TI LITERARY AWARD KEN LITERARY REWARD
Salaysay ni Jaime M. Agpalo, Jr.
Kasano aya ti kinapateg ti pammadayaw iti literatura? Masungbatan ngata babaen ti mismo a panangawat iti award? Saanko a masungbatan dayta. Ngamin, ibilangko a maysa a misterio ti biag ti maysa a mannurat. Napnuan iti kaipapanan. Saan a matukod ti kinaadalem ti pampanunot a pagsaksakduan kadagiti imahinasion. Saan a matukod ti kinaasino.
Kas daytoy rinaraemtayo a nalaing a mannurat a Tagalog, maysa a misterio ti biagna gapu iti saanna a panangayat wenno saanna a panangawat iti naminduan a daras dagiti literary awards a rumbeng a maipaay iti kas kenkuana a namsek iti imahinasion ken arte. Rinaraem ti kaaduan gapu kadagiti putarna. Saan a magatadan nga aramid ken bunga ti imahinasion.
Kadagiti dadduma, ti award ti pammaneknek wenno pakakitaan iti kinaadda ti nagapuanan. Iti dayta a punto, makita a kangrunaan nga ingpen ti pammadayaw. Ngem no maminsan, aronan dayta sangsangkamaysa nga ingpen dagiti agsususik a kapanunotan. Ti panagsususik ken saan a panagkikinnaawatan ti mangipaay iti panagiinnadayo imbes a panagtitipkel. Daydiay panggep, malaokanen iti saan a maikanatad.
Dakkel unay ti impluensia dagiti sinurat toy rinaraemtayo a mannurat iti Tagalog. Ngem saanna nga inawat dagiti awards a rumbeng laeng a maipaay iti kas kenkuana, kas panagraem iti nabileg a gapuananna iti tay-ak ti panagsuratan. Idi 1991, saanna nga inawat ti pammadayaw a Gawad Francisco Balagtas. Dagiti laeng makuna a maikari ti pakaiyawatan dayta a pammadayaw. Ita, dina manen inawat ti pammadayaw nga inted ti Komisyon ng Wikang Filipino. Patienna a saan a maikari a mangawat kadayta a pammadayaw.
Kinunana: “Literatura? Wala naman akong naiintindihan d’yan. Ako nama’y pinabili lang ng suka. Kaya lang naman ako napasok sa pagsusulat, e, dahil ito ang mas magaan-gaang trabaho na nakita ko mula sa pagiging tubero. Kaya kung tatanggap man ako ng ganyan kalaking award, dapat, e, alam kong kumpleto na ako. Hindi pa ako kumpleto. Hanggang ngayon, e, tuluy-tuloy pa rin ako sa pag-aaral, sa pag-iisip ng mga bago, kung paano ko mas mapagbubuti ang mga sinusulat ko.”
Wen, husto ti kunana. Awan ti makuna nga agbalin a master iti panagsuratan. Amin ket agnanayon a panagsursuro. Maysa laeng nga addang tunggal gapuanan wenno sinurat para iti adayo pay laeng a papanan, para iti di pay nadanon wenno saan pay a naadakan nga ungto. Maysa laeng a kinapudno iti bagina, iti padana a mannurat ken kadagiti tattao ti impakitana wenno impamatmatna. Saan a magatadan dayta a kinapudno. Saan a masubalitan ta awan ti maikanatad a subalitna.
Iti daytoy nga inaramidna, lalo pay a nangibunga iti awanan patinggana a panagraem. Nupay adu ti agkuna nga isu ti ayan ti parikut, impamatmatna laeng ti kinapudnona iti bagina ken iti padana a mannurat. Ta ania koma no maukkonmo amin a pammadayaw? Maibilang kadin a maysaka a master iti panagsuratan?
Saan a kadagiti pammadayaw ti ungto ti pannakapnek. Ti panagaramid kadagiti kinapudno ket maysa laeng nga addang iti pannakapnek.
No utoben a nalaing, limmasattayo laeng ditoy, saantayo nga agbayag. Manipud iti abut a simrekantayo agingga iti abut a rumuarantayo, urnongentayo ti dagup dagiti inaramidtayo a kinapudno. Isunto dayta ti pakalaglagipan, nga iti naminsan, limmasattayo ditoy nga addaan iti imbati a kinapudno.
Itoy naminduan a daras nga ikikitakitmo nga awaten dagiti pammadayaw, mas lalo pay a dimmegdeg ti pagaraemmi kenka kamannurat, Edgardo M. Reyes, ti author ti nalatak unay iti ballasiw taaw a “Maynila: Sa Kuko ng Liwanag.”#
Friday, October 02, 2009
TI LITERARY AWARD KEN LITERARY REWARD
eng_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn tgl_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn eng_Latn eng_Latn