SUMAGMAMANO nga aldaw kalpasan ti panangikeddeng ti Sandiganbayan a nakabasol ni napadisi a Presidente Joseph Estrada iti plunder, nangbuangay ni Pres. Gloria Macapagal-Arroyo iti dua a superbodies, ti Procurement Transparency Group (PTG) a mangmonitor iti procurement dagiti proyekto a pampubliko ken mangireport kadagiti anomalia kadagiti pangulo dagiti maseknan nga ahensia ken ti Pro-performance Infrastructure Monitoring Group a pakipasetan ti civil society ken ti pribada a sektor tapno masigurado a maiserbi dagiti proyekto ti publiko a trabaho kadagiti kasapulan ken panggep a nakaisangratanda ken maannurot dagiti sagudayen ti kontrata ken iskediul a pannakalpasda.
Madakamat ditoy nga iti kallabes, ti panagkunniber ken kurapsion ti maysa kadagiti kangrunaan a laglagidawen dagiti dadakkel a bangko ken dagiti negosiante a kangrunaan a pagpukawan ti gobierno a rumbeng koma a sumrek iti kaha para kadagiti proyektona iti inprastruktura, programa iti edukasion, salun-at, panggedan ken dadduma pay a pangpadur-as iti panagbiag dagiti umili ken dakkel a siit a makalapped iti nasaysayud a panagibaut iti puonan ken negosio ditoy pagilian.
Iti surbey nga inwayat ti Social Weather Stations manipud Marso 4 agingga iti Mayo 11 iti daytoy a tawen, limtuad a nagtalinaed a nangato ti kurapsion iti gobierno.
Kinuna pay ni Pres. Arroyo a binuangayna dagitoy dua a superbodies “ta daytoy ti kasapulan a supapak” dagiti umili ken tapno adda “transparency ken nasayaat a panagituray kadagiti nagkaadu nga investments” nga agsangpet iti pagilian gapu iti dumurdur-as nga ekonomiatayo.
Nupay kasta, iti baet ti posible a tarigagay ti gobierno a mangpugipog iti panagkunniber ken kurapsion ditoy pagilian, saan a maikkat ti suspetsa a maysa laeng daytoy a pangpasam-it iti imahe ti turay iti sanguanan dagiti pammabalaw a magungun-odna manipud kadagiti sumagmamano a ganggannaet a negosiante ken grupo kas iti Transparency and Accountability Network (TAN) ken ti Political and Economic Risk Consultancy (PERC) a nakabase iti Hongkong.
Segun iti TAN, gapu iti kinalimed a nanglawlaw kadagiti high-level a kontrata ti gobierno, nagtungpal a kimmaro ti kurapsion iti turay.
Iti grado a 0-10, grinaduan ti PERC ti pagilian no kurapsion ti pagsasaritaan iti 9, kayatna a sawen, maysa kadagiti kadaksan.
Iti sabali a bangir, adun dagiti nabuangay nga ahensia a pangpugipog iti kurapsion ken panagkunniber iti gobierno. Makaanay dagitoyen nga aramaten ti gobierno tapno marisut daytoy a problema a kasla anay a mangkibkibkib kadagiti nadumaduma nga ahensia.
Adu metten dagiti naputar a linteg a mabalin nga aramaten ti turay a pangkamatna kadagiti naglabsing. Kaaduanna kadagitoy ti lumlumoten laeng iti suli agsipud iti saanda a pannakaaramat.
Iti panagkitami, saanen a kasapulan pay ti turay dagiti sabali manen a superbodies ken linteg tapno mapugipog ti kurapsion iti pagilian. Kasapulan laeng ti determinasion ken pinget iti pannakaiyimplementar dagitoy.
Iti nalawlawag a pannao, political will ti kasapulan ti turay tapno mapugipog daytoy a problema. Ti saludsod: adda kadi daytoy iti agdama a turay?
Kas umuna a pammatalged ti turay iti daytoy nga addangna, agtignay koma a mangusig kadagiti matmaturog a high-profile a kaskaso a nakaikalam-itan dagiti dadakkel nga ikan a kaaduanna ti asideg iti agdama a turay.#
ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn