Ginagamit Mo ba hin Maaramon an Digital Technology?
Hi Jenni adik ha usa nga video game. “Kada adlaw, nag-uuyag ako hin walo ka oras,” siring niya, “ngan nagin daku gud ito nga problema.”
Ginsarihan ni Dennis nga diri gumamit hin gadyet ngan Internet ha sulod hin pito ka adlaw. Pero 40 ka oras la nga nailob niya ito.
Hira Jenni ngan Dennis diri mga tin-edyer. Hi Jenni 40 anyos ngan may upat nga anak. Hi Dennis 49 anyos.
NAGAMIT ka ba hin digital technology? * Damu an masiring nga oo tungod kay daku an kapulsanan hito. Daku an naibubulig hito ha trabaho, relasyon ha iba, ngan kaliawan.
Kondi pariho kanda Jenni ngan Dennis, damu an bangin adik ha paggamit hin digital technology. Pananglitan, an 20 anyos nga hi Nicole nagsiring: “Makuri man karawaton, pero an akon celfon amo an akon gimaopayi nga barkada. Nadiri ako nga mahibulag ito ha akon. Baga hin malulurong ako kon waray signal, ngan pagkakanuroniyan ginkikita ko ito kon may bag-o nga mga mensahe. Makaarawod gud!”
May pipira nga naaagahan pa ngani ha pagbinantay kon may bag-o nga mensahe ngan update ha ira gadyet. Mahimo hira umabat hin mga withdrawal symptom kon mahibulag hira ha ira gadyet. Iginhuhulagway ini han pipira nga parasaliksik sugad nga pagin adik—ha digital technology man, ha Internet, o ha usa nga partikular nga gadyet, sugad han smartphone. An iba nadiri paggamit han termino nga “pagin adik” ngan mas karuyag nira ihulagway ito sugad nga problema, diri napupugngan nga paggawi, o obsesyon.
Anoman an tawag hito, an diri maaramon nga paggamit han digital technology mahimo magin problema. Ha pipira nga kahimtang, nakakadaot ito ha maopay nga relasyon han pamilya. Pananglitan, usa nga 20 anyos nga babaye an nagsiring: “Diri na maaram hi Tatay han nahitatabo ha akon kinabuhi. Nag-i-e-mail hiya samtang nakikiistorya ha akon ha sala. Diri gud niya mabul-iwan an iya celfon. Bangin hinigugma gad ako ni Tatay pero usahay diri ko ito naaabat.”
“Digital Detox”
Basi mabuligan an mga adik ha teknolohiya, an mga nasud sugad han Tsina, South Korea, United Kingdom, ngan Estados Unidos nagtukod hin mga “digital detox” center, diin an pasyente diri ginpapagamit hin Internet ngan mga gadyet ha sulod hin pipira ka adlaw. Pananglitan, hi Brett nga 28 anyos nagsiring nga inabot hiya ha punto nga nag-uuyag hiya online hin 16 ka oras ha usa ka adlaw. “Ha kada panahon nga nag-uuyag ako, baga ako hin nakadroga,” siring niya. Han nagparehab hi Brett ha usa nga digital detox center, waray na hiya trabaho, waray na paglilimpyo ha iya lawas, ngan waray na kasangkayan. Paonan-o mo malilikyan inin makasurubo nga resulta?
USISAHA AN IMO PAGGAMIT HAN TEKNOLOHIYA. Usisaha an epekto han teknolohiya ha imo kinabuhi. Pakianhi an imo kalugaringon:
Naaaringit ba ako, bangin nasisina pa ngani, kon diri ako nakakag-Internet o nakakagamit han akon gadyet?
Padayon ba ako nga nagamit han Internet o han akon gadyet bisan kon lahos na ito ha akon igin-gahin nga oras para hito?
Napipiraw ba ako tungod ha pagbinantay hin bag-o nga mga mensahe?
Napapabay-an ko na ba an akon pamilya tungod han akon pagginamit han teknolohiya? Mauyon ba an akon pamilya ha akon baton hini nga pakiana?
Kon tungod han imo pagginamit han teknolohiya napapabay-an mo na an “mas importante nga mga butang”—upod na an imo pamilya ngan iba pa nga responsabilidad—yana na an panahon ha pagbag-o. (Filipos 1:10) Paonan-o?
MAHIBARO HA PAGHIMO HIN MAKATADUNGANON NGA MGA LIMITASYON. An bisan ano nga sobra bisan kon maopay ito mahimo makadaot. Salit nagamit ka man hin digital technology para ha trabaho o ha kaliawan, paghimo hin limitasyon ngan sunda ito.
Suhestyon: Pagpabulig ha usa nga kapamilya o ha usa nga sangkay. An Biblia nasiring: “An duha maoroopay kay han usa, . . . kay kon hira mapukan, an usa magbabangon han iya kaupod.”—Eklesiastes 4:9, 10.
Ayaw tuguti nga an pagkaruyag magresulta ha “pagin adik”
Samtang nagigin mas masayon ngan madagmit an pag-access ngan pagpadara hin impormasyon tungod han bag-o nga mga gadyet, sigurado nga magtitikadamu an diri magigin maaramon ha paggamit han teknolohiya. Kondi ayaw tuguti nga an pagkaruyag magresulta ha “pagin adik.” Kon imo ‘gagamiton ha pinakamaopay nga paagi an imo panahon,’ malilikyan mo an sayop nga paggamit han digital technology.—Efeso 5:16.
^ par. 5 Hini nga artikulo, an termino nga “digital technology” nagtutudlok ha elektroniko nga mga gadyet nga nakaka-access o nakakagpadara hin digital nga mga impormasyon upod na an e-mail, tawag ha telepono, text, video, musika, uyag, ngan mga retrato.
war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn sun_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn