadi ti pamay-an ni Kristo a manggugor kadagiti pasurotna ken mangsanay kadatayo a mangyaplikar kadagiti nangato a pagalagadan ni Jehova iti moral?’ No wen, nasken a laglagipentayo nga ikagkagumaannatayo nga iyadayo ni Satanas manipud ken ni Jehova ken Jesus babaen ti panangimpluensiana kadatayo a mangsalungasing kadagiti pagalagadan ti Dios iti moral. Tapno saantayo a maimpluensiaan, kanayon a mangipapaay ti organisasion ni Jehova kadagiti naayat a pakdaar ken palagip maipapan kadagiti narugit nga aramid ti lubong mainaig iti moral. Agtalinaedtayo koma nga alerto ken natulnog kadagiti kasta a makatulong a balakad.—Prov. 19:20.
Panangsalaknib iti Kongregasion Manipud iti Pannakaumsi iti Moral
18. Maipapan kadagidiay nangigagara a mangsalungasing kadagiti pagalagadan ti Dios, ania a nalawag a palagip ti masursurotayo iti sirmata ni Ezequiel?
18 Ti maikadua a benneg ti pannakagugor iti moral ramanenna dagiti naaramid nga urnos tapno agtalinaed a nadalus ti kongregasion. Nakalkaldaang ta saan a tinakderan ti dadduma ti desisionda a nangawat kadagiti pagalagadan ni Jehova mainaig iti kondukta ken nangidedikar iti biagda iti Dios. Idi agangay, adda dagiti nagbalbaliw ti kasasaad ti pusona ken inggagarada pay ketdi a sinalungasing dagiti pagalagadan ti Dios. Ania ti rumbeng a maaramid kadakuada? Makaalatayo iti pamalatpatan iti sirmata ni Ezequiel maipapan iti naespirituan a templo a nailawlawag iti rugrugi daytoy a kapitulo. Subliantayo dagidiay nangato a ruangan. Iti tunggal pagserkan, adda dagiti siled ti guardia. Dagiti guardia ti mangsalsalaknib iti templo ket nabatad a saanda a pastreken dagidiay ‘di nakugit ti pusona.’ (Ezeq. 44:9) Nalawag dayta a palagip a ti nasin-aw a panagdaydayaw ket maysa a pribilehio a maipaay laeng kadagidiay mangikagkagumaan nga agbiag maitunos kadagiti nasin-aw a pagalagadan ni Jehova mainaig iti kondukta. Iti kaaldawantayo, saan met a silulukat iti amin ti pribilehio a makikadua kadagiti padatayo a Kristiano nga agdaydayaw.
19, 20. (a) Kasano nga in-inut a tinulongan ni Kristo dagiti pasurotna a mangbalbaliw iti pamay-anda a mangtaming kadagiti nadagsen a basol? (b) Ania ti tallo a rason a mailaksid dagiti nakabasol a saan nga agbabawi?
19 Idi 1892, kuna ti Watch Tower a “responsabilidadtayo nga ilaksid (kas Kristiano) dagidiay, direkta wenno saan a direkta, a mangilibak nga inted ni Kristo ti bagina kas subbot [a katupag a gatad] para iti amin.” (Basaen ti 2 Juan 10.) Idi 1904, kuna ti libro a The New Creation a dagidiay saan a mangisardeng iti dakes nga aramid rugrugitanda ti kongregasion. Idi, ti intero a kongregasion ket makiraman iti panangusig iti dakes nga aramid ti maysa a tao. Naawagan dayta iti “church trial.” Nupay kasta, manmano laeng a napasamak dayta. Idi 1944, kinuna ti The Watchtower a dagiti laeng responsable a kakabsat a lallaki ti mangtaming iti kasta a kaso. Idi 1952, naipablaak iti The Watchtower ti naibatay iti Biblia a pamay-an ti panangtaming kadagiti hudisial a kaso, a nangitampok iti kangrunaan a rason a mailaksid dagiti nakabasol a saan nga agbabawi—tapno agtalinaed a nadalus ti kongregasion.
20 Kadagiti simmaruno a dekada manipud idin, tinulongan ni Kristo dagiti pasurotna a mangtarus ken mangbalbaliw iti pannakataming dagiti nadagsen a basol. Nasanay a naimbag dagiti Kristiano a panglakayen a mangtaming kadagiti hudisial a kaso iti pamay-an nga anamongan ni Jehova buyogen ti hustisia ken asi. Ita, nalawag nga adda tallo a rason no apay a mailaksid iti kongregasion ti nakabasol a saan nga agbabawi: (1) Tapno saan a maumsi ti nagan ni Jehova, (2) tapno masalakniban ti kongregasion manipud iti dakes nga epekto ti nadagsen a basol, ken (3) tapno matignay ti nakabasol nga agbabawi no posible.
21. Iti ania a pamay-an a maysa a bendision iti ili ti Dios ti urnos a panangilaksid?
21 Makitam kadi no apay a maysa a bendision kadagiti pasurot ni Kristo ita ti urnos a panangilaksid? Iti nagkauna nga Israel, dagiti nakabasol ket masansan a dakes ti impluensiana iti nasion, ket ad-aduda pay no dadduma ngem kadagidiay mangipatpateg ken ni Jehova ken mangikagkagumaan nga agaramid iti umiso. Gapuna, masansan a maumsi ti nagan ni Jehova ken mapukaw ti nasion ti anamong ti Dios. (Jer. 7:23-28) Ngem ita, adda grupo dagiti naespirituan a lallaki ken babbai a pakilanglangenan ni Jehova. Gapu ta maik-ikkat iti nagtetengngaantayo dagiti managaramid iti dakes, saan idan a mausar ni Satanas nga ad-adda a mangdadael iti kinadalus ti kongregasion. Limitado laeng ti impluensiada. Gapuna, kas grupo, manamnamatayo nga agtultuloy nga anamongannatayo ni Jehova. Laglagipentayo nga inkari ni Jehova: “Aniaman nga igam a mabukelto maibusor kenka saanto nga agballigi.” (Isa. 54:17) Sisusungdo kadi a supsuportarantayo dagiti panglakayen, nga addaan iti nadagsen a responsabilidad a mangtaming kadagiti hudisial a kaso?
Panangidaydayaw iti Daydiay Nakautangan ti Tunggal Pamilia iti Naganna
22, 23. Apay nga agyamantayo kadagiti padatayo a Kristiano iti umuna a paset ti maika-20 a siglo, ngem ania ti pammaneknek a kasapulan ti natimtimbeng a panangmatmat iti pamilia?
22 Ti maikatlo a benneg a pakagunggonaan dagiti pasurot ni Kristo manipud iti agtultuloy a pannakagugor ket mainaig iti panagasawa ken biag ti pamilia. Nagugoran kadi ti panangmatmattayo iti pamilia iti panaglabas dagiti tawen? Wen. Kas pagarigan, no basaentayo ti maipapan kadagiti adipen ti Dios iti umuna a paset ti maika-20 a siglo, saantay a magawidan ti apresasiontayo ken masdaawtayo pay ketdi iti kinamanagsakripisioda. Apresiarentayo unay ti wagas a panangyun-unada iti sagrado a panagserbida. Ngem makitatayo met a kasapulan ti natimtimbeng a panangmatmat. Apay?
23 Gagangay kadagiti kakabsat a lallaki ti umadayo iti pagtaenganda iti adu a bulan tapno itungpalda ti annongenda iti ministerio wenno iti trabaho a panagdaliasat. No dadduma, nalabes ti panangiparitda iti panagasawa idinto ta saan met a kasta ti ibagbaga ti Kasuratan. Ken saan unay a maipagpaganetget ti panangpatibker iti relasion dagiti Kristiano a pagassawaan. Kasta met laeng kadi ti kasasaad dagiti pasurot ni Kristo ita? Saan!
Saan a rumbeng a baybay-antayo ti pamiliatayo gapu laeng iti panangitungpaltayo kadagiti nateokratikuan nga annongen
24. Kasano a tinulongan ni Kristo dagiti matalek a pasurotna a maaddaan iti natimbeng a panangmatmat iti panagasawa ken iti pamilia?
24 Ita, saan a rumbeng a baybay-antayo ti pamiliatayo gapu laeng iti panangitungpaltayo kadagiti nateokratikuan nga annongen. (Basaen ti 1 Timoteo 5:8.) Maysa pay, impanamnama ni Kristo nga agtultuloy nga umawat dagiti matalek a pasurotna iti makatulong ken balanse a Nainkasuratan a balakad mainaig iti panagasawa ken biag ti pamilia. (Efe. 3:14, 15) Idi 1978, naipablaak ti libro a Panangparagsak ti Biag ti Pamiliayo. Agarup 18 a tawen kalpasanna, naipablaak met ti libro a Ti Sekreto ti Kinaragsak iti Pamilia. Kanayonanna, adda dagiti artikulo iti Pagwanawanan a nairanta a tumulong kadagiti pagassawaan a mangyaplikar kadagiti Nainkasuratan a prinsipio.
25-27. Iti panaglabas dagiti tawen, kasano a naipaayan iti ad-adu nga atension dagiti ubbing a nagduduma ti edadna?
25 Dagiti ngay ubbing? Iti panaglabas dagiti tawen, naipaayanda iti ad-adu nga atension. Nabayagen a mangipapaay ti organisasion ni Jehova kadagiti naimbag a banag para kadagiti ubbing a nagduduma ti edadna. Ngem manmano laeng idi ti maipapaay. Ita, nakaad-adun. Kas pagarigan, idi 1919 agingga idi 1921, naikabil iti The Golden Age ti artikulo a “Juvenile Bible Study.” Kalpasan dayta, naipablaak ti broshur a The Golden Age ABC idi 1920 ken ti libro a Children idi 1941. Idi 1970’s, naipablaak dagiti libro a Panagimdeng iti Naindaklan a Mannursuro, Ti Kinaagtutuboyo—Pananggun-od ti Kasayaatan iti Dayta, ken Ti Librok Dagiti Estoria ti Biblia. Idi 1982, nangrugi a maipablaak iti Agriingkayo! ti serye nga “Agimtuod Dagiti Agtutubo,” ket idi 1989, naipablaak ti libro a Dagiti Saludsod nga Iyimtuod ti Agtutubo—Dagiti Sungbat nga Epektibo.
26 Ita, addan ti dua a napabaro a tomo ti Iyimtuod ti Agtutubo, idinto ta manaynayonan latta daytoy a serye iti Web site-tayo a jw.org. Addaantayo met iti libro nga Agsursuroka iti Naindaklan a Mannursuro. Adu met ti feature ti Web site-tayo a para kadagiti ubbing, a pakairamanan dagiti Bible card, aktibidad para iti panagadal iti Biblia a para kadagiti ubbing a nagduduma ti edadna, puzzle, video, ken nailadawan nga estoria ti Biblia, kasta met ti “Dagiti Masursurok iti Biblia” a para kadagiti ubbing nga agtawen iti tallo ken nababbaba. Nalawag a saan a nagbalbaliw ti panangmatmat ni Kristo kadagiti ubbing manipud idi inummongna dagiti ubbing idi umuna a siglo. (Mar. 10:13-16) Kayatna a marikna dagiti ubbing a maipatpateg ken matartaraonanda iti naespirituan.
27 Kayat met ni Jesus a masalakniban dagiti ubbing. Bayat a kumarkaro ti panagrakaya ti lubong iti moral, umad-adu met dagiti maab-abuso nga ubbing. Gapuna, adda dagiti naipablaak a nalawag ken direkta nga artikulo a tumulong kadagiti nagannak a mangsalaknib kadagiti annakda maibusor iti daytoy a dakes nga aramid. *
28. (a) Ania ti masapul nga aramidentayo no kayattayo ti makiraman iti nasin-aw a panagdaydayaw, kas ipakita ti templo a nasirmata ni Ezequiel? (b) Ania ti determinado nga aramidem?
28 Saan kadi a makaparagsak a panunoten no kasano nga agtultuloy a guggugoran ni Kristo dagiti pasurotna, a sansanayenna ida a mangraem, mangyaplikar, ken magunggonaan kadagiti nangato a pagalagadan ni Jehova mainaig iti moral? Panunotem manen ti templo a nasirmata ni Ezequiel. Lagipem dagiti nangato a ruangan. Pudno a saan a literal dayta a templo no di ket naespirituan. Nupay kasta, ibilangmo kadi dayta a kasla agpayso a templo? Sumrektayo iti dayta, saan laeng a babaen ti ipapan iti Kingdom Hall wenno panangukag iti Biblia wenno pannakiraman iti panagbalaybalay. Dagita ket pisikal nga aramid a pakairamanan dagiti makita a banag. Mabalin nga aramiden dayta dagiti managinsisingpet uray no saanda a sumrek iti naespirituan a templo ni Jehova. Ngem no aramidentayo dagita a banag ken agbibiagtayo maitunos kadagiti nangato a pagalagadan ni Jehova mainaig iti moral ken makiramramantayo iti nasin-aw a panagdaydayaw buyogen ti umiso a kababalin ti puso, nakastrek ken agserserbitayon iti dayta a kasagraduan a lugar—ti urnos para iti nasin-aw a panagdaydayaw ken ni Jehova a Dios! Kanayon koma nga ipategtayo daytoy a nagsayaat a pribilehio. Itultuloytayo met koma nga aramiden ti amin a kabaelantayo a mangiparangarang iti kinasanto ni Jehova babaen ti panangitandudo kadagiti nalinteg a pagalagadanna!
^ par. 2 Idi 1932, damo a naipakita iti Tomo 2 ti libro a Vindication nga adda ti moderno a kaitungpalan dagiti padto iti Biblia maipapan iti pannakaisubli ti ili ti Dios iti nakayanakanda a pagilian, saan nga iti literal a nasion ti Israel, no di ket iti naespirituan nga Israel. Dagita a padto ket maipapan iti pannakaisubli ti nasin-aw a panagdaydayaw. Nailawlawag iti Marso 1, 1999 a ruar Ti Pagwanawanan a ti templo a nasirmata ni Ezequiel ket maysa a padto maipapan iti pannakaisubli isu nga adda ti napateg a kaitungpalanna iti naespirituan kabayatan ti maudi nga al-aldaw.
^ par. 6 Ti sapata iparitna nga agkadua ti lalaki ken babai nga is-isuda iti maysa a siled malaksid no nakalukat ti ruangan—wenno no agassawa wenno agkapamiliada. Sumagmamano a tawen nga inaldaw a naibasa daytoy a sapata kas paset ti Panagdaydayaw iti Agsapa (Morning Worship) iti Bethel.
^ par. 13 Ti di umiso a panangusar iti tabako ramanenna ti panangsusop, panangngalngal, wenno panagmula iti dayta.
^ par. 27 Kas pagarigan, kitaenyo ti kapitulo 32 ti libro nga Agsursuroka iti Naindaklan a Mannursuro; kitaenyo met ti suheto iti akkub a “ ; kitaenyo met ti suheto iti akkub a “ ; kitaenyo met ti suheto iti akkub a “No Kasanoyo a Masalakniban Dagiti Annakyo“ iti Oktubre 2007 a ruar ti Agriingkayo!
Ammuem ti Ad-adu Pay
TI PAGWANAWANAN —PAGADALAN NGA EDISION
No Apay a Masapul nga Agbalintayo a Nasantuan
Makatikaw wenno makauma kadi kenka ti libro a Levitico? Adda napapateg a gameng a linaon ti Levitico a makatulong kenka nga agbalin a nasantuan iti panagdayawmo.
pag_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn