Gaztetxoek euskararen aldeko Korrika Txikia egin dute Txerloian

Anaitasunaren gizonezkoen lehen taldeak jokatu duen partidaren atsedenaldian egin dute euskararen aldeko lasterketa Azkoitiko gaztetxoek. Bi itzuli egin dituzte futbol zelaiaren albotik, eta amaieran Anaitasunako kide batek lekukoak zeraman mezua irakurri du. Azkoitiko futbol klubak ere babestu du 22.Korrika.

Gero eta gutxiago falta da 22. Korrikak Euskal Herria alderik alde zeharkatzeko, eta prestaketa eta girotze lanak martxan daude aspalditik. Hori dela eta, Korrika Kulturalaren barruan, gaztetxoek Korrika Txikia egin dute gaur arratsaldean Txerloia futbol zelaian, AEK-k eta Anaitasuna futbol taldeak antolatuta.

Hain zuzen, Anaitasunaren gizonezkoen lehen taldeak Pasaiaren aurka jokatu duen partidaren atsedenaldian, 17:15ean hasita, egin dute Korrika Txikia, eta hainbat gaztetxo animatu da bertan parte hartzera. Zelaiaren ondotik bi itzuli eman dituzte, eta amaieran lelukoaren barruko mezua irakurri du Anaitasunako kide batek, Txerloiko harmailan elkartutako zaleen aurrean. Txaloz hartu dute haiek Korrika Txikia nahiz egitasmoaren eta euskararen aldeko mezua. Anaitasunak, ohi bezala, 22. Korrika babestu du, eta gaurko hitzordua prestatzen alea jarri ez ezik, diruz ere lagundu du egitasmoa. Gainera, klubak Korrikaren aldeko saski bat zozkatu du partidara bertaratu diren zaleen artean.

Hona hemen Korrika Txikiaren lekukoak zeraman mezua:

Azkoititik apirilaren 8an, ostirala, pasatuko da 22. Korrika, 14:07ean. Aurten, azpeitiarren eskutik jasoko du Azkoitiko herriak Korrikaren lekukoa, eta herriko errepideetan zein kaleetan eskuz esku ibili ondoren, urretxuarrei emango diete azkoitiarrek lekukoa, haiek beraien bidea osatu dezaten.


Danborradak ongi etorria eman dio San Prudentziori

Bart gauean, erretreta deien ostean, 23:30ean danborradari ekin zioten elkarte gastronomikoek, San Prudentzioko ospakizunei hasiera emanez. Ondoren, Alde Zaharretik eta hiriaren erdiguneko kaleetan zehar desfilatu zuten.

Gaur, berriz, Armentiako Erromeria tradizionala izango da. Eguna hasteko, Arabako Zortziko tradizionala joko dute 09:00etan Probintzia plazan. Ondoren, Armentian, 11:00etako mezaren ostean, 12:00etatik aurrera postuak, herri kirolak eta beste jarduerak izango dira egun osoan zehar. Eta 18:00etan, Probintzia plazatik, Danborrada Txikia.

Argazkiak: AFA / Quintas

ARABAKO JAIEN EGITARAUA

Deskargatu programa hemen


Getxon hasiko den Bertsolari Txapelketa Nagusiko sarrerak erosteko webgunea erori egin da

Bertsolari Txapelketa Nagusia irailaren 24an hasiko da, Getxon, eta sarrerak gaur, eguenean, jarri dituzte salgai www.bertsosarrerak.eus atarian. Hala ere, webgunea martxan jarri eta gutxira, sareak gainezka egin eta ezinezkoa izaten ari da horiek erostea. Bertsozale Elkarteak azaldu duenez, arazoa bideratzen ari dira, eta iluntzerako prest egotea aurreikusi dute.

Datorren irailaren 24an, udagoienean, hasiko da Getxon Bertsolari Txapelketa Nagusia. Ibiltaria izango da lehia, eta, Euskal Herri osoa zeharkatu ostean, Iruñean hartuko du lur finalak, abenduaren 18an. Izan ere, antolatzaileek azaldu dutenez, herrialdez herrialde, herriz herri, eragitea eta bertsolaritza sustatzea da Bertsozale Elkartearen helburua.

Getxotik abiatuta, Iruñean finala egitearen erabakia azaldu dute antolatzaileek: "Iruñerrian eragitea da asmoetako bat. Ez da asmo isolatua, Ez da asmo isolatua, Nafarroan bertsolaritza sustatzeko ahalegin handia egin du Nafarroako Bertsozale Elkarteak 1984. urtetik. Horren ondorio da, besteak beste, Nafarroako Gobernuak 2018an bertsolaritza Kultur Intereseko Ondasun izendatu izana".


A25

Saiaz mankomunitateko emakumeen indarkeriaren kontrako protokolo parte hartzailea Osakidetza, Ertzaintza eta herritarren eskutik, Farapi elkarteak gidatuta.


'Walking Football' ekimena ezagutzen

Real Sociedad Fundazioak Walking Football ekimena abiatu du, 55 urtetik gorakoek futbolaz goza dezaten. Zubietan eta Arrasaten sortu dute taldea eta eguaztenero bilduko dira, ekainaren 22ra arte, Mojategin, 11:00etatik 12:30era, entrenamendu saioak egiteko.


Atzerritartasun Lege berriaren gainean informazioa emateko saioa antolatu du udalak

"Munduko hainbat txokotatik Azpeitira etorri berri direnei zuzenduta" prestatu du erakundeak. Azaroaren 16an izango da, 15:00etatik 17:00etara, Azoka Plazako lehen solairuko aretoan. Tokia mugatua denez, aurrez izena ematea komeni dela aurreratu dute.

Joan den udan berritu zuten Espainiako Atzerritartasun Legearen, eta bereziki izan dituen aldaketen berri emateko, informazio saio irekia antolatu du Azpeitiko Udalak datorren asteazkenerako, azaroaren 16rako.

"Munduko hainbat txokotatik Azpeitira etorri berri direnei zuzenduta" prestatu du erakundeak saio hori, eta Biltzen Gizarteratzea eta Kulturarteko Bizikidetzaren Euskal Zerbitzuko abokatu batek emango du hitzaldia. Bi orduko saioa aurreikusi dute, 15:00etatik 17:00etara, eta Azoka Plazako lehen solairuko aretoan izango da.

Saio irekia izango da, baina tokia mugatua denez, joan nahi dutenek izena aurrez ematea komeni dela aurreratu dute antolatzaileek. Izena emateko, berriz, 943-54 41 84 telefono zenbakira deitu edo narroita@azpeitia.eus helbidera idatzi behar da.


Izaera sistemikoa aitortu ezinean

Aurten berrogei urte Frantziako banlieue edo auzo popularretakoek “Berdintasunaren Aldeko eta Arrazakeriaren Aurkako Martxa” burutu zutela Marseillatik Parisera arte. Aldarrikapenen artean zuten polizien gehiegikerien bukaera. Orduz geroztik testigantzak, ikerketak, bideo-grabaketak biderkatu besterik ez dira egin, ordukoa berresteko: arrazakeria arazo sakona da Frantziako Polizian. Frantzian beltz ala arabiar batek zuri batek baino 20 aldiz kontrol gehiago izango ditu. Nahel Merzouk, Alhoussein Camara, Mohamed Bendriss dira, besteak beste, aurten poliziek tiroz hildako hiru gazte arrazializatu hobengabe. Panoramari begira jarri gatzaizkio ulertu nahian zergatik ez zaion arazoari benetako konponbide politikorik ematen.

Polizia eta arrazakeria Frantzian” izenburua du Frantziako Gobernuak gorderik atxikitako dokumentuak. Arrazakeriaren aurkako ministerioarteko delegazioko batzar zientifikoak 2021eko uztailean idatzitakoa da, baina isilean atxikitzea erabaki zuten gobernukideek. Aurtengo udan osoki plazaratu zuen L´Humanité komunikabide ezkertiarrak, Charlie Hebdo-k txosten horren aipamena eginik. “Hilabetetako lana biltzen du. Polizia, ikerle eta elkarteetako arduradun batzuk onartu dute errepublikaren oinarrian dagoen gai minbera horretaz mintzatzea. Guztia zakarrontzira bota behar genuen? Ezin onartuzkoa da”, dio haserre ikerleen artean den Smain Laacher soziologoak. Argi du: “Moralki eta politikoki, akatsa izan da txostena publikatu ez izana”.

AEBetako Poliziak George Floyd afroamerikarra ito izanak haserrea mundu mailara zabaldu zuen 2020ko maiatzean. Orduan erabaki zuen Laacherrek soa Frantziako Polizian jartzea, argitzeko ea hor ere arrazakeria sistemikoaz hitz egin zitekeen –“Egun argiz izandako hilketa horrek arrazakeria sistematikoaren berri eman dio mundu osoari”, adierazi zuen Joe Biden presidenteak Floyden hilketaren biharamunean–.

Eranskinak kendurik, zazpi orriko dokumentua da eta 21 elkarrizketa ditu oinarrian. Poliziaren esparruko eragile esanguratsu andana entzun dituzte, tartean, DGPN Polizia Nazionaleko Zuzendaritza Orokorreko ikuskaria zein Polizia eskoletako hainbat arduradun. Txostenak bere horretan arrazakeria sistemikorik ez dagoela baldin badio ere, arrazakeriaren presentzia baieztatzen du: “polizia arrazistak” badaudela eta oro har, polizien formazioan eta segipenean arrazakeria saihesteko lanketa nahikorik ez dela bideratzen.

Genealogia historiko bat dago: [esklabotza garaiako] milizak, Aljeriarrak torturatu eta ito izana, eskuin muturreko sindikatuen onartzea...”

Françoise Verges

Txostena gorderik atxikitzeaz gain, oinarrian dagoen batzar zientifikoa desegin zuen gobernuak aurtengo urtarrilean. “Inolako azalpenik gabe bideraturiko desegite horrekin, gobernuak argi eta garbi erakutsi digu edozein eztabaidari eta kritikari uko egiten diola. Koldarkeria intelektualaren adibide bikaina”, Laacheren hitzetan.

Alta, arazoa hor dagoela geroz eta nabarmenagoa da. Bideo grabaketek argira ekarritako jarrera bortitz arrazistak; polizien arteko Whatsapp taldeetako adierazpen arrazistak; eskuin-muturreko Alliance Polizia-sindikatuaren emaitza esanguratsuak –botoen %49,45 eskuratu zuen abenduan, Unsa Police sindikatuarekin batera osatu hautagaitzarekin–; banlieue edo auzo popularretakoek pairaturiko itxuraren araberako kontrolen frogak… guztiak bat datoz baieztatzeko arrazakeria arazo larria dagoela Frantziako Polizian. Funtsean, uztailean Yougov-ek egindako inkestaren arabera hamar herritarretatik zazpik uste dute hori horrela dela. Nazio Batuen Erakundeak abisua luzatu zion Pariseri ekainaren 30ean: “Bada garaia polizien artean dagoen arrazakeria eta diskriminazio arazo sakonei begiratzeko”. Nazio Batuetako giza eskubideen goi-komisaria Ravina Shamdasanik piztu zuen alarma. Berehala gogorki kritikaturikoa izan zen eta “oinarririk gabekotzat” jo zituen gobernuak bere adierazpenak.

Polizia kontrolak Justiziaren aitzinera

Kontrol diskriminatzaileak bukatzeko neurriak eskatu zizkioten 2021eko urtarrilean sei eragilek Frantziako Gobernuari. Tartean daude Amnesty International edo Human Rights Watch Gobernuz Kanpoko Erakundeak eta auzoetako hainbat elkarte. Erantzunik ez ukanik, Justiziaren aitzinera eraman dute arazoa. Ez da lehen aldia, eta ikusirik gobernukideen jarrera ez da azkena ere izango.

Azken urteetan begi-bistakoa izaten ari da Polizia-sindikatuek Gobernuarengan duten boterea. Mobilizazioen bidez indar harremana beren alde daukate eta gobernukideek nekez egin dezakete polizia-sindikatuen aurka. Argazkia: Le Bonhomme Libre

Banlieue-etako lekukotasunetatik administrazioko bulegoetako ikerketetaraino badaude itxuraren araberako kontrolen frogak. Frantziako presidenteak izendaturiko Eskubideen Defendatzaileak ere plazaratu zuen datu kezkagarria 2017an: Frantziako Estatuan gazte beltz ala arabiar batek zuri batek baino hogei aldiz aukera gehiago du Poliziaren kontroletan geldiarazteko. Amnesty Internationalek argi du: “Diskriminazio-ezaren printzipioa bermatzen duen segipen zorrotzik ez dagoenez, poliziak eskumen zabalegiak ditu eta horrek ematen die kontrol diskriminatzaile horiek egiteko aukera”.

Jadanik 1992an txosten batek zioen “ezin ukatuzkoa” zela Poliziaren “eguneroko” arrazakeria. Urte horretako Giza Eskubideen Nazioarteko Federazioak eskaturiko ikerketan irakurri daitezke baieztapen horiek. Txostenean “kultura arrazista” terminoa erabiltzen dute. Ondokoa ere nabarmentzen dute: “Hierarkian goian direnen pasibotasunak, edo konplizitateak, ahalbideturikoa da”.

Hain zuzen, 30 urte pasa badira ere, begien ixte horrek bere horretan segitzen du. Gainera, Polizia-sindikatuek gobernuari begira duten eragina ikusirik, pasibotasun edo konplizitate hori esparru politikoan ere sendi da. “Gobernuek ongi tratatu nahi dute Polizia, horregatik ia ez dute gai minberatsu horiei buruz hitz egiten”, zioen 2020an Carole Reynaud-Paligor historialariak France 24 telebistan. France TV-k ekoizturiko Police: quand les syndicats font la loi (“Polizia: sindikatuek legea egiten dutenean”) dokumentalak aurkezten digu Polizia-sindikatuen menpeko eta manuko dela Barne ministerioa. Arrazakeriaren arazoa mahai gainean ez jartzeko erabakia hobeki ulertzen da hori jakinda.

Oroit gara zer nolako erantzuna ukan zuen 2020ko ekainean Barne ministro Bernard Castanerrek, erabaki zituenean itotzeko teknikaren debekua eta “frogaturiko arrazakeria” kasuen zigortzea: gauean berean sindikatuekin batu behar izan zuen; protestarako eta desobedientziarako deia luzatu zieten sindikatuek poliziei, eskuburdinak lurrera botaz ekintza sinbolikoak burutu zituzten ezker eta eskuin; eta azkenean, Barne ministro kargua kendu zitzaion.

Adierazpen horiek egin zituen bideo-grabaketa bati esker ezaguturiko indarkeria eta arrazakeria kasu baten biharamunean: kontrol batean ageri dira hiru polizia Cédric Chouviat itotzen, errepikaturiko “itotzen ari naiz” abisuei kasurik egin gabe. Biharamunean hil zen ospitalean 42 urtekoa. Baina berdin dio: gehiegi hitz egin zuen Castanerrek, Polizia-sindikatuek gustuko ez duten adierazpena egin zuelako. Aulkia hartu zion Gerard Darmanin berehala lerrokatu zen: “Pertsonalki, Polizia-bortizkeria hitza entzuten dudanean itotzen naiz. Bai Poliziak indarkeria bideratzen du, baina indarkeria legitimoa da”.

Polizia-sindikatuen boterea

Segurtasunaren Beauvau deitu jardunaldiak martxan zirela jaso zuten “Polizia eta arrazakeria Frantzian” txostena gobernukideek. “Segurtasunaren politika publikoa modernizatzeko” antolatu zituen Emmanuel Macronek hausnarketa horiek, beti ere “polizien, jendarmeen eta frantses guztien mesedetara”. 2021eko otsailetik irailera zazpi mahai-inguru bideratu zituen: polizia eta herritarren arteko harremanak; Poliziaren eta Jendarmeriaren segipena; Polizia eta Justiziaren arteko harremana; kontratazioa eta formazioa; arrisku psikosoziologikoen aurrean poliziaren babesa; ordenuaren mantenua; barne-kontrola; baldintza materialak eta bideo grabaketak.

Ez zen hitz egin Polizia-indarkeriaz –alta, auzo popularretatik atera eta hirien erdiguneetan ere begibistako bihurtu zaigu, batez ere Jaka Horien mugimenduaz geroztik– ezta arrazakeriaz ere. Are gehiago, poliziei babes osoa berresteko unea izan zen. “Konfiantza osoa” bideratu zien Jean Castex Lehen ministroak: “Nire uste sakonez, barne segurtasun indarren gehiengo handiak du egunero lan bereziki zaila egiten eta hori arauak zorrozki errespetatuz”. Hots, “Polizia eta arrazakeria Frantzian” txostenak zekarrenak ez zuen lekurik hor.

Polizia-indarkeria eta arrazakeria barnebiltzen dituen Michel Zecler rap-ekoizleak pairatutakoari Macronek emandako erantzuna izan zen Segurtasunaren Beauvau-a. 2020ko azaroaren 21ean lantokira zihoala, hiru poliziek geldiarazi, sei minutu luzez jipoitu eta irain arrazistez estali zuten. Bideozaintzarako kamara batek grabaturiko irudiei esker jakin zen egia –polizien bertsioaren arabera “indarkeria” eta “oldarraldia” burutu zituelako jipoituak–. Azaroaren 30ean aitortu zuen Barne ministro Darmaninek: “Baliteke aspaldikoak diren arazo estruktural batzuk egotea”. Baina hori baino gehiago ezin zezakeen erran, eta are gutiago egin. Castanerrek berandu ikasi zuen, baina ondorengoek badakite.

Argi gelditu zaigu uda honetan, Nahel Merzouk 17 urteko frantses-aljeriarraren heriotzarekin. Hor ere pertsona batek unea filmatu izanari esker plazaratu zitzaigun egia: kontrol batean, tiroz hil zuten gaztea ekainaren 27an. Lehen adierazpenean “ezin barkatuzkotzat” eta “ezin ulertuzkotzat” jo zuen gertatutakoa Macronek eta hildakoaren hurbilekoei “sostengua” eta “atxikimendua” bideratu zizkien. Baina, Polizia-sindikatuak haserreturik, berehala kokatu zen berriz beren aldean, biktimarentzako urrikimendu oro haizatu eta poliziak itsuki sostengatu zituen.

Alliance eta Unsa sindikatuek zabalduriko agiri ofizialak herritar, eragile sozial, eta hautetsi andanaren kexua eta harridura eragin bazituen ere, presidenteak bere horretan segitu zuen. Gerra zibilerako deia zirudien polizien mezuak: “kaltekorren” eta “basatien tropelen” [banlieue-etako matxinatuak] aurkako “gudurako” deia luzatu zuten.

Bederatzi gau iraun zuten matxinadek. Gobernuak errepresiora mugatu zuen erantzuna: 40.000 polizia eta jendarme mobilizaturik –2005eko matxinada gogoangarrietan baino hiru aldiz gehiago– eta 4.000 atxiloketa zortzi egunez, erdia baino gehiago epaiturik eta 1.800 kartzelara kondenaturik. Arreta gurasoengan jarri zuten gobernukideek, atxiloturiko umeen gurasoak zigortzeko bidea irekiz –laguntza sozialak moztu ala "bi urteko zigorra eta 30.000 euroko isuna"–. Orduz geroztik, hirigintzako politikari dagokionez, ez da ezer berri planteatu. Ezta arrazakeriari eta indarkeriari dagokienez ere.

Auzo popularretako “basatien tropelen” aurkako “gudurako” deia luzatu dute polizia-sindikatu nagusiek

Egun horietan hamar salaketa jarri ziren IGPN polizien inspektoretzan, eta ikusteke dago zer nolako erantzuna emanen zaien. Kasu larrienei dagokienez, hildako bat, herritar bat koma egoeran eta hamarnaka kolpatu eragin zituen errepresioak. Poliziak LBD bola jaurtigailuz buruan kolpaturiko eta ondotik jipoituriko Hedi R.-ren kasua dugu gehien aipaturikoa. Bideozaintzarako kamara bateko irudiek eta lekukoen testigantzek polizien bertsioa gezurtaturik, lau polizia galdekatu zituzten. Hiru kontrol judizialpean aske eta laugarrena, LBD bola jaurtitzailea, preso sartzeko erabakiak Polizia-sindikatuen haserrea piztu zuen eta berriz abiatu zuten protesta mugimendua: lan uzteak edota zerbitzu minimoak errepikatu zituzten ehunka poliziek. Sindikatuekin bildu behar izan zuen Barne ministroak uztaila bukaeran, eta satisfos atera ziren bileratik: “Entzun nahi genuena erran digu ministroak. Gurekin lerrokaturik da”, Alliance-ko bozeramailearen hitzetan. Azkenean, aske utzi zuten laugarrena ere, kontrol judizial pean.

Metatuz doazen gehiegikeriak

Nahelen hilketa izan da matxinaden detonagailua. Baina beste bat izan zitekeen, berdin-berdin. Hogei egun lehenago, 19 urte zituen Alhoussein Camara ginearra hil zuen tiroz Poliziak. Iaz 39 herritar hil zituen Frantziako Poliziak, eta aitzineko urtean 52. Eta gerora ere bide beretik jarraitzeko arriskua dago, ikusirik oinarrian diren arazoei ez zaiela begiratzen: hiritik bazter, ghetto batzuetan metaturik mantentzea migratzaileen alaba-semeak; lan mundutik baztertuak izatea; polizien kontrol diskriminatzaile errepikakorrak jasatea; zerbitzu publikoak auzo horietatik ia desagerrarazi izana; komunikabideetan zabalduriko gaizkilearen eta basatiaren estigmak pairatu beharra, eta abar.

Politologo dekolonial Françoise Vergesek dio iraganean dagoela gaitz horren oinarria: “Errotik arrazista den zeozer dago Frantziako Poliziaren erakundean. Genealogia historiko bat ageri da [esklabotza garaiko] landaketetako miliza armatuetatik hasi eta Polizia kolonial, kolaboratzaile, faxista eta antisemitaraino. Aljeriarrak torturatu, hil eta ito zituen, eskuin muturreko sindikatuak onartu ditu. Bere formakuntza militarista eta gizonkerian oinarritua da”. Poliziek ezinbesteko zeregina zuten esklabotzak eta kolonialismoak berekin zekarten menpekotasuna bermatzeko. Hor dugu adibidez, XIX. eta XX. mendeetako Indigenaren Kodea, kolonizatuei bideraturiko zigor-erregimen berezia.

Berdintasunaren Aldeko eta Arrazakeriaren Aurkako Martxa burutu zuten 1983an Marseillatik hasi eta Parisera arte. 100.000 lagun batu ziren hiriburuan. Ordungo aldarriek gaurkotasun handia dute oraindik. Argazkia: Brahim Chanchabi

Orduz geroztik, auzo popularretako errealitatea ere dugu genealogia horren parte. Bigarren Mundu Gerraren biharamunean, lan-indarra lortzeko immigrazio-politika bat bultzatu zuen Frantziako Estatuak –milaka eta milaka langile ekarraraziz Aljeriatik, Marokotik, Tunisiatik, Italiatik, Portugaletik eta Espainiatik–. 1960ko hamarkadatik aitzina, hiri bazterretan eraiki zituzten dorreak, bertan aterpetzeko asmoz. Laster agertu zen hirigintza eredu horrek ez zuela kohesio soziala bermatzen eta kaltegarri ere zitzaiela bertakoei. Sarcellite neologismoarekin izendatzen hasi ziren bizileku horiek dakarten depresio eta asperdura izaera –Sarcelle banlieue-ko batek hitz hori erabili zuen elkarrizketa batean, bere gaizki-izatea izendatzeko–. 1979an izan zen auzo horietako lehen matxinada, Poliziaren gehiegikeri batek pizturik. 1983ko martxoaren 28an gose greba abiatu zuten Minguettes deitu Lyoneko auzo popularreko gazte batzuek. Ondokoa zioen beren agiriak: “Ekintza hau dator [Polizia] indarkeria berrien ondorioz, eta batez ere etorkin jatorria duten gazteentzako gogortuz doan giroari erantzuteko: arrazismoaren suspertze nabarmena, langabezia, gure auzoen hondatzea, Lyon metropoli-eremuan etxebizitza berriak lortzeko ezintasuna eta beste”. Berdintasunaren Aldeko eta Arrazakeriaren Aurkako Martxarekin eman zioten jarraipena grebari: urriaren 15ean 30 lagun abiatu ziren Marseillatik eta 100.000 iritsi ziren Parisera abenduaren 3an. Orduz geroztik 40 urte pasa badira ere, gaurkotasun handiegia izaten segitzen du garaiko irakurketak.

Erreportajeari osagarri, Quartier General komunikabideak Michel Kokoreff soziologoari egindako elkarrizketa (CC bidez gurera ekarria): "Polizia-sindikatuekilako kogestio batean dabil botere politikoa".


Jone Gonzalez: “Sariak mundura jauzi egiteko leiho bat dira”

Jone Gonzalez diseinatzaile ondarrutarra IV. Mallorca Design Day-ren baitan antolatzen den Espainiako estatuko Moda Sarian finalista izan da, hain zuzen ere, Bloom bildumarekin. Covid osteko sormena izan da aurtengo gaia, eta hiru egunez moda erdigunean ezarri dute Mallorcan.

Otsailean itxi zuten lehiaketan parte hartzeko aukera, eta diseinatzaile bakoitzak sei look aurkeztu behar zituen. Nelez izenarekin sinatzen duen Jone Gonzalez diseinatzaile ondarrutarrak aukera aproposa ikusi zuen bere lana aurkezteko: “Gaia aproposa zen, nire bilduma loreetan dago oinarrituta, eta gainera konfinamendu ostean landu nuen. Hortaz, pandemian bizi izan genuen iluntasunetik ateratzeko trantsizio bezala aurkeztu nuen lana. Garai ilunetik atera eta berriro bizitzara bueltatzea da irudikatu dudana”. Ideia koloreen bidez islatu du, hain zuzen ere, kolore beltzak nagusitasuna duten looketatik, urdinak nabarmentzen direnetara, arrosatik igaro eta laranjan bukatuz, “berriz bizitzara bueltatzea irudikatuz”.

Lana aurkeztu eta aste betera, finalistetako bat zela jakinarazi zioten. Aurreko urteetan sariaren irabazlea eta balearretako sariduna izaten dira lana pasarelak aurkezteko aukera izaten dutenak, baina aurten, aldaketa bat eman da: “Nire lana asko gustatu zitzaiela esan zidaten eta lehenengo postua oso lehiatua egon zela, hortaz, erabaki bat hartu zuten: aurten saridunaz gain, finalistak ere bere lana aurkeztuko zuen Mallorca Design Dayko pasarelan”. Pasarelan hamar lan aurkeztu behar zituen, aurretik egindako sei eta lau berri.

Hortaz, buru belarri jarri behar zen, hilabete bat baitzuen lau look egiteko. “Kaosa izan da niretzat, Nelezen bilduma berrian nengoen lanean buru belarri, eta dena batu zitzaidan”. Aste gogorrak izan direla onartu du ondarrutarrak. “Nire bilduma lantzen sei hilabetez aritu nintzen, eta orain aste eta erdira mugatu zitzaidan denbora tartea. Lorik egin ezinik, josi eta josi aritu nintzen nire amarekin batera”.

Lana aurkezteko unea heldu zen, eta une “oso berezia” izan zela aitortu du : “Konfinamendu ondoren graduatu nintzen eta ez nuen aukerarik izan desfilea egiteko, eta azken finean, gure laneko unerik politenetakoa gure lana erakustea da”. Hortaz, Mallorcara heldu eta bilduma osoa landu eta aurkezteko unea heldu zenean emozioak pil-pilean zituen: “Lan batzuk ez nituen ezta probatuta ere, lehenengo aldiz ikusten nituen modeloek jantzi zituztenean. Oso une berezia izan zen, emozio asko nituen barruan”.

Gonzalezen esanetan sariak eta ekimenak bereziki garrantzitsuak dira diseinatzaile berrientzat: “Oso zaila da bidea egitea, eta horrelako ekimenak nahiz sariak mundura jauzi egiteko leiho bat dira. Jendeak zure lana ezagutzeko modua eta baita harremanak sortzekoa ere bai. Testuinguru hauek jendearengana heltzeko bideak dira”.


Europako Eskaera Batzordeak Eitzagan gertaturikoa argitzeko informazio gehiago eskatu du

Parlamentari batzuek eta Eskaera Batzordeko presidenteak adierazi dute "Europako Batzordeak ez duela agindutako ikerketa egin". Hori dela eta, lur-jausiari loturiko dokumentazioa eta txostenak eskatu dituzte.

Euskal herritar batek Zaldibarko hondakindegian gertaturikoak ikertzeko eskaria eraman du gaur Europako Parlamentuko Eskaera Batzordearen aurrera. Herritarra Carlos Alonso da, eta bozeramaile lanak egin ditu Zaldibar Argitu, Ekologistak Martxan eta Ermuko Sallabente Auzo Elkartearen izenean. Alonsok Zaldibarko zabortegian gertaturikoak ikertzeko eskatu dio Europako Batzordeari, bertan arau-hausterik egon ote zen jakiteko. Bereziki, kudeaketa eta kontrol funtzionamenduak zelakoak izan ziren ikertzea eskatu du.

Ekologistak Martxanek, Zaldibar Argituk eta Ermuko Sallabente Auzo Elkarteak hedabideetara bidalitako oharraren arabera, Europako Eskaera Batzordeak eskaria aintzat hartu du, eta horrenbestez, Europako Batzordeari eskatu dio lur-jausia ikertzeko. Eskaera Batzordeko presidenteak eta Parlamentuko hainbat legebiltzarkidek "agintariek emandako informazio eta dokumentazio guztia helaraztea eskatu" dute, Europako Batzordeak behar beste ikertu ez duelakoan. Batzordearen "jarduerarik eza" salatu dute.


PANeko enbaxadorea: "Palestinarren % 10ek babesten dute Hamas, baina errepresioak babesa indartuko du"

Palestinako Aginte Nazionalak Espainian duen enbaxadore Husni Abdel Wahedek salatu du AEB eta Europa Israel zirikatzen ari direla, Gazako Zerrenda suntsitzeko, eta "horrek esan nahi du hiltzeko baimena dutela".

Palestinako Aginte Nazionalak Espainian duen enbaxadore Husni Abdel Wahedek argitu du palestinarren % 10ek soilik babesten dutela "islam politiko osoa", besteak beste, Hamas taldeari zeharkako aipamena eginda. Dena den, ohartarazi du Israelen errepresioa areagotzen bada, babesa ere handitu egingo dela.

Radio Euskadiko "Boulevard" saioan egin dioten elkarrizketan, Abdel Wahedek salatu du Israel zirikatzen ari direla AEB eta Europa, Gazako Zerrenda suntsitzeko, eta "horrek esan nahi du hiltzeko baimena dutela". Era berean, urte luzez palestinar herriak bizi izan duen okupazioa kritikatu du, baita Mendebaldearen "moral bikoitza" ere: "Zergatik onartzen da terrorismoa biktimak palestinarrak direnean, baina ez israeldarrak direnean? ", galdetu du.

Elkarrizketan, gaitzetsi du Mendebaldea "tranpan jaustea"; Hamasek bahituta dituen israeldarrekin arduratzea eta ez, aldiz, oinarrizko eskubideen —tartean bizitza eskubidea— urraketa pairatzen duten 15 milioi palestinarrekin.

Hartara, Abdel Wahedek naturaren lege batekin erkatu du Ekialde Hurbileko egoera: "presioa etengabe areagotzeak leherketa bat eragiten du halabeharrez". Hala, ziurtatu du gatazkak luze iraungo duela, "eta gertaera hori behin eta berriro errepikatuko da", lurralde okupatuak dauden eta Israelek "politika faxistek" jarraitzen duten bitartean. "Ez dugu Hamasen jokabidearekin bat egiten, baina gogor egiten jarraituko dugu gure oinarrizko eskubideak berreskuratu arte", bukatu du.


Asfaltatze lanak eginen dituzte Elizondoko hainbat karriketan bihar eta etzi

Elizondoko Herriak bilera informatiboak egin ditu azken egunetan, lanen eraginak nabarituko dituzten barrideak ohartaratzeko

Asfaltatze lanak eginen dituzte Elizondoko karriketan ortzegun eta ortziralean, eta lanak egin eta biharamuneraino ezin izanen dira autoak karriketan aparkatu.

Bihar Amaiurko Gaztelua eta Maurizio Berekoetxea karrikak asfaltatuko dituzte Aita Donostiako bidegurutzeraino, baita Aita Donostia karrika ere. Beraz, egun hauetan ezin da kotxerik aparkatu bertan.

Ortziralean, berriz, Jaime Urrutia karrikatik Merkatuko Plaza ingururainoko eremua (farmaziatik Bar Juli dagoen tokira) asfaltatuko dute, hortaz, ortzegunetik larunbatera ezin izanen da eremu horretan autorik aparkatu, eta parkinga ere ezin izanen da erabili, autoak ezin izanen baitira sartu edo atera. Gainera, Merkatuko Plazatik plaza aldera ezin izanen da Jaime Urrutia karrikan autoarekin sartu, hortaz, Burges karrikaren trafikoaren norabidea hiru egun hauetan aldatuko da, Santiago karrikatik beherantz bideratuz trafikoa larunbateraino. Mendinueta karrikan ere lanak eginen dituzte etzi, Ikastolaren goitiko eraikinetik Baztan Berrira sartzeko bidegurutzeraino, Baztan Berrirako sarbidea hetsiz.

Lanak egiten diren bitartean, Lanbide Eskolako kirol kantxan aparkaleku berria ireki dute herritarrek erabiltzeko.


Bideoa: Balizak jartzeko sekretuak hizpide 'Tapa pala!' bideo sortan

'Tapa Pala!' bideo sortan Eugenio Camio eta Jose Manuel Etxabe getariarrak dira aste honetako protagonistak. Getariako Arraun Elkarteko batzordeko kideak dira gaztetatik, eta egun, 70 urte baino gehiago badituzte ere, fin jarraitzen dute estropadetan ikusten ez den lana egiten.


"Ni de coña"

12 urtetik gorakoentzako filma. Gaztelaniaz.


“Autentikoak izaten saiatzen gara, gure izaera tabernan islatzen”

Nor dago Bizargorri tabernaren atzean?

Bi bazkide hasi ginen, baina orain nire bikotekideak, Amaia Rubiok, eta biok daramagu. Bera barran egoten da, eta ni arduratzen naiz banaketaz, hornitzaileekin hitz egiteaz… Osasun arazo batzuk tarteko, orain erritmoa apur bat jaitsi behar izan dut, baina saiatzen naiz ahal bezainbeste laguntzen.

Nondik datoz izena eta estiloa?

Izena erraza izan zen. Hasierako bazkide biok bizarra generaman, eta hemen ondotik bidegorria pasatzen denez, bada, Bizargorri. Dena den, tabernak bi izen dauzka: Bizargorri eta Izargorri. Estiloari dagokionez ere, antzeko. Itsasoaren ondoan gaudenez, jendeak gustuko du pirata estiloa. Eta, zergatik ez esan, gu ere pirata samarrak gara. Egia esan, oso azkar erabaki genuen hori guztia.

Zer jende mota etortzen da Bizargorrira?

Denetarik etortzen da. Saiatzen gara gertuko taberna bat izaten, gustura egoteko leku bat eskaintzen. Orain eskaintza handia dago elikaduraren arloan, eta guk horiek guztiak eroso sentitzea nahi dugu. Norbaitek gomendatuta etortzen da jende asko, eta, normalean, behin etortzen dena berriz ere etorri ohi da. Donostian dagoen eskaintzatik aldentzen den zerbait eskaintzen saiatzen gara, jendeak ongi pasa dezan nahi dugu.

Nolakoa izaten ari da pandemiaren osteko itzulera?

Egia esan, erakundeek gutxietsi eta mespretxatu gaituztela uste dugu. Lehen, paseoan zebilen jende asko sartzen zen, baina orain ez: badirudi taberna batean sartzen bazara kutsatu egingo zarela, baina gero denok ikusi dugu autobusak nola doazen. Jendeak ez du lehen bezala poteatzen, gutxi batzuk kenduta.

Eta, gero, diru laguntzen afera dago: guk bi urtean 1.500 euro baino ez ditugu jaso. Orain Europatik datozenak eskatuko ditugu, baina uste dut Hendaiako zubian pasa ezinda geratu direla [barrez].

Zuen karta harritzekoa da: denetarik duzue.

Lehen esan dizudan bezala, guretzat funtsezkoa da edozein pertsona etorri eta gustura jateko zerbait eduki ahal izatea. Ireki genuenetik hona ez da inoiz gertatu norbaitek kartan gustuko ezer ez topatzea. Horixe eskaintzen dugu Bizargorrin: elikadura ohitura ezberdinak dituen jendea mahai beraren bueltan batu ahal izatea.

Orain arruntagoa da tabernek aukera beganoa izatea, baina zuek betidanik izan duzue aukera. Eta ez hori soilik: karta oso bat duzue eurentzat.

Nik lagun begano asko ditut, eta egia da hasiera batean eurek bultzatu nindutela tabernan aukera beganoak jartzera. Baina azkenerako guk ere gustua hartu diogu, eta oso eskaintza zabala dugu. Gure berezitasuna paella beganoak dira.

Bestalde, egia da momentu honetan osagai prozesatu batzuk erabiltzen ditugula, baina hurrengo urteari begira eskaintzen dugun janari guztia etxean egina izatea nahi dugu —egun %80aren bueltan gaude—; uste dut horrek aldea markatuko duela. Lantegi bat jarriko dugu biltegian, dena guk egin ahal izateko. Baina orain, pandemiarekin, dena mantsotu da.

Begano eta zeliakoentzat ere plater sinple eta azkarrak egitea posible dela erakusten duzue.

Guk parekatu nahi izan ditugu, alde batetik, jende orojalearen eskaintza, eta, bestetik, gaixotasun batengatik edo ideologiagatik zenbait elikagai jateari utzi diotenen eskaintza. Horregatik, bi kartek atal berberak dituzte: anoak, bokatak, plater konbinatuak…

Kartatik ze plater gomendatuko zenuke?

Nik argi nuen paellak eta haragi-bola ogitartekoak egingo nituela. Gure bokatetako asko betiko platerak dira, baina ogi artean jarriak: tripakiak, urdaiazpikoa patata, arrautza eta piperrekin… Astero zortzi bat kilo haragi-bola egiten ditugu, eta udan hamabi kilo izatera iristen dira.

Etxera ere eramaten dituzue jakiak.

Bai, eta horrek salbatu gaitu, neurri batean. Izan ere, pandemia hasi zenean jende asko hasi zen etxerako zerbitzua eskaintzen, baina ordurako guk urte eta erdiko eskarmentua genuen, eta jendeak dagoeneko ezagutzen gintuen. Pizzak eta kebabak izango ez ziren zerbait eskaini nahi genuen, etxeko janaria. Eta ikusi dugu jendeak hori eskertu duela.

Gainera, gurea leku estrategikoa da: jende asko bizi den zona baten erdian gaude. Eguraldi txarra egiten duenean ere lagungarri zaigu, neguan jende gutxiago ateratzen baita jatera.

Gainera, auto berezi batean eramaten dituzue, ezta?

Jada ez. Lehen Renault 4 bat genuen, baina hondatu egin zen, eta orain auto txiki batekin ibiltzen naiz. Renaulta gordeta daukat, eta asmoa zaharberritzea da. Gainera, oso baliagarria zen publizitatea egiteko, jendea harrituta geratzen baitzen begira. Motoan ere ibili izan gara, baina euria zela edo eskaerak sartzen ez zirela —pentsa, txerrikume osoak ere eraman izan ditugu—, gaur-gaurkoz ongi moldatzen naiz autoarekin.

Jarduera bereziak antolatzen dituzue?

Tarteka zerbait egin izan dugu: kontzertuak, magia, bakarrizketak… Leku askotatik deitzen digute hemen jotzeko eskatzeko. Lacrosse talde bat ere babesten dugu: Donosti Piratak dute izena, nola ez. Heavy Jaiako antolatzaileak gure lagunak dira, eta eurek babesten gaituzte guk jaten ematearen truk. S.A. eta Leize ere hemen egon dira.

Aurrera begira, egunen batean biltegian jantokia egiten badugu, kontzertu handiagoak egitea gustatuko litzaidake. Baina, tira, oraingoz ea pandemia aurreko erritmoa hartzen dugun eta buruan ditugun ideia horiek guztiak aurrera eraman ditzakegun.

Kanpotik ikusita, badirudi asko zaintzen duzuela estiloa.

Autentikoak izaten saiatzen gara, gure izaera tabernan islatzen eta xehetasunak mimoz zaintzen. Zoritxarrez, gisa honetako gero eta taberna gutxiago daude, dena gero eta artifizialagoa baita. Guretzat, musika ere garrantzitsua da: edozerk ez du balio. Hemen Iron Maiden jartzen duzu bolumen baxuan eta jendeak oso gustura hartzen du kafetxoa [barrez].


The Makers

Ekitaldi honen helburua ekintzailetza, autoenplegua eta ekonomiaren sustapena bultzatzea da. Hori aurrera eramateko, lan-mundura egokitutako trebetasun

sozial eta sorkuntza- eta berrikuntza-trebetasunak lantzeko prozesu bat jarriko da martxan, udalerriaren beharrizanak oinarritzat hartzen dituzten hainbat jarduera,

dinamika eta erronkaren bidez. Garatzeko eta profesionalki zein pertsonalki hazteko gogoa duten pertsonei eta taldeei zuzendua, edo, besterik gabe, ekintzailetzaren munduaren gaineko jakin-mina dutenei. Izena emateko, QRa eskaneatu behar da.


Jose Antonio Gonzalez Salazar, Gasteiz Konexioan jardunaldiak eta Aritz Ibarra, aste honetako ALEAn

ALEAren 348. zenbakian, kontsumo ohiturei buruzko Gasteiz Konexioan jardunaldiak, Jose Antonio Gonzalez Salazar Domaikiako apaiza eta etnografoa, eta Aritz Ibarra ilustratzailearen Gasteiz 1200: defentsa amaigabea eleberri grafikoa.

Sakonean: Labetik saskira, eraldaketarako hamaika osagai. 'Eraldaketa lapikoan!' izenburupean, kontsumo ohiturei buruzko gogoeta egin dute Gasteiz Konexioan jardunaldietan. Ortutik mahaira, elikadura sisteman gertatzen diren desoreken aurrean, ikuspegi agroekologikoa txertatzeko beharra azpimarratu dute hizlariek. Anakoz Amenabarren erreportajea.

Elkarrizketak:

Jose Antonio Gonzalez Salazar, etnografoa: "Komunitate zaharren aztarnak dira gaur egungo kontzejuak". 82 urterekin lanez gainezka dago Gonzalez Salazar etnografoa. Urte luzez toponimia, historia eta ohiturak ikertu ditu, batez ere apaiz aritu den inguruetan: Bernedon eta Zuian. Antzinako grabazioen gidoiak osatzen ari da orain, eta baita Zuiari buruzko liburu bat idazten ere. Juanma Gallegoren elkarrizketa.

Aritz Ibarra, ilustratzailea: "Gertakari epiko hau oroimen kolektibora gehitu nahi dugu". Aritz Ibarra ilustratzaileak Gasteiz 1200, defentsa amaigabea eleberri grafikoa aurkeztu du. Urte eta erdiko lanari esker, hiri nafar bat zenaren setioa, erresistentzia eta konkista birsortu ditu komikian. Mikel Buruagaren elkarrizketa.

Gaurkotasuna eta Hamaika Saltsa:

Aurrekontuak, krisiari begira. Iazkoak baino aurrekontu handiagoak agindu dituzte 2023rako Gasteizko udal gobernuak (435 milioi euro), eta Arabako Diputazioak (650 milioi euro). "Ezhoiko" egoerari erantzun nahi diote.

Alkateak murala defendatu du. Iruña Okako alkatea "harrituta" agertu da arkitektoen elkargoak jarritako salaketagatik. EAJk gogoratu dio hasieratik ohartarazi ziotela gizarte etxeko murala egiteko baimena behar zela.

Herriko energia, garestiagoa. Erriberabeitia Bizirik-ek salatu du Ekian parke fotovoltaikoarekin lotutako Ekiluz enpresara aldatu diren bizilagunei %30 garestitu dizkietela argiaren fakturak. "Gardentasuna" galdegin dute.

Desadostasunak ibilbide berriaz. Jaurlaritzak Gasteizko tranbia Zabalganera eramateko trazadura proposatu du, baina Urtaran alkatea aurka agertu da. Oposizioak dio hegoaldean "trafikoaren kaosa" areagotuko duela ibilbide horrek.

Martxan da jada negurako plana. Aldundiak neguko bidezaintza plana abiatu du. Kuadrillei emandako dirua %30 handituko du aurten, erregaien kostua handitu delako eta profesionalen jarduna "gehiago baloratu" duelako.

Ahoz aho, helduen ordua. Heldu da kontua helduentzako euskal kontalarien zirkuitua eta kontalaritza sorkuntzaren saria sortu berri dituzte, "nagusiek ere ipuinak nahi ditugulako". Barrundian eta Iruraiz-Gaunan izango dira saioak.

Bideo-kopla onenei saria. Abenduaren 1ean, Julio Soto, Peru Abarrategi, Oihane Perea eta Irati Andaren bertsoekin eta sari banaketarekin amaituko da bideo-kopla lehiaketa. Publikoaren eta epaimahaiaren sariak egongo dira.

Beste edukiak:

Iritzia: Iñaki Lazkano, Sorioneku gara!

Sarean: #IrulegikoEskua

Gastronomia: Disfrutometroa, Tortilla onenaren bila

Zozketak: Euskal Herriko Bertsolari Txapelketa, Parral Taberna eta Ainarak dokumentala

Euskararen Agenda: azaroaren 18tik 24ra

ONLINE IRAKURRI

Izan zaitez ALEAkide eta babestu ALEA


Arrizabalagak eta Aldaik jokatuko dute Emakume Master Cupeko Lau t'erdiko finala

Olatz Arrizabalagak erakustaldia eman du Gaminderen aurka (22-2) lehen finalerdian. Bigarrenean, Aldai aise nagusitu zaio Arrillagari (22-7). Horrenbestez, bi faboritoak egongo dira larunbateko finalean.

Olatz Arrizabalagak eta Amaia Aldaik jokatuko dute Emakume Master Cupeko Lau t'erdiko finala. Bi faboritoek iragarpenak bete dituzte, eta nagusitasunez gailendu dira finalerdietan. Arrizabalagak 22 eta 2 irabazi dio Gaminderi; Aldai, aldiz, 22 eta 7 gailendu zaio Arrillagari.

Lehenengo finalerdian, Olatz Arrizabalagak ez dio aukerarik eman Gaminderi. Partidaren hasieran, banakoa ikusi ahal izan da markagailuan, baina hortik aurrera, gernikarrak erakustaldia eman du. Bere sakearen laguntzarekin, zuloa zabaldu du markagailuan (17-1). Gaminde, erantzunik gabe, gaindituta agertu da uneoro. Laukizeko atzelariak beste tanto bat egiteko aukera izan du (17-2), baina Arrizabalagak sakea berriz hartu, eta partida sendotasunez itxi du (22-2).

Bigarren partida lehiatuagoa izatea espero zen, baina Amaia Aldai egungo txapeldunak, arazo handirik gabe gainditu du Miriam Arrillaga. Hasierako 8 eta 0eko partzialak bidea argitu dio Dimako pilotariari. Hortik aurrera, Arrillagak tantoak urratu dizkio Aldariri, eta markagailua estutu du (4-10). Hala ere, jarraikortasuna falta izan zaio, eta faboritoak tarteak handitu ditu, 22 eta 7ko emaitzarekin irabazi arte.

Final handia, hurrengo larunbatean izango da, hilak 11, Zornotzan. Bertan, momentuko bi pilotari onenek enegarrenez izango dute txapela jokoan.


Poesia eta antzerkiarekin oroituko dira frankismoaren biktimak

Asteazken honetan, hilak 13, 87 urte beteko dira tropa frankistek Donostia hartu zutenetik. Data hori baliatuta, bi ekitaldi antolatu ditu udalak Donostiako Memoria Historikoaren egunean biktimak oroitzeko: eguerdian lore eskaintza egingo du udalbatzak, eta arratsaldean, Federico Garcia Lorcaren poemetan oinarritzen den ikuskizun antzeztua eskainiko da Udal Batzar aretoan.

Aurreko urteetan egin den moduan, aurten ere 12:00etan bilduko dira ordezkari politikoak memoria historikoaren elkarte eta biktimen senideekin Lasta plazan, gerra zibilean eta diktaduran hildakoak omentzen dituen Dual eskulturaren aurrean. Lore eskaintzaz gain, Kukai Dantza taldeak pieza bat eskainiko du biktimen oroimenean.

Arratsaldean, Federico Garcia Lorcaren azken poemak gorpuztuko dira. Sonetos del amor oscuro Granadako poetaren hilketatik 50 urtera topatu ziren 36 testu dira. Horietako hamaika izango dira emanaldiaren abiapuntu, eta argitaratu arte egindako ibilbidea azalduko dute hainbat pertsonaien bitartez.

Ekitaldia arratsaldeko 18:00etan izango da eta parte hartu ahal izateko gonbidapena eskatu beharko da irailaren 13a baino lehen, 943-48 38 98 telefono zenbakian edo giza_eskubideak@donostia.eus helbide elektronikoan.


Dantzan jarri gaitu Ines Azpiazuk

Dantzari buruzko telesail dokumental bat eta bi liburu proposatu dizkigu Ines Azpiazuk.

Ines Azpiazuren proposamenak "Baipasa"ko Whatever tartean, dantza ardatz hartuta:


Aguraingo ostalariek "inolako alternatibarik gabe" daudela salatu dute

Ostalaritzaren aldeko mobilizazioek ez dute etenik. Asteburu honetan, Agurainen ere kalera atera dira, ostalariak "pandemiaren errudun" sentiarazi dituztela salatu eta herritarren "jarrera arduratsua" txalotzeko.

Aguraingo ostalariak "haserre eta kezkatuta" daude, euren "bizimodua" diren taberna eta jatetxeak arriskuan daudelako. "Pandemiaren hasieratik, konponbideak bilatu ordez errudunak bilatu izan dira: pertsona migranteak, gazteak, umeak… eta, noski, ostalaritza", deitoratu dute Agurainen, igande honetan egindako mobilizazio jendetsuan: "Ireki genuenetik jomugan egon gara eta pandemiaren errudun gisa tratatu gaituzte".

Salatu dutenez, garraio publikoa eta merkataritza gune handiak jendez beteta dauden bitartean, "murrizketa guztiak ostalaritzara bideratu dira". Azken dekretuak, gainera, taberna eta jatetxe guztiak ixtea agindu du; Eusko Jaurlaritzak 4.000 euro arteko diru laguntzak iragarri dituen arren, "inolako alternatibarik eskaini gabe" jarraitzen duela diote Aguraingo ostalariek. "AHT eta horrelako proiektu txikitzaileetan dirutza xahutzen den bitartean, osasun publikoa berdin jarraitzen du eta guri limosna ziztrin bat eskaini digute", adierazi dute.

Dozenaka lagun bildu dira igande honetan Agurainen, ostalaritzaren alde. / ALEA

Aguraingo herriari eskerrak

Igandeko elkarretaratzean, ostalarien aldarriak zabaltzeaz gain, Aguraingo herriari eskerrak emateko baliatu nahi izan zuten; azaldu dutenez, asko izan baitira azken boladan jaso dituzten elkartasun mezu eta keinuak. Horrekin batera, azken hilabeteetan aguraindarrek izandako "jarrera arduratsua" txalotu nahi izan zuten ostalariek: "Batzuk kontrako bertsioa zabaltzeko ahalegina egin dute, jazarpen poliziala justifikatzeko asmoarekin. Horren aurrean argi diogu: mila esker Agurain! Eta laster taberna eta jatetxeetan elkartuko gara".

Halaber, ostalariek elkartasuna helarazi diete "kaleratuak izaten eta egoera gogorrak pasatzen ari diren langile guztiei", horien artean Asparreneko Lyrsa-Derichebourg enpresako langileei. Azkenik, hurrengo egunetan, osasungintzan, hezkuntzan, ostalaritzan eta "edozein herri sektoreren" mobilizazioetan parte hartzeko deia luzatu dute.


Abisu laranjatik horira igaro da Gipuzkoa barnealdea

Zaparradek ez dute etenik izan, baina euri gutxiago bota du azken orduetan. Hala, Euskalmetek arrisku handiko egoeratik arrisku ertaineko egoerara jaitsi du alerta: abisu horia da indarrean. Hemendik eta gauerdira arte, prezipitazio iraunkorrek jarraituko dute eta 10-20 l/m² inguru pilatzea espero da.

Debagoienera etorrita, egubakoitzetik zapatura arteko gaua errekari eta lur-jausiei begira igaro dute herritar ugarik; adibidez, Bergarako Bolua, Zubieta eta Ibaiondoko bizilagunek. Azken horiek garajeak garbitzen aurkitu ditugu gaur.

Bestetik, Boluko auzokide guztiak dagoeneko itzuli dira haien etxeetara. Gaur eguerdian bukatu dituzte luiziari aurre egiteko lanak.

Zenbait errepide, itxita

Luiziak eta asfaltoan sortutako arrakalak direla-eta, bailarako zenbait puntutan errepideak itxita daude. Aramaion, Gorlarako bidean, Eskoriatzan edota Leintz Gatzagan daude arazoak. Informazio guztia dago eguneratuta Trafiko Zuzendaritzaren mapa honetan.

Gorlako irudia, gaur goizean.

Arlabango errepidea, pitzatuta.

Aretxabaletako Basabe baserria baino apur bat gorago, lurra eta zuhaitzak erori dira bidera.

Urkuluk gainezka egin du

Eguaztenean edukieraren %90era iristear zen Urkulu. Ordutik ehunekoak etengabe jardun du hazten, eta gaur %100era iritsi eta gainezka egin du.

Datozen orduetarako iragarpena

Euskal Autonomia Erkidego guztian abisu horia dago indarrean, prezipitazio iraunkorrengatik. Gauerdira arte mantenduko dute, batez ere, oraindik ibaien maila altua delako. Prezipitazioei dagokienez, Gipuzkoan 10-20 l/m² inguru pilatu daitezke eta Araban 5 l/m² inguru.

Bihar, domeka, joera aldaketa izango da. Eguraldiak hobera egingo du. Eguna lainotuta hasiko den arren, apurka-apurka hodeiak saretuz joango dira, eta arratsaldean giro eguzkitsua izango da, hego ukituko haizearekin. Euriak atsedena emango du egun batzuetan.


Aurrekontu parte hartzaileak: Aratzerreka

Auzoko tabernan izango da.


Aiaraldeko Kirol Topaketa

Artzikirola landuko dute.


'Andoain Laburrean' lehiaketaren sari-banaketa ekitaldia

Ostegun honetan, otsailaren 17an, 19:00etan, Bastero Kulturgunean aurtengo Andoain Laburrean bideo lehiaketaren sariak ezagutuko ditugu.

Aitor Gametxo zinemagilea ere izango da gurekin, “Berak Baleki” lana aurkeztu eta komentatzeko. Lan hori aukeratua izan zen 2021eko Kimuak katalogo barruan zabaltzeko. Sarrera librea izango da, aforoa bete arte.

Bestalde, gaur, asteartea, da 'Ikusleen saria' botoa ematenko azken eguna.


«Protestarako indarra dagoen bitartean antzerkia eginen dugu»

Sarasolaren bi antzerki obra bilduz 'Zerrakuretan' liburua argitaratu dute Susa argitaletxeak eta Euskal Herriko Antzerkizaleen elkarteak Ganbila bildumaren barrenean.

G. Pikabea | LESAKA

Antzerki «herrikoitzat» du bere lana Gaizka Sarasolak (Lesaka, 1974), bertzeak bertze, «herriko eta inguruko lagunen artean egina» delako eta herrian eta inguruan «ikusi, aditu eta bizi-

takoarekin» osatzen duelako mamia. «Kezkek» ematen diote antzerkia idazteko bide, eta hala gozatzen du, antzerkia idatziz, muntatuz eta antzeztuz. 20 urtetik goiti ditu horretan, eta bidean bi antzerki liburu argitaratu ditu: 2016an Erleak, satorrak eta beleak, eta berriki Zerrakuretan, 2018an estreinatu zuten Txoriak eta Zauriak eta aurten taularatu duten Iluntzen antzerkiak bilduz.

Antzerkigintzan ez zara hasi berria. Nolakoa izan zen hasiera?

Bortzirietako Euskara Mankomunitateak gazteak euskararen munduan mugitzeko gorputz adierazpenari buruzko ikastaro bat antolatu zuen eta horrela hasi zen dena. Lagun batzuk zerbait gehiago egiteko gogoz gelditu ginen eta gaztelerako testuak euskarara itzulita antzerkiak egiten hasi ginen. Horrela sortu genituen Trizikloa eta Zugarramurdiko sorginen inguruko antzezlanak. Gero gure testuak sortzen hasi ginen.

Mairu Antzerki Tailerrarekin ibili zara. Taldeak zer martxa izan du?

Talde amateurra gara, eta bulkadaka funtzionatzen dugu, proiektu bat sortzen bada, harekin aitzinera eginez. Gazteagoak ginenean, eta denbora gehiago genuenean, indar gehiago egiten genuen. Gero, lana, familia... uztartzea zaila izaten da eta urte batzuez nahiko utzia izan genuen. Hala ere, Keinu Leihoak jardunaldiei hasieratik eutsi diegu. Azken urteotan berriz ere hasiak gara.

Zer moduzko lana da Zerrakuretan?

Taularako egindako bi lanen ondorioa bertzerik ez da. Normalean, emaitzarekin gustura gelditzen naizenean ematen ditut testuak bukatutzat eta bi antzezlan horiek taula gainean izan duten emaitzarekin ere kontent gelditu gara. Hortik aparte, Manex Fuchsek eta Euskal Herriko Antzerkizale Elkarteko lagun batek hitzaurre politak egin dituzte eta azala ere polita gelditu da. Liburua nola gelditu den gustatu zait.

Nondik datorkio izenburua?

Bi antzezlan izanda, zaila izaten da titulu bat bilatzea. Kasu honetan, azalak eman zidan izenburua aukeratzeko pista bat. Azalean zerrakura bat ageri da eta gainera antzezlan ba-

tean aipatzen den toki batean ateratako argazkia da. Horrez gain, bi antzezlanetan pertsonaiak nolabaiteko mugen barrenean daude, itxitura batean baleude bezala. Txoriak eta Zauriak lanean, gordean babesa bilatzen dute, eta Iluntzenen beraien mugetatik aparte itxaropena bilatzen dute.

«Antzerkiak zer garen erakusteko balio dezake»

Gaizka SARASOLA IARZABAL, Lesakako antzerkigilea

Manex Fuchsek hitzaurrean dio ez duzula antzerki erraza idazten...

Niri erraza egiten zait, baina onartu behar dut antzerkiaren haria segitzeko ikusleak jarrera aktiboa izan behar duela. Uste dut zentzu horretan erraten duela Fuchsek. Testuan informazio eta eduki aunitz ageri dira, eta ikusleak, ulertu nahi badu, burua erne eduki eta interesa paratu behar du.

Antzerki herrikoia da zurea?

Bai. Antzerkia egiten dugunak herriko eta eskualdeko lagun batzuk gara eta lantzen ditugun gaiak gure komunitateari edo inguruari lotutakoak dira. Antzerkiak sortzeko inguruan ikusi, aditu edo bizitzen dugunetik elikatzen gara eta alde horretatik herrikoia da.

Hitzaurrean antzerki herrikoia sortu nahi duenak lanak izaten dituela leitu dugu. Zaila da?

Antzerkia idaztea ez zait zaila egiten. Erne egon, barneratu eta ganbaran pilatutakoa antolatu eta antzezlan baten bidez kanporatzeko bidea bilatzea da kontua. Hobekiago edo okerrago eginen dut, baina aunitz disfrutatzen dut.

Txoriak eta zauriak antzezlana 2018an aurkeztu zenuten. Zein bide egin zuen?

Ez nahi bezain luzea. 2018an eta 2019an sei-zazpi saio egin izanen genituen. Talde amateu-

rra izanda, zaila da eskualdetik kanpo oihartzuna izatea eta pentsatzen dut Iluntzen lanarekin berdin gertatuko zaigula. Ekainean Gipuzkoan emanaldi bat izanen dugu eta hortik aitzinera mugitzen saiatuko gara, baina konplikatua da. Zirkuitu ttikia du euskarazko antzerkiak, ez da behar adina inbertitzen eta aunitz dira, estreinatu arren, emanaldi aunitzik gabe gelditzen diren lanak. Guk ere gehiago nahi genituzke, baina ez da inolako trauma guretzat, ez baitugu ogibide eta gustatzen zaigulako egiten baitugu. Lana sortu eta emanaldia egitearekin nahiko asebeteak gelditzen gara.

Aurten estreinatu duzue Iluntzen. Zer moduz atera zen?

Bai Lesakan egin genuen estreinaldia baita Berako saioa ere ongi atera ziren. Emanaldiak ez dira sekula berdin-berdinak izaten eta beti izaten da zer findu edo zer hobetu, baina orokorrean hagitz kontent gelditu ginen eta jendearen gustukoa izan zela iruditu zitzaigun, lan txukuna egin eta baloratu zutela sentitu genuen.

Industriaren gainbeheragatik hustutako herri bati buruzkoa da Iluntzen. Herri horrek badu izenik?

Bai, Lesaka izan daiteke edo Euskal Herriko bertze edozein herri. Europa berari ere pasatzen ari zaio, zaharkitua gelditzen ari da. Poliki-poliki husten eta itzaltzen ari diren herri aunitz daude. Industrializazioarekin herriak handitzen ikusi ditugu, ostatuak eta komertzioak sortzen eta etxeak egiten. Lan egiten zen garaiak ziren, baina ongi bizi ziren. Orain, ordea, sistema honekin, hori dena agortu da eta hemen bizitutakoa bertze lekuetara eraman nahi dute. Iluntzen antzezlanean bezala, gure herria erakargarri bihurtu nahian ari gara, turismoarekin jendea kanpotik erakarri nahian, eta gauza erakargarri horietan dugu itxaropena, baina ez dakit hori den etorkizuna edo sistema honi buelta eman eta bertze modu batera bizitzeko garaia den.

«Agertokietan ez dago sortzen diren lan guztientzat tokirik»

Gaizka SARASOLA IARZABAL, Lesakako antzerkigilea

Zergatik gai hori?

Ikusten duguna da, eta ikusten dugunetik bizi gara. Desindustrializazioa, lana galtzea, gazteak kanpora joatea, fabrika gero eta hutsago egotea, itxaropena turismoan bilatzea... Hori dena ikusten ari gara eta antzerkiak jendeari zer garen erakusteko edo hausnartzeko balio dezake. Nik ez dut soluziorik, arazoa planteatu bakarrik egin dut. Hortik aitzinera soluzioa duen jende argiagoa baldin bada, hobe.

Zenbat du errealitatetik eta zenbat fikziotik?

Ez dakit fikzioa zein neurritan ez den errealitatea. Kristobal pertsonaia, adibidez, Iturengo Kristobalen kantatik hartua da. San Kristobal bidaiarien patroia zen, ibaia gurutzatzen laguntzen zuena, eta kantak dio Kristobal urtu zutela joareak egiteko. Azken batean, Kristobal maingu uzten baduzu ez duzu bidaia egiten eta ez duzu jendea guregana etortzen uzten. Nahiz eta itzaltzen ari garen, muga paratzen segitzen dugu eta ibaian ez, baina itsasoan jendea itotzen ari da. Bere garaian joareak egiteko Kristobal urtu zuten bezala, guk ez diogu jendeari itsasoa gurutzatzen laguntzen. Dena nahi izate horrek gu baino behar handiagoa dutenei laguntzea eragozten digu. Shepherd jauna da bertze pertsonaia bat, industrializazio garaian, Ingalaterratik etorri ziren ingeniariak irudikatu nahian sortua. Dena fikzioa da, baina errealitatetik edo kondairatik abiatuta egina.

Nahita edo ez, antzerkian gai ilunak aukeratzen dituzula uste duzu?

Ez ditut nahita aukeratzen, eta idazterakoan ez naiz ilun egoten; gogoz, kontent edo argi ez banengo, ez nuke eginen. Baina kezkek edo haserreek sortzen dute idazteko beharra eta orain arte gai ilunak tokatu dira. Antzerkia sorreratik protesta egiteko tresna bat izan da, konforme ez gaudena kritikatzeko. Antzerkia egiteko motiboak ez dira desagertzen eta protestarako indarra dagoen bitartean antzerkia eginen dugu.

Musikaria izanda, zenbateko presentzia du musikak zure lanetan?

Musika dezente erabiltzen dut. Antzerkia idazterakoan dena ahalik eta hobekien irudikatzen eta zehazten saiatzen naiz, eta soinuek garrantzia baldin badute hori ere testuan idazten dut, baita isiluneak ere. Antzerki bakoitzerako musika bat bilatzea gustatzen zait, eta pertsonaia bakoitzaren mugimenduak, begiradak edo hitzak nola izan daitezkeen irudikatzeko musika erabiltzen dut.

Aktorea ere bazara... Idaztea edo antzeztea duzu nahiago?

Bereziki sortzen gozatzen dut, idazten eta muntatzen. Emanaldietan ere ongi pasatzen dut eta guttien gustatzen zaidana emanaldiak zabaltzen saiatzea da, jendeari galdeka aritzea.

Mugarik izaten duzu idazterakoan?

Gaitasunaren mugatik aparte, normalean nahiko libre sentitzen naiz, baina batzuetan

norbait mintzen ahal dela pentsatu izan dut, eta holakoetan autozentsura agertzen da. Txoriak eta Zauriaken sentsazio hori hagitz presente izan nuen.

Antzerki gehiago idatziko dituzu?

Ideiak baditut, eta antzerkia idazten segitu nahi dut. Espero dut taldean ere antzezten segitzea. Oraingoz, Iluntzen zabaldu nahi dugu eta horren ondotik, indarberrituta, ea bertze zerbaitekin hasten garen.

Nola ikusten duzu euskarazko antzerkigintza?

Sormen aldetik hagitz osasuntsu dago, lan aunitz egiten dira, baina agertokietan ez dago denentzako espaziorik, eta bizia hortik atera nahi duenarentzat traumatikoa izan daiteke. Horrekin batera, azken boladan lagun bateko lan gehiegi daudela uste dut. Errentagarri izateko nahiak antzezlan aunitz aktore bakarrarekin edo birekin egitera mugatzen ditu, eta horrek gai pertsonalak bakarrik lantzera garamatza. Komunitateari lotutako gai kolektiboen, sozialen eta politikoen falta sumatzen dut.


Norbere buruarekin ezkontzeaz

Amaia Uribe, Ane Irazabal eta Arantxi Padilla aritu dira norbere buruarekin ezkontzeari buruz hizketan.

Hauteskundeez hizketan hasi dugu "Baipasa"n Kazetarien Tertulia, baina, askotariko gaiak jorratzen ditugunez, norbere buruarekin ezkontzeaz ere aritu dira Amaia Uribe, Ane Irazabal eta Arantxi Padilla.


Athletic burua altxatu ezinda oraindik ere

Rodrigo Elyk denboraldiko lehen garaipena eman dio Alavesi. Athletic, berriz, burua altxatu ezinik dabil oraindik ere, eta sailkapeneko azken-aurreko postura erori da. Zuri-gorriek lau partidatik bat irabazi dute, eta ez dute punturik eskuratu gainerakoetan.

Partidaren hasieran etxeko taldea izan zen nagusi, baita aukerak izaten lehena. Halere, ez zuten aise jokatzerik lortu, baloia hanketan eurek izan zuten arren. Athleticek baloi luzeak, espazioa eta abiadura bilatu zituen, baina emaitzarik lortu gabe haiek ere, Arabako taldeak ondo itxi baitzuen atzeko lerroa. Zuri-gorriek 38. minutuan izan zuten lehen aukera garbia. Raul Garciaren errematea zutoinetik gertu igaro zen, baina sarearen kanpoaldetik.

Bigarren zatian, Alavesek izan zuen aurretik jartzekoa aukerarik garbiena. Lucas Perezekk baloia errekuperatu, eta ate aurrean utzi zuen, Edgar Mendezek erremata zezan. Erdilaria, ordea, ez zen baloira iritsi. Hortik aurrera, Alaves izan zen partidaren jabe. Hala, berriz ere, Lucas Perezen erdiraketa batek aldatu zuen markagailuko emaitza. Hark jaurtitako falta bat buruarekin desbideratu, eta bat eta hutsekoa jarri zuen Elyk. Ordurako, 74. minutua zen.

Azken txanpan, eta Ruben Duartek txartel gorria jaso eta gero, Athletic saiatu zen Pachecoren atera gerturatzen, baina zorterik gabe. Aukerarik garbiena Raul Garciak izan zuen, baina Alaveseko atezainarekin egin zuen topo.

Alaves: Pacheco; Ximo, Lejeune, Laguardia; Duarte, Pere Pons, Battaglia, Tomas Pina (Manu García, 76. minutuan), Edgar (Javi Lopez, 90); Deyverson (Lucas Perez, 46) eta Joselu. Athletic: Unai Simon; Capa, Unai Nuñez, Iñigo Martínez, Yuri (Balenziaga, 49); Dani Garcia, Unai Lopez (Berenguer, 79); Sancet (Muniain, 59), Williams (Villalibre, 79), Cordoba (Morcillo, 59); y Raul García.


Sandra Garaioa ilustratzaile donostiarrak bere lanak erakutsiko ditu Aieteko kultur etxean

Sandra Garaioa sortzaileak bere lanak erakutsiko ditu Aieteko kultur etxeko Ilustratzailearen Txokoan irailaren 14tik abenduaren 11ra. Garaioa Donostian jaio zen 1993an. 2015ean bukatu zuen Usandizaga institutuan Diseinu Grafikoko goi mailako zikloa. Ondoren, Bartzelonara joan zen eta Escola Massanan Ilustrazioan graduatu zen.

Hainbat esparrutan egin izan du lan donostiarrak. Diskoetako azalak diseinatzen, kartelgintzan, baita animaziozko filmak egiten ere. Egun, haur eta gazte literaturan eta narraziogintzan murgilduta dago. Esparru honi dagokionez, hainbat lan ditu argitaratuak: Xabier Olasok idatzitako Hanka, Moko eta Buztan (Ikaselkar, 2021) liburuaren ilustrazio lanak egin zituen; 2020an Etxepare Saria irabazi zuen Itziar Otegirekin batera sortutako Lorerik Gorriena (Pamiela, 2020) albumarekin; eta une honetan, Bang argitaletxearekin komiki proiektu bat burutzen ari da.

Berria egunkariko Mantangorri gehigarrian hilero bere ilustrazioekin kolaboratzeaz gain, zenbait fanzine eta aldizkarietan argitaratu ditu bere lanak. Euskal emakumezko ilustratzaileei buruz Katilék argitaratu zuen eta Gogoratzen naizenetik marrazten dut proiektuan ere parte hartu zuen 2021ean.

Olio-pastelak, argizariak, koloretako arkatzak eta grafitoa erabiltzen ditu bere marrazkietan, eta emaitza “trazu adierazgarri eta sendoak”, forma organikoak eta koloretako orbanak dituen lana da. Bozetoak egitea saihesten du, eta “aldez aurretik gehiegi pentsatu gabe” marraztea gustatzen zaio, ilustrazio “espontaneoagoak eta zuzenagoak” lortzeko.


Amasako Samartiñak bertan behera

Covid-19aren pandemiaren eraginez bizi dugun osasun larrialdi egoera dela eta, aurtengo Amasako Samartin jaiak bertan behera geratzea erabaki dute Martina kultur elkarteko antolatzaileek.

Ondorioz, datozen egunetan, Samartiñen bueltan, ez da inolako jai egitaraurik izango. Berri tamalgarria dudarik gabe.

Amasa-Villabonako udalak hartutako erabakia guztiz zentzuduna dela aitortzen du, erantzunkizunez jokatzeko momentua baita. Bestalde, animoak eman nahi dizkiegu urtez urte festa eder hauek antolatzen aritzen diren Martina kultur elkarteko lagunei eta jai hauek modu oso berezian bizi dituzten Amasako bizilagunei, bereziki gazte amasarrei.

Denok elkarrekin, ahalegin kolektibo bat eginez, hurrengo urtean festak izatea lortuko dugu!


GHK-k dio erraustegiak ez duela urratu ingurumen baimen bateratua

Astelehenean, Ekopol taldeko kide eta EHUko irakasle Gorka Buenok egindako txosten baten ondorioak argitaratu ziren hainbat hedabidetan, eta txostenaren arabera, Zubietako erraustegiak bi mila aldiz gainditu zuen legeak ezarritako substantzia toxikoen kutsadura maila 2020. urtean. Horri erantzunez, agiri bat argitaratu du asteartean Gipuzkoako Hondakinen Kontsortzioak (GHK), esanez, errauste plantak “zorrotz” betetzen dituela ingurumen baldintzak.

“GuraSOS elkarteak eskatutako txostenean” emandako informazioa gezurtatu egin du GHK-k. Gainera, nabarmendu du ingurumen baimen bateratuaren baldintzak “Europako beste planta askotakoak baino askoz zorrotzagoak” direla. Txostenak ondorioztatzen zuen lehen bi urteetan instalazioak programatu gabeko 240 geldialdi izan zituela, eta, horren harira, kontsortzioak azaldu du erraustegiak sistema bat duela, laberako elikadura automatikoki eteteko.

GuraSOSen aurka ere jo du GHK-k, esanez elkarteak modu “arduragabean” nahastu egiten dituela errauste planta abiarazteko prozesuaren datuak eta operazio datuak, “alarma soziala” sortzeko helburuarekin. “Gogoratu behar da Ingurumen Guneak [erraustegiak], ingurumenari buruzko legeria sobran betetzeaz gain, gas kutsatzaileen emisioak araudiak ezarritako mugen oso azpitik daudela”. Are gehiago, GHK-ren arabera, 2020ko abenduan erraustegia abiarazi zutenetik, Europako legediak baimentzen duena baino %90 txikiagoak izan dira Zubietako plantaren emisioak.


Gizon batek bikotekideari eraso dio Gasteizko etxebizitza batean

Udaltzaingoak 41 urteko gizona atxilotu du hiriko etxebizitza batean bikotekideari eraso egitea egotzita, eta epailearen esku utziko dute.

Gasteizko Udaltzaingoak 41 urteko gizon bat atxilotu du, hiriko etxebizitza batean bikotekideari eraso egitea egotzita.

Udalak ohar baten bidez jakinarazi duenez, gertaera astelehenean jazo zen, Arriaga-Lakua auzoko etxebizitza batean. Atxilotuak bere bikotekidea jo zuen eztabaidatzen ari zirenean.

Gertaera horien berri izan zutenean, agenteak bertaratu ziren eta ustezko erasotzailea eraikinaren atarian aurkitu zuten.

Berarekin, bikotekidearekin eta emakumearen oihuak entzun zituen bizilagun batekin hitz egin ondoren, gizona atxilotu zuten, eta astearte honetan eramango dute epailearen aurrera.

Tratu txarrak pairatzen badituzu edo kasuren bat ezagutzen baduzu, kontuan hartu gida honetako aholkuak eta/edo deitu doako telefono hauetara: 900 840 111 (EAEkoa), 016 (Espainiako Estatukoa) edo 3919 (Iparraldekoa, eguneko 24 orduetan erabilgarri, igande eta jaiegunetan 09:00etatik 18:00etara izan ezik). Ez dute fakturan arrastorik uzten, baina bai telefonoan. Beraz, ez ahaztu ezabatzea.


Caritas Euskadiko boluntarioek 32.429 pertsonari lagundu zieten 2021ean, 2020an baino % 17,5 gehiago

Etxebizitza eskuratzea eta mantentzea da, oraindik ere, artatutako pertsonen zailtasun handiena, eta egoerarik zailena bakarrik dauden ama migratzaileena da.

Caritas Euskadik 2021. urteko memoria aurkeztu du gaur. Iazkoa covid-19aren pandemiak markatutako urtea izan dela nabarmendu dute, eta iazko lana gizartearen eta pertsonen esparru guztietan eragina izan duen krisi-testuinguruan ulertu behar dela.

Ramon Ibeas Gasteizko Caritaseko idazkari nagusiak prentsaurrekoan azaldu duenez, pobrezia larriak hiru puntu egin du gora Euskadin, % 9an dago, eta horrek erakusten du euskal gizartea gero eta "zatituago" dagoela.

Oro har, euren jardueraren gorakada urtetik urtera "moteltzen" ari dela onartu du, baina esku-hartzeen intentsitatea handiagoa dela. Arabako adibidea jarri du: "Zenbakiek diote egoera hobea dela, oro har, baina, gaizki dagoena lehen baino okerrago dago; familia gutxiago artatu ditugu, baina intentsitate handiagoarekin", laburbildu du.

Iaz, Caritasek 32.429 pertsona artatu zituen Euskal Autonomia Erkidegoan, horietatik 17.116 emakumeak ziren eta 15.313, gizonak. 2020an baino 4.800 pertsona gehiago dira (% 17,5 gehiago), 27.608 pertsona artatu baitzituen orduan Caritas Euskadik.

Gipuzkoa izan da Caritasek pertsona gehien lagundu dituen lurraldea 2021ean, 15.351, aurreko urtean baino 6.327 gehiago. Bizkaian, 12.569 pertsonari eman diete laguntza (2020an baino 527 gutxiago) eta 4.509 pertsonari, Araban (979 gutxiago).

Erakundeak 7 milioi euro inguru inbertitu ditu laguntza ekonomikoetan; horietatik 3,5 milioi Bizkaian erabili dira, ia 3 milioi Gipuzkoan eta 0,4 milioi Araban.

Horretarako, Caritasek 3.612 boluntario izan ditu 2021ean. Gipuzkoako eta Arabako boluntario zerrenda murriztu egin da, baina laguntzaileen kopuruak gora egin du Bizkaian eta, beraz, orotara, aurreko urteko boluntarioen kopuruei eutsi zaie.

Zailtasun nagusiak

Maite Sebal Gasteizko Caritaseko zuzendariak azaldu du artatutako familien zailtasun nagusiak zeintzuk diren. Nabarmendu du, beste urte batez, etxebizitza eskuratzea eta mantentzea dela laguntza behar izan duten pertsonen arazo larrienetakoa. Ibeasek ohartarazi du, epe laburrean, burbuila ekonomiko berri batera bidera daitekeela.

Bigarrenik, adingabeak ardurapean dituzten familiek lana lortzeko ahalegina eta haurren zaintza bateratzeko dituzten zailtasunak daude, batez ere, guraso bakarreko familien kasuan. Kalitatezko enplegua lortzeko eta administrazio-egoera erregularizatzeko arazoak ere aipatu ditu.

Halaber, Sebalek covid-19ak sortutako pandemiaren bi ondorio aipatu ditu: alde batetik, arrakala digitalaren hazkundea adinekoen zein atzerritarren bazterketa-elementu gisa, eta, bestetik, bakardade- eta isolamendu-egoeren areagotzea.

Txostenari, 'Aukerak sortuz' izena jarri diote, eta horren asmoa da Caritasek laguntzen dien pertsonek beren egoeratik ateratzeko egiten duten ahalegina ikusaraztea, bai eta haien inguruko estereotipoak alde batera uzteko dei egitea ere: "Daukagun esperientziagatik, esan dezakegu laguntzen diegun pertsonek ahalegin handia egiten dutela aurrera ateratzeko, izan enplegua aktiboki bilatuz, prestakuntzak eginez, haien trebetasunak hobetuz, familia zainduz edo, jakintzak, kezkak, ideiak eta ekintzak partekatuz".

Babeserako eta asilorako eskubidea

Ibeasek onartu duenez, egungo egoera "ziurgabetasunezkoa" da erabat, inflazio handiaren eta Ukrainako gerraren ondorioz, eta, beraz, zaila egiten zaio 2022ko datuak nolakoak izango diren aurreikustea.

Prentsaurrekoan, Ukrainako gerrako errefuxiatuekin lan egiten duen Elizbarrutiko Harrera Mahaiaren lehen hiruhilekoaren balantzea ere egin da. Ibeas kritikoa izan da Espainiako babes eta asilo politikarekin, "ez baitu fruiturik ematen" esan du.

Ildo horretan, aldaketa eskatu dio Espainiako Gobernuari, eta Ukrainako herritarrak hartzeko adostutako zuzentaraua gerran dauden beste edozein herrialdetatik irteten diren pertsona guztiei aplikatu beharko litzaiekeela adierazi du.

Ibeasek gogorarazi du aterpea eta asiloa eskubide direla, eta salatu du Espainian jasotzen diren 100 asilo eskaeretatik 8 bakarrik onartzen direla.


Belabietako gimnastek Gipuzkoako Txapelketan parte hartuko duten asteburuan

Irunen jokatuko da txapelketa eta ondorengo talde eta gimnastek hartuko dute parte sailkapena eskuratu izanagatik: jubenil eta kadete taldeak, Maialen Azpirozek (infantil b mailan) eta Irati Larretak (kadete B mailan).

Horrez gain, igandean Udaberriko Torneoaren finala izango da eta Belabietako alebin taldeak (Muñagorri) eta Belabietako bi talde infantilek hartuko dute parte.

Asteburuko emaitzak

Aurreko asteburuan, larunbatean, Beti Aurrera Torneoa egin zen Gasteizen eta bertan Belabietako Jubenil B taldeak 8. postua lortu zuen eta Kadete B taldeak, berriz, 4.a. Banaka, kadete B mailan Aitana Zubeldia 5.a izan zen eta Irati Larreta 9.a.

Igandean, Gasteizko Itzal Torneoan, Jubenil b taldeak 3. postua eskuratu zuen eta Kadete B taldeak 6. postua.


Europar Batasunak "nabarmen" handituko du gastu militarra, eta Moskuren aurkako zigor gehiago adostu ditu

Bestalde, Versaillesen egindako goi-bileran, Hogeita zazpiek iragarri dute beste zigor-sorta bat onartuko dutela Errusiaren aurka. Laugarrena izango da. Zigor sorta berria larunbat honetan izango da indarrean, eta Errusiaren merkataritzari murrizketak ezarriko dizkio.

Europar Batasuneko estatuburuek eta gobernuburuek iragarri dute gastu militarra "nabarmen" handitzea adostu dutela, Errusiak Ukrainari eraso egin eta gero sortutako segurtasun kezka berrietara moldatzeko.

Versaillesen (Frantzian) egindako goi-bilera informal batean, Hogeita zazpiek konpromisoa berretsi dute "Defentsa baliabideetan gehiago eta hobeto inbertitzeko".

Horren ildotik, Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak eskerrak eman dizkie defentsa gastua handitzea proposatu duten herrialdeei, "eta beste batzuk" bide beretik ibiltzea espero duela gaineratu du.

Charles Michel Europako Kontseiluko presidenteak adierazi du Ukrainako inbasioak "errotu" egin duela "euroar defentsaren jaiotza". Dena dela, ohartarazi du oraindik beharrezkoa dela inbertsio sektoreak identifikatzea.

Europako agintariak berriz bilduko dira zehazki segurtasuna eta defentsa hizpide. Oraindik ez dute dataik adostu, baina baliteke maiatzean izatea, ekainean NATOk Madrilen egingo duen bilera baino lehenago.

Bestalde, Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak iragarri du 2024rako estatuak BPGren % 1,24ra igoko duela. Zenbaki hori oraindik urrun dago NATOk eskatzen duen % 2tik.

Zigor gehiago Moskurentzat

Bestalde, Ursula von der Leyenek iragarri du Hogeita zazpiek laugarren zigor-sorta bat onartuko duela Errusiaren aurka, G7 taldearekin koordunatuta.

"Laugarren zigor-sorta onartuko dugu, eta horrrek are gehiago bakartuko dute Errusia nazioarteko ekonomian", adierazi du.

Bere aldetik, Emmanuel Macron Frantziako presidenteak aurreratu du "ordu batzuen buruan" berriz ere hitz egingo duela Vladimir Putin Errusiako presidentearekin, Olaf Scholz Alemaniako kantzilerrarekin batera, eta ohartarazi du "zigor masiboak" onartuko dituztela Moskuren aurka, Ukrainako inbasioan atzera egin ezean.

Zigor sorta berria larunbat honetan izango da indarrean, eta Errusiaren merkataritzari murrizketak ezarriko dizkio, hala nola, Munduko Merkataritza Erakundearen markoan dituen etekinak kentzea, eta Nazioarteko Diru Funtsetik eta Munduko Bankutik kanpo uztea bilatuko du.

Gainera, EBk Errusiako eliteak are gehiago estutu nahi ditu, eta Valdimir Putinen erregimenetik onura ateratzen duten pertsonen eta oligarken zerrenda beltza luzatuko du. Aurreko zigorren hutsuneak beteko ditu, bereziki kriptodiru sektorean, Putinen ingurukoek finantza murrizketatik ihes egiten ez dutela bermatzeko.

Era berean, EBk luxuzko esportazioei eraso egingo die, Kremlinetik gertu dauden oligarkak zigortzeko beste neurri batean.


'Karabi-karaba' saioa Ines Bengoaren eskutik

Ipuin sorta dibertigarri bat besterik ez dugu behar ondo pasatzeko eta irudimena elikatzeko, kontalariaren ahotsaz eta gorputz adierazpenaz lagunduta.


Koska bat gora egin dute datuek, asteburuan 19 kasu atzeman eta gero

Astea datu onekin bukatu bazen ere, asteburuan gorakada izan da koronabirusaren datuetan. Osasun Sailak beste 19 kasuren berri eman du, ostiraletik igandera bitartean. Kasurik gehienak Beasainen (4) eta Ordizian (4) atzeman dituzte; baina Gabirian (3), Seguran (2), Urretxun (2), Zegaman (2), Zaldibian (2), Zegaman (1) eta Zumarragan (1) ere agertu dira.

Eragin tasei dagokionean, Lazkaok eman du albistea, Legazpirekin eta Zumarragarekin batera, eremu berdera pasa baita. Beasainek, Ordiziak eta Urretxuk eremu horian jarraitzen dute. Herri txikiagoen artean, Gabiria bakarrik dago 400eko mugaren gainetik. Bederatzi herri daude ‘zero’ tasarekin.

Iazko martxoan osasun krisia hasi zenetik, Goierrin 9.762 COVID-19 positibo kasu izan dira.

* Datuetan egun batetik bestera egon daitezkeen aldeak, Eusko Jaurlaritzak asteroko datuak eguneratzean egiten dituen aldaketei dagozkio.

Koronabirusaren datuak (2021-09-27)


Txistulari eta Gaiteroen Bandak dantzan jarri du Iruñeko Udaletxe plaza ''Animo Pues!'' abestiarekin

Gaur eguerdian Iruñeko Udaletxeko plaza bete duten milaka lagunek Txistulari eta Gaitari Bandaren "Animo Pues!" doinuarekin gozatzeko aukera izan dute.


IrriSarri Land parkerako sarrera bikoitzak badu irabazlea

Baxi Natura Plus sarrera bikoitza eskuratu du, eta sarrera horiekin gozatzeko hamaika aukera izango du irabazleak

IrriSarri Land parkerako bi sarrera zozkatu ditu KARKARAk bere bazkideen artean, eta Olatz Egia Etxaburu izan da sariduna. Baxi Natura Plus sarrera bikoitza eskuratu du, eta sarrera horiekin gozatzeko hamaika aukera izango du oriotarrak: Paisaia, Abentura, Zentzumenen ibilbidea, Mitologikoa, Natura, eta Baxiren bila oinezko ibilbideak; jolastoki barruan dauden bola igerilekua, ohe elastikoa edota kart zirkuitua; eta disk golf-a eta uraren jokoak.

Saridunak urtebeteko epea izango du sarrerak erabiltzeko.


Espetxera 8 urteko neskato bati sexu-erasoa egiteagatik abuztuan, Barañainen

Egindako identifikazio-saioan, nahiz eta denbora asko igaro den, adingabeak ikertua seinalatu du, "inolako zalantzarik gabe", epaileak ebazpen judizialean ziurtatu duenez.

Iruñeko instrukzio epaile batek behin-behineko espetxealdia ezarri dio gizon bati, Barañainen (Nafarroa) 8 urteko neskato bati abuztuan egindako sexu-erasoa egotzita.

Egindako identifikazio-saioan, nahiz eta denbora asko igaro den, adingabeak ikertua salatutako gertakarien egile gisa seinalatu du, "inolako zalantzarik gabe", epaileak ebazpen judizialean ziurtatu duenez.

Magistratuak 16 urtetik beherako adingabeari sexu-erasoa egitea egotzi dio espetxeratuari. Zigor Kodeak 10 eta 15 urte arteko espetxe-zigorra aurreikusten du.

Fiskalak gizona behin-behinean espetxeratzeko eskatu du, eta akusazio partikularrak eskaera horrekin bat egin du. Defentsa, berriz, aske uztearen alde agertu da.

Gizonak izozki batera gonbidatzen zuela esan zion

Ebazpen judizialean (errekurritu egin daiteke), ordea, epaileak egokitzat jo du behin-behineko espetxealdia, ihes egiteko arrisku handia baitago. Inputatuak ez du bizileku finkorik, eta askotan aldatzen du.

Epaileak azaldu duenez, oso zaila izan da atxilotzea, eta horrek erakusten du ez dagoela gizartean errotuta. "Lanik ere ez du, gizarte-prestazio batetik bizi da", erantsi du.

Era berean, epaileak egokitzat jotzen du behin-behineko espetxealdia, ikertzen ari diren delituen larritasuna eta ezar daitezkeen zigorrak kontuan hartuta. Halaber, beharrezkoa da biktima babestea, bereziki zaurgarria, adin txikia delako, baita delitua errepikatzea saihesteko ere.

Biktimak adierazi duenez, haur-parke batean zegoela, ikertuak izozki batera gonbidatzen zuela esan zion. Hala, etxera eraman zuen, eta han sexu-erasoa egin zion. Ebazpenak jasotzen duenez, hil egingo zuela mehatxu egin zion, gertatutakoa norbaiti kontatzen bazion.

Espetxeratuak onartu du abuztuan Barañaingo etxebizitza batean bizi zela, baina ukatu egin du sexu-erasoa egin izana.


Mañuecok hasieratik zuritu nahi izan du akordioa ultraeskuinarekin

Ez du bere alderdiaren presidentearen babes fisikoa izan, agenda arazoak antza denez, ahaleginduko da kargu-hartze egunerako. Ana Pastorrek ordezkatu du. Bai izan da Vox ultraeskuineko alderdiaren burua, Santiago Abascalek uste du "formula egokia" dela Moncloara iristeko.


Estitxu Pinatxok sekulako ahots puska duela frogatu zuten atzo, Elgetako Espaloian

Mikel Sanchez gitarra jole trebearen laguntzarekin, Dama Beltzen itzalpean ikuskizuna taularatu zuen atzo iluntzean, Elgetan. Bertan batutako 40 ikusleek gozatu ederra hartu jazz eta soul abeslari klasikoak Pinatxoren ahotik entzunda, eta txalo ugari eskaini zizkietan. Izan ere, ez da gutxi begiak itxi eta Ella Fitzgerald zuzenean entzuten ari zarela sentitzea.

Iruditan kontzertuko lehen abestia, non Pinatxok eta Sanchezek jazzaren erregina izan zen Ella Fitzgerald-en Cry me a river bertsio dotorea egiten dute; baita maisuki egin ere.

Udalak antolatu zuen kontzertua eta aipatu beharra dago segurtasun neurri guztiak zorrotz bete zirela atzokoan.


Korrikaren harira hainbat ekimen egingo dira Andoainen

Korrika apirilaren 8an igaroko dela medio, festa giroa ostegunera eta larunbatera ere zabaldu nahi izan dute.

Apirilaren 7an (osteguna) arratsaldeko 18:00tan hasita Peto-Potea egingo da: 18:00 plaza Morea, 18:20 Juanita Alkain plaza eta 18:40 Zubiaurre etxea. 19:00tan Zumea plazan korrikako petoen banaketa egingo da herriko eragileen artean.

Apirilaren 8an Korrika igaroko da goizeko 08:45ean eta 10:30ean Korrika Txikia.

Apirilaren 9an 12etan "Frontona" ikuskizunaz gozatzeko aukera egonen da Goikoplazan.


Deskargako autobiako bidesaria martxan dago jada

Beasainen, Ezkio-Itsason eta Deskargan bertan jarritako arku sistema baten bidez egingo da ordainketa. Egunero 9.000 ibilgailu inguruk darabilte errepidea eta guztiek ordaindu beharko dute bidesaria, motorrek salbu. Inguruko herrietako hainbat bizilagun haserre daude, baita garraiolariak ere.

Deskargako autobiaren (A-636) bidesaria astearte honetan, 00:00etan, jarri dute martxan. Errepideak Beasain eta Bergara (Gipuzkoa) lotzen ditu.

9.000 bat ibilgailuk erabiltzen dute egunero errepidea. Gaurtik hasita, denek, motorrek salbu, 2,53 eta 5,15 euro artean ordaindu beharko dituzte, baina Abiatu sistema dutenek deskontuak izango dituzte.

Gipuzkoako Foru Aldundiaren arabera, "ezinbestekoa" da errepide hori erabiltzen dutenei kobratzea, "eraikitze, mantentze eta kudeaketa lanak" ordaindu ahal izateko.

Beasainen, Ezkio-Itxason eta Deskargan bertan jarritako arku sistema baten bidez egingo da ordainketa. Abiatu sisteman izena emanda ez daudenek kontu korronte bat eta autoaren matrikula eman beharko dizkiote Aldundiari ordainketa bideratzeko. Aldundiak urtarrilaren 30era arte eutsiko die horren berri emateko ezarritako guneei.

Goierriko, Urola Garaiko eta Debagoieneko hainbat bizilagun haserre daude kanonarekin, baita garraiolariak ere.

Garraio elkartea, oso kritiko

Gipuzkoako Aldundiaren "dirua biltzeko politika aseezina" kritikatu du Fenadismer Espainiako Garraio Elkarteen Federazioak. "Berritasun bezala", bidesaria ez diote bakarrik kamioilariei kobratuko, salatu duenez.

Federazioak agiri batean azaldu duenez, arku sistema 2018an N-I errepidean eta A-15 autobian jarritako "berbera" da, orduan kamioientzat soilik ezarritakoa. Auzitegiek legez kanpokotzat jo zuten bi aldiz, baina orain autobusek eta autoek ere ordaindu beharko dute.

Horrela, Fenadismerren arabera, autobia erabiltzen duten "9.000 ibilgailuk baino gehiagok" dispositiboren edo sistema elektronikoren bat izan beharko dute bidesaria ordaintzeko.

Gainera, garraiolarien elkarteak kamioientzako bidesariaren "hirugarren bertsioa" ere bertan behera uzteko eskaria egitea aztertzen ari dira. Kanona kobratzeko hirugarren foru-araua abenduaren 2an onartu zuten, baina "oraindik ez du Europako Batzordearen oniritzirik jaso".

Bidesaria dirua biltzeko dela uste du Berdeak EQUOk

Berdeak EQUOk Gipuzkoako Foru Aldundiari zuzenketa egiteko eskatu dio; izan ere, trafikoa bigarren mailako bideetara bidaltzea eragingo duela uste du. Gainera, diskriminatzailea iruditzen zaio Urola Garaian, Debagoienan eta Goierrin bizi diren herritarrentzako.

Alderdiak ohar baten bidez kritikatu duenez, foru erakundearen helburua Bidegiren "kontuak koadratzea" da, "hainbat hamarkadatako xahutzearen eta gainkostuen ondoren, mantenu-kostua milioiduna eta aurrekontu arruntekin onartu ezina duen bide-sare batean".

Berdeak EQUOren arabera, bide-azpiegiturak erabiltzeagatiko tasak "baliagarriak dira mugikortasun bidezkoago, jasangarriago eta seguruago baterantz aurrera egiteko", baina, betiere, emisioak murriztera bideratuta badaude, eta "modu objektiboan" kalkulatzen bada.

Abiatuk egindako bidaia-kopuruaren araberako gastu-mugak eta deskontuak ezartzen ditu, eta horrek ibilgailu pribatua sustatzen du, eta ez du diskriminatzen ibilgailuaren potentziaren, okupazio-mailaren edo erabiltzailearen errentaren arabera.


Maite Azpiazu, sutan

Bizikletaren pitzadurarengatik haserre dagoen kordobes baten historia kontatu du Maitek gaur. Horri lotuta, bere ileapaindegian gertatu dena kontatu digu.

Bere ile apaindegiko atea konpontzeko aseguru-etxearekin izan duen kalapitaz aritu da oso haserre. Entzun zer kontatu digun.


Koronabirusaren prebentziorako hainbat neurri hartu dituzte Getarian ere

90 herrialdetan saltzen ditu bere produktuak Indauxek. Hori dela eta, neurri zorrotzak hartu ditu koronabirusaren aurrean. Herrian, Arrantzale Zaharren Kofradia itxita egongo da datozen egunetan, eta udalak eskuak garbitzeko makinak jarriko ditu udal eraikinetan.

Getariako Indaux enpresa. (Indaux)

Koronabirusa dela eta, prebentzio neurriak hartu dituzte Getarian ere. Batetik, udalak kartel informatiboak jarri ditu udal eraikinetan, eta eskuak garbitzeko tresnak jartzeko asmoa ere badu, Haritz Alberdi alkateak HITZAri jakinarazi dionez. Eskatuta dituzte, eta datozen egunetan iritsiko dira. Udaletxean, kiroldegian, udal liburutegian eta Musika Eskolan jarriko dituzte.

Gaur goizean bertan, berriz, Arrantzale Zaharren Kofradiak erabaki du ateak ixtea, Eusko Jaurlaritzaren gomendioak jarraituz. Hortaz, jubilatuek ez dute elkartzeko ohiko tokia zabalik izango datozen egunetan.

Indauxen ere neurriak hartu dituzte

Enpresa handiak ere hasi dira neurriak hartzen. Horietako bat da Indaux. Gaur egun 253 langile ditu lau egoitzatan banatuta, eta 90 herrialdetan saltzen ditu bere produktuak. Koronabirusa dela eta, azken bi asteetan ezinbestekoak ez diren bidaiak atzeratzea erabaki dutela jakinarazi dio HITZAri Indauxeko komunikazio arduradunak. "Bereziki Asiara bidaiatzea saihestu dugu, baita aireportu jakin batzuetan geldialdia egitera derrigortzen gaituzten helmugak ere. Egunak aurrera joan ahala, bidaiatzeko murrizketak herrialde gehiagotara hedatu dira". Gaineratu duenez, bidaiatu duten langile guztiek mediku zerbitzua jaso dute.

Bidaiak ekidin ez ezik, kanpoko bisitak ere murriztu dituzte, eta zenbait bilera bertan behera uztea erabaki dutela adierazi du komunikazio arduradunak: "Protokoloaren barruan, kanpoko bisitariek jokabidearen inguruko informazioa jasoko dute bisita antolatu duenaren eskutik". Horrez gain, gune ikusgarrienetan Jaurlaritzak zabaldutako higiene gomendioak itsatsi dituztela gaineratu du: "Gomendioetako bat da, adibidez, agurtzean eskurik ez ematea". Bilerei dagokienez, gela zabaletan egingo dituztela azaldu du komunikazio arduradunak, eta igogailuen erabilera saihestuko dutela.

Gainera, Indauxek badu bestela ere mediku zerbitzua: "Gure mediku zerbitzuaren eginkizuna da langileen osasuna zaintzea, era norbanakoan nahiz kolektiboan, eta langileen osasuna kaltetu dezaketen aukera guztiak aztertzea". Horretarako, segurtasun kontrolak egiten dituztela gaineratu dute.


Kontratu luzapena eta belauneko ebakuntza Jon Guridirentzat

Azpeitiar futbolari gazteari 2022ra arte luzatu dio kontratua Realak, baina lau hilabetez zelaietatik kanpo egongo da, eskuineko belaunean egingo dioten ebakuntza dela eta.

Jon Guridi. (Realsociedad.com) Gaur hamabost egin zuen debuta Realarekin Espainiako Lehen Mailan Jon Guridik (Azpeitia, 1995), baina datozen lau hilabeteetan behintzat ez du izango gehiago jokatzeko modurik, ez talde nagusiarekin eta ez Reala Brekin. Aste honetako lansaio batean belauneko minez hasi zen azpeitiarra eta, mediku frogak egin ondoren, eskuineko belaunean lesioa topatu eta ebakuntza egin beharrean dela esan diote. Ondorioz, lau hilabetez bajan izango da. Baina lesioaren albiste txarra kontratu luzapenaren berri onarekin batera iritsi zaio Guridiri. Realak atzo jakinarazi duen 2022ra arte luzatu diola Reala Bn duen kontratua azpeitiarrari; aurrez 2018ra artekoa zuen.


Joseba Asiron: "Azken unera arte saiatuko naiz"

EH Bilduk 27.750 boto lortu zituen igandean, Iruñean, eta 8 zinegotzi eman zizkion horrek. “Emaitza horiek oso onak izan dira, inoiz ateratako emaitzarik onenak. Azken 40 urtean indar aurrerakoi batek ateratako onenak ere badira. 14 auzotatik 7tan lehen indarra gara. 700 boto inguru falta zaizkigu 9. zinegotzia eskuratzeko”, esan du Joseba Asiron EH Bilduko alkategaiak. Egiturazko hazkunde baten aurrean daudela iruditzen zaio.

Emaitza horiekin, PSNk aurre hartu zion EH Bilduri agerraldia egiterako garaian eta esan zuen eurek boto gehiago dituztela Geroa Bai eta Zurekin Nafarroarenak bereganatuta. Zer erakusten du horrek?

Iruditu zitzaidan Elma Saizen baitan urduritasuna nagusi duela. Gu, aldiz, oso lasai gaude. Gu gara eskuinaren alternatiba bakarra, eskuinari parez-pare begiratzen diogunak. Mundu guztiak ulertzen du eta aurreikusten du hori: EH Bilduri dagokio gobernu aurrerakoia sortzeko lidergoa.

PSNren jarrera aztertzerako garaian zer nolako eragina izan dezake Espainiako hauteskundeak iragarri izanak eta haietan izan daitezkeen emaitzek?

Besteen sukaldean sartzea ez da erraza, ez eta, osasungarria ere. Kezkagarria da Madrili erabat begira egon behar izatea. Berriro ere PSNk ez badu bere kabuz erabakiak hartzeko ahalmena ez da batere ona izanen Nafarroarentzat. Jarrera hori hauteskundeen aurrerapenaren iragarpenaren aitzitik hartua bada are kezkagarriagoa da. Izan ere, azken lau urteetan egindako lana goraipatzen ari naiz etengabe Nafarroan. Lau urteotan erakutsi dugu kapaz garela indar aurrerakoien arteko elkarlana. Ez dut ulertzen orain hartu dute jarrera hori: Bat batean ez gaituzte ikusi ere egin nahi.

Geroa Baiko alkategaiaren asmoa da botoa zerrenda aurrerakoi bozkatuenari ematea. Iruñean EH Bildu da.

Guri dagokigu bai, lidergoa. Badago beste ñabardura bat Koldo Martinezen esanetan: blokeoarena. Guk ez dugu inor blokeatu. Guztiz faltsua da esatea guk norbait blokeatu izana. Prest gaude hitz egiteko eta udal aurrerakoi bat adosteko. Aniztasunaren izenean ezin da baztertu indar aurrerakoi bozkatuena.

Hirugarren bideaz ere mintzatu da Martinez eta horretarako ere prestutasuna agertu du.

Gure aldetik ez dago blokeorik. Ez dago blokeo bikoitzik. Blokeatzen duena PSN da. EH Bilduk ez du inor blokeatu eta ez du inor blokeatuko. Gobernu inklusibo baten aldeko gara. Baztertu nahi gaituzte baina hori bideragarria ote den ikusi beharko da. Errespetua zor diegu gure boto emaileei: 27.000 botoak ez ditugu zakarrontzira botako, inolaz ere.

Ez dago hirugarren biderik, hortaz? Martinezi edo Zurekin Nafarroako Txema Mauleoni botoak emanen zenizkioke?

Irakurketa bakarra dago. Udal bakoitzean indar aurrerakoiena bultzatu behar dugu. Zein da horren alternatiba? Beti berberari laguntza ematea nahiz eta ez izan lehen indar bozkatuena? Ez dut uste hori bidea denik.

Mintzatu zarete Martinez eta biok?

Bai, telefonoz momentu batez hitz egin genuen, baina emaitzak oraindik baloratu gabe genituen. Errepikatu nahi dut. Egon daitezkeen alegiazko negoziaketa edo elkarrizketen inguruan mintzatu beharko gara. Diskrezio osoarekin landuko ditugu gaiak, hori bai.

Nafarroako Parlamentuan PSNri dagokio buru izatea negoziazioetan. Iruñean alkate ez bazara zein eragin izan dezake Gobernuan?

Nortasun propioa du Iruñeak. Horretan gaude zentratuak. Errespetu osoarekin. Hortik aurrera, iritsiko da beste pantaila batera begiratzeko unea. Baina abiapuntua beste bat da. Oinarrizko printzipioa mantentzen ari gara.

EH Bilduko kide izandako Juan Carlos Longasek sare sozialetan iradoki zuen Iruñeko aginte makilik gabe ezin zaiola Nafarroako Lehendakaritza PSNri eman. Zer iruditzen zaizu gogoeta?

Ez da momentu honetako aztergaia. Iruñeko erradiografiaren gainean lan egiten ari gara, oraingoz. Gero pasako gara Nafarroa osoko erradiografia aztertzera. Gauza ezberdinak dira. Kromo aldaketaz ez dut hitz egin nahi. Politika zaharrak dira horiek. Printzipio logiko eta etikoekin nabil orain: indar bozkatuenari eman behar zaio aginte makila.

Xake partida batean bagenbiltza zein izanen litzateke zure hurrengo mugimendua?

Azken unera arte itxaropena ez dut galtzen utziko. Buelta ematen saiatuko naiz. Inbestidura hasita ere, saiatuko naiz gobernu alternatibo, ezkertiar eta aurrerakoia sortzen. Iruñeko jendearen begietara ezin diegu begiratu esateko Ibarrola eta Adanero izanen dituztela agintean. Izugarria litzateke.


Kalean dago jada Uda Aiaraldean aldizkaria

Abuztua eta iraileko kultur egitarau guztiak biltzen ditu aldizkariak, beste hainbat elkarrizketa eta erreportajerekin batera.

Uda Aiaraldean aldizkaria argitaratu berri du Aiaraldea Komunikabideak. Abuztu eta iraileko jaiak bertan behera geratu diren arren, horiek ordezkatzeko hainbat ekintza antolatuko dira eskualdeko udalerrietan, eta horien guztien gaineko informazioa dakar agerkariak, hainbat elkarrizketa eta erreportajerekin batera.

Horrez gain, 'Aiaraldeko toki kuttunak' atala ere dakar aldizkariak. Eskualdeko hainbat persona agertzen dira bertan, eskualdeko euren toki gogokoenaren nondik norakoak azaltzen: Nortxu Iturrioz, Izaskun Bengoa, Andoni Aldekoa, Janire Etxabe, Encina Arrazuria, Nerea Otaola, Oihana Moya, Julen Zubiete eta Mari Carmen Diaz de Lezana.

Kalean eskura

Aldizkaria atzo iritsi zen inprentatik eta Aiaraldea Komunikabideko boluntarioen sareak ekin dio dagoeneko eskualdean barrena banatzeari. Aiaraldeko saltoki, taberna, kultur etxe eta bestelako establezimenduetan egongo da eskura, doan.

Horrez gain, kalean ere topatu ahalko da, ondorengo banaketa puntuetan:

Aldai plaza (Laudio)

Faktoria (Laudio)

Abasto plaza (Laudio)

Luiaondoko supermerkatua

Laudioko kiroldegia

Artziniegako frontoia

Atxetako Dia

Amurrioko Eroskia

Orozkoko frontoia

Urduñako supermerkatuak


UEUren 50. urteurreneko Nafarroako ekitaldia ekainaren 7an egin dute Iruñean

Laban egindako saioari buruz mintzatu gara Udako Euskal Unibertsitateko komunikazio arduradun Idoia Torregarairekin.


Arte eta Historia Museoko historia aretoko bisita gidatuak

Helduentzako saioak. Gazteleraz, 10:00etan; euskaraz, 12:30ean.


Areson izanen da igande honetan Mendialdeko Azoka Ibiltaria

25 postu paratuko dituzte, eta euskal artzai txakurren erakustaldia ere eginen dute, goizean zehar.

Areson eginen du hurrengo geldialdia, Mendialdeko Azoka Ibiltariak. Igande honetan izanen da, eta herrian barrena paratuko dituzte postuak, goiz osoan zehar. 10:30etan zabalduko dituzte, eta 14:00ak arte izanen da aukera, gerturatzeko.

25 postu izanen dira guztira, elikagaienak zein artisauenak. Aurrenekoen artean izanen da Goizuetako bat, Domiña baserriak paratuko duena, betizu haragiarekin eta txorizo ekologikoarekin. Gainerakoan, mota guztietako produktuak izanen dira aukeran: txekor haragia, ardi, ahuntz eta behi gazta, garaiko barazkiak eta frutak, taloak, ezti gordina, pateak, etxeko mermeladak, garagardoa...

Eta artisauen artean, beste horrenbeste: larrua, natur eta landa eremuko argazkiak, kosmetika naturala, eskulanak, zapatak, egurrezko tailak, zeramika, belarritakoak... Habelarte elkartearen informazio postua ere izanen da azokan.

Gainera, euskal artzai txakurren erakustaldia ere eginen dute bertan, goizean zehar.

Ekainean izan zen Mendialdeko Azoka Goizuetan, eta Leitza, Araitz, Aldatz, Latasa eta Basaburua ere bisitatu ditu aurten. Hurrengo hitzorduak ere jarri ditu dagoeneko: irailaren 18an Atetzen, eta azaroaren 7an Lekunberrin.


Nekazariari berea aitortzeko jendeketa bildu zen atzo Iruñan

Matxoaren 3an egindako mobilizazioari buruz mintzatu gara Ehne sindikatuko Patxiku Irisarrirekin


Miren Agur Meaberen gela atontzen

Apirilaren 26an, asteazkena, Literatura Geraldiak programaren barruan Miren Agur Meabe idazlearen hitzaldia izanen da Ziordiko liburutegian.

Nola atondu (dudan nire) gela bat norberarena hitzaldia emanen du Miren Agur Meabe idazleak apirilaren 26an, asteazkena, 19:00etan, Ziordiko liburutegian, Literatura Geraldiak programaren barruan. Hitzaldian idalzeak bere poetikaren deskribapena egiten du, Virginia Woolfen obrari keinu eginez, sormenaren gela atontzeko bere modua azalduz: gela bilatzetik hasi, kontratua, espazioaren banaketa, argiztapena, bentilazioa, altzariak, almazenajea, berokuntza eta osagarriak...


Peronistek galdu dute Senatuko gehiengoa, baina lehen indarra dira diputatu kopuruan

Galdeketek aurreikusitako porrota ez da horren handia izan agintean dagoen peronismoarentzat, eta garaipen gisa ospatu dute. Oposizioa 2023ko bozetara begira jarri da.

Porrot egin bai, baina garaipentzat hartu dute peronistek Argentinan. Izan ere, galdeketek askoz kolpe latzagoa iragartzen zioten, eta iraileko hauteskunde primarioetan pairaturiko hondamendiak okerrenerako prestatu zuen peronismoa. Azkenean, ez da horrenbesterako izan, Buenos Airesen hiru puntu irabazi dituztelako boto zenbaketaren azken orduetan.

Senatuko gehiengoa galdu dute peronistek, eta horrek zailduko die eztabaidagaiak ezartzea. Orain, oposizioarekin adostu beharko du zer eztabaidatzen den Senatuan. Diputatuetan, ordea, lehenengo indarra izango dira aurrerantzean ere, eta horrek aukera emango dio Alberto Fernandezen gobernuari 2023ra arte agintean jarraitzeko, bidaia zaildu arren.

«Hasi da gobernu honen bigarren etapa», esan zuen atzo Daniel Santoro diputatugai peronistak Buenos Airesen.

Oposizioak garaipena lortu du herrialdeko 24 barrutietako 13tan (peronistek bederatzi baino ez dituzte lortu). Baina hiriburuko emaitzek leundu dute kolpea. Azkenean, peronistek diputatu bat galdu dute, eta 118rekin geratu dira. Oposizio kontserbadoreko Juntos Por El Cambiok 116 lortu ditu. Senatuan, berriz, sei ordezkari galdu dituzte, eta 35rekin geratu dira. Erabateko gehiengoa eskuratzeko, beste bi beharko lituzkete. Gehiengo hori eduki dute peronistek azken hiru hamarkadetan.

34 milioi pertsonak baino gehiagok zuten atzoko bozetan botoa emateko eskubidea.

«Hutsegiteak egin ditut, eta neure betebeharra da horietatik ikastea», esan du Fernandez gobernuburuak, telebistaren bidez zabalduriko hitzaldian.

Hiru urtez darama Argentinako ekonomiak krisian murgilduta. 38.000 milioi euroko zorra du Nazioarteko Diru Funtsarekin. Fernandezek adierazi zuenez, lege asmo bat bidaliko du Kongresura, erakunde harekin lorturiko akordioak lantzeko.

Oposizioa, beraz, 2023ko bozetara begira jarri da. «Trantsizio bat daukagu 2023rako, eta denon artean kudeatu behar dugu, planik eta norabiderik gabeko Gobernu baten aurrean gaudelako», esan du oposizioko buru Mauricio Macrik. Oposizioak beste aukera bat duela esan zuen, eta iraganeko hutsegiteak berriz ez egiteko eskatu zuen.


LAB, CCOO eta AFAPNA sindikatuek greba egun bat egingo dute, udal haur eskolen eredu aldaketaren aurka

Iruñeko Udal Haur Eskoletako Langile Batzordeek “lardaskeriatzat” jotzen dute Iruñeko Udalak egin nahi duen eredu aldaketa, arazo ugari ekarriko dituelako pedagogikoki zein antolamenduan, eta aldebakartasunez erabaki dutelako. Horregatik erabaki dute greba egitea, eta Nafarroako Gobernuari eskatuko diote ez dezala onartu berregituratze hori.

LAB, CCOO eta AFAPNA sindikatuek grebara deitu dute datorren otsailaren 12rako, Navarra Sumak, PSNren babesarekin, Iruñeko udal haur eskoletan bultzatu nahi duen eredu aldaketaren aurka.

Haur eskoletako langileen batzordeek zein zuzendariek hainbat arrazoirengatik kritikatzen dute Iruñeko Udalak egin nahi duen aldaketa, eta horietako bat da, aldaketak prestatzeko orduan ez dela eskoletako lan taldeen ez langile batzordeen parte hartzerik egon. “Ez zaigu, inondik ere, egokia iruditzen horrelako aldaketa sakonak ekar ditzakeen eskaintzaren prestaketan zuzendari, eskoletako lan talde eta langileen batzordeen parte hartzea bilatu ez izana eskoletan eguneroko lanean izan ditzakeen ondorioak aintzat hartu gabe”, adierazi dute.

Bestetik, salatzen dute planteamendua ez dela behar bezalako zorroztasunarekin diseinatu, eta aldaketek ondorio kaltegarriak izango dituztela, bai pedagogikoki, eta baita antolamendu aldetik ere. Arlo pedagogikoari dagokionez zalantza agertu dute hirugarren hezkuntza bat ezartzeari lotuta: “Euskarazko eskoletan atzerriko hizkuntza bat hain adin txikietan irakastearen egokitasunari buruz, euskara eskolako testuinguruan normalizazio-prozesuan dagoen hizkuntza izanik oraindik ere murgiltze-eredua behar duelako kalitatezko ikaskuntza bermatzeko”.

Antolamendu aldetik, traba nagusia lotuta legoke ingelesera eta euskara titulazio bikoitza duten hezitzaileak bilatzeko zailtasunarekin. “Eskaintza berri honek titulazio bikoitza duten hezitzaileak behar ditu, C1 euskara eta B1 ingelesa, eta gaur egun ordezkapen zerrendak ia agortuta daude. Nola beteko dira lanpostu horiek? Zer egoeratan geratzen dira aldaketak egingo diren ikastetxeetako langileak?”.

Arrazoi horiek direla eta, grebara deitu duzue datorren otsailaren 12rako, ostiralarekin. Nafarroako Gobernuari eskatuko diote proposamena geldiarazteko, Hezkuntza Departamentuak kudeatu dezala 0-3 zikloa, eta gogoeta zein plan bat sor dezatela, haur eskoletarako.


Sarek antolatutako bizikleta itzuliarekin bat egin dute lasarteoriatarrek


Kale garbiketa mekanizatua kontratatzeko prozesua martxan jarri du udalak

Baldintza pleguak onartu eta gero, kale garbiketa mekanizatuaren zerbitzua kontratatzeko prozesuari hasiera eman dio Legazpiko Udalak otsaileko osoko bilkuran.Asteazken iluntzean egin zuten bilera udal agintariek, udaletxeko areto nagusia jendez beteta zegoela. Gai zerrendan, kontratazio horrez gain, herritarrek aurkeztutako COVID pasaportearen aurkako mozioa ere jasota zegoen. Pleguak onartu zituzten, mozioa ez.Aldaketak zerbitzuan Udalak 1997tik kontratatzen du kale garbiketa mekanizatua egiteko zerbitzua, eta orain hori eskaintzen duen enpresak ez du kontratua luzatu nahi. Horregatik ireki du kontratazio prozesu berria, eta herenegun baldintza pleguak onartu zituen.Plegu horietan, zerbitzuari dagozkion aldaketa batzuk jasotzen dira, besteak beste hainbat auzotako garbitasunaren maiztasunari dagozkionak: San Ignazion astean bi egunetik hiru egunetara pasako da, Brinkolan eta Telleriarten astean behin egin beharrean bitan egingo da, eta uda partean Urtatzazar eta Mirandaola parkeetan areagotu egingo da zerbitzua. Gainera, lau urtetik behin espaloiak sakon garbitzea ere aurreikusten dute pleguek.Makinekin egiten den kale garbiketak urtean 170.000 euroko kostua du, eta horietatik 120.000 euro langileen ordainketarako dira.Pleguak EAJren eta PSE-EEren aldeko zazpi botuekin onartu ziren. Legazpiko Berdeek aurka bozkatu zuten, eta EH Bilduk abstentzioa.Eredu berriaren alde Botuaren azalpenen txandan, zerbitzu hori udalak zuzenean ematearen alde agertu ziren Legazpiko Berdeak eta EH Bildu, lanpostu gehiagoren sorrera, langileen baldintza hobeak eta kostuaren merketzea argudiatuta. PSE-EE kontratazio eredua eztabaidatzeko prest agertu zen eta EAJk, aldiz, eredu berarekin jarraitzeko asmoa azaldu zuen.


San Inazio egunez, Astigarragako Eragiyok abesbatzak kantu jira egingo du, herriko txokoetan

Etzi eguerdiko 12:30etan hasiko da Eragiyoken kantu jira, Emakumeon Plazatik abiatuta.

Iazko urtean, elizan abestu zuen Eragiyok abesbatzak organoz lagundutako eliz-musikako eta euskal musikako kontzertua eskainita. Hala ere, aurten beste mota bateko emanaldia eskainiko dute: «musika Astigarragako kaleetara aterako dugu, eta kalejiran arituko gara». Beraz, etzi eguerdiko 12:30etatik aurrera hasiko da musika saioa, Emakumeon Plazatik abiatuta. Ekitaldi honetan, euskal musikako pieza ezagunak joko dituzte ibilbidean zehar, Norberto Almandoz plazatik, Gure Izarra elkartearen atarian amaitu arte: «elkartea omentzeko bere mendeurrena ospatzen den honetan», eta egunak hala eskatuta, San Inazioren Martxa abestuz amaituko dute kantu jira.

Erronkak, uda ostean

Oporraldiaren ostean, irailean, hain zuzen ere, otxoteen jaialdira itzuliko dira, eta handik egun gutxira, Châtel Guyonera abiatu da Eragiyok eta bertan Recontres Internationales de Voix d`Hommesen parte hartuko du, besteak beste.k