ANIAN ti mapaspasamak iti pannakaipakat ti hustisia ti Pilipinas no agbalin a testigo ni Janet Lim Napoles, ti maibilang nga utek ti P10 Billion Pork Barrel Scam a nakairamanan dagiti nangato nga opisial ti gobierno kadagiti naglabas nga administrasion.
Nangiparuar ti desision ti Korte Suprema a saan a rumbeng a makapagpiansa ken maikkan ti temporario a wayawaya ni Napoles gapu iti napalaus a kaadda ti mapapati a basolna mainaig iti P10-billion pork barrel scam a nakairamanan dagiti tallo a sigud a senador – da Juan Ponce Enrile, Jinggoy Estrada ken Ramon Revilla Jr. – ken dadduma pay a sigud nga opisial ti gobierno.
Dayta a pangngeddeng ti Korte Suprema ket lapdanna ti gandat ni Napoles a makagun-od ti temporario a wayawaya babaen ti panagbalinna nga state witness wenno testigo ti estado iti kaso ti Priority Development Assistance Fund (PDAF) nga inlungalongna.
Maipalagip nga idi Nobiembre 2013, inyetnag ti Korte Suprema a ti PDAF ket unconstitutional wenno mailabsing iti Konstitusion. Nayetnag dayta kabayatan ti kontrobersia ti Pork Barrel Scam a nakagastosan dagiti adu a pondo a nausar para kadagiti prioridad a proyekto dagiti senador ken kongresista.
Sakbay ti pannakayetnag ti desision ti Korte Suprema iti kalikagum ni Napoles para iti temporario a pannakawayawayana, inikkan isuna ni Justice Secretary Vitaliano Aguirre II ti conditional state protection. Ti desision ti Korte Suprema ket mausar ti prosekusion tapno malapdan iti Sandiganbayan iti pannakaipalubosna nga agpiansa ni Napoles a sumangsango iti tallo a kaso ti Plunder, kaduana dagiti tallo a sigud a senador.
Kalpasan ti panangwaswas ti Court of Appeals iti sigud a pannakasentensia ni Napoles a mabalud iti kasona nga Illegal Detention idi Mayo 2017, naisubli isuna sadiay Camp Bagong Diwa, Taguig, kalpasan ti pannakaibaludna iti nasurok a dua a tawen sadiay Correctional Institution For Women iti Mandaluyong City. Nabalud ni Napoles gapu iti illegal a panangipupokna iti kasinsinna ken sigud a katalekna a ni Benhur Luy, ti maibilang a whistleblower ken kangrunaan a testigo iti pork barrel scam.
Saan nga imposible nga agbaliw ti turong dagiti kaso ni Napoles ta adun dagiti napasamak kalpasan ti 2013 idi ibulgar ti maysa a nasional a pagiwarnak iti special report iti alegasion a ni Napoles ket nakausar iti P10 billion a PDAF kadagiti ghost projects iti las-ud ti 10 a tawen. Kalpasan ti pannakaibutaktak ti eskandalo, nangisayangkat ti National Bureau of Investigation iti imbestigasion ken nangipilada iti darum kontra kadagiti 38 a tattao agraman da Napoles, Enrile, Estrada, Revilla Jr., dagiti sigud a kongresista a da Rizalina Seachon-Lanete, Edgar Valdez, Rodolfo Plaza, Samuel Dangwa, ken Constantino Jaraula, ken dagiti senior staff dagiti senador ken kongresista, department heads ken dadduma pay nga opisial ti gobierno.
Idi Oktobre 2013, da sigud a Presidente Arroyo, tallo a kameng ti gabitenena ken 20 pay agraman ni Napoles ken naidarum iti Plunder mainaig iti mapapati a panagkurakot iti P900 million iti Malampaya Fund a maiserbi koma kadagiti biktima ti bagyo idi 2009. Iti sumaruno a bulan, naduktalan ti Ombudsman nga adda merito ti Plunder Case kada Napoles, Enrile, Estrada ken Revilla iti illegal a panagusar ti PDAF.
Idi Hunio 2014, impila ti Ombudsman iti Sandiganbayan ti Plunder Case ken Multiple Counts of Graft kada Napoles ken dagiti mapapati a kinakumplotna nga opisial ti gobierno. Kalpasan ti pannakaiparuar ti Warrant of Arrest-da, simmuko iti Philippine National Police da Enrile, Estrada ken Revilla, ken naipanda sadiay PNP Custodial Center ken nayakarda iti PNP General Hospital sadiay Camp Crame. Immunan a simmuko ni Napoles kalpasan a naiparuar ti Warrant of Arrest-na mainaig iti kasona nga Illegal Detention ken ni Luy.
Nakalkaldaang dagiti pagteng iti kaso ni Napoles ta iti laksid dagiti kontrobersia a pinataud ti P10 Billion Pork Barrel Scam idi 2013, ket adda gannuat a nangawat kenkuana iti Witness Protection Program ti DOJ. Mismo a ni Senior Assistant State Prosecutor Ma. Nerissa Molina-Carpio ti nagpirma iti sertipikasion para ken ni Napoles tapno temporario a maawat iti WPP idi pay laeng Pebrero 27, 2018.
Kabayatanna, mangiwaywayat met ti DOJ iti imbestigasion iti PDAF kalpasan ti petision ni Presidential Anti-Corruption Commissioner Greco Belgica a malukatan manen ti kaso tapno maduktalan dagiti posible a kriminal a kaso maikontra ken ni sigud a Presidente Benigno Aquino III ken dagiti sigud nga opisial iti administrasionna.
Sipsiputan ita dagiti adu nga umili ti pagturongan ti kaso ni Napoles ta amangan no makapagpiansa isuna kas ti napasamak kada sigud a Presidente ken agdama a Pampanga Representative Gloria Arroyo, ken da sigud a Senador Enrile ken Estrada, ket iti masakbayan nga in-inutton a bumaaw dagiti kasona ket malisianna ti pannakaipakat ti linteg.
Mapagam-amkan ti panagbalin ni Napoles nga state witness ta adu la ketdi nga agdama ken sigud nga opisial ti gobierno dagiti iramanna iti pork barrel scam nangruna ket umasidegen ti Local and National Elections inton 2019. No mairaman iti eskandalo dagiti nalatak a lider ti oposision nangruna dagiti kandidatoda iti eleksion ket ilugesluges la ketdi ida dagiti pambato ti administrasion.
Dakkel a kantidad ti P10 Billion Pork Barrel Fund a mapapati a naaramat kadagiti awan a proyekto babaen ti pannakikumplot ni Napoles kadagiti nakadarum a sigud ken agdama nga opisial ti gobierno. No pudno a serioso ti agdama nga administrasion a mangparmek iti kurapsion iti gobierno, rumbeng a saanda a makibiang iti panagtaray iti kaso a naipila kadakuada, ket bay-andan ti Sandiganbayan a mangusig maibasar iti merito ti ebidensia no nagbasolda wenno saan iti krimen a maipabpabasol kadakuada tapno adda pagmennamennaan dagiti opisial nga aggandat nga agkurakot iti pondo ti gobierno.#
ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn