Listaan dagiti naturay nga estado ken agkamkammatalek a teritorio iti Asia
Daytoy ti listaan dagiti naturay nga estado ken agkamkammatalek a teritorio iti Asia. Daytoy ket mangiraman kadagiti napno a mabigbigan nga estado, dagiti estado nga addaan iti limitado a pannakabigbig, ken dagiti agkamkammatalek a teritorio iti Asia ken dagiti saan nga estado ti Asia. Daytoy ket ilistana dagiti 48 a naturay nga estado ken dagiti 6 nga agkamkammatalek a teritorio ken dadduma pay a teritorio. Parte ti Rusia ket adda idiay Asia, ngem ti Rusia ket teknikal nga adda idiay Europa gapu ta ti kapitoliona iti Moscow ket adda idiay.
Dagiti heograpikal a pagbeddengan ti Asia[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti dibision a pagbaetan ti Asia ken Europa ket mapasamak iti Banbantay Ural, Karayan Ural ken Baybay Kaspio iti daya, ti Banbantay Kaukaso ken ti Baybay Nangisit ken dagiti rummuaranna, ti Bosporo ken Dardanelo iti abagatan. Ti Azerbaijan, Georgia, Kazakhstan, Rusia ken Turkia ket addaanda amin iti teritorio idiay Asia ken Europa. Ti Armenia ken Cyprus ket interoda nga adda idiay Akinlaud nga Asia ngem dagitoy ket sosiopolitikal a pagpagilian ti Europa.
Ti dibision a pagbaetan ti Asia ken Aprika ket kadawyan a naikeddeng a ti Kanal Suez ken mangikabil ti peninsula Sinai idiay Asia, ken isu a ti Ehipto ket mabalin a mairaman a kas estado ti Asia.
Ti dibision a pagbaetan ti Asia ken Australasia (Oceania) ket masuppiatan, ken maikabil iti ayan a pagbaetan ti Java ken Baro a Guinea. Ti Indonesia ket gay-atenna dagitoy dua a lugar, ngem naikeddeng a paset ti Asia. Ti Daya a Timor ket sagpaminsan a naikeddeng a kas parte ti Australasia, ngem gapu ti pannakalikmutna babaen ti Indonesia ken gapu ta parte idi ti Indonesia, daytoy ket naikeddeng a paset ti Asia. Ti Papua Baro a Guinea ket sagpaminsan a naikeddeng a paset ti Asia gapu ti kaarubana nga Indonesia, ngem manmano laeng daytoy, ken kadawyan a maawat a kas paset ti Australasia. Ti dibision a pagbaetan ti Asia ken Amianan nga Amerika ket naikeddeng nga iti Lingsat Bering. Adda dagiti Is-isla ti Aleutia ket mabalin a maikeddeng a kas Asia.
Dagiti naturay nga estado[urnosen | urnosen ti taudan]
Ti naturay nga estado ket ti politikal a pannakainaig iti epektibo a kinaturay iti populasion a panagramidanna dagiti pannangikeddeng iti nailian nga interesado.[1] Segun ti Kombension ti Montevideo, ti estado ket nasken nga addaan iti permanente a populasion, ti naipalawag a teritorrio, ti gobierno, ken ti kapasidad a sumrek kadagiti relasion kadagiti sabali nga estado.[2]
Dagiti estado a kameng ti Nakaykaysa a Pagpagilian[urnosen | urnosen ti taudan]
Adda dagiti 48 nga estado ti Asia ti daytoy a listaan. Aminda ket kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian[3] malaksid ti Palestina, maysa daytoy a agpalpaliiw nga estado ken saan pay unay a nagtengngel iti kaaduan iti tinuntonna a teritorio.[4]
Dagiti saan nga estado ti Nagkaykaysa a Pagpagilian[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti innem nga estado iti daytoy a listaan ket addaan kadagiti agdumaduma nga agpang iti pannakabigbig, ngem saanda a kameng ti Nagkaykaysa a Pagpagilian. Amin ket naipalawagda a kas dagiti estado babaen ti deklaratibo a teoria ti pannakaestado.
Dagiti agkamkammatalek a teritorio ken dadduma pay a teritorio[urnosen | urnosen ti taudan]
Dagiti innem nga entidad iti daytoy a listaan ket mabalin a suheto iti estado a saanda a paset, wenno addaanda iti espesial a pannakaitunos a naikeddeng babaen ti sangalubongan a tulag.
Kitaen pay[urnosen | urnosen ti taudan]
- Listaan dagiti pagilian ti Asia babaen ti GDP
- Listaan dagiti immun-una a naturay nga estado iti Asia
Dagiti nota[urnosen | urnosen ti taudan]
- Dagiti pigura ti populasion ken kalawa ket naitedda para iti sibubukel nga estado, mairaman dagiti lugar a mabirukan iti ruar ti Asia. Ti Azerbaijan, Georgia, Kazakhstan, Rusia, ken Turkia ket agramanda amin ti teritorio idiay Europa. Ti pagbeddengan a pagbaetan ti Asia ken Oceania ket saan a nalawag ti pannakaibaga, ken ti Indonesia ken Daya a Timor ket sagpaminsanda a naikabkabil iti Oceania.
- ^ a b c d Ti kalawa ken populasion dagiti estado nga addaan iti separista a rehion ket mairaman dagiti separista a rehion.
- ^ Nairangarang ti Herusalem a kapitolio ti Israel idi 1950.[31] Ti Linteg ti Herusalen ti 1980 ket ibagan a ti "Herusalem, kompleto ken naikaykaysa, ketti kapitolio ti Israel", ken ti siudad ket agserbi a tugaw ti gobierno, ayan ti pagtengan ti Presidente, dagiti opisina ti gobierno, korte suprema, ken parlamento.[32] Ti Resolution 478 ti Konsilio ti Seguridad ti Nagkaykaysa a Pagpagilian ken inrangarangna a ti Linteg ti Herusalen nga "awan serbi ken pateg" ken tinawaganna dagiti kameng nga estado nga agikkat kadagitidiplomatiko a misionda manipud iti Herusalem.[33] Dagiti gangganaet a pagilian ket agtalinnay kadagiti embahadada idiay Tel Aviv ken dagiti dadduma a siudad ti Israel.[34]
- ^ Urayno ti Kuala Lumpur ket ti opisial a kapitolio ti Malaysia, ti Putrajaya ket isu ti tugaw ti gobierno.[35]
- ^ Ti Akrotiri ken Dhekelia ket dagiti kuartel ti militar ti Britania, nga addaan iti populasion a mairaman dagiti 8,000 personel ken pamilia ti Nagkaykaysa a Pagarian.[36]
- ^ Urayno dagiti isla ket awanen dagiti nabati nga indehenio nga agtataeng, ti kuartel ti militar a pagbingbingayan ti Nagkaykaysa a Pagarian ken ti Estados Unidos ket mabirukan idiay isla ti Diego Garcia, nga agraman dagiti 4,000 nga agtrabtrabaho.[29]
- ^ Mangirepresenta ti dagup a kalawa ti daga. Mairaman ti tinunton a kalawa ti taaw, tidagup a kalawa iti 54,400 km2 (21,004 sq mi).
Dagiti nagibasaran[urnosen | urnosen ti taudan]
- ^ Ashley, Richard K (1 Hunio 1988). "Untying the Sovereign State: A Double Reading of the Anarchy Problematique". Millennium – Journal of International Studies. Sage Journals. 17 (2): 227–262. doi:10.1177/03058298880170020901. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2019-12-11. Naala idi 10 Agosto 2011.
- ^ "Montevideo Convention on the Rights and Duties of States". Council on Foreign Relations. 26 Disiembre 1933. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2011-06-28. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ "United Nations Member States". United Nations. Naala idi 10 Agosto 2011.
- ^ "Non-member States". United Nations. Naala idi 5 May 2013.
- ^ a b c d e "Field Listing :: Names". CIA. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2018-12-14. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ "UNGEGN List of Country Names" (PDF). United Nations Group of Experts on Geographical Names. 2007. Naala idi 28 Hulio 2011.[permanente a natay a silpo]
- ^ a b c d e f g h i j "List of countries, territories and currencies". Europa. 9 Agosto 2011. Naala idi 10 Agosto 2011.
- ^ a b c d e "Field Listing :: Capital". CIA. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2018-11-22. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ "UNGEGN World Geographical Names". United Nations Group of Experts on Geographical Names. 29 Hulio 2011. Naala idi 3 Agosto 2011.
- ^ a b c d e f g h "Country Comparison :: Population". CIA. Hulio 2012. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2011-09-27. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ a b c d e "Field Listing :: Area". CIA. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2014-01-31. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ a b c "About Abkhazia". Abkhazia Ministry of Foreign Affairs. Naala idi 3 Agosto 2011.
- ^ a b "Abkhazia (autonomous republic, Georgia)". Encyclopaedia Britannica. Naala idi 2011-03-03.
- ^ "Abkhazia presents proof of independence recognition by Vanuatu". RT. 7 Hunio 2011. Naala idi 3 Agosto 2011.
- ^ "Regions and territories: Abkhazia". BBC News. 8 Pebrero 2011. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2019-11-05. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ a b c "Country Overview". Office of the Nagorno Karabakh Republic in the United States. Naala idi 3 Agosto 2011.
- ^ "Regions and territories: Nagorno-Karabakh". BBC News. 20 Enero 2011. Naala idi 3 Agosto 2011.
- ^ "Official website of the President of the Nagorno Karabagh Republic". President.nkr.am. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ "Nagorno-Karabakh (region, Azerbaijan)". Encyclopaedia Britannica. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ a b "A Mediterranean Quagmire". The Economist. 22 Abril 2010. Naala idi 3 Agosto 2011.
- ^ "Cyprus country profile". BBC News. 27 Mayo 2011. Naala idi 3 Agosto 2011.
- ^ "DPÖ: "2009 sonu itibarıyla nüfus 285 bin 356"". Kibris Postasi. 8 Oktubre 2010. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ "Palestinians face new uncertainty over President Mahmoud Abbas succession". The Independent. 20 Septiembre 2015. Naala idi 29 Oktubre 2015.
- ^ "Israel and Palestinian territories country profile". BBC News. 9 Marso 2011. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ a b c "Regions and territories: South Ossetia". BBC News. 8 Pebrero 2011. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ Kafkas Vakfi. "South Ossetia". Hartford Web Publishing. Naala idi 8 Agosto 2011.
- ^ "Government Information Office, Republic of China (Tawian)". Government Information Office, Republic of China (Tawian). Naala idi 10 Agosto 2011.
- ^ "Field Listing :: Dependency Status". CIA. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2018-11-06. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ a b "British Indian Ocean Territory". CIA. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2017-11-29. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ Kas naipaltiing iti Insik a teksto iti kayarigan ti Macau, ti teksto ti Batayan a Linteg ti Macao Naiyarkibo 2012-02-05 iti Wayback Machine, ken ti Website ti Gobierno ti Macaobsite, ti napno a nagan ti teritorio ket Espesial nga Administratibo a Rehion ti Macao ti Republika ti Tattao ti Tsina. Urayno mabalin pay a mausar dagiti kombension ti "Espesial nga Administratibo a Rehion ti Macao", "Macao" ken "Macau".
- ^ "Middle East :: Israel". CIA. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2018-12-24. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
- ^ "Basic Law: Herusalem, Capital of Israel". The Knesset. Naala idi 10 Agosto 2011.
- ^ "Resolution 478" (PDF) (Press release). United Nations Security Council. 1980. Naala idi 10 Agosto 2011.
- ^ Embassies and Consulates in Israel, Israel Science and Technology Homepage
- ^ "Putrajaya – Federal Administrative Capital". Malaysian Government. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2011-08-29. Naala idi 15 Agosto 2011.
- ^ "Akrotiri". CIA. Naiyarkibo manipud iti kasisigud idi 2015-09-05. Naala idi 2016-03-16.
{{cite web}}: Ad-adu ngem maysa kadagiti
|accessdate=ken
|access-date=ti nainaganan (tulong)
ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn eng_Latn vec_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn tur_Latn eng_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn