Idurre Bidegureni emon dio makila Xabier Legarretak

Bildu izango da Bermeoko alkatetzan datozen lau urteotan. Idurre Bideguren bermeotarra izango da alkatea. Bideguren, gainera, aehen andrazkoa izango da alkatetzan. Bilduko bederatzi eta EAJko zortzi zinegotzi izango dira Udalean.

Idurre Bidegurenek Xabier Legarretaren eskutik jaso du makila, gaur goizean; “pozez beterik eta ardura osoz” hartu du herritarren mandatua alkate barriak. Era berean, “Bermeoren etorkizuna lantzeko eta herritarren beharrizanei erantzuna emoteko prest” agertu da.

Bidegurenek azaldu duenez, “erronka garrantzitsu bat” du korporazio barriak aurretik; alegia, “egoera demokratikoa lortzea”. Udal barriak horren alde lan egingo duela esan du, “guztien eskubide zibil eta politikoak onartuak izan daitezen”. Horregatik, “bortxa adierazpen guztiak behin betiko eta baldintza barik” desagertu behar direla uste dute Bildukoek; “baita mehatxuak, presioak, jasarpenak, atxiloketak eta torturak be”.

Udal barria Bermeoren normalkuntza politikoan lehen mailako eragilea izango dela adierazi du Bidegurenek. “Aldaketa ekonomiko eta soziala” landu nahi du udal barriak. Horretarako, errealitatea beste ikuspegi batetik begiratuko dute; azken finean, “aldaketa asmoetatik ekintzetara” eroango dute.


Lan istripuz hildakoak gogoan, langileen arteko elkartasunerako deia zabaldu dute Azpeitian

Itzalitako argiek piztuko dute sua lelopean, manifestazioa egin dute gaur, abenduak 30, Azpeitian, lan istripuz hildako langileak oroitzeko eta langileen arteko elkartasuna aldarrikatzeko. Azpeitiko Gaztetxeak, Elkar-ekinek, Basanderiek asanblada feministak, CNT sindikatuak eta Azpeitiko Ikasle Abertzaleak antolakundeak deitu dute mobilizazioa.

Manifestazioa deitu duten eragileek jakinarazi dutenez, aurten, 68 langile hil dira Euskal Herrian, "edozein eratako lan istripuen ondorioz". Beste datu bat ere eman dute: "2000. urtetik gaur egunera arte 3.000 langiletik gora hil dira Euskal Herrian". Datu horiei erreferentzia eginda, lan arloan jazotzen diren ezbeharrak "ohikoak" direla salatu dute, eta ibilbidean zehar nahiz amaieran egindako ekitaldian gogoan izan dituzte "lan asalariatuaren ondorioak": "lehiakortasunaren inposizioa, kontrol teknikoa, soldata jaitsierak, sexuen araberako lan banaketa eta segregazioa, lan kaleratzeak, ezegonkortasuna, inposatutako aparteko lanaldiak, emakumeek jasandako soldata arrakala, antsietatea, estresa zein depresioa, aisialdirako denbora ororen ukapena eta ikasketak ordaintzeko baldintza eza", besteak beste.

Halaber, sistema kapitalistak norbanako bakoitza "atomizatzen" duela esan dute, eta horren aurrean langileak elkartzeko beharra azpimarratu dute: "Elkar bat egitea eta laguntza zein espresio kolektibo ezberdinak osatzea eragozten digute. Egiari egia, eta arazo kolektiboari erantzun kolektiboa". Horren harira, azken urteotan gorpuztu diren "langileriaren antolakuntza esperientzia positiboak" izan dituzte gogoan, eta honako hauek aipatu dituzte: "etorkinen eta errefuxiatuen babeserako mugimenduak, emakumeen autodefentsa dinamikak, ikasle autodefentsa sareen eraikuntza institutu zein unibertsitateetan, gaztetxeen eta gazteen auto-antolakuntza esperientzien biderkatzeak, pentsiodunen borroka nekaezina eta orotariko erasoen aurrean lanpostuetan egindako lan sindikala".

Amaitzeko, "zapalduek jasaten duten jazarpena bistaratzeko eta langileen borroka hauspotzeko" lanean ari diren eragile eta norbanakoei eskerrak eman dizkiete mobilizazioaren deitzaileek. Mikel Laboaren Langile baten galderak liburu baten aurrean abestiaren doinuez lagunduta, su eman diote hil diren langileen omenez egindako mural bati.

Hona hemen deitzaileek manifestazioaren amaieran irakurritako oharra, osorik:

"Hemen gaude bigarren urtez jarraian, sistema kapitalistak erail dituen lankideei omenaldi xume bat egiteko, omenaldi lazgarria bezain beharrezkoa. Gure haserrea erakutsi eta kalera ateratzea garrantzitsua dela deritzogu, nahikoa dela argi eta garbi adierazteko.

Iaz, bederatzien sugarra garraxi bakarra lelopean atera ginen guztiok kalera, eskualdean hil zituzten 9 lankideak gogoratzeko asmoz. Aurten berriz, ez dugu eskualdean horrelako gertakari tristerik izan baina Euskal Herrian 68 hildako izan dira; soberan beraz, kalera atera eta egoera gogor salatzeko. Inoiz ez dakigu bihar zer gertatuko den; oraina menperatu ezean ezin baitugu gure etorkizuna determinatu. Atzera begiratuz gero, zehazki 2000. urtetik hona, 3000 dira gure lurretan hil diren langileen kopurua. Amets gaiztoa dirudien arren, eguneroko beharra heriotzaren giltza bilakatzen da sarri, ekoizpen kostuak murriztearen arrazoipean langileen gutxieneko segurtasun baldintzak murrizten baitira.

Lan asalariatuak ordea, ez du heriotza bakarrik eragiten. Langileoi, bestelako hamaika eraso eta zapalkuntza jasotzera kondenatu gaituzte gure egunerokoan; bizitza bera heriotzaren bezpera bihurtuz: lehiakortasunaren inposizioa, kontrol teknikoa, soldata jaitsierak, sexuen araberako lan banaketa eta segregazioa, lan kaleratzeak, ezegonkortasuna, inposaturiko aparteko lanaldiak, emakumeek jasandako soldata arrakala...

Aldi berean, soldatapeko dinamikak lanpostuetatik haratago ere eragiten digu, gure bizitza guztiz baldintzatzeraino; langile izatea bizi baldintza baita eta ezinbestean existentzia osoari eragiten dio. Horren adibide dira egoera ezin kaskarragoetan lanpostu bila gure familietatik urruntzea, familia aurrera ateratzeko zailtasunak izatea, pentsioen murrizketa, familia koordinatzeko arazoak, estresa eta depresioa, etxe kaleratzeak, aisialdirako denbora ororen ukapena, ikasketak ordaintzeko baldintza eza. Gure arabera moldatua izan ez den gizarte batean bizitzea egokitu zaigunon baldintza sozialak dira honakoak, bizitzaren osotasuna zeharkatzen dutenak, gazte- gaztetatik zahartzarora arte.

Hori gutxi balitz, norbanako bakoitza banandu eta atomizatzen du sistema honek, arazo guzti hauek norberaren errua dela sinestaraziz. Elkar bat egitea eta laguntza zein espresio kolektibo ezberdinak osatzea eragozten digute. Egiari egia, eta arazo kolektiboari erantzun kolektiboa!

Elkartu ezean esplotaziora kondenatu nahi gaituzte behin betiko. Gure bizitzen esparru guztietan kontrola galdu eta elkarren arteko harremanak baldintzatu dituzte, harreman kolektiboak ezbaian jarriz.

Egoera tamalgarri honen aurrean langile guztiok elkartu beharrean aurkitzen gara eta ari gara. Mila adibide eta esperientzia interesgarri ditugu Euskal Herriko txoko ezberdinetan lanean dihardutenak; eta honi eutsi zein hauspotzea denon ardura da: etorkin eta errefuxiatuen babeserako mugimenduak, emakumeen autodefentsa dinamikak, ikasle autodefentsa sareen eraikuntza institutu zein unibertsitateetan, gaztetxe eta gazteen auto-antolakuntza esperientzien biderkatzeak, pentsiodunen borroka nekaezina, orotariko erasoen aurrean lanpostuetan buruturiko lan sindikala, etabar luze bat. Elkartasunez eta batasunez indarrak biderkatzeko premia dugu, errealitatearen jabe egin eta langileok baturik elkarren babesa antolatu, artikulatu eta borrokatzeko".


"Sentitu nuen euskaldunek bazutela gaitzeko moztura herriarekin, eta bilgiarik ez"

Pariseko Eskual Etxea, Emazteek Diote elkartea eta Hazparneko ikastolaren sortzaileetarik bat izan da Joana Idiart Davant. "Gauzak naturalki" egin zirela dio.


Goierriko hiru presoren senideek Madrilen deklaratuko dute gaur

Senideak elkartearen elkarretaratzea.

Beste hamaika euskal presoren seniderekin batera, Beasaingo Lierni Armendarizen ama, Xabier Makazagaren arreba eta Urretxuko Ainhoa Barbarinen ahizpa Madrilen dira gaur. Auzitegi Nazionaleko Eloy Velasco epailearen aurrean deklaratu beharko dute lekuko gisa. Gaur 10:00etan dira deklaratzen hastekoak.

Goizean goiz, 03:30ean, abiatu dira Goierritik autobusean deklaratzera deitutako senideak. Goierritar ugari joan da beraiekin elkartasuna eta babesa erakustera. Armendarizen amak, Satur Gonzalez de Langarikak Goierriko Hitzari adierazi dioenez, ez dakite zertara doazen, ez dakite zeren lekuko gisa doazen. «Jasotako zitazioan lekuko gisa deklaratzera joateko agindua besterik ez du jartzen».

Aurretik ere, apirilean, jaso zuten antzeko beste zitazio bat, Donostiako Intxaurrondoko kuartelera joatekoa. Orduan 127 senide izan ziren lekuko gisara deklaratzera deituak. Ez joatea erabaki zuten orduan senideek. Oraingoan, hamalau dira, «eta joaten ez bagara isuna ordaindu beharko dugula esaten zaigu», diote.

Abokatuen aurka

Senideek ez dakite zeren lekuko gisa deklaratu behar duten; baina badute susmo bat. Etxerateko abokatuen arabera, urtarrilean presoen abokatuen aurka izandako Mate operazioaren barruan kokatu dituzte lekukotza deklarazio horiek: «Senideen deklarazioak abokatuen aurkako akusaziotzat baliatzea da jomuga. Hori da susmatzen duguna. Senideak erabili nahi dituzte presoen aurka, eta presoek beraien defentsa egiteko konfiantzaz hautatu dituzten pertsonen aurka», diote Etxerateko kideek.

Era berean, presoen senideak jasaten ari diren jazarpena salatu nahi izan dute: «Senide izatea ez da delitua, ezta jazarpenerako arrazoi ere. Lehen ere kilometro gutxi egiten ditugu bidaietan eta bat gehiago eginarazi digute», diote senideek. Baina Madrilera joan beharra baino larriagoa iruditzen zaie, guzti honekin asistentzia juridikoa zailtzea lortu nahi dutela. «Zerbait larriagoaz ari gara hitz egiten: defentsa juridikoaren eskubideaz».

Elkarretaratzeak

Aski da! esateko, presoen defentsarako eskubidea aldarrikatzeko eta senideei babesa adierazteko elkarretaratzeak deitu dituzte gaur eta bihar: «Senideek euren defentsarako aukeratu dituzten pertsonak epaitu nahi dira eta zentzugabekeria hori herritarrek gera dezakete». Gaur, 12:00etan, Donostiako Probintzi Epaitegiaren aurrean elkarretaratze nazionala deitu dute. EH Bildu, Sortu eta Alternatiba alderdi politikoek, ELA, LAB, ESK eta Steilas sindikatuek, eta EHE (Euskal Herrian Euskaraz) eta Joxemi Zumalabe fundazioak daude deitzaileen artean.

Goierrin ere deitu dituzte elkarretaratzeak. Urretxun gaur egingo dute Potros plazan, 20:00etan. Seguran..—————– Ordizian, bihar egingo dute elkarretaratzea, 19:30ean, Plaza Nagusian.


Gerra Zibilaren eta frankismoaren lehen urteetako Azpeitiko memoria, jasota

Aranzadi Zientzia Elkarteak eta Azpeitiko Udalak, elkarlanean, bi zatitan banatzen den liburua osatu dute. 1936 eta 1945 urteen bitartean jazotako gertaeren "memoria berreskuratzea" da helburua. Liburua doan banatuko du Udalak, martxoaren 19an egingo den aurkezpen ekitaldiaren ostean.

"Memoria berreskuratzea helburu", Gerra Zibilaren garaian eta frankismoaren lehen urteetan jazotako gertaerak liburu batean bildu dituzte Aranzadi Zientzia Elkarteak eta Azpeitiko Udalak, elkarlanean. Liburuak bi liburuki ditu: Azpeitia 1936-1945: Giza eskubideen zapalketa eta errepresioa eta Azpeitia 1936-1945: Memoriaren izenak. Gaur, osteguna, aurkeztu dute liburua Eneko Etxeberria alkateak, Estitxu Elduaien zinegotziak eta Aranzadiko ordezkari Juantxo Agirrek eta Jabi Buces historialariak.

Estitxu Elduaienen hitzetan, liburuaren aurkezpena "une garrantzitsua da Udalarentzat". Azaldu duenez, "Azpeitiko Udalak ahalegin berezia egin du memoria berreskuratzeko azken urteetan". Joan den legealdian hartu zuen Udalak memoria berreskuratzeko "konpromisoa" eta, horri jarraituz, Aranzadi Zientzia Elkartearekin elkarlanean "hainbat lan" egin dituela nabarmendu du zinegotziak, "horietako bat da gaur aurkeztutako liburua".

Azpeitia "erreferentzia"

Juantxo Agirrek eskerrak eman dizkio Azpeitiko Udalari Aranzadi Zientzia Elkartearen izenean, "aukera hau emateagatik eta lan metodologia errespetatzeagatik". Agirrek azaldu duenez, "garai zailak ziren, indarkeriaz beterikoak, giza eskubideak urratu ziren eta demokrazia galdu zen". Gainera, Azpeitia garai haietan Euskal Herrian gertatutakoaren "erreferentzia" dela adierazi du: "Herri honetan gertatutakoak aztertzea berezia izan da. Izan ere, garai haietan Euskal Herrian gertatutakoaren erreferentzia da Azpeitia. Euskalduna eta kristaua. Giza eskubideen urraketak nabarmenak izan ziren".

Bestalde, Agirrek azpimarratu du lan hau ez dela "ikerketa historikoa soilik", "egiaren bila" aritu direla gaineratuz. Horretarako aritu da lanean Jabi Buces. Espainiako artxiboetan ez ezik, Euskal Herrikoetan eta hemengo jendearen testigatzak biltzen.

Egindako lanarekin "oso pozik" daudela azpimarratu du Juantxo Agirrek eta esan du "Azpeitian egin diren moduko lanak" egin behar direla "herri guztietan".

Artxiboetatik haratago

Orain dela bi urte hasi zen proiektuarekin lanean Jabi Buces Aranzadiko historialaria, Gerra Zibilaren garaian eta frankismoaren lehen urteetan Azpeitian zer gertatu zen jakiteko. "Oroimenaren bulegoa zabaldu genuen, herritarren artean gaia zabaltzeko eta herritarrak testigantzak ematera animatzeko", azaldu du Bucesek. Herritarrak testigantzak ematera animatu zirela esan du eta "horri esker" osatu dutela liburua.

"Artxiboetan informazio asko dago baina ez guztia. Hor ez dira sentimenduak biltzen, ezta oroitzapenak ere", nabarmendu du historialariak. Lanean hasi zirenean, 40 herritarren izenak zituzten abiapuntu gisa, Amaia Mendizabalek idatzi eta Uztarriak argitaratutako Azpeitiarrak Espainiako Gerran lanari esker. Horiez gain, baina, bestelako informazio iturriak ere erabili dituzte: "Imanol Eliasen lanak eta Antonio Loinazenak ere oso garrantzitsuak izan dira", adierazi du Bucesek.

Azpeitiko eta eskualdeko artxiboak begiratu dituzte, baita Espainiako hainbat herritakoak ere. "Artxibo militarrak, elizakoak nahiz erregistro zibilak begiratu ditugu, eta arazo ezberdinak izan ditugu informazioa eskuratzerako orduan. Azkenean, baina, informazio asko bildu dugu", azaldu du Bucesek. 200 irudi baino gehiago biltzen dira bi liburuetan, eta orain arte argitaratu gabeko datuak.

Hainbat datu argitara

Jabi Bucesek esan duenez, Aranzadik ikerketa hasi aurretik itzalpean zeuden hainbat datu argitara atera dituzte orain. "Ikerketari esker, jakin ahal izan dugu 1.000 pertsona inguruk alde egin behar izan zutela Azpeititik, 163 herritarrek auzitegi militar frankisten gerra-kontseiluen ondorioz alde egin behar izan zutela, ehundako azpeitiar beren etxeetatik urrun zeuden kartzeletara eraman zituztela". Horrez gain, azaldu du Azpeitiko 77 bizilagun beren lanpostuetatik "baztertu" zituztela eta 35ek zigor ekonomikoak edota beren ondasunen konfiskatzeak jasan zituztela. Bestalde, emakumeek bizitakoari egin dio aipamena: "Dozenaka emakume azpeitiar desterratu zituzten eta irainak eta tratu txarrak jaso zituzten". Gutxienez 280 gudari eta miliziano aritu ziren borrokan, eta gutxienez 22 hil ziren.

"Bigarren liburuan 1.096 eragile sozial bildu ditugu, biktimak eta errudunak. Gure helburua egia osoa jakitea da, ez partziala", adierazi du Bucesek. "Garai haietan gutxi gorabehera 8.000 biztanle zeuden herrian eta horietatik %14,7k jasan zituzten zuzenean gerraren eta diktadura frankistaren ondorioak", kontatu du.

"Datuek harritu egin naute, izugarriak dira. Ileak tente jartzeko modukoak", adierazi du Eneko Etxeberriak. Liburuan, 1936 eta 1945 urteen bitartean jazotako gertaeren erantzuleen izen eta abizenak biltzen direla azpimarratu du. "Zorionez herri baten memoria bizirik mantendu delako, posible izan da gezurrezko epaiak, autoak eta akusazioak argitara ateratzea. Memoria ofizial hori haustea", gaineratu du.

Aitortza, "errepresioa jasan zutenei"

Etxeberria alkateak "eskerrak" eman dizkio Aranzadiri eta bereziki Jabi Bucesi. Bestalde, barkamena eskatu du: "Udalak barkamena eskatu behar du erakunde bezala. Berandu datorren lana da, 80 urte pasatu baitira orduz geroztik eta lehenago ere bazeuden aukerak lan hau egiteko. Pena bat da horren berandu iristea, baina, behintzat, iritsi da".

Gaur aurkeztutakoa "galtzaileen liburua" dela esan du Eneko Etxeberriak eta eskerrak ere eman ditu. "Eskerrak eman nahi dizkiet galtzaile horiei eta haiekin batera sufritu zutenei. Baita isiltasuna puskatzen lagundu duten pertsona guzti horiei ere", esan du Etxeberriak. "Errepresioa jasan zutenei aitortza egin nahi" dietelako, hurrengo zapatuan, martxoak 19, liburuaren aurkezpena egingo dutela jakinarazi du alkateak. Sanagustin kulturgunean izango da, 12:00etan hasita.

Liburua doan

Bi liburukiak doan banatuko dituela jakinarazi du Udalak. Datozen egunotan herriko etxe guztietara txartel batzuk banatuko dituzte, liburuaren aurkezpenaren berri emanez. Aurkezpenaren egunean, martxoaren 19an, Sanagustinen txartel horiek erakutsiz gero, doan jaso ahalko dira liburuak. Guztira 1.000 ale argitaratu dituzte eta horiek agortu arte banatuko dituzte. Eneko Etxeberriak azaldu duenez, "gure betebeharra da liburu horiek banatzea. Egia jakiteko eskubidea dugu, eta modu honetan hala izatea bermatuko dugu".


Umeen danborrada, festan blaituta

Prozesiorik ez da egin gaur, baina umeen danborrada bai, hutsik egin gabe. Euritan baina festarako gogoz ibili dira herriko ikasle gazteak kalez kale. Dioni eta Iñigo Perez anaiek omenaldi hunkigarria jaso dute udaletxean.

Helduen bezperako zorterik ez dute izan Azpeitiko haurrek gaur eguerdian. Hala ere, eguraldi txarrari aurre eginez, ibilbide osoa bete dute, baita blaitu ederra hartu ere. San Sebastian eguneko umeen danborrada hastear zela, eguzki izpiek argitu dute herria une batez, baina ez dira izan zetorrenaren seinale. Ibilbidean zehar, eta ohikoa baino zertxo bat laburragoa izan den plazako egonaldian bereziki, zaparrada mardulak bota ditu. Ez dira kikildu danborradako hamar taldeetan desfilatu duten umeak, ezta haien festa ikustera kalera atera diren ehundaka herritarrak ere.

Lagun Onak futbol taldearen 75. urteurrenari eskainitako karrozak itxi du eguerdiko danborradaren martxa. Nekane Azpiazuk egindako karrozak gorabeheraren bat edo beste izan du ibilbideko zenbait kantoitan, baina onik iritsi da plazaraino. Hura iritsitakoan hasi dira umeak San Sebastian Martxa jotzen, eta horrekin batera etorri da eguerdiko zaparradarik mardulena ere. Bien bitartean, udaletxean, beraiek bezain hunkituta zeuden etxekoz eta lagunez inguratuta jaso dute Udalaren omenaldia Dioni eta Iñigo Perez anaiek, parrokiako naximentuaren arduradunek.

Geratzen dena

San Sebastian egunari geratzen zaizkion orduetan izango da oraindik festa ekitaldiez gozatzeko aukerarik. Hauek dira gauerdia bitarteko hitzorduak:

16:00. Sokamuturraren kontrako ellkarretaratzea, Azoka Plazaren aurrean

16:00-20:00. Haur parkea, Olazko Andre Mariaren plazan.

16:30. Sokamuturra, kaleetan.

23:15. Danborrada. Irrintzi, Txalintxo, Arauntza, Sanjuandegi, Izarraitz Txoko eta Zokoa dira parte hartuko duten taldeak.

00:00. Bandera jaitsiera, Udal Musika Bandak lagunduta.


Hamar kontzertu dakartza aurten Urdaibaiko Organoak zikloak

Zazpi herritan egingo dituzte kontzertuak, uztailaren 18an hasi eta abuztuaren 21a bitartean. Axpeko elizako organoaren 250. urteurrena ere gogoan izango duteZazpi herritako elizetan egingo dute aurten Urdaibaiko organoen zikloa. Hamar kontzertu dakartza, guztira, Urdaibaiko Organoak, Joxe Mari Egileor zikloak, eta zapatu honetan izango da lehenengoa, Gautegiz Arteagako Andra Mari elizan. Nicolo Antoni Sari veneziarrak Pasquini edo Sebastiuan Bach-en piezak joko ditu errezitaldian, besteak beste.Arratzun, Bermeon, Gernika-Lumon, Mundakan, Ibarrangelun eta Busturian ere emango dituzte organoen kontzertuak. Axpeko elizan bi kontzertu emango dituzte, eta bigarrena, gainera, berezia izango da. 250. urte bete ditu aurten eliza horretako organoak, eta ziklo horren protagonista da. Hala, organo horrekin zarratuko dute aurten zikloa, abuztuaren 21ean. Organoaren 250. urteurrena ospatzeko, Joxe Benantzi Bilbao organojole mundakarrak eskainiko du errezitaldia.Erakusketa eta bisitakGainera, uztailaren 23tik abuztuaren 21a bitartean, Busturiko Axpeko Andra Mari elizako orgaanoari buruzko erakusketa ipiniko dute kultur etxean. Era berean, herritarrei ondare balioa hurbildu asmoz, bisita gidatuak egingo dituzte uztailaren 23ean eta 30ean, eta abuztuaren 14an eta 21ean. 11:00etan izango dira, eta aldez aurretik erreserba egin beharko da: 94-617 10 04 eta 652 826 895.Ibarrangeluko elizan emango duten kontzertuaren berezitasuna ere azpimarratu dute antolatzaileek. Orain gutxi zaharberritu dute San Andres elizako arpa erregistroa, eta berezia izango da, baita, abuztuaren 1ean Stefano Pellini organojole ospetsuak emango duen kontzertua.


Berrerabiltzen ikasteko zita, gaur

Gaur daukate bigarren saioa Aranon, Dakienak ez dakienari erakutsi egitasmoaren barruan: berrerabiltzen, berreskuratzen eta zaharberritzen ikasteko tailerraeginen dute, 18:00etatik 20:00etara, Maisuenean.


Bortzirietako txapelketaren finalera sailkatuak

Igantziko hiru bikotek lortu zuten Arantzan jokatutako Bortzirietako txapelketaren finaletarako sailkatzea: Joseba Bertiz eta Unai Telletxea, Imanol Goienetxe Beñat Txoperenarekin eta Iker Rojo eta Eneko Telletxea. Partida politak jokatu bazituzten ere, azken hauek izan ziren txapela etxera ekartzea lortu zuten bakarrak.


"Kooperatibena formula ona da beste mota bateko enpresei buelta emateko"

Ia mila kooperatiba batzen ditu Konfekoop konfederazioak. Krisi egoera honetan Nazioarteko Kooperatiben Urtea ospatzen jardun dute. Jardunaldi, mintegi eta hainbat ekitaldiren artean Durangon Kooperatiben Jaia antolatu dute domeka honetarako. Javier Goienetxea konfederazioko presidenteak kooperatiben egungo egoera baloratu du.

Zenbat kooperatibek osatzen dute konfederazioa?

Orain bertan 900 baino gehiagok. 2012an ehun kooperatiba berri baino gehiago batuko dira, eta gure errekorra gaindituko dugu.

Aurten nazioarteko kooperatiben urtea dela-eta hainbat mintegi eta topaketa antolatu dituzue. Zer landu da bertan?

Gai ezberdin mordo bat, ez bakarrik Euskal Herrian, mundu osoan baizik. Kongresuak izan dira, erakusketak... Gure inguruan, batzuk aipatzearren, TESS Gizarte Ekonomiaren jardunaldia egin genuen Donostian, Gizarte Ekonomiaren Ikerlarien XIV. Jardunaldi Nazionalak Donostian bertan eta Oñatin, Kooperatiben 90. Nazioarteko Eguna ere ospatu genuen, eta orain festa erraldoia daukagu begi-bistan, Durangon.

Sektore oso desberdinetako kooperatibak daude; kontsumoa, nekazaritza, kreditu kooperatibak, irakaskuntza...

Sektoretako zein dago indartsuen?

Krisi egoera denean sumatzen dugu, kontsumo arloan gehienbat. Kreditu eremuan Ipar Kutxa eta Lan Kide Aurrezkia entitate bakarra bihurtu dira, eta indartsu daude etorriko diren erronkei aurre egiteko. Irakaskuntzari dagokionez, mehatxu handiena, beharbada, Madriletik datorren lege berria da, eta nekazaritza mundua aspaldi dabil estu-estuan aurrera egiten, baina hau aspaldiko kontua da.

Sektore horietan guztietan igarri dute gaur egungo krisi ekonomikoa. Zelan bizi dute kooperatibek krisia?

Abantaila handia daukagu kooperatibok; gai gara gure barne erabakiak hartzeko. Ez dugu itxaron behar baten bat kanpotik zer egin esaten etorri arte. Erabaki asko hartu dira, kasuan kasu, bakoitzaren hileko irabazia egokitzeko, lan orduak banatzeko... Gure kasuan pertsonak diru etekinen gainetik daude, eta nahiz eta salmentak murriztu, orduak eta lanpostuak mantentzen saiatzen gara.

Euskal Herriko egitasmoak nazioartean erreferente izan direla aipatu da sarritan...

Pauline Green-i, Nazioarteko Kooperatiben Erakundeko presidenteari entzun diot munduan hiru erreferente erabiltzen kooperatiben inguruan: Txinako nekazaritza arlokoak, Herbereetako bankuena, eta Mondragon Korporazioa. Berezitasun bat daukagu gainera; hemen kooperatiba asko industria sektorekoak dira eta lan bazkideak dituzte.

Sortzen ari diren enpresa berrietan kooperatibako formula hartzeko joera dago?

Eustaten datuak hartzen baditugu, kooperatibak gara gaur egun enpresa kopuruan eta enpleguan hazten ari garen enpresa eredu bakarra. Bilbon Elkar-Lan daukagu, eta bertan kooperatibak sortzen laguntzen dute. Bi pertsona eta proiektu baten ideia edukiz gero, bertara jotzea da onena, prest daudelako behar den laguntza emateko. Gainera, kooperatibena formula ona da beste mota bateko enpresei buelta eman eta lanean jarraitzeko.

Globalizazioa dela eta, enpresen nazioartekotzean kooperatiben esentzia mantentzen al da?

Bi arlo desberdinduko nituzke. Bata jabetzarena da, eta arlo horretan asko daukagu oraindik aurreratzeko eta egiteko. Bestea, funtsezko izaerari dagokio. Gure izaera eta parte-hartzea zabaldu nahi diegu langile guztiei, erabakiak era demokratikoan hartzeko filosofia hori. Gauza bat bai ikasi dugu, zenbat eta nazioarteko ekoizpen handiagoa eduki , orduan eta lanpostu gehiago sortzen dira hemen bertan, nahiz eta hasieran pixka bat harrigarria iruditu.

Zeintzuk dira, zure ustez, kooperatibismoaren erronka nagusiak momentu honetan?

Gure lan ereduak beste sektore batzuetara zabaldu gura ditugu, lanpostuak sortu –kooperatiboak, ahal bada– eta gizarteari gure ezaugarriak eta egitasmoak azaldu gura dizkiogu. Enpresen lehiakortasuna eta hazkunde ekonomikoa bermatu beharko ditugu, eta lege berriak egiterakoan, erronka azpimarragarria da gure errealitatea kontuan hartzea.

Hutsunea igarri duzue lege berriak egiterakoan?

Bai, adibidez asko borrokatu dugu onartzeko langile berriak bazkide izatea errelebo kontratuan, lehenago kontratatua izatea bakarrik onartzen zen. Gainera, momentuz ez daukagu ordezkaririk Lanbiden, enplegu eta hezkuntza gaiez gauza asko esateko daukagun arren.

Zer mezu transmititu gura izango zenuke domekako Kooperatiben Jaian?

Egun polita egiten saiatuko gara, ondo pasatzeko aukera ederra edukiko dugu. Gure proiektua kolektiboa da eta zenbat eta lagun gehiago batu, orduan eta gehiago izango gara. Denok elkarrekin gogoratzeko egun polit bat pasatuko dugu.


BIDEOA: Zer egingo dute herritarrek abuztuko oporretan?


Martxoaren 8ko Azkoitiko mobilizazioak, bideoan

Sostenipek gaur goizerako deitutako ekitaldietan jasotako irudiekin eta parte hartzaileen eta antolatzaileen adierazpenekin osatutako bideoa da honakoa.

Martxoaren 8ko mobilizazioak nagusi izan dira gaur Azkoitian. Kafe tertulian, manifestazio zaratatsuan eta elkarretaratzean hartutako irudiak ikus daitezke Erlo Telebistak, Maxixatzenek eta Urola Kostako Hitzak elkarlanean osatutako bideo honetan, baita mobilizazioetan parte hartu duten emakumeen adierazpenak ere.


Berriztu bigarren eskuko azoka egingo dute zapatu honetan

Parte hartu gura dutenek eguenera arte eman dezakete izena. Erropak edo gailuak eroan, eta trukatu, saldu edo oparitu ahalko dituzte. Morgan talde madrildarraren kontzertua ere izango dute.

Eguraldi ona badago udaletxeko parkean, eta bestela, probalekuan, Berriztu bigarren eskuko azoka egingo dute zapatu arratsaldean. 15:00etatik 20:00etara ipiniko dituzte postuak, eta bere gauzak saldu edo trukatu gura dituenak abisatu egin beharko du eguena aurretik, plazak mugatuak direlako.

Azoka amaitu aurretxoan, 19:00etan, Morgan talde madrildarraren kontzertua izango dute. Topa kafetegian ipini dute izena emateko gunea, eta berriztu@hotmail.es helbidea ipini dute eskura. Bost euro ordaindu beharko dira parte hartzeagatik, eta diru hori antolakuntzarako eta musika taldea ordaintzeko izango da.


Sexuarekin lotutako ezohiko arazoak hizpide, 'Luzia eta sexua' tartean

Homosexualitateari beldurra izatea, etengabeko kitzikapena, Koro sindromea eta beste hainbat gaitz aztertuko dituzte gaur gauean.

Behin edo behin hitz egin izan dute sexu-gaitzei buruz 'Luzia eta sexua' tartean, baina oraingoan harago joango dira. Izan ere, ezohiko sexu-asaldurak hartuko dituzte hizpide gaur gauean.

Homosexualitateari beldurra izatea, etengabeko kitzikapena, Koro sindromea eta beste hainbat gaitz aztertuko dituzte 'Akabo Bakea'k sexuari eskainitako txokoan.

Hitzordua gaur izango da, 22:30 pasatxo direnean.


Herrikadak taldeak bere lehen diskoa argitaratuko du

Aiaraldeko Herrikadak musika taldeak bere lehen diskoa kaleratuko du datozen asteetan, taldeko kideek adierazi dutenaren arabera.

Herrikadak punk eta ska musikak jorratzen dituen taldea da. 2009ko udaberrian sortu zen Aiaraldeko gazte batzuen eskutik. Bizpairu hilabete entsaiatu ondoren, aurten lehenengo kontzertua eskaini zuten Maulen, uztail partean. Ondoren Laudioko jaietan jo zuten, txosnetan. Handik aurrera eta gaur egun arte beste hainbat txokotan entzunak izan dira, hala nola Urduñan, Amurrion, San Joan Astobitzakoan, edota aurtengo Laudioko jaietan, euren lehen urteurrenaren ospakizunean.

Hasiera batean, gehienbat, 80. hamarkadako taldeen bertsioak jotzen bazituzten ere, laster hasi ziren euren kanta propioak konposatzen. Horrela sortu ziren AHTrik ez! edo Etxetik joan zinen bezalako abestiak, apurka-apurka jarraitzaileak izatera iritsi direnak. Pasa den udaberrian, aldiz, Urduñako 12. gazte egunaren kanta egin zuten FTF Street Band eta Itxaropen Zikina taldeen laguntzarekin.

Aurreko guztia dela-eta, euren orain arteko ibilbidea islatuko duen diska kaleratzear daude. Diska horretan eurek konposatutako bederatzi kantu bilduko dituzte, tartean aipatu ditugunak.

Herrikadak taldearen inguruko informazio gehiago nahi izanez gero klikatu hemen.


Astra inguruko lursaila deskontaminatzeko lanen bigarren faseagaz hasiko da udala

Energia berriztagarrien Araba, Bizkai eta Gipuzkoako lehenengo lanbide heziketa zentroa egiteko bidean, beste pauso bat emango du Gernika-Lumoko Udalak. Hain zuzen ere, Astra eraikinaren inguruko lursaila kutsaduraz garbitzeko lanen bigarren faseari ekingo dio.

323.354 euroko aurrekontua dauka udalak horretarako, eta, jakinarazi duenez, lanek maiatzera arte iraungo dute. Besteak beste, lurraren azterketa zehatza egingo dute, eta baita lursailaren azpiko urena ere. Zundaketa eginda, Eusko Jaurlaritzako Ingurumen Sailaren kalitate adierazpena jasoko du Gernika-Lumoko Udalak. Gainera, Jose Mari Gorroño alkateak esan duenez, lortutako informazioa garrantzitsua izango da etorkizun batean bertan energia berriztagarrien inguruko lanbide heziketako zentro bat egiteko.

Behin deskontaminazio lanak bukatuta, behin-behineko aparkaleku bat egokituko du udalak lursail horretan. Lanek iraun bitartean, bestalde, ezin izango da Astrako aparkalekuan ibilgailurik utzi.


Bartolome Deunaren jaiak Itsason

Tenis-expres txapleketako partaideak

Auzoko zaindariaren eguna ospatuz amaitu zuten atzo itsasoarrek Bartolome Deunaren festetako lehen zatia, eta bigarren txanparen zain daude orain. Jaiek, datorren larunbat eta igandean jarraituko dute.

Joan den asteko larunbatean hasi ziren festak, eta hiru egunetan zehar era guztietako ekintzak izan dituzte Itsason herriko plazan jarritako karparen azpian eta ingurutan: mus txapelketa, tenis expres, bertso-poteoa, herri afaria, umeen jolasak, dantzaldiak, herrtiko gazteen jaialdia, zahagi ardoa… Atzo festetako egun handia izanik, meza nagusiarentzako gorde zen, eta luntxa eskaini zitzien herritarrei eguerdi aldera, gero toka txapelketa jokatuz. Herriko ondareari eskainitako erakusketa aurkezteko eguna ere izan zen atzokoa. Ekitaldi honek, erakusketak berak bezala, jende asko erakarri du. Horregatik, datorren igandean errepikatu egingo da solasaldia.

Ghoa gitarrajole iruñearraren emanaldiarekin amaitu ziren jaietako lehen egunak. Orain, atseden hartu eta larunbatean ekingo diote berriz Itsason festa giroari. Larunbat arratsaldean, 16:30an hasita, mendi bizikleta ibilaldia egingo da inguruko basoetan zehar, 23 kilometro eginez. Aldez aurretik izenik ez da eman behar, eta partehartzea dohainik da. Paella lehiaketa ere egingo da iluntzean, eta gauean kontzertua eskainiko du Itzartu taldeak. Igandean, meza emango da hilerrian 11:00etan, eta herri kirol jaialdia egingo da 13:00etan.

Ghoa gitarrajole iruñearraren emanaldia

Dantzaldi bikainak egin dituzte Itsasoko festatan


Inasako langileek gaur enpresaren atera joateko deia egin dute

Goiz, arrats eta gaueko txandetan Inasako langileak enpresako atean zaintza txandak egiten segitzen dute aurreko astetik. Lantegian ez da mugimendurik izan baina atzo "makineriaren parte garrantzitsuak ateratzeko asmoen berri" jaso zuten langileek. Horregatik, sakandarrei gaur 16:00etan enpresako atera joateko deia egin diete, "harresia sortzeko". Bestalde, ostegunean, 18:00etan eginen den manifestazioan parte hartzera deitu dute. Langileek, bestalde, inbertitzaileak enpresan interesa duela berretsi dute. Fernando Carrion Galartzak esna digunez, "guk ez dakigu ezer, baina bulegoetan mugimendua dago. Inbertitzailea administrazioarekin, epailearekin eta enpresarekin ere bilerak egin dituela azaldu digu Carrionek. "Baina Santiago Gonzalezek eta Baicap-ek makineria ateratzea lortzen badute langileen etorkizuna nola lapurtzen den ikusiko da". Horregatik, Nafarroako Gobernuari Inasaren eraistea nola edo hala eragoztea exijitu diote.


Zabaleta ez da Nafarroako Parlamenturako hautagaia berriro izango

Radio Euskadik aurreratu duenez, Aralarren idazkari nagusiak esan du ez duela politika utziko. EH Bilduk ez du oraindik erabaki nor izango den Foru Parlamenturako zerrendaren burua.

Patxi Zabaleta Aralarren idazkari nagusia ez da Nafarroako Parlamenturako hautagaia berriro izango, nahiz eta politika "hil arte" ez duen utziko. Gainera, nabarmendu du EH Bilduk ez duela oraindik erabaki nor izango den Foru Parlamenturako zerrendaren burua, eta, hortaz, ez dagoela erabakita Adolfo Araiz izatea. Radio Euskadik aurreratu du, asteazken honetan, albistea.

Europa Press agentziari egindako adierazpenetan, Zabaletak baieztatu du ez dela egongo EH Bilduk 2015ean Nafarroako Parlamenturako aurkeztuko duen zerrendan: "Garaia da. 12 urte daramatzat, eta zenbait aldiz izan naiz Nafarroako Gobernurako presidentea izateko hautagaia. Eserlekua libre uztea beharrezkoa da", esan du.

Hurrengo zerrenda-burua, erabakitzeke

Dena dela, Zabaletak esan du bizitza politikoan "hil arte" egongo dela. "Politika bizitzarekin lotuta dago", azpimarratu du. Berak argitu duenez, EH Bilduk ez du erabaki Araiz izango den hurrengo zerrenda-burua: "Hori EH Bildu osatzen duten indarrek erabaki beharko dute".


Espanyolek Quique Sanchez Flores entrenatzailea kargutik kendu du

Entrenatzailea kargugabetzeaz gain, Jordi Lardin kirol-zuzendaria ere bere arduretatik kanpo utzi dute.

Espanyolek ohar baten bidez jakitera eman duenaren arabera, Quique Sanchez Flores lehen taldeko entrenatzailea eta Jordi Lardin kirol-zuzendaria euren karguetatik kendu dituzte.

David Gallego bigarren taldeko entrenatzaileak hartuko du Floresen lekua denboraldia amaitu bitartean; Lardinen zereginak, berriz, Oscar Perarnau kirol-zuzendari orokorrak bereganatuko ditu.

Taldearen emaitza kaskarrek bultzatu dute zuzendaritza erabaki hori hartzera.


10 urteko zigorra 14 urteko neska batekin sexu-harremanak izateagatik, Gasteizen

Auzitegiak onartu du zigorra "handia" dela eta "saihestu litekeela" indultu partzialaren bidez eta zigorra etenda, Gobernu espainiarrak ebatzi bitartean, harremanak baimenduak izan zirelako.

Arabako Probintziak Auzitegiak 10 urteko kartzela zigorra ezarri dio 28 urteko gizonezko bati, adingabe batekin sexu-harremanak izateagatik. Neskak 14 urte zituen harremanak izan zituenean, eta baimenduak izan ziren guztiak.

Estatuan sexu-harremanak izateko gutxieneko adina 16 urtetan ezarrita dago, hori dela eta, gazteago diren adingabeekin harremanak izanez gero delitutzat jotzen da eta, sarketarik badago, kasu honetan bezala, zortzi eta 12 urte arteko zigorrak aurreikusita daude, Zigor Kodearen 183.1 artikuluak dioen moduan.

Auzitegiaren iritzian, "erabat frogatuta" dago akusatuak adingabearen adina ezagutzen zuela, "bere jarrera lagearen araberakoa ez zela" eta "delitua jarraitasunez" egin zuela, sexu-harremanak behin baino gehiagotan izan zituztelako.

Horregatik guztiagatik, 10 urteko espetxe-zigorra ezarri du, baina onartu du zigorra "handia" dela eta "saihestu litekeela" indultu partzialaren ezarrita eta zigorra etenda, Gobernu espainiarrak ebatzi bitartean.

Harremanak 2016ko abendua eta 2017ko otsaila bitartean gertatu ziren, akusatuak 26 urte zituenean. Harremana hasi zuten biek, eta sexu-harremanak izan zituzten neskak "kontrakorik" esan gabe, epaiaren arabera, Efek zabaldu duenez.

Harremana eten egin zen neskaren aitak Udaltzaingoari susmoen berri eman zionean, akusatuaren bikotekide ohiak ohartarazi ostean. Agenteak akusatuaren etxebizitzara bertaratu ziren eta neska ohean topatu zuten.

Auzitegiak frogatutzat ematen du akusatua neskatoaren adina "ezagutzen" zuela, eta gainera neskak ez duela zaharragoa egiten dion hazpegirik. Era berean, frogatuta dago sexu-harremanak behin baino gehiagotan izan zituela neskarekin, horregatik, 16 urte baino gutxiagoko adingabe bati sexu-abusu delitu jarraitua egin ziola ebatzi du.

Horrez gain, ukatu du aringarriak ezartzea adinak ez zirelako "antzekoak" (12 urtekoa da tartea) eta ez zegoelako "antzekotasunik" heldutasun mailan.

Halere, Auzitegiak esan du badakiela "zigorra handia dela", kasuaren "ezaugarriengatik" -baimendutako sexu-harremanak eta boluntarioak, adingabearen aldetik- eta "zorroztasun legala saihestea" proposatu du indultu partziala eginez.


Ostiralaaa iritsi daaaa

Euskal Herriko ume askok bezala, Faktorian ere hauxe abesten diogu gure buruari ostiralero. Gaur kantuaren egile Josu Txapartegi izan dugu kantua zuzenean joz.

"Gaur ere Zarautzen umeekin hori abestuta" etorri zaigu 'Faktoria'ra Josu Txapartegi musikaria. Piano eskolak ematen ditu Zarauzko ikastolan, horretarako propio eskuratutako sei tresnekin. Pianoa jotzen duen umea "esnatu" egiten dela kontatu digu; "jotzen ari diren garaian, bi eskuekin jotzen dute, bi klabetan, bi hizkuntzatan batera ariko balira bezala. Horrek burua asko lantzen du".

Josu Txapartegirekin batera, "Piano bat Danirentzat" ekimena zertan den ere jakin dugu. Dani bera eta haren lagun Tomas zuzenean aritu zaizkigu, eta ekimeneko Erik Gonzalezek azaldu digu 4 piano lortu dituztela. EHUk Donostian duen campusean, Correosen, eta Zarautzen ipiniko dituzte horietako hiru, eta laugarrenarentzat kokapen egoki bila dabiltza.


Kalerki 2013: Alprojaren antzezlana

Alproja taldeko kideak, Lege Zaharren Enparantzan. Amaia Ventas

“Eta zoriontsu izan ziren…” antzezlanarakin abiatu zuen Alproja taldeak atzo Kalerki Nazioarteko Kale Antzerki Topaketa. Larunbata bitartean askotariko lanez gozatzeko aukera izango da.

Hona hemen egitaraua:

Uztailak 12, gaur

– 19:00etan. Xip-Xap Teatreren Rum-Rum Trasto-Karts kale ikuskizuna, Malekoian.

– 20:30ean. Trapu Zaharrak konpainiaren Gezurtiak lana, Lege Zaharren enparantzan.

– 23:00etan. Vaiven Circo taldearen Do not disturb, Munoa plazan; euria egingo balu, Aritzbatalde kiroldegian.

Uztailak 13, bihar

– 19:00etan. Pez Limbo konpainiaren Lana, Lege Zaharren enparantzan.

– 20:30ean. Nacho Vila Producciones etxearen Typical, Zigordia kalea eta Musika Plaza artean.

– 23:00etan. Hortzmuga Teatroren Ni han izan nintzen eta… ez zuten nik ikusitako kontatu, Munoa plazan; euria egingo


Etxeko olioa batzeko edukiontziak jarriko dituzte Leioan

Garapen jasangarriari eta birziklapenari bultzapena eman nahian, urtarriletik aurrera etxeko olioa batzeko sistema berria jarriko du kalean Leioako Udalak. Horrela, material horren birziklapena askoz ere erosoagoa izango da leioaztarrentzat, orain arte zegoenarekin alderatuta, ordutegirik ez duen sistema delako, tokiko iturriek aipatu dutenez. Edukiontzi berriak Leioako zortzi gunetan egongo dira kokatuta: Ikea Barri plazan, Artatza kalean, Artatzaganen, Pinuetan, Lamiakon, Txorierrin, Iturribide eta Ikea arteko kale kantoian eta Kandelazubietan, hurrenez hurren. "Horrela herritar bakoitzak, berak nahi duen orduan birziklatu dezake lehengo furgonetaren zain egon barik", azaldu dute udal arduradunek. Euren hitzetan, "ibaietara olio kopuru gutxiago heltzea eta birziklatutakoa bikoiztea" lor daiteke, Rafrinor enpresak ekoiztutako sistema berriaren bitartez, egunean 24 orduz erabilgarria delako. Argazkian, edukiontzi berrien itxura.

Guztira 500 kiloko edukiera dute edukiontzi berriek eta, esan bezala, zortzi gune desberdinetan kokatuta egongo dira, herritar kopuru handiago baten eskura egoteko. "Horregatik, baliteke etorkizunean gehiago jartzea", Udalak adierazi duenez. Sistema berriak, baina, ez du gastu handiagorik ekarriko, tokiko agintarien arabera. Etxeko olioa batzeko jarritako dirua 10.000 euro inguruan mantenduko da. Erabilerari dagokionez, edukiontzi berriak ez dira besteengandik askorik desberdintzen. Betebehar bezala, plastikozko botilak edota tetrabrick-ak erabiltzea gomendatzen dute, barruan etxean erabilitako olioa hotz dagoenean sartuz.


Marisol Etxabek jaso du Leiho eta Balkoietako loreen lehiaketako saria nagusia

Leiho eta balkoietako loreen IX. lehiaketako sariak atzo banatu ziren txupinazoaren ondoren. Irabazle nagusia, Santa Ana auzoko, 7.portaleko 1. ezkerra balkoia izan da da eta saria Marisol Etxabek jaso du.

Irabazleaz gain, beste bi accesit entregatu dira, honako hauentzako: Dorleta auzoa, 18 – 4. ezkerra, Begoña Erañarena eta Aranburuzabala kalea, 48 – 1. ezkerra, Belen Orellanarena.

Eskerrak parte hartzaileei

Puri Regidor kultur zibegotziak adierazi zuen Leiho eta Balkoietako lehiaketara aurkeztu direnen artean maila ona egon dela eta parte-hartzaile guztiei eskertu die herria apaintzeko egiten duten lana.


Andres Urrutiak jarraituko du euskaltzainburu

2004tik dago Euskaltzaindiko buru, eta 2020ra arte behintzat jarraituko du karguan. Azken zuzendaritza talde osoak jarraituko du aginte postuetan.

Beste lau urtean euskaltzainburu izango da Andres Urrutia (Bilbo, 1954). 2012an hautatu zuten azken aldiz, eta gaur berretsi dute karguan. Osoko bilkura egin dute euskaltzainek —28 euskaltzain oso daude uneotan—, eta han egin dute bozketa.

Jean Haritxelarren ordez hartu zuen kargua Urrutiak, 2004an. Zuzenbidean doktorea da, eta notarioa. 1991n euskaltzain urgazle izendatu zuten, 1997tik da euskaltzain oso.

Azken agintaldian bidelagun izan dituen euskaltzainek ere zuzendaritza taldean jarraituko dute. Honela geratuko da buruzagitza, beraz:

Euskaltzainburua: Andres Urrutia

Buruordea: Xarles Bidegain

Idazkaria: Xabier Kintana

Diruzaina: Sagrario Aleman

Iker sailburua: Adolfo Arejita

Jagon sailburua: Jean Baptiste Coyos

Lau urterako hautatu dutenez zuzendaritza, Euskaltzaindiaren urteurren ekitaldietan buru izango da Urrutia. 2018an 50 urte beteko dira euskara batua sortu zutenetik, eta 2019an mendeurrena ospatuko du Euskaltzaindiak.


Terrorismoaren biktima "guztiei" gorazarre egingo diete barikuan Getxon

Getxoko Udalak terrorismoaren biktima "guztiak" omenduko ditu barikuan, azaroaren 30ean, 12:00etan. Urteko ekitaldi instituzionala izango da, San Inazio plazan biktimak oroitzeko dagoen eskulturaren ondoan. Herritar denak daude gonbidatuta horretara.

Gorazarre egiteko ekitaldi hori 2009ko martxoaren osoko bilkuran akordioa lortu zenez geroztik egiten da.


Deus Ez eta Voltaia taldeen kontzertuak izango dira igandean, Sanagustin kulturgunean

Katapulta Tour Gipuzkoa zirkuituaren barruan eskainiko dituzte zuzenekoak, 19:00etan hasita.

Katapulta Tour Gipuzkoa zirkuituaren barruan, bi musika emanaldi izango dira igandean, Sanagustin kulturgunean. Hain zuzen ere, Deus Ez eta Voltaia taldeak ariko dira zuzenean, 19:00etan hasita.

Gipuzkoako hiru musikarik osatutako taldea da Deus Ez, eta euskaraz abesturiko rock alternatiboa ekoizten dute. 2016an sortu zuten taldea, aurrez talde ezberdinetan jotzen zuten hiru musikari elkartuta: Eric (gitarra eta ahotsa), Alex (baxua) eta Koldo (bateria) dira taldekideak. 2017ko udan lehen diskoa grabatu zuten, Deus Ez izenekoa. Autoekoitzitako lana da hori, eta hamar abestiz osatuta dago; rock, punk edota metal estiloak aurki daitezke bertan, melodia zainduekin eta indartsuekin.

Bestalde, Zumaiako hiru musikarik –Unai Eizagirre (baxua eta ahotsa), Pablo Sanchez (bateria) eta Ion Brakamonte (gitarra)– osatzen dute Voltaia, eta stoner-rock doinuak taularatuko dituzte. Otsailean atera zuten argitara Erortzen azken lana, eta aurkezpen bira egiten ari dira Euskal Herriko hainbat txokotan.


Bukatu da, se acabó

Bukatu da, bukatu da, bukatu da se acabó. Eusko Label liga salbu, gainontzeko ligak amaitu dira. Zorionak beraz, Orio eta Hibaikako neskei eta Zarautz eta Orio B-ko mutilei.

Zalantzarik gabe, ETE liga oso parekatua izan da, azkeneko asteburura arte liga pil-pilean egon delarik. Liga hasieran Hibaika indartsu hasi bazen ere, 5 traineruk (Hibaika, Zumaia, Tolosaldea, Deustu eta San Juan) bandera bat behintzat irabazi dugu. Emakume arraunlari bezala, oso positibotzat hartzen dut, guztiok ere lan handia egin dugulako eta azken finean gure ligak izan duen ikusgarritasunaren eta gogortasunaren isla delako. Ezin aipatu gabe utzi beraz, 11 traineru izan garela ligan eta arraunak altxatzeko aukerarik izan ez duten arraunlariak ere txapeldun handiak direla: emakumeen arraunean sinesteagatik eta borrokan jarraitzeagatik.

Gure traineruak burututako liga baloratu beharko banuke, oso harro egoteko moduko lana egin dugula iruditzen zait. Askotan aipatu dudan bezala, ekipo berri bat gara eta bigarren postua lortzea izugarria da. 5 bandera lortu ditugu ligan, ametsetan ere sinistuko ez genituen 5 garaipen. Guztiak izan dira bereziak; baina nik uste hotzean pentsatuta, gure garaipenik handiena trainerua berriro ere uretan borrokarako prest ipintzea izan da. Ondorioz, eskerrak eman besterik ez daukat Zumaiako Telmo Deun osatzen dugun orori guzti hau posible egiteagatik. Baina batez ere nire taldekideei, hainbeste maite dugun kirol honetaz elkarrekin disfrutatzeagatik. HANDIAK ZARETE.

Dakizuen bezala, denboraldia oraindik ez dugu amaitu, urteko zitarik garrantzitsuenak falta zaizkigu: Kontxa eta Eusko Tren ligarako Play Off-a. Aurtengo Kontxan, emakumezkoen mailan errekorra ipini dugu 21 trainerurekin (Donostiarra barne). Berri ona zalantzarik gabe baina baita presioa ere. Urtero egoten da garesti klasifikatzea, baina ostegunekoa oso gogorra eta estua joango dela iruditzen zait. Zumaiarra izanda eta eskatzea libre denez, polita izango zen ahalik eta zaletu gehien gorriz jantzita hurbilduko balitz, zuen babesa garrantzitsua delako guretzat. Gu behintzat saiatuko gara azkeneko paladara arte daukagun onena ematen. AUPA ZUMAIA!


Hamar polizia hil dituzte Indian, ustez gerrillari maoistek egindako eraso batean


Sakandarrak bertsolari gazteen artean

Bi urtetik behin Xalto sariketa jokatzen da Goizuetan, Nafarroako bertsolari gazteendako txapelketa. Hamargarren edizioan 14 gaztek parte hartuko dute. Horien artean daude Joseba Beltza, Eneko Lazkoz eta Oier Lakuntza. KanporaketakSakandarrek Aimar Karrika, Alazne Untxalo, Egoitz Gorosterrazu, Iker Gorosterrazu, Ioar Tainta, Jon Elizetxe, Saioa Alkaiza, Iñaki Aleman, Josu Sanjurjo, Jose luis Barberia Zizi eta Joseba Zabaleta izanen dituzte aurrez aurre. Epaile lanetan Nerea Bruño, Saioa Mitxelena eta Josu Etxanobe arbizuarra arituko dira. Goizeko 11:00etatik aurrera, bi kanporaketetan lehiatuko dira 14 bertsolariak, seiko taldean batzuk eta zortzikoan besteak. Txukunen aritzen diren sei bertsolariek finalerako txartela lortuko dute. Egunean bertan jokatuko da, arratsaldeko 18:00etan. EgitekoakHonako lana izanen dute kanporaketan: gai orokorrarekin bertso bana zortziko txikian, binaka ofizioka hiruna bertso eta hitza emanda bertso bana. Finalera pasatzen direnek, berriz, honakoak: zortziko handian binaka gaia emanda hiruna bertso, zortziko txikian binaka ofizioka hiruna bertso eta kartzelakoa, zortziko txikian bi punturi erantzun eta gaia emanda bakarka bi bertso. Bertsolarien harrobiNafarroako Bertsozale Elkarteak antolatu du txapelketa Goizuetako Udalaren laguntzarekin. Nafarroako bertsolari gazteei kantatzeko aukera emateko helburuarekin antolatzen du sariketa, Izeta txapelketarekin tartekatuta. Bide batez, Andres Narbarte Xalto omentzen dute bere jaioterrian. Hamar ediziotan bertsolarien harrobia izan da. Ikusi besterik ez dago irabazleen zerrenda: Julio Soto, Estitxu Arozena, Xabier Silveira eta beste. Sariketan parte hartzeko hiru baldintza bete behar dituzte bertsolariek: Nafarroako Bertsolari Txapelketako finalean inoiz kantatu ez izana, aurretik Xalto sariketa irabazi ez izana eta 1983. urtean edo beranduago jaioak izatea. Beraz, etxarriarrek hau dute txapela jartzeko azken aukera.


Udalarekin harremanak euskaraz izateko deia

EHEko kideek bihar arratsaldean, plazan, eskaera-orriak etxarriarren esku jarriko dituzte

Udalak eta biok euskaraz dinamikaren barruan, Etxarriko Euskal Herrian Euskaraz-ko (EHE) kideak bihar, 18:00etatik aurrera, plazan izanen dira. Ordu batez herriko eragileekin ariko dira, udalarekin dituzten harremanak euskaraz izatea bermatzeko eskaera-orriaren nondik norakoak azaltzeko. 19:00etatik aurrera edozein etxarriarrek ere sinatu ahalko du EHEren eskaera-orria. Haiek arduratuko dira gero udaletxean aurkezteaz eta jarraipena egiteaz. Udala herritarrengandik gertuen dagoen administrazioa izanda neurri batean euskararen aldeko hizkuntza politika egiteko aukera duela eta horixe bermatzeko eskaera pertsonalak sinatzeko deia egin dute EHEtik.


Borja Martin Gomez preso galiziarra hilik topatu dute A Lamako espetxean

Urkatuta aurkitu zuten bere gelan, ostiralean.

Eguerdian topatu zuten haren gorpua, eta El Faro de Vigo egunkariak lehen ikerketak aipatuz argitaratu duenez, ez dago zantzurik haren heriotzean beste inork parte hartu zuela ondorioztatzeko.

Lahaine.org atariak zalantzan jarri du bertsio hori, ez baitute uste bere buruaz beste egiteko asmorik zuenik. Lehen graduan zegoen preso Martin Gomez. Webgune horrek azaldu duenez, preso "errebelde eta aldarrikatzailea" zen, eta sarri aldatzen zuten espetxez, kartzela berri batera heltzean gainerako presoak baraualdiak egitera deitzen baitzituen.

Atari berak gogorarazi du A Lamako espetxean hil zela iazko apirilean Eugenio Garcia Serrano presoa.


Ikastola Euskaraz Bizi jaialdiak egiten ari da

Urretxu-Zumarraga ikastola Euskaraz Bizi jaialdia egiten ari da egunotan. Lehen biak joan zen astean izan ziren. Azken biak, berriz, bihar eta etzi izango dira. Lehen Hezkuntzako 1., 2., 3. eta 6. mailakoen txanda izango da. Goizean ikaskideen aurrean arituko dira eta arratsaldean senitartekoak izango dira ikusleak.


Gernika-Lumoko azokarik bereziena

Urriko azken asteleheneko azoka egingo dute bihar Gernika-Lumon, eta guztira 310 salmenta postu egongo dira. Iluntzean ere giroa egongo da kalean, herriko eragileen eskutik


Foro Sozial Iraunkorrak bizikidetza demokratikoa eraikitzea jarri du helburu

Foro Sozial Iraunkorrak batzar nagusia egin du Agurainen. Gizartearen «inplikazioa» eskatu du bizitza demokratikoa eraikitzea posible izateko

Foro Sozial Iraunkorreko kideek batzar nagusia egin zuen atzo Agurainen (Araba), eta datozen urteetarako erronkak izan zituzten hizpide. «Bizitza demokratikoa eraikitzea» jo dute lehentasuntzat, eta, adierazi dutenez, hori lortu ahal izateko beharrezkoa da gizarte zibilaren «konpromisoa»: «Ekarpena egin diezaioke indarkeria ziklo baten ondorioei konponbidea jartzea helburu duen bake prozesuari».

Hego Euskal Herriko hamazazpi gizarte eragilek eta 58 norbanakok osatzen dute foroa. Azaldu dute helburua erdiesteko lortu beharreko hiru erronka nagusi daudela: «Orotariko indarkeriak jasandako biktima guztiak beren eskubideen jabe direla ziurtatu behar da; preso, iheslari eta deportatuen auziari behin betiko konponbidea eman behar zaio; eta, memoria inklusibo baterantz aurrera egiteko beharrezkoak diren oinarrizko adostasunak sortu behar dira». Hala, beharrezkotzat jotzen dute haiek hartutako konpromisoa gizartera zabaltzea.

Orain arteko ibilbidea

Foro Sozial Iraunkorra 2016an sortu zen, eta orduz geroztik helburu izan du «gatazkaren ondorioen konponbidea erraztea». Bertako kideen arabera, besteak beste, orain arte errealitatearen analisia egin dute hainbat kontakturen eta hitzaldiren bidez, eta irtenbide posibleak proposatu dituzte «ikuspegi inklusibo batetik». Jakinarazi dutenez, lau urte hauetan eman diren aurrerapausoen ostean erabakia hartu dute bizitza demokratikoa eraikitzeko.


Giro ederrean ospatu dute Elosuko ganadu azoka

Jende asko bildu zen atzo Elosuko XXXVII. Mendiko Ganadu Azokan. Abereak ikusteko parada izan zen, eta noizbehinka euria egin bazuen ere, ez zuen hutsik egin Elur Txiki elkartekoek egun osorako osatutako egitarauak.Goiz-goizetik gerturatu zen atzo jendea Elosuko XXXVII. Mendiko Ganadu Azokara. Goizeko bederatzietan azoka ireki zutenetik, autobusez, autoz nahiz oinez, urriaren 12ko ohiturei eutsiz bertaratzen hasi ziren herritarrak Azkoitia eta Bergara artean kokatzen den auzora.Egun osoko egitaraua prestatu zuten, beste behin ere, Elur Txiki elkartekoek atzokorako. Goiz partean ikusmiran zebiltzan kaletar nahiz baserritar asko, ardiak, behiak, pottokak, zezenak eta zaldiak baitziren protagonistak arropa, bitxi eta janari postuen artean. Nafar Zuztarren kalejirak alaitu zituen bazterrak hamaiketakoaren ostean, eta, ahotsa, bertsolariek jarri zuten. Beñat Lizaso azpeitiarrak eta Eneritz Artetxe azkoitiarrak jarri zizkien melodiak Elosuko mendi ganadu periari eskainitako bertso-sortei. Eguerdian, bazkaria egin zuten plazan, eta, arratsaldean, idien erakustaldia 1.500 kiloko auzoko Bentoste harriarekin. Iluntzean ez zen erromeria falta izan eta, aurtengoan, Laja II.ak eta Lutxurdiok alaitu zuten giroa.Zalantzarik ez da: tradizioari eusten dion mendi ganadu azokak bizi-bizi eta osasuntsu jarraitzen du.


Zubiaurreko igerilariek Marea Urdina itsas-zeharkaldian hartuko dute parte bihar

Iritsi da Marea Urdina. Bihar abiatuko da Mutrikun autismoa duten pertsonen aldeko itsas-zeharkaldia. Zubiaurre Igeri Elkartea ekimenaren babesle eta bidelagun izan da hasieratik, eta bihar ere, gure atxikimendua helaraziko diogu. Zubiaurreko 13 urtetik gorako igerilari talde zabal batek hartuko du parte itsas-zeharkaldian, Deba parean. 1.500 metroko tartean egingo dute igeri.

Bertara joateko autobusa 08:25ean hartuko dute Eroski txikiaren pareko geltokian. 09:15erako prest egon beharko dute igerilariek, Debako hondartzan, eta aurreikuspenen arabera, 09:40 inguruan batuko dira itsas-zeharkaldira.

Dagokien zatia egin ondoren, Deban bertan hamaiketakoa izango dute. Igandean amaituko da Marea Urdina trabesia Hondarribian, eta bide osoan zehar, Zubiaurreko kideak, boluntario gisa, lanean arituko dira.

Gozatu denok biharko eguna! Gu ere URDINAK gara! Aupa Zubiaurre!


Bazatoz egun-pasa Elgoibarko `Euskara ala ezkara´ ziklora?

Urriaren 6an 21 kulturgile elkartuko dituzte Elgoibarren `Euskara ala ezkara´ zikloaren barruan. Pil-pilean Euskaltzaleen Elkarteak irteera antolatu du Soraluzetik elkarrekin joateko.

Aurten 10. urteurrena du Elgoibarren egiten duten Euskara ala ezkara zikloak, eta kulturgintza izango dute gai nagusi. Horretarako, egitarau oparoa prestatu dute, 21 kulturgileren eskutik.

Pil-pilean Euskaltzaleen Elkarteak egun-pasa antolatu du herriko euskaltzaleak Elgoibarko ziklora elkarrekin joateko. Interesik izanez gero, deitu edo idatzi 605706086 telefonora.

Musika, antzerkia… berbetagai

Egunaren hasieran kulturgintzaren egoera orokorra aztertuko dute, Gotzon Barandiaranekin, Lorea Agirrerekin eta Harkaitz Canorekin. Eta hamaiketakoaren ostean gaika arituko dira: musikaz hitz egingo dute Odei Barrosok eta Ines Osinagak; antzerkiaz Oier Guillanek eta Ander Lipusek; eta Gorka Arresek hitzaldi berezia emango du Zertarako makinak eta erremintak tituluarekin. Arratsaldean, berriz, Gazteak, kultura eta euskalgintza mahai ingurua egingo dute. Peru Iparragirre, Paul Beitia eta Edurne Azkarate izango dira hizlari, Itziar Ugarteren gidaritzapean.

Kulturgintzaz arituta, ekitaldi bereziak ere izango dira. Egun osoan muralgintzan arituko dira Malen Amenabar eta Mariñe Arbeo Txakur Gorria kolektiboko kideak. Talde bereko Ane Labakak eta Nerea Ibartzabalek egunaren laburpena egingo dute bertsotan. Eta bi kontzertu ere izango dira: eguerdian Mursego eta arratsaldean Amorante.

Zikloan parte hartu ahal izateko, aurrez eman behar da izena.


Txano Gorritxo berri bat

Idazlea:Pello Añorga.

Ilustrazioak: Jokin Mitxelena.

Argitaletxea: Denonartean.

Joan den 2013ko azken arrastoan Zapatagorri iritsi zaigu,Txano Gorritxoren bertsio berri bat. Tapa gogorreko edizio zainduan eta tamaina handian, Jokin Mitxelenaren grafismo iradokitzaileak eta Pello Añorgaren prosa jostalariak kontakizun indartsua ehundu dute haurtzaroan bizitzen den arrisku latzenetakoa agerian jartzeko. Mezua egungo arriskuetara gaurkotuta dator, ipuinei dagokien eran, era sinbolikoan.

Zapatagorrien istorioa zehaztu gabeko garai eta lekuetan abiatzen da, tradizioko ipuinean bezala, nahiz eta abentura ez den amonaren etxerako bidean gertatzen, baizik eta eskolatik bueltan, perretxikoak biltzen hasi eta basoan galtzen denean. Zaila da gehiago kontatzea istorioaren sorpresa zapuztu gabe, baina aurreratu liteke otsoak neskatoa bahituko duela eta kostako zaiola onik irteten.

Testua umorez ukituta dator, baina halako ipuinei dagokien tentsioari eusten zaio amaiera arte. Ilustrazioekin ere berdin gertatzen da. Kolore grisak zuriaren gainean etzaten dira orrialde guztietan oinarrizko abiapuntu gisara eta hori-gorrien aldakiak gorpuztu egiten dituzte ñabartu beharrekoak, naturaren berdearekin batera eta urdin tanta batzuen laguntzaz. Otsoa erraldoia da txano Gorritxoren parean, hortz ilara amaigabeko ahoarekin, iletsua eta atzaparrekin.

Ipuinak ozen irakurtzeko ezin aproposagoa dirudi; hori bai, heldu batek bospasei urtetik aurrerako entzuleei. Ez zigortu haurrak irakurketa behartuan, otoi.•


Urkulluk Euskadi bisitatzeko gonbita egin dio berriz aita santuari

Pietro Parolin Vatikanoko Estatu idazkariaren bitartez egin dio gonbidapena Urkulluk Frantziskori.

Iñigo Urkullu lehendakariak Euskadi bisitatzeko gonbita egin dio Frantzisko aita santuari, Lehendakaritzatik jakinarazi duenez.

Urkulluk Pietro Parolin Vatikanoko Estatu idazkariaren bitartez egin dio gonbidapena aita santuari, harekin batzartu baita ostiral honetan, Erroman egindako bidaia ofizialaren baitan.

Lehendakariak 2015ean ere gonbidatu zuen Frantzisko EAEra joateko, Ricardo Blazquez Espainiako Gotzainen garai hartako presidentearen bidez.

Orduan, aita santuak Loiolako santutegia bisitatzea zen Urkulluren asmoa.


Ate irekien azken saioa, gaur

Ate irekien jardunaldiak antolatu ditu ekainean, Hernaniko Waterpolo Taldeak; eta gaur izango da azkeneko aukera, waterpoloa probatzeko: 19:00etatik 20:00etara, kiroldegian.


Markinako Zesta Eskolak Bizkaiko Herriarteko txapela jantzi du

Gernika Jai Alairen kontra jokatu duten finaleko hiru partiduak irabazi dituzte kadete, gazte eta nagusien mailetako pilotariek. Tanto politak eskaini dituzteGernika Jai Alairi 3 eta 0 irabazita Bizkaiko Herriarteko txapelduna da Markina-Xemeingo Zesta-punta Taldea. Kadete, gazte eta nagusien mailetan nagusitu ziren Markina-Xemeingo eskolako pilotariak joko ona erakutsita.30 eta 17 irabazi zuten kadete mailan Atainek eta Arakisek. Erraz ibili ziren markina-xemeindarrak, eta Gorka eta Oier Gernika Jai Alaiko pilotariei ez zieten aukera gehiegirik utzi.Gazte mailan, 35 eta 24 nagusitu ziren Alex eta Danel. «Guk gure jokoa egin genuen, gernikarrek, ostera, ohi dutena baino gehiago huts egin zuten», azaldu du Santi Olabe Markina-Xemeingo Zesta-punta Eskolako entrenatzaileak. Pilotakada bat ere egon zela jakitera eman du Olabek, gainera. «Buruan, belarri inguruan pilotakada eman zioten Arratibeli, eta partidua amaituta ospitalera eraman behar izan zuten».Nagusien azken partida ere emaitza beragaz amaitu zen; Markina-Xemeingo taldeko Gaizkak eta Ibarluzeak 35-24 irabazi zieten Leke eta Manziri. «Bikote biak polito aritu ziren, baina, oraingoan, Markina-Xemeingoak izan ziren gehiago».Nahikoa jende batu zen Markina-Xemeingo Uni frontoian partiduak ikusteko, eta tanto politekin gozatzeko aukera eduki zuten zesta-punta zaleek.


Printze urdin oso iluna

Carlo Gesualdo (Italia, 1566-1613) Mozart bezain ezaguna izan ez den arren, musikaren historian azpimarragarria den konpositorea izan zen. Haren musika pieza polifonikoek sekulako edertasun arraroa eta berrikuntza ekarri zituzten.

Bizi izan zuen Errenazimentu garaian ere, ospea ez zion eginiko konpositore lanak ekarri, haren bizitza eta heriotza inguratu zuten misterioek baizik.

Werner Herzog filmegile alemaniarrak film-dokumental bat egina du gizon horren inguruan (Gesualdo: heriotza bost ahotsetarako, 1995), eta ez da harritzekoa; Gesualdok morbo eta kuriositate itzela pizten ditu. Venosako printze eta Conzako kondea ere bazen gizonak, 1590eko urriaren 17an, emaztea eta maitalea ohean harrapatuko zituen susmoarekin, bat-batean etxean agertu, eta era bortitzean erail eta laurdendu zituen. Haien gorputz atalak logelan han eta hemen barreiatuta geratu ziren arren, garai hartako akta batek dio Gesualdo pare bat aldiz bueltatu zela krimenaren gertalekura, bi maitaleak oraindik ere bizirik ote zeuden egiaztatzera. Kargu guztietatik libre irten zen (garai hartan familia aristokratiko eta elizkoi baten baitan jaiotzea ez zen edozer! ), eta, Napolesko erregeordeak hala aholkatuta, Napolesetik joan egin zen, batez ere, eraildakoen familiartekoen mendekuari ihes egin nahian.

Napoles utzi zuenetik, Gesualdo, izen bera duen herriko gotorlekuan bizi izan zen gizartetik aldenduta, jendeak deabru eta gaizkiletzat hartzen baitzuen. Berriro ere ezkondu zen, hala ere, eta bi seme ere izan zituen, bata ezkontza haren ondorio, gainera. Baina bakerik ez zen Gesualdoren inguruan: emazteak, tratu txarrak eta fideltasunik eza salatu, eta ospa egin zuen; bi semeak, hil egin zitzaizkion handik gutxira: lehendabizikoa itota (heriotza hura ere Gesualdori egotzi zitzaion); eta bigarrena 1600 inguruan hil zenenean, Gesualdo lur jota geratu zen. Heriotza haiek guztiak Jainkoaren zigorra zirela sinetsita, sadomasokismoan eta penitentzia sesioetan murgildurik bizi izan zen Carlo, zerbitzari gazte eta hark konposaturiko musika besterik interpretatzen ez zuten musikariez inguratuta.

Hilik ere halaxe aurkitu zuten, deabrua urruntzeko burutzen zituen sesio haietako baten ondoren, erabat biluzik. Iturri batzuek diote heriotza hura suizidioa izan zela; beste btazuek, ordea, flagelazioa praktikara eramaten laguntzen zion gazte haietako batek akabatu zuela Gesualdo.

Auskalo. Asko dira Gesualdoren inguruan konta litezkeen txutxu-mutxu lizunak.

Datu makabro horiez guztiez haratago, edota gertakizun horien guztien ondorio, Gesualdoren musika ikaragarri bitxia da; eta garai hartan modu horretan idatzi izana, txundigarria! Burutik erabat pitzatuta zegoen norbait izateko, sortu zuen musika ofizio eta arreta handiz idatzirikoa da; eta erabat berritzailea. Entzuten denean, badirudi beste planeta batetako biztanle batek irudikatutako musika entzuten ari zarela. Teorikoen hitzetan, Wagnerrera jo beharko genuke, Erromantizismora, Gesualdoren harmoniaren erabileraren hurrengo oinordekoraino iristeko. Bataren eta bestearen artean 300 urteko aldea dago! Bitarte horretan guztian, barrokoa eta klasizismoa gertatu ziren musikaren historian: gaur egungo ekialdeko musika oraindik gobernatzen duen sistema harmoniko-tonala eratu ziren garaiak, izan ere. Eraketa horren lehendabiziko urratsak Errenazimentu garaian egin ziren; baina Gesualdok horren guztiaren gainetik hegan egin zuen...

Nola eman zuen Gesualdok 300 urteko saltoa musikaren historian, bakar-bakarrik?

Eromenaren ondorioz?

Gesualdok halako ekintza odoltsuak burutu eta bizi izan ez balitu, haren musika gogoan izango ote genukeen galdetzen diot neure buruari. Baina buelta ere eman diezaioket horri: haren musika hain harrigarria izan ez balitz, gogoeta ilun horiek guztiak ahazturik ote genituzke?

Aldous Huxley eta Stravinski Gesualdoren fan ikaragarriak izan ziren. Ez dira edonolako bi tipo, horiek.

Sei madrigal liburu utzi zituen idatzita, eta hiru liburu pieza sakro; beste guztiak galdu egin dira. Musika bokala, kantatzekoa, beraz. Azken bi madrigal liburuak autobiografikoak omen dira. Eta badakigu Gesualdoren arima zeharkatzen zuten emozioak ez zirela edonolakoak...

Nik, denbora hartu eta Gesualdoren musika entzuteko esango nizuke.

Morte, amor, sorte, vita... hitzak zein koloretako harmoniarekin janzten dituen erreparatzeko.

Lehendabiziko aldiz entzun nuenean, lekuz kanpo geratu nintzen. Eta behin, bitan, hirutan, mila aldiz entzun nuen, jarraian.

Begira zer esaten duen s'io non miro non moro madrigalean (ez badut begiratzen ez naiz hiltzen):

...bizitzeak ez du bizi zarenik esan nahi

ezta hiltzeak hilik zaudenik...


Aste Santurako aisialdi eskaintza Itsasondon

Itsasondoko Gaztelekuak ekimen sorta bat antolatu du Aste Santuko egunetarako. 11 urtetik 17ra bitarteko nerabeentzat dira ekitaldiak, eskolatik oporrak dituztela baliatuz. Apirilaren 2an, astelehena, Olaberriko zirkuitura joango dira, kart-etan ibiltzera; hilaren 3an patata-tortilla lehiaketa eta 4an fruta koktela prestatzeko tailerra egingo dituzte. Izena martxoaren 28rako eman behar da, udaletxean edo gaztelekuan.


Konposta atera eta erabiltzaileen artean banatu du udalak

Urtebete pasa da Lezoko hainbat familik auzokonposta egiten hastea erabaki zutenetik, eta hondakin horiek konposta bihurtu dira. Konposta hori atera, galbahetik pasa eta auzokonposta egiten duten familien eskura jarri du gaur udalak. Konposta lorategietako edota baratzetako ongarri gisa erabili dezakete, eta teknikariak azalpenak eman dizkie bertaratu diren erabiltzaileei.

Arretxeneko gunean bildu dira eta barrura sartuta konposta eginda, erakutsi diete ondoren erabiltzaileei. Lur usaina duela azaldu die eta etxean erabiltzeko jarraibideak eskaini dizkie bildutakoei. Konposta ateratzen amaituta berriz, hamaiketakoa egin dute bertan.


Salaberriak etxera, Aste Nagusiko txapela

Donostiako Trinitate plazan jokatu da esku pelotako Aste Nagusia Txapelketa, eta Iker Salaberria jubenila izan da txapelduna, Andoaingo Gazteleku elkarteko Jurgi Mujika bikote zuela. Finalean 18 eta 17 irabazi zuten De la Torre eta Zalakainen kontra, ondo jokatutako partidua. Aurrelari hernaniarrak txokora egindako tantoarekin bukatu zen lehia, gainera. Finalera iristeko, aurretik Aranburu eta Zalakaini irabazi zieten, 18 eta 4.


Iruñeko Udalak 410 ekitaldi antolatu ditu sanferminetarako

Aurtengo aurrekontua iazkoa baino %3,5 handiagoa izanen da, eta jardueren kokapenean aldaketak egin dituzte.

Sanferminetako egitaraua aurkeztu du Iruñeko Udalak gaur goizean. Aurten, "aniztasuna eta parte hartzea" izan dituzte helburu, 410 ekitaldi jasotzen dituen programarekin. Ekitaldien %67 musika jarduerak izanen dira, %22 familiei eta haurrei bideratutakoak, eta %6 zezenketekin loturik daude. Kultur programazioa, komun publikoak eta langileak ordaintzeko 1,95 milioi euro jarriko ditu udalak, eta aurrekontu osoa iazkoa baino %3,5 handiagoa izanen da.

Berritasunen artean guneen kokapena dago. Jazz kontzertuak Compañia plazan izanen dira, Gazteluko plazan berbenak, munduko musiken txokoa Antoniuttin egonen da, eta Sarasate pasealekuan, jotak ez ezik, bertsolariak eta euskal dantzak ere izanen dira. Bestalde, urtero bezala, gazteentzako kontzertuak Foruen plazan izanen dira, haurrentzako jarduerak Askatasunaren plazan eta Carlos III.a etorbidean, eta musika bandek Gurutzeko enparantzan joko dute. Nabarmentzekoa da Askatasunaren plazako txotxongilo emanaldi batzuk euskaraz izanen direla.

Egitarauak astelehenetik aurrera

Aurtengo programa Artworks Comunicacion enpresak diseinatu du, eta argazkietan oinak agertu ditu sanferminetako zoruetan. Besta barnetik bizi behar dela iradoki nahi dute Quim Torrensen argazkiek. 14.000 ale aterako dituzte, euskaraz eta gaztelaniaz denak, eta bi eurotan salgai izanen dira astelehenetik aurrera. Liburu dendetan, turismo eta informazio bulegoetan eta tonbolan eskuratzeko aukeratzen ahalko dira. Gainera, sakelako bertsioa ere prestatu dute. Horiek 63.000 ale izanen dira, euskaraz, gaztelaniaz, ingelesez, frantsesez edo alemanez.


Xakearen munduan trebatzeko aukera eskainiko du aurten ere Bidasoa Xake taldeak

Bidasoa Xake klubak ere dena prest du ikasturte berrirako. Beraz, urritik aurrera, xakearen munduan trebatzeko interesa duten eskualdeko haur zein helduek aukera paregabea izango dute. Halere, aurtengoa berezia izango dela iragarri du klubak, osasun krisiagatik partaide kopurua murriztea erabaki baitute.

Ikasturte berrirako, gainera, lokal berria estreinatuko du klubak. Irungo Lope de Irigoien kaleko 19. zenbakian ariko dira xakelariak, baina Hondarribiko Klink elkartean ere jarraitzeko asmoa adierazi dute. Hilaren 21etik aurrera ate irekien jardunaldiekin hasiko dira; urriaren 1ean aldiz, ikastaroei ekingo diete. Informazio guztia, esteka honetan kontsulta daiteke.


«Euskal herritarrak gara egoera berriaren giltza bakarra»

ETAren urratsa txalotu, eta Frantziari eta Espainiari elkarrizketak hastera dei egin die Gernikako Akordioak

Jokaleku berriaren «giltza erabakigarria» euskal herritarrak direla iritzita, bakearen, erabakitzeko eskubidearen eta herritar guztientzako eskubide guztien atea irekitzeko bultza egitera deitu ditu Gernikako Akordioak herritarrak. Belen Arrondok (EILAS) eta Ainhoa Etxaidek (LAB) hartu dute hitza, Gernikako Akordioko izenpetzaileen izenean, Bilbora gerturatutako milaka lagunen aurrean Euskal Herriak konponbidea nahi du lelopean egindako manifestazioaren amaieran. Unai Iturriagak eta Miren Amurizak egin zieten bertsotan agurra milaka lagunei. Arrondok, euskaraz, eta Etxaidek, gaztelaniaz, helarazi zuten mezua gero.

Prozesuari «bultza egitera» Bilbora gerturatutako milaka lagunei eskerrak ematearekin batera, gatazkaren gako guztiei irtenbidea ematera deitu zuten, «kausei eta ondorioei».

Astelehenenean Aieteko jauregian egindako nazioarteko konferentziatik gatazkaren gakoei erantzuteko proposamenak eratorri zirela esan zuten. Horiei segituz, ETAk ia erantzun duela esan zuen. «Ez dago zalantzarik. ETAren erabakiak jokaleku politiko berri bat ireki du, itxaropenerako jokaleku bat, orain arte ezagutu ez dena. ETAk albiste on bat eman dio euskal gizarteari, bake jokalekura gerturatzen gaituen albistea da».

Baina Gernikako izenpetzaileek uste dute orain gizarte osoak arduraz aritu behar duela. Eta dei zuzena egin diete Espainiako eta Frantziako gobernuei: ETArekin eseri eta lehenbailehen hitz egin dezatela, hamarkadak iraun duen konfrontazio armatuaren ondorioei irtenbidea emateko.

Gernikako Akordioak normalizaziorako zehazten duen bide orria ekarri zuen gogora: euskal preso politiko guztien oinarrizko eskubideen errespetua, talde politiko guztien legalizazioa, epaiketa politikoak amaitzea eta biktima guztien aitortza, besteak beste.

Akordio berrien beharra

Euskal gizartean jarri dute indarra Gernikako Akordioaren izenpetzaileek. Normalizazio prozesua akuilatu behar dutenak herritarrak direla uste dute. «Inoiz izan ez den egoera honetan, euskal herritarrak gara giltza bakarra».

Nazioarteko konferentziak itxaropenari leihoa ireki ziola uste dute, «eta guk ateak aurrez aurre irekiko ditugu. Bakearen, erabakitzeko eskubidearen eta eskubide guztien errespetuaren ateak irekiko ditugu. Asko gara. Eta ez gaude denok. Askoz ere gehiago izan behar dugu, eta askoz ere gehiago izango gara». Txalo zaparradarekin erantzun zieten manifestariek hitz horiei.

Denak mugitzea nahi izanez gero euskal gizarteak bultza egin behar duela berretsi zuten. «Eta bultza egingo dugu ate guztiak irekitzeko. Heldutasunaren garaia da». Elkarrizketarako garaia dela esan zuten, akordioak eraikitzeko ordua, «egin egin behar da, eta denon artean egingo dugu». Herri honen etorkizunaren jabe bakarra euskal gizartea bera dela esan zuten. «Gure etorkizunari buruz erabakiko dugu, bakean eta demokrazian, erabakiko dugu».


Gerry Adams, itxaropentsu

Sinn Feineko presidentea Euskal Herrian izango da bihar, eta «aukera ezin hobea» ikusten du gatazka konpontzeko.


BIDEOA: Zumaiako gazte mugimenduaren 10. urteurrena

Zumaiako gazte mugimenduaren 10. urteurrena ospatu zen azaroaren 28an. Bideo honetan duzue han gertatutakoaren laburpena.


Elgorriagak hartuko du Malerrekako laugarren Eguna larunbatean

Egun osoko egitarau zabala gauzatu ondotik Itureni emanen diote lekukoa

Aurreko edizioetan egin zen bezala aurten ere programa anitza eta zabala prestatu dute Elgorriagan eginen den Malerrekako Egunerako, «bailarako herririk ttikienean, baina ilusio handiarekin».

Larunbat goizeko 8etan mendi martxa egitekoak dira Sunbillatik Elgorriagara, Malerrekako Gazte Asanbladak antolatua. 08:30ean gosaria. Goizeko 10etan harrera ekitaldia eginen da eta Musika Eskolako musikariak ibiliko dira harat-honatean. Goiz osoan zehar artisauak eta talogileak eliz atarian eta pisu azpiko patioan egonen dira. 10:30etik 12:30era Sunbilla, Doneztebe eta Iturengo dantzarien eta Mendi abesbatzaren emanaldia frontoian izanen dira. 12:30ean Donamariko buru-handiak umeen gozamenerako; 13:00etan joaldunak eta “Malerreka Leihotik Begira” lehiaketako lanen irakurketa eta sari banaketa; 14:00etan paella jatea frontoian Malerreka Kantuz-ekoek alaituta (Txartelak Mankomunitatean, 948 451746). Laxoa pilotari buruzko erakusketa ere ikusgai izanen da. Arratsaldeko egitarauan honako ekitaldi hauek burutuko dira: 16:00etan Muxikoak, Malerrekako Mus Txapelketaren finala (Herriko ostatuan); 17:00etan umeendako jokoak eta txokolatada, ondotik aizkora apustua eta herri kirolak. 20:00etan zozketa eta mus txapelketaren sari banaketa; ondotik, ekitaldi ofizialari bukaera emateko, Iturengo herriari lekukoa pasatzeko ekitaldia eginen da. 21:30ean Hilarionen afaria eta 23:00etatik 02:00etara Oharkabe taldearen bigarren emanaldia. Gero, DJ Endararen emanaldia. Egun horretako gastuei aurre egiteko sariak zozketatuko dira eta txartelak salgai daude dagoeneko han eta hemen.


Tximista bat euripean

Pascal Ackermannek bigarren garaipena lortu du Italiako Giroan, esprint estuan nagusituta. Tom Dumoulinek lasterketa utzi du

Aurtengo Giroko ziklistarik azkarrena dela berretsi zuen atzo Pascal Ackermanek (Bora), Frascati eta Terracina artean jokatu zen bosgarren etapan. Ez zegoen esprinterrik onenen multzoan lasterketa hasi aurretik, baina alemaniarra aurreikuspen guztiak ari da apurtzen. Dagoeneko bi etapa irabazi ditu, eta, orain artekoari eutsiz gero, zakua ondo beteta bukatuko du bere lehen itzuli handia. Atzo, indar erakustaldia eginda irabazi zuen euriak baldintzatutako etapa. Esprintean, bikain eutsi zion Fernando Gaviriaren (UAE) gurpilari, eta, azken ahaleginean, kolonbiarrari aurrea hartu, eta gurpil erdiko tarteaz irabazi ahal izan zuen.Albiste txar batekin hasi zen etapa, erretiratu egin baitzen Tom Dumoulin (Sunweb), faborito handietako bat. Eroriko gogorra izan zuen herenegun, eta lau minutu galdu zituen; hots, Giroa irabazteko ia aukerarik gabe gelditu zen. Errepidean jarraitzeko saialdia egin zuen atzo, baina etapa hasi eta bi kilometro eskasera jaitsi behar izan zuen bizikletatik, oinazeari ezin eutsirik. Hartara, zapuztu egin zaio hirugarrenez jarraian Giroko podiumera igotzeko ametsa —irabazi egin zuen orain dela bi urte, eta bigarren izan zen iaz—.Asteartean bizi izandako etapa amaiera aztoratuaren ondotik, belarriak tente izan ziren atzo tropelean. Beharko, euria goian behean egin baitzuen egun osoan. Handia zen arriskua, azken kilometroei begira batez ere. Bihurgune dezente zituen bederatzi kilometroko zirkuituak, eta putzuz josita zegoen euri-jasaren ondorioz. Horri aurre egiteko, denborak helmugako lehen pasaeran hartzea deliberatu zuten antolatzaileek, tropeleko tentsioa gutxitze aldera. Balekoa izan zen erabakia: hautagai nagusien taldeak atzean gelditu ziren, eta esprinterrenek ohi baino lasaitasun gehiago izan zuten beren lana egiteko.Aurrez, boskote bat esprinta galarazten saiatu zen, eguneko ihesaldia osatuta. Kate motzean lotu zuen tropelak; bi minutu ingururen aldea izan zuten asko jota. Louis Vervaeke (Sunweb) zen boskoteko indartsuena, eta itsu-itsuan egin zuen aurrera helmugatik 53 kilometrora, Sezze mendatean. Tropelak 23 kilometro falta zirela harrapatu zuen, eta denak esprintari so jarri ziren. Bada, Ackermann izan zen azkarrena, Gaviriaren eta Arnaud Demareren (Groupama) aurretik. Bestalde, maglia arrosari inolako arazorik gabe eutsi zion Primoz Roglicek (Jumbo).Oso etapa luzea jokatuko dute gaur, 238 kilometrokoa. Bigarren mailako Coppa Casarinelle igoko dute 30 kilometro falta direla; beraz, litekeena da esprinterrak garaipenaren jokotik kanpo gelditzea. Aldiz, egun aproposa izan daiteke ehiztari eta errematatzaileentzat.


Mondragon Unibertsitateak berrikuntza proiektua garatuko du Gipuzkoako eskoletan

Etorkizuna Eraikiz ekimenaren balantzea egin dute Gipuzkoako unibertsitateek eta Foru Aldundiak. Gipuzkoak gizarte, ekonomia eta ingurumen arloetan izango dituen erronka nagusiez ere jardun dute.

COVID-19ak sortutako egoerari aurre egiteko unibertsitateek egin duten lana balioan jarri du Aldundiak, eta etorkizuneko erronkez ere aritu da Gipuzkoako lau unibertsitateekin. Mondragon Unibertsitatearen izenean Vicente Atxa errektorea eta Jon Altuna errektoreorde akademikoa joan dira. Erakundeek azaldu dutenez, "lankidetza indartzea" adostu dute.

Foru Aldundiak milioi bat euro baino gehiago bideratuko dituela esan du etorkizuneko plangintzarako, baina horrez gain elkarlana ere "beharrezkoa dela" adierazi du Olanok. Horri lotuta, lankidetza hitzarmena berritzea "garrantzitsua" dela esan du Gipuzkoarentzat: "Etorkizuna Eraikiz da akordio horren ardatz nagusia, eta, horri esker, unibertsitateek proiektuari lotutako ikerketa, azterketa eta zabalkunde lanak egiten jarraitu ahal izango dute".

Unibertsitateek ere konpromisoa hartu dutela azaldu dute Etorkizuna Eraikiz Think Tank proiektuan parte hartzeko, eta esan dutenez, hausnarketarako eta esperimentaziorako "espazio komunitarioa" izango da.

Mondragon Unibertsitateak, berrikuntza proiektua

Mondragon Unibertsitateak hizkuntza berrikuntzarako laborategia abian jartzen lagunduko duela aurreratu du. Big Datarekin eta adimen artifizialarekin lotutako ikerketa prozesuetan parte hartuko duela azaldu du: "Gazteen artean ekintzailetzarekin eta enpleguaren etorkizunarekin lotutako ekintza berriak sustatuko ditu, eta berrikuntzarako metodo eta espazio berriak aztertuko ditu Gipuzkoako ikastetxeetan".

Bestetik, Vicente Atxa Mondragon Unibertsitateko errektoreak azaldu duenez, Mondragon Unibertsitateak "bere egiten ditu" Etorkizuna Eraikizen helburuak: "Industria aurreratu bat garatze aldera, baldintza ezinbestekoa da ekintzailetasuna, adimen artifiziala eta mugikortasun jasangarria sustatzea, etorkizunean balio erantsi handiko lanpostuak sortzen jarraitzeko berme gisa". Mondragonek –erakundeekin eta enpresekin lankidetzan–Gipuzkoako eskoletan berrikuntza proiektu bat garatzeko konpromisoa hartu du.


Asteburua museoan, familia giroan eta debalde


60 metodoa

Garai itsusiak bizi ditugu; batzuk, garai latzak. Akabo arin eta baikor bizi gineneko sasoi hura. Egurra ari du. Eta, hala ere, eutsi egin behar zaio hasitakoari, prestatu beharra dago eguzkia itzultzen denerako, beti itzultzen baita.

Alderdien akordioa. Loiolan akordioa ia lotu omen zeneko horrek zer pentsa handia jartzen du: ez gaude hain urrun. Eta, dudarik gabe, han erabilitako zatiekin osatuko da puzzlea noizbait. Bestalde, argi dago akordioaren balioa, denek aldarrikatzen baitute.

Badago, beraz, lanik aurreratuta. Ikus dezagun nola segi bidean.

Berdinketa itxura. Akordioaren funtsa jartzen badugu marko juridiko-politiko berrian, ordezkari politikoen ia erdia legoke egungo markoari eustearen alde, eta erdia pasatxo markoa sakon aldatu guran. Hortik dator berdinketa itxura, eta egungo markoaren defentsa: erdia gehi bat ez da nahikoa markoa aldatzeko. Baina ez da zentzuzkoa, ezta ere, erdia ken batek blokeatu ahal izatea aurrerabidea, are gehiago blokeo horrek egoera latzean sartzen bagaitu.

Gehiengo kualifikatua. Horrelako arazoak badaude gizarte egituretan ere, eta aisa konpontzen dira metodologia egokiarekin. Gai potoloetan berdinketa modukoak gertatzen direnean, gehiengo kualifikatuak adosten dira eta horiek lortzeari ekiten diote alde biek. Modu askotan kualifikatu daiteke gehiengo bat, neurri ezberdinetan. Nik 60a proposatzen dut.

Zergatik 60? Ez dut kalkulu berezirik egin, ea galga horrek nori egiten dion mesede. Eta ez lidake inportako gehiengo kualifikatuaren neurria beste nonbaiten jarriko balitz. Nik 60a hartu dut Europak landu zuen sasi-konstituzio hartatik, han ere adostasun erabatekoaren eta blokeoaren arteko erdibidearen bila ibili ziren eta. Uste dut azkenean bi neurri jarri zituztela: gehiengo kualifikatuak behar zuen ordezkarien %55a, eta hauek ordezkatzea populazioaren % 60a. Bietan 60 jarrita, egin dezagun ariketa bat.

60 metodoa. Jar ditzagun alderdi politikoak lanean, akordio bila, Loiolan bezala. Gutxienez han omen zeuden hirurak ados jartzen badira, EAEn aisa gainditzen dituzte bi 60ak. Agian ez, ordea, Nafarroan. Demagun egungo egoera dagoela eta akordioaren aldekoak direla erdia pasatxo. Blokeoa desegiteko bidea da akordioari buruz herritarrei galdetzea. Hauen %60a ados balego, akordioak aurrera egin beharko luke; eta, bestela, alderdiek negoziatzen jarraituko lukete.

Behin lortuta %60ko adostasuna gainditzen duen akordio bat, hori gauzatzeko konpromisoa izango luke gobernu zentralak eta, hala ez balitz, konfrontazio demokratikoaren garaia litzateke.

Metodoaren argia. Zinez uste dut komeni zaigula teknikari eta metodologiari leku handiagoa ematea politikan. Ditxosozko “transbersaltasuna” adibide hartuta. Helburu gisa lotzen bada alderdi jakin bat akordioan sartzearekin, orduan blokeorako tresna bihurtzen da alderdi horrentzat. Aldiz, kopuru batekin definitzen denean noiz den gehiengo bat nahikoa “transbersal” –ordezkari edota herritarren portzentajean– blokeo ahalmena deuseztatu egiten da.

Beste hitz fetix bat: sedukzioa. 60 metodoak argitzen du non eta zertarako behar den bereziki seduzitzeko gaitasuna: Euskal Herrian, eta ordezkarien edota herritarren %60a konbentzitzeko. Sobranterik balego, orduan bai, “eman eta zabal zazu”.

Era berean, argi legoke gehiengo juxtuarekin konfrontaziora doanak ez duela arrakastarik izango eta albo-helbururen batekin konformatu beharko duela. Alde ederreko tenorean joango litzateke Ibarretxe Madrilera, atzean balerama gehiengo kualifikatuaren metodologia bat adostuta.


Interpolek bilatzen zuen Poloniako gizon bat atxilotu dute Bilbon

1990. urtean Polonian gizon bat bahitzen eta hiltzen parte hartzeagatik akusatuta zegoen. Basauriko espetxean sartu dute jada

Ertzaintzak atzo Bilbon atxilotu zuen Poloniako gizonezkoa Basauriko espetxean dago jada, Europako atxilotze aginduarekin bat eginez; izan ere, gizon bat bahitzen eta hiltzen laguntzeagatik atxilotzeko agindua zuen bere gain.

Larunbatean, 16:00etan, Bilboko Zabalburu inguruan atxilotu zuten gizonezkoa Barakaldoko merkatalgune bateko lapurreta batekin lotuta. Atxilotutakoan, Ertzaintza ikerketekin hasi zen eta egiazko identitatea jakitea lortu zuten. Horren ondorioz, Interpolek bilatzen zuen pertsona arriskutsu bat zela jakin zuten, 1990. urtean, Polonian gertaturiko gizon baten heriotzarekin lotuta egoteagatik.

Atxilotutakoak gezurrezko pasaportea eta identifikazioa zuen eta dokumentuak faltsutzea ere leporatu diote.


Badatoz inauteriak, eta baita inauteri musika ere

Kaldereroak joan den larunbatean heldu ziren Tolosara, eta astebete lehenago hasi ziren maskaradak, Zuberoan; aitzakia bikaina, Entzuteko jaioak saioa inauteri musikaz blaitzeko.

Euskal Herriko inauteri doinuekin hasi, eta Tolosako kantuekin amaitu da, gaur, Entzuteko jaioak saioa. Datorren ostegunean lehertuko da txupinazoko suziria, eta astebetez festak ez du etenik izango Tolosan.


I. Argazki Rallya izango da igandean, Alegian

Alegiako Argazkizaleen Taldeak antolatu du I. Argazki Rallya. Nahi duten argazkilari nahiz argazkizale guztiek har dezakete parte lehiaketan. Egunean bertan egin behar da izen-ematea, Intxurre elkartean, 08:45etik 09:30era.

Bi kategoriatan bereiziko dira parte-hartzaileak: helduak (16 urtetik gorakoak) eta gazteak (15 urte artekoak). Sariak kategoria bakoitzean emango dituzte: bilduma onenarentzat, argazki onenarentzat eta alegiar batek egindako argazki onenarentzat.

Izena ematerako garaian jakinaraziko dituzte Rallyko gaiak zein izango diren. Derrigorrezkoa izango da argazkiak Alegian egitea, eta 08:45etik 14:00etara egindakoak bakarrik onartuko dira. Parte-hartzaileek 13:00etatik 14:00etara arte izango dute aukera argazkiak entregatzeko, Intxurre Elkartean bertan.

Ondoren, irabazleak jakinaraziko ditu epaimahaiak, eta Rallyan aurkeztutako argazkiak ikusgai egongo dira udazkenean antolatuko den erakusketan.

Dokumentu honetan irakur daitezke lehiaketaren oinarriak.


"Nafarroa Oinez garai hauetara egokitzeko ahalegina egin dugu"

Igandean ospatuko da Nafarroa Oinez, Altsasuko Iñigo Aritza ikastolak antolatua. NIEko buru Josu Reparazek "gogoz" heldu dio erronkari; ikastolen festa etengabeko berritze prozesuan dagoela nabarmendu du.


Zortzi urteko zigorra, hirugarrenez alabetako bati eraso egiteagatik

Inputatuak 9 urtetik gorako zigorra bete du bere beste bi alaba erasotzeagatik. 10 urtez ezingo da alaba dagoen lekutik 500 metrotara gerturatu eta 20.000 euro ordaindu beharko dizkio.

Auzitegi Gorenak zortzi urte eta erdiko kartzela-zigorra ezarri dio 35 urteko gizonezko bati 14 urteko bere alabetako bat behin eta berriz bortxatzeagatik. Gainera, inputatuak 9 urtetik gorako zigorra bete du bere beste bi alaba erasotzeagatik.

Epaiaren arabera, beste bi alabak erasotzeagatik epaitzen ari zirela hirugarrena ere erasotzeagatik beste epaiketa bat abiatzeko zantzuak atzeman zituzten. Baina, ahozko epaiketaren akta Argibideetako Epaitegira sekula heldu ez zenez, biktimak lau urte beranduago deklaratu zuen.

Sei hilabete gutxiagoko zigorra ezarri diote atzerapen horregatik. Dena den, Gorenak askatasun sexualaren aurkako delituagatik ezarritako zigorra berretsi du eta, horrez gain, 10 urtez ezingo da alaba dagoen lekutik 500 metrotara gerturatu eta 20.000 euro ordaindu beharko dizkio.

Biktimaren ama eta inputatuaren emaztea etxean ez zegoenean bortxatzen zuen alaba, edo autoz hondartzara edo eremu batera eramaten zuen. Alaba zaharrenak arazo psikologikoak ditu.


Alderdi Popularrak biktimen aldeko mezua azpimarratu du

Carlos Florianok, popularren idazkariordea, terrorismoaren aurkako politika ez dela aldatuko berretsi du Valladoliden egingo duten biltzar nazionalaren atarian.

Alderdi Popularreko idazkariorde nagusiak, Carlos Floriano, terrorismoaren biktimak babesten jarraituko dutela azpimarratu du eta zenbaitek 'boto batzuk' eskuratzeko dela badiote ere ez dutela terrorismoaren aurkako politika aldatuko esan du Valladolideko Batzar Nagusiaren atarian.

'Terrorismoaren biktimak gogoratuko ditugu eta espainiarrak arduratzen dituzten gauzetaz mintzatuko gara konbentzio honetan', adierazi du Florianok.

Beharrezkoa bada PPk biltzar honetan terrorismoaren aurkako politika ez dela aldatu berretsiko dutela eta 'oposizioan egon garenean eta Gobernuan egon ginen aurreko etapan' ez dutela aldatu aipatu du.

Nahiz eta EAJ-k 'prozesua laguntzeko' beharrezkoa dela dioen, espetxe legegintza ere ez dutela aldatu esan du.

PPk eta Gobernuak ETArekin negoziatzearen aurkako jarrera dutela ohartarazi du eta 'Gobernuak nahiz PPk ez dutela ETArekin inoiz negoziatuko' gogoratu du.

Nazioarteko Begiraleek eta beste euskal alderdi politikoek ez bezala bere alderdia Norbegian terroristekin hitz egiteko 'prest zegoen mahaian' ez zela eseri esan du.

Terrorismoaren politikarekin alderdian izan ditzaketen tira biren gainean Florianok esan du 'PP alderdi handi eta sendoa' dela eta horri esker Espainiak 'Gobernu egonkorra' duela.


EAJk eta PPk Bizkaiko aurrekontuak adostu dituzte lehen aldiz

Bi alderdiek Bizkaiko aurrekontuen inguruan akordioa lortu duten lehen aldia da hau. EAJk ohartarazi duenez, Araban ez diote PPri babesik emango.

EAJk eta PPk 2012ko Bizkaiko aurrekontu publikoen inguruan akordioa lortu dute.

Jeltzaleek eta popularrek Bizkaiko aurrekontu publikoak hitzartu dituzten lehen aldia da hau. 2012ko Bizkaiko aurrekontuak aurrera atera ahal izateko bozketan popularrak abstenitu egingo dira.

Esther Martinez Bizkaiko Batzar Nagusietako PPren bozeramaileak eta Juan Maria Aburtu eta Juan Maria Iruarrizaga Presidentziako eta Ogasuneko foru diputatuek sinatu dute akordioa.

EAJren eta PPren hitzarmena, adostasunaren bidean, Bizkaiak dituen "beharrei erantzun hobea" emateko "garai berri baten hasiera" izan daitekeela esan du Esther Martinez popularren ordezkariak. Unai Rementeria jeltzaleen bozeramaileak, aldiz, akordioa datorren urteko aurrekontuei begirakoa soilik dela azpimarratu du.

Araban ez da egingo

EAJk ez ditu Araban babestuko PPren aurrekontuak, PPk Bizkaian 2012ko aurrekontuak onartzeko emandako babesaren ordainean.

PPk (Arabako 51 batzarkidetatik 16 dira PPrenak) ez du nahikoa babesa sozialisten batzarkideekin aurrekontua onartzeko, gainerako alderdiek -EAJ, Bildu eta EB- ezeztatzen badute, 26 bilduko dituzte, hau da, gehiengoa, eta ezingo lituzkete aurrekontuak onartu.

Ramiro Gonzalez EAJren Arabako batzarkideak ziurtatu duenez, gaur aurrekontuen kontra bozkatuko dute eta osoko zuzenketa aurkeztea aztertzen ari dira; horretarako abenduaren 12ra arteko epea daukate.


Erantzuna

Ertz askotako debate politak sortzen ari dira Miren Agur Meaberen azken liburuaren harira. Tartean, generoari buruz. Nobela bat da? Nobela gisa irakurri nuen nik, nahiz Meabe hurbilegi daukagun testuarekin distantzia hartzeko. Jarraitzekoa izango da liburuak izango duen harrera beste hizkuntzetan eta Meabe ezagutzen ez duten tokietan. Testua egongo da biluzik, testua baino ez. Baina adituek baliote ere ez dela nobela bat, irakurleoi bost. Literatura da. Letra larriz.

Urteotako krisiak areagotu egin du euskarazko liburugintzaren krisi estruktural betikoa. Baina aldi berean, krisiaren bihotzean, pieza apartak ematen ari da euskal literatura. Twist, Martutene, Kristalezko begi bat (nobelak) edo Bitan esan beharra (poesia) argitalpenen zerrendatxo kronologikoa ez da lista oparo baten erakuskaria baino. Literatura azkenetan ote dagoen edo inoiz baino biziago, gurean enpirikoa da erantzuna.


Ostalaritzarako #BonoBilbao bonuak astelehenetik aurrera eskuratu ahal izango dira

BONOBILBAO kanpainaren ostalaritza bonuak martxoaren 15etik aurrera eskuratu ahal izango dira webgunean. Ostalaritzan gastatzeko Bilboko Udalak aterako dituen 110.000 bonuak martxoaren 15etik ekainaren 30era eskuratu ahal izango dira eta berauek kanpainara atxikitako taberna eta jatetxeetan uztailaren 31ra arte gastatu ahal izango dira. 20 edo 40 euroko bonuak eskuratu ahal izango dira, bakoitzaren balioaren erdia pagatuz, beste erdia Bilboko Udalak jarriko du. Bonuak digitalki eskuratu ahal izango dira Bilbao Ekintzak gaitutako webgunearen bidez. Bonuen banaketa NAN zenbakiei lotuta egingo da eta 18 urtetik gorako pertsona bakoitzeko 20 bonu erosi ahal izango ditu guztira.

Bilboko Udalak azaroan abian jarritako kanpainia honen helburua, kontsumitzaileak bonuak erosiz, Bilboko establezimenduetan kontsumitzea da; hau da, udalerriko merkataritza, ostalaritza, kultura eta turismo jardueretan. Azaroan merkataritza eta kultura bonuak atera ziren eta, orain, ostalaritza bonuak eskuratu ahal izango dira. Turismo arloko bonuak oraindik ez dira aterako, azkenak izango dira. Informazio gehiagorako, sartu www.bonobilbao.eus-en

https://bilbohiria.com/docs2/2021/ibaizabal/2103101_BonoBilbao.mp3

Deskargatu hemen


Alkateak Amurrioko epaitegian deklaratu egin beharko du

Erdiguneko auzokide batzuek egindako salaketaren ondorioz Natxo Urkixok, Laudioko Alkateak, Amurrioko Epaitegian deklaratuko du. Auzia oraindik instrukzio prozesuan dago eta epaileak erabaki beharko du akusazioak oinarria duen edo ez.

Auzokideek administrazioaren prebarikazioa leporatzen diote udalari eta horregatik salatu dute bere ordezkari gorenena, alkatea. Gatazka duela urte batzuk sortu zen, oraingo udal taldea heldu baino lehen. Hala ere, erdiguneko auzokide horien aburuz kaltetuak izan dira erakundeak ez duelako zorrotz jokatu Pío XII kaleko merkatari batekin eta horregatik neurri legalak hartu dituzte.

Nahiz eta alkatearen deklarazioa bihar izan beharko litzatekeen, defentsak atzerapena eskatuko du, akusazioa ondo aztertzeko denbora nahiko ez baitu izan. Natxo Urkixok berak azaldu zuen egoera pasa den ostiralean, udal taldeak astero egin ohi duen prentsaurrekoan.


100.000 euroko kaltea eragin zuten atzo Bilboko istiluetan

21 banketxetan, 19 denda edo tabernatan, hotel batean, Euskalduna Jauregian eta Espainiako Gobernuaren Ordezkariordetzaren egoitzan eragin zituzten kalte handienak.

Bilboko erdigunean eta Zazpikaleetan 100.000 euroko kaltea egin zuten atzo istilu eragileek, Udalak gaur ohar batean jakitera eman duenez.

Udalak bildutako kalteen zerrendaren arabera, 21 banketxetan, 19 denda edo tabernatan, hotel batean, Euskalduna Jauregian eta Espainiako Gobernuaren Ordezkariordetzaren egoitzan eragin zituzten kalte handienak.

Horrez gain, erasotzaileek 160 zaborrontzi mugitu zituzten eta beste 17 erre. Sei autobus geltokik, autobus batek eta Udaltzaingoaren furgoneta batek eta Correosen beste batek ere jasan zituzten kalteak.

Zazpi ordu iraun zituzten istiluetan, besteak beste, harriak, estoldetako tapak, paperontziak eta kaleko seinaleak erabili zituzten aipatutako horietan kalteak egiteko.


Elene Jimenez eta Jaione Aranburu bigarren, Zurriolan

Joan den asteburuan, Zurriolako lehenengo hondar boleibol torneoa izan da, eta Hernaniko lau bikotek hartu dute parte. Elena Jimenez eta Jaione Aranburu izan dira emaitzarik onena lortu dutenak, finaleraino sailkatuta. Finala Donostiako Intxausti-Gontzalez bikotearen kontra jokatu, eta 21-19 justu-justu galdu zuten hernaniarrek, partidu polita jokatuta. Laugarren postuan, berriz, Idurre Alfonso eta Urruñe Etxeberria hernaniarrak gelditu ziren. Torneoa puntuagarria da Euskadiko hondar boleibol txapelketarako eta froga hauetan osatuko da finalerako Ranking-a.


Min ematen duten horietakoa

Athleticek bigarren zatian izandako susperraldiak ez du saririk jaso, eta multzoko hirugarren postuan bukatzeko lehiatuko da aurrerantzean. Portok Iraizozen huts larri baten ondorioz sartu du 2-1ekoa.

Athleticzale izateak badu masokista puntu bat. Filosofiaren harrotasunak eta langa oso goian jartzeak sufritzea dakar berarekin. Sasoi hau makurra izaten ari da zentzu horretan, eta atzokoa atal gogorrenetakoa izan zen. Bilboko taldea hobekien ari zenean Gorka Iraizozek huts larria egin eta Portok 2-1ekoa lortu zuen. Min ematen duen porrot horietako bat da, pisu psikologikoa izan dezakeena. Burua altxatzea lortu ondoren iritsi baitzen bizkarrekoa. Bederatzigarren partida jarraian irabazi gabe. Emaitzaz gain, matematikek ez dute gezurrik esaten. Xakhtarrek, bigarren sailkatuak, bost puntu ditu, eta Athleticek bakarra. Bilboko taldearen helburua, orain, multzoko hirugarren postua da, eta udaberrian Europan bidatzen jarraitzea, hori bai, Europako Ligan.

Iraizozen huts batek erabaki zuen partida, 74. minutuan. Quaresma area barruan erraz sartu eta bere jaurtiketa besapetik pasa zitzaion atezainari. Agian ez zen eskuetan hartzeko modukoa, baina bai urruntzekoa. Sasoiko bigarren huts larria da, beste bat egin baitzuen Vallecasen. Bere konfiantzan arrakalak irteteko arriskua dago, eta Athleticek ez du zama gehiago behar.

Athelticek, gainera, hobekien zegoenean jaso zuen gola, atsedenaldiaren ondoren susperraldia izan baitzuen. Ordu erdiz iragan sasoiko Atheltic izan zen, ausart, oldarkor. Biorritmo eta gorputzaldi bera zen. Apoteosi unea Guillermoren gol bikainarekin iritsi zen. Abiaduraz baloia irabazi eta bi atzelariri iskin eginez banakoa sartu zuen (59. min). Bilbotik joaniko bost mila zaleek O Dragao bere egin zuten eta garaipenak eskura zirudien. Aukera ere izan zuen, baina Portok gutxien merezi zuenean sartu zuen bigarrena. Ordurako zaleak ozen txistu egiten hasiak ziren.Etxekoak, oro har, gehiago izan ziren, lehen zatian bereziki. Halere, bi golak Athleticen bi hutsen ondorioz sartu zituzten. Ernesto Valverdek hamaikakoarekin arriskatu —Guillermo, Etxeita eta San Jose hasieratik aritu ziren— eta apustua gaizki irten zitzaion. Athletic galduta ibili zen lehen zatian, Porto, aldiz, erasoan. Zelai erdian gehiago izan zen eta Athleticen hutsak eragin zituen. Quinterosek eta Brahimik buruhauste asko sortu zituzten. Gola, baina, Herrerak sartu zuen (45. min), pase konbinazio polit bat area barrutik baliatuz. Athletic oso bigun aritu zen eta Portoko jokalariek bi pareta egin zituzten area ertzean.

Athleticek, dena den, binakakoa sartzeko aukera izan zuen azken txanpan. Laporteren burukada, baina, atezainak gelditu zuen. Sartu izan balitz dena ezberdina zatekeen. Berdinketa baltsamikoa izango zen, estadio handi batean, Txapeldunen Ligan, galduriko hasitako partida baten ondoren... Baina ez, botika behar zuenak gaixotasun larriago bilakatu zen.

Porto. Fabiano; Danilo, Maicon, M. Indi, Sandro; H. Herrera, Casemiro (Quaresma, 70. min. ), Quintero (Neves, 64. min); Tello (Torres, 81. min. ), Brahimi eta Jackson Martinez.Athletic. Iraizoz; De Marcos, Etxeita, Laporte, Balentziaga; San Jose (San Jose, 46. min. ), Iturraspe, Mikel Rico (Gurpegi, 73. min); Guillermo, Susaeta eta Aduriz (Beñat, 46. min.).Golak. 1-0. Herrerak (45.. min. ); 1-1: Guillermok (59. min); 2-1: Quaresmak (74. min).Epailea. Damir Skomina. Txartel horiak: Portoko Casemiro eta Maiconi; eta Athleticeko Rico, Gurpegi eta San Joseri.Bestelakoak. 38.116 ikusle inguru Do Dragao estadioan.Bost mila inguru Bilbotik joanikoak.

H MULTZOA: 1. Porto 7 puntu; 2. Xakhtar 5 puntu; 3. BATE Borisov 3 puntu; 4. Athletic puntu bat.

Xakhtarrek erakustaldia eman (0-7), eta multzoko oreka hautsi duXakhtar Donetskek ez zuen BATEren errukirik izan atzo, eta 0-7 irabazi zion Borisoven (Bielorrusia). Lehen zatian erabaki zuen partida, atsedenaldirako 0-6 irabazten ari baitzen, besteak beste, Luiz Adrianoren lau golei esker —bost sartu zituen guztira—. Emaitza oso txarra da Athelticentzat, multzoko oreka hautsi baita. Porto eta Xakhtarrek honezkero tartea ireki dute multzoko 3. eta 4. sailkatuekiko.

BATEk 0-6 galdu zuen Porton lehen jardunaldian, eta 2-1 irabazi zion Athletici gero. Taldearen benetako maila aztertzeko partida zen atzokoa, eta, ustez, multzoko aurkaririk ahulena beharko lukeela ikusi zen berriz. Horrek, are larriago bihurtzen du Athleticek han galduriko partida, zaila dirudielako Portok Borisoven estropezu egitea. Emaitza partidaren isla izan zen. Xakhtar partidaren bila joan zen hasieratik eta Alex Teixeirak 11. minutuan sartu zuen 0-1ekoa. Zailena egina zuen, eta gero Luiz Adrianok sartu zuen lasaitasunaren gola, penaltiz (28. min). Ordu laurdenean beste lau gol sartu zituen Xakhtarrek. Bigarren zatia tramite hutsa izan zen.


Ekainaren 30ean esleituko ditu gobernuak 2020-2021 ikasturterako aldi baterako irakasleen plazak

Hezkuntza Departamentuko aldi baterako kontrataziorako zerrendetan dauden irakasle izangaiek era telematikoan egin beharko dute tramitazioa.

Ekaina amaieran esleituko ditu Nafarroako Gobernuak aldi baterako irakaleen plazak. Hornikuntza zaileko plazak ekainaren 26an hasiko dira esleitzen. Gainontzekoak, berriz, ekainaren 30tik aurrera. Datozen egunotan jakinaraziko ditu gobernuak esleipena egiteko ordu eta epeak.

Hezkuntza Departamentuko aldi baterako kontratazio zerrendetan dauden irakasle izangaiek izanen dute plaza lortzeko aukera eta era telematikoan egin beharko dute tramitazioa.