Udalak Arantzadiko likidanbar zuhaitzak ureztatuko ditu

> Hala iragarri du Euskalerria Irratian udaleko Lorategi eta Berdeguneetako zuzendari Mikel Baztanek.

> Abendura arte, Arantzadiko parkearen mantenuaren ardura esleipena jaso zuen enpresarena da.

> “Parkearen bigarren fasea egiteko zazpi milioi euro behar dira, halako dirutza gastatu aurretik proiektua birpentsatu beharra dago”, esan du.

Atzo webgune honetan berean zabaldu genuen Mikel Belasko, Zuhaitzen Lagunen Elkarteko eta Txantrean Auzolan taldeko kidearen salaketa: Arantzadiko parkean hamar bat likidanbar, bi gaztainondo eta astigar bat lehortzen ari ziren, oso egoera larrian zeuden.

Gaur antenan elkarrekin mintzatu dira Belasko eta Mikel Baztan, udaleko Lorategi eta Berdeguneen zuzendaria. Eta elkarrizketa horretatik konpromiso bat atera da: udalak gaur bertan ureztatuko ditu zuhaitzok.

Arbola horiek guztiak Arraizatarren etxearen lorategian zeuden. UPNren udal aginte taldeak parkea egiteko Arantzadiko lur guztiak desjabetu zituelarik, lorategi hori soildu zuten, eta uholde eremua sortzeko hondeamakinek handik lurra atera zuten, zuhaitz bakoitzari muino bat utzita. Horrek guztiak eta aurtengo abuztu lehorrak eragin birrintzailea izan dute zuhaitzetan.

“Ezin da dena ureztatu: didaktika egin behar da”

Atzo bertan, Diario de Noticias egunkariak Arantzadi parke osoa lehor dagoela zabaldu zuen, azaleko argazki nagusiaren eta erreportaje luze baten bitartez. Horren aitzinean, Baztanek dio parkearen inguruko “gogoeta sakona” egin behar dela.

Parkea sortzeko egitasmoa UPNk aurkeztu zuen. EH Bilduk eta IEk kontra egin zuten. Gainontzeko talde guztiek, alde. Baztanek nahiago zuen Arantzadiren erabilpen tradizionala proiektu berria baino: “Obrarekin ez nago ados. Zegoena izugarri polita zen, eta balio handikoa”.

Parkeko soroen mantenua egun ez dago udalaren esku. Esleipena jaso zuen Aldayjover enpresarena da. Eta abendura arte izanen da hala. “Dena dela, dagoena soro naturala da. Belar mota asko dago, aniztasuna”, azaldu du udal zuzendariak. “Lehorra eta itsusia ikusten dugu, baina itsusiarena eztabaidagarria da. Soro ureztatu gabe asko dago, bai, baina kontzeptu berriak landu behar dira, ezin baita dena ureztatu. Didaktika egin behar dugu”, gaineratu du.

Arantzadiko parkearen kudeaketa plana

Udala parkearen kudeaketa plan integrala prestatzen ari da. Parkearen lehen fasea egiteko, UPNko udal aginte taldeak lau milioi euro gastatu zituen, baina finantzazioaren %80 Europatik heldu zen. Bigarrena gauzatzeko, beste zazpi beharko lirateke, eta ez dago batere argi berriz Europatik finantzaziorik iritsiko den. “Halako dirutza behar duen proiektua gauzatu aurretik, ongi aztertu behar da, ongi birpentsatu”, esan du Baztanek.


Bihotzeko ebakuntza egina zuen zapatuan kiroldegian hil zen mutilak

Francisco La Fuente, 29 urteko arrasatearrak bihotzeko ebakuntza egina zuen, eta medikuak kirola egitea debekatu zion. Joan den zapatuan hil zen gaztea, ustez bihotzekoak jota, Musakolako Kiroldegian futbitoan jokatzen ari zela. Hileta elizkizuna gaur, astelehena, egingo da.

Kiroldegiko sorosleak gaztea erreanimatzen ahalegindu baziren ere ez zuten lortu, berehala hil baitzen. Hildakoaren lagunek kiroldegian medikurik ez egotea salatu dute, baina kiroldegitik adierazi dutenez, legeak ez du medikurik egotea eskatzen. Legeak sorosleak egotea exijitzen du. Gaur egingo da gaztearen aldeko hileta elizkizuna, Santa Teresan, 19:00ean.


Kalean euskaraz hitz egiten dute hamarretik zortzi azpeitiarrek

Olatz Altuna Soziolinguistika Klusterreko kidea eta Josu Labaka Euskara batzordeburua. (Julene Frantzesena)

Hamar azpeitiarretatik zortzik euskaraz hitz egiten du kalean. Hori da Soziolinguistika Klusterrak udalaren eskariz egin duen Azpeitiko hizkuntz erabileraren eta hitanoaren presentziaren neurketaren ondorioetako bat.

Klusterrekoek joan den apirilean egin zuten “euskararen erabileraren osasuna” neurtzeko azterketa, eta Josu Labaka udaleko Euskara batzordeburuak eta Olatz Altuna Soziolinguistika Klusterreko teknikariak atzo eman zuten ondorioen berri.

Hainbat ondorio atera dituzte neurketa egin ostean, eta horietako bat da Azpeitiko biztanleen %81,9k euskaraz hitz egiten duela kalean. Herritarren %14k gaztelaniaz hitz egiten du kalean, eta Altunak azaldu duenez, “asko egin du gora” beste hizkuntza batzuen erabilerak. Izan ere, kaleko elkarrizketen %4,2 entzun dituzte beste hizkuntzetan. Halaber, gizonek emakumeek baino «zertxobait» gehiago darabilte euskara kalean: gizonen %83,3k erabiltzen du, eta emakumeen %80,8k.

Lau adin taldetan egin dituzte neurketak: haurrak (2 eta 14 urte bitartekoak), gazteak (15-24), helduak (25-64) eta nagusiak (65 urtetik gorakoak).

Azpeitian euskara gehien erabiltzen dutenak haurrak dira; izan ere, azpeitiar haurren %89,6k euskaraz hitz egiten du. Gutxien, berriz, helduek hitz egiten dute: %76,1 dira elkarrizketak euskaraz egin dituztenak. Gazteen eta nagusien neurketa “parekoa” izan dela dio Altunak, %83,3k eta %83,1ek erabili baitute euskara kalean, hurrenez hurren. Altunak esan du “nabarmentzekoa” dela lau adin-taldeen erabilera maila “altua”.

Haurrek eta helduek, elkarrekin daudenean, kasuen %85,9an euskaraz hitz egiten dute. Dena den, neurketan ikus daitekeenez, datua aldatu egiten da haurrak helduekin. Kasu horietan, beren artean haurren %96k euskaraz hitz egiten du. Eta alderantziz ere gertatzen da; nagusiak haurrik gabe daudenean dezente gutxiago erabiltzen dute euskara: %74,2. Horrez gain, adin-taldeak nahasirik daudenean, haurra hitz egiten ari bada, euskararen erabilera altuagoa da (%88,2) nagusia hitz egiten ari denean baino (%83,9).

Euskararen erabilera ez ezik, hitanoaren presentzia ere neurtu dute proba pilotu moduan. Haren aldaerarik erabiliena toka da (%45,1), gero hika neutroa (%37,2) eta noka azkenik (%17,5). Gizonek gehiago erabiltzen dute hitanoa. Klusterrekoek ondorioztatu dutenez, gizon azpeitiarren %28,1k erabiltzen du hitanoa, eta emakumeen %10,6k. Halaber, aldatu egiten da hitano-

aren erabilera adin-taldearen arabera: adinekoen %29,8k erabiltzen du, gazteen %25ek, helduen %23,5ek eta haurren %5,5ek.

2009koarekin alderatuz

Azpeitian 2009an egin zen azkenengoz euskararen kale neurketa. Ordutik %4,3 jaitsi da euskararen kale erabileraren datua –%86,1ek erabiltzen zuen euskara orduan–. Azterketa hura egiteko 2.137 solaskideko lagina erabili zuten, eta lagin haren akats tartea %4-5 ingurukoa zen.

2016an egin duten neurketan, berriz, 1.103 elkarrizketa eta 3.283 solaskideko lagina erabili dute. Laginaren akats-tartea %2,7koa da gutxi gorabehera. Horrenbestez, erabilera datuak behera egin badu ere, Altunak esan du hirugarren neurketa bat egin beharko litzatekeela ikusteko “beherakada hori benetan joera edo ikerketa denek berez duten akats tartearen kontua den”.

Bi azterketak alderatuz gero, haurren, gazteen eta helduen euskararen erabilera datua jaitsi egin da zazpi urteotan. 2009an haurren %95ek hitz egiten zuen euskaraz kalean, gazteen %90,8k eta helduen %80,6k. 2016an, berriz, haurren %89,6k, gazteen %83,3k eta helduen %76,1ek. Aldiz, adinekoen erabilera datua igo egin da: 2009an %75,3k erabiltzen zuen euskara kalean, eta 2016koaren arabera, %80,6k.

Euskara “bizirik eta sendo”

Kale neurketak egin dituzten Gipuzkoako herrien artean Azpeitia da euskara gehien erabiltzen den udalerria. Euskal Herrian ere, euskara gehien erabiltzen den herria da Ondarroaren atzetik –%90 ingurukoa da han erabilera–. Gainera, Urola Kostako erabilera datuaren (%71,5), Gipuzkoakoaren (%32,7), EAEkoaren (%16,1) eta Euskal Herrikoaren (%13,3) oso gainetik dago.

Klusterrak egindako neurketaren datuak eta ondorioak aztertu ostean, Azpeitiak “euskararen arnasgune” izaten jarraitzen duela esan du Labakak: “Azpeitia munduko udalerririk euskaldunenetakoa dela esan ohi dugu, eta hala izaten segitzen du. Euskarak bizirik eta sendo jarraitzen du gure herrian”. Labakak datu bat nabarmendu du etorkizunari keinu eginez: “Haurren elkarrizketen %96 euskaraz izaten da. Datu oso altua da, eta etorkizunean Azpeitia oraindik eta euskaldunagoa izateko azpimarragarria”.

Horrez gain, Labakak esan du udalak euskara ikasteko baliabideak eta proiektuak eskaintzen eta herria euskalduntzeko ekimenak bultzatzen jarraituko duela, “datua pixkanaka hobetzen joatea” baita helburua.

Azterketaren emaitzak euskalgintzako eragileekin eta norbanakoekin aztertzeko bilera deitu du Azpeitiko Udalak azaroaren 17rako. 19:00etan izango da udaletxean.


Iparraldearekin, «nazionalagoa»

Udalbiltzak Ipar Euskal Herriko 108 kide ditu, inoiz baino gehiago.Denera 1.471 udalbiltzakide dauzka; 183 alkateak dira

Udalbiltzak Ipar Euskal Herrian egin du urteko batzar orokorra, Lapurdin, Nafarroa Beherean eta Zuberoan egiten ari den apustu estrategikoaren eta harekin jasotzen ari den babesaren seinale. Uztaritzen (Lapurdi) egin du bilkura Euskal Herriko udal eta udal hautetsien biltzarrak, eta jakinarazi du orain Iparraldeko 108 kide dituela partaide. Udalbiltza 1999an sortu zenean, Ipar Euskal Herriko 30 hautetsik eman zuten atxikimendua. Iaz berrantolatu zenetik orain arte, 61 izan dira. Atzotik aurrera, 108 —19 auzapez eta 89 hautetsi—: Lapurdikoak 68 dira, Zuberoakoak 22 eta Nafarroa Beherekoak 18. Udalbiltzak jakinarazi du kide gehiago lortzeko kanpaina batean ari dela.

«Datuok esan nahi dute gaur egun Udalbiltza nazionalagoa dela, eta Ipar Euskal Herria lortzen ari dela nazio eraikuntzan dagokion tokia», adierazi du Nikolas Blain Makeako (Lapurdi) hautetsi eta Udalbiltzako Nazio Gobernuko kideak, Uztaritzen.

Nazio erakundeak uste du Ipar Euskal Herrian modu praktiko baten ondorioz ari dela Udalbiltzarekiko atxikimendua hazten. Euskal Pirinioetan Lan eta Bizi garapen sozioekonomikoaren proiektuak jasotako sostengu instituzional eta sozial askotarikoa jartzen du adibide gisa.

Biltzarrak 1.471 udalbiltzakide ditu; haietatik 183 alkateak dira. Udalbiltza gustura da horregatik eta azken urte eta erdiko ibilbideagatik, Blainek esan duenez: «Ia hutsetik hasita lortu dugu erakunde hau berriro abiatzea». Mertxe Aizpurua lehendakariak nabarmendu du «kontsentsu berrien bila» segituko dutela.

Kohesioa

Kohesioa da urte politikorako Udalbiltzak hautaturiko hitza. Kohesioa lurralde, herritar eta udalerrien artean. «Sinetsirik gaude Euskal Herrian nahitaezkoa dela kohesioa lankidetza eta barne sinergiak sortzeko, garapen sozial, ekonomiko, kultural eta politikoan aurrera egiteko». Hainbat egitasmo garatu edo gauzatu nahi ditu.

2014rako 592.120 euroko aurrekontua dauka.


Irizarren 15 autobus elektriko Madrilen

Madrilgo Udaleko Garraio Enpresak Irizarren 15 autobus elektriko gehitu ditu bere flotara, hiriburuaren erdialdeko hiru lineatan zerbitzua emateko.

Irizar ie Bus modeloko autobusak dira, 12 metroko luzerakoak eta 76 bidaiari eraman ditzaketenak; %100 elektrikoak dira, zero igorpenekoak, isilak eta 200 kilometro baino gehiagoko autonomia dute. Ibilgailuek, gainera, ECO Assist sistema dute, gidariari denbora errealean laguntzeko eta, energia kontsumoa murriztuz eta autonomia handituz, gidaritza optimizatzen laguntzeko. Autobus modelo hau duela lau urte dabil Europako hamar hiritan, eta frogatuta dago bere autonomia, efizientzia eta fidagarritasuna.

Autobusez gain, Irizarrek 15 kargagailuz ere hornitu du Madrilgo garraio enpresa, kotxe-tokian gauez kargatzeko.

Irizarren autobus elektrikoak Madrilgo 1. linean (Prosperidad-Cristo Rey), 26.ean (Tirso de Molina-Diego de Leon) eta 44.ean (Callao-Marques de Viana) ibiliko dira zerbitzua ematen.

Otsailaren 7an egin zuten autobus berrien aurkezpena, eta bertan izan ziren Madrilgo Udaleko Ingurumen eta Mugikortasuneko ordezkari eta Garraio Enpresako lehendakari den Ines Sabanes, Alvaro Fernandez enpresako gerentea eta Irizar e-mobility negozioko zuendari Hector Olabe.

Bi sari

Madrilgo 15 autobus horiek martxan jartzeaz gain, Irizarrek bi sari jaso ditu urtea hastearekin batera: Espainiako 2018ko Urteko Autobusarena eta Urteko Ibilgailu Industrial Ekologikoarena. Iazko urte amaieran merkaturatu zen Irizar ie tram zero igorpeneko autobus artikulatuak jaso ditu bi sariak.


Soraluce BKE denboraldiko lehen garaipena eskuratzen saiatuko da bihar Labegaraietako kantxan

Gipuzkoako saskibaloiko senior ligan, 5. jardunaldiko partidua jokatuko dute asteburuan bergararrek Take Orbela Taberna talde tolosarraren aurka. Domekan izango da, 16:30ean, Labegaraietan. Oraingoz, partidu guztiak galdu dituzte mahoneroek, baita oraingo aurkariak ere. Beraz, aukera polita daukate bergararrek etxean irabazteko eta sailkapeneko azken postutik ihes egiteko


Artekalea itxita ibilgailuendako bi astez

Astelehenean, apirilaren 7an, itxi egingo dute Artekalea ibilgailuendako Udaltzaingotik iritsitako oharrak azaltzen duenez. Bi astez egongo da itxita kale horretako etxebizitzetako baten erreteila konpontzeko lanak direla eta. Ondorioz, aldaketak izango dira, besteak beste zabor bilketa zerbitzuari dagokionean. Garajeetarako sarrera ere aldatu egingo dute konponketa horiengatik.

Aldamio eta bestelakoak errepidean ipini behar beharko dituztelako etengo dute ibilgailuen zirkulazioa bi astez Artekalean.

Zaborra

Zaborraren kamioia ere ezingo da sartu Artekalean eta kamioiak ezin izango du Artekaleko eta Arruriagako zaborra batu. Hortaz, kale horietako edukiontziak San Martin plazan eta Arrese kantoian ipiniko dituzte.

Garajeak

Bestalde, Goenkale eta Arruriaga kaleetako garajeetarako sarrera Burdiñate aldetik egin beharko dute autoek.


2020 urteko udazkenean eginen da Euskaraldiaren bigarren edizioa

Bi urterako zikloa izanen du hizkuntza ohiturak aldatu eta euskararen erabilera handitzea xede duen ekimenak

Hizkuntza ohiturak aldatu eta euskararen erabilera handitzea xede izan duen Euskaraldia ariketa sozialaren bigarren edizioa 2020 urteko udazkenean eginen da. 2018ko azaroaren 23a eta abenduaren 3a artean egin den ekimenaren lehen edizioaren bukaeran «jarraipena izango duen ariketa» izanen zela azpimarratu zuten Euskaraldiaren sustatzaile diren erakunde eta eragileen ordezkariek eta jadanik bigarren edizioa prestatzeko lehen urratsak ematen ari dira koordinazio lanetan ari diren erakundeak.

Xehetasunak lantzen ari baldin badira ere, bigarren Euskaraldiak bi ardatz izanen dituela aurreratu dute sustatzaileek: batetik, lehen edizioan protagonista izan diren ahobizi eta belarriprest rolen bitartez Euskal Herri osoko herritarrei beraien harremanetan hizkuntza ohiturak aldatzen jarraitzeko deia eginen zaie; bertzetik, bigarren edizioko berrikuntza modura, era guztietako entitateei beraien funtzionamenduan euskararen erabilera areagotzeko urrats zehatzak ematea bultzatuko du Euskaraldiak. Erakunde publiko, enpresa, komertzio, elkarte eta gizarte eragileak izanen dira bigarren ardatz honetan konpromiso zehatzak hartu eta gauzatuko dituzten entitateak.

Herritarrei eta entitateei deia

Hizkuntza ohiturak eta inertziak aldatzea epe luzeko lana dela jakitun, berriro ere ahobizi edo belarriprest modura jokatzeko gonbite bateratua eginen zaie herritarrei. Jakina denez, Euskaraldiaren lehen edizioa ariketa masiboa izan da eta bigarrenean herritarrei euskararentzako harreman eta eremu berriak irabazten segitzeko deia eginen zaie.

Horretarako, ahobizi eta belarriprest rolek izango dute berriro protagonismoa eta ikurren bidez identifikatzea izanen da ariketaren elementu garrantzitsuetako bat. Erabilitako ikurrek (txapak izan ziren ariketaren ikur nagusia) segida izanen dute.

Erakundeek, berriz, funtzio aktiboagoa izanen dute Euskaraldiaren bigarren edizioan. Aurrekoan 200 entitatetik gora izan ziren ekimenaren sustatzaile (milaka, herrietako elkarte, erakunde eta eragileak kontuan hartuta). 2020an, aldiz, urrats bat aitzinera egin eta entitateen funtzionamenduan euskararen erabilera eta praktikak babesteko konpromiso zehatzak hartzeko eskaria eginen zaie parte hartzen duten entitateei. Urrats hauek eskatuko duten aurre-lana aintzat hartuta, 2019 urtean bertan hasiko dira entitateak neurriak hartzen eta herrietako batzordeak lanean.

Lehen edizioaren emaitza

Azaroaren 23a eta abenduaren 3a artean egindako ariketaren emaitzak jasotzen ari dira asteotan, herriz herri eta hainbat entitatetan antolatuta egon diren batzordeen balorazioak jasoz. Horrekin batera, Euskaraldiko parte hartzaileen datuen azterketa egin du Gaindegia behategiak Euskaraldiaren antolatzaileen enkarguz. Izena eman duten 220.000tik gora belarriprest eta ahobizien azterketa egin da, herri, eskualde eta lurraldekako datuak hainbat aldagairekin erkatuz. Emaitzak ekimenaren webgunean aurkitu daitezke https://euskaraldia.eus/parte-hartzea/ web orrialdean.

Azkenik, Soziolinguistika Klusterrak gidatutako ikerketa ere martxan da (martxoan jasoko dute partaideek azken galdetegia) eta udan ezagutu ahal izanen dira Euskaraldiaren lehen edizioak izan duen eraginaren emaitzak.


Bere buruari sua, Donezteben

25 urteko gizonezko batek bere buruari su eman zion atzo Donezteben, eta bere neska-laguna eta haren ama larri zauritu, erretiratuen elkarteko ostatu barrura —argazkian— sartuta. Neska-lagunaren esku zegoen ostatua. H.R.T. gaztea hil egin zen erreduren ondorioz, eta bi emakumeak arriskutik kanpo daude, ospitalean. Gertatukoari buruz informazio nahasiak zabaldu ziren atzo.


"EHEk jarrera eraikitzaileagoa izan behar du"

Gogoeta prozesua amaitu berri, Euskaraz Bizi Eguna egingo du etzi EHEk, Arrasaten. Aurrera begirako lan ildoak zehaztu dituzte, eta espero dute udazkenerako bete-betean lanean hastea.


Orbaiz: 'Penaltiaren jaurtitzailea nor den entrenatzaileari galdetu'

Gainera, Iraolak eta Orbaizek Gurpeguik zelai batzuetan jasotzen duen tratuaz kexatu dira.

Athletic Cluben aldagelak "itxi" egin nahi izan du penaltiaren polemika. Fernando&' || 'nbsp;Llorentek hartu zuen penaltia jaurtitzeko ardura, baina Iker Muniainek eta David&' || 'nbsp;Lopezek ere jaurtitzeko nahia azaldu zuten.

"Entrenatzaileak erabakitzen du nork jaurti behar duen. Gaia itxita dago.&' || 'nbsp;Gaurtik aurrera mundu guztiak errespetatu behar du besteen papera. Gertatu dena ez du talde hau dena islatzen", esan du&' || 'nbsp;Orbaizek. Ez du esan nor den Joaquin&' || 'nbsp;Caparrosek aukeratu duen jaurtitzailea.

"Ni ez naiz esatera ausartzen.&' || 'nbsp;Galdetu entrenatzaileari, ia bera ausartzen den. Berak esan dezala.&' || 'nbsp;Bestela, datorren egunean ikusiko duzuen", esan du erdi-txantxetan.

Gainera, Iraolak eta Orbaizek Gurpeguik zelai batzuetan jasotzen duen tratuaz kexatu dira, esaterako&' || 'nbsp;Vicente Calderonen.&' || 'nbsp; "Tamalez ohikoa da. Epaileari esan genion baina ez zuela arazorik nahi esan zigun", esan du&' || 'nbsp;Iraolak.

"Oso txarto iruditu zitzaizkigun&' || 'nbsp;(Gurpeguik jasotako ohiuak).&' || 'nbsp;Ez da berria.&' || 'nbsp;Carlos ezagututa ez dute makurtuko.&' || 'nbsp;Esan dezatela nahi dutena", gaineratu du&' || 'nbsp;Orbaizek .


Ainhoa Madariaga izango da EH Bilduren alkategaia Foruan

Foruko EH Bilduren lan taldea

Beste hainbat herritan egin modura, Foruan ere EH Bilduk aurkeztu du aurtengo udal hauteskundeetarako sortutako lan-taldea. Hamar lagunek osatzen duten zerrenda horretan, Ainhoa Madariaga izango da alkategaia. Madariagarekin batera ariko dira lanean, besteak beste, Gemma Zabala, Unai Argarate, Joana Ikazuriaga, Iñigo Muniozguren, Asier Bengoa, Irati Agorria, Pantxoa Gandarias, Ameli Zorrozoa eta Joseba Arriaga


Agustindarren komentuko lorategia, herritar guztiendako zabalik

Aretxabaletako Udalak herriko agustindarren komentua eta lursaila erosi zituen urtarrila amaieran, eta astelehenaz geroztik herritar guztiendako dago zabalik komentuko lorategia. Asko izan dira egunotan lorategia nola dagoen ikustera gerturatu direnak, eta halaxe egin dugu guk ere kultura zinegotziaren eskutik.


"Euskararentzako kultura berri bat indartzeko konpromisoa" hartu du Patxi Lopez lehendakariak

Gaur eguerdian Loiolako Santutegian egin duen agerraldian adierazi du "euskararekiko konpromisoa"

Aita Larramendik 1927. urtean argitaratu zuen lehen euskal gramatikaren hitzaurrearen zati bat irakurri du

Euskararen Nazioarteko Egunean "euskararentzako kultura berri bat indartzeko konpromisoa" hartzen duela adierazi du Eusko Jaurlaritzako lehendakari Patxi Lopeezk, gaur eguerdian Loiolako Santutegian egin duen agerraldian.

Adierazpen horiek egin aurretik, Aita Larramendik 1727. urtean argitaratu zuen lehen euskal gramatikaren hitzaurrearen zati bat irakurri du Lopezek. Aita Larramendiren gelan, 111. zenbakian, irakurri du. Ondoren, Loiolako Santutegiko liburuan sinatu du Eusko Jaurlaritzako lehendakariak.

Lehendakariaren adierazpena, hitzez hitz

"Euskararen Nazioarteko Eguna dugu gaur. Munduari garenaren kontzientzia ezarri nahi diogu, eta, guk geuk ere, mundutartu egin nahi dugu.

Behin eta berriro, gaur eta hemen inoiz baino gehiago, euskara eta libertadea elkarrekin lotu nahi ditugu, bereziezin bilakarazi.

Euskarazko kultura demokratikoa, tolerantea eta aurreiritzi gabekoa bultzatu nahi dugu; euskara askatasunaren eta demokraziaren bidelagun nahi dugu.

Euskara ez da ideologia konkretu baten ondare. Euskadi, Espainia, Europa eta munduko biztanle ororen ondasuna da, kultura unibertsala hornitzen eta aberasten duen hizkuntza den heinean.

Euskaldunoi eta euskal instituzioei dagokigu hiztunei bidea erraztea. Baina beti era orekatu, emankor eta bazterketarik gabekoa.

Euskara eta gaztelaniaren arteko elkarbizitza ezin dugu arazo bat bezala ikusi, baizik eta gizarte eredu solidarioagoa eta aurrerakoiagoa lortzeko aukera bat bezala.

Gaur, hemen, euskararentzako kultura berri bat indartzeko konpromisoa hartzen dut. Aniztasunean oinarritutako hizkuntz eredua.

Euskara non, han egon nahi dugu guk. Hitzen geografiak ez baitu mugarik. Euskara hiztun bat non, han behar dugu egon.

Gaur dugu eguna hori esateko. Euskara egunero, munduoro".


Aiztondo Klasika, musika eskolak, kirol aktibitatea eta kiroldegiak bertan behera edo itxita

Usabal kiroldegia bihartik martxoaren 29ra itxita egongo da. Eskola kirola ere bertan behera geratu da, baita Gipuzkoako Federazioaren baitako kirol aktibitatea ere.

Loatzo musika eskolaren klaseak bertan behera geratu direla azaldu dute, eta Tolosako Musika Eskolak ere ateak itxiko ditu. Alegiako Kultur Etxetik gauza bera azaldu dute. Bestalde, igandean jokatzekoa zen Aiztondo Klasika bertan behera geratu da.


Gaur 30 urte hasi zen Malvinetako Gerra; zauriak irekita jarraitzen du

Otsailaren 17an BERRIAk argitaratu zuen erreportaje berezia.


«Gauzen zergatia ulertzea epaitzea baino askoz garrantzitsuagoa da»

ETAko lehen emakume liberatuetako bat izan zen Arruti, Burgosko Prozesuan epaitua eta hainbatetan torturatua. Oraindik ere militantea da, eta bizirik iraute fisiko eta politikoaren artearen inguruko lezio batzuk baditu. Umore beltza, horietako lehena.

«Urte erotikoan» dagoela esan du barrezka Arantza Arruti Odriozolak (Zarautz, Gipuzkoa, 1946). Une honetan 69 urte ditu, eta ez du umorea galdu.

«Elkarrizketa melodramatikorik» ez egiteko eskatu duzu. Egin al dizkizute halako asko?

Bai, hedabide batzuk beti dabiltza morboaren atzetik, emakumeen egoera garai haietan kontatzeko, neure biografia antzekoren bat egiteko... Izugarri gustuko dute, horrek saldu egiten duelako. Gure jendea ere ibiltzen da horren atzetik. Melodrama nobeletarako, mesedez.

Ados, melodramarik gabe: kostaldeko herri eder batean, baina, frankismoaren gau ilunean, etxe apal batean hazitako neska zintzo bat izan zinen, ezta?

Gurasoak Zarautzera jaitsitako baserritarrak ziren. Beti izan ziren abertzaleak, eta, zorionez, ez ziren inoiz EAJkoak izan. Aita emigrante izan zen Argentinan, eta beti esan zuen jelkideak karlistak, integristak eta burges hutsak zirela. Amak ere esaten zuen batzokira joan eta denak erdaraz entzuten zituela. Niri bizitzea izugarri gustatzen zait, baina koskortu nintzenean ikusi nuen ez nuela batere gustuko gizartea nola zegoen antolatuta.

Matxino gaztetatik, orduan?

Gustuko ez baduzu gizartea nola dagoen antolatuta, bi aukera dituzu: Santa Teresak edo Jesukristok bezala, mistizismora jo, edo iraultzaile bihurtu. Ni, mistizismorako joerarik ez, eta frankismoaren aurkako borroka armatuan sartu nintzen. Oso gazte sartu nintzen ETAn, konbentzituta. Egoerak berak eraman ninduen. EAJk ez zuen ezer egin frankismo denboran. Haren geldikeriak sekulako eragina izan zuen. Gazteok mugitu ginen, eta armak ezinbestekotzat hartu genituen. Aldi historiko-politiko hartan kokatu behar da borroka armatua, baita neurea ere, bestela ez dugu ezer ulertuko. Mundu osoan erabiltzen zen, Hego Amerikan, Alemanian, Italian, Irlandan...

ETAn sartu zinenean 19 urte zenituela ere esan beharko da.

Zarauztik 17 urte eta erdirekin joan nintzen, au pair, itogarria zitzaidalako gizarte ustel, fatxa hura. Frantzian eta Ingalaterran ibili nintzen. Parisen elkartu nintzen ETAkoak izaniko batzuekin. Orduan hartu nuen erabakia. Bi urte ibili nintzen legal gisa. Frantsesa irakasten nuen hemen, mojen ikastetxean.

Lehen aldiz atxilotua, 20 urterekin.

Tolosan [Gipuzkoa] harrapatu ninduten detonagailu batzuekin eta bolborarekin. Martuteneko kartzelan egon nintzen hainbat hilabetez. Harrapaturiko aurreneko neska nintzen.

Txundituta geratuko ziren polizia frankistak eurak ere, ezta?

Kontuz! Ni ez nintzen neure garaiko beste neska abertzaleak baino ausartagoa izan. Bazeuden beste neska batzuk, ez asko, baina bazeuden. Ni ez nintzen ausarta: horretara eraman ninduten erabakiak hartu nituen, besterik ez. Behin-behineko askatasunean utzi ninduten libre, baina bi egunera berriz atxilotu ninduten. Banku bat lapurtu zuten Villabonan [Gipuzkoa], eta neu nintzela egilea. Gero, jende asko erori zen, eta, orduan, ezkutura joan behar izan nuen.

Normalena ihes egitea izango zen orduan.

Bi aukera nituen orduan: Parisera joan, eta Iraultza ideala 14 liburukietan ikasi, edo pistola hartu eta borroka armatuan hemen gelditzea. Bigarrena aukeratu nuen.

Lehen emakume liberatua izan zinen, beraz, Jone Dorronsororekin?

Bai. Oso liberatu gutxi ginen orduan. Geure artean erabaki genuen Nafarroara joango nintzela, han ez zegoelako inor, eta hura antolatzera. 21 urterekin joan nintzen, eta, geroztik, sekulako maitasuna diot Nafarroari. Ordurako, bilatzeko eta atxilotzeko agindua nuen gainean. Nafarroan sarekada handia egin zutenean harrapatu ninduten bikotekidearekin [1969ko azaroaren 10ean]. ETAren barruan ezagutu nuen hura.

Gregorio Lopez Irasuegi. Pertsonaia erabakigarria zure militantziaren historian. Baina, esan daiteke zu are erabakigarriagoa izan zinela berean?

Goio intelektual bat zen. Haren kontrako kargurik ez zeukaten, ez zegoen hura atxilotzeko agindurik. Baina nirekin zegoenez, gizagaixoa ere eraman zuten. Beti torturatzen gintuzten. Baina lotsa antzeko bat eman digu beti kontatzeak, gure aurrean dagoenak biktimismoarena jokatzen ari garela pentsatuko ote duen. Goio kargurik gabe utzi zuten libre. Nik esan nuen hark ez zekiela ezer ere ez... besterik gabe, maitemindurik geundela...

Iruñeko espetxean zeundela, zu askatzeko saioa egin zuen Lopez Irasuegik 1969ko urtarrilaren 6an. Nola bururatu zitzaion operazio itxuraz absurdo samar hura?

Iruñean preso izan zuten hilabete eta erdiz, eta kartzela ezagutzen zuen. Gero bisitetan etortzen zen Xabier Izko de la Iglesiarekin, eta aukera bazegoela ikusi zuten. Bi mojak zelatatzen ninduten: bat gaztea zen, gaiztoa, eta bestea zaharra, beti musuka hartzen ninduena. Nik, barruan, egokituko zitzaidan moja lotu behar nuen bakarrik. Pentsatzen nuen: «Nahiago dut gaiztoa, baina horrek indar handia dauka». Pistola barruan neukan, baita lokarriak ere... Eta moja zaharra tokatu zitzaidan.

Ulertu al zuen hark gertatzen ari zena?

Ahoa tapatu nionean begi batekin begiratzen ninduen, eta ez zuen sinesten: hainbeste maite zuen Arantxa hura! Kanpoan, Izkok grisari koneju kolpea lepoan eman, eta ziplo erori zen. Baina Goio ez zen horren militarra, eta bestea jo zuenean, erortzean marru egin zuen. Denak tiroka hasi ziren. Mojak ihes egin zuen. Denbora luzez ez nuen jakin lagunak bizirik atera ote ziren.

Biak zauritu egin zituzten, eta zuek denak handik urtebetera Burgosko Prozesuan epaitu zintuzteten. Zigorrik gabe atera zinen. Zergatik?

Han epaitu zituzten guztiak, atxilotu baino lehen erori nintzelako. Nik lau sumario nituen, baina guztiengatik epaituta nengoen ordurako. Kartzelan, krisia izan nuen, eta tratamendu psikiatrikoan egon nintzen. «Neska horrek badu nahikoa», esan zuten, eta, gainera, horrek justizia itxura egiteko aukera ematen zien.

Burgosko Prozesuan Euskal Herriaren zapalketa nazionala salatu zenuten, langileriarena, euskararena... Bitxia da puri-purian den gai bat aipatu ere ez izatea: emakumeen borroka. Eta hiru zineten han, zu, Jone Dorronsoro eta Itziar Aizpurua. Zergatik?

Jar zaitez urte haietan. Feministak zeuden Frantzian, Ingalaterra... Mundu gerran, gizonen lekua hartu zuten lantegietan. Gu baino askoz aurreratuago zeuden haiek. Emakumea zapalduta zegoela ikusi, sentitu eta esan egiten genuen, baina nik 18 urterekin ez nekien feminismoa zer zen. 'Emakumeen rolloa', bai, baina nik ez nekien hura teorizatzen. Herri Batasunean, gero, Aizan taldea sortu genuen 1980ko hamarkadan, KASen barruan. Mutilek ikusten zuten horren beharra, baina ez zuten onartzen politikoki patriarkatuaren aurkako planteamendurik. Ez zela unea, esan ziguten, Euskal Herriak ezin zuela feminismoa eta gizarte antipatriarkala onartu.

Espero zenuten halakorik?

Kuban eta Aljerian egonda nintzen, oporretan, eta hango emakumeek esaten ziguten: «Kontuz ibili! Guk metraileta eta dena hartu dugu, baina gizonen aginduz. Planteatu ditugunean emakumeon erreibindikazioak, beti gerorako!». Hizkuntzarekin ere gertatu da: euskara ere, gerorako.

Amore eman zenuten?

KASetik bota egin gintuzten. Baina arrangurarik gabe kontatzen dut, gauza oso politiko gisa, ez pentsa haserre nagoenik [barre]. Gizonezkoek ezin zuten politikoki onartu, besterik gabe: gizartea matxista zen, ETA ikaragarri matxista, HB ere supermatxista, baita emakume asko ere. Ez dut kritika gisa esaten, baizik eta aldi bat deskribatzeko. Aizan sakabanatzea erabaki genuen. Ondoren, mutilen aginduz eta haiek eskematxoa eginda, Egizan sortu zuten. Eta ni ez naiz inoiz Egizangoa izan; hori bakarrik behar nuen!

Gizonek diseinaturiko kaiola bat bezalakoa zen?

Sekulako abortua izan zen. Emakume talde bat muga horiekin... pitokeria bat zen. Inork ezer esan gabe desegin zen, ez zuelako ezertarako balio. Orain, Bilgune Feministako militanteak gara.

Zelako harremana duzu gazteekin?

Ez didate uzten kalaka aspergarria botatzen. «Bueno, Arruti, ez hasi betiko musikarekin», esaten didate, eta hori, niretzat, oso garrantzitsua da militante eta pertsona gisa, eboluzionatzera behartzen nauelako. Behar dut, etxean ez dudalako seme-alabarik, ez baitut horretarako inoiz gogorik izan.

Pasatutakoak pasatuta, nolatan ez duzu umorea galdu?

Hori, niretzat, ezinbestekoa da: umore beltza, kartzelako umorea... Bai... [begiek dir-dir egiten diote, are gehiago]. Hemen, esaterako, Joseba Permach bizi da, eta bikotekidearekin batera ez dakit zein sumariotan prozesatuta zegoela esan zidan, kartzelara joateko biak. Haien hiru umeekin zer gertatuko... Eta nik esan haiei, zuek lasai joan kartzelara, guk ezin baditugu mantendu, Donostiako umezurtz etxera eramango ditugu, baina ni tarteka joango naiz ikustera. Hori kartzelako umorea da. Sasian sekulako beldurra genuenean, baten batek sekulako ergelkeria botatzen zuen, eta denok kristoren barreak egiten genituen. Umeak bezala. Egoerari buelta emateko balio du.

Baduzu beste teknikarik bizirik irauteko?

Bai. Gaizki konpontzen naizen jendearekin ez dut denborarik galtzen. Gaizki konpontzeak sekulako kostu psikologikoa dauka. Ez dugu zertan denok elkar maitatu. Beste horiek existitzen direnik ere ez naiz gogoratzen.

Baina horrek izan dezake eragin perbertso bat: ez al du mugatzen ingurukoez duzun pertzepzioa?

Harremana izan ez, baina ikusi bai. Ia 70 urterekin azeri bihurtzen zara. Arrazoia nork duen lehian ibili behar duzu? Bestea nola izorratu pentsatzen, gau eta egun? Eboluzionatu egin dut, denborarekin batera. Bildun eta Sortun nago gaur, prozesu hura bizi ondoren. Orain, hau egitea tokatzen da. Borroka armatuak balio zuen bitartean praktikatu genuen, eta, ikusi genuenean historia eta borroka beste parametro batzuetan zeudela, hausnartu egin genuen. Gauzak berriz planteatzen ibili behar da beti. Ezin duzu esan erabaki dut, eta hori betirako izan. Betirako ez dago ezer.

Emakumezkoak malguagoak zarete horretan?

Ni pragmatikoa izan naiz beti. EIAn [Euskal Iraultzarako Alderdia] banaketa egon eta batzuk Euskadiko Ezkerrara pasatu zirenean, urte gogorrak izan ziren. Krisiak onerako dira, gainditzeko tresnak badituzu. Bestela, hil egiten zara, eta Goio hil egin zen. Idazleek eta poetek pragmatismo gutxiago dute, oro har. Nik traizioa gizakien izaeraren parte gisa ikusten dut. Goiok ez zuen pragmatismo hori. Gizon ederra izan zen, baita hiltzeko ere. [1988ko abenduan hil zen Lopez Irasuegi, Dostoievskiren pertsonaia bat bezala: etsita, Artxandako belardi batean etzan zen, hotzak hil arte].

Bizitzaren balantzea egiten duzu?

Gauza asko ikasi ditut, eta interesgarria izan da. Sufritu dudana sufrituta ere, bizitza nirekin ondo portatu dela uste dut. Gauzak ulertzea epaitzea baino askoz garrantzitsuagoa da. Ulertzea zergatik gertatu ziren gauza haiek... Adinaren perspektibarekin ulermenaren altxorra zeuregana etortzen da. Nik ez nuen borroka egin bakarrik antifrankista gisa, zapalketaren aurka baizik. Eta Francoren ondoren zapalketak jarraitu zuenez... Beti izan dut argi zapalketak dirauen artean zapaltzaileen kontra joango naizela.

«Hura beste modu batera egin izan balitz» esaten ibiltzea denbora galtzea al da, edo akatsak berriz ez egiteko balio al du?

Azterketak egitea oso beharrezkoa da gero bide berriak jorratzeko. Ezin zara ez atzera ez aurrera geratu. Gure garaian hiru kategoria zeuden bakarrik: lesbianak, gayak eta besteak. Ni ezkontzaren aurkakoa naiz, baina, aurrekoan, Brasilen hiru neska elkarrekin ezkondu ziren. Aukera guztiak irekita daude.


Mende erdi artzainak omentzen

Aralar Mendi elkarteak antolatzen duen Artzain Egunak 50 urte betetzen ditu aurten. Uharte Arakildik pasatzen denak, esaterako, gazta, ardiki, ardi-motzaile, artaldearen erabileran txakur trebezia lehiaketak opatuko ditu. Eta, horrekin batera, salmenta postuak, artisauak, gazten salmenta postuak, lanabesak eta beste… Guztia artzaintzarekin lotuta.

50. Artzain Eguna. Egitaraua

Artzainen omenaldi festa

10:00etan Irekiera ekitaldia. Epaimahaiaren osaketa.

10:30etik 14:30era XXXVI. Nafarroako ardi latxen esnearekin egindako gazta lehiaketa. Gazta-feria eta artisautza-feria.

10:30etik 13:30era XXXIV. Nafarroako ardi latxen erakusketa eta esne-ekoizpenaren lehiaketa.

XIV. latxa arrazako aziendaren estatuko lehiaketa.

11:00etatik 12:00etara XXV. Euskal artzain txakurren erakusketa.

11:00etatik 13:00etara XXX. Nafarroako ardi-moztaileen txapelketa.

11:30ean Artaldea herritik pasako da.

12:00etan Omenaldia.

12:15ean XXIII. ardiki gisatuaren lehiaketa eta dastatzea.

12:45ean XXIII. Nafarroako ardoen dastatzea.

13:30ean Lehiaketen sari-banaketa. Gazta irabazlearen enkantea.

14:30ean Herri bazkaria pilotalekuan.

17:00etan L. Nafarroako artzain-txakurren txapelketa Geinberan. Euskal Herriko eta Oñatiko nazioarteko txapelketetarako sailkagarria. Omenaldia.

*Goizean zehar: gazten eta eskuz eginiko beste produktuen erakusketa; eskulanen erakusketa: kaikuak, egurrezko uztaiak, apaingarriak, zeramika, egurra, ardazlariak, taloak, jakiak… Euskal dantza, musika taldeak eta joaldunak.

www.artzaieguna.com

Artzai eguneko informazio guztia.


Gai organikoa eta errefusa hobeki banatzeko plan berria abian jarriko dute

Gai organikoaren bilketa bereizia hobetzeko proba berri bat jarriko du abian Iruñerriko Mankomunitateak. Edukiontzi marroia, gai organikoak botatzen diren hori eta edukiontzi grisa, errefusa botatzeko izanen dira. Bi horietara sarbidea izateko txartel berri bat izanen dute bizilagunek. Proba Azpilagañan eta Artika Berrian hasiko dira egiten.

Gai organikoaren bilketa bereizia hobetzeko proba berri bat jarriko du abian Iruñerriko Mankomunitateak. Edukiontzi marroia, gai organikoak botatzen diren hori eta edukiontzi grisa izanen dira, errefusa direnak bertara botatzeko. Bi horietara sarbidea izateko txartel berri bat izanen dute bizilagunek. Proba Azpilagañan eta Artika Berrian hasiko dira Aritz Aiesa Iruñerriko Mankomunitateko presidentearen esanetan.

Hautatutako eremuetan 10.000 biztanle bizi dira: Azpilagañan 5.400 eta Artika Berrin 4.600. Azpilagainan gai organikoen edukiontzia erabilgarri izanen da egun guztietan baina ez errefusarena; hori astean lau egunez baino ez. Artika Berriren kasuan biak egunero izanen dituzte erabilgarri. Bi auzo horietan gaurtik hasi dira informazioa banatzen.

Txartelak irekiko ditu edukiontziak

Txartela beharrezkoa izanen da edukiontziak irekitzeko. Horrek Mankomunitateari datuak helaraziko dizkio: zenbatetan erabiltzen den, adibidez. Ez dituzte datuak isunak edo zigorrak jartzeko erabiliko. Edukiontziak irekitzeko txartelak banatuko dituzte eta Mankomunitateko langile teknikariek etxebizitzetara joanen zaizkie bizilagunei informazioa ere ematera.

Sei hilabeteko proba izanen da eta gero, emaitzak jasoko dituzte. Zaborra ongi bereiztea ezinbestekoa da, 2027. Urterako gai organikoen %70 bereiztea baita erronka.


Getxo udalerrian gizon bat atxilotu dute genero indarkeria delitua egotzita

Gaur goizaldean, 3:30ak aldera, gizonezko bat atxilotu du Ertzaintzak, Getxo udalerrian, genero indarkeriaren delitua egitea egotzita. Eusko Jaurlaritzaren Herrizaingo Sailak zabaldutakoaren arabera, bikote bat borrokan ari zela jakin dutenean abiatu dira bikotearen etxebizitzara polizia agenteak. Bertan, emakumearekin hitz egin eta bere bikotekideak jo egin diola eta aizto batekin mehatxu duela jakinarazi die ertzainei horrek. Adierazpen horien aurrean, ustezko erasotzailea, 47 urteko gizonezkoa, atxilotu dute. Etxeko geletako batean zegoen etzanda. Emakumea, berriz, Gurutzetako ospitalera eraman dute lehendabizi, jasandako zauriak artatzeko. Jarraian ertzain etxera joan dira beharrezko izapideak egiteko. Argazkian, azaroaren 25eko kontzentrazioa Algortan.


Goierriko II. ekintza plan energetikoa abian da.


Martin Villak Servini epailearen aurrean deklaratuko du

Epaile argentinarrak deklaratzera deitu du berriz, eta Martin Villak berak Argentinara joango dela iragarri du. Irailean izango da hori, eta 1976an polizia operazio batek Gasteizen eragindako bost heriotzen inguruan erantzungo beharko du Martin Villak. Duela gutxi, persona non-grata izendatu zuen Arrasateko udalbatzak, besteak beste, herrian eragindako lau erailketaren arduradun izateagatik.

2014an Martin Villa atxilotzeko agindua eman zuen kriminalitate arloko Buenos Aireseko epaitegi batek, baina 2015eko martxoaren 13an, Espainiako ministro kontseiluak estradizio eskaria ukatu zuen. 2016an espaniar justiziak ukatu egin zuen Espainiatik, distantziara, deklaratzeko erregu eskaera. Gobernuak edo justiziak deklaratze saiakerak ukatu arren, Martin Villak beti adierazi du deklaratzeko nahia, bere aurka egindako akusazioetan "errugabe" dela frogatzeko.


Suteak industria-nabe bi suntsitu ditu Zamudion

Azaroaren 20an, igandean, sutea piztu zen Torrelarragoiti Zamudioko industriagunean, arratsaldeko 7etan. Horren ondorioz, nabe bi erre ziren, 5.000 metro karratuko azalera, alegia. Bertan Zunibal eta Nortesa enpresek egiten dute lan. Beaskoetxea eta Magafor enpresek ere kalteak izan zituzten. Eraikinez gain, bertan zegoen tresneria ere galdu dute enpresa haiek. Azken urteotan sute batzuk sortu dira leku berean. Oraindik ez da argitu zergatik sortu zen sutea, baina Ertzaintza dabil hori ikertzen. Enpresek lanean jarraitzeko asmoa dute, eta horretarako Zamudioko Udalak lagundu die leku berri bat topatzen. Era berean, industriagune bereko enpresek ere laguntza eskaini diete kaltetuei. Hala ere, industriaguneak berriro eraikitzeko, urtebeteko epea itxaron beharko dute enpresek.


Lagun bat atzeman dute Bilbon, edukiontzi bat erre duelakoan

Bilboko udaltzainek 27 urteko gizonezko bat -D.P.C.- atxilotu dute bart, plastikoa biltzen den edukiontzi bat erre duelako ustez. San Adrian etorbidean atzeman dute, goizeko hiruretan.

Udaltzaingoaren arabera, atxilotuak lortu du su ematea edukiontziari, baina udaltzainek segituan erdietsi dute itzaltzea.


Jantzi berriak aurkeztu ditu Osasunak

Lehenengo elastikoak arropa atzerakoietan oinarritutako diseinua dauka eta bigarrenak aldiz, urdinean, estilo aurrerakoi eta sutsua dauka.

Osasuna Klub Atletikoak 2019-2020 denboraldirako Hummel jantziak aurkeztu ditu. Danimarkako markak lan handia egin du azkeneko hilabeteetan talde gorritxoaren irudia berritzeko, izan ere, bi entitateek elkarlanean jarraituko dute Osasuna maila gorenera itzuli den denboraldian. Aurten, jokalariek bi elastiko izango dituzte jokatzeko, lehena gorria eta bigarrena urdina. Atezainek hiru izango dituzte: beltza, arrosa eta morea.

Diseinu "atzerakoia", lehen jantzian

Hummel elastiko atzerakoietan inspiratu da Osasunak datorren denboraldian erabiliko duen kamiseta egiteko. Danimarkako markak zonalde gorri eta urdinak ongi ezberdintzea erabaki du, entitateak ezaugarri bezala dituen bi koloreak. Gainera, elastikoari alkandoraren lepoa jarri diote. Kamisetaren ehuna kirola egiteko aproposa da BeCool de polyester multifilamento 6.6 izenekoa, gorputzaren tenperatura neurtzeko eta errendimendua hobetzeko aproposa. Hummelen ezaugarri diren ikurrak elastikoaren bi sorbaldetan daude jarrita. Galtza motzak itsas urdin kolorekoak dira eta Hummelen ikurrak gorriak. Azkenik, galtzerdiak beltzak dira baina xehetasun gorri batzuk ditu./p>

Urdin turkesa, bigarren jantzirako

Hummelek lehenengo jantziarekin erabilitako bidea apurtu nahi izan du bigarren jantzia egiteko eta ikusgarria den itsas urdin kolorea erabili du diseinu aurrerakoi batekin. Ehuna, lehen jantzian gertatzen den bezala, BeCool de polyester multifilamento 6.6 izenekoa da. Aukera honetan, ezkutua txuria da, lehen elastikoarekin guztiz apurtuz. Galtza motzak eta galtzerdiak ere urdin turkesa kolorekoak dira.

Beltza, arrosa eta morea, atezainentzat

Atezainek aurten hiru kolore ezberdin izango dituzte aukeratzeko. Hummelek hiru jantzi ezberdin prestatu ditu, bat beltza, beste bat arrosa eta azkenekoa morea. Aukera guztietan, galtza motzak eta galtzerdiak elastikoaren kolore berdinekoak dira.

17:00tatik aurrera, salgai

El Sadarren kokatuta dagoen denda ofizialean 17etatik aurrera izanen dira salgai. Dendara hurbilduko diren guztiek lehen jantziko neurri guztiak aurkituko dituzte, haurrentzakoak izan ezik. Bigarrena, aldiz, ez da eskuragai egongo. Atezainen hiru jantziak ere salgai izango dira.

Dendak 17etan irekiko ditu bere ateak eta 20etan itxiko ditu. Ostegunetik aurrera, dendaren ordutegia astelehenetik ostiralera 10etatik 14etara eta 17etatik 20etara izango da. Larunbatetan 10etatik 14etara irekiko du.


Transmisio esperientziak elkarbanatzeko gunea izan da asteartean Miramar

Kuba, Mexiko, Euskal Herria eta Herrialde Katalanetako aritu eta adituek hartu dute parte Europa bat-bateanen baitan egin diren jardunaldi akademikoetako bigarren egunean.

Kantu inprobisatuak bizirauteko beharrezkoa duen belaunaldi arteko transmisioari heldu zioten asteartean hizlariek. Laxaro Azkunek gidatu zuen saioa eta Patricia Tápanes eta Lourdes Yunet Lopez kubatarrak izan ziren hitza hartzen lehenak. Patricia Tápanesek azaldu zuen moduan, etxeko transmisioa ohikoa izaten da eta horri gehitu behar zaizkio komunitateetan antolatutako repentismo tailerrak. Horren adibide garbi, Lourdes Yunet López. Bere birraitona jada irlan ezagun den repentista zen eta Yunetek hasieran interesik agertu ez bazuen ere, berezko sena ateratzeko garrantzizko izan ziren tailerrak: "Gazte ugari joaten zen tailerretara larunbat goizetan eta ni aspertuta geratzen nintzen; hala, nik ere joatea erabaki nuen". Horrek etxeko tradizio horretan barneratu zuen.

Las Alondras hiruko mexikarraren kasuan, etxean ez eta, inguruan egiten ziren eskolen bitartez bereganatu zuten kantu inprobisatuaren tradizioa: "Gure irakaslea ezagutu genuenean hark jakin zuen tradizio honekiko maitasuna transmititzen" azaldu zuen Dana Sofia Limónek. Berarekin eskaini zuten hitzaldia Diana Laura Hernándezek eta Rebeca Limónek eta Huasteca Potosinan ohiko diren huapango, son huasteco eta son de costumbre aldaeren erakustaldia egin zuten.

Etxera bidea eginez, Harkaitz Zubirik bertsolaritzaren transmisioaren ingurukoak ekarri zituen Miramarrera. Zergatik ez da bertsolaritza hutsaren hurrengoa? galderatik abiatu zen eta eremu artistikoa eta soziala jarri zituen parez pare; "bertsolaritza gai izan da bere egoera soziala aldatzeko eta horren bitartez bere egoera artistikoa indartzeko" eta horrek transmisioan ere eragin du. Bertso-eskola transmisiorako gune bakarrik ez, sozializaziorako gune ere badela azaldu zuen eta horretan bat etorri ziren gero etorri ziren Arantzazu Loidi eta Jon Sarasua: "lagunarteak erakarri ninduen" azaldu zuen Loidik, Patxi Goikoleak, Xanti Iparragirrek eta Juanito Akizuk abiatutako Almen lehen bertso-eskola hari erreferentzia eginez. Loidik eta Sarasuak ikasle gisa bizitakoak kontatu zituzten.

Azkenik, Roser Texido katalanak Glosadors dokumentala ekarri zuen, glosaren transmisioa nola egiten den islatzen duen ikus-entzunezkoa.

Arratsaldean, beste kantu inprobisatu batzuk ezagutzeko aukera izan zen: Austria, Mallorca eta Mexiko, Alaia Martin eta Julio Soto bertsolariekin batera.


Bertan behera geratu da Bedoña Baturen lore eta hosto lehorren gaineko ikastaroa

Bedoña Batu elkarteak jakinarazi berri duenez, uztailaren 2rako antolatu duten lore eta hosto lehorren ikastaroa bertan behera utzi dute. Gaur, ekainak 29, zen izena emateko azken eguna eta 12 parte hartzaile izan behar ziren gehienez. Bada, aditzera eman dutenez, oso jende gutxi animatu da eta ez dute egingo. Aurreko ikastaroek arrakasta borobila lortu dute. Esaterako, xaboia nola egin irakasten zuten ikastaroan herritar batzuk kanpoan geratu behar izan ziren jende larregi zegoelako.

Bilketaren dekalogoa, lehorketa teknikak, lore eta hostoak prentsatzeko moduak eta apaingarriak nola egin erakutsi behar zuten ikastaroan.


Haurtzaro Atletismo Taldean zaildutako atletak, bikain Espainiako txapelketetan

Aurten Murtzian jokatu dute Espainiako Kros Txapelketa.

Haurtzaro Atletismo Taldean ibilitako eta aritzen diren atletek protagonismoa izan dute pasa den asteburuan, Espainiako hainbat txapelketetan. Postu onenak lortu dituztenak Oiartzungo taldean ibilbidea hasi zutenak izan dira.

Hogei urtez azpiko Espainiako Pista Estaliko Atletismo Txapelketa jokatu dute Ourensen (Galizia). Haurtzaron aritutako hiru kirolari izan ziren bertan. Bidasoa Atletiko Taldeko Alazne Garrido eta Nerea Oiartzabalek paper txukuna bete zuten. Garrido bosgarren izan zen 400 metroko lasterketan, 57 segundo eta 66 ehuneneko markarekin. Oiartzabalek, berriz, metro eta 63 zentimetroko langa gainditu zuen altuera jauzian. Seigarren izateko balio izan zion.

Julen Perez Loperena, berriz, bosgarren izan zen 200 metroko lasterketan. Orain dela hilabete eskas zilarrezko domina lortu zuen Euskadiko Txapelketan. Ourensen, ordea, ez zuen orduko denbora hobetu, eta 22 segundo eta beste hainbeste ehunenekotan gelditu zuen kronometroa.

Krosa, Murtzian

Egun Haurtzaro Atletismo Taldean ari diren bi kirolarik Murtziaraino bidaiatu dute, Espainiako kros txapelketan parte hartzera. Hemezortzi urtez azpikoetan Ane Etxebestek 36. postuan bukatu zuen lasterketa.

Hiart Ibarguren oreretarra, berriz, 16 urtez azpikoetan lehiatu zen. 43. postuan iritsi zen helmugara. Biak ala biak Euskadiko selekzioaren ordezkari lanak egin zituzten.


Merkatu jendetsua izan da gaur Goikoplazan

Aurreko larunbatean berrekin zitzaion azokari Goikoplazan, eta gaur bigarrengo eguna izanik, jendetsuagoa izan da. Nomaltasunera itzultzen ari garen seinale izan daiteke. Halaber, gehiago izan dira plazara bertaratu diren saltzaileak. Segurtasun neurriak errespetatu dituzte guztiek ere, eta ikusgarria izan dira sortu diren zenbait ilada; esate batera, ikusgarria izan da kontsejupeko landare saltokian zain zegoen jendearen lerroa, kasik frontoi handiaren parera iritsi dena zenbait unetan.


Nafarroako Auzitegi Administratiboaren ebazpena

Ebazpenak iazko lastailaren 22ko akordioaren lehen zatia baliorik gabe utzi du, hala dioena: "hemendik aurrera azken 4 urtetan likidatua dagoen EIOZri buruzko inolako espedienterik zabaltzea" eta "gaiarekin lotuta, bere izenean idatziak egiteari utzi eta enpresetara, partikularrei edo erakunde publikoei zuzentzea" eskatu ziona.Ebazpenak ere baliorik gabe utzi du udalaren Gobernu Batzordeko azaroaren 5eko erabaki bat zeinetan kontu-hartzaileari eskatu zitzaion "gaiarekin zerikusia duen idatzi eta jarduera guztiak geldiarazteko, egindako jarduera guztiak zuzenbide osoz deus ez direnaren susmoa izateagatik, ez dagokion organoak tramitatu dituelako, eta legeak agindutako prozedura baztertuz". Nafarroako Auzitegi Administratiboaren ebazpenaren zuzenbideko oinarrietan lehenik eta behin "barne fiskalizazioaren eta kanpo inspekzioaren funtzioen arteko ezberdintasuna" egiten da. Horrekin batera, "EIOZ-ren behin betiko likidazioaren inguruan udal kontuhartzailetzaren txosten eta proposamenen natura juridikoaz" ari da. Halaber, ebazpenean jaso da ezin dela kontu-hartzailea "EIOZren azken likidazioari buruzko bere proposamenak eta txostenak udalak aurrez zehaztutako taulekin egitera behartu". Nafarroako Auzitegi Administratiboaren ebazpenean jasotzen denez, "kontu-hartzaileak ez du ahalmenik EIOZ-ren subjektu pasiboengandik jasotzeko aurreko urteetako sozietate-zergako deklarazioak, BEZ deklarazioak, egoera balantzeetan aitortutako kopuruak, zergetarako aitortutako ibilgetu materialean egindako inbertsioak, horregatik jasotako dedukzioak edo kontabilitate-kontuetako kontu-laburpenak". Ebazpenean auzitegiak egoki jotzen du kontu-hartzaileak eskatzea "egitasmoak, enpresa hornitzaileen edo kontratisten fakturak, obra zertifikazioak eta egindako obren fakturak. Obren benetako kostea eta efektiboa zein den zehazteko beharrezkoak direlako edo izan daitezkeelako". Azkenik, auzitegiarendako udalak hartutako erabakiak "kontu-hartzailetzari legez onartutako funtzioetan esku-hartzea" da.


Afganistango genero indarkeria sistematikoa salatu du NBEk

Unama misioak salatu du emakumeen aurkako 2.229 indarkeria kasu jaso dituela 2010 eta 2011 bitartean

Afganistango emakumeak indarkeriatik babesten dituen legea ez dela behar bezala betetzen salatu du Unamak, Nazio Batuen Erakundeak Afganistanen duen misioak. Unamaren arabera, hango ohitura sozialek eraginda, Poliziak ez ditu zigortzen emakumeen aurkako erasoak legeak eskatzen duen moduan, eta soilik indarkeria kasuen %7 ikertzen ditu.

Unamaren txostenak argitu duenez, ez dago genero indarkeriaren kasuak jasotzen dituen datu ofizialik jakiterik, eraso gehienak ez direlako erregistratu ere egiten. Dena den, Afganistango Giza Eskubideen Batzordeak emakumeen aurka zigortu gabeko 2.229 indarkeria kasu izan direla jaso du 2010ko irailetik 2011ko martxora bitartean, eta denak delituak dira Afganistango legearen arabera.

Zigortu gabeko kasuak salatzeaz gain, Afganistango tratu txarren aurkako lege neurriak zehaztu dituzte Unamak argitaratutako testuan. Hala, legeak zigortu egiten ditu ezkontzetarako emakumeen salerosketak, adingabekoen ezkontzak eta indarrez behartutako ezkontzak. Horrez gain, beste hamazazpi delitu ere jaso dituzte testuan; esate baterako, behartutako immolazioa, bortxaketak eta baad ohitura: familien arteko liskarrak konpontzeko emakume bat oparitzea.

NBEko Giza Eskubideen arduradun Navi Pillayren arabera, oraindik bide luzea dago egiteko Afganistango emakumeak genero indarkeriatik babesten dituen legeak benetan eragin arte: «Epaileak, fiskalak eta Polizia hasi dira legea betetzen Afganistango zenbait tokitan, baina emakumeen aurkako indarkeria kasuetan oso gutxitan erabili dute behar bezala».

Pillayren hitzetan, oraindik lan handia dago egiteko Afganistango emakumeak genero indarkeriatik erabat babesteko, eta eman beharreko lehen pausoa heziketa da: «Indarkeria salaketei erantzun egokia eman diezaieten, legea betetzen irakatsi behar zaie epaileei, poliziei, langileei, fiskalei».

Osatu gabeko legea

Unamaren esanetan, legearen arabera zigortutako kasu asko ez dira behar bezala epaitu, eta, gehienetan, salaketak kendu egin dituzte, xaria legea erabiliz. Xariari esker, hain justu, erasoa egin dutenak aske geldi daitezke. Pillayren arabera, legeak ez ditu babesten Afganistango emakumeak: «Legea bera egokitu behar da; izan ere, oraindik ez da onartu inolako babes neurririk etxetik ihes egiten duten emakumeentzat». Pillayrek azaldu duenez, etxetik ihes egiten duten emakumeak atxilotu egiten dituzte, «moralaren aurkako delitua» egiteagatik. Delitu hori da, hain zuzen ere, emakumeek jarritako salaketak atzera botatzeko epaileek erabilitako aitzakia nagusia.

Afganistango Giza Eskubideen erakundeko zuzendari Georgette Gagnonen ustetan, indarkeria zigortzen ez den artean ez da aurrerapenik egingo Afganistango emakumeen eskubideen alde.


Santiago pareko errepidean lanak egingo ditu Aldundiak, “segurtasuna hobetzeko”

Kotxeen abiadura jaisteko irlatxo batzuk jarriko dira eta errepidea segurtasunarekin zeharkatzeko puntu bat egokituko da Santiago Etxeko parean. Lanak irailean hasiko dira eta zortzi asteko iraupena izango dute.

Santiago hondartzako ingurua hobetzeko pausoak ematen ari dira instituzioak. Hondartzara eramango duen arrapala bat egitea eta tunelera bitarteko bidea hobetzeko konpromisoa erakutsi du Espainiako Gobernuko kosta zuzendaritzak. Orain, Gipuzkoako Foru Aldundia da hobekuntzak aurkeztu dituena, batez ere, Santiago parean errepidea zeharkatzen dutenen segurtasuna bermatzeko.

Asko dira Santiago Etxea eraikinaren aurrean errepidea zeharkatu segurtasun handirik gabe errepidea zeharkatu beharrean aurkitzen direnak: Donejakue Bidea egiten ari dira erromesak Zumaiara bidean datozenak edo herritarrak mendi buelta bat ematera ateratzen direnak. Hondartzaren aurrean dagoen aparkalekutik irtetea ere arriskutsua izan daiteke, bihurgunean dagoelako.

Hala, Aintzane Oiarbide, Bide Azpiegituretako diputatuak gaur Zumaian egindako agerraldian azaldu duenez, zenbait lan egingo dira egoera konpondu eta ingurune hori oinezkoentzako egokitzeko. Puntu horretan errepidetik igarotzen diren kotxeen abiadura jaistea eta oinezkoak puntu jakin batera eramatea planteatzen du Aldundiak.

Azpimarratu denaren arabera, kotxeen abiadura jaisteko, errepide erdian hiru irlatxo jarriko dira eta erreien zabalera 3,60 metrotik 2,75era jaitsiko da.

Bestalde, oinezkoentzat, babestutako pasabide bat jarriko da errepidea bi fasetan gurutzatu ahal izateko. Pasabide horrek 4 metro zabal eta 12 metro luze izango ditu. Gainera, aparkalekua eta gurutzatze puntua 1-1,5 metro zabalera duen espaloi batekin lotuko da. Gune hori argiztatuta egongo da.

Irlatxoak atera eta espaloia egin ahal izateko, Zumaiako noranzkoan dagoen zerbitzu bideko erdibitzailea kenduko dute eta galtzadaren eskuinean 30 metro luze dituen gelditzeko bi eremu eratuko ditu.

Lan hauek uda garaia amaitu ondoren egingo dira eta zortzi asteko iraupena izango dutela aurreikusten da. Aurrekontua 177.000 eurokoa izango da.

Santiagoko eremurako diseinatutako beste proiektuarekin zer ikusirik ez duela nabarmendu dute diputatuak eta Oier Korta alkateak. Korta pozik agertu da lan hauek egitearekin eta Zumaiarentzat "egun pozgarria" dela adierazi zuen. Kosta zuzendaritzak egingo dituen lanei dagokionez, tren hura pasatzen utzi behar ez dela gehitu zuen.


EAko Batzarrak Iñaki Arratibel proposatu du Hernaniko alkatetzarako hautagai

IÑAKI Arratibel proposatu du Eusko Alkartasunako tokiko Batzarrak datozen udal hauteskundeetako alkatetzarako. Iñaki Arratibel Kultura eta Euskera sailetako zinegotzi izan zen 8 urtean, 1991tik 1999ra. 2003tik honako legealdian, Hirigintza eta Ingurumen sailetako buru da. Iñaki Arratibelek eskerrak eman dizkie EAko afiliatuei beregan ´jarritako konfidantzagatik`. Hemendik aurrerako lanaz adierazi du: ´Hernanin gauza asko egin dira azken urteetan, baina beharrezkoa da auzoak berritzen jarraitzea eta hori, bizilagunen beharretan pentsatuz, eta Udaletxean politika egiteko prest daudenen adostasuna eta borondateak uztartuta soilik lortu daiteke, udalaz kanpoko planteamenduak alde batera utzita`.

Hirigintza planteamendu berria

Eusko Alkartasunak adierazi duenez, ´Iñaki Arratibelek azken urteetan Hernaniren etorkizuneko garapena markatzen duten Arau Subsidiarioak berriro aztertzea bultzatu du eta udal planteamendu berria gauzatzeko prozesuan, udal ordezkaritza duten talde politiko guztien aho bateko adostasuna lortu du`. Horrez gain EAk dio, ´Hernanin aurrekaririk izan ez duen prozesu parte-hartzaile eta ireki bat kudeatu` duela, ´herriko elkarte eta bizilagunen ekarpenak Arauen behin betiko testura gehituz`. Arratibelek zuzendutako hirigintza zerbitzuak ´garapen jasangarria, eta eraikiko diren etxeak nolabaiteko babesa izatea` planteatzen duela dio EAk. Ingurumen arloari dagokionez, ´airearen kalitatea eta soinu mailari buruzko ikerketa martxan jarri eta Agenda 21 sustatu` dituela dio. ´Horrela Hernani garapen jasangarria sustatzeko ekintza-plana duen euskal udalerri bakarrenetakoa` dela gehitu du. EAk azpimarratu du, baita ere, Arratibelek egindako lanaren emaitza dela AMR Floridatik ateratzeko eta bertan babes ofizialeko eta tasatutako etxeak egiteko hitzarmena: ´enpresa herrian mantendu eta egoitza moderno bat eduki dezan posible egingo du, ingurumenaren babeserako aurrerapauso guztiekin`.


Martxoak 8ari begira adierazpen instituzionala egin dute udalbatza osatzen duten alderdi biek

Martxoak 8 egunari begira adierazpen instituzionala egin dute Oñatiko udalbatza osatzen duten alderdi biek. Atzo egindako otsaileko osoko bilkuran onartu zuten, herrietako pertsonekin erabateko konpromisoa hartu behar dutela esanez berdintasunaren eta justiziaren alde.


'Sandinistak' taldeak Debagoiena Nikaraguarekin plataformak egindako elkarretaratzea gaitzetsi du

Sandinistak taldeak, Nikaraguaren aldeko euskal ekimenak, giza eskubideen alde lelopean "Nikaraguako kolpisten biolentzia justifikatu nahian, Arrasaten gauzatu den kontzentrazioa" gaitzesteko oharra plazaratu du.

Hona hemen, horren aurka egiteko erabiltzen dituzten argudioak:

Daesh-aren estiloaren antzera, pertsonak erre, kolpatu, bortxatu, bahitu, sandinisten pertsekuzio politikoa gauzatu edo instituzio publikoak erre egin dituzten trankeroek Arrasateko kontzentrazioaren karteletan morteroz armaturik agertzeak kezkatzen gaitu.

Euskal Herrian, ezker politikoan kokatzen diren talde batzuk, USAID bezalako agentziaren finantziazioa, eliza katolikoaren sektore erreakzionarioak eta Nikaraguako patronalaren laguntza eta babesa izan dituzten taldeak babestea larritzat eta kezkagarritzat jotzen dugu.

FSLN-ko politika sozialen eta Nikaraguako gobernuarekin ados ez egotea, edo programa politiko ezberdin bat defenditzea, legitimotzat hartzen dugu. Baina orain dela bi urte hauteskunde demokratikoetan, hautetsien %70 inguru jaso zuen gobernuaren aurka, hauteskunde prozesu demokratiko batetik igaro gabe eta estatu kolpe bat ematen saiatzea. Ez! !

Nikaraguak ez du biolentzia gehiagorik merezi. Nikaraguak bakea eta segurtasuna nahi du.

Nikaraguako biolentzia terroristaren biktimek justizia eta erreparazioa behar dute.


Gutuna: Arkupe elkarteak oriotarrei

Iritzia. Arkupe Elkartea (Orio): Hauteskunde kanpainan Bilduk Orioko komertzio txikiak defendatuko zituela esan bazuen ere, esandakoa ez zuen bete. Aurreko legealdietan egin diren legez kanpokoak onartu ditu, eta Eroskiri lizentzia eman dio merkataritza establezimendu handi bat egiteko. Udalak, hitzartu bezala, antolakuntzan esku hartu zezakeen herriko komertzio txikia defendatuz. Horretarako ez zuen zama lanetarako arautegia ezarri besterik. Ez zuen hori egin, eta legez kanpo eman zuen lizentzia. Zergatik?

Arkupetik Plan Orokorra, Zatikako Plana eta Eroskiren lizentzia legez kanpokoak direla uste dugu. Gainera, Orioko merkatarien interesen aurka doa.

Orioko Udala oriotarren dirua xahutzen ari da 2012an onartua izan zen plan orokorra berregin baitu. Hori egin du, Plan Orokorra, Zatikako Plana eta lizentzia legez kanpo utzi ditzakeen sententzia saihesteko. Hala ere, gaizki atera dakioke oraingoan, bistakoa baita partikularren onurarako egindako proiektua dela.

Obrak aurrera doaz, epaitegiak ez baitu aurreikusi hauen etenaldia. Horrek ez du esan nahi lizentzia legezkoa denik. Ikusi egin beharko da epaitegiko behin betiko sententziak zer dioen. Lizentzia legez kanpokoa izango balitz, udala izango da horren arduraduna etakalte ordain bat ordaintzera derrigortua izan daiteke; beti bezala, oriotarren kontura.


Lameran merkantziak banatzeko arazoak dituztela diote banatzaileek

Lamera oinezkoentzako gunea dela-eta, udalak zamalanetarako eremua berrantolatu du. Gune horietan izaten diren autoek banatzaileen lana «oztopatzen dutela» dioteBermeoko Udalak Lamera parkeko zamalanetarako gunea berrantolatu zuenetik merkantziak banatzeko arazoak dituztela eta, kexu da Adisbask-Euskadiko Horeca banatzaileen elkartea. Udalak, azaroaren amaieran egin zuen zamalanen berrantolaketa hori. Lamerako lurzorua eta oinezkoak babestu ahal izateko, parkea oinezkoentzako gune bihurtu zuen.Adisbask-Euskadiko Horeca banatzaileen elkarteko presidente Igor Lopezek azaldutakoaren arabera, «oinezkoen guneekin ados gaude, gure sektorearentzako onak baitira». Hala ere, oinezkoentzako guneak «herri barruko merkantzia banaketaren plan batekin» egin daitezkeela dio Lopezek. «Lameratik atera gaituzte lurzorua apurtzen dugula eta oinezkoentzako kaltegarriak garela esanez. Gurekoiak garela esaten digute, gainera. Oinezkoentzako gune askotan egiten dugun modura, ordutegi zehatz batean, kamioi txikiekin Lamera parkera sartzeko proposamena egin genien udaletxeko arduradunei, baina ez digute kasurik egin».Berrantolaketa eginda, hornitzaileen furgonetentzako eta kamioientzako hiru zamalan gune jarri zituen udalak. Horiek, baina, autoz beteta egoten direla zehaztu du Lopezek. «Gure hornitzaileen lana zailtzen dute, askotan aparkatzeko lekurik ez dutelako». Hala, Lopezen arabera, «Lameran ezin bagara sartu, zamalanentzako guneak autoz beteta badaude, eta udaltzaingoak ez badu ezer egiten, nola eramango ditugu edariak eta elikagaiak tabernetera? Ostalariak nahi ditugu herrian, baina gure arazoak dendetara edo tabernetara ere iris daitezke; eta ondoren, herritarrengana».Udalean hainbatetan «euren kexkak» agertu dituztela azaldu dute: «gure ustez, erabaki politikoak daude guztiaren gainetik eta ez dute gure sektorearen problematikaz ezer jakin nahi». Guzti horregatik, «baztertuta» sentitzen direla diote.Egokitzapen egunakBermeoko Udalak, bestalde, zamalanen guneak hornitzaileen beharrizanei «hobeto erantzuteko» jarri direla azaldu du. «Adisbask-Euskadiko Horeca banatzaileen elkartearen beharrizanak atenditzeko prest egon gara eta gaude» esan du udalak.Zamalan guneen berrantolaketa azaroaren amaieran jarri zuten martxan udalak gogorarazi duenez. «Herritarrak jakinaren gainean izan arte, egokitzapenerako zenbait egun egon ziren, eta horregaitik zeuden autoak txarto aparkatuta», azaldu dute Bermeoko Udaletik. Egokitzapenerako egun horiek igarota, Udaltzaingoak zamalanen ordutegian gune horietan aparkatuta egon diren ibilgailuei isunak jarri dizkiela jakinarazi du udalak: «hainbat dira izapidetu diren isunak, abenduaren 10era arte, 40 inguru».Aldaketa hori herriarentzat «ezinbestekoa» dela iritzita, «guztion ahalegina eta egokitzapen prozesua» beharrezkoak direla azaldu dute udaletik. Zamalan gune horien erabilera egokia egiteko, udala «gai horren inguruko» jarraipen zehatza egiten ari dela jakinarazi dute.


Lucio Hernando da PSE-EEren hautagaia Urretxun

Egun, Pasaiako Portuko Agintaritzako

presidentea da, baina aurretik Cebanc, Grupo Juvesco edo CCOOen lan

egin izan du. Urretxun, enplegua sortzea izango…


Salbe Nagusia, iluntzean

San Joan Bataiatzailea elizan Salbe Nagusia izango da 20:00etan


Viktoria Eugenia Antzokia hunkitzeko gai dela erakutsiko du Verdini dantza taldeak

Verdini dantza taldeko 21 kideak igoko dira oholtzara. (Argazkia: Dantza.eus)

Dantza da Verdini taldearen arnasa, nortasuna ematen dion oinarria. Urteak dira dantza talde hau abian jarri zela. Dibertsitate funtzionala duten pertsonek osatzen dute Verdini dantza taldea, eta dantzak ez duela mugarik erakustea dute erronka nagusia.

Edo mugarik badu, oztopo horiek gainditzeko lanean dihardute etengabe. Ahalegin horrek laguntzen die aurrera egiten, gizarteratzen eta euren gaitasunak erakusten.

Ilusioa ageri da beti Verdini taldeko dantzarien aurpegietan, eta bihar ere irrifarrik politenak erakutsiko dituzte. Bi urteko lanaren ostean, Gaitasunen iraultza ikuskizun berria aurkeztuko dute Viktoria Eugenia Antzokian, 20:30ean hasita.

Jesus Murua, Verdini dantza taldeko arduradunak aitortu duenez, dantzari batzuk urduri daude, baina agertokira ateratzeko irrikitan. Ikuskizun berezia izango da biharkoa. Denbora asko eskaini diote saioari, eta koreografiak ere findu dituzte: “Ikuskizun honekin pauso bat gehiago eman dugu. Dantza eta koreografia berriak prestatu ditugu, horietako batzuk zailtasun handikoak. Dantzariek ahalegin handia egin dute, eta emaitza oso polita izango da”, dio Muruak. Verdini dantza taldeak 21 kide ditu, eta guztiak aterako dira bihar agertokira.

Aitortza eguna

Urteko emanaldirik garrantzitsuena izango da biharkoa. Izan ere, Euskararen eguna izateaz gain, Desgaitasuna duten Pertsonen Nazioarteko Eguna ere bada abenduaren 3a.

Verdini dantza taldeko kideek dantzan ospatuko dute euren egun; horrela gozatzen baitute gehien.

Hortaz gain, desgaitasunak gaitasun bihurtzen laguntzen duten bi eragileri ere aitortza egingo dio Verdini taldeak biharko ekitaldian: Diario Vasco egunkariari batetik, eta Pirritx, Porrotx eta Marimototxi, bestetik.

Asko saldu badira ere, oraindik badaude sarrerak, beraz, sartu eta gozatu ikuskizunaz!


Hiru hiriburu lotzeko balitz ere AHTa egin behar dela uste dute alderdi gehienek

Hego Euskal Herriko parlamentariei galdetu die BERRIAk AHTari buruz. Aldekoek esan dute kezkatuta daudela azken albisteekin.


Testamentuei buruzko hitzaldia emango dute El Parque elkartean

Astelehenean, 17:00etatik aurrera, testamentuei buruzko hitzaldi-solasaldia izango da Galtzarabordako El Parque erretiratuen elkartean. Auzotar guztiei zuzendua dago, eta besteak beste askotan zalantzak sortzen dituzten honako galdera hauek erantzungo dituzte: zer da testamentu bat? zergatik egin behar da oinordekoen adierazpena? zer da oinordetza banatzea?


«Kaltea eginen luke, eta ez da beharrezkoa»

Plataforma bat osatu dute Mendabiako hainbat herritarrek, Tindaya Renovablesek han egin nahi dituen ubidearen eta zentralaren aurka.

Zentral hidroelektriko berria eta hari lotutako ubidea egin nahi dituzte Ebro ibaian, Mendabian (Nafarroa), segundoko 99 metro kubo ur hartzeko. Joan den urtarrilean izan zuten hango herritarrek proiektuaren berri, eta haietako hainbat berehala hasi ziren lanean haren aurka. Zentralari Ez plataforma osatu eta sinadurak bildu dituzte, bertzeak bertze. Zentralak ingurumenean eraginen lituzkeen kalteak salatu ditu elkarteko kide Antonio Ezkerrok (Mendabia, Nafarroa, 1955), eta nabarmendu du ez dela behar.

Nola izan zenuten proiektuaren berri?

Kasualitatez jakin genuen zentral hidroelektrikoa egiteko asmoa bazela. Gure herrian ureztatze sistema tradizionala dugu. Aspalditik bada, ordea, lurzatiak batzeko plana. Eginen zutela, ez zutela eginen, hainbat bilera izan dira. Eta horietako batean esan zuten bazela ubide bat egiteko proiektu bat. Mugitzen hasi, eta ohartu ginen urtarrileko Nafarroako Aldizkari Ofizialean haren berri agertu zela. Informazioa biltzen hasi ginen, eta martxoan plataforma osatu genuen.

Zergatik erabaki zenuten taldea osatzea?

Hasieratik ikusi dugu gauzak ez direla ongi egin. Ebro ibaiko bi aldeei eragiten die proiektuak: guri, bai eta Errioxari ere [Espainia]. Hango aldizkari ofizialean 2013ko abenduan argitaratu zuten, ordea; hemen baino lehenago, alegia. Gero jakin genuen azaroan eman ziela Ebroko Ur Konfederazioak udalei proiektuaren berri. Eta orduan hasi ginen proiektua osorik ezagutzen.

Zein da, zehazki, egitasmoa?

Ubidea egin nahi dute, zentral hidroelektriko bat ustiatu ahal izateko. Segundoko 99 metro kubo ur hartuko ditu zentral horrek. Udako batez bestekoa horren erdia da. Ubidea 51 metro zabal izanen da, eta 6,65 metro sakon. Bi zati izanen ditu: bat 5,7 kilometro luze izanen da. Ebroko ura hartu eta 5,7 kilometroko bidea eginen du ubidearen zati horrek, zentrala egonen den tokiraino. Bertze zatia 2,2 kilometro luze izanen da. Zentraleko turbinak lur azpian sartuko dituzte, sifoi moduko bat egiteko, eta 2,2 kilometroko ubide zati horren bidez Ebro ibaira itzuliko dute ura, berriz ere. Ebroko hamar kilometroko zati bati eraginen dio proiektuak, beraz. Kontua da eremu horretan daudela Errioxako industrialde bat, Arrubaleko araztegia, Errioxan, eta herri horretako zentral termikoa, bai eta Mendabiako araztegia ere. Hau da, ibaiari egiten zaion presioa nabarmena da jada. Proiektuak, gainera, bertzelako kalteak ere eraginen lituzke.

Zer-nolako kalteak?

Natura 2000 sareari eraginen lioke batez ere. Hemen bisoi europarra dugu, bai eta Bonelli arranoa ere. Bi espezie horiek dute desagertzeko arriskua. Habitat zuzentarauari ere eragiten dio.

Udalak zer dio?

Udalera joatea izan zen guk egindako lehen urratsa. Udalak erran zuen eman zuela proiektuari buruzko informazioa. Egia da udaletxean zintzilikatu zutela plana. Baina ez zuten gaia behar bezala zabaldu. Erran ziguten gaia Espainiako Ingurumen Ministerioaren esku dela. Guk hainbat alegazio aurkeztu ditugu. Oraindik ez dago haien inguruko erabakirik. Ministerioak ez du oraindik deus erran.

Lurzatiak batzeko proiektuari buruz, zer diote herritarrek?

Iritzi ezberdinak daude. Argi dago nekazari handiak alde daudela; txikiek, berriz, arazoak ikusten dituzte batez ere. Kontua da asmoa omen dela lurzatiak batzeko prozesu horretan jabe bakoitzak bere lurraren %10 ematea eta emandako lur horiei esker egitea ubidea. Hau da, bi proiektuak lotu nahi dituzte. Orain dagoen ubidea anitzez ere txikiagoa da. Gu ez gaude lurzatiak batzeko prozesuaren aurka, baina argi dugu ez dela beharrezkoa ubide eta zentral berriak egitea.

Tindaya Renovables enpresakoak izan dira herrian. Zer erran dute?

Gezurrak erratera etorri ziren; bertzeak bertze, sortuko diren lanpostuen inguruan. Haiek diotena eta proiektuak jasotakoa ez datoz bat.

Zer egiteko asmoa duzue?

1.400 sinadura jaso ditugu, eta, haiei esker, datorren iraileko udaleko osoko bilkuran gaia jorratu beharko dute. Parlamentuko taldeekin ere landu nahi dugu. Denei gutuna bidali diegu; oraingoz, Ezkerrak baino ez digu erantzun. Ekologistak Martxan-eko kideekin ere ari gara lanean. Ezin dugu onartu proiektuak aurrera egitea.


Lazkaon zientziari buruzko zikloa antolatuta ekin dio Lemniskatak udazkenari

Uzta biltzeko garaia da naturan udazkena. Baita zientzian ere. Lemniskata Goierriko zientzia sareak Lazkaon lehenbiziko aldiz zikloa antolatu du; gaur hasiko da Lazkao Zientzia egitaraua. Urrian Ordizientzia-rekin Ordizian izango dira, eta azaroan Beasainera Zientziaroa iritsiko da.

Lehen ere erakusketak jarri izan ditu Lemniskatak Lazkaon, baina ziklo moduko egitaraua estreinakoz antolatu du. «Leku gehiagotara iristea da Lemniskataren nahia. Lazkaon ere eske ari zitzaizkigun, eta lehen aldiz egingo dugu zientziari buruzko zikloa. Arrakasta baldin badu, segiko dugu beste urteetan», azaldu du Lemniskatako kide eta San Benito ikastolako irakasle Jose Luis Etxezarretak.

Bi hitzaldik eta argazki erakusketa batek osatuko dute Lazkao Zientzia, gaurtik abenduaren 20ra. Horiez gain, ekimen orokorrak dituzte: Lemniskata Kaieretako liburua, eta VI. Lemniskata Matematika Argazki Lehiaketa, urte bukaerara arteko epearekin.

Iker Galparsoro hizlari

Lazkao Zientzia hasteko, Goieki garapen agentziako Iker Galparsorok Bultzatu etorkizuna, egin Goierri hitzaldia egingo du, gaur, Goierri Valley industria aliantzan oinarrituta.

Bigarren hitzaldia Arantza Aranburu geologo olaberritarrarena izango da. Udan Pakistanen lanean izan da. Atapuercako gune arkeologikoan datazioak egiten ere aritzen da. «Hortik dator izenburua, baina denetarik jorratu duenez, bere esku utzi dugu hitzaldiaren norabidea».

Lemniskata Kaierak sortako 3. liburua urriaren 15ean aterako dute. CAFen mendeurrenari eta Goierriko arkitekto historikoei eskainitakoen ondotik, Iñaki Mezquitak Bizi ezkutua. Goierriko kronika ikusezina lana ondu du. Intsektuak, armiarmak, lepidopteroak… argazkitan jaso ditu. Argazki erakusketa atonduko dute, 120 irudikoa.

Egitaraua:

· Gaur. Iker Galparsororen hitzaldia. ‘Bultzatu etorkizuna, egin Goierri’. Kultur etxea, 19:00.

· Urriak 25. Arantza Aranburu geologoaren hitzaldia, ‘Euskal Herritik Pakistanera, Atapurcatik igaroz’. Kultur etxea, 19:00.

· Abenduak 9-20. Iñaki Mezquitaren argazki erakusketa, ‘Bizi ezkutua’. Kultur etxeko aretoan.

· Besterik. Lemniskata Kaierak 3. zkia, ‘Bizi ezkutua. Goierriko kronika ikusezina’ liburua salgai (3 euro), urriaren 15etik. VI. Matematika Argazki Lehiaketa. Lanak abenduaren 31 arte.


Paco de Lucíak sarrera guztiak agortu ditu Euskaldunako kontzerturako

Gitarra-jotzaile ezaguna 2.100 lagunen aurrean arituko da azaroaren 24an. Bizkaian azken sei urtetan eskaintzen duen lehen kontzertua izango da.

Paco de Luciak azaroaren 24an Bilboko Euskalduna Jauregian eskaini behar duen kontzerturako sarrera guztiak agortu ditu. Horrela, 2.100 lagunen aurrean arituko da gitarra-jotzaile ezaguna.

Horrela, jendetsua eta arrakastatsua izaten ari da bira hau eta bere ibilbideko arrakastak errepasatzen ditu.

Paco de Lucia duela sei urte izan zen azken aldiz Bizkaian. Azaroaren 24ko kontzertuan Antonio Sanchezek lagunduko dio, bigarren gitarra bezala. Farruco dantzaria izango da eta baita David Maldonado eta Duquende abeslariak ere (azkena Camaronek deskubritu zuen, bederatzi urte zituela). Antonio Serranok armonika eta teklatuak joko ditu, Pirañak perkusioa eta Alain Perezek baxua.


Hezkuntza publikoko aurreakordioa "positiboa" da, Celaaren ustez

Bestalde, ELA, LAB eta STEE-EILAS deitutako manifestazioren harira, "ez da hezkuntzan grebarik egiteko unea" adierazi du sailburuak.

Isabel Celaa Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa sailburuak adierazi duenez, irakaskuntza publiko ez-unibertsitarioaren inguruan &' || 'nbsp;CCOO eta UGT&' || 'nbsp; sindikatuekin lortutako aurreakordioa "oso positiboa" da eta "ez da hezkuntzan grebarik egiteko unea".

Espainiako Unibertsitateen Etika Batzorde Sareak antolatutako VII topaketan egin ditu Celaak adierazpen hauek.

Celaaren ustez, Euskadiko UGT eta CCOO sindikatuek eta Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa Sailak irakaskuntza publiko ez-unibertsitarioko lan-hitzarmenean lortutako akordioaren helburua gastua murriztea eta hezkuntza sistemaren kalitatea hobetzea da. Sailburuak adierazi duenez, sindikatuen "laguntza eta ardurarekin", neurri "berriak" proposatuko dira.

Ildo horretan, "kosta ahala kosta" hezkuntza publikoa "defendatzen" jarraituko dutela adierazi du eta ELA, LAB eta STEE-EILAS deitutako manifestazioren harira, "ez da hezkuntzan grebarik egiteko unea" adierazi du sailburuak.

Aurreakordioa

Aurreakordioa atzo sinatu zen Gasteizen. Aurreakordio honek, bestek beste, 3.600 lanpostu eskainiko ditu eskaintza publikoan datozen hiru urteotan (1.500 aurtengorako); dena den, ez dira lanpostu berriak, daudenak egonkortzen direla baizik. Era berean, erretiroa hartzeko adina 60 urtera murrizten du. Oinarrizko akordio hau 2012ra arte egongo da indarrean.


"Esan eta… izan?"

Zutabe hau, argitaratzen denerako, Urriaren 21eko...

... Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeen emaitzen, jakinian izango gara. Alderdi politiko garailea zoriondu lehenik, eta herritarrei zor zaizkiela gogora araztea bigarrenik. Herri eta herritarrekin, orain eta beti idazten hasi aurretik, 1968an Lourdes Iriondok abesten zuen "Ez gaude konforme" kantua nerabilen buruan:

Gazte gera gazte,

ta ez gaude konforme

mundu garbiago bat

bizi nahi genduke,

gezurraren kontra

injustizirik ez,

gazte gera gazte

ez gaude konforme

Nere abesti hau ez da politika,

justizia nahi det, egiak agertu

gizonak daduzkan eskubide hoiek

kunplitu ditezen bihotzez abestu

ez noa inoren kontra egia maite dut

Gazte ...

Gazte geralako maitasun batean

sinistu nahi degu, bainan baita ere,

gehiegi dakigu munduan dagozen

gezur ta gorroto, injustizi asko

gauza hoien kontra abestu nahi degu

Gazte ...

Bainan aho batez gure herriaren

problemak esaten uzten ez badigute

guk nahiago degu betiko ixildu

gero egun batez beldurrarengaitik

traidore ginala esan ez dezaten.

Gazte...

Denbora ez da alferrik pasatzen, ezta?


Ludoteka zerbitzua azaroaren 4an jarriko dute martxan

Lezoko Udaleko Euskara eta Kultura sailek Ludoteka zerbitzua jarriko dute martxan azaroaren 4an. Hiru eta Hamar urte bitarteko haurrei zuzendutako zerbitzua da eta interesdunek, azaroaren 8ra arte izango dute izena emateko aukera. Azaroaren 4tik maiatzaren 30era arte egongo da zabalik ludoteka 16:30etik 19:30era.

Matrikula egin nahi dutenek Kultura Saileko bulegora jo behar dute 8:00etatik 14:00etara. Matrikula kuota 50 eurokoa da kurtso osorako.

Baldintzak

Ludoteka zerbitzuan 45 haur onartuko dituzte geheinez udaletik jakinarazi dutenez: “Kopuru hori pasatzen bada plazak zozketa bidez emango dira”. Ludotekan izena emateko berriz bi baldintza bete beharko dituzte erabiltzaileek, 2013an Lezon erroldatuta egotea (Etxebizitza leku aldaketak eta etorkinen familiak salbu), eta Lezoko ikastetxeetan matrikulatuta egotea.

Familia ugariek %20 beherapena izango dute ludotekako matrikulan. Larrialdiko laguntza jasotzen duten familietako haurrek ez dutela marikula ordainduko azaldu dute, bestalde.


Arroabean sei egunez ospatuko dituzte karmenak

Arroabean ate joka dituzte karmenak, eta hango festa batzordeak prest du dagoeneko auzoko festen egitaraua. Hilaren 15ean, astelehenean, hasiko dira jaiak, eta auzotarrek sei egunetan etenik gabe ospatuko dituzte festak. Karmentxuri harrera eginez ekingo diete ospakizunei, eta hurrengo egunetan auzotar guztiei zuzendutako ekintzek hartuko dituzte kaleak. Izan ere, hilaren 16an Karmen eguna ospatuko dute, eta egun horretan ohiko saioak egingo dituzte auzoan. Ondoren, berriz, jubilatuen, umeen zein kuadrilen egunak ospatuko dituzte.

Ikusi festetako egitaraua, hemen:

Uztailak 15, astelehena.

18:00. Karroza.

20:30. Txupinazoa eta Karmentxuren ongi-etorria.

21:00. Herri afaria.

23:00. Berto disko jartzailea.

Uztailak 16, asteartea. Karmen eguna.

10:00. Umeen pilota lehiaketa.

12:00. Meza eta Zestoako dantzariak.

13:00. Triki-poteoa.

18:00. Patata tortilla lehiaketa.

19:00. Herri kirolak.

22:00. Anariren kontzertua.

Uztailak 18, osteguna. Jubilatuen eguna.

12:00. Jubilatuen meza eta emakumeen pilota partida.

14:00. Jubilatuen bazkaria eta erromeria.

19:00. Pala txapelketako finala.

22:00 Bertsolari Gazteen IV. Saioa: Libe Goenaga (Getaria), Oier Etxeberria (Azpeitia), Julene Iturbe (Azkoitia), Mikel Iturriotz (Urretxu) eta Aitor Zubikarai (Itziar).

Uztailak 19, ostirala. Umeen eguna.

10:00. Ume jolasak. Ondoren, umeen bazkaria.

16:00. Puzgarriak, txokolatada eta apar festa.

20:00. Poteoa herritarren BTK batukadarekin. Jarraian, herri afaria.

23:00. Radio Rahim, Los Zopilotes Txirriaos eta Tirri & Tery taldeen kontzertuak.

Uztailak 20, larunbata. Kuadrilen eguna.

10:30. Paella lehiaketaren hasiera.

14:00. Kuadrilen bazkaria.

17:30. Kuadrilen arteko jolasak Lopeneren zezenekin.

23:00. Gozategi taldearen eta DJ Bullen emanaldiak.

Uztailak 21, igandea.

11:30. Idiakaitz txistulari taldea.

12:00. Meza nagusia. Ondoren, Lopeneren abereak.

18:00. XI. Trikitilari Gazteen Txapelketa. Ondoren, sagardo dastaketa eta pintxoak.

22:00. Auskalo taldearen kontzertu akustikoa.

00.00. Karmentxuren agurra.


Lapitxuri erreka bideratzeko Planari hasierako onespena eman dio Urdazubiko Udalak

Dantxarinean, Ainhoako udalerriarekin muga egiten duen Lapitxuri erreka bideratzeko planari hasierako onespena eman dio Urdazubiko Udalak. Plan honek, Kantauriko ur Konfederazioaren (CHC) baimena dauka. Planaren espedientea jendaurrean ikusgai egonen da orain Urdazubiko Herriko Etxean hilabete batez, interesatuek aztertu eta beharrezkoa bada, egokiak ikusten dituzten erreklamazioak, zuzenketak edo oharrak egiteko. Ondotik, behin betiko onartuko da.


‘Poxpolo, Mokolo eta

konpainia’ pailazoak gaur Biterin

gaur arratsaldean pailazo ikuskizuna izango da Biterin, Poxpolo, Mokolo eta konpainiaren eskutik. Ikuskizunean saiatuko dira haurren irrifarrea eta algara lortzen. Gai pedagogikoak eta didaktikoak ere lantzen dira ikuskizunean: kultur aniztasuna, hizkuntzak, irudi geometrikoak, beste batzuen artean. Pailazoekin batean beste hainbat pertsonaje ere izango dira. Arratsaldeko 17:30etan, Biterin.


Ongai eta Zubieta Iruñeko Labriten


Errege kabalgatak han eta hemen

Gaur, Errege bezpera, kabalgatak izango dira protagonista ibarreko herri askotan. Dotore jantzita eta herritarren laguntzarekin helduko dira hara eta hona.

Meltxor, Gaspar eta Baltasar errege magoak ate joka ditugu ibarrean. Gabonetako azken egunak dira, baita azken opariak ere, eta umeek ilusioz egingo diete harrera.

Hona kabalgaten ordutegiak:

Eskoriatzan, 18:30ean: Pilotalekutik aterako da kabalgata eta parrokian bukatuko du ibilbidea. Jaiotzari egingo diote bisita bertan.

Aretxabaletan, 18:30ean: Kirol etxetik aterako dira eta Herriko plazan geldialditxoa egingo dute. Jaiotzari bisita egin eta musika eskolako umeen kantak entzun ostean aurrera jarraituko dute erregeek.

Arrasaten, 19:00etan: Aurretik Iturbide egoitzako nagusiei bisita egingo diete. Iturbidetik San Andreserantz egingo dute, Foruen plazatik Udala plazara, eta Zarugalde eta Otalora kaleetatik Maalaraino. Herriko Plazara heltzerakoan jaiotza gurtuko dute. Kaleetako ibilbidearekin bukatutakoan ospitaleko gaixoei egingo diete bisita.

Oñatin, 18:30ean: Aurretik San Martin egoitzako nagusiak ikustera joango dira. Kalean ibilaldia egin ostean udaletxeko pleno aretora hurreratuko dira. Bertan, gutunak jaso eta umeen eskaerak entzungo dituzte.

Bergaran: Arratsalde pasa polita dute Bergarako umeek:

16:30ean, umeendako jolasak plazan.

17:30ean, txokolate beroa. Bizar Zuri egongo da San Martin plazan umeen gutunak jasotzen.

19:30ean, Errege kabalgata kalean.

Gainera, Akelarre txarangak girotuko ditu kaleak arratsaldean zein gau partean. Eta goizeko 5ak inguruan salda, txorizoa eta sagardoa banatuko dizkiete jai giroan dabiltzanei.


Gaur da Errigoraren saskiak eskatzeko azken eguna

Errigoraren saskia

Nafarroako nekazaritzari eta euskalgintzari bultzada ematea helburu jaiotako Errigora proiektuak Erriberako produktuez prestatutako saskiek hainbat produktu dituzte. Besteak beste, bina olio botila, hiruna piper poto, bina zainzuri lata, potxak, karduak, orburuak eta barazki krema dakartza saski bakoitzak. Otzara horiek 50 euroren truke salduko dituzte, eta ateratako diruaren %25 Erriberako euskalgintzara bideratuko dute. “Boluntarioek egindako lanari esker”, diruaren parte bat euskara arlora bideratuko dute, eta, aldi berean, nekazariak lagunduko dituzte. Gaur da eskaerak egiteko azken eguna.

Bermeon, Ean, Foruan, Gernika-Lumon eta Ibarrangelun egin daitezke eskaerak. Hori eginda, hilaren amaieran batu beharko dira saskiak, eskaera egin duten leku berean.

Eskaerak egiteko guneak

Bermeo. LABen egoitzan, Berh@z bulegoan, kultur etxean, Eleizalde Ikastolan eta AEK-ren egoitzan. Domekan, San Martin azokan jarriko dute ikusgai otzara.

Ea. Eskolondo tabernan.

Forua. Haitz Biribil elkartearen egoitzan.

Gernika-Lumo. Seber Altube ikastolan, AEKren egoitzan, Arrano tabernan, Gernikako Institutuan, Maier lantegian eta Astran.

Ibarrangelu. Kultur etxean.

Muxika. Herriko txokoetan.


Gotovina Kroaziako jeneral ohia kartzelatu du Hagak, gerra krimenak egotzita

Kroaziarrak ez datoz bat epaileen erabakiarekin, heroitzat baitute militarra; gobernuak helegitea jarriko du

Krajinako eskualdetik serbiarrak kanporatzeko Kroaziak 1995ean egindako erasoaren harira zigortu dute Ante Gotovina Kroaziako jeneral ohia. Gerra krimenak eta gizateriaren aurkako krimenak egin zituela frogatutzat jo du Jugoslavia ohirako Nazioarteko Auzitegiak. Hori horrela, 24 urteko kartzela zigorra ezarri dio Gotovinari.

Mladen Marka jeneral ohiari, berriz, hemezortzi urteko zigorra ezarri dio auzitegiak, serbiarrak kanporatzeko erasoan laguntza emateagatik. Auzi horretako hirugarren akusatua, Ivan Cermak militarra, aldiz, absolbitu egin dute. Izan ere, bere aginduetara zeudenak zer egiten zuten jakiteko modurik ez zuela erabaki dute epaileek, ezta horiek kontrolatzeko ahalmenik ere.

Ekaitza izenez bataiatu zuten serbiarrak kanporatzeko egin zuten operazio militarra. Serbiarrek 1991n aldarrikatutako lurrak berreskuratu zituzten erasoaldi artan. Horretarako, baina, 700 eta 1.900 serbiar inguru hil zituztela uste da, oraindik datuak guztiz argitu ez dituzten arren. 200.000 inguru etxetik alde egitera ere behartu zituzten; izan ere, horien etxeak erre zituzten Balkanetako gerrako erasoaldi hartan.

Kroaziar askorentzat, baina, heroi bat da Gotovina jenerala, serbiarrek indarrez hartutako lurrak berreskuratzea lortu zuelako. Atzo, hain justu, Zagrebeko plaza nagusian ehunka jarraitzaile bildu ziren pantaila erraldoi baten bidez epaiketa zuzenean ikusteko. Defentsak eskatu bezala, absoluzioa desio zuten han bildutakoek; izan ere, Gotovinaren abokatuen arabera, jeneral ohiak Bosnia eta Kroaziaren arteko gerrari amaiera ematen lagundu zuen. Hori horrela, zigorraren ordez laudorioak merezi dituela azaldu dute. Epaileek, baina, zibilen aurka erasoak agindu zituela adierazi dute, eta, horrexegatik, 24 urteko kartzela zigorra ezarri diote.

«Aberria defendatu besterik ez zuen egin», adierazi du Zagreben bildutako lagun batek zigorraren berri jakin ostean. Antzera pentsatzen zuten han bildutako ehunka lagunek. Gaur, hain justu, gerra hartako soldaduek manifestazioa egingo dute Zagreben euren jenerala izan zena omentzeko.

Gobernuaren helegitea

Jadranka Kosor Kroaziako lehen ministroak eta Ivo Josipovic presidenteak ere epaileen erabakia gaitzetsi dute, eta helegitea jarriko dutela iragarri dute. Krajinako erasoaldia «legezkoa eta bidezkoa» izan zela adierazi dute biek. Izan ere, euren hitzetan, Belgradotik zuzendutako eraso baten defentsan jarri zuten martxan Ekaitza operazio militarra.

Serbiarren artean, aldiz, pozez hartu dute epailearen erabakia. Gotovina zigortu izana eskualdean adiskidetzeko urrats bat dela adierazi dute. Kroaziako serbiarren Veritas erakundeko Savo Strbcek, hain justu, erabaki horrek serbiarrek eskubideak berreskuratzeko balioko duela adierazi du. Kroaziak «iragan ilunari» aurre egin beharko diola gaineratu du. Era berean, Jugoslavia ohirako Nazioarteko Auzitegiaren irudia hobetzeko ere balioko duela azaldu dute.

Gotovina atxilotzeko agindua 2001ean eman zuen Hagak, Krajinako gertakariak ikertzen hasi zenean. Militarrak, ordea, nazioartera ihes egitea lortu zuen, eta ez zuten 2005. urtera arte hura aurkitzea lortu. Espainian atxilotu zuten.

Herrialdetik ihes egiten nork lagundu zion oraindik argitu ez badute ere, Kroaziako zerbitzu sekretuak epaileak bere atzetik zituela jakinarazi ziotela uste da. Bruselak, hain justu, haren atxiloketa jarri zion Kroaziari Europako Batasunean sartzeko baldintza gisa.


Karkamu: orain artekoa, hankaz gora

Karkamuko San Joan baselizan dagoen idazkun bati buruzko interpretazio berria egin dute Isabel Mellen eta Jose Antonio Munita historialariek, orain arte egiten zen irakurketa errotik aldatuz.

1975. urtean aurrenekoz horren berri izan zenetik, AN CEI L CISTER VENIT irakurri izan da Karkamuko San Joan baselizaren barruan aurkitutako harri batean, hau da, "1150. urtean Zisterra etorri zen". Frantzian sortutako ordena bati erreferentzia egiten dio esaldiak. Lehen begirada batean, informazio eskasa ematen du, baina, garai horietako idazkiak hain urriak izanik, esaldi bakar horretan oinarritu dira historialariak orain arte egin dituzten hipotesiak mamitzeko.

45 urte ondoren, baina, idazkun hori bere osotasunean zalantzan jarri dute Isabel Mellen eta Jose Antonio Munita Loinaz historialariek Sancho El Sabio aldizkarian argitaratutako ikerketa artikulu batean. Harri horretan ANGELICIS REVENT agertzen dela proposatu dute; hau da, aingeruen etorrerari buruzko aipamena litzateke. Idazkun hori XVI. mendekoa dela diote, erabiltzen den hizki motan eta testuinguruan oinarrituta.

"Idazkun honi egiten zaion lehen aipamena Vidal Fernandez de Palomares egilearena da, 1975.ean Angosto aldizkarian argitaratutako artikulu batean. Berak egin zuen proposamen hori, eta, gaur arte, horrela mantendu da", azaldu du Erdi Aroko Araba Elkarteko historialari Isabel Mellenek. Urte hauetan guztietan, gaiaren harira bi jarrera egon direla azaldu du adituak. "Badira irakurketa hori zalantzan jarri ez dutenak, baina badira ere hori zalantzan jarri bai baina bestelako interpretaziorik proposatu ez dutenak".

Saturnino Ruiz de Loizaga ikertzaileak lehen interpretazio horrekin bat egin izanak lagundu du orain arteko uste hori mantentzen. "Ruiz de Loizagak sinesgarritasuna eman zion, eta ia-ia kondaira bat eratu zuen horren inguruan. Horren arabera, Frantziatik etorritako fraide bat izan zen idazkuna egin zuena, Zister ordenaren monasterio bat lur hauetan sortu nahian", gogoratu du Mellenek.

Gaiaren inguruan erreferentzia garrantzitsua den Euskadiko Erromanikoaren Entziklopedian ere mantentzen da idazkunari buruzko lehen interpretazio hori; are gehiago, istorio hori indartu egiten da.

Bi ordutan

Erdi Aroko Araba elkarteak antolatutako bisitaldi bat prestatzeko garaian abiatu zen interpretazio berria. "Hara egin behar genuen bisitaren bezperan gure kolaboratzailea den Jose Antonio Munitarengana jo nuen, idazkun horri buruzko bere iritzia jasotzeko. Izan ere, bera paleografoa da. Bada, argazkiak bidali eta bi ordutara bidali zidan erantzuna. Bertan, zalantzan jarri zuen orain arte egiten zen irakurketa, eta irakurketa zuzena bidali zidan". Gauzak horrela, hurrengo larunbatean bertan interpretazio berriari buruzko azalpenak eman zituen Karkamuko baselizara egindako bisitan bertan. "Oso polita izan zen, hor bertan, lehen eskutik, interpretazio berria ezagutzea".

Kanpotik ikusita, bederen, zaila dirudi 45 urtez mantendu den zerbait bi ordutan gezurtatzea. Nola da posible? "Askotan Historian eta Artearen Historian gertatzen da hau", erantzun du Mellenek. "Ikertzaile batzuek aurretik beste ikertzaileek idatzitakoa besterik gabe hartu eta sinetsi egiten dute. Baina funtsezkoa da beti beti iturrietara jotzea". Munitaren interpretazio berria berehalakoan jaio arren, Mellenek dio Munitak beste hainbat aditurekin kontrastatu duela hipotesia, eta zientzia argudio sendoekin osatu du, Sancho el Sabio aldizkarian bertan irakur daitekeen moduan.

Dena dela, idazkun bakar batetik baino harago doa kontua. Izan ere, Arabako erromanikoari buruzko datazio guztiak erreferentzia gutxi batzuetan oinarritu dira, eta Karkamuko hau horietako bat zen. "Baina orain badakigu guztiz asmatutakoa den data batean oinarritu dela guztia". Arabako elizak noizkoak diren jakiteko ia dokumentaziorik ez dagoela kontuan izanda, orain berrantolaketa egiteko erronka ez da makala.

Esku artean dituzten datuen arabera, baseliza hori Beltran de Salazar familiari lotuta egon zen, Gaubean garrantzi handia izan zuen familia bati, alegia. "1970ko hamarkadan tenpluaren zaharberritze bat egin zen arte, baseliza etxe bati atxikita egon zen". Horregatik, Mellenek uste du orain baseliza den hori benetan kapera pribatu bat izan zitekeela. Hori, gainera, bat dator irakurketa berrian egin duten interpretazioarekin, esaldiak hileta-izaera duelako, eta harri hori jatorrian hilobi baten barruan egon zitekeelako. Erabilitako hizki mota, gainera, bat dator garaiarekin, Munita irakaslearen arabera: Erdi Arokoak ez baizik hizki humanistak dira, XVI. mendearen bueltan erromatarren hizkiak imitatzeko erabiltzen ziren motakoak, hain justu.

Idazkuna argitzeaz gain, baseliza hori zein santuren izenpean zegoen argitzen saiatu da Mellen. "Hau konplexua da, gerra karlisten garaian artxibo gehienak desagertu zirelako. Baina, jarraipena eginda, badirudi hasiera batean San Torkuatoren deitura zuela, eta, XVII. mendean, San Sebastianena. Orain San Joanen izenpean dago".

Orain arteko datazioak iraulita, etorkizunean gehiago etor daitezke. San Vicentejorenak edo Markizko San Joan baseliza izan daitezke hurrengoak. "Tira, sagaratzearen urtea ezagutzeak ez du esan nahi eraikuntzaren urtea dakigunik".


Sahararrendako elikagai bilketa, egubakoitz eta zapatuan

Nubi eta Iesbaa elkarteek elikagaien bilketa antolatu dute, Saharako errefuxiatuen kanpamentuetara jana eroan ahal izateko. Elkarteko ordezkariek adierazi digutenez, gaur egun kanpamentuetako egoera ez da batere ona, eta horregatik, elikagai mota gehiago jaso gura dituzte.

Bosgarren urtez, Piztu Itxaropena elikagai bilketa egingo dute datorren egubakoitz eta zapatuan Nubi eta Iesbaa elkarteek Aretxabaleta eta Arrasateko supermerkatuetan. Aurten, hegaluzea eta sardinak oliotan, pasta, arroza, azukrea, lekaleak eta konpresak bildu gura dituzte.

Jendearen laguntza falta dela eta, bi elkarteek arazoak izan zituzten udan haur sahararrak gurera ekartzeko. Dena den espero dute elikagaien bilketan aurreko urteetako erantzuna jasotzea, eta horretara animatu gura dituzte herritarrak.

Bilketa supermerkatuetan eta ikastetxeetan

Bi zatitan eramango dute aurrera aurten kanpaina. Egubakoitz eta zapatu honetan Arrasate eta Aretxabaletako supermerkatuetan egongo dira, eta urtarriletik aurrera, Oñatikoetan. Honetaz gainera, ikastetxeetan ere bilduko dituzte elikagaiak, baina hori ere urtarriletik aurrera izango da.


Daniel Agirre nafarrak irabazi du Goierriko Bi Handiak, bigarren aldiz

Goizeko bederatziak eta laurden pasatxoak iritsi da Daniel Agirre korrikalaria (Caparroso, Nafarroa, 1977) Goierriko Bi Handiak ultratrailaren helmugara, 86 kilometro osatu ostean. 10:17:12 orduko denboran itxi du lasterketa, bart 23:00etan Beasaingo Loinazko San Martin plazatik abiatua. Iaz, estrainako G2Hn ere, Agirrek irabazi zuen. Bigarren bisitaldian, jaun eta jabe izan da.

Daniel Agirre G2Hren irabazlea, Beasaingo helmugan. Denbora: 10:17:12./Aimar Maiz

Bigarren Mikel Etxeberria (Zumaia, 1983) iritsi da, 10:38:48 ordurekin. Iaz podiuma zapaldu zuen, eta 20 minutu jaitsi du orduko denbora. Pozik, baina ahituta helmugaratu da. Azken partean Agirre harrapatzen saiatu da, eta estutu bat eman dio liderrari.

G2Hren podiuma Gorka de la Horra elgoibartarrak osatu du (10:54:53). Atzetik aurrera eginez, azken kilometroetan lauzpabost postu aurreratu ditu lasterketan. Atzean utzi du Ander Zulaika mendaroar laguna, laugarren sailkatua (10:59:52).

Aurreneko goierritarra, 5. tokian, Adur Mendizabal zaldibiarra izan da. Iaz Ehunmilak egin ondoren, G2Hra itzuli da aurten. Sentsazio onekin amaitu du proba.

Arazo gutxi gauean

Gau ona izan dute, orokorrean, G2Hn eta Ehunmilaken dabiltzan korrikalariek. Tenperatuaz hotzik ez, eta iragarritako ekaitzik ere ez dute jasan beharrik izan. Euri eta langar pixka bat egin die, eta goizean behe-laino itxia izan dute Lizarrustitik Etzegaratera bitarteko pagadian.

Gurutze Gorriak jakinarazi duenez, gauean ez da aparteko arazorik izan. “Lauzpabost bihurritu bakarrik, gainontzeko osasun arazorik gabe”.


Etxepare Euskal Institutua, Kataluniara bidaian

Asteazken honetan, Institutuaren helburuak aurkeztu ditu Aizpea Goenagak Bartzelonan, eta ostegunean egingo dute ekitaldi instituzionala, Blanca Urgell bertan dela.

Ferran Mascarell Kataluniako Gobernuko Kultura kontseilaria, Lurdes Auzmendi Hizkuntza Politikarako sailburuordea, Antonio Rivera Kultura, Gazteria eta Kiroletako sailburuordea eta Aizpea Goenaga Etxepare Institutuaren zuzendaria ere bertan izango dira. Aurkezpen ekitaldi horretan 'Hostoak' ikuskizuna antzeztuko dute.

Aurretik, asteazken honetan bertan, Etxepare Euskal Institutuaren helburuak eta Katalunia eta Euskadiren arteko harremanak sustatzeko eta estutzeko ekimenak jendaurrean aurkeztu ditu Goenagak.

Aurkezpen ekitaldiak bukatu bezain laster, gainera, Arte Eszenikoen Katalunia-Euskadi foroari ekingo diote. Bertan, besteak beste, La Fura dels Baus, Teatre Lliure, Mercat de les Flors, L’Auditori, ICIC, Institut Ramon Llull, Etxepare Euskal Institutua bera, Txalapart, Kukai, Syntorama, Euskal Herria Sona, Teatro Principal de Vitoria eta The Project arituko dira.Euskara ikasteko eskolak, Bartzelonan

Eusko Jaurlaritzak eta Bartzelonako Euskal Etxeak hitzarmena sinatuko dute Bartzelonan euskara klaseak emateko. Euskara klaseetarako diru-kopurua 22.000 eurokoa izango da; eskola orduak, berriz, 2.104; eta ikasle kopurua, 164.