Maysa a balligi ti umili ti Itogon, Benguet ti panangipataw ti Department of Environment and Natural Resources (DENR) iti suspension order iti operasyon ti Benguet Corp (BC). Manipud idi barikada dagiti umili iti open-pit operation ti BC ket dinawat ti umili ti pannaka-iserra ti kompanya gapu kadagiti ado a panaglabsing ken pananggundaway iti kalintegan dagiti nainsigudan nga umili iti Itogon iti daga ken iti resources na.
Napukan dagiti kaykayo para iti operasyon ti minas, nadadael dagiti pagmulaan gapu iti kadagiti kemikal a maggapu iti usok. Dandani a mapatag dagiti banbantay, nagaburan dagiti karayan, ken ado dagiti napatalaw iti balbalay gapu iti operasyon ti BC.
Maipalagip a ti operasyon ti BC ket nangpakaru iti didigra karkaro iti tiempo ti kalamidad. Idi 2008 ket limned ti Middle Loakan ken ti Twin Diversion Tunnel ken it pannakadadael ti balbalay ken simbaan nga adaan bilang a 57. Inggana tatta, awan pay mass relocation area para kadagiti naapektaran. Ti Twin Tunnel ket naaramid idi tawen 1990’s tapno ma-divert ti danum a magapu iti Antamok River. Kasta met ti napasamak idiay Batuang, Virac, Itogon idi October 2015 a linumned ti pito a balay ken mabalin pay a mang apektar iti agarup 70 a balbalay gapu sink hole. Daytoy a sink hole ket napataud gapu iti panag-collapse ti maysa pay a diversion tunnel ti BC tapno i-divert ti danum manipud iti Ambalanga River. Inggana tatta, saan pay nasungbatan dagiti kiddaw dagitoy biktima para iti relocation site.
Maysa pay a panangbabalaw iti BC ket ti panaglabsingna kadagiti pagunnurutan ken regulasyon ti umiso a panagminas kas kuma iti panag-rehabilitate kadagiti mined-out areas ken kadagiti karayan a dinadael ti tillings dam ti BC. Kangrunaan met a mababalaw ti DENR gapu iti saan da nga ar-aramiden ti rebbengen da a mangbantay ken mangtubngar kadagiti saan a nainkalintegan nga operasyon ti BC. Manipud idi 1997 idi nagsardeng ti operasyon iti minas ket naawanan dagiti regular a mine workers iti trabaho. Iti agdama, dagiti kontraktual wenno sharing scheme (70-30, 60-40) kadagiti small-scale miners. Sumagmamano dagiti regular emplyeados a nabati.
Kondenaren met ti IIB-A iti saan a pannaka-suspindi ti Philex Mines gapu kadagiti basol na iti umili. Idi 2012, linumned ti Tailing Dam no.3 a nanglayos kadagiti komunidad iti downstream communities. Kasta met dagiti panangliplipit ti kumpanya kadagit umili tapnu mapalawana ti MPSA. Gapu kadagitoy, rumbeng laeng a maikkan ti Philex Mines iti suspension order.
Kiddawen met laeng ti IIB-A ti pannakawaswas dagiti mining claims, pannaka-rehabilitate dagiti nadadael gapu ti operasyon dagiti ti kompanya ti minas. Kasta met panangibasura ti Philippine Mining Act of 1995 ken panagsuporta ti People’s Mining Bill. ***
Itogon Inter-Barangay Alliance
September 29, 2016
ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn hau_Latn ltz_Latn