APENDISE
Kon Kay Ano nga an Totoo nga mga Kristiano Diri Nagamit han Krus ha Pagsingba
MINILYON nga mga tawo an nahigugma ngan natahod ha krus. Tinatawag han The Encyclopædia Britannica an krus sugad nga “an nangunguna nga simbolo han Kristiano nga relihiyon.” Kondi, an totoo nga mga Kristiano diri nagamit han krus ha pagsingba. Kay ano?
An usa nga importante nga rason amo nga hi Jesu-Kristo waray mamatay ha krus. An Griego nga pulong nga stau·ros′ an kasagaran nga iginhuhubad nga “krus.” Nangangahulogan la ito hin “tadong nga poste o kahoy.” An The Companion Bible nasiring: “An [stau·ros′] diri gud nangangahulogan hin duha nga kahoy nga iginbabalabag ha usa kag usa ha anoman nga anggulo…Waray nahisurat ha Griego han [Bag-o nga Testamento] nga nagpapasabot hin duha nga kahoy.”
Ha pipira nga mga teksto, ginagamit han mga parasurat han Biblia an usa pa nga pulong para ha instrumento ha pagpatay kan Jesus. Amo ito an Griego nga pulong nga xy′lon. (Buhat 5:30; 10:39; 13:29; Galasia 3:13; 1 Pedro 2:24) Ini nga pulong nangangahulogan la hin “kahoy” o “pudlos, ibaralbag, o puno nga kahoy.”
Ha pagsaysay kon kay ano nga usa la nga kahoy an agsob gamiton ha mga pagpatay, an libro nga Das Kreuz und die Kreuzigung (An Krus Ngan an Pagraysang ha Krus), ni Hermann Fulda, nasiring: “Waray mga puno nga kahoy ha mga lugar nga ginpili para ha pagpatay ha atubangan han publiko. Salit usa la nga kahoy o poste an igin-uusok ha tuna. Dida hini iginagapos o iginraraysang an mga kriminal, nga an ira mga kamot gin-alsa tipaigbaw ngan agsob an ira mga tiil liwat tipaubos.”
Kondi, an pinakamakakombinse nga pamatuod ha ngatanan amo an tikang ha Pulong han Dios. Hi apostol Pablo nasiring: “Hi Kristo nagtubos ha aton tikang ha katampalasan han Kasugoanan, nga nahimo hiya nga tampalasan tungod ha aton; kay nahisurat na, Natampalasan an tagsa-tagsa nga nabitay ha usa nga kahoy.” (Galasia 3:13) Ginkotar dinhi ni Pablo an Deuteronomio 21:22, 23, nga matin-aw nga nag-uunabi hin usa nga kahoy, diri krus. Tungod kay an sugad nga paagi han pagpatay ha usa ka tawo nagpapasabot nga hiya “usa nga iginsumpa,” diri husto nga adornohan han mga Kristiano an ira mga balay hin mga imahen ni Kristo nga iginraysang.
Waray ebidensya nga ha siyahan nga 300 ka tuig katapos mamatay hi Kristo, ginamit han nag-aangkon nga mga Kristiano an krus ha pagsingba. Kondi, han ikaupat ka siglo, nakombirte ha apostata nga Kristianidad an pagano nga hi Emperador Constantino ngan igin-aghat niya an paggamit han krus sugad nga simbolo hito. Anoman an mga motibo ni Constantino, an krus waray gud kalabotan kan Jesu-Kristo. An krus, ha pagkamatuod, nagtikang ha pagano. Kinakarawat han New Catholic Encyclopedia nga: “An krus makikita ha antes-han-Kristiano ngan diri-Kristiano nga mga kultura.” An magkalainlain nga iba pa nga masasarigan nga mga reperensya nagsasaysay nga an krus bahin han pagsingba ha mga linarang ngan han pagano nga mga seremonya ha sekso.
Kay ano man nga igin-aghat ini nga pagano nga simbolo? Posible nga basi mas masayon para ha mga pagano an pagkarawat han “Kristianidad.” Kondi, an debosyon ha bisan ano nga pagano nga simbolo matin-aw nga ginkukondenar han Biblia. (2 Korinto 6:14-18) Igindidiri liwat han Kasuratan an ngatanan nga klase han idolatriya. (Eksodo 20:4, 5; 1 Korinto 10:14) Salit, may maopay gud nga rason nga an totoo nga mga Kristiano diri nagamit han krus ha pagsingba.*
* Para han mas detalyado nga pagsaysay mahitungod han krus, kitaa an pahina 89-93 han libro nga Reasoning From the Scriptures, nga iginpublikar han mga Saksi ni Jehova.
pag_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn war_Latn