Sarita ni Rilo A. Bedo
(Umuna a paset)
INYAWIDAK ni baket iti paboritona nga ubas kadayta nga agsapa. Nadanonak daytoy nga agkaykaykay iti sango ti balaymi. Nagtabbuga ti barukongko iti pannakasirayko kadagiti nawawasnay a gurongna a daydayasan ti init-agsapa. Iti tawenna a tallopulo, agkataebkami, mapagbiddutan a duapulo ket tallona laeng. Ammona a taripatuen ti bagina banag a pagayatak met unay.
“Narigat met, a, no losiangak a masangpetam, ‘Pa,” sangkakunana.
Saan laeng a dayta ti pangdayawak ken ni baket. Nagaget ken naanus pay. Nalailo. Super met iti panagbadyet. Saan a kas kadagiti dadduma a no makaiggemdan iti kuarta, aggagatel metten ti dakulapda ket didan ammo ti ar-aramidenda agingga nga awanen ti nabati para iti masanguanan.
Naam-ammok ni baket bayat ti panaggianko iti talier ni Angkel Tasyo idiay Tuguegarao. Serbidora idi daytoy iti pansiteria a sango ti puesto da angkel. Patneng a Kalinga. Ala-Bicolano iti laingna nga agsida iti naadat!
Dinak met pinarigat idi ipudnok ti riknak kenkuana. Nagkallaysakami a dagus.
“Dimonto koma paldaangen ni anakmi, Balok,” kinuna ni Ama Ton-an idi malpas ti kallaysa.
“Dimi kayat ti malokloko…”
“Dakdakkel pay ngem iti bagik ti panagayatko kenkuana, ‘Tang,” kinunak met.
“Pagyamananmi no kasta, Balok,” inyisem met ni Ina Liway.
Mekanikoak ita iti kadakkelan a kompania ti bus ditoy ilimi. Nawadwad met bassit ti sueldok. Adu pay ti benepisio. Naasi ngamin ti amok a Sanglay, ni Mr. Tong.
Ni met baket, tartarawidwidanna ti bassit a kantinami. Agawat pay iti daitenna. Ti met makudkuditna iti aglawlaw. Aggarden. Agmula iti natnateng. Dina ipalubos a manglaylay dagiti pinuon ti saluyot, tarong, sili ken bilunak. Kasta metten dagiti masetasna.
Inin-iniyadko nga inasitgan ni baket. Bigla a siniketko. Nakigtot.
“Sika gayam, ‘Pa,” kas kasam-it ti royal bibingka ti isemna. Addad’ta manen ti nasam-it nga agekna. Anian a naglailo.
Inyawatko ti pasarabok.
“Sika a talaga, ‘Pa, ammom ti paggugustok,” inyumbina
“Siempre met, a, ‘Ma,” kinunak. Immunegkami.
“Apay gayam nga itaka laeng?” inamadna idi maiplastarna iti lamisaan ti pasarabok kenkuana. “Adda kadi manen nadadaelan a lugan?”
“Wen, Baket,” insungbatko. “Idi malpas, nagawis met ni Pari Jojo,” ti drayber ti nadadael a lugan ti kayatko a sawen, “idiay balayda ta kasangay ‘diay putotna. Diak metten nakapagkedked…”
Naruamen ni baket iti kastoy a panagaw-awidko. Addada pay dagiti gundaway nga uray nasipngeten, paayabannak latta ni Mr. Tong no adda sumangpet a lugan a nadadaelan. Talkennak la unay. Siak ti umuna a paayabanna uray uppatkami a mekanikona.
“Ala, inkan agsukat ta aggaoakon iti kanem, ‘Pa,” kinuna ni baket.
Nagpakuartoak. Namatmatak ti pakabuklak iti sarming: nabisked a takiag, nabayog a barukong, ala-Sam a panagruprupa, panundirisen nga agong, agbalbalikas a mata, kayumanggi a kudil ken apsay a buok; ken singko-sais a taktakder. Asino, aya, met nga anak ni Eba ti di makayawan no pasnekak?
Diak nakangato iti adal ta maikadua la a tukad ti haiskul ti nalpasko. Ngem iti panangiwanwan kaniak ni Angkel Tasyo, nasursurok ti agmekaniko.
Saan laeng nga iti panagbutingting ti lugan ti nagbiliban kaniak ni angkel. Pati iti babbai. No mano ti nagbalin a gayyemko bayat ti kaaddak kenkuana. Ammona amin dagitoy ta awan ti inlimedko. Ngem idi dimteng ni baket iti biagko, diak ammo ta kinunak lattan iti nakemko a kayatkon ti sumrek iti biag a naestaduan.
Saan a pudno ti amin a nasaok ken ni baket itay. Pudno nga adda tinarimaanmi ken nagawis ni Pari Jojo. Ngem saan nga iti yanda ti nagturogak. Iti maysa kadagiti ilemlemmengko a sabong.
Makabulanmi ken ni Rita idi kalman. Balo daytoy iti tawenna a beinte tres. Isu ti insukatko ken ni Lala nga inlanding ti balikbayan. Ngem sakbay ni Lala, adda ni Marga a maysa a kolehiala. Nagsina ti dalanmi ta napanna intuloy ti nagbasa iti probinsia da antina.
Adda dagiti gundaway a makonkonsensiaak iti ar-aramidek. Ngem diak met materred ti awis ti lasag. Mapukaw man ti ladawan ni baket iti isipko no addan sabali nga imnas a bolabolaek. Ti yanna nga adat (wenno ragsak?), kumpetda ketdin a kasla tekka.
Nupay kasta, awan planok a mangsukat ken ni baket. Naynayonak laeng a kunada.
Iti naunday metten a panawen a panangloklokok ken ni baket, makariknaak payen iti talged. Agkompiansaak unayen iti bagik a dinakto masukalan. Nalimed ti aramidko.
(Adda tuloyna)
luo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn ilo_Latn