Lasarte-Oriako Udalak 15 enpresa sortzeko laguntza eman du

Merkataritzan, ostalaritzan edo zerbitzu pertsonaletan enpresa txikiak sortzeko 40.000 euroko finantzazio-lerroa banatu du Lasarte-Oriako Udalak. Itzuli beharrik gabeko laguntza da eta aurten 15 dira enpresa onuradunak

Lasarte-Oriako hirugarren sektorea indartu asmoz, merkataritza, ostalaritza edo zerbitzu pertsonalekin lotutako enpresa txikiak sortzeko itzuli gabeko dirulaguntza lerroa du martxan udalak. Aurten guztira 40.000 euro banatu ditu 15 enpresen artean, iaz baino 25.000 euro gehiago:

Laguntza 2020ko azaroaren 1etik 2021ko urriaren 31ra arte Lasarte-Orian merkataritzako, ostalaritzako edo zerbitzu pertsonalen prestazioko enpresa berri bat sortu duten pertsona fisiko nahiz juridikoek eskatu ahal izan dute, betiere merkataritzako jarduera izan eta oinarrietan ezarritako baldintzak betetzen bazituzten. Horrela izanik, Harategia Al-Fathek eta Lizardi Tintandegiak laguntzarik jaso ez dutelela jakitera eman du udalak "eskatutako dokumentazioa ez betetzeagatik".

Udalak nabarmendutako datuen arabera, hamabost proiektuetatik hamar emakumeek bultzatu dituzte eta emakume ekintzaileetako bat, gainera, iraupen luzeko langabea zen. Horrez gain, bost enpresa 30 urte edo gutxiagoko pertsonek sustatuak dira eta kasu batean, 55 urtetik gorako pertsona bat da laguntza eskatzailea. Kokalekuari dagokionez, 11 proiektu eragin komertzial handieneko eremutik kanpo daude.


UEFAk ofizialki esan du Sevillak Bilboren lekua hartuko duela 2020ko Eurokopan

Espainiako selekzioaren partidak La Cartuja estadioan jokatuko dira, eta ez San Mamesen, hasieran erabaki zuten bezala.

Sevilla hurrengo Eurokopako egoitza izango dela konfirmatu du UEFAk, Bilboren lekua hartuta. Horrez gain, Munich hiriak anfitrioia izaten jarraituko du, eta Dublinen jokatzekoak ziren neurketak San Petersburgon eta Londresen jokatuko dira.

UEFAk berak asteazkenean iragarri zuen Bilbok Eurokopako partiden egoitza izateari utzi ziola pandemiaren ondorioz harmailetan publikoa izatea bermatzerik ez zuelako. Orain, Bizkaiko hiriburuaren lekua Sevillak hartuko duela adierazi dute, eta Cartujak Espainia, Suedia, Polonia eta Eslovakiako selekzioen partidak hartuko ditu.

Bestalde, Munichek, bertan jokatzen diren partidetan gutxienez 14.500 ikusle izango dituela konfirmatu du.

"Tokiko agintariek hartutako erabakiaren ostean, argi geratu zen oso zaila izango litzatekeela egoitza horietan ikusleak partidetara sartzea. Ondorioz, eta Espainiako Futbol Federazioaren laguntzarekin, UEFAk partida horiek herrialde bereko beste hiri batera eramatea proposatu zuen. Helburua zaleak zelaira sartzea da, urtebete futbola estadioetan zuzenean ikusi barik egon ostean", adierazi du UEFAk, komunikatu batean.

"Erabaki honek jai-giroa ekarriko du UEFAk duen selekzioen arteko txapelketarik garrantzitsuenaren partidetara", azpimarratu dute.

Ondorioz, Espainiak Cartujan jokatuko du ekainaren 14an Suediaren aurka, ekainaren 19an Poloniaren aurka eta ekainaren 23an Eslovakiaren aurka.

Eskerrak eman dizkiote Bilbori

Halaber, UEFAk, "eskerrak" eman eta "aintzatestea" agertu die Bilbo eta Dublin hiriei, biak "etorkizunean UEFAko ekitaldiak hartzeko gai direla" azpimarratuz, estatuetako zein tokiko gobernuei, eta interesa izan dute tokiko eragileei "azken urteetan erakutsitako ardura eta profesionaltasunagatik, eta egindako ahaleginengatik".


EH Bilduk zortzi emendakin aurkeztu ditu "beharra dutenei inoiz baino gehiago laguntzeko"

Tolosako EH Bilduk zortzi emendakin aurkeztu ditu, udal gobernuak egindako proposamena "edukiz jantzi" eta tolosarrentzat "onuragarriak diren proposamenak gehituz". Ekonomia, kultura, lehen sektorea, gizarte babesa, pobrezia, auzoak, etxebizitza eta energia berriztagarrietan aurkeztu dituzte hobekuntzak.

Tolosako EH Bilduko Andu Martinez de Rituerto, Kristina Pelaez eta Ander Figerido zinegotziek zortzi emendakin aurkeztu dituzte, gaur, 2021eko udal aurrekontua hobetzeko. EAJ eta PSEren udal gobernuak egindako proposamena "edukiz jantzi" nahi izan dute.

Covid-19ak sortutako ondorioak leuntzeko, Tolosako EH Bilduk "berehala hartu beharreko neurri sorta" aurkeztu zuen duela egun batzuk. Orain, 2021 urteari begira jarri dira, eta udal gobernuak aurkeztutako aurrekontu proposamena aztertu eta gero, zortzi emendakin aurkeztu dizkio EH Bilduk udal gobernuari. "EAJren eta PSEren udal gobernuak aurkezturiko aurrekontuak ez die erantzuten egungo egoerari eta tolosarren beharrei", azpimarratu du Martinez de Rituertok.

Hurrengo urtera begira prestatu duten aurrekontua "ahula" dela ondorioztatu dute EH Bildutik. "Ez ditu jasotzen Covid-19ak sortu ditzaken arazoei aurre egiteko laguntzak, eta kultura eta festen arloan murrizketa handiak dakartza", adierazi dute.

Era berean, Tolosa bizigarriagoa eta berdinzaleagoa izateko konpromiso irmoa badu Tolosako Udalak, "Kultura eta Festetan, nahiz Berdintasunean murrizketak egitea ez dugu egoki ikusten" nabarmendu du Pelaezek. "Jabetze Eskolan egindako 5.000 eurokoa, esaterako, hori ez da konpromisoa adierazteko modua", dio. "Guri dagokigu politika publiko feministak bermatzea", gaineratu du zinegotziak. Honez gain, Kristina Pelaezek "zaintza erdigunean jartzeko dugun premia" jarri du mahai gainean: "Periferian daudenak erdigunera ekarri behar ditugu eta beharra duten horiei, inoiz baino gehiago laguntzeko garaia da: langabetuei, pobrezia jasaten ari direnei, emakumeei, zaintza behar dutenei, zaintzaileei..."

Guzti honez gain, kulturan jarri dute azpimarra: "Argi geratu da kultura funtsezkoa dela herri bizia izateko, nortasun propioa izateko".

Behin azalpenak emanda, Ander Figeridok azaldu ditu zortzi emendakinak puntuz puntu.

1. Merkataritza, ostalaritza eta autonomoak laguntzeko plana.

Covid-19aren ondorioz eta osasuna bermatzeko helburuz, sektore ekonomiko desberdinek jasan dituzten ondorio ekonomikoei aurre egiteko 250.000 euroko diru partida bideratzea proposatu dute.

2. Auzoz auzo, formatu txikiko kultur emanaldi eta ekimenen plana.

2020ko Kultura eta Festetako diru partida mantentzea eskatu dute, urte guztian zehar, kultura jarduera desberdinak antolatu ahal izateko. Beti ere, osasun neurriak betez, formatu txikiak proposatuz eta herriko txoko desberdinetan banatuz. Horretarako, 309.000 euro bideratzea eskatu dute.

3. Lehen sektorea eta elikadura plana.

Tolosako ekoizleekin adostuta, ekoizpena handitu eta elikagai soberakinak eskuratuta, egoera zailean eta zaurgarrian dauden Tolosako 230 familien eskura jartzea nahi dute, familia horien elikadura eta osasuna hobetzeko. Kasu honetara, 250.000 euroko bideratuko lituzkete.

4. Zutani elkartearentzat lokala.

Aipatutako 230 familiak gogoan, azpimarratu dute 645 pertsonek jasotzen dituztela elikagaiak Zutani elkarteari esker. Inor babesgabe gelditu ez dadin, Zutanik lan egiteko gune egoki baten beharra ikusi dute; horien banaketa eta gizarteratzean laguntzeko ezinbestekotzat dute. 50.000 euro jarriko lituzkete.

5. Pobreziaren aurkako diagnostikoa

Covid-19aren ondorioz tolosar askoren egoera ekonomikoa okertu egin dela azaldu dute: langabezia, prekarietatea, etxebizitzen gabezia... Ezinbestekotzat ikusi dute egoeraren argazki zehatza izatea, politika integralak diseinatzeko. Diagnostiko hori egiteko, gizarte zerbitzu eta eragile ezberdinen (Zutani, Jatorkin, Caritas,...) arteko koordinazio mahaia osatzea beharrezko ikusten dute. Diagnostikorako 30.000 euro bideratzea nahi dute.

6. Auzoetako inbertsio plan parte hartzailea.

Auzotarrei hitza eman nahi diete, eta Tolosako herrigune zein landa auzoak auzotarrekin batera hobetu, txukundu eta egitekoak zehazteko lanketa modu parte hartzailean gauzatuko lukete: "Herritarrek adieraziko dute nola dagoen auzoa, eta beraiek lehenetsiko dituzte zeintzuk diren egitekoak". Udalak auzoetara jauzi egitea nahi dute, eta 250.000 euro bideratzea lan horiek gauzatzeko.

7. Udal etxebizitzen parke publikoa handitzea.

Egoera txarrean dauden etxebizitzetan arreta jarri, eta etxe jabeek etxeak udalaren esku uztea proposatu dute. Udalak horiek herriko gremioen bidez egokituko lituzke, eta behin bizitzeko moduan jarrita, udal etxebizitza parke publikoan txertatuko lituzke. Obren kostua amortizatu bitartean udalak alokairuan izango ditu etxebizitza horiek, gazteen esku utziz. Proiektu honetarako 350.000 euroko bideratzea proposatzen dute.

8. Energia berriztagarriak

Tolosak energia berriztagarrien sorkuntzan beste jauzi bat emateko beharra duela diote. Tolosako ur deposituetatik behera ur saltoaren bidez energia elektrikoa sortzeko zentral hidroelektriko itzulgarria martxan jartzeko proiektua proposatu dute, horretara 60.000 euro bideratuz.

Zortzi emendakin horien zenbatekoa 1.549.000 eurokoa izango litzateke.

Horren aurrean, EH Bilduko zinegotziek udal gobernuari dei egin diote "emendakinak landu eta onar ditzan". Azken batzordean udal gobernuari esana azpimarratu dute berriz ere, hau da, "aztertu ditzatela hobekuntza proposamenak eta esan dezatela zein den udal gobernuaren adostasunerako prestutasuna".

Bukatzeko, Tolosako EH Bilduk prest dagoela aitortu du 2021eko udal aurrekontua babesteko, "egindako proposamenak onartu eta horren ondorioz aurrekontua tolosarren beharretara egokitzen den neurrian".


Odol delituak egozten dizkieten EH Bilduko zazpi hautagaiek uko egin diote zinegotzi kargua hartzeari

«Ahal den neurrian» erretiratu dituzte euren hautagaitzak, zerrendak ofizialak baitira jada: «Begien bistakoa da azken egunetan interes partidistak gailendu direla, elkarbizitzarekin eta bakearekin zerikusi gutxi dutenak».

Maiatzaren 28an hautatuak izaten badira ere, EH Bilduko zazpi hautagaik ez dute zinegotzi kargua hartuko aurkeztu diren udalerrietan. Hori hitzeman dute gaur plazaratu duten gutun batean. Azken egunetan, Covite Euskal Herriko Terrorismoaren Biktimen Kolektiboak egindako salaketa bat tarteko, eztabaida politikoaren zentroan izan dira koalizio abertzaleko 44 hautagai, ETAko kide izan zirelakoan kondenatutakoak. Bereziki, gutuna idatzi duten zazpiak; haiek dira odol delituak egozten dizkietenak: «Ez dugu gure iraganeko militantzia ukatuko orain, ezta horrekin batera onartzen dugun ardura ere».

Hautagaien zerrendak ofizialak dira jada, eta, horregatik, «ahal den neurrian» egin diete uko euren hautagaitzei; hitzeman dutenez, «inongo kasutan» ere ez dute zinegotzi kargua hartuko.

Naiz agerkarira bidalitako gutunean, kontatu dute «iskanbila politiko eta mediatiko handia» sortu dutela EH Bilduren zerrendek. Salatu dutenez, aipatutako 44 hautagaietatik gehienak «politikoak soilik ziren jarduerak» egiteagatik kondenatutakoak dira, Dena ETA da doktrina baliatuta: «Gutxieneko printzipio demokratikoei ez zaie mesederik egingo haien eskubideak zapaltzea onartzen jarraitzen badugu». Aitortu dute nabarmenagoak izan direla euren kasuak, egozten dizkieten ekintzengatik.

Ikusi gehiago: Beste 37 hautagaiak zerrendetatik kentzeko eskatu du orain Covitek

«Gure herrietako zerrenden osaera garrantzi handiko kontua bilakatu da, eta horrek, arrazoi ezberdinengatik, gure hautagaitzak erretiratzera behartzen gaitu», esan dute.

Lehenik eta behin, ETAren biktimei mintzatu zaizkie, eta, «orokorrean», Euskal Herriko gatazka sufritu duten guztiei, esateko euren hitzek eta ekintzek jasandako mina ez areagotzeko konpromisoa dutela. Azpimarratu dute «hasieratik» hartu dutela parte ezker abertzalearen estrategia aldaketan, eta dudarik gabekoa dela bide politiko eta demokratikoen alde egiten duten apustua.

Etorkizunik gabeko iragana

Bat egin dute Urriaren 18ko Adierazpenarekin, eta argi utzi dute asmoa ez dela euren iragana ezkutatzea: «Uste dugu beharrezkoak direla memoria ekintza zintzo, eraikitzaile eta osoak. Ez dugu iraganik gabeko etorkizunik nahi, baina ezin dugu ontzat eman gure herria etorkizunik gabeko iragan batera kondenatu nahi duten sektore erreakzionarioen jarrera».

Gehitu dutenez, «begien bistakoa da» azken egunetan interes partidistak gailendu direla, «elkarbizitzarekin eta bakearekin zerikusi gutxi dutenak»: «Polemikaren helburua EH Bilduri min ematea da, ezinbesteko erreferente bilakatu delako, eta indar eraldatzaile nagusia».

Gutuna sinatu dutenak hauek dira: Jose Antonio Torre Altonaga, Asier Uribarri Benito, Lander Maruri Basagoiti, Begoña Uzkudun Etxenagusia, Jose Ramon Rojo Gonzalez, Juan Carlos Arriaga Martinez eta Agustin Muiños Diaz.

Covitek piztutako polemika

Polemika maiatzaren 9an piztu zen, hauteskunde kanpaina hasi baino bi egun lehenago. Covite elkarteak ohar bat plazaratu zuen, eta salatu zuen EH Bilduren zerrendetan 44 hautagai zeudela «ETAko kide izateagatik zigortuak» izan zirenak. Covitek nabarmendu zuen horietatik zazpiri odol delituak egotzi zizkietela epaitu zituztenean, baina ezker abertzalearen kontrako makrosumarioen garaian zigortutako abokatu, politikari eta kazetariak ere sartu zituen bere zerrendan. Adibidez, Hasier Arraiz Sortuko presidente eta legebiltzarkide izandakoa eta Teresa Toda Egin egunkariko kazetaria agertzen ziren ustezko etakideen zerrenda horretan.

Hurrengo egunean, Espainiako hedabide nagusiek hauspoa eman zioten Coviteren salaketari, eta hortik aurrera iritsi zen ordezkari politikoen adierazpen erauntsia, gaur arte iraun duena. Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako PPren presidente Carlos Iturgaitz izan zen «odolez zikindutako EH Bilduren zerrendak» salatu zituen lehenengoa, eta ostean etorri ziren gainerakoak: Eusko Jaurlaritzako lehendakari Iñigo Urkulluk «begirune falta» egotzi zion EH Bilduri; Patxi Lopez sozialistak esan zuen hori zela «EH Bilduri botorik ez emateko beste arrazoi bat»; eta Elkarrekin Podemos-IUko Pilar Garridok ere «larri eta tamalgarritzat» jo zuen gertatutakoa, baina odol delituak egozten dizkieten zazpi hautagaien inguruan jarri zuen arreta.

Alderdi gehienek EH Bilduri eraso egiteko baliatu dute polemika, baina Espainiako eskuinak Pedro Sanchezen gobernuari ere egin dio kritika. PPko presidente Alberto Nuñez Feijoo gogor aritu zen Sanchezen kontra Bilbon egindako ekitaldian: «Hori bezain lotsagarria iruditzen zait EH Bildurekin itunak egitea, eta EH Bildu izatea gaur egun Espainiako espetxe politika zuzentzen duena, Etxebizitza Legearen protagonista bilakatu dena, eta Espainiako Gobernuaren bazkide nagusia. Sanchezek Bildu baliatzen du botereari eusteko».

Ikusi gehiago: Zazpi hautagaien erabakia txalotu du EH Bilduk


Egitaraua / Martxan da Zeberioko Abendu Kulturala, hilaren 2tik urtarrilaren 5era arte

Herriko taldeek eta Udalak hainbat ekintza antolatuko dituzte hile honetan zehar, Zeberioko Abendu Kulturalaren baitan. Abenduaren 2ko ekintzez eta Euskararen Eguneko programazioaz aparte, umeentzako tailerrak, mendi irteerak, esku pilota partidak eta Gabonetako ekintzak egongo dira aste honetan hasi eta urtarrilaren 5era arte.

ZEBERIOKO ABENDU KULTURALA, 2022 / PROGRAMAZIOA

Abenduak 2, ostirala

17:30. Anatomia tailerra

Kultur Etxean

19:30. Aketegiko Mari ikus-entzunezkoa

Udaletxeko bigarren solairuan

Abenduak 3, larunbata

Euskararen Eguna

11:00. Ibilaldia (Zubialde-Ermitabarri) eta gaztaina jana

Plazan

18:30. Umeentzako ekintzak

Aterpean

20:00. Disko festa

Aterpean

Abenduak 11, igandea

07:00. Irteera: Orio-Zumaia (GR 121)

Plazan

Abenduak 14, asteazkena

17:00. Hitzaldia: Cómo afrontar la ansiedad (Zuentzat)

Kultur Etxean

Abenduak 15, osteguna

17:00. Tailerra: Gabonetako apaingarriak

Kultur Etxean

19:00. Dokumentala

Kultur Etxean

Abenduak 16, ostirala

18:30. Ballet erakustaldia

Frontoian

19:30. Kepa Junkera berpiztu filma

Udaletxeko bigarren solairuan

Abenduak 18, igandea

10:00. Bizkaiko eskolarteko banakako esku pilota txapelketa

Frontoian

Abenduak 19, astelehena

18:00. Musika entzunaldia

Kultur Etxean

Abenduak 20, asteartea

Familia ginkana

Abenduak 23, ostirala

17:00. Gazteentzako irteera: Scape Room

Plazan

Abenduak 24, larunbata

17:00. Olentzero

Aterpean

Abenduak 26, astelehena

12:30. San Esteban. Etxazo. Herri kirolak

Abenduak 27, asteartea

18:30. Erakusketa: Zeberioztarrak Ameriketan, lau mendetan zehar

19:00. Hitzaldia: Zeberioztarrak Ameriketan, lau mendetan zehar

Kultur Etxean

Abenduak 28, asteazkena

11:30. Sukaldaritza saioa, gazteenzat

Gaztelekuan

18:30. Erakusketa: Zeberioztarrak Ameriketan, lau mendetan zehar

Kultur Etxean

Abenduak 29, osteguna

11:30. Gabonetako parkea

Aterpean

12:30. San Tomas Zaharra

Abenduak 30, ostirala

17:00. Esku pilota

Frontoian

Abenduak 31, larunbata

10:00. Irteera: San Silbestre, Tontorrandi

Plazan

Urtarrilak 5, osteguna

12:00-14:00. Gazteentzako ekintzak

Aterpean


Erandioko Udalak herritarren 266 ekarpen jaso ditu 2023ko aurrekontuak gauzatzeko

Hezkuntza, osasun publikoa eta enplegua izan dira erandioztarrentzako Udalak hurrengo aurrekontuetarako kontutan hartu beharko lituzkeen ardatzak. Horrela adierazi dute Udalak gauzatutako aurrekontu parte-hartzaileetan jasotako emaitzen arabera. Aurten, 2023ko aurrekontuak osatzeko, guztira, 266 ekarpen jaso dituztela zehaztu dute.

Erandioko herritarrentzako aurretik aipatutako hiru alor horiek garrantzitsuak diren arren, udal-iturriek jakinarazi dute ekarpen gehienak Lurralde arloari dagozkiola, "batez ere, estetikagaz lotutako kontuak izan dira: garbiketa, berdeguneak, haur-parkeak, plazak eta eremu publikoak estaltzea, aparkalekua, espaloiak, mantentze-lanak, etab." Zehaztu dutenez, prozesuan 129 gizonek eta 184 emakumek parte hartu dute, gehienak 56 urtetik gorakoak eta 36 eta 45 urte bitartekoak.

Horietaz gain, nabarmendu dute honako kontu hauen inguruan ere aipamen asko jaso dituztela: estali gabeko igerilekuak, kirol-instalazio gehiago, udal-eraikinak eta -instalazioak txukuntzea, familia bateragarria egiteko jarduerak, lokalak, txakurren kakak, ingurumenaren kutsadura, saltokiak irekitzeko erraztasunak eta Erandio udalerri erakargarria bihurtzea. Horretaz gain, daborduko onartuta dauden hainbat gai ere aipatu dituzte, hala nola zergen eta soldaten jaitsiera, tasak, adinekoak, gizarte-laguntzak, kontziliazioa, etab.

Gazteen proposamenak gauzatzeko Udalak 20.000 euro erreserbatuko dituela ere gogoratu du; izan ere, profil horretako 14 pertsonek 24 ekarpen egin dituzte. Proposatutako ideien artean, udal-iturriek nabarmendu dituztenak hauek dira: umeentzako parkeak, parke estaliak, liburutegiekin eta ikasketa-gelakaz lotutako gaiak, lanbidea, igerilekuak eta kalistenia-parkea.

Ildo berean, auzo periferikoetatik helarazitako proposamenak asebetetzeko Udalak 80.000 ere gordeko dituela iragarri du. Guztira, ezaugarri hori betetzen duten 18 pertsonek parte hartu dute 24 ekarpenegaz. Horien artean, Udalak nabarmendu dituenak hauek dira: autokarabanentzako aparkalekuak, paperontziak, aparkaleku gehiago, pediatriako zerbitzua, kutxazain automatikoak, eremu publikoen estaldura, asfaltatzea eta espaloiak, semaforoak eta autobus-geltokiak. Horiek kontutan hartzeko baldintzak ziren proiekturik egin behar ez izatea eta erabilgarriak eta asko eskatzen diren obrakaz edo konponketakaz zerikusia izatea.


AEDren sanjuanetako zapiak badu leloa

Lepuan zapixa, piztu herrixa! da, "transmititzen duen positibotasunagatik", AEDk aukeratu duen leloa. "Egilea lagun talde bat izan da, LUBIS kuadrilla, eta lehiaketara aurkeztutako beste hogeita hamar proposamenen artean izan da aukeratua". Hala, irabazleek 100 euroko saria irabazi dute. Zapiak ekainaren 17tik aurrera egongo dira salgai. "Hurrengo astean iragarriko ditugu salmenta puntuak eta orduak".


Anboto garelako

Kafe paketeak erraz irekitzeko sistema iritsi zen Euskal Herriko sukaldeetara duela bi hamarkada, goiko ertzean aurkitzen dugun buztan mehe gorri hori, plastikoaren urrezko aroaren beste aurrerapauso bat: “Orain ireki erraz betiko zaporea” letra larriz folio tamainako kontraportadan, Eraz aldizkariaren azken alean, gurasoen etxeko hemeroteka partikularrean.

Durangaldeko euskara hutsezko astekarian, 2001eko urriaren 19an iragarri zen bazetorrena: —Eta... orain nora goaz? —Nora joango gara, ba, Anbotora!

Zuri kolorekoa zen orduan 1.331 metroko tontorrean dagoen aizkora, morea da 20 urte pasata han goiko postontzia.

Aldaketak iragarriz munduratu zen Anboto: egunkari paper eta tamainan argitaratuko zuten astero, eta doan. Bi hamarkada hauetan etorri dira webgunea, Facebook, Twitter, Instagram, Whatsapp, Telegram eta beste. Jaio zen astekari izateko, baina egunero sareratzen da Anboto orain.

Beste era batera esanda: oinez eta motxila beteta igotzen zen Anboto lehen, korrika eta ezer gabe gaur.

Aldaketa da arau.

Hemerotekan aurkitu ditut gure amak gordetako ume garaiko astekari zatiak, etxeko mukizuak dantzariak eta pilotariak ginenekoak. Geroagoko kontuak dira tinbrea jo eta “Anbotooo” esanez irekitzen ziren atarteak, aitak kotxez lagundutako banaketak euria egiten zuen bariku hotzetan. Banatzaile izatetik kolaboratzaile izatera gero, 10 urte igaro dira zutabeak idazteko proposamen hartatik, eta ordutik hiruzpalau aldiz aldatu dut Anbotoren harpidetza mudantzaz mudantza, eta baita urteroko 30 euroko Anboto lagun kuota batzuk ordaindu ere. Kolaboratzaile, harpide eta babesle.

Herri ekimenak sortutakoa herritarrona ere badela (sentitzen dugula)ko.

Noiz hartuko doguz kafea eta pastela ospatzeko?

Zorixonak, Anboto!


59. Endika Abril Txapelketako bigarren jardunaldia jokoan igandean

Errebote txapelketako bigarren jardunaldiko neurketetako bat Zubietan jokatuko da igande honetan.

Abian da 59. Endika Abril errebote txapelketa lehian ari diren 9 talderekin, tartean, Zubietarekin. Aurreko asteburuan ekin zioten lehen neurketekin, hiru multzotan banatuta. Zubieta B multzoan da. Lehen jardunaldian Uztaritzeko Kapito Harri izan zuten aurrez aurre etxean, Zubietako errebote plazan. 13-4 nagusitu ziren zubietarrak. Asteburu honetan atsedenaldia dute. Halere, txapelketako bigarren jardunaldiko partidetako bat Zubietako errebote plazan jokatuko da igandean, irailaren 11n. Goizeko 10:30etan hasita, Uztaritzeko Kapito Harri oraingoan Hendaiako Endaiarrak taldekoekin lehiatuko da.

Finala Zubietan

9 dira aurtengoan izena eman duten taldeak; Zubietak eta Oiartzungo Txost taldeek Gipuzkoatik. Haiekin, Baigorriko (Nafarroa Beherea) Zaharrer Segik eta Lapurdiko sei taldeok: Luzean (Donibane Lohitzune), Senpere (Senpere), Endaiarrak (Hendaia), Kapito Harri (Uztaritze), Noizbait (Hazparne) eta Kanboarrak (Kanbo) taldeek.

9 lehiakide beraz, hiru multzotan banatuta jokatuko dituzte partidak. Multzo bakoitzaren baitan hiru jardunaldi ospatuko dira, eta talde bakoitzak bi neurketetan hurrengo faserako sailkatzen ahalegintzeko aukera izango du. Multzo bakoitzeko jardunaldiak Gipuzkoako plaza zehatz batean jokatuko dira; A multzokoak Villabonan, B multzokoak Zubietan eta C multzokoak Oiartzunen, irailaren 25era arte.

Asteotan eskuratutako emaitzen arabera, "multzo bakoitzean lehen postuan sailkatutako taldeek eta bigarren sailkaturiko onenak jokatuko dituzte finalerdiak". Urriaren 2ko asteburuan. Eta astebete beranduago, urriaren 9an, final handia Zubietan, eguraldiak oztopatzen ez badu behintzat.

59. ENDIKA ABRIL ERREBOTE TXAPELKETA

1. FASEA

Irailak 11, igandea

10:30 B multzoa: Endaiarrak-Kapito Harri Zubietan.

Irailak 18, igandea

09:00 C multzoa: Txost-Kanboarrak Oiartzunen.

10:30 B multzoa: Zubieta-Endaiarrak Zubietan.

11:00 A multzoa: Luzean-Zaharrer Segi Oiartzunen.

Irailak 25, igandea

10:30 A multzoa: Spuc-Zaharrer Segi Villabonan.

10:30 C multzoa: Txost-Noizbait Oiartzunen.

AMAIERA FASEA

Finalerdiak: urriaren 2ko asteburuan.

Finala: urriak 9, igandea Zubietan.

Informazio gehiagorako: gipuzkoapilota.eus

Antolatzailea: Gipuzkoako Euskal Pilota Federazioa.


Aldez aurretik hitzordua eskatzeko baldintza kenduko du Andoaingo Udalak, datorren astelehenean hasita

Herritarren arretarako Ataria gunea garai bateko normaltasunera iritsi da. Urriaren 4an hasita, herritarrek ez dute arreta zerbitzua aldez aurretik eskatu beharko, eta zerbitzua zuzenean emango da berriro.


Ukrainara kamioi bete elkartasun bidaltzeko lanean

Ukrainako gerraren ondorioz kaltetutako ukrainarrei laguntzeko produktu bilketa egiten ari dira Alex Sarasua eta Vladys Kutxerenko joan zen asteburuaz geroztik. Sanjuandegiko lokal batean ari dira produktuak jasotzen, eta orain arte jendeak "elkartasun handia" erakutsi duela adierazi dute. Ukraina-Euskal Herria elkartearen bitartez bidaliko dituzte produktuak Ukrainara.

Joan zen larunbataz geroztik, Ukrainara bidaltzeko produktu bilketa egiten ari dira Vladys Kutxerenko eta Alex Sarasua. Kutxerenkok urteak daramatza Azpeitian bizitzen, baina izatez Ukrainakoa da, eta hara begira dago gerra hotsak zabaltzen hasi zirenetik. Euskal Herriko hainbat txokotan bezala, Ukrainara bidaltzeko produktu bilketa egitea erabaki zuten Sarasuak eta Kutxerenkok, Azpeitian inor halakorik egiten ari ez zela ikusita. "Ohartu ginen herri askotan ari zirela elkartasun bilketak egiten, eta guk ez genuen entzun Azpeitian halakorik martxan zegoenik. Beraz, geuk egitea erabaki genuen", kontatu du Sarasuak.

Ukraina-Euskal Herria elkartearen bitartez bidaliko dituzte produktuak Ukrainara. Izan ere, "aspalditik" dute harremana elkartearekin, Kutxerenko Ukrainakoa delako. Hark kontatu du badakitela elkartearen bidez "zuzenean" iritsiko dela materiala Ukrainara: "Guk produktuak bilduko ditugu, eta haiek arduraduko dira garraioaz eta produktuen banaketaz".

Jasotako elkartasuna, "ikaragarria"

Kutxerenkok adierazi du beraien helburua gerraren ondorioak jasaten ari diren ukrainarrei elkartasunez laguntzea dela, eta azpimarratu du, "oraingoz" azpeitiarrek egindako ekarpena "izugarria" izan dela.

"Joan zen larunbatean ekin genion produktuen bilketari, baina ez genion oihartzun handirik eman; Vladysek bere sare sozialetan jarri zuen bilketaren berri emateko idatzi bat, baina ez besterik. Zapatua iritsi zen, eta harrituta gelditu ginen, espero baino askoz jende gehiago etorri baitzen", adierazi du Sarasuak. "Vladysi azaldu nion aurreneko egunetan jende gutxi etortzen bazen ez beldurtzeko, ohikoa dela jendearengana iritsi arte ekarpen askorik ez jasotzea. Ez zen halakorik gertatu, ordea, eta lehen unetik jende ugari bertaratu zen", gaineratu du Sarasuak. Kutxerenkok, aldiz, herritarrek erakutsitako "laguntzeko prestutasuna" nabarmendu du: "Ekarpen materiala egin ez ezik, herritarrak bestelako eginbeharretan laguntzeko prest agertu dira, eta hori eskertzekoa da".

Sanjuandegiko lokal batean ari dira produktuak biltzen. Hain zuzen, Salbe auzoko 31. zenbakian. Hainbat seinale eta kartel jarri dituzte herritarrak biltegira bideratzeko, eta ingurura bertaratuz gero, erraz aurki daiteke lokala. Norbaitek beraiekin harremanetan jartzerik nahiko balu, zenbaki bat ere jarri dute harremanetarako: 617 271 698.

Elikagaiak eta sendagaiak, lehentasun

Askotariko materiala biltzen ari dira Sarasua eta Kutxerenko, baina badaude "bereziki" nahi dituzten produktuak. Joan zen astean plazaratu zuten zerrendan honako hauek zerrendatu zituzten: elikagaiak, sendagaiak, lehen laguntzarako edo sorospenerako materiala, sukaldeko tresnak, hotzari aurre egiteko materiala eta arropa. Dagoeneko arroparik jasoko ez dutela azaldu dute, ordea. Izan ere, aurreneko egunetan arropa ugari jaso zutela adierazi du Kutxerenkok, eta azaldu du "oraingoz" ez dutela gehiago jasoko.

Dena den, badaude bereziki behar dituzten produktuak. "Ura, erraz banatu daitezkeen elikagaiak –pasta, arroza, fruitu lehorrak, gailetak, kontserbak, beira barruan ez doazen jatekoak, sendagaiak, konpresak, lo egiteko zakuak, mantak eta hotzari aurre egiteko edozein material ekartzea asko eskertuko genuke", adierazi du Kutxerenkok. Horiez gain, janaria banatzeko plastikozko ontziak ere ongietorriak izango direla adierazi du Sarasuak. "Elkartetik abisatu digute halakoen beharrean daudela, jasotako jakiak-eta errazago banatu ahal izateko".

Oraingoz, ostiralera arte egingo dute produktuen bilketa, arratsaldeetan, 16:00etatik 19:00etara. "Elkartearen bitartez bidaliko dugu materiala Ukrainara, eta haiek direnez horren arduradunak, haiekin hitz egin ostean ikusiko dugu ea berriro ekin behar diogun bilketari. Oraingoz, ordea, ostiralera arte egongo gara", kontatu du Sarasuak.

"Ekarpena egin dezaketen herritarrei" bertaratzeko deia egin diete bi azpeitiarrek, eta "bihotzez" eskertu dute orain arte jasotako babesa.

Ukrainarako materiala jasotzen ari diren lokala.


Orientazio proba

Europako Geoparkeen Astearen barruan, egitarau propioa antolatu du Euskal Kostaldeko Geoparkeak. Zumaian ere egingo dituzte hainbat jarduera, besteak beste, orientazio proba bat, Gipuzkoako Orientazio Taldearekin batera antolatuta. Zumaiako Eusebio Gurrutxaga plazatik hasiko da jolasa, 10:00etan. Ordu horretan emango zaizkie azalpenak parte hartzaileei, eta mapa bat jasoko dute.

Behin mapa hori esku artean izanda ekingo diote balizak topatzeari, eta baliza bakoitzean erantzun beharko dituzte "Geoparkeko altxorrei edo ondareari buruzko galderak". Hitz gako bat lortuko dute puntu bakoitzean, eta guztiak eskuratzean, esaldi bat osatu beharko dute.

Hiru orduko iraupena izango du orientazio probak, eta euskaraz izango da. Horretan parte hartzeko ere aurrez egin beharko da izen-ematea, Turismo Bulegora bertaratuta edo deituta (943 143 396). Internet bidez ere eman ahal izango da izena.


Abiadura bizian ari da birusa zabaltzen EAEn

Uztaila 100.000 biztanleko 132 kasuko intzidentzia tasarekin hasi genuen, baina bi aste igaro eta gero, intzidentzia hori hirukoiztu egin da.


Bertso, dantza eta abesti artean agurtu dute Ekain Andres

Otala Zelain egin diote azken agurra Vietnamen hil zen 25 urteko gazte aretxabaletarrari eta jendetza batu da ekitaldian. Lehenik eta behin, haren senideek hartu dute berba eta eskerrak eman dizkiete joan diren guztiei. Ondoren, denetik izan du ekitaldiak: anekdotak, bertsoak, kantuak, dantza eta abar.

Agur-ekitaldia hasi baino minutu batzuk lehenago, sekulako euri zaparrada bota du, eta zera adierazi du Ibone Andresek, Ekainen arrebak: "Badakizue guztiok zaparrada hau Ekainen broma bat izan dela". Ondoren, zehaztu du ez dela hileta bat, festa bat baizik: "Berak hala nahiko lukeelako egingo dugu, bera oroitzeko eta hemen utzi dizkigun anekdota guztiekin barre egiteko".

Elena Iglesias amak ere hartu du berba, zera esanez: "Zauden lekuan zaudela, seguru dagoeneko maitarazi duzula. Laguntasuna da, zalantza barik, Ekain modurik onenean definitzen duen hitza. Beti egon izan da lagun onez inguratuta, bai hemengoez eta baita munduaren beste puntatik hura agurtzera etorri direnez ere. Esaten dute uzten dugun aztarna garela; beraz, Ekain da eta izango da eragin digun irribarre bakoitza, eskaini digun minutu bakoitza, lapurtu digun bihotz-zati bakoitza eta, haren arreba eta gurasoontzat, betirako harrotasuna".

Senideen hitzen ostean, El Bille musikariak ere bi abesti eskaini dizkio haren lehengusuari eta, ostean, haren kuadrillakoek, Ointxe!-ko taldekideek eta Sevillako zein Aramaioko lagunek egin dute berba, askotariko anekdotak kontatuz eta Ekain umorez oroituz. The Claytoneko kideek ere pare bat abesti kantatu dituzte eta, bien tartean, aurresku hunkigarri bat egin diote lagunek, Aretxabaletako txistularien laguntzarekin.


«Uste baino emaitza hobeak lortu ditut»

Bitik bi. Nerea Arrutik irabazi egin ditu Urrezko Aizkoran jokatu dituen finalak, kirol horretan hasi eta gutxira. Orain, hilaren 18ko binakako pentatloian jarria du arreta.


Libre pilota jaialdia

Frontoi Txikian izango da. Ondoren, ekitaldia izango da.


Iluntzean gailentzen diren ahotsak

Txillida Leku museoan Pucciniren 'La bohème' operaren bertsio berezi bat eman dute, Emiliano Suarezek eta Macarena Bergaretxek prestatua. Emanaldi bakarra egin dute; taldeak aire zabalean eginiko lehena izan da.


Elkartasuna horiz jantzi da

Ongi Etorri Errefuxiatuak plataformak giza katea egin du Plentziako eta Gorlizko hondartzetan. «Giza eskubideak errespetatuko dituzten migrazio eta harrera politikak» ezartzeko eskatu diete erakundeei


Kirol Astea “polita eta interesgarria” izan dela baloratu du udalak

Oiartzungo Kirol Astea seigarren aldiz egin dute, udalak eta Kirolaisik zein herriko eragileek antolatuta. Udalak aurtengo ekitaldiaren balorazioa egin du, eta positiboa izan da.

“Egitea hainbeste kosta zaigun Kirol Aste honek emaitza polita eta interesgarria izan du”, adierazi du udalak. Maiatzean egitekoa zen, baina orduko osasun egoera zela eta, atzeratu egin dute.

Antolatu diren ekitaldiak “interesgarriak eta kalitatezkoak” izan direla gaineratu dute. “Hiru dokumental-emanaldi eta solasaldi izan ziren aurreko astean, kirola oinarri izan arren, beste gai batzuk ere erdigunean jartzeko: landa eremua, genero-arrakala, euskara…”.

Bi mahai-inguru egon direla nabarmendu dute, bata kirol-elikadurari buruzkoa eta bestea taldeko kirolen prestaketa fisikoari buruzkoa.

200 lagunen parte hartzea

Kirol Astea pasa den ostiralean bukatu zen, Kirol Sariaren banaketa ekitaldiarekin. Guruzne Azpiroz Ibarguren arraunlari ohiak jaso zuen. Udalak Azpiroz zoriondu du, “ongi merezitako” sariarengatik. Gainera, ostiraleko ekitaldian erakutsitako “zintzotasuna eta emozioa” eskertu dizkio.

Ia 200 lagunek hartu dute parte Kirol Astean antolatutako ekimenetan. Horiei guztiei ere eskerrak eman nahi dizkie Udalak, baita aurtengo Kirol Astean laguntzaile izan dituen eragileei ere: Girizia Mendi Taldea, Labore Oarso, Oiartzungo Kirol Aholku Batzordea (UKABE)…

Iragarri dutenez, datorren urterako ere antolatuko dute Kirol Astea. Helburua, barne ekitaldiez gain, kanpokoak ere antolatzea izango da. COVID-19aren aurreko filosofia berreskuratu nahi da, kirol eta jarduera fisikoaren zaleek zuten topagunarekin.


'Norberaren gela'

Eulalia Abaitua argazkilari bizkaitar aitzindariari buruzko dokumentalaren proiekzioa eta solasaldia zuzendariekin.


Euskal presoen eskubideen aldeko brindisa egin dute

Ostegun Gizena baliatu dute gaur, euskal presoen eskubideen aldeko brindisa egiteko.

Herritar ugari bildu da gaur, Amaiur tabernan euskal presoen eskubideen aldeko brindisa egiteko.


Ehunka mendizale elkartu zituen Gorobel Ibilaldiak igandean

Gorobel mendi ibilaldiaren XXXVI. edizioak mendizalez bete zuen Amurrio igandean, eguraldia lagun, Mendiko Lagunak taldeak antolaturiko martxaz gozatzera.

Mila izen-ematerekin, marka guztiak hausten jarraitzen du Amurrioko Gorobel Ibilaldiak. Martxaren XXXVI. edizioak ehunka mendizale elkartu zituen berriro ere, ibilaldi txikia (11.5 km), ertaina (22.5 km) edo handia (49 km) osatzeko helburuarekin.

Ibilaldi handia egitera ausartu ziren mendizaleak izan ziren Amurrioko Juan Urrutia Plazatik abiatzen lehenengoak. 7:00etan eman zituzten lehenengo urratsak, Untzagara igo eta, Nerbioiko ur-jauzia zeharkatuz, Tologorriraino joateko asmoarekin.

Ibiladi ertaina zein txikia osatu behar zuten mendizaleek autobusez egin zituzten lehen kilometroak, Goiko Landetatik ibilian hasteko 8:00etan eta 10:00etan, hurrenez hurren. Ibilaldi txikiko mendizaleak Lendoñogoitira abiatu ziren. Ibilaldi ertaina egin behar zutenak, ordea, Bedarbide eta Tologorri tontorrak igo zituzten lehenbizi.

Argazkiak: Endika Diaz, Elvira Gutierrez eta Aimar Gutierrez


San Bartolome Eguna

SAN BARTOLOME EGUNA

Hainbat ekitaldi egingo dira:

11:00 Meza

19:00 Trikitilariak


Osasunak denboraldian lehen aldiz berdindu du Sadarren, Celtaren aurka (0-0)

Nafarroako taldea lehiakor ibili da, arerioa haren zelaian sartu du eta partida ona egin du. 24 partida jokatuta, Arrasateren gizonak zortzigarren postuan daude, 34 puntu lortuta, eta seigarren postua hiru puntura dute.

Osasunak 0-0 amaitu du Celtaren aurkako partida Sadarren astelehen gauean, Santander Ligako 24. jardunaldiko azken neurketan. Talde gorritxoa lehiakor ibili da, sendo, Celta haren zelaian sartu du eta partida ona egitea lortu du; hori bai, ezin izan du gol aukera ugari sortu Ivan Villarren ate inguruan. Denboraldiko lehen berdinketa da Osasunarentzat etxeko talde gisa, baina puntuak balio du Jagoba Arrasateren gizonak sailkapeneko zortzigarren postuan egon daitezen, 34 puntu lortuta; Vila-real seigarren dago, hau da, Europarako txartela ematen duen azken tokian, iruindarrek baino hiru puntu gehiago bilduta.

Osasuna-Celta partidako laburpena

Nafarrek ezin izan diote jarraipenik eman azken astean izandako bolada ederrari; izan ere, aurreko jardunaldian, otsailaren 26an, 2-3 nagusitu ziren Sanchez-Pizjuan zelaian, Sevillaren aurka, eta gerora, Kopako finalerdietako joanekoan, 1-0 hartu zuten mendean Athletic, Sadarren. Nolanahi ere, Osasunak beste behin erakutsi du sasoi onean iritsi dela denboraldiko tarte erabakigarrira. Ezin da esan Celtaren kontrako berdinketak ez duenik islatzen berdegunean ikusitakoa, kontuan izanik neurketa itxia izan dela minutu gehienetan, baina gorritxoek aurkakoak baino meritu gehiago egin dituzte sari handiagoa lortzeko.

Neurketako gol aukerarik argiena 88. minutuan izan du Pablo Ibañezek; burukada polita egin du, area barruan, baloia ondo gurutzatuz, baina Ivan Villarrek bere taldeari puntu bat eman dio, geldiketa bikaina eginez. Bigarren zatiko 28. minutuan, bestalde, Abdek baloia sareetara bidali du; ezker hegaletik erdiratu du Abdek, barrurantz, eta erdiraketa zuzenean joan da ate barrura, baina Chimy Avilak ez dio utzi Celtako atezainari jaurtiketa behar bezala ikusten, baloiaren bidean jarri baita, nahiz eta ez ukitu. Abdek jaurtiketa egin duenean Chimy jokoz kanpo zegoenez, epaileak baliogabetu egin du gola.

Osasunak kontrolatu du lehen zatia, maila ona emanda, eta Celta baino gehiago izan da; hori bai, gorritxoek ezin izan dute arrisku handirik sortu Ivan Villarren area barruan. Gol aukera argienak hasieran izan dira: zortzigarren minutuan, Ante Budimirrek, pase sakona jasota, ezkerrez jaurti du, eta Celtako atezainak geldiketa ona egin behar izan du; ia jarraian, Aimar Orozek buruz jo du atetik gertu, trebetasunez, aurrean geratu zaion baloia baliatuz, baina Villar ondo ibili da eta jokalari gaztearen errematea harrapatu du.

Atsedenaldira arte, Arrasateren gizonek zelai erdia kontrolatu dute, baloia azkar mugitzen saiatu dira, eta Celta atzean sartzea lortu dute. Galiziako taldea ia ez da agertu Osasunaren zelaian. Osasuna ez da oso erraz iritsi arerioaren areara, baina bazirudien nafarrek kontrolpean zutela partida.

Eztabaidarako geratu da 20. minutuan izandako jokaldia. Orduan, Unai Nuñez eta Chimy Avila arean zeudela, aurrea hartu nahirik, Celtako atzelariak besoaz ukitu omen du aurrelari gorritxoa; Sanchez Martinez epaileak, baina, ez du ezer adierazi.

Bigarren zatiko lehen minutuetan, berdintasuna izan da nagusi Sadarren; 60. minututik aurrera, berriz, partida aldatu egin da, pixka bat bada ere. Celtak abagune ona izan du aurreneko gola sartzeko, baina Gabri Veigak ezin izan du hori aprobetxatu; Carlos Carvalhalen taldea, entrenatzaile portugaldarrak sartutako aldaketa batzuei esker, erosoago aritu da, eta ematen zuen Osasunaren mailan jar zitekeela, neurketako azken txanpan. Gorritxoek, baina, ez dute amore eman, berriro ere hartu dute baloia, eta erasoaren bila ibili dira.

Horrela heldu da Pablo Ibañezen burukada argia. Iruindarra Osasunari hiru puntuak ematetik oso gertu egon da. Ivan Villarrek, ordea, gola saihestu du. Horrela, denboraldi honetako lehen berdinketa izan da Sadarren.

Hurrengo asteburuan, larunbatean, Osasunak Mestallan jokatuko du, Valentziaren aurka; Valentzia oso estu dabil, jaitsierako postuetan, eta gorritxoek gogor borrokatu beharko dute egun horretan, 21:00etan, garaipena lortu nahi badute.

Fitxa teknikoa:

0 - Osasuna: Aitor Fernandez; Moncayola, Aridane, David Garcia, Manu Sanchez; Torro; Chimy Avila (Kike Garcia, 76. min), Aimar (Darko, 85. min), Moi Gomez, Abde (Kike Barja, 76. min); eta Budimir (Pablo Ibañez, 67. min).

0 - Celta: Ivan Villar; Mallo, Nuñez, Aidoo; Galan; Carles Perez (Oscar, 78. min), Beltran, Veiga (Solari, 78. min), De la Torre (Cervi, 56. min); Aspas (Swedberg, 92. min) eta Larsen (Seferovic, 56. min).

Epailea: Sanchez Martinez, Cabañero Martinez eta Lopez Mir lagun zituela. Epaile murtziarrak txartel horia atera die De la Torre eta Mallo Celtako jokalariei.


Elai Alai taldearen egun handia larunbatean

Lakuntzako euskal dantza taldearen eguna ospatuko dute larunbatean, ekainaren 5ean, 18:00etatik aurrera.

Dantzariek Lakuntza hartuko dute larunbatean, ekainaren 5ean. Elai Alai Eguna 2021 izanen da eta 18:00etatik aurrera kalejira eginen dute. Herriko hainbat txokotan geldiuneak eginen dituzte eta bertan emanalditxoak eskainiko dituzte. Dantza taldearen egunarekin amaitzeko, 18:30ean, dantzariak plazan bilduko dira eta emanaldia eginen dute.


Umeentzako zaintza zerbitzua izango da Azkoitiko IV. Outlet azokan

Herritar ugari bertaratu ohi da Azkoitiko Outlet Azokara.

(Xabier Otamendi) Azkoitiko Herrixen Merkatari Elkarteak laugarren aldiz antolatu du Outlet azoka, eta asteburuan zehar herriko saltokietako produktuak ohi baino merkeago erosteko aukera izango dute herritarrek; aurtengoan, ordea, hiru eta hamar urte bitarteko umeentzako zaintza zerbitzua ere egokituko du elkarteak, azokara joaten direnek «lasaiago eta erosoago» egin ditzaten erosketak; «ahalik eta erraztasun gehien eman nahi diegu herritarrei», adierazi du Olaia Zabaletak, Herrixen elkarteko teknikariak. Hala, Elkargunean bi areto zabalduko dituzte, eta handienean azokan izango diren dendak egongo dira; ondoko areto txikian, berriz, umeentzako jolasak prestatuko dituzte, eta bi begirale egongo dira horiek zaintzen. Lehenengo urtean ere eskaini zuten zerbitzua, eta orduan izan zuen harrera dela eta, aurtengoan ere errepikatzea erabaki dute. Larunbat eta igandean zabalduko dute Outlet azoka, 10:00etatik 14:00etara eta 16:00etatik 20:00etara bitartean. Laugarren aldi honetan elkarte barruko 12 dendek hartuko dute parte. Aurreko urteetan baino gutxiago izango dira. Izan ere, Zabaletak adierazi du aurreko urtean parte hartu duten bost saltoki itxi egin direla; elkartearen ustez, urtea zaila izan da herriko saltokientzat; «krisia sektore guztietan nabari da, eta baita herriko merkataritzan ere. Hainbat saltokik egoera larria bizi dute, eta horren isla da denda batzuk itxi egin direla». Ekimena «gustukoa» Azkoitiko merkataritza sustatu eta saltokiek salmentak igo ditzaten, ordea, halako ekimenak formula egokiak direla aipatu du teknikariak. Izan ere, aurreko hiru urteetan Azkoitiko Outlet azokak «harrera oso ona» izan duela azpimarratu du: «Oso balorazio ona egin dugu urte guztietan. Bi aldeek gustura hartzen dute; izan ere, dendariek almazenean dituzten produktuak ateratzeko eta saltzeko aukera izaten dute; herritarrek, berriz, produktu egokiak merke erosteko aukera izaten dute». Hori hala izanik, aurtengoan ere ekimenak erantzun ona izango duelakoan da elkartea.


Herriko bizitzarekin bueltaka

Gure herrietan gero eta zerbitzu (osasungintzan, hezkuntzan…) gehiago ditugu, gero eta aukera gehiago aisialdirako, gero eta kirol-kultur jarduera gehiago, halere, herrietako bizimoduaren mugak hortxe daude hiriarekin alderatuta, eta askok, azkenean nahiago izaten dute hirira bizitzera joan.

Aurreko egunean, ingurugiroari buruzko hitzaldi batean 2050erako populazioaren %70a hiri handietan biziko dela entzun nuen, eta horrek ingurugiroan izanen dituen ondorioak, ematen du, ez direla oso onak izanen.

Esandakoaren arabera, herrian bizi garenok nabarmen gutxiengoa izanen gara. Geroz, badago zer pentsatu eta zer egin joera horri aurre egin nahi baldin bazaio: zerbitzuak eskaini, lanpostuak sortu edo mantendu, nahitaez herritik kanpo lan eginen dutenen mugikortasunari gertu gertutik begiratu eta konponbide zehatzak eskaini.

Jakin baitakigu, zaila dela herrietan kotxerik gabe bizitzea. Lan kontuetarako gehien gehienok kotxea erabiltzen dugu. Kotxearen erabilera gutxitzea izan beharko luke helburuetako bat, baina badirudi zaila dugula, alternatiba handirik ez dagoelako garraio publikoarekin, kotxearekin lehiatzeko modurik ez baita ikusten, edo telelanarekin. Telelana posible den lanpostutan ez baita ikusten bultzatzeko asmo sendorik, apika, agintzen dutenek

ikuspegi oso hirizentrista omen dutelako-edo.

Baina tira, lan kontuak alde batera utzita, kultur arloaz eta aisialdiaz aritu nahi nuke oraingoan, herria eta hiriaren arteko aldea gutxitzeko moduak bilatuz. Eta iruditzen zait zenbait gauza egin daitezkeela, gaur egun, Internetek eskaintzen dizkigun aukerak erabilita. Esaterako, Iruñean (edo beste hiriren batean) antolatzen diren hitzaldiak streaming bidez zuzenean herrietan ikusteko aukera ematea kultur etxeetan edo udaletxeko aretoetan pantaila handi bat jarrita. Adibide modura, hilabete hauetan Udako Euskal Unibertsitateak, Eusko Ikaskuntzak eta Nafar Ateneoak Jose Ramon Etxebarriarekin antolatu duen hitzaldi zikloa (CIVICANen emanen dena) herrietan ikusteko aukera izatea. Horrelakoak ere amua izan daitezke herrietan bizi nahi dugunondako.


Elkartasun politiken erronka

Departamendu kontseilari berrien hautatzeko bozak dira igandean. Departamendu Kontseiluen eskumen nagusia elkartasun politikena da. Gizarte laguntzak indartu beharraz aritu dira bi eragile.

Iñaki Etxeleku

Elkartasun politikak, igandean berriz bozkatuko diren Frantziako Departamendu Kontseiluen aurrekontuen erdia baino gehiago dira. Egitura publiko eta pribatu orotarik diruztatzen ditu erakundeak. Elkartasun politikak edo jende zaurgarrien laguntzak, hiru alorretan banatuak dira: osasun artatzeak, gizarte medikuntza eta alor soziala.

Atherbeako zuzendaritza duela bi urte utzi zuen Jean-Daniel Elixirik, erretretara joatearekin, eta erakundeetako elkartasun politikak gain-gainetik ezagutzen ditu, kasik alor guzietarik iragan baita. Osasun artatzean, Elixiri ohartu da bilakaera bat izan dela: denboran, gizarte araututik bestela bizi ziren jendeak gero eta gutiago lagundu dira sozialki. “Gizarte jokamolde batzuk —edo araua hausten dutenak— medikuntzaren bidez tratatzen dira”. Adibide bat eman du. Hamar urtez ari izan zen karrika hezitzaile, besteak beste toxikomanoekin. Gaur egun, kasik beti ordezko erremedioen bidez segituak direla dio. Halaber, ustez buru nahasmenduak dituztenak. “Gero eta sintoma sozial gehiago interpretatzen dira buruko arazo bat balira bezala, eta, bistan dena, farmazia industriak beti aurkituko du molde bat molekularen edo erremedioaren bidez erantzuteko; menturaz, biziko nekezia edo nahasmendu bat baizik ez delarik, sinpleki”.

Medikuntza eta gizarte alorrean milaka langile ari dira Ipar Euskal Herrian. Haur eta gazte harreran mota orotako egiturak badira. Harrera familiak, haur eta gazte egoitzak, elkarteak. Departamenduak zerbitzu gotorra dauka gazteen sailean: Haurtzaroaren Gizarte Laguntza. Denetarik kudeatzen du: etxeko tratu txarretarik babestea, nerabe eta emazte haurdun bakartuak, migrante gazteak, eta abar, eta abar.

Euskal Hirigune Elkargoa sortu zenean, gizarte saileko elkarte andana elkartu zen diagnostiko baten egiteko. Elixiri oraino Atherbeako zuzendaria zen. “Mobilizatu ginen hautetsiei erakusteko zein zen gaur egungo Ipar Euskal Herriko errealitate soziala. Sail horrek zuen pisua ekonomian; deslokaliza ez daitezkeen enpleguak baitira”. Ondoriotzat ukan du Euskal Elkargoak gizarte ekintzaren hautuzko eskumena hartu zuela hastetik.

Ez zen, iduriz, Paueko (Okzitania) departamenduaren gustukoa izan. “Tentsioak sortu zituen Departamendu Kontseiluarekin”. Elixirik, Jean-Jacques Lasserre departamendu buruarengandik ukan zuen telefono deia lekuko elkarteek dudan ezarri zutelarik departamenduak migranteekin zeraman politika. “Sendi zen Elkargoaren eta Departamenduaren arteko tentsio hori zela gibelean”. Elixiri segur da, goiz ala berant departamenduak desagertuko direla. “Departamenduen eskalak ez du gehiago zentzurik. Hiru dira, ene ustez, zentzuzko eskalak: herri/hirigune elkargoak, eskualdeak eta Europa”. Haatik, argi du Elkargoak ahal arras guti dituela gizarte politikentzat. Bizkitartean, lorpen gisa ikusi du Ipar Euskal Herriko elkartasun politiken behatokiaren sortzea.

Pobrezia

Egoeraren kontzientzia hartu beharra sendi du Elixirik. Pobrezia heina, hilabetean 1.063 euro garbiko sarian finkatzen du administrazioak. SMICa, 1.219 euroan delarik. Ipar Euskal Herrian, 2018an, biztanleriaren %12 pobrezia heinaren petik bizi zen: 23.740 familia. “Emendatu daiteke geroztik”. Argiki, lur eta etxebizitzen prezioen emendatze biziki zaluak eragin zuzena du. Horri gehi, Ipar Euskal herritarren %20 SMICaz beheitiko sariarekin bizi dela; “bost herritarretik bat”. Biztanleen %18k duten sariaren %39 baino gehiago baliatzen dute bizitegiaren pagatzeko. Hauei gehi, 300 bat etxegabe.

Elixirik argi du elkartasun politiken eskumena Euskal Elkargorat ekarri behar dela araberako ahalekin. “Haurren babesa eta gizarte bazterketa ororen kontrako eskumenen transferentzia osoa egin behar litzateke”. Haatik, migrante gazteen babesa departamenduetatik estatu mailara itzuli behar litzatekeela uste du. “Departamendu batetik bestera gazte horiei buruzko hautu politikoak ez baitira berdinak. Departamendu honetan migrante gazteei buruz egin diren hautu batzuk kritikagarriak zaizkit”.

Eskumenen transferentziarako beste arrazoia Pirinio Atlantikoetan Biarnoaren eta Ipar Euskal Herriaren artean mantentzen den desoreka da. 2002an, Atherbeako buruzagitza hartu zuelarik, Elixirik ikusi zuen bi eremuen arteko desoreka hori gizarte laguntzetan. Bi heren joaten ziren Biarnorat, heren bat Ipar Euskal Herrirat. “Gaur egun, guti edo aski banaketa berdintsua da”. Zergatiaren aztertzen entseatu da, eta bi ondorio atera ditu. Bata, beren egoitza nagusia Prefeturaren hirian —Pauen— duten erakundeek uste dutela Ipar Euskal Herrian arazo sozial gutiago badela: “Zergatik? Pobreek, hemen, diskretu egoteko finezia dutelako”, dio, ironiaz; “ez dira ageri. Alabaina, dirdiratzen duenari so egiten badiozu bakarrik, pobrezia ez duzu ikusten”. Beste arrazoia: “Bekatu originalaren zigiluaz markatuak gara. Bekatu originala da: [euskal] gatazka. Horregatik, erakunde publikoek ez dute estimu handirik guretzat. Susmagarriak gatzaizkie gardentasunik aski ez genukeelako”.

Gizarte politikentzat elkargoaren heineko hurbiltasuna beharrezkoa ikusteaz gain, beste erronka bat azpimarratu du Elixirik: “Gizarte politikak lurralde proiektu orokor batean sarturik” landu behar lirateke, “azterketa transbertsal batean, lurraldeko gaitasunekin, ekonomiarekin, bizi eremuekin loturan”. Eta ez sailkatuz. “Ez ditzagun bakarrik organo tutu edo siloka ikus politika horiek”. Gizartearen ezaugarri guzietan —lana, bizitegia, garraioa, soziala, kultura— Ipar Euskal Herri mailako ikuspegia funtsezkotzat dauka, itsasaldearen eta barnealdearen arteko desoreka eta hozka are gehiago handitzera ez uzteko. “Oroz gain, lurralde mailako proiektu bat behar dugu. Bestela, ondorioak gure haurrek pairatuko dituzte”.

Autonomiarako laguntzak

Milaka pertsonek autonomiarako laguntzen zuzena dute, izan adinekoak, izan ahalmen urrikoak. Sail horretan ere egitura publiko eta pribatuetara heltzen da departamendutik datorren dirua.

Adin Ederra elkarte eta etxeko laguntza zerbitzua Donapaleun finkatua da eta Amikuze, Oztibarre, Iholdiko eremuetako 41 herritan ari da. 50 bat langile ditu; 75-80 garaien arabera. Zerbitzua hartzen duten pertsonen %85 baino gehiago adinekoak dira, APA, Autonomiarako diru Laguntza Pertsonalizatua eta PCH, Ahalmen Urrintasunaren Ordainsari laguntzak eskuratzen dituztenak.

Chantal Massondok, Adin Ederrako zuzendariak esplikatu du zer den elkartearen lana: “Egun guzitako biziko eginbeharretan laguntzen dugu: neke handienak dituztenentzat ohetik jaikitzen laguntzea, garbiketa, beztitzea, askaria; etxe garbitzea; apairu egitea; erosketen egitea; askaziekin harremana”. Ahalmen urritasun fisikoa edo psikikoa duten pertsonak ere zaintzen dituzte.

Adin Ederra Departamendu Kontseiluak eman ezagupen batekin ari da zerbitzuaren prezio arautuen pean. Laguntza horien zuzena lagunduak diren pertsonek banaka badute; horri esker pagatzen ahal diote zerbitzua Adin Ederrari. Hitzarmenak baditu, bestalde, erretreta kutxekin eta osagarri asurantza etxeekin. Etxeko laguntza elkarteen Frantziako federazioko kide da, horrez gain. Horri esker, kudeaketa hobetzeko gaitasunak trukatzen dituzte.

Behar handiko alorra

Biziki garatu den zerbitzua da, etxez etxekoa. “Hamar-hamabost urtez, gure lana bikoiztu da. Duela 20 urte hasi nintzelarik 20 langile ginen”, erran du Massondok. “Lotua da Departamenduen politikari, lehenesten baitute pertsonak beren etxean egotea”. Eskaera guziz handia dute Adin Ederraren gisako egiturek.

Hainbestetaraino non, langile eskasa bizi baitute. Besteak beste, lan dorpea delako. Lan geldialdi anitz baditu urte guziz Adin Ederrak. “Gihar-hezurretako arazo franko badira: sorbalda minak, ziatikoak eta abar. Lan nekea da fisikoki eta psikologikoki ere hala izan daiteke”. Ofizio lanjerosenen artean sailkatua da. “Azken urteetan eraikuntzako lan istripuen heina gainditu du gure sektoreak”, dio Massondok. “Eraikuntza munduan arriskuen prebentzio lana aspaldi abiatu zuten; gurean orain hasten gara”.

Gerorako ez dituzte erronka ttipiak. Ofizioaren erakargarritasuna landu nahi dute. Massondo: “Beti eta handiagoak diren beharrei buru egin behar diegu. Nola eginen dugu, ez badugu langilerik?”. Ofizioaren irudia hobetuz egin daiteke, baina bereziki ordainsarien emendatzetik. “Beste sektoreetarik oraino urrun diren sariak dira. Sektoreko hitzarmen kolektiboaren arabera, diplomarik gabeko etxeko laguntzaile bat, gaur egun, 16 urtez SMICaren heinean egon daiteke. Ez dut uste beste ofiziorik baden horrela”. Gehiago dena, langileek bere autoa baliatu behar dute laneko. Laneko ibilgailuen ukaitea aitzinamendua litzaioke Massondori. Lanaren dorpetasunari ihardukitzeko lan baldintzen hobetzea ere funtsezkoa da.

Etxeko laguntza eragileen federazioak negoziazioak daramatza lan ministerioarekin hitzarmen kolektiboa hobetzeko. Departamendu Kontseiluekin ere badira solasak, diren beharrei erantzun diezaieten.

Autonomia saila (99 milioi euro):

3.100 pertsona. Ahalmen urritasunari buru egiteko lagunduak.

15.800 adineko. Autonomiarako laguntza dutenak.

1.600 pertsona. Aterperako laguntza dutenak

8.318 ohe. Adineko jendearentzat lagundurik.

86 zahar etxe. Lagundurik etxe egiturak.

Jende zaurgarriak (200 milioi euro)

15.977 pertsona. RSA gutieneko errenta dutenak.

Haurrak-familiak (93 milioi euro)

1.810 haur. Erakunde edota harrera familia batean aterpetuak.

6.808 mediku bisita. 0 eta 6 urte arteko haurrentzat lagundurik bisitak.

*Ez dute zehazten Ipar Euskal Herriko zenbakirik.

Iturria: Pirinio Atlantikoetako Departamendu Kontseilua.


Goizuetako VI. Umore Ona Pilota Txapelketako sariak banatu dituzte

Joan den ostegunean eta ostiralean jokatu zituzten Goizuetako Umore Ona elkarteak antolatutako binakako pilota txapelketako finalak. Maiatzaren 13an hasi zuten lehia eta tarte honetan Nafarroako eta Gipuzkoako hamasei klubetako 80 bat pilotarik parte hartu dute. Txapel gehienak eskualdean gelditu dira. Ikusi emaitzak. Argazkiak: Igor Elizegi.

Ostegunean, ekainaren 16an, Umore Onako nesken lagunarteko finalak jokatu zituzten. Zabaleta eta Eskuderok 22-10 irabazi zuten Arozena eta Zelarainen aurka.

Ostiralean gainerako bost kategorietako finalak jokatu zituzten.

Seinak: Larin eta Elizegi (Umore Ona) 18 - Seges eta Narbarte (Umore Ona) 3.

Kimuak: Aranberri eta Salaberria (Umore Ona) 18 - Lekuona eta Sagardui (Larraun eta Umore Ona) 8.

Haurrak: Martinez eta Alkorta (Aurrera) 18 - Arretxe eta Gaskon (Hernani) 3.

Kadeteak: Goñi eta Sotil (Mundarro eta Larraun) 22 - Arruti eta Segurola (Añorga eta Gazteleku) 6.

Nagusiak: Apezetxea eta Apezetxea (Erreka eta Umore Ona) 22 - Txoperena eta Odriozola (Aurrera eta Eple) 14.


San Fermin Txiki, Azpeitian

Azpeitiko udaleku irekietako haur eta gaztetxoek San Fermin Txiki eguna ospatu zuten ostegunean, uztailak 7. Sindikatu Zaharretik bota zuten suziriarekin hasi zuten entzierroa, 12:00ak pasatxoan.

Plaza Txikitik abiatu ziren korrikalari gazteak, eta Alde Zaharreko kaleetan zeharkatu ostean, Frontoi Txikin bukatu zuten entzierroa.


Estalpe berria Arroako Fleming Herri Eskolarentzat

Hirigintza Batzordean Arroa auzoan kokatutako Fleming Herri Eskolaren sarrera estaltzeko proiektua onartu zuten batzordean ordezkaritza duten alderdi guztiek aho batez.

Estalpea jartzearen helburu nagusia da haurrak, eta kanpoaldean zain egoten diren gurasoak, eguraldiaren gorabeheretatik babestea. Beraz, horretarako, 100 m2 inguruko azalera izango duen estalpea eraikiko da eskolako sarreran. Proiektu hau Fleming Herri Eskolako zuzendaritzak proposatu zuen eta udal gobernuak adostasuna adierazi eta proiektuaren erredakzioa martxan jartzea erabaki zuen 2021 hasieran.

Lan hauek hilabete honen amaieran, edo datorrenaren lehenengo astean hasiko dira, eta ikasleak oporretan dauden bitartean burutuko dira. Aurreikusitakoaren arabera, pare bat hilabeteko lana izango da, beraz, irailerako, haurrak berriro ere eskola hasterako, amaituta egotea aurreikusten du Udalak.

Lan hauek Urbycolan S.L. enpresari esleitu zaizkio eta, guztira 47.492,16 € bideratuko dira estalpe berrira; proiektu hau 2021eko Udal aurrekontuan Fleming Herri Eskolako inbertsioetara bideratutako partidatik finantzatuko da.

Udalak proiektua aurkeztu zuen Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailaren "Udalaguntza-2020" dirulaguntza lerrora eta 2021eko maiatzean argitaratutako ebazpenaren bidez, Hezkuntza Sailak 27.646,08 euroko ekarpena egin dio Amasa-Villabonako Udalari.


18 positibo atzeman zituzten atzo eskualdean, Nafarroa osoan 842

Atzo 18 positibo atzeman zituzten gure lurraldean: bortz Malerrekan, launa Baztanen, Bortzerrietan eta Leitzaldean eta bat Goizuetan Nafarroa osoko datuei erreparatuta, berriz, atzo 842 positibo atzeman zituzten. Atzo, abenduak 9, zazpi pertsona ospitaleratu zituzten, ospitaleratuta zeudenetatik bi ZIUan sartu zituzten eta ez zen inor hil.

Gure lurraldean pandemiaren hasieratik metatutako positiboak errepasatuz gero, azkeneko datuen arabera 827 dira Doneztebeko osasun eremuan (Malerreka+Bertizarana) atzeman dituztenak, 1.165 Elizondoko eremuan (Baztan+Urdazubi+Zugarramurdi), 714 Leitzako eremuan (Arano+Areso+Goizueta+Leitza) eta 1.543 Bortzirietan.

Nafarroa osoko datuei dagokionez, atzo, abenduak 9, 5.062 proba egin zituzten eta horietatik 842k positibo eman zuten (% 16,6)

COVID-19ak jota, atzo, abenduak 9, zazpi pertsona ospitaleratu zituzten, ospitaleratuta zeudenetatik bi ZIUan sartu zituzten eta ez zen inor hil. Alta eta bajen balantzea egin ondotik, orain 114 daude ospitalean, horietatik 24 ZIUetan.

Birusak eragindako infekzioen intzidentzia metatuari dagokionez, 94.331 pertsonakoa da, eta heriotza kopurua 1.263koa.

Nafarroan 1.133.148 txerto eman dituzte oraingoz. Atzo, abenduak 9, 3.855 txerto paratu zituzten eta, oraingoz, 532.029 pertsonek osatua dute txertaketa eta hirugarren dosia bertze 131.564 pertsonek hartu dute.

Zalantza txikienarekin antigeno testa egitera joan eta bigarren PCRa egiteko orduan ez hutsik egin

Helburua ahalik eta kutsadura gehien atzematea da, bereziki harreman sozialak eta familiarrak areagotzen diren garai hauetan.

Gogoratu PCRko proba batean emaitza positiboa duten pertsonek beren kontaktu estuak Osasun karpeta pertsonalaren bidez adieraz ditzaketela, eta ez dutela aztarna-taldeak kontaktatu zain egon beharrik.

Eskualdeko datuak

Infogram


'Gizalabak', irratitik paperera

Azken bi denboraldietan, astero, Bakarne Atxukarro Estomba kazetariak ezagutu behar diren emakumeen berri eman du Euskalerria Irratian. Orain papera dakartza, biografia horiek guztiak itzalpean ez geratzeko eta lau haizetara hedatzeko. Irratira bidaratuko du Gizalabak liburuarekin lortutako dirua.

Marie Curie, Bixenta Mogel, Virginia Wolf, Kattalin Agirre, Greta Thunberg… Antzinako emakumeak, egungo emakumeak. Emakume bitxiak, emakume paregabeak. Azken bi denboraldietan, astero historian ekarpena egin duen emakume bat ekarri du irratira Bakarne Atxukarro Estomba kazetari eta idazleak. Egindako lana uhinetan gal ez dadin, liburu batean bildu ditu 2018ko irailetik 2020ko itxialdia ezarri arte egindakoak.

Multimedia liburua da Gizalabak. QR kodeak ditu, testuak eta irratiko podcastak uztartuz. Amazon plataformaren bitartez, autoedizioan argitaratu du Gizalabak liburua. 15 euroan dago eskuragai, eta irabaziak irratira bideratuko ditu egileak.

Erronka “zoragarria”

Bakarne Atxukarro eta Izaskun Zubialdek egindako Sarerik gabe (Denonartean, 2017) liburuan du sorrera Irrintzi Plaza saioko Atxukarroren atalak. Euskal Herriko eta kanpoko beste hainbat emakumeren biografiak bildu zituzten liburuan, elkarrizketen bidez. Ideia irratira ekartzeko aukera proposatu zioten 2018an Bakarne Atxukarrori Irrintzi Plazako esatari Lohizune Amatria eta Reyes Ilintxetak. Erronka “zoragarria” iruditu zitzaion eta baiezkoa erantzun zuen segituan. Geroztik, astero, gizalaba bat izaten du hizpide Euskalerria Irratian.


Julen Belamuno idazlea gonbidatu, gaur, "Arte[faktua]" saioan

'Hotz industriala' izeneko ipuin liburuaz arituko da Yolanda Mendiolarekin.

Julen Belamuno idazle azpeitiarra izango da aste honetako "Arte[faktua]" saioan protagonista. Hotz industriala izeneko ipuin liburua kaleratu du, Susa argitaletxearen eskutik. Pertsonaien inguruan eraikitako bost narraziok osatzen dute lana, eta identitatearen eta izenaren arazoa "bestetu nahia" da guztiak lotzen dituen harietako bat. Gasteizko Aldayeta klub nautikoan egingo du bat Yolanda Mendiolarekin.

Ondoren, Mari Jose Telletxea oiartzuarra batuko da Mendiola eta Belamunoren arteko solasaldira. Fakultatean elkar ezagutu zutenik adiskideak dira. Azpeitiarraren hitzetan, oso ondo ezagutzen du Telletxeak bere obra, eta horrexegatik gonbidatu du. Julenen argitaratze prozesuaz hitz egingo dute, besteak beste.

Aste honetan, Oiartzunen bizi den Ainara Gomez bilbotarrak, bere hiriaren inguruan diharduen liburu bat gomendatuko digu: Hektor Ortegaren Gomuta.

Bestalde, Arte egilea tartean, Jasone Osoro zertxobait gehiago ezagutzeko aukera izango dugu: Zein ote da inspiratzen duen emakumea? Eta, gehien maite duen adjektiboa?

Horretaz gain, Joseba Elorza Getariako kaleetan barna ibiliko da irakurketaren inguruko galdera sorta batekin: Zein da beldurtzen zintuen ipuina? ; Irakurtzeko, mendia ala hondartza?

Hau guztia, saioa osatzen duten Galdetegia, pitxiak, nobedadeak eta liburu-denden gomendioekin batera, 13:00etan, ETB1en eta eitb.eus-en.


Azkoitia Zero Zaborren GUTUNA: "Hobekuntzen zain, hau dugu ordainetan"

Azkoitian pil-pilean dugu zaborraren bilketaren inguruko bideoa. Azkoitia Zero Zabor taldean bi urte daramatzagu EAJren udalak zaborren inguruan hitz eman zigun kanpainen eta sistemaren hobekuntzen zain.

Bermatuta zeuden emaitzak (%70eko bereizte tasa, eta abar) mantendu eta hobetuko zituen sistemen estudioa egiteko asmoak azaldu zizkiguten, beraien lanerako asmoari gure onarpena eman eta gero, gaur arte denbora eman eta gero, lan gutxi ikusi dugu udal gobernuaren aldetik, sistema libre eta arduragabea aurrera bultzatzea eta emaitza onak ematen zituen sistema mistoa kentzeaz aparte. Aurreko astean ikusi genuen lehenengo aldiz beraien super kanpaina hainbeste zain egon eta gero: panfleto batzuk banatu eta kalean kaxa ikusgarri batzuk jarri dituzte. Baina hori nahikoa al da bi urtetan gaia isilean eduki eta aurrera pauso gutxi eman direnean? Zeintzuk dira bi urte hauetako emaitzak, ehunekoak, arazoak, irtenbideak? Eta orain ikusten dugu arazoen aurrean hartu duten irtenbiderik onena dena batera jasotzea izan dela! Benetan ari al gara? Herriak honen aurrean ez al du azalpen sakona eta benetakoa merezi? Zergatik ondo egiten duten milaka herritarrek ez dute hau baino gehiago merezi? Eta zergatik denon arazoa den gai batek ez du benetako lana merezi? Zergatik ondo egiten ez dutenek ez daukate ordaindu beharrik? Ez al du herriak hau baino gehiago merezi? Zero Zabor taldetik oso nahigabetuta sentitzen gara hau ikusi eta gero. Orain dela bi urte, udalarekin bilerak egin eta gero, denbora ematea erabaki genuen erakutsi zizkiguten asmoak plazaratzeko aukera emanda. Eta bi urteren ondoren hau dugu ordainetan. Non daude udalak hitz eman zizkigun zaborren sistemaren inguruko hausnarketa, hobekuntza eta kanpaina zoragarri eta indartsu haiek denak? Bi urteren ondoren honekin egin behar dugu topo? Herriak ez al du azalpenik merezi? Eta ez digute material desegokien inguruko azalpen ziztrin horiek balio. Non daude material desegokien aurkako konponbideak? Hau al da erantzuna? Dena batera zabortegi berri horretara (Mutiloara) eraman eta ondoren erraustegi polit bat egin dena batera bertara eramaten jarraitzeko? Non dago birziklapenaren eta ingurugiroaren aldeko apustua? Herritarrei irudi polit bat adierazi eta atzetik kontrako guztia egin? Zein da birziklatzearen alde apustu eta lan egin beharrean dena batera jasotzearen arrazoia? Azken aldian pasatzen ari zenaren inguruan, datu zein informazio guztiak aztertzen ari ginen azkoitiarrei gure azalpenak emateko asmoz. Adierazi nahi dugu laster izango direla azalpen horiek.


'Klasiko handiak' kontzertua

Musika Bandaren 'Gutiziak' denboraldiko bigarren kontzertua da hau: "Klasiko handiak". Zubikoa pilotalekuan.


“Espero det hobeto bizitzea 2050ean”

Zumaia 2050ean nolakoa izango den jakiteko hainbat elkarrizketa egin ditugu. Hemen irakur dezakezue Maite Urbietari egindakoa.

Esplikatu iezaguzu nolakoa zen Zumaia zu txikia zinenean.

Hemen pixkat nik aldaketa dexente ikusten dudana, alde batetik da, espigoia. Ikusten dudana da luzatu egin dela; lehen espigoia askoz txikiagoa zen, eta horrek baita eragin du pixkat hondartzan ere aldaketak egotea; adibidez, ni txikia nintzenean, etortzen nintzen hondartza honetara, santiagoko hondartzara, eta ez dauka zer ikusia lehen zen hondartza eta orain den hondartza. Hondar askoz gehiago dago, eta hondartza luzatu da, edo handitu da pila bat. Horrek ze eragin izan du? Atzean dagoen belardi guzti hori, nolabait sortzea-edo ekarri du … Eta olatuak txikitu egin dira, zeren eta, espigoia luzatu denez, lehen olatu askoz gehiago zeuden. Eta gero; Paola ere bai, asko aldatu da . Kirol portua ere bai, lehen ez zegoen kirol portua. Eta pixkat Amaiako plaza, etxeak gehitu egin dira.

2050. urtean gaur egun baino jende gehiago, gutxiago edo berdin izango gara Zumaian?

Iruditzen zait ez dela gehiegi aldatuko baina egingo duela pixka bat gora, ez dut uste atzera egingo duenik. Kostaldeko herri bat da eta normalean horrek lagundu egiten dio, turismoa eta abar dela eta, etortzen da jendea.

Zertan egingo dute lan zumaiarrek zure ustez; orain arte bezala gehienak industrian, turismoarekin lotuta edo herritik kanpo?

Industrian pentsatzen dut. Pentsatzen dut horrek pixka bat gora egingo duela, eta bestalde turismoak ere azken urteetan ematen dio. Herrian lanpostuak ere badaude horren inguruan. Industriatik eta baita turismotik ere.

2050ean, zumaiarrak herri bezala zer izango gara diruz, aberatsago edo pobreago? edo gaur egun bezala?

Niri iruditzen zait, azken urteetan joan garela pixkatxo bat galtzen. Beharbada, bagara orain dela bost urte baino pobreago; bizitza maila askoz gehiago igo da soldata baino. Pixka bat pobreago bai.

Zumaian jasoko al ditugu klima aldaketaren ondorioak?

Bai, nik usten dut, hemendik 30 urteta, bai edo bai egon behar du, eta nik usten dut ari garela pixka bat ikusten, eta hemendik 30 urteta egongo da. Zer proportziotan? Hori ez dakit. Ondorio oso larriak? Espero ezetz. Baina bai, iruditzen zait ur eskasia pixka bat egongo dela, eta itsaso maila zeozer igotzea, eta hor ere ondorio batzuk egon daitezke.

Ondorio posible hauetatik, zein iruditzen zaizu kezkagarriena? Itsasoaren maila igotzea eta itzurun desagertzea, euri gutxi egitea eta ur falta egotea edo uholdeak areagotzea euri jasa bortitzak areagotu direlako.

Iruditzen zait hirurak izango zitezkeela kaltegarriak baina iruditzen zait garrantzitzuena eta garrantzi gehien ematekotan, ur falta izango zela. Zeren eta, azkenean bizitzeko ura garrantsitzua da. Eta ur falta egongo balitz, hor borroka handia izango zela urarekiko.

2050ean, nolakoa izango da herriko energia kontsumoa?

Niri iruditzen zait joan beharko genukeela energia berriztagarritatik, baina nabarmen gainera. Zeren eta ikusita pixka bat nola goazen, orain ere gasolina eta elektrizitatea nola dagoen, iruditzen zait etorkizuna izan behar duela berriztagarrietatik. Hau da, dependentzia hori ez dugula eduki behar.

Zumaiarrak nola mugituko dira herrian bertan?

Kaleak oinezkoak bihurtuko dituzte. Eta gero, garraio publikoa, hemen Zumaian distantziak nahiko txikiak daude, agian ez dakit nondik, bai, baina ikusten dut herria bihurtuko dela asko oinezkoentzat eta kotxeak alde batera bezala utziko direla.

2050ean, nolakoa izango da Zumaiako gizartea?

Niri iruditzen zait desberditasunak nabarmenduko direla eta iruditzen zait pena bat dela baina alde horretatik joango gara.

2050ean, gaur egun baino hobeto edo okerrago biziko dira zumaiarrak?

Espero det hobeto bizitzea 2050.urtean, zeren eta bestela ikuspegi latza izango dugu. Igual aspektu batzutan bai okerrago biziko direla, baina, espero orokorrean hobeto biziko garela. Orduan, hobeto jarriko dugu.


Bssaha! Osasunarekin urratu!

Magreben askotan entzuten den hitza da gaur ikasi duguna.

Arropa berri bat estreinatu baduzu, 'Bssaha!' esango dizu, seguruenik, Ghariba Lamkhamtarrek. Euskalduna sortzez, baina Marokon sustraiak ditu berak eta bere sorterriko berba honi buruz jardun dugu berarekin. Argi utzi digu urte berria estreinatzen dugunean ez dugula erabili behar 'Bssaha! ', baina zein beste egoeratarako aproposa izan daitekeen azaldu digu. Sakatu play eta entzun kontatu digun guztia!


'Panoli kabareta', zirku inperfektua Santio egunean

Santio egunean, 'Panoli kabareta' haurrentzako ikuskizuna eskaini zuen Ganso&Cia konpainiak, Herri Eskolako atarian; eta gaztetxoen zein gurasoen barre algarak eragin zituen, bere zirku inperfektuarekin.


Ibarrako Udalak Ueman sartzeko eskaera egin du

Udalerri Euskaldunen Mankomunitateko kide izatea erabaki du Ibarrako Udalak, oso bilkuran. PSEko zinegotzia da aurka agertu den ordezkari bakarra.

Atzoko osoko bilkuran hartu zuen erabakia Ibarrako Udalak (Gipuzkoa): Uemaren estatutuak onartu eta mankomunitateko kide izateko eskaera egin zuen. EH Bilduren sei zinegotzien eta EAJren lau zinegotzien aldeko botoekin hartu zuten erabakia. PSE-EEko zinegotzia izan zen aurka agertu zen bakarra.

2016ko datuen arabera, herritar guztien %74,86 euskaldunak dira Ibarran. «Oro har euskaraz bizi dira herrian, baina udalerri euskaldun gehienetan bezala, hauskortasunaren inguruko kezka ere badu Ibarrako Udalak, edozein aldaketarekin egoera iraultzeko arriskua benetakoa delako», azaldu du Uemak. «Euskararen kale erabilerari dagokionez, esaterako, 2019ko datuen arabera %54,60ra egiten du behera ehunekoak, haurren (%79) eta gazteen (%66,92) artean datuak askoz hobeak diren arren. Uemako kide bihurtuta, Ibarrako Udalak euskararen biziberritzean hizkuntza politika sendo eta bateratuekin eragiteko asmoa du, elkarlanean, Tolosaldeko gainerako udalekin eta Uemarekin batera».

Uemak abenduaren 18an eginen du batzar nagusia, Idiazabalen (Gipuzkoa). Batzar horretan aztertuko dituzte Uemako kide izateko herri berrien eskaerak. Ibarra Ueman sartzea onartzen badute, Tolosaldeko 28 herrietatik 20 izanen dira mankomunitateko kideak.


Zeru estalia

Giro motela izango dugu gaur. Goizean zerua estalirik egongo da eta euri zaparrada batzuk izango ditugu.

Arratsaldean pixkanaka euria gutxitzen joango da, egun amaierarako ateri geratuko delarik. Haizeak mendebaldetik joko du eta tenperatura balio altuenak beste koskatxo bat igoko dira, 14-15 graduan joaz goia.

Giro epela eta argia izango dugu bihar. Egun osoan zehar goi-mailako hodei batzuk ikusiko ditugu, zeruari kolore zurixka emanez, baina ez dute bestelako ondoriorik izango eta giro argia eta polita izango dugu. Haizeak hego-mendebaldetik tarteka bizi joko du eta tenperatura balio altuenek gora egingo dute, 17-18 graduan joko dutelarik goia.


Kirol egokitua landu dute asteon Mondrako campuseko ikasleek

Datorren astean, berriz, lehen sorospenak eta elikadura izango dituzte ardatz. 183 haurrek eman dute izena guztira, eta azken asterako izena emateko aukera geratzen da oraindik.

Hiru astetan banatu dute Mondrak antolatutako campusa, eta, futbolaz gain, aste bakoitzean gai batean oinarritu dira. Lehen astean, natura eta ingurugiroa landu zuten. "Udalako Ingurumen Eskolara txangoa egin genuen eta aktibitate batzuk egin genituen", azaldu du Josu Zubiak, campuseko arduradunak.

Zubia Gipuzkoako Kirol Egokituko Federazioko teknikaria ere bada, eta, hain zuzen, hori izan da asteon landu duten gaia: kirol egokitua eta inklusiboa. "Sentsibilizazio saio bat egin dugu astean, eta bihar, egubakoitza, urritasuna duten hainbat haur gonbidatu ditugu, saio inklusiboak egiteko".

Datorren astean, azkenik, Gurutze Gorriarekin lehen sorospenak landuko dituzte. "Elikadurarekin lotutako beste aktibitate batzuk ere egingo ditugu".

Izena emateko aukera, irekita

Lehen astean, 75 ume aritu ziren; asteon, 68; eta datorren asterako, 40 umek eman dute izena. Oraindik, gainera, eman daiteke izena, mondrafutbolcampusa@gmail.com helbidera idatzita.


Zinea: 'El vuelo'

Soreasu antzokian izango da.


Aurten Nafarroako ekonomiak %10,6 atzera egitea espero du BBVAk

Datorren urtean %6ko suspertzea aurreikusi du, eta biurteko amaieran orotara 3.000 lanpostu galduko direla ondorioztatu du finantza erakundeak

BBVAk Nafarroa zertan den urteroko txostena kaleratu berri du iruñean, eta, ezinbestean, pandemiaren lorratz sakona islatu du azterketak. «Pandemiarekin lotutako ziurgabetasuna areagotzeak, kutsatzea saihesteko beharrezkoak diren konfinamendu eta urruntze neurriak ezarri beharrak eta berauek uste baino gehiago luzatzeak» eragin dute beherakada. Urte amaieran barne produktu gordina %10,6 uzkurtuko dela kalkulatu du finantza erakundeak.

Nafarroako ekonomia, nazioartekoa bezala, ziurgabetasun giro handian mugitzen bada ere, etorkizunera begira baikortasun handiagoa islatzen du azterketak. Proba fase aurreratu batean dauden txerto kopuruak, baita zenbait herrialderen onarpenak ere, probabilitatea handitzen du datozen hemezortzi hilabeteetan SARS-CoV-2 koronabirusari aurre egiteko erremedio eraginkor bat izateko. Batik bat, 2021eko uztailetik aurrera, ekonomiak bultzada handia izateko aukera ikusten du BBVAk. Hala, 2021ean, %6 haztea espero du. Horrek esan nahiko luke Nafarroako ekonomia pandemiaren biurtekoan 2019ko martxoan baino %5,2 uzkurrago legokeela. Bidean 3.000 lanpostu galduko direla uste du.

Aurreikuspenak beteko diren ikusi zain, pandemiak eragin sakona utzi du. Konfinamenduak kontsumoa nabarmen murriztu zuen martxotik apiril erdialdera bitartean: epe horretan, kreditu txartelen eta zordun txartelen bidezko operazioak %59 eta %47 murriztu ziren, eta «hainbat sektoretan gertatutako itxieraren neurria ematen dute». Garraio, kirol, bidaia, moda, ostalaritza eta jatetxeen sektoreetan, %75 eta %90ekoa izan zen txartelen erabileraren jaitsiera.

35 urtetik gorakoak

Beste datu esanguratsu bat lan munduan eman dute, «krisiaren eragina heterogeneoa izan baita kolektiboen eta sektoreen artean». Gazteen artean enpleguaren beherakada handiagoa izan da, baina lana galdu dutenen erdiak baino gehiago 35 urtetik gorako pertsonak izan dira —2008-2009ko finantza krisian bostenek galdu zuten lana—. Sektoreen artean, ostalaritzak jasan du kolperik handiena: otsailetik maiatzera bitartean, afiliazioa %12,5 jaitsi zen. Eskualdeka, berriz, Iruñerriak eta Sakanak izan dituzte enplegu galerarik handienetakoak, %4tik gorakoak.

Hurrengo hilabeteetan, jarduerak gorantz egin zuen. Ondorioz, murrizketak lehenago malgutu zituzten sektoreek nabaritu zuten lehenago bultzada. «Merkataritzaren eta industriaren hasierako susperraldia handia izan zen, baina zerbitzuen kasuan motelagoa izaten ari da». Hala ere, udan 175.000 turista izan ziren Nafarroan, iazko udan izan zirenen %45. Turismoaren, esportazioen eta zerga bultzaren ondorioz, hirugarren hiruhilekoan %18,8 egin du gora ekonomiak.

Txartelen operazioak, behera berriro

Dena den, urtea amaitu arteko hilabeteotan berriro jarduera nabarmen moteltzea espero du BBVAk, «COVID-19 kasuen intzidentzia handitzeak eta hartutako murrizketek ziurgabetasuna areagotzea ekarri dutelako». Oraindik behin betiko ondoriorik ateratzeko goiz bada ere, «hainbat adierazlek erakusten dute hobekuntza indarra galtzen ari dela», BBVAren arabera. Bankuak txartel bidezko operazioetan nabaritu du hori. «Urriaren bigarren erditik aurrera progresiboki indarra galdu du, foru erkidegoa konfinatu eta hilaren 22an ostalaritza itxi zenetik. Murrizketa hori nabarmenagoa da pandemiaren eraginpean dauden sektoreetan, hala nola bidaia, ostatu, aisialdi edo jatetxeetan»,

Aurrera begirako arriskuak eta ahulguneak ere azpimarraitu ditu BBVAk. Finantza erakundearen arabera, krisia areagotu ez dadin barne kontsumoari eusteko hartu diren neurriak berregokitu beharko lirateke. Europako Banku Zentralak zeresan handia izango duelakoan dago. Halaber, Espainiako Gobernuak Ico maileguen bidezko politikak eta aldi baterako erregulazioak berrikusi beharko lituzke.

BBVAren arabera, Europako Batasunak onartutako Next Generation planaren bidez berreraikuntzarako iragarritako pizgarriak «nahikoa» izan daitezkeela deritzo, baina oraindik gauza asko argitzeko daudela uste du BBVAk: «Ez da planaren agenda osatzen duten proiektuen memoriarik eman, ez eta hura ezartzeko egutegirik ere. Era berean, ez da erraza jakitea proiektu horien arteko zeintzuk egingo ziratekeen NGEU gabe ere. Horren guztiaren ondorioz, zaila da azken eragina edo urtez urte izango duena baloratzea». Nolanahi ere, BBVAk uste du plan hori aukera handia dela eta haren ondorioak 2021eko bigarren erditik aurrera nabaritzen hasiko direla. Nafarroak proiektu interesgarriak dituela uste du: «Ildo horretan, Navarra Green planak ekimen interesgarriak ditu zenbait arlotan, hala nola energia berriztagarrietan».


Gidabaimena euskaraz egin duten ikasleen artean zozketa ekitaldia

Buruntzaldeko sei udalek (Andoain, Astigarraga, Hernani, Lasarte-Oria, Urnieta eta Usurbil) eta bederatzi autoeskolek 400 euroko sariak zozketatu dituzte gidabaimenaren atal teorikoa gainditu duten ikasleen artean.


Emakundek andreen itxura fisikoaren gaineko presioaz ohartarazi du Martxoaren 8ko kanpainan

Kanpaina bihartik martxoaren 15era arte egingo dute, sare sozialen, komunikabideen eta kartelen bidez. Kanpainaren helburua, hauxe: bistaratzea nolako kalteak eragiten dituzten emakumeen «hipersexualizazioak» eta haien gorputzaren gaineko «gehiegizko presioak».

Martxoaren 8a iristeko astebete pasatxo falta dela, Emakundek Emakumeen Nazioarteko Egunerako prestatutako kanpainaren berri eman du. Hain zuzen ere, Gasteizen egin dute haren nondik norakoak jakinarazteko agerraldia Beatriz Artolazabalek, Eusko Jaurlaritzako Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketarako sailburuak, eta Izaskun Landaidak, Emakundeko zuzendariak. Hauxe izango da aurtengo kanpainaren ardatza: emakumeek beren itxura fisikoaren eta gorputzaren gainean jasaten duten «gehiegizko presioa» azaleratzea; alegia, herritarrei dei egin nahi diete gogoeta egin dezaten andreen gorputzen «nahitaezko perfekzioaz», ezarritako «edertasun kanon zorrotzaz», «hipersexualizazioaz» eta «gorputzen kontzeptualizazio gero eta merkantilistagoaz». Horretarako, prest dituzte bai afixak bai irratiko, telebistako eta Interneteko iragarkiak, eta bihartik martxoaren 15era arte emango dituzte, besteak beste komunikabideetan eta sare sozialetan. Gainera, kartelak bidali dituzte, hala nola ikastetxeetara, osasun etxeetara eta enpresetara.

Lau neska dira iragarki eta kartel horien protagonistak, eta «gorputz perfektuen» nahiz «hipersexualizazioaren» inguruko mezu saldoa jasotzen dute. Hori ikusita, galdera hau egiten dute: «Benetan? Hau da guretzat nahi duzuena?». Horixe izango da kanpainaren leloa. Artolazabalek salatu du emakumeei bizitza eta askatasuna mugatzen diela gorputzaren eta itxura fisikoaren inguruan jasaten duten presioak, eta, gainera, ohartarazi du gisa horretako mezuak areagotu egin direla azkenaldian, «sare sozialen eta emakumeen gorputzaren gero eta esplotazio mediatiko handiagoaren bidez».

Gainera, Landaidaren esanetan, emakumeak gauza bihurtzeak eta hipersexualizazioak berdintasunik eza eragiten dute. Izan ere, iruditzen zaio emakumeak gizaki gisa ez ikusteko tresna direla, haienganako enpatia ahultzen dela, baita haien «balioa» ere. Eta honela ohartarazi du: «Horrek bidea ematen du emakumeen aurkako indarkeria gertatzeko». Era berean, salatu du presio horrek kalte egin diezaiekeela osasunean, «anorexia edo elikaduraren inguruko gaixotasunak eragiten dituelako askotan».

Salaketa hutsaz harago joan nahi dutela adierazi du Artolazabalek, esperantzarako mezu bat ere eman nahi dutela: «Garaiz gaude: datozen belaunaldiei etorkizun hobea eskaintzeko aukera dugu, eta eskaini egin behar diegu».


Jabetze Feministarako Eskolaren ikasturte berria dator

Datorren astean, irailaren 28an, errealitate eta identitate guztiak agerian uzteko erronkarekin abiatuko da Jabetze Feministarako Eskolaren ikasturte berria.

Jabetze Feministarako Eskolaren XII. edizioak datorren astean ekingo dio ikasturte berriari, "errealitate eta identitate guztiak bistaratzeko" helburuarekin eta planteamendu "ireki, hurbileko, irisgarri eta anitzarekin". Aurtengo programazioarekin aurrerapausoak egiten jarraitu nahi du Gasteizko Udalaren Berdintasun Zerbitzuak, hiriko kolektiboen proposamenekin batera.

Hainbat gai jorratuko dira ikasturtean zehar, irailetik maiatzera bitartean: besteak beste, kulturartekotasuna, sexu eta genero aniztasuna, zaintzaren ekonomia, indarkeria matxistak, hezkidetza, emakumeen zahartzea, feminismo disidenteak, dibertsitate funtzionala edota krisi ekologikoaren aurkako mugaz gaindiko mugimendu feministen borrokak; hori guztia, beti bezala, ikuspegi feminista intersekzional batetik.

Bestalde, eskolako publikorik gazteenarentzako #FeminismoanItzel programazioa egongo da, ginkana feminista, ipuin tailerrak, capoeira, autodefentsa feminista, antzerkia eta inprobisazioarekin.

"Eskola nabarmendu eta balioetsi nahi dugu, Emakumeen Etxearen prestakuntza proiektu gisa, ahalduntze feministarako sortutako baliabide, zerbitzu, prozesu edo topaguneetatik babesten eta elikatzen baita", nabarmendu dute Miren Fernandez de Landa Berdintasun zinegotziak eta Mireia Espiau zerbitzuburuak.

Lehiaketa

Ohiko egitarauarekin batera, Emakumeen eta Gizonen Berdintasun Masterrekin elkarlanean, EHUko Berdintasun Eragileek hirugarren urtez jarri dute martxan Ikerketa Feministako Lanen Lehiaketa, Eskolan ezagutza eta ikerketa feminista sustatzeko eta, horrela, udalerrian ahalduntze feminista lortzen laguntzeko.

Lehen aldiz, lehiaketak ikerketa lanean laguntzea aurreikusi du, arlo akademikoan edo ikerkuntzan profesionalki aritzen ez diren pertsonek ekimenean parte hartu ahal izan dezaten. Ikerketa lanen proposamenak 2022ko urriaren 3ra arte aurkeztu ahal izango dira. Bi proposamen aukeratuko dira, eta bakoitzari 4.800 euro emango zaizkio.

EGITARAUA


Realak aise irabazi dio Santa Teresari eta Txapeldunen Ligako postuetan da

Talde txuri-urdinak 0-4ko emaitzarekin lortu du garaipena Badajozen. Latorre, Mendoza, Baños eta Nahikari izan dira golegileak.

Realak garaipena lortu du Santa Teresaren aurka (0-4) eta Primera Iberdrolako Txapeldunen Ligako postuetan kokatu da. Talde txuri-urdinaren aurretik bi talde bakarrik daude; Bartzelona liderra eta bigarren den Atletico Madril.

Barbara Latorrek sartu du lehen gola (0-1) 27. minutuan, eta Nuria Mendozak egin du 0-2koa 33. minutuan. Santa Teresak bigarren zatiaren hasieran jarri du zailtasunetan Reala, baina azken txanpan Leire Bañosek (0-3) eta Nahikari Garciak (0-4) sartutako golek txuri-urdinen garaipena biribildu dute.

Primera Iberdrolako hirugarren postuan dago Reala, laugarren den Madril CFF taldearekin berdinduta. Puntu bakarrera du Atletico Madril (bigarren) eta Bartzelona hiru puntura, nahiz eta Barçak partida bat gutxiago duen.


M-8: 'Piztu! EmakumeON energia' (ikastetxeentzat)


Arrasate zonalde gorritik irten da eta ostalaritza zerbitzuek ateak zabaldu ahalko dituzte bihartik

Arrasateren intzidentzia-tasa 480,03 da gaur, eta ondorioz, zonalde laranjara igaro da. Hala, tabernek eta jatetxeek ateak zabaltzeko aukera izango dute. Aretxabaletako eta Eskoriatzako ostalaritza zerbitzuek, ostera, itxita jarraitu beharko dute.

Jaurlaritzak azaroan erabaki zuen ostalaritza zerbitzuak ixtea beste hainbat neurrirekin batera COVID-19 gaitzaren hedapena geldiarazteko asmoarekin; azaroaren 7an sartu zen indarrean dekretua. Handik hilabete pasatxora, abenduaren 12an, neurriak berrikusi zituen LABIk eta zabaltzeko aukera eman zien tabernei eta ostalariei, zonalde gorrian zeuden herrietakoei izan ezik. Arrasateren intzidentzia-tasa (azken 14 egunetan COVID-19aren kasu positiboen tasa metatua) 500etik gorakoa izan da gaur arte, eta ondorioz, ia bi hilabete izan dituzte ateak itxita bertako ostalariek.

Aretxabaletaren kasuan abenduaren 12an zabaldu zituen ateak, baina ondoren, igo egin zen intzidentzia-tasa hori eta abenduaren 17an itxi beharrean izan ziren berriro. Gaurko datua 663,84 da. 5.000 biztanletik gorako herrien artean zonalde gorrian daude beste honako hauek ere: Beasain eta Lazkao, Gipuzkoan; eta Arrigorriaga eta Bermeo, Bizkaian.

5.000 biztanletik beherakoen artean Eskoriatza

5.000 biztanletik beherakoen artean, Eskoriatzan, esaterako ostalaritza zerbitzuek itxita jarraituko dute, Ataunen eta Olaberrian, legez. Kasu honetan honako irizpideak erabiltzen dituzte ateak itxi edo zabaldu erabakitzeko: intzidentzia-tasa (Eskoriatzan: 853,03); osasun eremuko intzidentzia-tasa (Debagoienean: 700,83); eta COVID-19aren kasu positiboen kopurua azken zazpi egunetan bi baino gehiago izatea (Eskoriatzan, 29).


Larraintzar eta Nafarroako eskupilota omendu du Antiguako Pilota Txapelketak

Asteartean abiatu zen Donostiako Antiguako Pilota Txapelketa. Eta, Nafarroako eskupilota eta Larraintzarko frontoia eta pilota omentzeko, bertatik eman zioten hasiera txapelketari.

Txapelketaren 73. edizioa da, eta Larraintzarko frontoiak 100 urte bete dituenez, eta Julian Lajosek duela 50 urte eskuratu zuenez bere eskuz banakako lehenengo txapela, Retegi I irabazita, Larraintzarren abiatu dute txapelketa aurten. Gainera, bide batez, Antiguako Pilotazaleak elkarteak Nafarroako eskupilota omendu nahi izan du horrela, lehiaketan urteetan parte hartu izan duten pilotari nafartar guztiengatik.

Horrela, Toki Alaien izandako bi partiden artean, Antiguako Pilotazaleak elkarteak Larraintzarko herriari eta Nafarroako Pilota Federazioari opari bat eskaini zion. Aldi berean, Larraintzarko herriak auzokidea den Andoni Gaskue pilotari gazteari txapela bat oparitu zion; eta, Julian Lajosen familiak beste txapela bat ere jaso zuen Nafarroako Kirol Institutotik. Bukatzeko, Antiguako Pilotazaleak elkarteak berak oparia jaso zuen Larraintzarko herriarengandik.

Jardunaldian bi partida izan ziren, biak oso lehiatuak. Lehenengoan, De la Fuente eta Iztuetak osatutako bikotea irabazi zuen, 22 eta 18, Unai Alberdi eta Morgaetxebarriaren aurka. Bigarren partidan, elite mailakoan, Mata eta Aizpuru gailendu ziren Murua eta Aldaberen kontra, 22 eta 21.

Hemen ikusi ditzazkezue irudiak.


Iragarri gabeko bisita egin du Joe Bidenek Kievera

Segurtasun neurriz inguratuta hartu dute Volodimir Zelenskik eta haren emazteak. Beste 500 milioi dolarreko laguntza agindu dio Ukrainako Gobernuari.


Piano-entzunaldia

Musika Eskolaren emanaldia.


Egoitzetara bueltan da Adin Adin programa

Azaroaren 26an, ostiralez, Azpeitiko San Martin egoitzan izango dira Julene Iturbe eta Juan Jose Eizmendi Loidisaletxe bertsolariak. Aurtengoa Adin Adin programaren seigarren edizioa izango da, eta Gipuzkoako hamabost adinekoen egoitzatan izango dira bertso saioak.

Hastear da Gipuzkoako Foru Aldundiak eta Lankuk elkarlanean antolatutako Adin Adin programaren seigarren edizioa. Iaz, COVID-19aren pandemia tarteko ezin izan zuten egitasmoa egin, baina aurten hainbat neurri hartuta gauzatu egingo dute. Hala azaldu du Maite Peña Gizarte Politikako foru diputatuak: "Egoiliarrek txertoaren hirugarren dosia jasoa dute, eta egoera epidemiologikoa iazkoa baino nabarmen hobea den honetan, bertso saioei berriro ekitea erabaki dugu".

Gipuzkoako adinekoen hamabost egoitzatan izango dira bertso saioa, egoiliarren bizi kalitatea hobetzeko eta bertsoaren bidez pertsona horien gaitasuna sustatzea xede. Gaur izango da lehenengo saioa Tolosan, eta azkena abenduaren 2an, Zumaian. Tartean, azaroaren 26an, ostirala, Azpeitiko San Martin egoitzan izango dira bi bertsolari: Julene Iturbe azkoitiarra eta Juan Jose Eizmendi Loidisaletxe errezildarra. Izan ere, egoitza kokatuta dagoen eskualdeko bertsolariak eta belaunaldi desberdinetakoak ariko dira kantuan saio bakoitzean.

Adin Adin proiektua urtez urte "hazten" ari dela azaldu du Peñak, eta saio horiek duten garrantzia eta onura azpimarratu ditu. Proiektuaren bidez bertsolaritza egoitzetara iritsaraztea dela esan du, ahozkotasunak "terapeutikoki zein ludikoki" duen indarragatik. "Musikak eta bertsoek memoria lantzea ahalbidetzen diete adineko pertsonei, eta iraganeko oroitzapenak eta bizipenak berpizten zaizkie". Horrek sortzen duen "eragin positiboa" izan du hizpide diputatuak.


«Loteria irabaziz gero, piloto bezala hartuko nuke parte rallyetan»

Maria Ruiz Lujanbio, 24 urteko hernaniarrak, joan den urteko urrian kopiloto gisa bere lehenengo rallyan hartu zuen parte Oier Mendizabal pilotoarekin. Aitortu du gustatuko litzaiokela aurten ere jarraitzea. Argazkiak ateratzen ditu eta bere ametsa piloto izatea da.

Maria Ruiz Lujanbiok 24 urte ditu eta aurreko urtean, lehenengo aldiz, Gernikako rallyan kopiloto lanetan aritu zen. Oier Mendizabal pilotoarekin, urrian osatu zuen lehendabiziko lasterketa. Eta, lasterketetan argazkilari izatetik, kotxe barrura igotzea igaro zen. «Afizioz, argazkiak ateratzen hasi nintzen; eta, lagunak egin eta gero, aukera hori iritsi zitzaidan. Etorkizun hurbilean ez daukat lasterketarik kopiloto gisa parte hartzeko, baina aukera izanez gero, berriro animatuko nintzateke».

Urrian, Gernikako rallyan egin zuen debuta. «Goizetik arratsalderaino lau zati osatzen dira, egun guztian, eta hori izan zen nire lehendabiziko eta, oraingoz, azken lasterketa». Esperientzia ezin hobea izan zen hura Mariarentzat. «Asko gozatu nuen egun hartan. Beti joan izan naiz lasterketak ikustera. Kanpotik ongi ezagutzen nuen motorraren mundua eta esperientzi berri hau, egia esan, oso ona izan da».

Horretarako prestatu behar izan zuen Ruiz Lujanbiok. «Hasiera batean, ibilbidearen oharrak edo apunteak hartu behar izaten dira. Astebete aurretik, rallyko ibilbidera joan behar da oharrak hartzera, gero xehetasun guztiak pilotoari ongi adierazteko. Egun horretan, urduri nengoen Oierri datuak ondo esan nahi nizkiolako. Baina, azkenean, konfidantza baldin baduzu, ondo joaten da dena; eta horixe bera gertatu zen, oso ondo joan zen lasterketa. Lehenengo itzulia eginda, urduritasuna joan zen eta oso polita izan zen. Gure helburua zen parte hartzea, bukatzea eta ongi pasatzea. Helburu hori, gutxienez, bete genuen. Egin genuen denbora begiratu ere ez genuen egin».

«Gorriz margotutako oharrak derrigorrez irakurri behar dira»

Oier Mendizabal pilotoak kopiloto lanetan hasteko laguntza eskaini zion Mariari. «Liburu batzuk eman zizkidan ofizioa ikasteko, batik bat, oharrak nola hartu ikasteko. Laburbildu egin behar da seinaleekin, marrazkiekin. Astebete aurretik, joan ginen Gernikara eta ibilbidea egin genuen. Koadernoan apunte guztiak hartu nituen eta koloreekin arrisku gehiago edo gutxiagoko zatiak gogoratu: gorriz, arriskutsuenak; eta berdez, berriz, abiadura haundian osatu behar diren eremuak. Beldurra nuen ea abiadurarekin lasterketako momentuan ez zidan denbora emango oharrak hartzeko. Baina, lasterketan kontzentratuta sartzen zarenean, ondo hartzen eta helarazten dira datu guztiak. Baten bat ahaztuz gero, kurba batean, esaterako, oharretan apuntatu ohi da erreferentzia gisa ikusi duzun zerbait (kartela, adibidez). Hortaz, galtzen bazara kartel hori ikusi eta non zauden jakingo duzu».

Maria Ruiz Lujanbiok dioenez, «berez, ohar denak irakurtzen dira, baina, batez ere, gorriz margotutakoak. Horiek derrigorrezkoak dira. Kurba ezkerretara edo eskubitara den esaten da, angulua nolakoa den eta zuzenguneak zenbat metro dituen. Arriskuren bat badago ere esan behar da».

«Rallyak ikusten hasi nintzen 10 urterekin, baina gero motoetara pasa nintzen»

«Rallyak ikusten orain 10 urte hasi nintzen, baina, gero, albo batera utzi eta moto lasterketetara hurbildu nintzen. Argazki kamerarekin jolasean argazkiak ateratzen hasi nintzen moto lasterketetan. Orain dela pare bat urte, lagun baten bitartez berriro hasi nintzen rally lasterketetara joaten. Orain, bitan zatitzen dut lana eta afizioa; motoetara batzuetan eta kotxe lasterketetara, beste zenbaitetan».

Pandemiaren eraginez, lasterketa asko eta asko bertan behera gelditu ziren. Horrek, Mariaren jardunean ere, noski, eragina izan zuen. «Motorren lasterketetan, antolatzaileek lasterkari bakoitzari prentsa paseak ematen zizkion, eta nik bide hori erabiltzen nuen ikustera joateko. Osasun egoera medio, gainera, ikusleek ezin zuten joan lasterketara joan. Nik, hori bai, lortzen nuen sartzea zirkuitoetara».

«Euskal Herrian afizio haundiaga dago rallyetan, motorrean baino»

Covid-19ak eragindako olatuetan, rally lasterketak bertan behera gelditu ziren. «Motorrean badago afizioa, baina, Euskal Herrian, afizioa haundiagoa da rallyetan. Horrek ekartzen zuen jende asko elkartzea zati eta kurba konkretu batzuetan; hain zuzen, jendeak gustuko dituen horietan. Horregatik hartzen zen bertan behera uzteko erabakia, jende pilaketak ekiditeko».

Martxoaren 6an, gaur zortzi, hasiko da rally denboraldia. «Gabiriko rallyesprintak irekiko du denboraldia, eta argazkiak ateratzera joango naiz», nahiz eta gustatuko litzaiokeen kopiloto bezala ere parte hartzea. «Aurten, aukeraren bat izan liteke eta, egonez gero, dudarik gabe kotxera igoko naiz. Orduan niri aterako dizkidate argazkiak».

Maria Ruiz Lujanbiok bere ametsa ere aitortzen du. «Loteria irabaziz gero, piloto bezala hartuko nuke parte. Oraingoz, kopiloto bezala jarraituko dut».

«Argazkigintzarekin nire bi pasioak uztartu ditut»

Argazkigintza da Mariaren beste pasioa, eta horri lotuta hurbildu da lasterketa askotara. Kotxe eta motoen abiaduran argazkiak ateratzea ez da, gainera, lan erraza. «Mugikor batekin hasi nintzen argazkiak ateratzen eta, asko gustatzen zitzaidanez, argazki-kamera erosi nuen. Hurrengo pausoa ikastaro bat egitea izan zen. Hasieran, modu automatikoan ateratzen nituen argazkiak eta ikastaro horretan kamera modu manualean nola erabili ikasi nuen. Kotxe eta motoetan abiadura behar da behar bezalako argazkiak ateratzeko. Gero eta gehiago ikasi dut, argazki hobeak ateratzea lortu dut eta kamera hobeak erosteko aukera izan dut. Praktikak ere, egia esateko, asko irakatsi dit. Pixkana, gauzak hobeto egiten ditut eta jendeak ere argazkiak eskatzen dizkit».

Bere argazkiak sare sozialetan ikusi daitezke eta pilotoek ere eskatzen dizkiote. «Denei gustatzen zaigu gure argazkiak ikustea, baita pilotoei ere. Hobby gisa ateratzen ditut». Hala ere, instagramen @22mariaphotos kontuan ikusi daitezke eta, Facebooken ere, Maria Ruiz Lujanbio orrialdera igotzen ditu. «Hasieran, argazkiak atera eta lasterkariei bidaltzen nizkien irudiak. Hori erokeria bihurtu zen eta, orain, argazkiak editatu eta gero, Facebookera eta Instagramera igotzen ditut. Horrela, beraiek argazkiak deskargatu ditzakete. Konfidantzako lagunei zuzenean bidaltzen dizkiet argazkiak. Ez naiz lan honetatik biziko, baina argazkiengatik ordainketa sinbolikoa eskatzen hasiko naiz. Lan haundia da eta uste dut merezi dudala. Jende askok eskatzen dizkit argazkiak eta eskertzekoa da».

Bere bi afizioak uztartzea lortu du Mariak, baina aitortzen du saiatu zela argazkigintzan beste bide batzuk irekitzen. «Dena den, kotxe eta moto lasterketetako argazkigintzara itzultzen naiz behin eta berriz. Dibertigarriagoa egiten zait».


Euskaraldiko txapa noiz eta non jaso behar duzun jakin nahi?

Dagoeneko jakinarazi dute non eta noiz jaso beharko dituzten euren txapak Pasaiako Ahobizi eta Belarriprestek. Horrez gain, aurtengo berritasun bati buruzko informazioa ere eman dute: Ahobiziak trebatzeko tailerrak.

Txapak jasotzeko lehen aukera trintxerpetarrek izango dute, astelehenean bertan. Asteartean iritsiko da Antxotarren txanda, eta hurrengo bi egunetan, hurrenez hurren, sanpedrotar eta sanjuandarrena.

Ikusi detaileak:

Hilak 14, Trintxerpe.

18:00etatik 20:00etara, Gernika plazan.

Hilak 15, Antxo.

18:00etan, 18:30ean, 19:00ean edo 19:30ean. Kultur Etxean.

Hilak 16, San Pedro.

17:00etatik 20:00etara, frontoian.

Hilak 17, Donibane.

18:00etatik 20:00etara, Juanba Berasateginn.

Ahobiziak trebatzeko tailerrak

Gaur eta bihar, gainera, Ahobizien komunikazio-estrategiak lantzeko saioak egingo dituzte Pasai Antxoko Txirrita euskaltegian. Honakoak izango dira hitzorduak:

Gaur, ostirala, 18:00etatik 20:00etara.

Bihar, larunbata, 11:00etatik 13:00etara.

Bestalde, oraindik izena eman ez dutenek aukera badute oraindik; honako esteka honetan klik eginda inskriba daiteke 2022ko Euskaraldian.


«'Biba zuek!' da tokikoen gertutasunera gehien hurbiltzen den saioa»

Galdakaoko eta Usansoloko 'Binke' aldizkariko zuzendaria izateaz gain, astean bitan ETB1eko 'Biba zuek!' saioan agertzen da Gomez Garai. Nabarmendu du euskal kulturaz «maitasunez» aritzen direla saio horretan.