Adda dagiti madamdamag nga
overseas Filipino workers a naggawid ditoy pagilian a saan a
nalimbong ti panunotda. Adda pay dagiti naipadamag a nakaaramid iti
nadagsen a krimen iti pagpapaayanna nga amo gapu iti mapapati a
nasayaat nga estado ti panagpampanunotda.
Iti daytoy a situasion, rumbeng
kadi a maiwayat kadagiti Filipino nga agap-aplikar iti trabaho iti
psychiatric test tapno maammuan no adda tendensia a maaddaanda iti
mental illness?
Iti bukodmi a biang, saan nga
umisu nga addang nga ipakatan ida iti psytriatric tests tapno laeng
makita no kasano katibker ti panunotda ket saanda a maaddaan iti
sakit a mental iti tiempo a nadagem unay ti lak-amenda bayat ti
kaaddada iti sabali a pagilian.
Iti biangmi, maysa laeng daytoy a
pangpadagsen kadagiti kailian nga agap-aplay nga agtrabaho iti
ballasiw-taaw. Mamatikami a nalimbong ti pampanunot dagiti kailian
iti panagaplikarda nga agtrabaho iti sabali a pagilian. Saan a
makigasanggasat ti maysa a kailian iti sabali a pagilian no saan a
natibker ti pakinakemna.
Mamatikami a mabilbilang iti
ramay, no adda man, dagiti mailaok kadagiti aplikante a saan a
nalimbong ti panagpampanunotda. Ngem kastay kunadan, uray iti maysa a
sako ti bagas, adda latta mailaok a saggaysa nga itta.
Adu dagiti makagapu no apay nga
agtungpal a saan a nalimbong ti panunot ti maysa nga OFW. Kas koma
iti pinansial wenno personal a problema nga adda pakainaiganna iti
napanawanna a pamilia iti naggapuanna a pagilian.
Pagaammotayo a kaadduanna kadagiti
kakailian ti mapan mangged iti sabali a pagilian agsipud iti
kinarigat ti panagbiag ditoy pagilian. Kangrunaan a pumanawanda tapno
lumung-aw ti panagbiag ti pamiliana, tapno adda naraniag a
masakbayanda.
Dakkel a sakripisio ti yaadayoda
iti pamiliada. Ngem natalged ti panunotda a pumanaw agsipud ta ammoda
nga iti ipapanawda, agur-uray ti napintas a masakbayan para kadakuada
a sangapamilia.
Ngem adda dagiti kanito nga iti
panagiinnadayoda iti patpatgenna iti biag, mapekka ti nalagda idi a
singgalut ti langenlangenda. Adu dagiti mapanawan a nagbalin a
managbaybay-a iti annakda, aglalo ni medio nalabon metten ti
maiggamanna a kuarta ken nagmayat ti apros ni ading balasang iti
nasipnget a paset ti maysa a beerhouse.
No maammuan ti OFW, agbalin daytoy
a dakkel a padagsen wenno mangted iti dakkel a buribor iti panunotna.
Mabalin a daytoy ti puon ti pakarakrakan ti umok a binangonda, ti
pagtaudan dagiti sakit ti nakem, ladingit, pungtot, lunod ken dadduma
pay a karirikna a no saanna a maipeksa ket kupkupikopanna lattan iti
barukongna, posible nga agtunda iti saan a nalimbong a panunot ti
OFW.
Ngem makuna nga isolated cases
dagitoy. Kaadduanna kadagitoy a kaso dagiti domestic helper.
Maisingasingmi ketdi a kadagitoy
nga OFW, rumbeng laeng a maikkanda iti naan-anay a pannarabay kas iti
counseling services tapno mawaknitan ti ulep iti nasimbeng a
panunotda. Kasta met a maikkanda koma iti gundaway a makasubli ditoy
pagilian a natalna iti pakinakemda nga adda namnamaenda a sangbayan a
panggedan ken uray bassit laeng a negosio tapno baliwanda ti umad
ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn luo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn