SUHETO ITI AKKUB
No Kasano ti Agbalin a Nasayaat nga Ama
“Ania ti nagkurangak?” Dayta a saludsod ti mangburburibor ken Michael * a taga-South Africa. Inkagumaanna ti agbalin a nasayaat nga ama ngem kada malagipna ti nagrebelde nga anakna nga agtawen iti 19, mapanunotna no adda ngata nagkuranganna.
Iti sabali a bangir, kasla naballigi nga ama ni Terry a taga-Spain. Kuna ti anakna a ni Andrew: “Adu kadagiti malagipko maipapan ken Tatang idi ubingak ket ti pannakiay-ayam ken panangipasiarna kaniak ken idi ibasbasaannak. Pinagbalinna a makaparagsak ti panagsursuro.”
Kinapudnona, saan a nalaka ti agbalin a nasayaat nga ama. Ngem adda dagiti kangrunaan a prinsipio a makatulong. Napaneknekan ti adu nga amma a nabenepisiaranda ken ti pamiliada idi sinurotda ti sirib a masarakan iti Biblia. Usigentayo ti dadduma kadagiti praktikal a balakad ti Biblia a makatulong iti amma.
1. Iwayaam ti Pamiliam
Kas ama, kasano nga ipakpakitam iti annakmo a napategda kenka? Sigurado nga adu ti ar-aramidem agpaay kadakuada agraman ti panagsakripisiom a mangtaraon ken mangipaay kadakuada iti nasayaat a pagtaengan. Dimo la ketdi aramiden dagita no saanda a napateg kenka. Ngem no awan ti umdas a panawenmo kadakuada, nalabit panunotenda a napatpateg kenka ti dadduma a banag a kas iti trabahom, gagayyemmo, wenno pagpalpaliwaam.
Kaano a rumbeng a rugian ti ama ti mangbusbos iti panawen kadagiti annakna? Mangrugi ti kinasinged ti ina iti anakna bayat nga isiksikogna pay laeng. Mabalin a makangngegen ti sikog uray no agarup 16 a lawas pay laeng dayta. Iti dayta a tiempo, mabalin metten a makisinninged ti ama iti di pay naipasngay nga anakna. Mabalinna a denggen ti pitik ti puso ti anakna, riknaen ti kugtarna, makisarita kenkuana, ken kantaan.
Prinsipio ti Biblia: Idi panawen ti Biblia, dagiti amma a mismo ti aktual a mangisuro kadagiti annakda. Naiparegta kadakuada a mangbusbosda iti panawen kadagiti annakda kas ibatad ti Deuteronomio 6:6, 7: “Dagitoy a sasao nga ibilbilinko kenka ita nga aldaw addadanto ita pusom; ket masapul nga iyukuokmo ida iti anakmo ken sawem ti maipapan kadagita no agtugawka iti balaymo ken no magnaka iti dalan ken no agiddaka ken no bumangonka.”
2. Dumngegka a Naimbag
Tapno epektibo ti pannakikomunikarmo iti annakmo, nasken a dumngegka a naimbag. Masapul a sursuruem ti dumngeg a di agung-unget.
No ammo ti annakmo nga alistoka a makaunget ken mangkritikar, dida maitured nga ibaga kenka ti riknada. Ngem no kalmadoka a dumngeg, ipakpakitam a talaga a maseknanka kadakuada. Iti kasta, ad-adda nga ibagada kenka dagiti pampanunoten ken rikriknada.
Prinsipio ti Biblia: Ti praktikal a sirib a masarakan iti Biblia ket napaneknekan a makagunggona iti adu nga aspeto ti inaldaw a panagbiag. Kas pagarigan, kuna ti Biblia: “Tunggal tao masapul a nasiglat no iti panagdengngeg, nainayad no iti panagsao, nabannayat no iti panagpungtot.” (Santiago 1:19) No suroten dagiti amma daytoy a prinsipio ti Biblia, nasaysayaat ti pannakikomunikarda kadagiti annakda.
3. Siaayat a Mangdisiplina ken Mangkomendarka
Uray no madismaya wenno makaungetka, ipakita koma ti panangdisiplinam nga ay-ayatem ti anakmo ken maseknanka iti agpaut a pagimbaganna. Karaman iti dayta ti panangbalakad, panangkorehir, panangisuro, ken panangdusa no kasapulan.
Mas epektibo met nga amang ti disiplina no kanayon a komendaran ti ama dagiti annakna. Kuna ti nagkauna a proverbio: “Kas kadagiti mansanas a balitok kadagiti kitikit a pirak kasta ti sao a naisao iti umiso a tiempona.” (Proverbio 25:11) Makatulong ti komendasion tapno mapatanorda ti nasayaat a personalidad. Masursuroda ti agtalek iti bagida no komendaran ken ipatpateg ida dagiti nagannakda. No mangbirok ti ama kadagiti gundaway a mangkomendar kadagiti annakna, matulonganna ida a maaddaan iti kompiansa iti bagida ken maparegtana ida a kanayon a mangikagumaan a mangaramid iti umiso.
Prinsipio ti Biblia: “Dakayo nga amma, dikay rurruroden ti annakyo, tapno saan a maupay ti riknada.”—Colosas 3:21.
4. Ayatem ken Raemem ni Baketmo
Ti panangtrato ti asawa a lalaki iti asawana ket sigurado nga adda epektona kadagiti annak. Kuna ti maysa a grupo dagiti eksperto iti panangpadakkel iti annak: “Maysa kadagiti kasayaatan a maaramidan ti ama kadagiti annakna ket ti panangrespetona iti inada. . . . No agrinrinnaem ti ama ken ina ket makitkita dayta ti annakda, maparagsakda ida ken maipariknada ti ayatda.”—The Importance of Fathers in the Healthy Development of Children. *
Prinsipio ti Biblia: “Assawa a lallaki, itultuloyyo nga ayaten dagiti assawayo . . . Ayaten koma ti tinunggal maysa kadakayo ti asawana a babai a kas ti panagayatna iti bagina.”—Efeso 5:25, 33.
5. Iyaplikarmo ti Praktikal a Balakad ti Dios
Dagiti amma nga adda naimpusuan a panagayatda iti Dios ket makaipaay kadagiti annakda iti kapatgan a tawid—ti nasinged a relasion iti nailangitan nga Amada.
Kalpasan ti pinullo a tawen a panagregget a mangpadakkel iti innem nga annakna, kastoy ti naawat a surat ni Antonio a maysa kadagiti Saksi ni Jehova manipud iti maysa kadagiti annakna a babbai: “Dear Papa, Kayatko ti agyaman iti panangpadakkelyo kaniak a mangayat ken Jehova a Dios, iti padak a tao, ken iti bagik—kayatko a sawen, ti panangpadakkelyo kaniak nga agbalin a nasayaat a tao. Impakitayo nga ay-ayatenyo ni Jehova ken maseknankayo kaniak. Pagyamanan iti panangipangpangrunayo ken Jehova ken iti panangtratoyo kadagiti annakyo kas sagut ti Dios!”
Prinsipio ti Biblia: “Masapul nga ayatem ni Jehova a Diosmo buyogen ti isuamin a pusom ken isuamin a kararuam ken isuamin a bikasmo. Ket dagitoy a sasao nga ibilbilinko kenka ita nga aldaw addadanto ita pusom.”—Deuteronomio 6:5, 6.
Nalawag a malaksid iti lima a punto a nadakamaten, adda pay dagiti makatulong iti panagbalin nga ama. Kinapudnona, uray no ikagkagumaam ti agbalin a nasayaat nga ama, dikanto pulos makapagbalin a perpekto nga ama. Ngem no nadungngo ken balanse ti panangyaplikarmo kadagita a prinsipio, talaga a posible nga agbalinka a nasayaat nga ama. *
^ par. 3 Nabaliwan ti dadduma a nagan iti daytoy nga artikulo.
^ par. 19 Uray no nagsina wenno nagdiborsion ti agassawa, sumayaat ti relasion dagiti annak iti inada no nadayaw latta ti panangtrato ti ama iti inada.
^ par. 25 Para iti kanayonan a tulong iti biag ti pamilia, kitaem ti libro a Ti Sekreto ti Kinaragsak iti Pamilia a magun-odan iti Web site a www.jw.org/ilo.
Ammuem ti Ad-adu Pay
Matulongannak Kadi ti Biblia a Maaddaan iti Naragsak a Pamilia?
Ti nasayaat a balakad ti Biblia ket nakatulongen iti adu a lallaki ken babbai tapno maaddaanda iti naragsak a pamilia.
ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn