'Hautsi da anphora' ikuskizuna izango da Korrika Kulturalaren ekitaldi nagusia

Ruper Ordorikak eta Bernardo Atxagak izen bereko diskoan oinarritutako saioaren bost emanaldi egingo dituzte. Dozenaka kultur ekitaldi antolatuko ditu AEK-k egitarauan

Euskal gizarteak Korrikari eskainitako sostengua eskertu eta «emandako laguntza itzultzea»: hori da Korrika Kulturalarekin AEK-k bete nahi duen helburu nagusia. 22. Korrika martxoaren 3an abiatuko da, Amurriotik (Araba), eta apirilaren 10ean bukatuko da, Donostian; ohi bezala, lasterraldiarekin batera kultur egitarau zabala prestatu du AEK-k Korrika Kulturalaren aterkipean. Derion (Bizkaia) aurkeztu dute.

AEK-ko eledun Aitziber Balantzategik azaldu duenez, Korrika Kulturalaren helburua da «jendarteak emandako laguntza nolabait eskertu eta herriari itzultzea». AEK «Korrika deitzen den ekinbide ero eta erraldoia» egiten hasi zenetik, milaka kultur ekitaldi antolatu dituzte Euskal Herriko txoko guztietan, eta 22. Korrika honetan ere horri eusteko asmoa dute.

‘Hautsi da anphora’<br />Bi atal nagusi izango ditu Korrika Kulturalak: alde batetik, nazio mailako ikuskizunak; hor, Loraldiak jaialdiarekin elkarlanean antolaturiko Hautsi da anphora izango da emanaldi nagusia; eta, beste alde batetik, herri eta eskualdeetan antolatuko diren mota askotako ikuskizunak.

Ruper Ordorikaren eta Bernardo Atxagaren Hautsi da anphora ikuskizunak izen bereko diskoa du oinarri. Diskoa 1980an plazaratu zen, Ruper Ordorikaren lehenengo lana izan zen, eta Bernardo Atxagak Etiopia liburuan agerturiko poemak zituen ardatz. Loraldia jaialdiko Amaia Ocerinek azaldu duenez, «berritzailea» eta «mugarria» izan zen lana plazaratu zenean, «eta gaur egun ere badu zer esana».

Aurreko Korrika Kulturalean aurkezturiko Kalaportu emanaldia bezalaxe, aurtengoa ere Loraldia jaialdiarekin batera antolatuko dute, eta Ruper Ordorika eta Mugalaris taldearen parte hartzeaz gain, Atxagak ere esku hartuko du ikuskizunean, «garai hartako poemei gaurko begirada literarioa» emateko. Bost emanaldi izango dira orotara: Senperen (Lapurdi), Iruñean, Bilbon, Eibarren (Gipuzkoa), Gasteizen eta Errenterian (Gipuzkoa).

‘Antigone edo ezetzaren beharra’ Antigone edo ezetzaren beharra antzerki ikuskizuna izango da eskaintza oparo horretako aukeretako bat. Horman Poster kolektiboak moldatutako klasikoaren bertsio librea da, eta, Korrika Kulturalaren aurkezpenean, Xanti Agirrezabala aktoreak lan horren zati txiki bat antzeztu du. «Boterea hartzen duenak ezin du amore eman; boteredunak ez dauka lagunik, ez dauka barkatzekorik, ez dauka errukirik», esan du Agirrezabalak antzeztutako pertsonaiak, eta, talaia batera igota, debeku sorta luzea irakurri du, botereak galarazitako aldarrikapen zerrenda amaigabea.

«Jendarteko arauak, familia kodeak, botere harremanak, egitura desegituratuak eta horiek guztiak kolokan jartzen dituzten pasioen salda odoltsua» da antzezlana, Horman Poster kolektiboko kideen esanetan. Lan honen bi emanaldi aurreikusita daude: apirilaren 1ean Donostian, eta apirilaren 9an Agurainen (Araba).

Eñaut Zubizarreta, 'Trigger' Herrietako emanaldiei dagokienez, AEK-k ikuskizun zerrenda bat prestatu du —behean dago zerrenda—, tokian tokiko Korrika batzordeek aukera ditzaten nork bere herri eta eskualdean emateko. Zerrenda osoa www.korrika.eus webgunean ere egongo da, eta, datak zehaztu ahala, orri bereko agendan iragarriko dira emanaldiak.

Eñaut Zubizarreta Trigger musikariak biolontxeloarekin egiten duen emanaldia, esaterako, aukeran dago Korrika Kulturalak prestatutako eskaintzan, eta musika tresna horrekin technora, flamenkora, musika esperimentalera eta beste estilo batzuetara egiten duen gerturatzearen adibide txiki bat eskaini du zuzenean aurkezpenean.

Antzerki lan ugari Askoz oparoagoa da Korrika Kulturalaren eskaintza. Antzerkiak, esaterako, leku garrantzitsua hartuko du. Hika taldeak Tarara antzezlana taularatuko du Zornotzan (Bizkaia), otsailaren 18an; Axut taldeak Amua emango du martxoaren 3an, Iruñean, eta 19an Maulen. Jon Zubiaga Buah txabal ikuskizunarekin egongo da, martxoaren 3an Mungian (Bizkaia), eta hurrengo egunean, martxoaren 4an, Mikel Martinezek Tabernaria aurkeztuko du herri berean.

Lanku kultur enpresarekin elkarlanean, eRRe ikuskizunaren zenbait emanaldi eskainiko ditu Korrika Kulturalak. Antzerkia eta bertsoak uztartzen dituen lan honetan Haizea Arana, Leire Vargas, Aner Euzkitze eta Oihana Arana aritzen dira, eta oraingoz zenbait emanaldi dituzte aurreikusirik: martxoaren 25ean Zarautzen (Gipuzkoa), apirilaren 3an Gasteizen eta apirilaren 9an Astigarragan (Gipuzkoa).

Bestelako emanaldiak Pirritx, Porrotx eta Marimotots dira 22. Korrikaren omenduak, eta haiek ere egongo dira Korrika Kulturalaren eskaintzan. Otsailaren 25ean Kui kui ikuskizuna emango dute Zornotzan, eta Zorionak Marimotots!, berriz, Tafallan eta Lodosan (Nafarroa), martxoaren 9an eta 10ean, hurrenez hurren.

Horrez gain, Jon Maiaren Kantu bat gara ikuskizunak, Uhinak dokumentalaren proiekzioek, bertso saioek, musika emanaldiek eta abarrek osatuko dute Korrika Kulturalaren programazioa herririk herri.

Sorkuntzarako beka Korrikaren arduradun Asier Amondok azaldu duenez, Korrika Kulturala «erakusleiho bat» da euskal sortzaileentzat, eta, norabide horretan, beste urrats bat egingo dute bi urte barru egitekoa den 23. Korrikari begira. AEK-k kultur beka bat antolatuko du, euskal sortzaile orori zabalik egongo dena, eta horren asmoa da agertoki edo plaza batean emateko modukoa den ikuskizun bat ekoizten laguntzea, eta hurrengo Korrika Kulturalaren egitarauan txertatzea. Amondok esan duenez, proposamenak jasoak dituzte, eta egitasmo guztiak epaimahaiaren esku daude orain. AEK-k apirilean iragarriko du zein den Korrika Kulturalaren bekaren irabazlea.


Eskola kirola egingo da Urumea bailaran ere, baina behin programa berrantolatuta

Gipuzkoako eskola kiroleko entrenamenduak urritik aurrera hasiko dira, «kontaktu fisikoa mugatuz eta ingurune seguruetan»; eta begirale guztiek prestakuntza ikastaroa egin beharko dute. Lehiaketak urtarrilera arte atzeratuko dira.

Kirol erakundeekin, ikastetxeetako koordinatzaileekin eta ikasleen gurasoekin izandako bileraren ondoren, Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura eta Kirol Departamentuak astelehenean erabaki zuen eskola kiroleko lehiaketak urtarrilera arte atzeratzea, infantil eta alebinetan.

Hala ere, ziurtatu dute eskola kirola urrian hasiko dela, «kontaktu fisikoak murriztea lortzen bada». Horretarako, parte hartuko duten begirale guztiek prestakuntza ikastaro bat egin beharko dute, aurreratu dutenez.

2020-2021 denboraldiko eskola kiroleko programetan parte hartu ahal izateko, kirol diziplinetako jarduerak eta lehiaketak antolatzen dituzten erakundeek bermatu beharko dute, jarduerak eta lehiaketak kontaktu fisikorik gabe eta pertsonen arteko gutxieneko segurtasun distantzia mantenduz egingo direla. Eta behar izanez gero, arau hori betetzeko, «joko arauak egokitu» egingo dituzte.

Parte hartuko duten begirale guztiek, berriz, Kirolaren Euskal Eskolak abian jarritako prestakuntza ikastaroa egin beharko dute, horretarako.

Urumea bailarako eskolek bilera egin zuten atzo

Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura eta Kirol Departamentuak eskola kirolarekin hasteko baimena eman duen arren, «eskola bakoitzaren esku» utzi dute entrenamenduekin hasteko erabakia. Atzo izan zuten bilera, Astigarraga eta Hernaniko eskola kiroleko koordinatzaileek, eta jarraitu beharreko pausoak markatu zituzten.

Horrela, adostu dute eskola kirola egingo dela, baina horretarako, ekainerako prestatu zen programa berrantolatuko dute aurrena, egungo egoerara egokituta. Hori horrela, urrian ez da hasiko eskola kirola bertan, beranduago baizik.

Edonola ere, printzipioz bi herrietako eskola guztiek erakutsi dute asmoa, lanketa horri heltzeko; baina ez da segurua denek parte hartzea eskola kirolean, arazoak tarteko.


Gipuzkoako biztanleriaren hamarretik zortzi konfinatuta daude

45 herrik dute itxiera perimetrala indarreak eta murrizketak. Gipukzoako Foru Aldundia kezkatuta azaldu da, ez dakite zergatik diren datuak hain txarrak.


Getariako EAJk ekitaldi politikoa egingo du larunbatean 12:00etan

Getariako EAJk aurkezpena egingo du larunbatean. (Egilea: Getariako EAJ) Plazan egingo dute EAJko ekitaldi politikoa eta bertan Getariako EAJko alkategai Uxoa Larrañagak eta EAJren Gipuzko Buru Batzarreko presidenteak Joseba Egibarrek parte hartuko dute. EAJko kideek getariarrak ekimenean parte hartzera gonbidatu nahi dituzte.


Ostiralean hasiko da Azkoitian VII. Garagardo Azoka, Iraurgi SBk antolatuta

Maiatzeko lehen bi asteburuetan egingo dute aurtengoa. Guztira, lau egun izango dira: maiatzaren 3a, 4a, 10a eta 11. Garagardo berriak, bertako janariak eta maiatzaren 10eko mus txapelketa azkarra izango dira aurtengo berrikuntzak.

Udazkenean Azpeitian nola, udaberrian Azkoitian antolatu ohi du Garagardo Azoka Iraurgi Saskibaloiak, eta iazko etenaren ondoren, ate joka dator aurtengoa. Hain zuzen ere, ostiralean, maiatzak 3, irekiko ditu ateak Azkoitiko VII. Garagardo Azokak, herriko plazan. Maiatzeko lehen bi asteburuetan egingo dute aurtengo azoka. Guztira, lau egun izango dira: maiatzaren 3a, 4a, 10a eta 11. Egunero 20:00etatik 02:00ak arte irekiko dituzte azokako atea.

Antolatzaileek aurreratu dutenez, aurreko urteetakoei gehituko zaizkien garagardo berriak (Guinness Nipa, Guinness Hope House eta 18/70 Rubia), bertako janariak (Lumagorri eta Basatxerri etxeen eskutik) eta maiatzaren 10eko mus txapelketa azkarra izango dira aurtengo berrikuntzak. Azken horri dagokionez, bikoteko 40 eurotan ezarri dute izen ematea, eta honako sariak banatuko dituzte: 1.000 euro eta txapelak irabazleentzat, 500 euro bigarren sailkatzen direnentzat, 250 euro hirugarrenentzat, eta bi lagunentzako afaria laugarren postuan gelditzen direnentzat. 22:00etan hasiko da mus txapelketa, eta 20:30etik 21:30era izango da izena emateko aukera.

Garagardoen eta jakien dastaketa girotzeko musikarik ere ez da faltako. Horrela, 1980k0 hamarkadako musika nagusi izango da maiatzaren 3an, DJ Elortxak jarriko du musika hilaren 4an, eta DJ Kanutok, berriz, hilaren 11n; 10ean, mus txapelketaren egunean, ez da musikarik izango.


Unax Errasti: "Denboraldian izandako erregulartasuna azpimarratuko nuke"

Denboraldia ez ezik, kategoria ere agurtu du txirrindulari antzuolarrak; jubenilak atzean utzi, eta 23 urtez azpikoetan arituko da aurrerantzean. Denboraldi amaiera, gainera, borobila izan da; etxean irabazi du.

Martxoan egin ohi da Uzarragako igoera, baina moto-laguntzaileen afera zela-eta, bertan behera utzi zen lasterketa ordu hartan. Alabaina, Aiastui txirrindulari elkarteko kideek lasterketa berrartzea erabaki zuten. Pasa den domekan jokatu zen, eta Errastirentzat izan zen garaipena.

Zorionak, Unax! Zer moduz zaude?

Oso pozik nago. Oso motibatuta nengoen. Nahiz eta gertu ibili urtean zehar, oraindik irabazi gabe nengoen, eta hainbeste kosta eta gero, oso pozgarria izan da etxean irabaztea. Era honetan, gehiago disfrutatzen da garaipena. Herritarrekin ere oso eskertuta nago.

"Hainbeste kosta eta gero, oso pozgarria da etxean irabaztea"

Nolakoa izan da denboraldia?

Orokorrean egiten dudan balantzea oso ona da. Nik uste dut kategoria honetan inportanteena gozatzeaz gain, ikastea dela, eta alde horretatik nik uste dut asko ikasteko denboraldia izan dela; momentu onak eta ez hain onak izan ditut, erorikoak-eta, baina denoi gertatzen zaizkigun gauzak dira. Bestela, gustura nago emandako mailarekin.

Zer da azpimarratuko zenukeena?

Erregulartasunarekin gelditzen naiz denboraldi honetan. Maila txukuna eman dut Euskal Herrian zein Espainian. Maila internazionalean korritzeko aukera eman digutenean ere asko ikasi dut Ulma taldearekin, Gipuzkoako federazioarekin edo Euskadikoarekin. Gustura gelditu nintzen, adibidez, Gasteizen jokatutako Espainiako Kopako bigarren postuarekin, eta baita Espainiako Txapelketan ere, Cartagenan. Laugarren egin nuen.

Orain, beste etapa bat hasten da txirrindularitzan; kategoriara moldatzeko urtea izango da"

Denboraldia ez ezik, kategoria ere agurtu duzu. Zer gertatuko da aurrerantzean?

Bai, eta, beraz, Ulma ekipoarekin ere etapa bat bukatzen dugu. Egia esanda, oso eskertuta nago taldearekin eta taldekideekin. Oso ondo tratatu naute lehen momentutik, eta gustura nago egindako harremanekin. Orain, beste etapa bat hasten da txirrindularitzan, 23 urtez azpikoen mailara pasatuko bainaiz. Kategoriara moldatzeko urtea izango da; ekipo zein pelotoiko esperientzia gehien duten jendearengandik ikastekoa. Eibar taldean arituko naiz.


Gazteak festa, 25 urte gerora ere

Zilarrezko urtera iritsi dira Zaldibiako Gazte Asanbladak uztailero antolatzen dituen Gazte Festak. Gaurtik larunbatera, 25. urteurrena izango dute. Ukitu berezia eman nahi diote aurtengoari antolatzaileek; gaztetxetik arkakusoa jaitsi ondoren, Zaldibiako herritarren txarangak joko du. «Herriko jendeak parte hartzea nahi dugu», azaldu dute gazteek.

Hasierakoak gaur eginda, biharkoa da jardunaldi jendetsuena. Sasipilotari txapelketako –Gazte Festen hasieratik egiten da– finalak jokatuko dituzte. Nesketan, binaka, Maren-Uxue eta Lide-Itoitz bikoteak lehiatuko dira. Mutilak, buruz buru lau t’erdian, Enaitz Etxeberria eta Jon Aiestaran.

Hamabost sagardo

Sagardo dastaketari ere zaldibiar kutsu nabarmenagoa emango diote. Zerbitzatuko dituzten hamabost sagardoetatik 11 Zaldibiako baserrietan egindakoak eta ondutakoak dira.

Honako etxeetako sagardoak probatu ahalko dira: Arru, Ausoegi (bi bizitzatakoak), Agarre, Iortza, Lizarra (bi bizitzatakoak), Arruarte, Arrumuño, Zubieta, Zubiaurre. Herriz kanpoko lau sagardotegi profesionalek osatuko dute eskaintza: Lizeaga, Larrarte, Urbitarte eta Altzuetak.

Jende asko espero dute biharko ere .Iaz 700 pintxo egin eta denak saldu zituzten, eta 400 edalontzi saldu zituzten.

Larunbatean, gazteen artekoagoa izango da festa. Paella eta kubata lehiaketak jarri dituzte. Kuadrillaka ariko dira. Lau laguneko epaimahaiak baloratuko ditu arroz eta konbinatu onenak.

Elkargune eta suspertzaile

1998ko uztailean antolatu zituzten Zaldibiako gazteek lehenengo festak. Hilaren erdialdean egiten ziren hasierako urteetan, eta aste egunetan, asteazkenetik ostiralera normalean.

Helburuak, herriko gazteak elkartzea eta herri giroa suspertzea ziren, lehenengo belaunaldiko antolatzaileek gogoratu dutenez. «Gazte jendea biltzeko konnotazio handiagoa zuen, agian, lehenengo urteetan».

Hala, aldarrikapenak eta garaian garaiko eskakizun edo arazo soziopolitikoak txertatzen ziren Gazte Festetan. 1998an, adibidez, AHT hasi aurreko garaia izaki, hitzaldiak eta ibilbideko parajeetara irteerak egin zituzten; edo Gazte, mugi hadi! lelopean, Iñaki Iurrebaso soziologoarekin Euskal gazteria XXI. mendean gaia landu zuten. Euskal presoei Martuteneko kartzelara bisita, euskal selekzioa, sexualitate hitzaldia, bertso trama edo sukaldari lehiaketa egin ziren, XX. mendean artean.

Denborarekin sartu zituzten egitarauan sagardo dastaketa eta kontzertuak. Sakoneko uztarketa ez da aldatu 25 urteotan, ordea: gazteak eta festa.

EGITARAUA

EKAINAK 29, OSTEGUNA

18:30. Arkakuxoaren jaitsiera Gaztetxetik.

Ondoren. Buruhandiak eta herriko txaranga

21:00. Bokadillo afaria plazan.

22:00. Miseriaren adarrak bertso ikuskizuna

EKAINAK 30, OSTIRALA

11:00. Julen Magoaren ikuskizuna.

18:30. Sasi pilotari txapelketako finalak

Ondoren. Sagardo dastaketa.

22:30. Kontzertuak: Raimundo el Canastero, DJ Naza eta DJ Eo.

UZTAILAK 1, LARUNBATA

14:00. Paella eta Kubata lehiaketa.

18:30. Karropoteoa

22:30. Kontzertuak: Muxutruk erromeria eta DJ Basandere.


Bilera

Alde Zaharreko bilera.


Pelikularako jendea behar dute

Asteotan Soraluzen eta inguruetan grabatzen ari diren Erase una vez...Euskadi pelikularako pertsonak behar dituzte errodajean parte har dezaten. 16-65 urte bitarteko pertsonak behar dituzte eta lehentasuna emango diete orrazkera klasikoa (tinte gabekoa) duten eta tatuajerik bistan ez dituzten pertsonei.

Personal 7 Aldi Baterako Laneko Enpresak jakinarazi du figuranteak behar dituela asteotan Soraluzen, Arrasaten eta inguruan grabatzen ari diren Erase una vez...Euskadi pelikularako. Orain arte pelikulan parte hartu ez duten pertsonak behar dituzte.

Bidali beharrekoa

Castinga telematikoki egingo dute. Honakoa bidali behar da: selfie bat eta gorputz osoko argazki bat, alkandora, praka eta oinetako neurriak, adina, telefono zenbakia eta bizilekua. Mezuaren Gaian EUVE idatzi behar da, eta honakoa da helbidea: figueuskadi@gmail.com.

Errodajean pate hartzen dutenei lana ordaindu eta alta emango diete Gizarte Segurantzan.


Egun Ero: otsailak 15

Mexikortxorekin iraultzan aritu gara gaurko irratsaoian. Hirugarren atal honetan, Pancho Villaren heriotzaz eta Mexikoko iraultzaren amaieraz aritu zaizkigu, hizketan eta abesten.


Euskal Vox

Sonatua izan zen joan den astean Voxek Sestaon antolatu zuen mitina. Ultraeskuineko alderdiaren ordezkariekin etorritako lau katu erdian, deialdi antifaxistari erantzunez jendetza ezin kabituz plaza inguruan. Bateko zalaparta, besteko korrikaldi eta poliziaren bultzakadak izan ziren albiste, Vox EAEko hauteskunde kanpainan ari den ildoan.

Biharamunean ezagun ditudan alderdi sozialistako adineko bi militanterekin topatu nintzen kalean, nik gaia atera gabe, harritua utzi ninduen protesta antifaxistarekiko adierazi zuten begikotasunak. Ezin ulertua zuten nola ultraeskuinak Ebrotik behera hainbesteko indarra hartu duen. Are gehiago, seguru zeuden inoiz horrelakorik ezinezkoa litzatekeela “Euskadin”

"Meatzaldea eta Enkarterrin jakina da frankista asko Franko hil aurreko alkandora urdinarekin oheratu eta PNVn izena emanda esnatu zirela Trantsizioaren egunsentian"

bertoko izatearen, langile mugimenduaren historiaren eta pentsamendu aurrerakoiaren ondorioz. Nire dudak azaldu nizkien.

Espainian orain Vox bozkatzen dutenak ez dira ilargitik iritsi, lehen ere bertan zeuden eta ez dut uste Abascalen hitzak entzunda ultraeskuindar bihurtu direnik. Voxtarrek lehen ere orain antzera pentsatuko zuten eta PP bozkatuko zuten segur aski askok.

Euskadi ez da munduko gertakizunetatik isolatua dagoen irla. Hemen ere bada kanpokoak laguntzetatik bizi direla edo genero berdintasuna egina dela uste duenik. Poliziaren gehiegikerien aurrean itsuarena eta gorrarena egin, nagusien esanetara beti makurtu edo edozein gutxiengoen beharrak (folkloretik kanpoko euskaldunenak barne) ikusi nahi ez dituenik. Eta ez dira gutxi. Esango nuke Euskadin halako mundu ikuskera dutenak, beste askorekin batera, gustura kokatzen direla PNVn.

Meatzaldea eta Enkarterrin jakina da frankista asko Franco hil aurreko alkandora urdinarekin oheratu eta PNVn izena emanda esnatu zirela Trantsizioaren egunsentian. Ez dut uste gauetik goizera egundoko aldaketa ideologikorik izan zutenik.

Ildo beretik azken hamarkadan, besteren artean, PPk izandako beherakadagatik puztu da PNV. Datozen krisien bidegurutzetan PNV delako Euskadin neoliberalismoaren baloreak eta dominazio sistema iraunaraztea egokien bermatuko duen aukera. Beraz Euskadiren berezitasuna genuke gaurkoz PNVk biltzen duela hiru lurraldeetako ia eskuin osoa. Ikusteke legoke orduan zer irtengo litzatekeen hortik noizbait boterea galduko balu, are gehiago hori inoiz Bizkaian gertatuko balitz.

Honetaz eta hartaz jarraitu genuen kalakan, Dani Arranz, Gemma Zabaleta eta abarrek eginiko idatziaz, baina hori beste baterako kontua da.


"Isturitzetik Tolosan barru" ikus-entzunezkoaren aurkezpena

Ordua: 18:00.

Tokia: Sutegiko auditorioa.

Zehaztasunak: "Iñaki Urruzolak, Usurbilgo Udalaren laguntzaz, Isturitzetik Tolosan barru ikus-entzunezkoa egin du. Urtarrilaren 12an Joxan Artzeren heriotzaren bosgarren urteurrena dela gogoan izanda, Sutegiko auditoriumean ikus-entzunezkoaren aurkezpena egingo dugu. Ondoren, Iñaki Urruzolarekin eta Iratxe Retolazarekin solasaldia izango dugu.

“Ikus-entzunezko xume honen funtsa Euskal Kulturgintza hizki handiekin eratzen lagundu zuen Joxean Artzeren obra ezagutzera ematea da; geuk begiz joa dugun obra “Isturitzetik Tolosan barru” poema liburua da, izan ere, baitezpadako ekarpena egin zuelakoan gaude. Bere lehen emaria izanik, aurkezten dugun lanak Euskal Herriko sasoi bateko giro eta garai baten lekukotza jaso nahi du, eta berau egungo moldeen bitartez, ikus-entzunezkoen ahalmena baliatuz, nolabait bere obra erdigunera ekartzea du xede."

“Haren obraren gaurkotasunaz gogoeta egiteko baitezpadakoa dugu aipatu olerki liburua. Izan ere, XXI. mendeko galdegaiei begira, funtsezkoak izan diren egileen lanak aztertzea eta gizarteari ezagutaraztea bada kultura eta identitatea ardatz dugunontzat egin beharreko eginkizuna.”

Gonbidapenak: doan usurbilkultura.eus plataforman edo Lizardi liburu-dendan.

Antolatzaileak: Jexux Artze Kultur Elkartea eta Usurbilgo Udala.


Antton Apezetxea goizuetarra eta Igoa, De la Fuente eta Iruritaren aurka elite mailan, gaur Antiguoko finalean

Elite mailako finalerdian 22-9 irabazi zuten Unai Mata eta Ekain Lizeaga astigartarraren aurka. Promesetan Beñat Apezetxea goizuetarra kalean geratu zen finalerdian 22-17 galduta.

Abuztuan Antiguo auzoko Torneo garrantzitsu eta entzutetsua jokatzen da eta bertan bailarako hainbat pelotarik jokatu dute. Elite mailan aritu dira Hodei Exposito, Ekain Lizeaga eta Antton Apezetxea eta azken honek finalerako txartela lortu zuen pasa den asteartean. Finalak gaur jokatuko dira, 11:00etan hasita, eta Josu Igoak eta Antton Apezetxeak, Aingeru de la Fuente eta Josu Irurita izango dituzte aurrez aurre elite mailakoan.

Finalera iristeko finalerdian, 22-9 irabazi zuten Unai Mata eta Ekain Lizeaga astigartarraren aurka. Bailarako pelotari batek ziurtatua zuen finala eta txartela goizuetarrak lortu zuen elite mailan. Hodei Exposito ligaxkan geratu zen kanporatua.

Igoak eta Apezetxeak txapelketako partidu denak irabazi dituzte eta gaur aurrean duten bikoteak ere ez dute porrotik ezagutzen. Jokatu dituzten partiduak ikusita oso final parekatua espero da nagusien mailan.

Promesetan aldiz ez da izango bailarako ordezkaririk. Beñat Apezetxeak finalerdian galdu egin zuen, asteazkenean, Arkaitz Gabirondo gazteluarrarekin batera. Unai Amiano irundarra eta Eneko Beloki andoaindarra nagusitu zitzaizkien finalerdian 22-17. Hamaseinako berdinketa eta gero ihes egin zuten irabazleek. Aurtengo txapelketan berrikuntza bat izan da arauetan. 21nako berdinketa eta gero bi tantoko aldea lortu arte, 25 tanto pasa gabe, jarraitzen du partiduak. Hala ere, horrelakorik ez zen gertatu.

Oses-Arsuaga eta Xabier Salaberria txapeldun, Atano frontoian

Gauzak ezin hobeto joan ziren Hernaniko pelotarientzat Abuztuaren 31ko Txapelketan. Donostiako Trinitate Plazan jokatzen da txapelketa hau, baina finalak aurten Atanon jokatu dira. Ekhi Oses eta Oier Arsuagak, bikote osatuta, emozioz beteriko finala irabazi zuten, 18-17. Tolosako Perurena eta Camino gainditu zituzten ezin zirraragarriagoa izan zen finalean.

Nagusien mailako finala ere oso estua eta emozioz beterikoa izan zen. C.D. Hernaniko Xabier Salaberriak Pagazpeko Urruzolarekin osatu zuen bikotea eta txapela jantzi zuten, Larrañaga (Lapke) eta Aranburu (Eple) 22-19 gaindituta. Hasieratik joan ziren aurretik, baina nekearen erruz azken zatian zaildu zen partidua.

Bi mailetako finalen iragarpenek esaten zuten indarrak parekatuak zeudela eta lehia estua izango zela. Bete betean asmatu zuten, azken tantora arte.

2021-22 denboraldia amaitu berri da eta denboraldi berriaren zain, Hernaniko klubeko pelotariek txapelketa ugari irabazi dituzte aurten. Lortutako azken bi txapel hauekin, C.D.Hernaniko pelotariek 21-22 denboraldiari agur esan diote, guztira 20 txapel irabazita eta 30 final jokatuta. Ez da gutxi.


Janssen txertoaren 6800 dosi iritsi dira Euskadira

Gaur arratsaldean 6800 dosi iritsi dira EAEra, eta mugikortasun arazoak dituzten edo eremu sakabanatuetan bizi diren 70 eta 79 urte bitarteko herritarrei banatuko diete.


Iurretako Oromiño auzoan antzinako eztegua ospatuko dute

Iurretako Oromiño auzoan 1902. urtera egingo dute salto, egun batez bada ere: antzinako eztegua egingo dute, domekan. Ehun lagunetik gora batuko dituen jarraigoak 12:00etan irtengo du Oromiñotik, eta San Markorainoko bidea egingo du.

Auzokoak ordubete lehenago batuko dira, idiek tiraturiko gurdia prestatzeko, eta azken ikutuak eman ondoren bideari ekingo diote, trikitalari eta albokariek lagunduta. Gaizka Arizmendiarrieta eta Nerea Yarzabal ezkongaiak izango dira buru jarraigoan.

Bide erdian konbitea egin ondoren, San Markora heldu eta ezkontza antzeztuko dute. Oromiñoko baserri bateko 1902. urteko ezkontza-hitzarmen originalak irakurriko ditu notarioak, eta ezkongai bien amek aktak egiaztatuko dituzte. Ondoren, bazkaltzeko elkartuko dira eta, arratsaldean, kanturako eta dantzarako aukera izango dute Eingo taldeagaz. Bost urterik behin antolatzen dute ekintza eta era berezian bizi dute: "Elkar ikusteko aitzakia izaten dira auzoko jaiak, eta euskal eztegua tokatzen denean oraindino gehiago. Eguna bera eta antolaketa prozesua ere oso politak izaten dira, auzokoak elkartzera eta gure artean partekatzera eramaten gaituzte eta", dio Oromiñoko Jai Batzordeko Iraide Iriondok. Azken euskal eztegua 2017an egin zuten. Baina COVID-19agaitik urtebete atzeratu dute.


Jokin Zaitegi bekarekin egindako azken bi itzulpenak aurkeztu dituzte

Garazi Ugaldek Louise Glück olerkari estatubatuarraren 'Basairisa' poema bilduma euskaratu du, eta Xabi Payak Bob Dylan konpositorearen 100 kantu. 2000. urtetik Nobel saria irabazi duten autoreen obrak euskarara itzultzea ahalbidetzen du Jokin Zaitegi sariketak.

Kulturateko aretoan egon ziren atzo, astelehena, ekitaldiaren antolatzaile diren AED elkarteko eta Elkar argitaletxeko kideak, baita bekaldia babesten duten Arrasateko Udaleko eta Laboral Kutxako ordezkariak ere, besteak beste.

2020an Louise Glück estatubatuarra saritu zuten Nobel sariek. Garazi Ugalde itzultzailea buru-belarri aritu da poetak 1992an kaleratutako Wild Irish poema bildumari euskarazko hitzak jartzen. Aurkezpenean hizkera soilarekin gai sakonak lantzeko gaitasuna aitortu dio Ugaldek autoreari. Lorategia gai nagusitzat hartuta, poemen artean oihartzun bat nabari dela nabarmendu du.

2016an, berriz, Bob Dylan musikariaren ekarpen literarioa saritzea erabaki zuen Suediar akademiak. Aitzakia horrekin Dylanen 100 kanturen letrak egokitu ditu Xabi Payak euskarara. Bidaia aberatsa izan dela aipatu du, abesti bakoitzari desberdin heltzen diolako kantautore eta olerkariak.

Dylan-en kantak euskaraz abesten

Eginkizun horretan Joxerra Garzia irakasle eta idazlearen laguntza jaso du Payak. Dylanen jarraitzaile amorratua izanik, gitarra eta harmonikaren bidez kantu bildumako bizpahiru abesti jo ditu Garziak, ekitaldia jarraitu dutenen gozamenerako. Sorotan Bele taldeko abeslari Gorka Sarriegik moldatutako kantu bat ere entzun ahal izan dute, gainera, kantu bilduma berria egiten ari den ibilbidearen seinale.

Euskaratutako bi obra horiek Elkar argitaletxearen dendetan daude eskuragai.


Nafarroako ingude altxatze txapelketa hamaikagarrenez irabazi du Maika Ariztegi iturendarrak

Gizonezkoen artean Iosu Marturet nagusitu zen eta hirugarren mailako aizkora txapelketan Iker Gorriti.

Nafarroako ingude-altxatze txapelketak jokatu zituzten larunbatean Berako Eztegara pilotalekuan. Emakumezkoen artean Maika Ariztegi iturendarra nagusitu zen eta hamaikagarren txapela lortu du. Gizonezkoetan, Josetxo Urrutia leitzarrak ezin izan zuen bere hamargarren txapela jantzi eta bigarren izan zen Antsoaingo Iosu Martureten gibeletik. Hirugarren mailako aizkora txapelketan, berriz, Iker Gorriti nagusitu zen.

Emakumeak 9 kiloko ingudearekin aritu ziren lanean, minutu eta erdiko txandan. Maika Ariztegi iturendarra izan zen indartsuena, 94 jasoaldi eman baitzituen. Esti Gastearena sunbildarra bigarren izan zen (85 jasoaldi) eta Antsoaingo Irune Biurrun hirugarren (84 jasoaldi). Podiotik altxaldi bakarrera gelditu zen Xanta Sousa lesakarra (83 jasoaldi) eta bosgarren izan zen Nerea Sorondo beratarra (81 jasoaldi). Xanta Sousak txingekin erakustaldia ere egin zuen.

Hamaika txapel eta Nafarroako errekorra

Maika Ariztegik hamaikagarren aldiz jantzi du Nafarroako ingude-altxatze txapelketa. Duela hamazazpi urte jantzi zuen lehenbizikoa, 2004an, eta geroztik 2009, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019 eta 2021ekoa irabazi ditu. Nafarroako errekorra ere Iturengo kirolariak dauka, 2014ko txapelketan 99 altxaldi egin baitzituen. Euskadiko txapelketa ere lau aldiz irabazi du (2014, 2016, 2017 eta 2018). Euskadiko errekorra Karmele Gisasolak jarri zuen 2020ko txapelketan (97 altxaldi, baina kontuan hartu behar da Euskaldiko txapelketan hamar kiloko ingudea erabiltzen dela eta Nafarroako bederatzi kilokoa).

Gizonezkoetan Iosu Marturet txapeldun bigarren urtez segidan

Gizonezkoen ingude-altxatze txapelketan Leitzako Josetxo Urrutia zen eskualdeko ordezkari bakarra. Ezin izan zuen bere hamargarren txapela lortu eta bigarren izan zen, joan den urtean ere txapeldun izan zen Antsoaingo Iosu Martureten atzetik. Marturetek 87 altxaldi eman zizkion 18 kiloko ingudeari minutu eta erdian, eta Urrutiak 83. Hirugarren postua Berriozarko Imanol Martinentzat izan zen (79 altxaldi) eta laugarrena Guadalajarako Angel Albarranentzat.

Nafarroako hirugarren mailako aizkora txapelketan Iker Gorriti txapeldun

Nafarroako hirugarren mailako aizkora txapelketaren finala ere jokatu zuten larunbatean Beran. Uharte Arakilgo Iker Gorriti izan zen txapelduna eta berekin batera, Iturgoiengo Josu Santamaria igoko da bigarren mailara. Bi 45 ontzako eta bi kanaerdiko mozteko 10 minutu eta 29 segundo behar izan zituen txapeldunak eta 10 minutu eta 47 segundo txapeldunordeak.

Hirugarren posturako lehian, Victor Suarez madrildarra (12.07) hamaika segundogatik nagusitu zitzaion Endika Goia beratarrari (12.18). Finaleko beteranoena, Beintza-Labaiengo Jacinto Etxekonanea bosgarren izan zen (13.20).


Herriko festak antolatzeko bilera asteartean

Herriko festak antolatzeko taldearen hirugarren bilera egingo dute, maiatzaren 3an, 18:00etan hasita udaletxean. Herritarrek parte hartzeko gonbidapena luzatu dute udaletik.


Alfaro: ''Akordio honekin gauzatu egin dugu Nafarroako herritarrek eman ziguten agindua''

Begoña Alfaro (Zurekin Nafarroa) pozik agertu da "berebiziko garrantzia" duten lau arlo kudeatu ahal izateagatik, Lehendakariordetza maila izango duen kontseilaritza baten inguruan antolatuko direnak.


Taila ikastaroan izena emateko azken egunak Olaberrian

OLABERRIA // Astelehenean, urtarrilaren 10ean amaituko da Olaberriko taila ikastaroan izena emateko epea. Google Forms plataformaren bidez edo Whatsapp mezua bidalita (681 175 113) apunta liteke. Tailaketa ikastaroa biharamunean bertan hasiko da, urtarrilaren 11n. Astearteetan 18:30etik 21:00etara dira lan-saioak, eta 60 euroko kuota ordaindu behar da.


Tentsioa handitu da Errusiarekin, Polonian gertatu den leherketa batengatik

Varsoviak baieztatu du eztanda bat izan dela, baina ez du jatorria edo egilea aipatu. Pentagonoak ere ezin izan du argitu. Errusiak ukatu egin ditu jaso dituen akusazioak.

Errusiaren bi misil Polonian lehertu direla argitaratu dute hainbat hedabidek, AEBetako inteligentziako iturri bat aipatuta. Ez Poloniako Gobernuak, ezta AEbetakoak ere ez dute halakorik baieztatu. Poloniako Gobernuak adierazi du hego-ekialdeko Przewodow herrian, Lviv (Ukraina) hiritik 100 kilometro ingurura eztanda bat izan dela. Pentagonoa eta Etxe Zuria «jakitun» daude Poloniako leherketaz; dena dela, ezin izan dute «berretsi» Errusiaren erasoa izan denik. Agentzien eta hedabideen arabera, bi hildako eragin dituzte leherketek.

Piotr Muller Poloniako Gobernuko bozeramaileak jakinarazi duenez, Mateusz Morawiecki herrialdeko lehen ministroak bilerara deitu du «urgentziaz», segurtasun nazionaleko batzordea elkartu dadin —Defentsako eta Justiziako eta Barne eta Kanpo Harremanetako ministerioak barne hartzen ditu—. Mullerrek baieztatu du eztanda bat izan dela, eta aztertzen ari direla NATOren 4. artikulua —defentsa kolektiboarena— aplikatzea eskatzeko motiborik ote duten, baina ez du akusaziorik egin.

Errusiako Defentsa Ministerioak ukatu egin du haren misilek Ukrainaren eta Poloniaren arteko muga zeharkatu dutela. Haren arabera, hedabideetan zabaldu diren Przewodoweko irudiek «ez dute zerikusirik» Errusiaren armekin. Horiek horrela, Errusiak «propio egindako probokazio» gisa hartu du erasoa hari leporatu izana.

Poloniak bezala, Hungariako presidente Viktor Orbanek ere defentsa kontseilua elkarrarazi du 20:00etarako. Batetik, Druzhba hodiak petrolioa hornitzeari utzi diolako, eta, bestetik, Polonian erori diren bi misilengatik.

Erreakzioak

Inguruko hainbat herrialdetako buruzagiek bat egin dute Poloniarekin. Letoniako Defentsa ministroak, Artis Pabriksek, zera adierazi du sare sozialetan: «Nire doluminak gure anaia poloniarrei. Errusiako erregimen kriminalak misilak jaurti ditu, eta horien helburua ez dira soilik zibil ukrainarrak izan; NATOren lurretan ere erori dira, Polonian. Letonia Poloniako lagunekin dago, eta krimen hau gaitzesten du».

Lituaniak ere salatu du Poloniako erasoa, eta «NATOren lurraldearen hazbete bakoitza» defendatu behar dela berretsi du. Estoniak «kezkagarritzat» jo du Poloniako erasoa, eta NATOren lurralde osoa babesteko prest agertu da:


Bertso jasa partehartzailea egin dute Errezilen

Herriko gaztetxoek bertsotan aritzeko aukera izan dute Unai Mendizabal eta Oihana Arana bertsolariekin.

Bertso Urtie egitasmoaren barruan, Bertso Jasa ekitaldia egin du Erniarraitz bertsozale elkarteak gaur, larunbata, Errezilen. Saio partehartzailea izan da; izan ere, herriko gaztetxoek bertsotan aritzeko aukera izan dute Oihana Arana eta Unai Mendizabal bertsolariekin. Errezilgo pilotalekuan egin dute saioa, 17:30ean hasita.


Musika etxeak zabaldu du ikasturte berriko matrikulazio epea

Gaur, ate irekiak egingo dituzte goizez eta arratsaldez. Musika etxearen eskaintza bertatik bertara ezagutzeko aukera egongo da.

Musika etxeak zabaldu du ikasturte berrirako izen-emate epea. Nahi duenak musika ikastaroetan izena emateko aukera izango du.

Horrez gain, musika etxea bertatik bertara ezagutu eta eskaintza hobeto ezagutzeko aukera egongo da gaur. Ate irekiak egingo dituzte 11:00etatik 12:30era eta 16:30etik 19:00etara bitartean.


Biziraupena

Jon Olaizolak 2022ko otsaileko Uztarria aldizkarian Nire leihotik atalerako egindako ekarpena da honako hau.

Zure borrokaren zergatia jakitea.

Eraisten zaituzten bakoitzean altxatzea.

Bizkorrago den bati aurre hartzea, azkarrago den bati ziria sartzea, indartsuago den bat zapaltzea.

Zorigaitzari begiratu eta ausardiaz aurre egitea.

Hori da naturak nahiz gizarteak sarri eskatu ohi diguna.

Hori da hain erraz esan eta hainbeste kostatu ohi zaiguna.


16 urteko gazte bat atxilotu dute Zornotzan, 15 urteko bati labanaz eraso egitea egotzita

Biktima ospitaldean dago, larri.

Ertzaintzak 16 urteko gazte bat atxilotu du bart Zornotzan, 15 urteko beste gazte bati labanaz erasotzea leporatuta. Erasoa atzo gertatu zen, Zornotzako tren geltokian, arratsaldeko 17:00ak aldera. Larrialdi zerbitzuek Galdakaoko ospitalera eraman zuten biktima, larri. Erasotzailea 21:30etan atxilotu zuten Zornotzan bertan.


Merina Gris, Elena Setien eta Teresa Catalan, Musika Bulegoak sarituen artean

Neomak, Mice, Su ta Gar, Oreka TX, Kepa Junkera, Ines Osinaga eta Enrike Solinis ere goratu dituzte. «Musikaren aniztasuna» laudatu dute


Herri galdeketan 11 aukera zabalik

Amasar eta billabonatarrek telematikoki bozkatu ahal dute etzira arte udalaren web orrian; bozketa presentziala Gurea zinema aretoan egin ahal izango da larunbatean, egun osoz, eta igandean 15:00ak arte

2022an Amasa-Villabonako Udalak gauzatuko duen proiektua herritarrek erabakiko dute, herri galdeketan aukeran jarri dituzten 11 proiektuen artean. Azaroaren 26ra bitartean Villabona.eus webgunean bozkatu ahal izango dute herritarrek NAN zenbakia eta telefono zenbakia jarrita. Bozketa presentziala, azaroaren 26an, larunbata, 10:00etatik 20:00etara egingo dute Gurea zine aretoko sarreran, eta igandean 10:00etatik 15:00etara.

Herritarrek gutxienez proiektu bati hiru puntu eman beharko dizkiote, alegia, gutxienez gehien gustatzen zaiena aukeratu beharko dute. Bigarrena eta hirugarrena markatzea hautazkoa izango da.

Botoen kontaketa igandean 15:00etan hasiko da eta Gurea zinema aretoan bertan egingo duten ekitaldi publikoan jarraitu ahal izango da. Puntu gehien jasoko dituen proiektua gauzatzeko konpromisoa hartu du udalak. 400.000 euro gorde ditu horretarako.

Herritarren Parte Hartze batzorde berezian parte hartzen duten ordezkari politikoek deia luzatu diete herritarrei herri galdeketan parte hartzeko. Haien iritziz prozesua «mugarri garrantzitsua» izango da Amasa-Villabonako herritarrak ahalduntzeko eta udal politiketan herritarren hitza eta erabakia kontuan izateko.

ZIRKUITU BIO-OSASUNGARRIA

15.000 euro. Herriko adinekoek ariketa arinak egiteko gune bio-osasungarriak jartzea proposatu da. Zehazki, parkea, Kale Nagusian kokatuko da, Kale Berriko 2, 4 eta 6 zenbakien atzealdearen parean.

TXERMIN AUZOA OINEZKOENTZAT

60.000 euro. Eremua biziberritzea lortu nahi da proiektuarekin. Pertsonen joan-etorria erraztea eta adingabeen eta haien laguntzaileen segurtasuna hobetzea ekarriko du egokitzeak, ikastolako sarrera eta irteeretan.

TXERMINGO APARKALEKU BERRIA

320.000 euro. Bertako herritarrentzat aparkaleku faltaren arazoari konponbidea emateko egitasmoa da. Udalerriko erdiguneko ibilgailuen trafikoa arindu eta aparkalekuari kalitatezko alternatiba eskainiko dion proiektua.

PARKE ESTALIA KIROLDEGI ATZEALDEAN

100.000 euro. Ekonomikoki bideragarria eta materialei dagokionez iraunkorra izango den proiektua aurkeztu dute. Leku egoki batean kokatuta dagoen haur parke estaliaren beharrari erantzungo dio proiektuak.

PADELA, BOLATOKIA ETA MULTIEKINTZA

396.590 euro. Hiru proiektu eraikin batera aurreikusten ditu egitasmoak: estalitako bi padel pista, bolatokia estaltzea, eta balio anitzeko espazio estali berri bat kirol eta kultur ekitaldiak egiteko.

PANEL BERRIAK ERREBOTE PLAZAN

25.000 euro. Aurretik Errebote plazaren birgaitzean errebotearen historiari buruzko panelak jarri ziren. Orain, lan horretan sakondu nahi dute panel berriak ezarriz.

KOMIZAR PARKE MEGALITIKOA

25.785 euro. Parke megalitiko honen bidez antzinako monumentuak ezagutzera emango dira, hausnarketa eta hezkuntza sustatuz. Historiaurreko arbasoek egindako hainbat monumenturen erreplikak jarriko dira Komizar parkean.

SKATE-PARK-A KIROLDEGIAREN ALBOAN

277.000 euro. Diseinu propioa izango du, hormigoizkoa eta 763 metro karratuko eremua izango da. Zirkuituaren erabilera nagusia skatearena izango da, baina horrez gain edozein motatako patinete eta patinekin erabili ahal izango da.

KALISTENIA PARKEA OTSABIKO PARKEAN

25.000 euro. Otsabiko parkean kalisteniarako gune bat egitea proposatu dute. Egunetik egunera jarraitzaile gehiago erakartzen dituen kirol modalitatea da. Ohiko gimnasioen alternatiba dibertigarria bihurtu dira kalistenia parkeak.

ETXEONDO PLAZAKO ZOLADURA KONPONTZEA

90.000 euro. Plaza horretako zoruaren egoera txarrak (desnibelak, zuloak, arrakalak) putzuak eta uholdeak eragiten ditu garajeetan. Arazoa areagotu egingo da eta konponketa sakona behar du.

JOLASTUZ BIZIKLETAN IKASTEKO PARKEA

93.643 euro. Herriko natura gunean kokatuta, adin ezberdineko herritarrek naturaz eta bizikletaz gozatzeko gunea izango da. Modu seguruan kirolaz gozatzeko bizikleta parke bat da.


Facebook konpainiak izena aldatu du: aurrerantzean Meta izango da, metabertsoan zentratzeko

Connect konferentzian egin du iragarpena Mark Zuckerbergek. Izen aldaketak ez dio eragingo Facebook sare sozialari.

Duela astebete iragarritakoa bete egin da: Facebook konpainiak izena aldatu du, eta, aurrerantzean, Meta deituko da. Gaur urteko Connect konferentzia egin du konpainiak, eta horretan iragarri du izen aldaketa Mark Zuckerberg buruak. Adierazi duenez, izena aldatuko dute, konpainiak buru-belarri aritu nahi duelako metabertsoa deiturikoa sortzen; hau da, unibertsoaz harago joango den mundu birtual bat.

«Uste dut nahasmendua eta ezerosotasuna sortzen zuela konpainiak eta sare sozialetako aplikazioetako batek izen bera izatea», esan du Zuckerbergek. Facebookek argi utzi nahi du dagoeneko ez dela sare sozial bat bakarrik. Sare sozialak berak Facebook izena izango du aurrerantzean ere, baina nabarmendu nahi dute sare soziala konpainiaren beste produktu bat besterik ez dela. Izan ere, duela hiru asteko matxurarekin argi geratu zenez, orain Facebook deritzon konpainiak beste hainbat produktu kontrolatzen ditu, tartean Whatsapp eta Instagram.

Metabertsoa Interneten hurrengo urrats gisa azaltzen dute. Errealitate birtualarekin eta errealitate areagotuarekin loturiko kontzeptua da. Lehenean, mundu erabat artifizialak sortzen dira. Bigarrenean, mundu erreala eta birtuala nahasten dira, duela lau bat urte boladan egon zen Pokemon Go jokoan bezala. «Errealitate areagotuaren bidez eta teknologia jantzigarriarekin, homo smart sapiens-a sortzen ari gara, etorkizuneko supergizakia», adierazi izan dute horretan Euskal Herrian lanean dabiltzan ingeniariek. Metabertsoak unibertso paralelo bihurtuko luke Internet, eta gizakiak, horretan lan egiteaz gain, hor bizi ahalko dira, erreal gisa bizi ahalko diren espazio birtualetan.

Unibertso horretan sartzeko betaurrekoak garatzen 10.000 pertsona ditu lanean Facebookek. Zuckerbergek Oculus VR konpainia erosi zuen 2014. urtean. Errealitate birtual eta areagoturako betaurrekoak egiten ditu, eta 2015ean hiru dimentsioko munduak eta errealitate mistoak sortzen dituen Surreal Vision erosi zuen, telepresentzia lantzeko; hau da, leku fisiko berean ez dauden pertsonek elkarrekin aritu ahal izateko, bertatik bertara baleude bezala. Gaurko bideo bileretan bezala, esaterako, baina hiru dimentsioan eta espazio birtual berean murgilduta. Izan ere, adituek uste dute izurriarengatik ezarritako konfinamenduak eragin duela Facebook horren aldeko apustuan buru-belarri sartzea, egoerak agerian utzi duelako, besteak beste, telelanaren eta, oro har, telepresentziaren beharra eta ahalmena.

Zuckerbergek berak esan zuen uztailean nahi zuela jendeak «benetan Facebook sare sozial soil gisa ikusteari utzi eta metabertso konpainia gisa ikusten hastea».

Beste hainbat konpainiak egin dituzte halako izen aldaketak lehen ere. Googlek, esaterako, Alphabet izena hartu zuen 2015. urtean, eta Google marka bilatzailearentzat utzi zuen.

Izen aldaketak badu beste interpretazio bat, ordea. Izan ere, aukera eman diezaioke konpainiari Facebook markatik nolabait urruntzeko. Izan ere, hautsak harrotu ditu azken egunotan Frances Haugen konpainiako langile ohiak AEBetako Senatuan egindako agerraldiak. «Facebook gure demokrazia ahultzen ari da, eta gazteei kalte egiten ari zaie», salatu zuen Haugenek. «Enpresako buruzagiek badakite Facebook eta Instagram seguruago nola bilakatu, baina erabaki dute halakorik ez egitea».

Senatarien galderei erantzunez, langile ohiak ohartarazi zuen Instagramek eta Facebookek nerabe asko anorexia izatera bultzatu dituztela, eta ziberjazarpena pairatzen duten nerabeak ere asko direla azaldu zuen. AEBetako Senatuari neurriak hartzeko eskatu dio, Facebooken eragina kontrolatzeko. Wall Street Journal-ek argitaratu zuenez, enpresak berak aitortu du Instagram «toxikoa» dela gazteentzat, «bereziki neskentzat».

Horrez gain, urriaren 4ko itzalaldiak agerian utzi zuen zer arrisku dituen milioika pertsona eta enpresaren baliabide teknologikoak enpresa pribatu gutxi batzuen eskuetan uzteak. Orain unibertso osoak sortzeaz ari direla entzuteak ez du kezka baretuko.


Argazkiak / Hamaika paella aurkeztu dituzte Urretako jaietan, Galdakaon

Urreta jaietan dago sanjuanak ospatzen. Gaur, igandea, jaietako azken egunean Paella lehiaketa antolatu dute. Giro bikaina egon da, eta bertan izan gara GEURIAtik:


Giro atsegina

Egun osoan zehar zeruan hodeiak eta ostarteak izango ditugu, ostarteak nagusituko direlarik, beste egun batez jarraian eguraldi eguzkitsua izango dugularik.

Goizean haizeak hego-mendebaldetik eta harro joko du, baina arratsaldean iparraldera egingo du. Tenperaturak dezente jaitsiko dira, 24-26ºC-tan joaz goia egunaren erdiko orduetan.

Ostirala, maiatzak 5

Giro ederra. Beste egun batez jarraian zeruan urdina nagusituko da, nahiz eta, tarteka erdi eta goi-mailako hodei batzuk agertuko diren. Haizeak goizean aldakor eta ahul joko du eta arratsaldean aldiz, iparraldera egingo du eta zertxobait bizituko da. Tenperaturak antzeko balioetan kokatuko dira, 24-25ºC-tan joaz goia.


Nafarroa etorbidea lasterkariena soilik izango da igandean

Behobia Donostia lasterketa dela eta, datorren igandean, hilak 13, Pasai Antxoko Nafarroa etorbidea ezin izango da erabili 08:30etik 15:30era bitarte.

Denbora tarte horretan barrutitik atera nahi duenak Oarso kaleko irteera erabili beharko du. Udaltzaingoak aurreikusi du 15:30ean bere horretara bueltatuko dela egoera, baina ohartarazi dute “gutxi gorabeherakoa” dela ordutegia, eta probaren arabera alda litekeela.


'Ez da kasualitatea', bertso saio musikatua

Ez da kasualitatea hiru bertsolariak eta gai-jartzailea emakumezkoak izatea. Hortik izenburua, oraindik, zoritxarrez, gizonezkoz osaturiko saioak baino ez baitira kasualitatez izaten. 'Ez da kasualitatea': umorea, jolasa, gogoeta, emakumeon arteko konplizitatea, musika eta bertsoa uztartzen dituen saioa.

Bertsolariak: Uxue Alberdi, Onintza Enbeita, Izar Mendiguren. Protagonistak: Ixak Arruti, Gari Otamendi Gai-jartzaileak: Idoia Anzorandia Antolatzaileak: Laudioko Udala. Berdintasuna Kultur bitartekaria: Lanku.


Bilboko Aste Nagusiko bigarren gauean izandako bi ziztada kasu ikertzen ari da Ertzaintza

Biak Areatza inguruan gertatu direla azaldu du Segurtasun Sailak. Honekin, zazpi dira jada jaiak eztanda egin zuenetik emakumeei egindako ziztada kasuak. Oraingoz, baina, azken bi biktima horietako batek ere ez du salaketarik aurkeztu.

Ertzaintza Bilboko jai-esparruan bart izandako beste bi ziztada-kasu ikertzen ari da, Segurtasun Saileko iturriek jakitera eman dutenez. Oraingoz, baina, emakumeek ez dute salaketarik jarri. Horrela, zazpi lirateke jaiak hasi direnetik ziztadak jasan dituzten emakumeak.

ZURE INTERESEKOA IZAN DAITEKE: Zer egin sumisio kimikoaren biktima edo kasu baten lekuko izan bazara?

Larunbatean egin zuen jaiak eztanda Bilbon, pandemiak eragindako geldialditik bi urtera. Hala ere, gaueko ziztadek kezka areagotu dute gazteen artean.

Bizkaiko hiriburuko Aste Nagusiko jaietako bigarren eguneko arratsalde-gauean, Areatza inguruan 21:00etan eta 23:00etan izandako bi ziztada kasu ikertzen ari da Ertzaintza, eta lehen egunean ikertutakoei gehitu zaizkie. Oraingoz, baina, azken bi biktimetako batek ere ez du salaketarik aurkeztu.

Juan Mari Aburto Bilboko alkateak Radio Euskadin gaur goizean adierazi duenez, azken orduetan ez da ziztada-salaketarik izan, baina "baten bat ikertzen ari dira". Alkateak esan du hasiera ona izan dutela jaiek, nahiz eta onartu duen horrenbesteko jendetza biltzen duten jaietan beti izan ohi dela gertakariren bat.


Esprinter onena, eta bideratzaile onena badituzu... 2+2 = 4

Jasper Philippsen-ek bere hirugarren etapa irabazi du, esprintean, baina etapa erdia Van der Poel taldekideari zor dio; lasaitasuna tropelean, igandeko etaparen zain

2 + 2 beti lau ez direla esan ohi da sarri, baina beste batzuetan eztabaidaezina da esan horrek dioena. Alegia, egia dela eta bete egiten dela. Ariketa hauxe da: Tourreko esprinter onena baldin baduzu, eta bideratzaile onena, normalena esprinterrak irabaztea, ezta? Ba Bordelen ere halatsu gertatu da. Van der Poel-ek lan bikaina egin dio hamaikagarrenez Philippsen-i, aurkari guztiak urrun mantenduz eta Philippsen-i 200 metroko errematea bakarrik utziz, abantaila handiarekin. Saiatu da Mark Cavendish zakur zaharra, urrunetik jotzen, baina enbidoari hordagoarekin erantzun dio Philippsen-ek, eta aise irabazi bere hirugarren etapa. Cavendish bigarren helmugaratu da, eta Philipssen-ek bidea itxi diolako kexu zen Biniam Grmay, hirugarren.

Etapak zer kontatu gutxi izan du bestelakoan. Gauza arraroak, ihesaldia sortu behar zen tartean, txirrindulari batzuk tropelaren zain geratu direlako ihesaldian sartu ostean, akaso arrakasta ezinezkoa zela pentsatuta. Guglielmik bakarrik egin du ahalegina, eta etapa hondarrean Peters eta Latour elkartu zaizkio. Denak tropelaren diktadurapean jausi dira, eta esprintean, badakizue, Alpecin-Deceuninq taldekoen erakustaldia!

Bihar 8. etapa, eta Erdialdeko Mendigunean sarrera, Limoges hirian hain zuzen ere. Libourne-en hasita, 200 kilometro, eta ihesaldikoek iristeko gaur baino aukera gehixeago, bukaera gorabeheratsuagoa delako. Hiru mendate daude azken 70 kilometroetan, hirugarren mailako bat, eta laugarren mailako beste bi. Azkena helmugatik bederatzi kilometrora baino ez. Esprinter gehienek pasatzeko moduko 1.2 kilometroko aldapa erraza da, dena den.


'Uhinak' bertso saio berezirako sarrerak salgai

Ataria Irratiko (H)ari Naizela irratsaioak 200. saioa egingo du eta hori ospatzeko bertso saio berezia antolatu dute Harituzek eta Atariak. Otsailaren 26an, ostirala, izango da Villabonako Gurea zineman. Bertarako sarrerak hemen eros daitezke.

(H)ari Naizela, Imanol Artola Felixek gidatutako bertsolaritzaren inguruko saioa da. 2016ko urtarrilaren 17an egin zuen lehen irratsaioa eta ordutik, asteazkenero Ataria Irratian entzuteko aukera izaten da. Martxoaren 3an 200. saioa egingo du eta ospatzeko bertso saio berezia antolatu dute. Uhinak izango da saioaren tematika.

Irratsaioa, Ataria Irratiaren, Harituz Tolosaldeko bertsozaleen topagunearen eta Xenpelar dokumentazio zentroaren hitzarmen baten fruitu da eta bertso saio berezia ere elkarlanen horretatik sortutako ekimena izango da. Villabonako Gurea zineman izango da saioa, otsailaren 26an, ostiralean, 19:00etan. Oihana Iguaran, Maialen Lujanbio, Amets Arzallus eta Julio Soto izango dira bertsotan, eta Imanol Artola Felix gai jartzaile lanak egiten.

Sarreren informazioa

Sarrera bakoitza 10 euroan izango da.

Sarrerak lotura honetan eros daitezke.

Aldiko 3 sarrera erosi ahalko dira gehienez. Modu horretan jende pilaketak saihestuko dira.

Azken betebeharren arabera, eta momentuz horrela izaten jarraituko duela ematen duenez, Amasa-Villabonarekin mugakideak diren herrietako bizilagunak ere bertaratzeko aukera izango lukete.

Segurtasun neurriak direla eta, Gurea zinemako aforoa mugatua izango da eta 140 lagun ingururentzako lekua egongo da. Bertara joaten direnek, indarrean dauden osasun neurri guztiak bete beharko dituzte.

Sarrera guztiak zenbakituak izango dira, beti ere sarrerak agortzen diren arte; hala balitz, Ataria-k horren berri emango du.


Hiru urteko zigorra gizon bati, andre bati eraso egiteagatik

Nafarroako Erriberan gertatu zen erasoa, 2018an. Beste gizon bati zigorra handitu dio EAEko Auzitegi Gorenak, abusuengatik


“Nire helburua da edozein kirol-mota egiteko gaitasuna izatea”

Hogeita lau urteko lezamarra oso-oso pertsona kirolzalea da. Hain da kirolzalea, ezen eguneko ordu gehienak kirola egiten ematen ditu. Kirola oso ardatz inportantea da bere bizitzan eta, gainera, hura ogibide bihurtzeko asmoa du.

Zer dela eta zara hain kirolzalea?

Aita ere oso kirolzalea da eta erreferentetzat dut. Beste aldetik, oso urduria naiz eta kirola egin behar dut urduritasuna baretzeko. Gainera, oso-oso ondo pasatzen dut kirola egiten. Korrika egiten dut, bizikleta eta igeriketa, eta gimnasiora ere joaten naiz. Eta bihar patinaketan, esaterako, aritzeko gogoak emanez gero, horretan ere saiatuko nintzateke arazo barik.

Noiztik egiten duzu korrika?

Hamalau urterekin hasi nintzen, nire kabuz. Gehien gustatzen zaidana trail-a egitea da, hau da, menditik korrika egitea, baina herritik-eta ere egiten dut korrika. Bilboko erdi maratoian ibilia naiz, Bizkaia Zubiko erdi maratoian, San Silvestre lasterketan, Bizkaiko Trail Kopan… Oso giro positiboa da eta jende asko ezagutzen da. Nolanahi ere, lehiaketatik harago, nire buruari helburu hauek ezartzen dizkiot: lasterketetan parte hartzea, horiek bukatzea eta asko disfrutatzea.

Eta igerian?

Iaz hasi nintzen igeri egiten: buruan aspalditik dut triatloia egitea, baina oso igerilari txarra naiz (kar-kar); oso burugogorra ere banaiz eta horregatik hasi nintzen igerian egiten, pitika-pitika… Artxandako kiroldegian entrenatzen naiz, nire kabuz, izan ere, kirola egitera behartzen nautenean ez dut disfrutatzen. Gustatuko litzaidake uztailean Plentziako proban parte hartzea…; bueno, egia esan, ez dut prisarik.

Bizikletan saiatzera aitak animatu zintuen, ezta?

Bai, eta aitortu behar dut hasieran ez nengoela oso motibatuta, oso kirol aspergarria iruditzen zitzaidalako; gaur egun, berriz, nire kirolik gustukoena da, mountain bikea bereziki, eta ahal dudan guztietan bizikletan ibiltzera joaten naiz. Lehendabiziko lasterketa Elorrion egin nuen, ondoren Monegroseko maratoian izan naiz, Bilbao-Bilbao lasterketan…

“Kirola egin behar dut urduritasuna baretzeko; gainera, oso-oso ondo pasatzen dut”

Gimnasiorako zaletasuna?

Duela urte batzuk, 2015ean, Bartzelonara joan nintzen Psikologia ikastera –lehen ikasturtea baino ez nuen egin– eta han hasi nintzen gimnasiora joaten. Asko gustatzen zait, baina osasunagatik egiten dut, izan ere, plusa da niretzat, adibidez, bizikletan ondo ibiltzeko.

Kulturismoan ere animatu zara.

Zornotzako gimnasio batera hasi nintzen joaten eta hango monitoreak esan zidan kulturismoan aritzeko ezaugarriak nituela; eta, egia esan, giharrak oso erraz lantzen ditut. Beste esperientzia bat izan da: Bizkaiko kulturismo txapelketa irabazi nuen 2018an, baina azkenean utzi egin nuen.

Zergatik?

Psikologikoki oso gogorra delako: dieta oso zorrotza egin behar da, ezin da lagunekin bazkaltzera joateko geratu, ez da disfrutatzen…

Dieta berezirik egiten duzu?

Jaten dudana zaintzen dut, noski, eta denerik hartu: fruta, barazkiak, proteina, koipea… Era berean, azukre gutxi hartzen dut, eta lasterketa dudanean, bada, hidrato gehiago jaten ditut.

Zaila izan behar da kirol horiek guztiak egiteko momentua topatzea.

Kardio-ariketak egiten ditut astean hiru egunean, baita muskulazioa lantzeko entrenamendua ere. Horiek gura zein gura ez egiten ditut eta gero beste kirol-motak uztartzen ahalegintzen naiz aukeren arabera. Egia da ezin ditudala aste batzuetan kirol-mota guztiak praktikatu, baina ez naiz horregatik traumatizatzen, nire helburua ondo pasatzea delako. Nire helburua da edozein kirol-mota egiteko gaitasuna izatea, eta horretarako egiten dut denerik apur bat. Esate baterako, igeri egiteko teknika ikasi behar izan dudan arren, oinarri fisiko ona dudanez, ez dut esfortzu larregirik egin behar izan. Halterofilian saiatu nahi dut? Bada, indarra landuta dudanez, egin ahalko nuke… Beharbada, ez nintzateke onena izango, baina halterofilia egiteko gauza izango nintzateke.

Zeintzuk dira hurrengo erronkak?

Andalucia Bike Race lasterketan parte hartzea gustatuko litzaidake, eta inoiz triatloi olinpiko batean aritzea… Baina, agian, lehenago igeri egiten hobeto ikasi beharko nuke (kar-kar).

Gainera, zaletasuna lanbide bihurtzea erabaki duzu.

Bai, entrenamendu pertsonalei eta nutrizioari lotutako ikastaroak egin ditut, eta orain gimnasioko monitorea izateko eta entrenatzailea izateko ikasketak egiten nabil. Ez da kasualitatea kirola eta lanbidea uztartu nahi izatea, kirola baita gogotsuen egiten dudana: mendira joateko proposamena egiten badidate, berehala onartzen dut. Kirola doan egiten dut, are gehiago, kirola egiteagatik ordaindu ere egiten dut; beraz, pentsa ezazue neuri ordainduko balidate! (kar-kar).

“Andalucia Bike Race lasterketan parte hartzea gustatuko litzaidake, eta inoiz triatloi olinpiko batean aritzea”


Eguraldi lasaiarekin hasiko dugu astea

Gaurko eta ondorengo egunetako eguraldi iragarpena.


Irudietan: Ehundik gora parte hartzaile izan ditu Aiako X. Mendi Lasterketak

Zailtasunak zailtasun, mendi lasterketaren antolatzaileak gustura agertu dira, aurtengo edizioa "egitea behintzat" lortu dutelako. 2022ko txapelketa martxorako antolatzea aurreikusten dute.

Aiako X. Mendi Lasterketak 106 korrikalari bildu ditu. 132 lagun zeuden izena emanda, eta irteeran gutxiago izan dira azkenean. Udazkenean beste datarik ez zutelako, gaurko jarri zuten lasterketaren eguna antolatzaileek: "Ehiza garaia izanik, lasterketa hurrengo asteetan egitea ez zaigu egokia iruditu, aurrerantzean ibilbidearen puntu batzuetan ehiztari dezente ibiliko baita. Horregatik, udazkenean egitekotan, gaur zen egun onena".

Beste zenbait lasterketa ere izan dira gaur, tartean Zumaiako Flysch Trail ezaguna, eta litekeena da horrek Aiako partaidetza jaitsi izana. Hala ere, antolatzaileak kontentu zeuden goizean, aurtengo edizioa "nahikoa normaltasunez" egitea lortu dutelako. Hurrengo urteko edizioari begira daude dagoeneko: "Apurka normaltasuna berreskuratzen ari garela ikusita, martxoan egiten saiatuko gara, beti bezala. Aurten, nola edo hala, lasterketari eutsi nahi izan diogu, eta hori lortu dugu".


Bertsolari Txapelketa Nagusia 2022ko udazkenean egingo da

Bertsozale Elkarteak Bertsolari Txapelketa Nagusia antolatu du 18. aldiz. Lehia Getxon hasiko da 2022ko irailaren 24an eta finala Iruñean jokatuko da abenduaren 18an. Pandemia gainditzen gabiltzala, bertsolaritzaren mugimenduak “ohiko bertso plaza berreskuratzea” du helburu, prentsa-oharrean adierazi duten moduan. Izan ere, lurraldeetako txapelketak martxan daude eta “hasieratik amaieraraino ahalik eta normaltasun handienarekin” gauzatzeko asmoa dute. Ildo horretan, Bertsozale Elkarteak eskerrak eman nahi dizkie, 1987tik gaur egun arte txapelketen edo bestelako egitasmoen bitartez, bertsolaritza sustatzen eta eragiten lankide izan dituen norbanakoei, bertso-eskolei, elkarteei eta erakundeei.

“Plazaren egoera ez da lehen bezalakoa. Azken hilabeteotan asko sufritu du bertsolaritzak, eta apurka-apurka egoera bere onera etortzen ari da. Saioak oso baldintzatuta egin dira eta orain aztertzen gabiltza plazak zuen dinamismoa zelan berreskuratu, hau da, egoera berrira egokitzen ari gara. Txapelketak garrantzitsuak dira, baina asteroko plaza landu behar da, bertsolaritzaren hauspoa baita”, adierazi du Gontzal Agotek, Euskal Herriko Bertsozale Elkarteko Lehendakaritza Taldeko kideak.

Finala, Iruñean

Azken txapelketa 2017an jokatu zen Barakaldon eta Maialen Lujanbio izan zen txapelduna. Aurten, aldiz, beste herri batera eraman dute azkeneko saioa. “Ibiltaria da Bertsolari Txapelketa Nagusia. Euskal Herrian zehar, herrialdez herrialde, herriz herri, eragitea eta bertsolaritza sustatzea da Bertsozale Elkartearen helburua. Ondorioak nabariak izan ohi dira: zaletasuna areagotzen da, bertso-eskolentzat bizigarri dira eta ilusio piztaile da tokian tokiko bertsogintzan”. Antolatzaileek bertsolaritza Nafarroan sustatzea nahi dute eta, horren haritik, bertako Gobernuak 2018an bertsolaritza Kultur Intereseko Ondasun izendatu zuen.


Oihana Goiriena: "Umeek ez dute hamar hilabetean aitarekin hitz egiteko aukerarik izan"

Pablo Gonzalezen bikotekidea Euskadi Irratiko albistegietan izan da Eguberri bezperan, kazetariak hamar hilabete egingo dituenean Polonian espetxeratuta. Urtarrilaren 10ean erabakiko du Poloniako justiziak defentsak aurkeztutako azken arrazoibidea onartuko duen.

Oihana Goiriena, iragan otsailaren 28tik Polonian preso dagoen Pablo Gonzalez kazetariaren bikotekidea, Euskadi Irratiko albistegietan izan da larunbat honetan. Izan ere, hamar hilabete egingo dira datorren astean Polonian atxilotu zutenetik Errusiako espioia izatea egotzita. Eguberri bezpera honetan, kazetariak familiaren "falta igarriko" duela esan du.

Gonzalez kartzelan dago akusazio formalik gabe. Behin-behineko espetxealdia hirugarrenez luzatu diote berriki, eta urtarrilaren 10ean erabakiko du Poloniako justiziak defentsak aurkeztutako azken arrazoibidea onartuko duen ala ez.

Fiskaltzaren eta abokatuen arteko bista izango dela gogorarazi du Goirienak, azken horien alegazioak aztertzeko, baina "Pablo ez da bertan egongo". Era berean, nabarmendu du prozesu judiziala bera ez dela gehiegi aldatuko, orain arteko "fiskal berdina, argudio berdinak eta auzitegi berdina" mantenduko baitira.

Azaroaren 21ean izan zuen Gonzalezekin azken bisita, eta ez zuen "txarto topatu". Edonola ere, gaineratu du egun hauetan familiaren falta igarriko duela, "asko gustatzen baitzaio Gabonak ospatzea".

Gainera, azken hamar hilabeteetan seme-alabek "ez dute aitarekin hitz egiteko aukerarik izan". Komunikazio zuzena faltan botatzen dutela azpimarratu du (eskutitz bidezkoa izan dute batik bat), eta familiak behin baino gehiagotan salatu izan duela hori.

Gauzak horrela, abokatuaren bitartez iritsi zaie kazetariaren mezua, "Gabonak ondo ospatzeko" esanez. "Ez da pozik eta alai egongo, baina erabat txarto ere ez".

Ostiral honetan bertan, euskal kazetariaren askatasuna eskatzeko manifestazioa egin zuten Gernikan.


Jamaikako doinuak Zalla tabernan

Reggae, dancehall, ska, raggamuffin, afrobeat eta hip hop doinuak izango dira abenduaren 14an, 23:30etik aurrera, Zalla tabernan, Kunta di Fyah, Patera Style, Selectah Starbow eta Adi Generalekin.


Axier Arteagak promozio mailako buruz buruko lehen partida jokatuko du ostiralean

Promozio mailako buruz buruko txapelketa aurkeztu da, gaur. Erasun, Urretabizkaia II.a, Aranguren, Elordi, Zabala, Egiguren V.a, Salaberria eta Axier Arteaga, Arteaga II.a lehiatuko dira azaroaren 28ko finalera iritsi eta txapela eskuratzeko. Herritarrak

Promozio txapelketako buruz burukoaren lehen hitzordua ostiralean izango da Irungo Uranzu pilotalekuan. Bertan bi final laurden jokatuko dira eta Axier Arteaga herritarrak finlaerdietarako txartela izango du jokoan.

Lehenik Arteaga II.a herritarrak Zabala izango du aurrez aurre. Irabazleak, ez du asko itxaron beharko finalaurreko arerioa nor den jakiteko, jaialdi berean erabakiko baita. Salaberria eta Erasunen arteko norgehiagokatik aterako da.

Berrikuntzak

Buruz buruko txapelketaren antzera, berrikuntzak izango ditu txapelketak.

Pasako marra sei eta erdiko koadroan jarriko da. Parte hartzaileek botileroak izango dituzte txapelketako partidetan beste enpresako pilotarien aurka jokatzen dutenean eta botilero moduan, enpresako teknikariek bakarrik lagundu ahal izango dute. Gainera, ez da partidarik atzeratuko.


«Nire kartela ez da kopia bat; pop artean oinarritu naiz»

Pop artean oinarritutako Marijaia batekin irabazi du Cosattik Bilboko Aste Nagusiko kartel lehiaketa. Estiloaren ezaugarririk behinenak erabili ditu, hala nola kolore primarioak, puntuak eta betaurrekoak.


Aulki hutsak

Gabonak kontraesanez beteriko datak dira; familian biltzeko garaia da, urruti bizi diren senideak edo lagunak berriro topatzekoa… Inguratzen gaituen guztiak, elkartu, batuta egon, ospatu eta banatzeko gonbita luzatzen digu. Sentimenduak erabat nahastu egiten dira eta benetan oso nahastuta egon gaitezke. Askotan geure buruari galdetzen diogu: zer ospatu dezaket, maitatzen dudan pertsona hori ez dagoenean? Sarritan ez dakigu ondo nola asmatu, zer den egokiena besteak ez baldintzatzeko nire tristeziarekin.

Beharbada dagoeneko entzunak dituzue horren inguruko aholkuak eta azpimarratu behar da norbere burua epaitu beharrean, ahal dena egingo dela. Egiten duzuena egiten duzuela, kontzientziaz egin, alde eta kontrako puntuak baloratu eta etxekoen artean erabakiak hartu honako puntuak kontuan edukiz:

Erlatibizatzen ikasi: sentimenduak hainbeste presiorik gabe kudeatu eta bideratu; horrela, pixkanaka lortuko duzu izaera neutralagoa hartzea eta garrantzi gutxiago izatea, maila emozionalean eragin txikiagoa izan dezaten.

Zure asertibitatea landu: beharrezko mugak ezartzea da helburua. Lehentasunik handiena zure osasun fisikoa eta mentala babestea izan behar da, maite zaituztenek beti ulertuko dute. Beraz, Gabonek zure bizitza kontrolatzea saihestu behar da, zuk zeuk kudeatu dezakezu zuk nahi duzun bezala.

Itxaropenak murriztu: Gabonetan emozioak guztientzat zoriontsuak izan behar direlako ustea saihestuz. Gakoa ahalik eta ondoen egokitzea da, une bakoitzean dituzun behar emozionalak errespetatuz, gizartean planteatzen diren itxaropenak lortu ezinak izan ahal dira.

Zure emozioei tokia eman eta denak maitasunez jaso, tristura, mina, haserrea… normalak dira, baina baita alaitasuna, poza eta itxaropena bezalako emozioak ere. Kontuan izan aulki hutsengatik negar egin dezakegun arren, okupatuek gure irribarrea merezi dutela.


Legorretako eskolan lapurreta egin duen gizon bat atxilotu dute

Ertzaintzak gizon bat atxilotu zuen atzo Legorretan, Ugaro eskolan lapurtzea egotzita. Antza denez, gaueko hamar eta erdiak aldera, ikastetxeko alarmak jo zuen. Ertzaintzak jaso zuen bertaratzeko abisua eta eskola inguruetan, gizon bat aurkitu zuten ezkutatuta, poltsa batzuk zituela. Ertzainek poltsak miatu zizkioten, eta barruan elementu informatikoak, argazkigintzakoak eta beste objektu batzuk aurkitu zizkioten, momentuan jakin zutenez, eskolakoak guztiak.

Gizona Ertzaintzaren egoitzara eraman zuten polizia-eginbibideak hasteko eta horiek amaitu ondoren Tolosako Guardiako Epaitegiaren eskuetan jartzeko.


Porrotik gabeko asteburua Anaitasunako talde nagusientzat

Emakumezkoek gaur jokatu dute partida Añorgaren aurka, Txerloia futbol zelaian. Gorrixek kontrolpean izan dute norgehiagoka osoa, eta Leire Ucinen golak eman dio taldeari garaipena. Hirugarren Mailako mutilek Barakaldoren aurka jokatu zuten partida atzo arratsaldean, eta berdinketarekin amaitu zuten norgehiagoka.

Porrotik gabeko asteburua izan dute Anaitasunako emakumezkoen zein gizonezkoen talde nagusiek, emaitza desberdinak izan badituzte ere: Euskal Ligako emakumeek hiru puntu lortu dituzte Añorgaren aurka, eta Hirugarren Mailako gizonek puntu bat eskuratu dute Barakaldoren aurkako neurketan.

Emakumezkoek gaur arratsaldean jokatu dute partida Añorgaren aurka, Txerloia futbol zelaian. Gorrixek kontrolpean izan dute norgehiagoka osoa, eta Leire Ucinek 44. minutuan sartu duen golak eman dio Gorka Zubizarretak gidatzen duen taldeari garaipena.

Gizonezkoen talde nagusiak, berriz, atzo jokatu zuen neurketa Txerloian, Barakaldoren aurka. "Partida bikaina" jokatu zuten gorrixek, eta azken uneraino borrokatu zuten "talde indartsu" baten aurka. Azkenean, ordea, puntu bana eskuratu zuten bi taldeek; izan ere, Barakaldoko taldea aurretik joan zen partidaren 21. minututik aurrera, baina 49. minutuan Iza jokalariak markagailua berdindu zuen, eta taldeek 1-1 amaitu zuten neurketa.


Feminismoa, indartsu kalean

Txorierriko mugimendu feministak deituta, atzo, martxoak 8, ehunka lagunek morez margotu zituzten gure herrietako kaleak. Eguneko errebindikazio nagusiak izan ziren emakumeen eta gizonen arteko parekotasun erreala, zaintza publikoa eta unibertsala eta indarkeria matxista ezabatzea. Feminismoaren sugarra bizi-bizirik dago. Bestalde, goizean zein arratsaldean elkarretaratzeak eta ekintzak izan ziren erakundeek eta elkarteek antolatuta.


Gazteentzako ekintzak - Done Jakue bidea

Done Jakue bidea: Zamudio – Portugalete (uztailak 2). Gaztestazioak antolatua.


'M ama* eme* ume*' liburua aurkeztuko dute egileek bihar, Kulturarteko Plaza Feministan

Bertan izango dira Estitxu Fernandez eta Erika Lagoma, 17:30etan, «feminismotik eta amatasunetik gauzatutako liburua aurkezteko».

Ekitaldi berezia izango da bihar arratsaldean, Kulturarteko Plaza Feministan: M ama* eme* ume* liburua aurkeztuko dute bere egileek, Erika Lagoma eta Estitxu Fernandez lesakarrek. Arratsaldeko 17:30etan egongo dira bertan, «feminismotik eta amatasunetik pentsatu eta gauzatu» duten liburuaren nondik norakoak azaltzeko. Herritar guztiei irekia izango da, eta haur zaintza zerbitzua ere egongo da.

Joan den urteko Tene Mujika bekari esker osatu dute liburua bi lesakarrek, eta aurtengo maiatzean aurkeztu eta argitaratu dute. 13 lekukotasun bildu dituzte bertan, 11 ama eta bi aitaren testigantza bana: bikotedunak eta bikotegabeak, heterosexualak eta homosexualak, amabakarrak, adoptatzaileak, ama ez izatea erabaki dutenak... «Askotarikoak dira esperientziak eta bizipenak, ugariak iritziak, eta desberdinak mundu-ikuskerak; guztiak ere aberasgarriak eta zer pentsatua ematen dutenak».

Nabarmendu dute, «ama anitzek» ikusiko dutela beren burua islatuta, «haren edo honen kontakizunean; eta era berean, sentituko dute beren ikuspegia edo eskarmentua falta dela, nork bere modura bizi izan duelako amatasuna. Horientzat denentzat, bai ama izan ez diren emakumeentzat (beren erabakiz edo ezinez) nahiz gaiarekin sentsibilizatuta sentitzen diren gizonezkoentzat da liburu hau, inertziak apurtuz, geure buruarekin adiskidetzeko eta denon artean mundu justuago eta bizigarriago bat eraikitzeko gonbita egiten diguna», azaldu dute.


Euskaraldiaren hirugarren edizioa aurkeztu zuen Doberak, musikaren eta magiaren laguntzarekin

Azaroaren 18tik abenduaren 2ra bitartean izango da Euskaraldiaren hirugarren edizioa.

Euskaraldiaren hirugarren edizioa aurkeztu zuten ostiralean, Atsegindegin. Oholtza gainean, Irati Sarasua hernaniarrak jardun zuen aurkezle lanetan, eta Asier Kidam magoaren bisitak aho zabalik utzi zituen herritarrak. Halaber, Kilimak musika taldeak girotu zuen ostiraleko saioa, bertaratu zirenak dantzan jarriz. Aurkezpenean, Dobera Euskara Elkarteak Euskaraldiaren xehetasun guztien berri eman zuen: «azaroaren 18tik abenduren 2ra izango da Euskaraldia. Aurtengoa hirugarren edizioa izango da, eta ahobizi, belarriprest dinamika eta ariguneak izango dira protagonista». Era berean, nabarmendu zuten «Hitzez ekiteko garaia» dela aurtengo leloa, 22. Korrikarekin du lotura zuzena duena, hain zuzen.

Aurkezpenean helarazitako datuak

Dobera Euskara Elkarteak aditzera eman zuen, Euskal Herri mailan 2020ko datuak apalagoak zirela 2018koak baino. Honen harira, honakoa ondorioztatu zuten: «pandemiaz gain bigarren edizioa izateak dakarren berritasun faltak eragina izan dute». Hala ere, Doberak, ozen eta harro nabarmendu zuen Hernaniko datuek adierazten zutela parte-hartzea igo egin zela edizio batetik bestera.

Entitateen izenemate irekiera maiatzaren 16ko astean izango da, eta norbanakoen izenematea, berriz, irailaren 19ko astean. Horrez gain, Doberak honakoa argitu zuen: «Ariguneak osatzen dituzten norbanakoek ariguneak osatzeko momentuan egin ahalko dute izenematea. Hau da, adibidez, ekainean izena ematen duen entitateko arigune horretako kideek ekainean bertan egin ahalko dute izenematea».

Aurreko edizioetan izena eman zutenekin, Topaguneak egingo du kontaktua: «SMS eta korreo elektroniko bidez, izenematea berresteko edota datuak aldatzeko aukera izango dute». 2020garren urtean, jende askok ez zuen izena eman lehenengo edizioko txapa zutelako, beraz, «txapa baduzu, eman izena, garrantzitsua da eta». Amaitzeko, kalean ere izena emateko aukera egongo dela ere jakinarazi zuen Doberak.k


Veronica Urkiolaren izena jarriko diote Hondarribiko plaza bati

Hondarribiko plaza bati Veronica Urkiola Plaza izena jarriko diote. Atzo ziren gaia onartzekoak Hondarribiko udalbatzaren osoko bilkuran. Emeki elkarteak eta udalak kale izendegian emakume gehiago azaltzeko ekinbidean hartu dute erabakia.Mendelu auzoko plaza batek izango du gabiriarraren izena. Veronica Urkiola Lekuona Gabiriako Aunditegi baserrian jaio zen, 1914ko urtarrilaren 12an. Gerra ondoren, 1940an Hondarribiara bizitzera joan zen, senarrarekin. Han hil zen 1993an.Albisu okindegia izandakoa alokatu zuten, Mendeluko Ugarte etxean. Denda eta taberna jarri, eta jendearen biltoki bihurtu zen segituan. Izaera goxokoa, langilea eta eskuzabala, oso ezaguna eta maitatua izan zen.


Izen ematea Beasain eta Zegamako San Silbestreetan

GOIERRI // Abenduaren 31n jokatuko diren San Silbestre probetako izen emateak irekitzen ari dira pixkanaka. Oraingoz Beasaingo (12:00etan, 10 km) eta Zegamakoa (17:30ean, 5 km) probetan eman daiteke izena, Rockthesport.com webgunean.


Herri ikuskizun ederrarekin borobildu du Orbeldik asteotako Dantzaroa

Bart herriratu du Orbeldik, hilabeteotan prestatzen aritu diren "Hala bazan!" herri ikuskizuna.

Ipuin ezagunetako pertsonaien istorioetan murgildu gaitu bart, Orbeldik jendaurrean estreinatu duen "Hala bazan!" herri ikuskizunak. Dantzariak aktore lanetan ere ikusi ditugu, izatez 2020ko udaberrian eskaini behar zuten emanaldian. Covid19ak zapuztutako edizio haren ostean, aurtengorako berreskuratu dute ikuskizun hau herriko musikariak, Santueneko banda bidelagun zutela. Zuzeneko musika, dantza, antzerkia... Hilabeteetako lanketaren emaitza, herri ikuskizun borobil bezain txalotua, oraingoan ipuinen hariari tiraka.

Zozketa

Tokiko produktuez osaturiko otarra zozketatuko zutela iragarria zegoen. Esan eta egin. "Hala bazan!" herri ikuskizunaren amaieran jendaurrean egin zuten zozketako zenbaki saritua, 461 izan zen. 11. Dantza Eguna Joxpa taldekoekin erromeria giroan amaitu zuten. Baita Orbeldik asteotarako prestatua zuen Dantzaroa zikloa ere.


GEU Elkarteak 'Pyrogenia' ikuskizunarekin ospatu du Euskararen Eguna

GEU Elkarteak eta Zirkoloretsua zirku konpainiak pandemiari eta hotzari aurre egin diote Euskararen Nazioarteko Eguna ospatzeko. Dozenaka lagun bildu dira Andre Maria Zuriaren plazan, Pyrogenia ikuskizunaz gozatzeko.

Covid-19aren pandemiak ezin izan du Euskararen Eguneko ospakizunak zapuztu, eta Zirkoloretsua zirku konpainiaren Pyrogenia ikuskizuna antolatu du GEU Elkarteak Gasteizko Andre Maria Zuriaren plazan, urteroko ekitaldiari eutsiz. Su-malabare, argi, maskara eta efektu piroteknikoekin, abenduko arratsalde hotza berotu du zirku ikuskizunak.

Oraindik Euskaraldian murgilduta gauden honetan, Gasteizko Euskaraldia, Gasteizko Udala eta Vital Fundazioarekin batera GEUk antolatutako emanaldian dozenaka lagun bildu dira, segurtasun neurri guztiak errespetatuz.

Izan ere, kultura segurua bermatzeko asmoz, ikuskizuna kalean izan da, baina edukiera kontrolatu du GEU Elkarteak. Horretarako, lurrean laukiak markatu dituzte, eta lauki bakoitzean sei pertsona gehienez sartu ahal izan dira. Laukien artean distantzia mantentze aldera, 30 lauki inguru banatu dira plazaren goiko aldean.

Webgunearen bitartez martxan jarritako izen-ematea ostiralean itxi behar izan zuen GEUk, 24 ordu baino gutxiagoan leku guztiak agortu zirelako.

Mintz(A)dromoa bezperan

Euskararen Eguneko ekimenak bezperan hasi zituen GEU Elkarteak. Izan ere, abenduaren 2an Mintz(A)dromoa antolatu zuen Oihaneder Euskararen Etxea, Gasteizko Euskaraldia eta Gasteizko Udalarekin elkarlanean.

Mintzodromoaren helburuak euskal hiztun gehiago ezagutzea eta modu dinamiko eta dibertigarri batean euskara praktikatzea ziren. Mahaietan banatuta, parte hartzaileek emandako gaiei buruz aritu ziren denbora tarte zehatz batean. Saioa dinamikoagoa izateko, erronka bat, sariak eta zozketak ere izan ziren.

Ze ondo atera zen atzoko mintzadromoa!! ? ??????? @GEUelkartea -k eta @Oihaneder_etxea -k antolatutako honetan, euskara modu dibertigarri batean bizi izan genuen!! ? ?????? ?#geuelkartea #oihanedereuskararenetxea #euskaraldiagasteiz #gasteizkoeuskaraldia #mintzadromoa pic.twitter.com/DgQzhOvocg — Euskaraldia Gasteiz (@EuskaraldiaGast) December 3, 2020


"Otsailaren 4ra bitarte aukera izango dute herritarrek beraien alea jartzeko"

Larunbat honetan Tolosa eta Villabonako supermerkatuetan egingo dute bilketa; gainerako herrietan, otsailaren 4ra bitarte izango da aukera.


Jaizubia eremuko txatartegia eraitsi eta beste eremu batera eramateko eskatu du Eguzkik

Eguzki talde ekologistak kezka agertu du Jaizubiako RN 2000 eremu babestuko txatartegiaren egoerarekin eta honek duen inpaktuarekin. Eremua babesteko indarrean dagoen legedia “lehenera dezatela” eskatu diote aldundiari, “eraginkortasunez jardun dezatela”.

Lehenbailehen esku hartzeko eskatu dute ekologistek, “Jaizubia inguruko paduraren ertzetan legez kanpo dagoen instalazioa eraitsi eta jarduera hori aurreikusten duen beste eremu batera eraman dezan”. Eraikuntza horien presentzia kontserbazio helburuen “aurkakoa” dela erantsi dute, eta horrez gain, garatzen duen jarduerak horiek lortzeko “zailtasun gehigarria” dakarrela.

Aldundiak eremu horretan bertan egindako jarduketen ondorioz paduren ertzetatik zihoan bidea zati batean desbideratu egin dela diote. Jarduketa horiek “positiboki” baloratu dituzte, eta lanak Natura 2000 Sarearen helburuen eta arauen arabera arautu behar direla erantsi dute, “bi babes figura maximoek bat egiten baitute bertan: KBEk (Kontserbazio Bereziko Eremua) eta HBBEk (Hegaztientzako Babes Bereziko Eremua)”.


Zumarragan Buzkantza feria izan dute gaur goizean eta jende ugari bildu da bertan

Azaroko lehen asteburuarekin eta tenperatura jaitsierarekin batera iritsi da aurtengoan ere Buzkantza Eguna Zumarragara. Gaur goiz osoan zehar jendea erakarri duen eguna izan da eta azkenean, jendetza elkartu da plazaren bueltan. Goizeko 11etan pintxo lehiaketako sari banaketa izan dute. Pintxorik onenaren saria “Saski” tabernak eraman du aurtengoan eta pintxo originalenaren saria, aldiz,”Bidezar” tabernak.

Ondoren, idi probei hasiera eman diete. Idi probak oso interesgarriak izan dira eta animo hotsa ez da falta izan ikusleen aldetik. Plaza bat baino gutxiagogatik irabazi baitu Ipiñarrietak.

Azoka ere Buzkantza eguneko beste ohiko elementu bat izaten da. Aurtengoan ere, herriko plaza inguratzen duten arkupeak postuz beteta topatu dituzte gerturatu direnek, hainbat produkturekin. Egurrez eginiko apaingarriak, bitxiak, ohialekin egindako produktuak, jatekoak eta abar eskaini dira gaurkoan.


Tomateari eskainitako eguna

Tomatea goraipatzeko hamahirugarren eguna egingo dute etzi Cadreitan. Tomate jaurtiketa eta tonbola izango dira, besteak beste. Nafarroako herri hori tomate ekoizle handia da


Laudioko Udalak aparkaleku publiko berria egokituko du Aretan

Aparkalekua Gasteiz eta Landeta kaleetako kirol-zelaiaren ondoko lursailean egongo da.

Laudioko Udalak akordioa lortu du Vitoria-Gasteiz eta Landeta kaleetako kirolzelaiaren ondoko lursailaren jabeekin, doako aparkaleku publiko gisa egokitzeko.

Horrela, auzoak 35 aparkaleku gehiago izango ditu. “Neurri horrekin, inguruko bizilagunen aparkaleku-beharrei erantzuten saiatzen gara, eta, gainera, autoa partekatzen duten eta bidesaria dagoen lekua elkargune gisa erabiltzen duten pertsonentzat disuasio-aparkaleku gisa erabiltzeko aukera emango dugu”, adierazi du Ander Larrinaga Hiri Garapeneko zinegotziak.

Laudioko Udala dagoeneko 1.841 metro karratuko azalera duen lursaila egokitzeko lanetan ari da. Oraingo honetan, lursail horretarako errentamenduaren edo alokairuaren formula aukeratu da, udalerriko beste espazio batzuetan erabiltzen den sistema bera. Errentamendu horrengatik Udalak 1.452 euro ordainduko ditu hilean.

“Landaluzeko kasuan bezala, alokairu-sistema aukeratu dugu, izan ere, zaila da aparkaleku gisa erabiltzeko moduan dauden udal-lursailak lortzea”, gaineratu du zinegotziak.

Ekimen hori, Udalak azken hilabeteetan herritarren lehentasunak ezagutzeko haiei entzuteko abian jarritako prozesu nagusietatik sortu da. Horietan ondorioztatu denez, esku hartuko den eremuan ez dago aparkaleku publiko nahikorik.


Joseba Muxika Sarasketa

Eskerrik asko bizitza honetan erakutsi diguzun guztiagatik. Bi jaio ginen, batera. Bakoitza bere ezaugarriekin, etxeko oreka mantentzeko. Batak ez duena besteak zuen barru barrutik biok bat izan arren.

Txikitan nik ekin nion oinez lehenik, eta zuk segituan. Aulkitik aulkira ibiltzen ginen lehen pausoak ematen. Gero, bizitzan, zu gure bastoi gidari izan zara. Beti gorantz eta aurrera, oztopo guztiak gaindituz. Orain ikasi beharko dugu berriz oinez egiten. Jaiotza berri bat, zu gabe.

Familia eder bat sortu duzu Amaia Agirrerekin batera. Iker eta Izaro, bi ume zoragarri. Zure zatitxo dira guretzat, eta ni beraientzat zure zatitxo. Eskerrik asko beti bidea egiten lagundu izanagatik. Bizitzan hain zaila den bide hori erabakitzen.

Orain, zoritxarrez, beste bide bat hartu duzu. Bat-batean, bateron batek interruptora jo du, eta zuk nahi barik atea zabaldu. Orain gutxi biok egon ginen amarekin batera berari ate hori pasatzen laguntzen. Zeinek esan! Zergatik?

Ama hil berritan zuk esandako hitzak ez zaizkit ahaztuko: "Aurrera egin behar da, eta jendearekin egon. Baina joan beti zer edo zer aportatzeko, ez joan zurearekin bakarrik". Horrelakoa zinen. Denendako eta danerako. Ez zenuen mugarik.

Ikusi ez arren beti gurekin egongo zara eguneroko gauzetan guk ate hori pasa arte. Ezin sinistu baina gauza txikietan topatuko zaitugu zure indar eta kemen hori faltan izango dugulako.

Nor bere aldetik, baina uztailaren 31n ere bizikletan izan ginen biok. Gailur desberdinetan baina paraje ederrak konpartitu genituen. Topatuko zaitut hor goietan, gailur guztietan. Kuku bat egingo dizut. Egon adi, Joseba.

Aita Jose Mari eta biok zure bihotzean gaude amarekin batera. Laster arte. Segi izaten argia amarekin batera, eta bidali argi hori guri.

Joseba eta amatxo maittiak, betira arte.

----------

Jone Muxika Sarasketa

Elgeta


ANTZERKIA: “Bizidantza”, Pirritx, Porrotx eta Marimotots

Irailak 20: Pirritx, Porrotx eta Marimotots. “Bizidantza”. 11:30etan, Andra Mari Zuria Ikastetxe Publikoaren patioan. Sarreren erreseba www.huarte.es.


Erabilera publikoko mendietan dauden larreak arautzeko udal ordenantzan ari da lanean udala, abeltzaintza elkarteekin batera

Lorra eta Gorbeialdearen laguntza teknikoarekin batera, larre publikoen udal ordenantza berritzeko eta egokitzeko lanean ari dira udal talde politiko guztiak. Hainbat bilera egin eta gero, sektore hau bizi ari den egoera diagnostikatu ahal izateko ikerketak burutu dira.

Abeltzaintzaren egungo egoera eta haren bideragarritasunerako funtsezko puntuak islatu nahi dira. Aldi berean, onura sozialak eragitea da xedea, jakitun izanik erantzun berritzaileak eta parte-hartzaileak sustatu behar direla Orozkon erabilera estentsiboko abeltzaintza-ustiategien lehiakortasuna hobetzeko.

Itxina abeltzainen elkartea funtsezko zutabea izango da udal ordenantza berri hau bizia eta ez estatikoa bihur dadin.

Herritarrek parte hartuko dute prozesuan. Udaleko lantaldeak zirriborroa idatzi bezain laster, abiapuntuko dokumentu gisa bidaliko zaio Itxina abeltzainen elkarteari, horiek tokiko larreen kudeaketa-ereduari buruzko proposamenak eta ikuspuntuak txerta ditzaten.


Kaos Urbano eta State Alerta taldeek beren doinuak eraman dituzte Sanagustin kulturgunera

Bi talde horiek punk eta oi! doinuak eraman zituzten larunbat gauean Sanagustin kulturgunera.

Kaos Urbano eta State Alerta musika taldeek zuzenekoak eskaini zituzten zapatu gauean Sanagustin kulturgunean. Bi talde horiek punk eta oi! doinuak eraman zituzten hara, eta gogotik gozatu zuten zaleek.

Kaos Urbano Madrilgo taldea urtemuga ospakizunetan murgilduta da; izan ere, 25 urte bete ditu Alcobendaseko taldeak. Urteurren biraren barruan eskaini zuten Azpeitian kontzertua zapatuan. State Alerta taldea, berriz, Arrasatekoa da, eta punk doinuz astindu zituen Sanagustingo hormak.

Kontzertuko argazki galeria Kulturaz kooperatibaren artxibategi digitalean dago ikusgai.


Zarauzko moila udalak konponduko du, beste erakundeen zain egon gabe

200.000 euro kostako da, eta aseguru etxea kargu egingo den arren, udalak aurreratu behar du dirua; horregatik, ezingo dute autokarabanen aparkalekua egin Itxasmendin.

Denboraleak Zarauzko moilako horman zulo handia egin zuen otsailaren 12an, eta ondorengo egunetan zuloa handituz joan zen itsaso zakarragatik. Ordutik Zarauzko Udala lanean aritu da moila konpontzeko eman beharreko pausoak zehazten, eta gaur eguerdian prentsaurrekoan azaldu dituzte hartutako erabakiak Xabier Txurruka alkateak eta Iker Basurko Mugirkotasun zinegotziak. Horietatik garrantzitsuena, moila udara aurretik konponduta egongo dela.

Moila Espainiako Kosta Zuzendaritzaren ardura da, baina Txurrukak azaldu du 2015ean eskumena udalari laga ziola hark. Horri esker, ordutik mantentze lanak udalak berak egin ditu. Oraingo lanak, ordea, garrantzitsuagoak dira. Udalaren aurreikuspenen arabera, 200.000 euro inguru kostako da zuloa konpontzea eta moila lehengora ekartzea, eta ekainerako lanak amaituta egon daitezke. Udarako dena prest egoteko, ordea, laster hasi beharko dira obrak, eta horregatik, udalak erabaki du diru hori berak aurreratzea. Aseguru etxeekin hitz egin dute, eta dirua bueltan jasoko dutela uste du alkateak, baina ez dakite noiz.

2020ko udal aurrekontuak jada behin betiko onartuta daude. Horregatik, Txurrukak azaldu du udalak aurrekontuetako partidaren bat aldatu behar izan duela bat-batean etorri den gastuari aurre egiteko, eta erabaki dute oraingoz autokarabanentzako aparkalekurik ez egitea Itxasmendin, eta diru hori erabiltzea moila berritzeko.

Autokarabanentzako aparkalekua Abendañon dago gaur egun, eta udan hantxe jarraituko du, baina espazioa zabaldu egingo dute ondoko partzelara. Udalarena da eta hutsik dago partzela, etorkizunean udal brigadaren eraikina egiteko erabiliko delako. Behin-behinean, ordea, hantxe egingo dute aparkalekua, eta udalak ez du baztertu aurrerago Itxasmendin jartzeko aukera.

Bestalde, udalak argi dauka moilak behar duela bestelako obrarik ere. Iker Basurko zinegotziak atzo azpimarratu zuen herriko ondarea dela moila, eta babestu egin behar dela. Horrek, ordea, aurrekontu askoz handiagoa eskatzen du, eta Txurrukak zehaztu zuen kostu horri ezingo liokeela udalak bakarrik aurre egin. Zailtasun hori gainditzeko soluzio egokia topatzeko lanean hasia da udala.

Mugikortasun azterketa

Itxasmendin oraingoz autokarabanentzako aparkalekurik egingo ez duten arren, aparkalekuekin lotutako beste zenbait neurri hartuko dira, gaur jakinarazi dutenez. Aste honetan bildu da udala auzotarrekin, eta haiek eskatu omen diote erregulatzeko haur eskola aurrean dagoen aparkalekua. Txurrukaren esanetan, gaur egun batzuek hantxe uzten dute autoa uda osoan. Uda honetatik aurrera erregulatuta egongo da, eta horrelako gertaerak saihestuko dituzte.

Dena den, oraindik ez dago argi TAO sistema ezarriko den, ala besteren bat. Basurkok gogorarazi du, izan ere, udala herri osoko mugikortasun azterketa ari dela egiten, eta herri osoa kontuan hartuta erabakiko direla neurriak. Azterketa laster amaituko dute, eta Mugikortasun zinegotziak jakinarazi du azterketaren emaitzak martxoan bertan egingo dituztela publiko.


Emma Hamilton, bere garaiko klase-konbentzioei aurre egin eta arrakasta garesti ordaindu zuen emakumea

Aurreikuspen guztien kontra, errementari baten eta neskame baten alaba ezjakinak lortu zuen toki bat XVIII. mendeko Napoliko gortean eta elite britainiarrean. Sarritan Nelson almirante ingelesaren maitale huts gisa aurkeztua izan arren, Emma Hamiltonen bizitza oso interesgarria izan zen hamaika arrazoirengatik. Hau da Bakarne Atxukarrok aurkeztu digun Gizalaba.

Lady Hamilton

1765eko apirilaren 26an Emma Lyon jaio zen Ingalaterran, familia xume batean. Bi hilabete zituenean hil zitzaion aita. Horren ondorioz, amak ezin izan zion ikasketarik eman.

Hamabi urterekin neskame lan egiten zuen zirujau baten etxean. Han ezagutu zuen aktore izan nahi zuen beste neskame bat. Elkarrekin antzerkirako paper tragikoak entseatzen zituzten. Eta, azkenik, lankideak antzerkirako zuen gogo biziak inspiraturik, Emma antzerkian hasi zen lanean, zenbait aktoreren laguntzaile gisa. Geroztik erraza izan zuen interpretazio lan batzuk ere egitea.

Baina hamabost urte zituela maitale bihurtuko zena ezagutu zuen. Oso harreman gorabeheratsua hasi zen orduan. Horrez gain, harreman horrek beste pertsona interesgarri batzuk ezagutzeko aukera eman zion, Warwickeko kondearen semea, parlamentuko kidea zena, besteak beste.

Dirudienez, Emma ezagutu bezain laster maitemindurik geratu zen gizon hori. Baina Emmak bere maitalearekin jarraitzen zuen; beraz, kondearen semearekin ez zuen amodio harremanik izan nahi…, haurdun geratu zen arte.

Orduan dena aldatu zen. Emmaren bizitza hankaz gora geratu zen, maitaleak ez baitzuen umeaz ezer jakin nahi izan. Warwickeko kondearen semeak, berriz, laguntza eskaini zion. Berarekin biziko zen (garai hartan ezkongabeko ama izatea lotsagarria zen, eta nekez aurkituko zuen tokitxo bat garaiko gizartean), baina baldintza bat bete behar zuen: haurra adopzioan eman behar zuen.

Guztiz bere mende, Emmak baietz esan behar izan zion. Gero, apaltasunez janztera eta bizitza sozialari uko egitera behartu zuen. Ordainetan, Emmaren ama beraiekin bizitzera ekartzeko baimena eman zion, eta emakume fina izateko formakuntza eman zion. Handik denbora batera, gainera, bere lagun batzuei aurkezten hasi zen, eta garaiko gizarte-zirkulu ospetsuenetan sartu zuen.

Zirkulu horietako batean George Romney izeneko margolari bat ezagutu zuen, garai hartako artistarik itzal handienetako bat, Britainia Handiko goi mailako gizarteko erretratuetan eta pinturetan espezializatu zena.

Handik Aurrera Romneyk behin baino gehiagotan erretratatu zuen. Beraz, Emma haren musa bihurtu zen, eta margolariari erretratu eta pintura asko inspiratu zizkion. Eta erretratu haiei esker, Enmaren aurpegia oso ezaguna egin zen, eta miresgarria, oso polita omen zen eta.

Baina koadroak aparte utzita, Romney Emmaren lagun min bihurtu zela aipatu behar dugu. Dirudienez, bera ere Emmarekin maitemindua zegoen, eta, horregatik, animatu zuen neska antzezten eta dantzan jarraitzera, eta Richard Brinsley Sheridanen antzerki konpainian lana aurkitzen lagundu zion. Horri esker, Emma Hamiltonek aurrera egin zuen bere ibilbide artistikoan.

Baina ezin dugu ahantzi orduan Emma oraindik kondearen semearekin bizi zela, amorante gisa edo lagun gisa, batek daki. Afera da garai hartan Warwickeko kondearen semearen egoera finantzarioa ez zela oso ona. Hobetzeko, neska dirudun batekin ezkontzea erabaki zuen. Baina helburu hori lortzeko, soberan zeukan Emma.

Neska haren bizitzatik baztertzeko asmoz, bere osaba Sir William Hamiltonen laguntza eskatu zuen. Osaba hura Britainia Handiko enbaxadorea zen Napolin, eta adintsua zen. Denbora batez Napoliko bere etxean Emma har zezala eskatu zion, berak ezkontzeko trabarik ez izateko.

Sir William Hamiltonek onartu egin zuen, eta bera ere Emma ezagutu bezain laster maitemindu egin zen. Bien arteko adin-aldea handia zen, baina maitale bihurtzea erabaki zuen, eta, ondoren, emazte.

Horren eraginez, Lady Hamilton Napoliko gizartearen erregina bihurtu zen, eta haren edertasuna eta karisma legendazkoak izan ziren. Napoleon bera ere liluraturik geratu omen zen haren edertasunarekin, Tencalla arkitekto eta arte-bildumagile italiarraren etxean bere erretratua ikusi ondoren. Gizon honek arte bilduma handi bat zuen, garai hartako pertsona ospetsuen erretratuak barne, eta horien artean, Lady Hamiltonena zegoen, jakina.

Erretratu hori ikustean, Napoleonek Lady Hamilton ezagutu nahi izan zuen. Eta horrelaxe gertatu zen.

Esan dugu lehen, maitemindurik geratu zela harekin. Izan ere, dirudienez, Napoleonek Lady Hamiltoni idatzitako gutunak bere garaiko kartarik sutsuenetakoak omen dira, biak ezkondurik egon arren.

Napoleonek ez zekien gutun horiek erabiliko zituela Lady Hamiltonek 1798an, militarrak Egipto inbaditu zuenean. Lady Hamiltonek britainiar gobernuari Napoleonen asmoei buruzko informazioa eman zion. Informazio horren bidez, besteak beste, Aboukir badian britainiarrek frantziar flota bat garaitu zuten.

Britainiar garaipen haren ondoren, Lady Hamilton heroi bihurtu zen bere herrialdean, eta bere ospea izugarri handitu zen. Baina pasarte hartako gauzarik garrantzitsuena izan zen horrek Nelson almirantea ezagutzeko aukera eman ziola Emmari, bere bizitzan paper garrantzitsua jokatu zuen beste gizon bat, alegia.

Emma almirantearen idazkari eta itzultzaile bihurtu zen laster, kontaktu politikoak errazteaz gain. Eta askoz arinago haren amorantea bilakatu zen. Dirudienez, neskaren senarrak begi onez hartu zuen harreman hori. Azken finean, adinakoa zen, osasuna ez zeukan oso ona, erretiratzeko irrikan zegoen, eta ondo zekien emaztea haren ondoan izango zela beti, nahiz eta Nelsonekin ere egon.

urtean Emma haurdun geratu zen, Nelson Britainia Handira deitu zuten, eta Sir Hamiltoni erretiroa iritsi zitzaion. Beraz, hirurek, Emmaren amarekin batera, elkarrekin bidaiatu zuten, eta Londresen finkatu ziren.

Urtebete geroago, Laranjen Gerra piztu zen. Hura 1801ean Espainia eta Portugalen artean gertatu zen gatazka militarra izan zen. Espainiak indar militar bat bidali zuen Portugalgo Olivenza hiriaz jabetzeko, bi herrialdeen arteko mugan kokatua. Portugalek, bestalde, erantzun zuen bere indar militarrak bidaliz hiria defendatzeko.

Testuinguru horretan, Britainia Handiak gatazkan parte hartzea erabaki zuen, eskualdean interes komertzial handiak baitzituen eta ez baitzuen nahi Espainiaren eragina hedatzea/hedatzerik. Beraz, ontzidi bat bidali zuen Portugali gerran laguntzeko.

Egoera horretan, Lady Hamiltonek bitartekari gisa jardun zuen britainiarren eta napolitarren artean, eta haiek ere parte hartu zuten portugaldarren aldeko gatazkan. Diotenez, Lady Hamiltonek bere eragina erabili zuen Napoliko gortean, Erresuma Batuko itsas indarrek Napoliko portuan laguntza logistikoa eta hornidura jasotzen zutela ziurtatzeko.

Sir William 1803an hil zen, eta Emmaren diru sarrerak murrizten hasi ziren. Baina hura ez zen izan kalamitate bakarra.

Urte berean, Nelsonek Mediterraneoko flotako buru izendapena onartu zuen, eta itsasora itzuli zen, Emma haurdun utzita. Haurra jaio, eta aste gutxira hil zen. Eta hurrengo urtean Nelson hil zen.

Nelson hil ondoren, Emmak oso azkar agortu zuen senarrak utzitako pentsio txikia, eta zor asko egin zituen/zorpetu egin zen. Nelsonek anaiari utzi zion bere ondarerik handiena. Beraz, Emmaren eta alabaren beharrak asetzeko aukera desagertu zen.

Horren ondorioz, Emmak urtebete eman zuen espetxe batean zorrengatik, Nelsoren alabatxoaren konpainian (lehendabizikoa, bigarrena hil zitzaion eta, lehen aipatu dugun bezala).

Handik atera ondoren, Frantziara joan zen, diruz hobeki ibiliko zelakoan, baina berehala hartu zituen berriro zor handiak. Osasun-arazoak ere izaten hasi zen: urdaileko minak, goragaleak eta beherakoak, etab.

Erabat gaixorik eta dirurik gabe, 1815eko urtarrilaren 15ean hil zen, 50 urte besterik ez zuenean.

Gazterik hil zen, beraz, baina haren bizitza eta aurkeztu zitzaizkion aukera guztiak probestu zituela esan dezakegu.