Markina-Xemeingo aurrekontua iaz baino %4 handiagoa izango da

Markina-Xemeingo Udalak 5.338.550 euroko aurrekontua izango du 2020 urtean. Martitzeneko osoko bilkuran eman zioten onespena EAJren aldeko botoekin. 2019koa baino %4 handiagoa izango da (5.132.426 eurokoa izan zen 2019koa).

Luis Egurrola Markina-Xemeingo alkateak jakitera eman duenez, diru sarrerak aurreko urteen antzera mantenduko dira gutxi gora behera, hala ere Udalkutxatik zer edo zer gehiago jasotzea espero dute. Udalaren gastu arruntak ordaintzeko aurrekontuaren %39,25 erabiliko dute, pertsonal gasturako %33,21, transferentzia arruntak % 20,14 izango dira, eta inbertsio errealetara aurrekontu osoaren %2,84 bideratu ahalko dute, 151.348,66 euro, hain zuzen.

Besteak beste, ingurumenari, hezkuntzari, kulturari, euskarari, kirolari eta turismoari begirako proiektuak izan ditu kontuan udal gobernuak aurrekontuak eratzeko orduan. Ingurumenari dagokionez, energia berriztagarrien inguruko auditoria bat egiten hasi dira, eraikin publikoetako kontsumoa aztertzeko, eta hiru aste barru emaitzak izango dituztela aurreratu du. Udal pilotalekuko berogailua biomasara pasatu eta Bekobentan eguzki-energia fotovoltaikoko plakak jartzea dute asmoa, baina azterketaren emaitzen arabera erabakiko dute non zer egin.

Energia berriztagarrien proiekturako 101.000 euroko aurrekontua aurreikusi dute, baina Bizkaiko Foru Aldundiaren laguntza lortu dute horretarako. Aurrekontu horren %60 ordainduko du aldundiak. Hala ere, Energiaren Euskal Erakundeari ere diru laguntzak eskatzea dute asmoa. Horrez gain, 18.000 euro gorde dituzte Zelai Barrin ibilgailu elektrikoak kargatzeko puntu publiko bat jartzeko. Bikoitza izango da, bi ibilgailu kargatzeko baliagarria.

Beti Jai eta Izarbidean elkarteak dauden eraikineko igogailua ere egokituko dute (19.965 euro). «Izatez sei lagunentzako edukiera dauka, baina gaur gaurkoz bik erabil dezakete bakarrik», argitu du alkateak. Hori dela eta, igogailuari sistema hidraulikoa eta egitura aldatuko diote, erabilera hoberena lortzeko.

Doaneko wifi puntuak jarriko dituzte udalerriko hiru gunetan

Inbertsiorik ataleko zenbateko handiena Atxondo kiroldegiko hezegailuarena izango da. Kiroldegia egin zenetik martxan dagoen lau motorreko hezegailua motor bakarragaz ari da lanean gaur egun, eta arazoari erantzuna emateko 95.381 euro erabiliko dituzte .

Turismoa. Herriko Turismo Planagaz lotuta wifi puntuak jarriko dituzte herriko hiru puntutan (7.808 euro): Bixenta Mogel parkeko goiko aldean, kiroldegian eta Zelaiko ziburuetan. «Doaneko zerbitzu hori ordutegi bategaz mugatuta egongo da».

Bide beretik, herriko plano berri bat aterako dute, eta udalak QR-kode bidezko plakak jarri nahi ditu herriko 15 puntu desberdinetan. «Plano berri bat aterako dugu, ostalaritzari buruzko informazioagaz, QR kode horiekin, wifi puntuekin edozeinek bere kabuz herria bisitatu ahal izateko». Markina-Xemeingo Turismoaren web orrialdea ere, mugikorrerako egokitu behar dela diote, eta horretarako 21.000 euro beharko dituztela aurreikusten dute.

Hezkuntzari lotuta, herritarrei begirako era askotako ikastaroak antolatuko ditu udalak. Uda eta gero, alde batetik, zahartze aktiboa sustatzeko ekimenak eskainiko dira Lea-Artibai mailan, udalak ordainduta. Eta bestetik, defentsa pertsonaleko ikastaroa emango dute. Hilabete honetan hasiko dira, berriz, ingurumenari edota ortuari lotutakoak. «Jakoba Errekondok inausketari buruzko ikastaroa emango du otsailean, Josean Osolazak erlezaintzari buruzkoa martxoan, landare ekologikoaren bizi baratzari buruz jardungo du Errekondok maiatzean, erreken garbitasunari lotutako ekimena egingo dugu uztailean, eta, urrian, azokari lotuta, ezti bilketa eta sagardo dastaketa ekitaldia egingo da».

Zelaiko ziburuak konpondu eta estaliko dituzte gerakineko diruagaz

Kulturari dagokionez, hitzarmen berri bat adostu nahi dute Uhagon kultur elkarteagaz. «Bakoitza alde batetik ibili barik ekimenak bateratu egin nahi ditugu Markina-Xemeingo kultura bezala». Bestalde, herriko elkarteek antolatzen dituzten ekimenak balioan jarriz, guztiei baietza eman dietela ere azaldu du alkateak, Musika Haizeak, Topabeer edo Xemeingo Gauari esate baterako. Horrez gain, jaialdi berri bat ere antolatuko dute Urriko Azokaren hurrengo asteburuan. 18.000 euro beharko dituzte jaialdirako, eta diru laguntza eskatuko dute antolatzeko. «Dantza, antzerkia eta musika uztartuko ditu besteak beste. Kultur asteburu indartsu bat prestatu nahi dugu».

Lubakien ibilbide bat egin nahi dutela ere aitatu du Egurrolak, Ahaztuen Oroimena eta Artibai Mendigoizale Elkarteagaz batera. Olgetan proiektuagaz ere jarraituko dute, eta udalekua abuztura luzatzea dute asmoa, beti ere eskaerarik balego. 10.000 euroko partida izendatu dute abuzturako eta 21.000 eurokoa uztailerako.

Euskarara zuzendutako saila iazko berdina izango dela azaldu du alkateak, eta auzobideak konpontzeko partida handitu dute. Kopuru bat gorde dute bai eta ere herrian antolatzen diren ikuskizunetan laguntzaile modura behar egingo dutenei ordaintzeko. Auzo Taxiari ere jarraipena emango diote, eta iaz baino 5.000 euro gehiago bideratuko dituzte zerbitzu horretara. Eta udala eta herritarren arteko komunikazioa hobetzeko aldizkari bat ere aterako du udalak sei hilabetero. «Udaleko informazioa eta herriko ekintzen berri emango da».

Udalaren helburu nagusia gastu arruntak txikiagotzea dela nabarmendu du alkateak

Aurrekontuetan sartu dituzten proiektuez gain diruzaintzaren gerakina erabiliko dute 2020an beste proiektu batzuk gauzatzeko. Esate baterako, Zelaiko ziburuak konpondu eta estaltzeko erabiliko dute geldikineko zati handi bat, lursail bat erosiko dute Larruskainen eta aldapa bat egingo dute Barinagako Iturritxu elkartera iristeko. Horiez gain, beste batzuk ere badituzte esku artean, baina lehentasunak zehazten ari dira.

Gastu arruntak murriztu. Udalaren helburu nagusia gastu arruntak txikiagotzea dela nabarmendu du alkateak, proiektuetarako aurrekontu handiagoa edukitzeko. Eta horretarako, udalaren baliabide guztiei etekin guztia atera eta eraikinen erabilera maximizatu behar dela ikusten dute. «Daukaguna balioan jartzea izango da gure erronka, bide horretatik kostuak egokitzen joateko».

Jakinarazi dutenez, gutxi gorabehera hauek dira udalak 2020rako aurreikusten dituen gastuetako batzuk: udal eraikin eta instalazioen garbitasunean 263.975 euro, Bekobentaren kostu orokorra, garbitasuna barne 190.893 euro, Musika Eskolaren eraikinaren mantenimendua 41.363 euro, Tarine eskolari ordainduko diotena 110.000 euro, Liburutegia urteko 157.116 euro, kiroldegia 506.981 euro, Barroeta zelaia 47.024 euro eta frontoia 57.822 euro. Horrez gain Lea-Artibai Amankomunazgoari 133.684 euro ordainduko diote hondakinen bilketagatik, tratamendua 106.609 euro, ingurumena 33.319 euro, gizarte zerbitzuak 313.908 euro eta zerbitzu orokorrak 77.085 euro.

HAPO aurrera bota beharra ere azpimarratu du alkateak. «Horrek baldintzatuko du Markina-Xemein osoa». Beraz, ahal bada, aurten onartzea nahi dute. Horretarako aldundiagaz batzen ari dira, HAPOan egin behar dituzten aldaketak zehaztu eta konponbidea emateko.

Bestalde, Markina-Xemein eta Etxebarria arteko saihesbidearen proiektuan ere parte hartzen ari dira udalerri biak, eta aldundiaren proiektu hori ere urte amaierarako prest egotea espero dute. «Markina-Xemeingo erdiguneak beste dimentsio bat hartuko du».


Gaia duenak, denbora behar

Jagoba Arrasate une gozoan iritsiko da Osasunaren eta Realaren arteko partidara. Txuri-urdinekin estreinatu zen goi mailan; Manix Mandiolaren ustez, «azkarregi».


Bidasoa azken txanpan hondoratu da; Zuazok, aldiz, ez du kale egin

Bidasoari punturen bat urratzeko aukera bikainak egin zion ihes atzo Valladoliden (Espainia). Partidako azken txanpan trabatu egin zen eta 29-28 galdu zuen. Zuazok, aldiz, ondo kudeatu Granollersen pistan jokaturiko partida (26-35), eta sailkapeneko bigarren postuan jarraitzen du beste lau talderekin berdinduta.

Jacobo Cuetara Bidasoako entrenatzaileak haserre egingo zuen bart Valladolidetik Irungorako bidea. Partida ona jokatu ondoren, hiru goleko errentarekin iritsi zen 50. minutura (22-25). Orduan, baina, taldeari argia itzali zitzaion eta zortzi minutu egin zituen golik sartu gabe. Valladolidek, aldiz asmatu zuen, eta buelta eman zion partidari. Bidasoa orain 11. da Asobal ligan, jaitsieratik puntu batera.

Zuazok, aldiz, amaiera lasaiagoa izan zuen Granollersen. Atsedenaldira aurretik iritsi (12-17), eta ez zion aurkariari gerturatzen utzi. Valdivia izan zen goleatzaile nagusia, zazpi golekin.


Julen Retegi finalerdietan da, egungo txapelduna kanporatuta

Aimar baino freskoago aritu da hasieratik eratsundarra, eta merezita eskuratu du garaipena. Idoate izango da bere hurrengo aurkaria.

Julen Retegik ezustekoa eman, eta Buruz Buruko Txapelketako finalerdietan da. Pilotari gazteak Aimar Olaizola egungo txapelduna gainditu du Atanon jokatutako neurketan (11-22), eta hurrengo kanporaketan Idoate izango du aurkari.

Aimar baino freskoago aritu da hasieratik Retegi BI, eta merezita eskuratu du garaipena. Goizuetakoa bronkitisak jota izan da azken egunotan, eta ez du ohiko maila erakutsi.

Suspertzeko ahalegina egin du Aimarrek, eta markagailuan 10-14ra hurbildu da, baina Julen ez zegoen egindako lan txukuna alferrik galtzeko prest.

Txapelketako finalerdiak, beraz, Juan Martinez de Irujo-Urrutikoetxea (zuzenean eitb.com-en eta ETB-1en igandean, ekainaren 8an) eta Julen Retegi-Idoate dira.


Rosa Martinez, "Euskadin ezkerreko alternatiba bat" osatzearen alde

Lander Martinez alderdiko idazkari nagusiak lagunduta, barne-hauteskundeetarako hautagaia militantziarekin elkartu da Bilboko Etxebarria parkean.

"Euskadin ezkerreko alternatiba aurrerakoia osatzeko aukera" aldarrikatu du Rosa Martinez Podemos alderdiaren barne-hautagaiak (barne-hauteskundeak).

Lander Martinez alderdiko idazkari nagusiak lagunduta, barne-hauteskundeetarako hautagaia militantziarekin elkartu da Bilboko Etxebarria parkean.

Barne-hauteskundeetarako abalak eskatzeko alderdiko zirkuluetan ibilbidea egin dute aste honetan.

'Guztion Aukera' zerrendaren bikote buru bezala aurkeztu dira gaur Rosa Martinez eta Lander Martinez. "Zuzendaritzako gehiengoaren" pertsona taldeak Eusko Legebiltzarrean lanarekin aurrera jarraitu nahi du, azaldu dutenez.

Kanpainaurreko giroan ezkerraren espazioaren inguruan hausnarketa egin du hautagaiak: "Ezkerreko alternatiba aurrerakoia saretu behar dugu. Azken urtean euskal politikan Elkarrekin Podemosek jokatutako paper erabakigarririk gabe ez zen aukera hori izango".

Rosa Martinezen hitzetan, "EH Bilduri eta PSE-EEri dagokie estrategia eta hauteskunde jarrerak definitzea aukera horren aurrean. Gaur horren inguruan hizketan ari bagara, Elkarrekin Podemosi esker da".

Zaldibarko luiziari dagokionez, Iñigo Urkulluren "bihozgabekeria" kritikatu du Rosa Martinezek, eta krisiaren kudeaketa "arduragabea eta harrokeria" salatu du. "Gobernuak herritarrekin duen lotura falta agerian geratu da", gaineratu du.


Iban del Camporen 'Glittering Misfits' online estreinatu dute

Donostia Zinemaldian 67. edizioan Irizar Sariaren Aipamen Berezia jaso zuen Glittering Misfits filma online estreinatu dute. Pelikula honekin, Iban del Campo New Yorkeko off-off Broadwayko nightclub eta kabaretak esploratzeko bidaia batean abiatu da Dirty Martini-k zirriborratutako gaian sakontzeko.

Filmin pataforman ikusgai dago Filmin Euskaraz bilduman, euskarazko azpitituluekin, eta maiatzaren 1etik aurrera Márgenes VOD plataforman ere egongo da ikusgai.


Hektor Llanos eta Leire Atxutegi nagusi Sanjuandegiko V. Mendi Lasterketan

Hektor Llanos gasteiztarra eta Leire Atxutegi zumaiarra izan ziren atzo, igandea, Sanjuandegiko V. Mendi Lasterketan azkarrenak. Enekoitz Aizpuru (4.) eta Vanessa Cerrajero (5.) izan ziren aurreneko azpeitiarrak.

Hasieran izena emandakoetatik batzuek parte hartu ez zuten arren, iaz baino gehiago izan ziren 15 kilometroko proba egin zutenak. 60tik gora lagunek zeharkatu zuten helmuga. Parte-hartzaileen kopuruarekin ez ezik -emakumeenarekin bereziki gustura, hamaika atera baitziren-, lasterketaren “kirol maila handiarekin” ere pozik agertu dira antolatzaileak. Eguraldia ere lagun izan zutela eta “jendea gustura” gelditu zela gaineratuta, “balorazio positiboa” egin dute Bide-Onan, elkarteko kide Jexux Arakistainen hitzetan.

Igandeko probaren aurretik iragarri bezala, 2011koa izan da Bide-Onak antolatu duen Sanjuandegiko azken mendi lasterketa. “Orain arteko laguntzaile eta babesleei eskerrak eman” nahi dizkiete Bide-Onakoek, baina antolaketa beraiek bakarrik ezin dutela eraman argi dute. Sanjuandegiko lasterketa galtzea “pena” litzatekeela dio Arakistainek, “baina jende gehiago inbolukratzea ezinbestekoa” dela ikusten du. Bide-Onakoek antolaketan lekukoa pasatzea espero dute: “Gu laguntzeko prest, baina bakarrik ezin dugu”.

Sailkapena

Gizonezkoak (aurreneko hamarrak):

Hektor Llanos (0:56:57)

Zuhaitz Ezpeleta (0:57:22)

Joseba Plaza (0:57:37)

Enekoitz Aizpuru (Azpeitia, 0:58:30)

Cipriano Burcio (1:01:36)

Iosu Arregi (Azpeitia, 1:03:11)

Garikoitz Uzkudun (Azpeitia, 1:03:26)

Eneko Goenaga (Azpeitia, 1:03:28)

Joseba Amilibia (1:03:33)

Jexux Zelaia (Azpeitia, 1:03:39)

Emakumezkoak:

Leire Atxutegi (1:16:17)

Miren Casado (1:17:27)

Arritxu Urbieta (1:18:17)

Maider Bracamonte (1:19:25)

Vanessa Cerrajero (Azpeitia, 1:34:29)

Ana Alkorta (Azpeitia, 1:41:42)

Mari Hermina (Azpeitia, 1:41:43)

Josune Unanue (Azpeitia, 1:43:18)


Euskara arloko diru laguntzak eskatzeko epea zabaldu du Gernika-Lumoko Udalak

Gobernu Batzordeak 2013-2014 ikasturterako diru laguntza araudia hilaren 11n onartuta, euskara ikasteko eta euskaraz trebatzeko laguntzak eskatzeko epea zabaldu du Gernika-Lumoko Udalak, eta baita gidabaimena euskaraz ateratzeko diru laguntzena ere.

Gernika-Lumon erroldatutako 16 urtetik gorako bizilagunek eskatu ahal izango dute laguntza, edo, “Geure Berbie Euskeraz hitzarmengintza kanpainan inplikatuta egonik, Gernika-Lumoko Udalarekin hitzarmena sinatuta duten erakundeetako langileak eta kideak, nahiz eta Gernika-Lumon erroldatuta egon ez”. Motorrak gidatzeko baimenaren kasua izango da salbuespena, 14 urtetik gorakoek ere eskatu ahal izango dutelako horretarako diru laguntza.

HABEk homologatutako ikastaroetan matrikula egin dutenak hartuko dituzte aintzat, eta barnetegian egindako ikastaroengatik ere jaso ahal izango da laguntza. Euskal Herriko unibertsitateetan uda eta opor sasoian burutzen diren ikastaroen kasurako, erakunde bakoitzaren programazioan aintzat hartutakoak izan beharko dira eta osorik euskaraz burutzekoak. Aurreko kasuan bezala, egoitza eta garraio gastuak ez dira diru laguntza gai, beraz, eskaeran zehaztu egin beharko da matrikula kontzeptuan ordaindutakoa.

Eskaria aurkeztu orduko, matrikula ordainduta eduki beharko dela zehaztu du udalak, eta baldintzetako bat da eskatzaileak izena eman duen euskaltegian amaitu beharko duela ikastaroa.

Diru laguntzak bi motakoak izango dira: borondatea erakusteagatik emango direnak eta ikastaroaren aprobetxamenduagatik emandakoak. Ikastaro bakoitzeko 500 euro jaso ahal izango ditu eskatzaile bakoitzak, gehienez. Urtean zehar egin daitezkeen ikastaro guztiengatik eskatzaile batek 800 euro jaso ahal izango ditu gehien jota.

Aurkeztu beharreko dokumentazioa

Eskaria Gernika-Lumoko alkateari zuzendu beharko dio eskatzaileak, eta, horrekin batera, dagokion euskaltegiak edo unibertsitateak emandako ikasle-fitxa aurkeztu beharko du, matrikulagatiko diru laguntza eskatuz gero. Aprobetxamenduagatiko diru laguntzaren kasuan, asistentziaren egiaztagiria aurkeztu beharko du. Horrez gain, matrikularen ordainagiria, langabetuen kasuan Lanbideren egiaztagiria, langileen eta ikasleen kasuan errenta aitorpenaren fotokopia eta errolda egiaztagiria edo Geure Berbie Euskeraz hitzarmengintza kanpainan inplikatutako erakundeko langile edo kide izatearen froga aurkeztu beharko dira. Oinarrizko Errentaren jasotzailea izanez gero, berorren egiaztagiria ere eroan beharko da.

Epeei dagokienez, matrikulagatiko diru laguntza eskabidea ikastaroa hasi eta hilabeteko epean aurkeztu beharko da, eta asistentziagatiko diru laguntzarena ikastaroa bukatu ondorengo hilabeteko epean.

Gidabaimenaren azterketa euskaraz egiteagatiko laguntzaren kasuan, ezinbestekoa izango da eskatzailea 16 urtetik gorakoa izatea eta ziklomotorretarako baimenaren kasuan 14 urtetik gorakoa. Bietan Gernika-Lumon erroldatuta egon beharko da. Gidabaimenaren azterketa euskaraz egin izana egiaztatu beharko da, Trafiko zuzendaritzak emandako ziurtagiriaren bitartez.


Manu Lezertua Arartekoa izango da gaurko gonbidatua 'Egun On Euskadi' saioan

Solasaldian Arkaitz Fullaondok, Fabio Gonzalezek eta Itziar Irazabalek hartuko dute parte.

Gaur goizean, Manu Lezertua Arartekoa elkarrizketatuko du Iban Garatek ETB1eko 'Egun On Euskadi' albistegian. Solas-tartean, bestalde, Arkaitz Fullaondo, Fabio Gonzalez eta Itziar Irazabal izango ditu lagun.

'Egun On Euskadi' astelehenetik ostiralera izaten da ikusgai, 09:00ak eta 11:00ak bitartean, ETB1en eta eitb.eus-en.


Donostiako klub bateko arduraduna atxilotu dute sexu erasoa egotzita

A.B.F. da atxilotua eta epailearen esku geratu da bortxaketa, sexu erasoa eta langileen eskubideen aurkako delitua egotzita. Lehenagotik atxilotua izan zen, Poliziari eraso egitea leporatuta.

Donostiako prostituzio etxe bateko arduraduna atxilotu du Espainiako Polizia Nazionalak emakume brasildar bat ustez sexualki erasotzeagatik. Dirudienez, A.B.F. gizonezkoak Donostiako hotel batean bi egunez harreman sexualak edukitzera eta kokaina kontsumitzera behartu zuen, pistola batez mehatxatzen zuen bitartean. Atxiloketa asteazkenean gauzatu zen.

Polizia Nazionalak dioenez, ustezko erasotzaileak beste emakume bat sexualki erasotua zuen eta bere klubean emakumeak prostituitzera behartzen zituen. Gainera, lan baldintza negargarrietan lan egiten zutela eta gizarte segurantzarik ez zutela gaineratu du iturri berak.

A.B.F. abuztuan jada atxilotu zuten Poliziari eraso egitea leporatuta; arrazoi beragatik, lehenagotik Ertzaintzak Hernanin eta Donostian atxilotu zuen. Gainera, urruntze agindua emana dago bere aurka, ustezko sexu eraso batengatik. Jabetzaren aurkako deituengatik aurrekariak ere baditu.

Atxilotu ondoren, epailearen eskuetara eraman dute, bortxaketa, sexu erasoa eta langileen eskubideen aurkako erasoa leporatuta.


Traperoren epaiketa, epaiaren zain

Esquadra Mossoen maioraren abokatuak absoluzioa eskatu du. Fiskaltzak hamar urteko kartzela-zigorra eskatu du, sedizioagatik; desobedientziagatik zigortuko balute, ez litzateke espetxera joango.

Josep Lluis Trapero Esquadra Mossoen maioraren aurkako epaiketa asteazken honetan amaitu egin da. Azken bi egunotan, Traperoren abokatuak sedizio-delituaren aurkako absoluzio-alegatua egin du; izan ere, fiskalak hamar urteko kartzela-zigorra eskatu du, sedizioagatik. Baliteke zigorra desobedientziagatik izatea, eta, hala balitz, Mossoen maiora ez litzateke espetxean sartuko.

"Epaiaren zain", esan du Concepcion Espejel auzitegiko presidenteak; lehenago, lau akusatuek, Traperok tartean, azken hitzaren eskubidea baztertu dute: "Ez, andrea. Eskerrik asko", esan du maiorak, eta horiek izan dira haren azken hitzak.

Horrela amaitu da epaiketa, hogeita hamar bat saio eginda. Koronabirusaren pandemiak eten egin zuen; une hartan, fiskalak akusazioa aldatzeko asmoa zuen, matxinadagatik egindako akusazioa, hain zuzen ere.

Epaiketaren azken txanpan jakin du Traperok zein den zigor-eskaera zehatza: kartzelako hamar urte sedizioagatik, ala, sediziorik ezean, 60.000 euroko isuna eta urte bat eta zortzi hilabeteko gaitasungabetzea desobedientziagatik. Hori bera eskatu dute Pere Soler Mossoen zuzendari ohiarentzat eta Barne Kontseilaritzako idazkari nagusi ohi Cesar Puigentzat.

Olga Tubau Traperoren abokatua bederatzi orduz izan da sedizio-delituaren aurka borrokatzen. Tubau, halaber, Teresa Laplana Mossoen intendentearen abokatua da; Laplanarentzat lau urteko espetxe-zigorra eskatu dute, sedizioagatik ere, baina desobedientziaren aukera ere egon badago.

Hori gorabehera, Miguel Angel Carballo Auzitegiko fiskalordeak argi utzi zuen, astelehenean, "oinarrizko" akusazioa sedizioa dela.

Harreman txarra, Traperoren eta Perez de los Cobosen artean

Hala ere, abokatuak ezeztatu egin du bi delituetako bat ere justifikatzen duen frogarik egotea. Esan duenez, Mossoek argi utzi zuten, urriaren 1eko erreferenduma egin aurretik, agindu judizialak beteko zituztela, eta hala egin zuten, nahiz eta desadostasuna zegoen, Diego Perez de los Cobos Guardia Zibileko koronela urriaren 1eko koordinatzailea izendatu zutelako. Traperok "harreman oso txarra" zuen Perez de los Cobosekin, eta abokatuak ez du hori ukatu; argi utzi du, halaber, ez duela uste koronelak esan zuena, ez zuela Traperorekiko ezinikusirik, posible denik: "Hori sinesgaitza da", esan du.

Hori bai, ezeztatu du fiskalaren tesia, alegia, maiora sedizioko delituaren "eremu zuzenean" ibili zela, jada Gorenak zigortutako proceseko liderrekin batera. Abokatuaren iritziz, Traperok erakutsi zuen agindu judizialak eta fiskalaren aginduak bete zituela, "erabat", erreferenduma galarazteko.

"Kataluniako norbaitek pentsatu bazuen Mossoek erreferenduma eta procesa babestuko zutela, nahiak errealitateekin nahasten ari zen", ziurtatu du abokatuak. Asteartean onartu egin zuen urriaren 1a porrot "politikoa eta poliziala" izan zela, baina hiru Poliziena: Mossoena, Polizia Nazionalarena, eta Guardia Zibilarena.

Perez de los Cobos koronelak onartzen badu Mossoen plana ezagutzen zuela, alegia, bozketa-zentroetan agenteen bikoteak izango zirela, horrek esan nahiko luke hiru Poliziek huts egin zutela, ez bakarrik Mossoek; hala adierazi du Olga Tubau abokatuak.

Fiskalaren arabera, aldiz, Mossoen 2017ko irailaren 20ko eta urriaren 1eko jokabidea "orden publikoaren utziera kontzientea" izan zela. Jokabide horrek "baimendu egin zuen egoera ezinezko bilakatzea, eta indarkeriaren esku geratu zen. Jendetza zegoen kalean, eta jendetza horrek epaileak agindutakoa ez betetzea zuen helburu".


Inbertitzaileen berririk ez Navalen, akziodunen gaurko bileraren atarian

Sestaoko ontziola likidaziorako bidean dago, akziodun nagusiek ez dutelako asmorik diru gehiago jartzeko. Del Dago enpresaria zen 42 milioi euro jartzekoa, baina akziodunek ez daukate haren berri.


Danborradaren mendeurrenerako karrozak egiteko deialdia

Danborradaren Mendeurrenaren Batzordearen barruan azpibatzordeak osatu dituzte, eta horietako batean, karrozen azpibatzordean, aurtengo danborradan herrian karroza artistikoak egitea aztertzen ari dira, Ordizia, mendeurrena eta danborrada gaitzat hartuta. Dagoeneko ideia batzuk badituzte, baina deialdia zabaldu nahi diete interesa izan dezaketen koadrilei, taldeei edota elkarteei. Beraz, interesa duzuenak jar zaitezte harremanetan karrozen azpibatzordeko kideekin edota Kultura eta Jaien batzordeko ordezkariekin (Tlfn: 943 80 56 30) otsailarenlehen hamabostaldian.


10.628 donostiar lanik gabe daude

Urteko lehen hilabetean, 822 langabe berri zenbatu dituzte Lanbideren hiriko zerrendetan.

Espainiako Lan Behatokiak ezagutarazitako datuen arabera, urtarrila 10.628 langaberekin amaitu zen Donostian. Hau da, urteko lehen hilabetean, 822 donostiarrek lanpostua galdu eta izena eman zuten Lanbideko zerrendetan. Zenbaketaren emaitza berez txarra da, baina are gehiago, iazko kopuru altuena –10. 418 langabe– ere gailentzen duelako. Azken urteetako daturik txarrena eman du, beraz, urtarrilak.

Enpleguarentzat oso hilabete kaskarra izan ohi da urteko lehena, baita hazkunde garaietan ere. Krisi urteetako urtarriletako igoerak alderatuta; aurtengoa izan da handiena, iazkoa bikoiztetik gertu. Urte batetik besterako diferentzia ere nabarmen hazi da: 2010etik 2011ra %3,06 gehitu bazen; iaztik hona, %7,42.

Adegi Gipuzkoako Enpresaburuen Elkarteko arduradunek 2012a urte “latza” izango dela ohartarazi zuten otsail hasieran. Ekonomia atzeraldian sartzea espero dute, eta Gipuzkoako enpresen %5ek ixtea. Ikusteko dago Espainiako gobernuak onartu berri duen lan erreformak etorkizun iluna are gehiago belztuko duen, eta langabeziari nola eragingo dion. Aditu askok dioen moduan kaltegarria bada, eta azken urteetako bilakaera errepikatuz gero –gutxienez, maiatza arteko igoera–, hirian, 11.000 langaberen muga datozen hilabeteetan gaindituko dela aurreikus daiteke.

Emakumezkoak gehiengo

Hilabetero bezala, Altzan daude langabe gehien, eta bertan, beste auzoetan baino gehiago hazi da kopurua. Orotara, 1.694 dira, abenduaren 31n baino 141 gehiago. Zerrenda beltzan hurrengoa Amara Osinaga-Loiola-Martutene da. Abenduan baino 127 auzotar gehiago daude lanik gabe, eta jada, 811 dira. Txanponaren beste aldean, Parte Zaharra eta Ulia-Ategorrieta. Langabe gutxien dauden auzoak dira, eta gutxien hazi direnak. Hurrenez hurren, 317 eta 486 dira.

Zenbatekoen atzean dauden pertsonei dagokienez, hiriko langabeen profilak aldaketa gutxi izan du. Azken asteetako igoerak nori eta nola eragin dion begiratuz gero, kaltetuenak, 25 eta 45 urte arteko emakumezkoak izan dira, beste behin. Izan ere, 822 langabe berrietatik 461 emakumezkoak baitira, eta 361 gizonezkoak. Guztira ere, emakumezkoak dira gehiengo: 5.187, 4.619 gizonezkoren aldean. Adin tarteei dagokienez, aldiz, 25 eta 45 urte artekoak hazi dira gehien. Multzo handiena osatzen dute, eta 410 lagun berri gehitu zaizkie, 5.059 langabera iritsiz. Jarraian, 45 urtetik gorakoak. Hauek 4.395 dira. Gazteena talde txikiena izan arren, gutxika hazten doa. Hilabetea, 25 urte azpiko 71 langabe gehiagorekin amaitu zen; eta guztira, 684 langabe dira.

Donostiar hauek bilatzen duten lan motari dagokionez, berritasun gutxi. Zerbitzuen alorrean lan egin nahi du lau langabetik hiruk. Izan ere, kale gorrian gelditu direnen gehienak, 649, bertan aritu baitira. Honen erantzuna, hein batean bederen, Eguberritarako egiten diren kontratazioen amaiera da. Gainontzeko sektoreeek ere bide bera jarraitu, eta gora egin dute. Horrela banatzen dira langabeak sektoreka: Zerbitzuetan, 7.859; industrian, 1.045; eraikuntzan, 892: aktibitaterik gabeko alorrean, 725; eta lehen sektorean, 107.

AUZOZ AUZO

Altza. 1.694 (1.553 2011ko abenduaren 31n)

Amara Berri. 1.257 (1.130)

Antigua-Añorga-Ibaeta-Igeldo. 1.225 (1.134)

Intxaurrondo. 1.114 (1.003)

Egia.899 (834)

Amara Osinaga-Loiola-Martutene. 811 (738)

Gros. 765 (725)

Miramon-Aiete. 751 (702)

Erdialdea-Amara Zaharra. 698 (643)

Bidebieta. 532 (506).

Ategorrieta-Ulia. 503 (486)

Parte Zaharra. 317(301)


Alzheimer gaixoen familiartekoentzat

AFAGI elkarteak antolatuta Alzheimer gaixoak dituzten senitartekoentzat formazio kurtsoak daude Biterin. Atzo hasi zen eta gaur eta bihar ere badira, 17:00etatik aurrera.


Joan Paulo II.aren gorpua San Pedro basilikara eraman dute

Larunbat iluntzean hil zen Joan Paulo II.a Aita Santua, eta haren hileta ostiralean goizeko hamarretan egitea erabaki dute gaur kardinalek. Vatikanoko bozeramaile Joaquin Navarro Vallsek argitu du, Joan Paulo II.a Vatikanoan ehortziko dutela, San Predo basilikaren aldare azpian dagoen kriptan. Aita Santuaren gorpua, arratsaldeko bostetan eraman dute basilikara, San Pedro plazatik, eta 21:00etan irekiko dituzte basilikako ateak. Hain zuzen ere, goizeko hamar eta erdietan hasi dute kardinalek erabaki hori hartzeko bilkura, eta bi orduz egon dira bildura. Eliza Katolikoaren hurrengo burua nor izango den erabakitzeko konklabea noiz egingo duten erabaki beharko dute orain kardinalek.

Aita Santua hil eta handik lau eta sei egun bitarteko epean egin behar dira hiletak Eliza Katolikoaren arauek agintzen dutenez. Kardinalen esku dago data zehatza erabakitzea, eta halaxe egin dute gaur, bi orduko bileran: hileta ostiralean egitea erabaki dute, 10:00etan.

Baina ez da hori kardinalek hartu beharreko erabaki bakarra. Horrez gain, Vatikanoko hurrengo buruzagia aukeratzeko konklabea noiz egingo den erabaki behar dute. 1996an Joan Paulo II.ak aldarrikatutako konstituzio apostolikoaren arabera, kardinalek zin egin behar dute konklabeari buruzko guztia isilpean gordeko dutela. Beraz, zin-ematearekin hasi da kardinalen batzarra. Zehazki, "Aita Santua aukeratzeko bozketekin zerikusia duen guztia erabateko sekretuan" gordeko dutela hitzemango dute.

Vatikanoan ehortziko dute

Joaquin Navarro Vallsek jakinarazi duenez, Joan Paulo II.a Aita Santua Vatikanoan bertan ehortziko dute, hain zuzen ere, San Predo basilikaren aldare azpian dagoen kriptan.

Joan Paulo II.aren inguruko iturri batzuek zabaldu dute haren borondatea zela Polonia sorterrian hilobiratua izatea. Nolanahi ere, igandean Vatikanoko San Pedro basilikako kriptan, Aita Santu gehienak ehortzita dauden lekuan, ehortziko dutela baieztatu dute gaur.


Arte eta kultur proiektuentzako diru laguntzak eskatzeko epea, zabalik

Maiatzaren 28ra arte aurkeztu ahal izanen dira eskaerak. Iaz 27 taldek lortu zituzten laguntzak.

Laguntzak eskatzeko oinarriak apirilaren 28ko Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratu dituzte. Udalak orotara 377.000 euro banatuko ditu, bi lerrotan.

Lehen lerroan, arte musikalak eta eszenikoak hartuko dituzte aintzat. Alor horretako produkzio, programazio zein promozio egitasmoetarako eskatu ahal izanen dira laguntzak.

Bigarren lerroaren bidez, zabalpen zein promozio kulturala edota humanistikoa lagunduko dute: hitzaldiak, mahai inguruak, lehiaketak, erakusketak, ikus entzunezkoen pantailaratzea, jaialdiak eta desfileak. Horretaz gain, helburua dibulgazioa duten musika, liburu edo ikus entzunezko lanak bultzatuko dituzte. Eta arautu gabeko formazioa: ikastaroak, mintegiak eta jardunaldiak.

Laguntza lorturiko puntu kopuruen arabera jasoko da. Zerotik 100era 70 puntu baino gehiago jasotzen dituzten proiektuek aurrekontuaren %30a jasoko dute. 60 baino gehiago eta 69 baino gutxiago dituztenek, %20. Eta 60 baino gutxiago dituztenek %10. 50 puntu baino gutxiago dituzten proiektuek ezinen dute laguntzarik jaso.


Goiko kaleko festak ospatuko dituzte abuztuaren 26tik 28ra

Hiru eguneko egitaraua prestatu dute auzotarrek festetarako. Txupinazioa abuztuaren 27an, larunbata, izango da; eta mus txapelketa eta dardo txapelketa egingo dituzte, besteak beste.

Goiko kaleko auzotarrek San Agustin festak ospatuko dituzte hilaren 26tik 28ra bitartean, eta hiru eguneko egitaraua prestatu dute horretarako. Abuztuaren 26an, ostirala, aire libreko zinemak emango dio hasiera festei, Lejos de los hombres filmarekin.

Txupinazoa, berriz, hilaren 27an izango da, mokaduaz lagunduta. Arratsaldean, mus txapelketan eta dardo txapelketan parte hartzeko aukera izango da; eta egunari amaiera emateko afaria egingo dute Sanagustin kulturgunean.

Hurrengo egunean, hilak 28, jarraituko du festak. Goizean goizetik hasita, txistulariek ekingo diote egunari, 9:00etan. Arratsaldean umeek jolasetan parte hartzeko eta buru haundiak ikusteko aukera izango dute. Festei amaiera emateko The Vivenard Birds taldeak kontzertua eskeiniko du plazako kioskoan.

Hemen, egitaraua osorik:

Abuztuak 26, ostirala

22:00etan Lejos de los hombres filma plazan, aire librean.

Abuztuak 27, zapatua

12:00etan txupinazoa eta mokadua Goiko Kalean.

16:00etan mus txapelketa Sanagustin kulturgunean.

18:00etan dardo txapelketa Fideo de Mileto tabernan.

20:00etan trikipoteoa eta ondoren afaria Sanagustin kulturgunean.

Abuztuak 28, igandea

9:00etan txisturalien goiz eresia.

10:30ean auzotarren aldeko meza Miserikordian.

16:00etan ume-jolasak.

17:30ean buru haundiak eta txokolatada.

19:00etan The Viyenard Birds-en kontzertua plazako kioskoan.


Kioskoko bikoteari, herritarren esker ona

Gaur astebete itxi zuten Zinkoenea kioskoko lehiatila, azkenekoz, Juli Ayerrak eta Lourdes Leibarrek. Eta makina bat urtetako lanari esker ona adierazteko, omenaldia egin zieten herritarrek, igandean, Zinkoenean; «beraiek sentitzeko, hainbeste urtetan bezero eta lagun izan garenon gertutasuna eta beroa».

Eta horixe sentitu zutela! Juli eta Lourdes, biak emozionatu zituen, bezero eta lagunek prestatu zieten ekitaldiak. Eta bertsoak ere jarri zizkioten bakoitzari; baita koadro batean polit jarrita oparitu ere.

Gero, luntxa ere izan zuten Zinkoenea tabernan, omenaldi festa borobiltzeko eta gozatzeko. Horixe eskatu baitzieten herritarrek, bertan: hainbeste urtetan zehar lanean aritu ondoren, gozatu dezatela bizitza orain!

LOURDES LEIBAR AYERRA

Lourdes zu ere aritu

ohi zera urte luzetan,

kioskoan zenituzten

produktu denen salmentan,

bezero eta lagunen

artean harremanetan,

eta askotan umore

onean eta brometan,

Lourdes orain entzun zazu

gure esana benetan,

ta bizimodu berrian

hontaz aurrera goizetan,

despertadoreak jotzen

badu lau ta erdietan,

lotan segi goxo-goxo

aingeruekin ametsetan.

JULI AYERRA GOMEZ

Juli maitea zurekin

inoiz ez gaude ahaztuta,

hainbeste urte lanean

zintzo pasa dituzula,

baina orain betirako

lan zikloa bukatuta,

gustora biziko zera

guztiz erretiratuta,

jendea ondoan jarri

ta zuri begiratuta,

ikusten zaitugu beti

guapa eta gaztetuta,

gozatu egun bakoitza

gauzak patxadan hartuta,

Juli oraindik bizitza

luze-luzea dezu ta.


Herriartekoaren itzulerako partidak, bihar Gurean

Azkoitiko pilotariek azpeitiarrak hartuko dituzte bihar, 22:00etan, Gurea pilotalekuan. Final-laurdenetako joaneko partidetan azkoitiarrek hiru eta huts galdu zuten.

Erronka zaila dute bihar azkoitiarrek Azpeitiaren aurka. Joan den ostiralean Azpeitiko Frontoi Txikian jokatutako hiru pilota partidak galdu zituzten: kadete mailan, 22-17, jubenil mailan 22-9 eta senior mailan 22-10 galdu zuten azkoitiarrek.


Errepideen mantenuan lan egiten dutenen auto karabana

Errepideen mantenuan lan egiten duten langileak greban daude eta gaur goizean auto karabana egin dute Azpeititik Zumarragara, ELA sindikatuak deituta. Aldundiaren eta enpresen jarrera salatu dute. Bestalde, errepideen egoera txarra salatu nahi dutenei, Aldundiaren 943 11 37 71 telefono zenbakira deitzeko eskatu diete.


Sari banaketa, gaur

Gaur arte dago ikusgai, Orona Ideo eraikinean, Welcome Donostia erakusketa. Eta gaur bertan, sari banaketa egingo dute, arratsaldeko 20:00etan Orona Ideon bertan, erakusketako lan onenak sarituz.


Beste lau preso, Euskal Herritik gertuago

Espainiako Espetxe Erakundeetako Idazkaritza Nagusiak jakinarazi du lau euskal preso Euskal Herritik gertuago dauden estatuko espetxeetara lekualdatuko dituela, COVID-19aren izurriak sortutako osasun baldintzek ahalbidetzen dutenean: Julen Atxurra, Asier Mardones, Balbino Saenz eta Asier Rodriguez (EPPK).

Atxurra Puerto I-etik (Andaluzia) Aranjuezera (Madril) eramango dute. 61 urte ditu, eta buruko isuri bat izan zuen maiatzaren 13an. Rodriguez Alborotetik (Granada) Soriara lekualdatuko dute; Mardones, Alacantetik (Herrialde Katalanak) Logroñora; eta Saenz Valentzia III-tik (Herrialde Katalanak) Valladolidera eramango dute.

Etxerat-ek esan du mugimenduok ez direla nahikoak; «are gutxiago Atxurraren kasuan; Euskal Herrian egon behar du».

Bestalde, Frantziako Dei Auzitegiak irailaren 16an jakinaraziko du Iratxe Sorzabal presoaren kontrako laugarren euroagindu eskaeraren ebazpena.


Aieneka

Txosten bat aurkeztu du PwC Price Waterhouse Coopers auditoria eta aholkularitzak, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako dozenaka enpresariren iritziak biltzen dituena. Eusko Jaurlaritzaren enkarguz egin du aholkularitzak lan hori, eta ondorio bat, argia, enpresarien arteko aho batezko iritzia erakusten duena: «Mapa sindikala aldatzen ez bada, lehiakortasuna galduko da». Autogobernuari buruz eta Gizarte Segurantzaren eskumenari buruz ez da adostasunik enpresarien artean, baina ELA eta LAB deabrua dira, horretan bat datoz. Eta lan harremanen esparrua berriro definitu behar dela, «malgutasun handiagoa» lortzeko eta soldatak produktibitateari lotzeko; hori ere aho batez defenditzen dute enpresariek. Inkestak dioenez, enpresariak ez daude eroso hemengo soldatekin, handiagoak izatea «onartu» ahalko litzateke, baldin eta langileek gatazka gutxiago sortuko balute.

Ez dira ulertuak sentitzen enpresaburuak. Gatazka gutxiago nahiko lituzkete, eta sindikatu abertzaleak jopuntuan jarriak dauzkate, erru guztia haiena balitz bezala. Inkesta egin duen aholkularitzari buruz, ordea, kezkarik ez da agertu inon. Lezo operazioan ikertua dago PwC; haren Madrilgo egoitza miatu zuten, PPren finantzaketa legez kontrakoan esku hartu ote zuen. Luxleaks paperetan ere agertu zen PwC, zergak nola saihestu aholkatzeagatik ehunka enpresari —Ikea, Pepsi, Amazon...—. Baina arazoa soldatak eta langileen kexuak dira.


Etxerik Gabeko Animaliak adoptatzeko kanpaina egingo dute asteburuan

Larunbatean eta igandean Etxerik Gabeko Animaliak adoptatzeko IX. kanpaina ospatuko da Probintzia plazan.

Larunbatean hainbat ekintza egongo dira plazan, haien artean, ABZren Txakur-Adopzio pasarela, 13:00etan izango dena eta txakur lehiaketa 18:30ean. Igandean ere egiteko asko egongo dira bertan: Txakur-heziketa tailerra egongo da 12:30ean eta 'Zure Txakurrarekin Jolasean' ekintza 19:00etan, besteak beste.

Aurtengo adopziorako ibilbidearen aurkezlea Martin Fiz izango da. APASOS Vitoriak antolatu du animaliak adoptatzeko kanpaina hau, Kokotea Etologia, EKia, Aitor DM, Eventokit eta Txakurtzen-en laguntzarekin.


Aitzol Gogorza ETAko preso gaixoak utzi du gose greba

Presoak hilaren 6an hasi zuen baraualdia, aske uztea aldarrikatzeko.

Etxeratek iragarri du gaixotasun larriak dituen Aitzol Gogorza ETAko presoak utzi egin duela aske geratzea aldarrikatzeko hilaren 6an abiatu zuen gose greba.

Elkarteak agiri batean azaldu duenez, 2014an Auzitegi Medikuntzako Euskal Institutuak ondorioztatu zuen Gogorzak honako gaixotasunak dituela: nahasmendu obsesibo-konpultsiboa eta desoreka depresiboa, bere buruaz beste egiteko arriskuarekin.

Halaber, Etxeratek gogorarazi du presoak 20 urteko espetxe zigorretatik 17 bete dituela jada, eta hainbat baimen eskatu baditu ere, Basauriko Espetxetik denak ukatu dizkiotela.

"Gaixotasun larri eta sendaezinak dituzten presoen askatasuna ukatzea, dispertsio politikaren baitako salbuespen neurrietako bat da, eta horrekin, presoen osasun eskubidea urratu eta haien senide eta lagunen oinazea areagotzen du", gaineratu du.


Gizon bat atxilotua, lankide bat eskorgarekin jotzen saiatzeagatik

Ertzaintzak gizon bat atxilotu du Zamudion lankide bat eskorga jasotzaile batekin harrapatzen saiatzeagatik lantegian eztabaida bat izan ostean. Ertzaintzak hilketa saiakera egotzi dio.

Erandioko Ertzaintzako agenteek 36 urteko gizon bat atxilotu zuten atzo. Agenteek hilketa saiakera leporatu diote orga jasotzaile batekin lankide bat harrapatzen ahalegindu izanagatik, Zamudioko enpresa batean.

Erasoa 13:30 aldera gertatu zen. Gizon biak lanaren inguruko eztabaida bat izan zuten enpresa barruan. Eztabaida une horretan bukatu zen, ondoriorik gabe. Minutu bat beranduago, orain atxilotuta dagoen lagunak orga jasotzailea hartu eta bere lanpostuan zegoen lankidearengana gidatu zuen abiadura handiz. Beste lankide batzuek oihuka ohartu zuten biktima eta hau orgaren ibilbidetik aldendu zen inolako zauririk gabe. Palak biktimaren altueran jarrita zituen orgak bete-betean jo zuen makina astun baten aurka, azken hau metro eta erdi mugituz.

Jarraian, biktimak eta erasotzaileak borroka bat hasi zuten, euren lankideek biak banatu zituzten arte. Bai bata bai bestea kalterik gabe atera ziren.

Ertzaintzak gertatutakoaren berri izan zuen handik ordu batzuetara eta ikerketa bat abiatu zuen. Atzo arratsaldean Ertzaintzaren Erandiko Komisaldegian gertakarien egilea atzeman zuten: aurrekaririk ez duen 36 urteko gizonezkoa. Atxilotua datozen orduetan geratuko da epailearen esku.


Nafarroako Gobernuaren Herrilan Sailaren eta foruzainen aurka salaketa jarriko dute 'solidarioek'

Itoitzekin Elkartasuna taldeak ekinbide judizialak hasiko ditu Nafarroako Gobernuaren aurka. Batetik, Herrilan Sailaren jokabidea salatuko dute epaitegietan, eta, bestetik, Foruzaintzarena. Juanje Soria solidarioen abokatuak azaldu duenez, etxeak botatzean 30 lagunen bizitza arriskuan jarri zuelako joko dute Herrilan Sailaren aurka, eta itxita zeuden solidarioei tortura psikologikoak egin zizkietelako, berriz, foruzainen kontra.

Astelehenean Nafarroako Gobernua Itoitz herria eraisten hasi zenetik gertatutako guztien balorazioa egin dute gaur Itoitzekin Elkartasuna taldeko kideek. Hain justu, hainbat taldekideren bizitza une batean baino gehiagoan arriskuan izan dela nabarmendu dute.

Izan ere, Itoitzekin Elkartasuna kide asko —30 bat—, etxe barruetan zein teilatuetan egon arren, Herrilan Sailak lanekin aurrera jarraitu zuela diote, eta solidario asko min hartzeko, larri zauritzeko zein bizia galtzeko zorian izan zirela. Jokabide horregatik jarriko diote salaketa Herrilan Sailari.

Foruzaintzari, berriz, etxeetan itxita zeuden solidarioekin izan zuen jarreragatik. Itoitzekin Elkartasunak salatu duenez, bunkerra porrekin-eta kolpatzen zuten, lanak hasi balira bezala, eta etxea bertan behera zetorrela irudikatuz. Funtsean, torturatu egin zituztela diote.

Dani Unziti bunkerrean itxita egon zen solidarioetako batek ere parte hartu du prentsaurrekoan, eta lekukotasun lazgarria eman du. Gogorrena, " ez deus" sentitzea izan zela azpimarratu du: "Konturatzen nintzen ez nindutela kontuan hartzen; bost axola zitzaiela zer gertatzen zitzaidan. Ez nintzen ezer", adierazi du.


Altsasuko gazteei ezarritako epaia salatu dute Urola Kostako ehunka lagunek

Espainiako Auzitegi Gorenak asteazkenean jakinarazi zuen Altsasuko gazteen epaia, eta kartzelan dauden zazpi gazteek preso segitu beharko dute, nahiz eta auzitegi horrek espetxe zigor urteak jaitsi dizkien. Erabaki hori salatzeko, kalera atera ziren atzo Urola Kostako ehunka lagun. Azkoitian, Azpeitian eta Zumaian elkarretaratzeak egin zituzten, Altsasukoak aske! lelopean.

Irailaren 18an izan zen Espainiako Auzitegi Nazionalak emandako epaiaren aurka aurkeztutako helegitea aztertzeko auzi saioa Auzitegi Gorenean, eta asteazkenean jakinarazi zuen sententzia auzitegi horrek: zazpi laguni hiru urte eta erdi eta bederatzi urte eta erdi arteko zigorrak ezarri dizkie Gorenak; bi urteko espetxe zigorra ezarri zioten baina aske zegoen lagunari, berriz, zerbait murriztu dio zigorra auzitegiak. Informazio osatua, Berria.eus-en.

Atzoko elkarretaratzeez gain, Orioko bizilagunek gaur salatuko dute epai berria. Elkarretaratzea 20:00etan hasiko da, Orioko plazan.

Azpeitia. Zumaia. Azkoitia.


HIZPIDEA: LABen 9. Biltzar Nagusia maiatzaren 25 eta 26an izango da Gasteizen #GureGaraia da goiburupean

Aurtengoa kurtso berezia da sindikatuarentzat, lanean aritu dira aro berri bat ireki nahian, datorrena “Gure Garaia” izan dadin. Gogoeta prozesu eta biltzarraren berri emateko Igor Arroyo izan dugu gurean. Sindikatuaren ardatza birdefinitzeko garai izan da urtea eta datorren biltzarra, orain arteko ibilbidea oinarri hartuta, aldaketa gauzatzeko erabakiak hartuko dituzte. Burujabetzarik gabe ezin dela beste eredu sozio ekonomiko bat eraiki argi dute Lab sindikatutik. Karta sozialaren balioa nabarmendu du Igorrek eta sindikatuak feminismotik orain arte eginiko lanaz. Bestetik biltzar nagusiak idazkari nagusi berria ekarriko du Lan sindikatura, Garbiñe Aranburu.

https://bilbohiria.com/docs2/2017/hizpidea/170522-hizpidea-igorarroyo.mp3

Deskargatu hemen.


Euskadiko zinema-aretoen elkarteak 'Loreak' filma saritu du industriari eginiko ekarpenarengatik

Izandako arrakasta eta sektorean eragina aintzat hartuta, EZAE Saria jaso dute Loreak filmaren egileek. Lehen aldiz banatu du saria elkarteak eta inflexio puntutzat hartu dute filmak izandako harrera eta arrakasta.

Estreinatu eta urtebetera, Garaño eta Goenagaren filmak apar artean jarraitzen du. Espainiako Zinema Akademiak Oscarretarako Espainiako hautagaien artean proposatu eta gero, oraingo astean zinema-industriak saritu du lana. EZAEko (Euskadiko Zinema Aretoen Elkartea) ordezkari den Coro Odriozolak eguaztenean egin zen ekitaldian nabarmendu zuen Loreak euskal zinemako "inflexio puntua" izan dela eta sektoreen arteko elkarlanaren alde egin zuen berba. Joxean Muñoz, Kultura sailburuordeak eta Jose Luis Rebordinos Zinemaldiko zuzendariak hartu zuten parte ekitaldian.


Askatasunaren bilaketa

Rafael Ruiz Balerdi margolariaren98 lan jarri dituzte erakusgai Donostian,Kubo-Kutxa aretoan. Sortzaileak berebizitzan egin zuen bilaketa estetikoarenkronika da erakusketa.


Apirilaren 26an Hitzez Emakume Baserritarren Elkarteak Emakunde Saria jasoko du Donostiako Kursaalean

Hitzez elkarteko eta Arabako Landa Eremuko Emakumeen Sareko kideak Izaskun Landaida Emakundeko zuzendariarekin. (Emakunde)

Apirilaren 26an Donostiako Kursaalean izango da Emakunde Sariaren sari baneketa Emakumeen Ahalduntzea, Berdintasunerako Gakoak jardunaldiaren barruan. Egun osoko egitaraua prestatu dute, eta Euskadiko hainbat emakume elkarteetako ordezkariak bilduko dira emakumeen ahalduntzea gaia jorratzeko.

Sari banaketaz gain, bi hitzaldi eta mahai ingurua antolatu dituzte goiz eguerdi partean. Marcela Lagarde antropologoa eta Sara Ibarrola soziologoa izango dira hizlariak. Horretaz gain, mahai-ingurua egingo dute emakumeen ahalduntzeari buruzko esperientziak eta testigantzak partekatzeko; tartean izango da Hitzez Emakume Baserritarren Elkarteko lehendakari Rosa Aramendi zarauztarra, Bagabiltza Fundazioko, Andrak Elkarteko, Plazandreok elkarteko eta Garaipen elkarteko ordezkariekin batera.

Arratsaldean, 18:00etan, egingo dute Emakunde Sariaren banaketa; Hitzez Emakume Baserritarren Elkarteak eta Arabako Landa Eremuko Emakumeen Sareak jasoko dute oroigarria Iñigo Urkullu Eusko Jaurlaritzako lehendakariaren eskutik. Sariarekin emakume baserritarrek eta landa eremuko emakumeek egiten duten lana aitortu nahi izan dute; Izaskun Landaidak saridunak jakinarazi zituenean azaldu zuenez, “emakumeak ezinbestekoak dira landa eremua bizirik izateko, zaintzeko eta lehen sektorean berrikuntzak sustatzeko. Horregatik, emakume hauek isilpean egiten duten lana ikusarazi nahi dugu, eta elkarteak etengabe aldarrikatzen ari diren eskubide berdintasuna gizarteratu”.


"Arestik gugan izan duen eragina sorkuntzagaz adierazten saiatu gara"

Urtarrilaren 17an, Durangoko Plateruenean eskainiko dute ‘Gabrielen lekua’ diziplina anitzeko obra. Andoni Egaña bertsolariagaz batera ikuskizunaren gidoia egin duen Oier Guillan idazle donostiarrak errezitatuko ditu Gabriel Arestiren olerki eta berbak, barikuko Durangoko emanaldian. Obraren nondik norakoak azaldu ditu Guillanek Anbotori eskainitako elkarrizketa honetan.

Emanaldi bikoitza eskainiko duzue Plateruenean.

Bai. Ikasle gaztetxoentzako emanaldia eskainiko dugu 10:00etan, eta publiko orokorrari zuzendurikoa 22:00etan. Eduki askoko lan heldua da sentikaria, sakoneko lana, baina umorea eta musika ere badago, publiko gaztearen helduleku. Emanaldiaren aurretik, Zenbat Gara elkarteak prestaturiko unitate didaktikoa landu dute ikastetxeetan, Arestiren lanera hurreratzeko, eta oso sorpresa atsegina izan da gazteen harrera.

Zein da zure parte hartzea ‘Gabrielen lekua’ ikuskizunean?

Andoni Egañagaz ikuskizunaren gidoia egin dut, eta emanaldietan Arestiren lana deklamatzen dut: batetik, poesia eta artearen inguruan eman zituen hitzaldien zatiak irakurtzen ditut, eta, bestetik, poesia eta bertsolaritzaren arteko elkarrizketa moduko bat egiten dugu.

Zelan sartu zinen proiektuan?

Gabriel Aresti kultura elkarteak Rafa Ruedari helarazi zion ikuskizuna sortzeko proposamena, eta sortzaile lantalde oso interesgarri horrekin lan egiteko asmoz batu nintzaien. Aresti oso gaztetatik izan dut beti oso presente, eta haren lanean murgiltzeko aukerak aprobetxatu izan ditut beti. Asko irakurri dut bere lana, eta opari bat izan da proiektu honen parte izatea.

Lan sakona izan da?

Bai, eta zaila ere bai; Aresti poliedrikoa delako, eta jende askorengan eragin duelako. Bagenekien ezinezkoa izango zela bakoitzak nahi duen Aresti hori obran islatua ikustea. Erronka oso handia zen, eta zintzoak izatea erabaki genuen: Arestik gutako bakoitzarengan izan duen eragina sormenaren bitartez adierazten saiatu gara.

Arestiren sorkuntzaren garrantzia gura duzue aldarrikatu.

Arestiren obra gaurkotasun handikoa da, eta hainbat belaunalditako idazle askorengan eragina dauka oraindik ere. Bere izaera inkonformista, eta, zentzu positiboan, oldarkorragatik, polemikoa izaten jarraitzen du, eta hori sekulako lorpena da. Egungo gizartean eztabaida pizteko eta sormenaren bitartez gatazka sozialak islatzeko grina hori oso beharrezkoa da, eta sekulako balioa duela uste dut. Gure ardura litzateke gaurko arazoetara eramatea jarrera hori, eta horregatik uste dut ekarri behar dela behin eta berriz Arestiren lana gogora. Asko konektatzen dut bere estetikarekin eta edukiarekin.

Badago ikuskizunean bereziki inportantea den olerkirik?

Arestiren testu asko daude sentikarian oso presente, baina badago poema bat bereziki garrantzitsua izan dena: Egia bat esateagatik. Egiaren ideia horretan islatzen da Arestiren sua, eta bizitza eta sormena ikusteko modua. Etengabe heldu diogu poema horri. Klabea da obran.

Behar beste hartzen da aintzat Arestiren poesia eta figura?

Iruditzen zait ezagun handi askorekin gertatzen den bezala, oso ezezaguna ere badela. Arestiren izena kale askori ipini diote –seguruenik, Arestik berak sekula imajinatuko ez lukeen arren. Baina ahazten hasteko modu bat ere bada hori. Bere edukia gogora ekartzea da garrantzitsua, eta horretan lagun dezakegula uste dut. Askok esan digute ikuskizunaren bitartez aurkitu dutela Aresti: nor zen jakin arren, esaten zuena Gabrielen lekuarekin barneratu eta bizi izan dutela.

Emanaldietan zer sentipen edukitzen duzu?

Estreinalditik hainbat emanaldi egin ditugu, eta konexio handia sortu da publikoarekin. Arestiren hitzak errezitatzea plazer handia da, energia asko transmititzen dutelako bere berbek.


Bidaiarien sarrera % 2 igo da otsailean, Euskadin

Euskal Estatistika Erakundeak jakitera eman duenez, bidaiari gehien hartu dituen lurraldea Araba izan da. Gainera, Gipuzkoako landetxeetako turisten kopurua % 10 igo da.

Turisten kopurua % 2 egin du gora Euskadin otsailean, 2010eko hilabete berberarekin alderatuta, Euskal Estatistika Erakundea Eustat argitaratu dituen datuen arabera. Horrela, Araban %10 igo da bidaiarien sarrera, % 8 Gipuzkoan eta Bizkaian, ordea, % 3 jaitsi da.

Bisitarien jatorriari dagokionez, Asturiasetik, Gaztela-Mantxatik, Gaztela eta Leonetik, Kantabriatik eta Madriletik datozenen kopuruak gora egin du. Kataluniakoen, Kanariar irlakoen, Murtziakoen, Galiziakoen eta Extremadurakoen kopurua, berriz, jaitsi da. Alabaina, atzerriko turista gutxiago izan ziren gurean joan den hilean. Gipuzkoak, berriz, % 7 atzerriko bidaiari gehiago hartu zituen.

Halaber, ostatu-gauek ere hazkundea izan zuten, % 5, batez beste: % 26 eta % 15 Araban eta Gipuzkoan, hurrenez hurren, eta % -8, Bizkaian. Batez besteko egonaldia 1,78 egunetakoa izan zen 2010eko otsailean; aurtengo otsailean, berriz, 1,82 egunetakoa.

Nekazal-turismoa

Bestalde, nekazaritza-turismoko etxeetan, batez beste, % 4 bisitari gehiago izan ziren: % 5, Araban eta % 11, Gipuzkoan. Bizkaian, ordea, % 9 egin zuen behera. Bidaiari bakoitzaren batez besteko egonaldia mantendu da lurralde guztietan, 2,15 egunetakoa, hain zuzen ere.

Atzerriko turisten kopuruari dagokionez, Bizkaiko eta Gipuzkoako landetxeetan "hazkunde nabarmena" izan zuten; Araban, ostera, "beherakada nabaria".


Guardia Zibilak konorte gabe utzi arte torturatu zuela salatu du Sarasolak

"Ariketak eginarazi zizkidaten poltsa buruan nuela. Asma eta antsietate erasoak izan nituen". "Hiru deklarazio egin nituen. Galdera bakoitzari zer erantzun buruz ikasarazi zidaten aurretik".


Rafael Sterling da Irizar Taldeko zuzendari nagusi berria

Ormaiztegiko taldeko negozioen nazioarteko zuzendaria izan da Sterling, eta orain Jose Manuel Orcasitasek hamar urtez bete duen postua hartuko du.

Irizar Taldeko zuzendaritzak aldaketekin abiatu du urte ekonomiko berria irail honetan. Joan den igandetik, Rafael Sterling da autobusgintza kooperatibaren zuzendari nagusi berria. Orain arte taldeko negozioen nazioarteko zuzendari izan da Sterling; 44 urte ditu, eta telekomunikazioetako goi mailako ingeniaritza (EHU) eta MBA Executive (Deustuko Unibertsitatea) ikasketak ditu.

Albistearen berri emateko agirian, kooperatibak ongietorria egin dio buruzagi berriari: "Irizartik arrakasta profesional handiena opa diogu, eta abiatutako sendotasun eta hazkunde ibilbideari jarraipena ematea espero dugu. Alboan izango ditu bezeroekin, gizartearekin eta gainerako kolaboratzaileekin konprometitutako lantaldeak".

Sterlingek Jose Manuel Orcasitasen postua hartuko du. Orcasitasek 26 urte egin ditu Irizarren, eta, horietatik azken hamarrak, lemazain lanetan. Haren zuzendaritzapean hedapen handia izan du Ormaizteko kooperatibak. Gaur egun, hamahiru lantegi ditu; Euskal Herrikoez gain, 3.350 langileko taldea du Marokon, Brasilen, Mexikon eta Hego Afrikan. 2018an, 750 milioi euroko fakturazioa osatu zuen.


Azkoitian jokatu dute Lur Gaineko Sokatira Txapelketaren bigarren jardunaldia

Azkoitian egin dute Lur Gaineko Sokatira Txapelketaren 680 kiloko kategoriako bigarren jardunaldia. Trenbidearen Zumardian elkartu dira txapelketan parte hartu duten sei taldeetatik lau; Mutriku, Akelarre, Getxo eta Gaztedi A. Datorren larunbatean, maiatzak 18, izango da 680 kiloko kategoriako hirugarren eta azken jardunaldia, Deban; han erabakiko da txapelketan parte hartu duten sei taldeetatik 680 kiloko kategorian nor izango den irabazle.

Berriatuan hasi zen Lur Gaineko Sokatira Txapelketa joan den larunbatean, hilak 4, eta uztailaren 27an amaituko da Urdulizen. Izan ere, 680 kiloko kategoria amaitzean, 640 kiloko kategoriaren txanda izango da; ondoren, 600 kiloko eta 560 kiloko kategoriak izango dira, eta azkenik, 560 kiloko kategoriarekin Lur Gaineko Sokatira Txapelketa amaituko da Urdulizen.

Hona hemen Azkoitiko jardunaldiko argazkiak:


Ion Erro:«Aldaketak ezkerrekoa izan behar du: NEB ezinbestekoa da»

Izquierda Unida (IU) 1986an sortu zen Espainiako Estatuan, NEB (Nafarroan) eta EB (EAE) erakundeak barne: «EBk eta NEBk kolaborazio organo bat dugu ordudanik, beste federazioen artean baino lotura estuagoa dugu, alegia. Edonola ere, errealitate sozio-politiko ezberdinak kontuan hartuta, eta hauteskunde ezberdinetan lehiatzeko eta bi parlamentuetan aritzeko, hau da erakundetze logiko eta egokiena. IUrekiko subiranoak gara halaber, EB den modu bertsuan» diosku NEBko koordinatzaile Ion Errok.

Ezkerretik begiraturik gutxienez, bitxia da EB EAEko Gobernuan izatea. NEBkoek nola ikusten duzue hori?

Euskal politika zailak blokeak sorrarazi ditu. EB bloke horiek elkarbizitza anitzean integratzen laguntzen saiatzen da. EAEn oso zaila da politika egitea, EBk jokatzen duen rola are zailagoa delarik. Euskal edo espainiar nazionalista ez den hirugarren espazioan aritzea ez da samurra, baina EB bakea nahiz kohesio soziala lantzen ari da. Eusko Jaurlaritzan planteamendu federalistaren araberako politika egiten du EBk, etorkizunean garatu ahal izango duen politika ikuskizun dago ordea.

EAEko hauteskundeetan EB eta Aralar koalizioan joatea aztertzen ari dira. Zer deritzozu?

Gaur ez da horretaz hitz egitea tokatzen, Jordi Pujolek hala zioen.

Nafarroako Foru Parlamenturako hauteskundeak burutzeko zazpi hilabete falta da halaber, nola aurreikusten dituzu berauek?

Nafarroan aldaketa politikoa izan dadin lanean ari gara, eta guk, aldaketa izanen bada ezkerrekoa izan behar duela diogu. Eskuineko gobernu honen erregimena agortu da, gizarte sektore herrikoien arbuioa begi-bistakoa da, bere politikak ez du gehiagorako ematen. Aldaketa anitza izan behar dela eta aldaketa gauzatzeko NEB ezinbestekoa dela pentsatzen dugu. Hots, gobernu berriak ezkerreko politikari lehentasuna eman beharko dio: justizia soziala, elkartasuna, garapen iraunkorra eta ingurumenean ardura bereziak hartu beharko ditu.

Horiek horrela, zergatik ez zoazte Nafarroa Bai (Na-Bai) koalizioan?

Hasteko, ez Na-Baik ez guk ez dugulako akordioa lortzeko beharrik ikusi. Na-Baik ez digu koalizioan joateko nahia azaldu, ezta guk hari ere. NEB eta Na-Bai-renak bi espazio ezberdin dira. Edonola ere, eskuinaren alternatiba gauzatu nahi badugu hiru espazio hauek artikulatu beharko ditugu: PSNren zentro aurrerazalea, Na-Bairen euskal nazionalismoa, eta NEBk ordezkatzen duen ezkerra.

Alternatiba gauzatzeko bidea lantzen hasi beharko duzue orduan.

NEBk Aralar, Batzarre eta PSNri akordio bateratu bat artikulatzeko proposamena helarazi zien duela urte bat. Ez zen hauteskundetarako proposamena, akordio programatikoak, lerro estrategiko nagusiak eta hiritarren parte-hartzeko moduko proposamena baizik. Aztertu eta adostu beharreko hogei puntu ziren proposamenean. Aralar eta Batzarrek Na-Bai osatzea lehenetsi zuten, PSNk berriz, bere barne zatiketa nabaria tarteko, ez zion erantzun baikorrik eman gure proposamenari.

PSNk harrezkero Foru Parlamenturako hautagai nagusia izendatu du: Fernando Puras.

PSNri «Zumosoleko lehengusua» etorri zaio, Madrilgo lehengusua, alegia. Barne arazo bat konpontzera etorri da eta hauteskundeetara begira lerroak ixtera. PSNn bi ildo nabarmen daude ordea, bi abiadurako PSN daude. Ildo batek -Juan Jose Lizarberenak- aldaketarako ezkerreko alternatiba eta akordioa bilatzen ditu, eta azken kongresua irabazi zuen ildoak -Carlos Chiviterenak- Fernando Puras erakarri du bere aldera. Purasek diskurtso irekia egiten du, inguru guztiak harrapatu nahi ditu, politikari harrapariaren rola betetzen du Purasek, beretzat aukera guztiak posible dira, baina ziurgabetasuna baino ez du transmititzen. Purasek aldaketa nahi duela dio eta aldi berean UPNrekin akordioa posible dela dio. Auzitan jarri beharreko hautagaia da beraz, alderdi sozialista honen eskutik aldaketa etorriko den zalantzagarria da oso.

Zer egin orduan?

Gu ezkerreko diskurtsoa lantzen eta indartzen ari gara, era berean, hautesleria sozialistari dei bat egin diogu PSN ezkerreko alternatiba gauzatzera behartu dezan. NEBk argi eta garbi utzi du UPN oposiziora eraman behar dela, NEBk ez du UPNrekin paktatuko eta PSNk berriz baietz dio. Bere hautesleriak jarrera hau kontuan hartu beharko luke.

Demagun UPNkoa ez den gobernua osatzen dela. Zein ezaugarri izango lituzke?

Bake eta normalizazio prozesua ondo bideratu eta bukatuz gero, Nafarroako identitate plural, sozial eta linguistikoa -ezkerreko alternatibaren bidez- gauzatzeko unea irits liteke, egoera berri hori oso baikorra litzateke. Nafarroan bigarren trantsizioa egiteko dago, orain arte arazo identitarioak mugitu du politika eta aurrerantzean elkarbizitzarako ituna akordatu beharko dugu guztion artean, elkarrekin bizitzera behartuta gaude: espainol nahiz euskaldun sentitzen diren nafarrak, nafar sentitzen diren nafarrak... hots, eman daitezkeen nortasun amalgama guztiak. Marko sozio-politiko berri horretan elkar errespetatzea eta eroso egotea lortu behar dugu. Horixe da gobernu alternatiboak ekar dezakeena, gure kasuan ezkerreko politikak lehentasuna izanen duelarik.

Identitate horien artean non kokatzen du bere burua Ion Errok?

Ni munduko pertsona eta ezkerrekoa sentitzen naiz.

Aukera nagusiak aipatu ditugu, Batasuna legez kanpo dago ordea.

Nafarroako indar politiko guztiek Parlamentuan leku hartzeko aukera izan dezaten nahi dugu eta horretarako ari gara lanean. Ezker abertzaleak hauteskundeetan egoteko aukera izango du modu batez edo bestez, eta ezker abertzalea Nafarroako politikaren normalizazio prozesuan sartuko da. Eusko Legebiltzarrean PPk, PSE-EEk edota EHAK taldeek, komeni zaienean, gehiengo demokratikoaren bitartez, hirukoaren ekimenak errefusatzen dituzte eta inor ez da eskandalizatzen. Nafarroako Parlamentuan ere halaxe izatea nahi dugu.

UPN eta CDNko Gobernuak ez du egoera hori erraz gauzatzen utziko alta.

Nafarroan laborriaren Gobernua dugu, UPNk boterea galtzeari izua dio. Hauteskundeen inkesten arabera hiritarren gehiengoak konfiantza kendu dio eskuineko gobernu honi. Egoera honen aurrean, esaterako, UPNk menpe dituen administrazio guztiak bere zerbitzura jarri ditu, UPNren diru publikoarekin ari gara ordaintzen dagoeneko berak bere kasa abiatu duen haustekunde kanpaina, azken hamabost urteotan egin ez duena zazpi hilabetetan egin nahi du. Hori politika friboloa egitea da, ardura eta zorroztasun eskasa. Eskuinak ez dio gizartearen beharrei erantzuten, beraz, gizartea mugiarazteko unea iritsi da.

Miguel Sanzek berriki, Foru Erkidegoaren eztabaidan jarrera ezezaguna azaldu zuen bake eta prozesuari begira.

Zorionekoak gu eta herritar guztiok, eskuinak bake prozesuarekiko duen jarrera aldatzen badu. Miguel Sanzen planteamendua taktikoa izan zen besterik baino. Aurreko egunean Madrilgo Konferentzian izan zen eta hauxe esan zuen: «Ez da bake prozesurik izanen, garaile eta garaiturik gabe». Hurrengo egunean, UPNk eta CDNk instituzioetatik kanpoko bake-foroak eratzeari uko egion zioten. Estrasburgon UPNk bat egin zuen Le Penen FNrekin. Nafar gobernuaren hitzak edo Sanzek Parlamentuan erabilitako hitzak kontraesankorrak dira erabat.

Azkenik, zein da bake eta normalizazioaren barruan, alderdien mahaiari buruzko NEBren jarrera?

NEBk kontsulta txanda egin du alderdi guztiekin, UPNtik Batasunera bitarte. Bakea lortzeko ekimen guztiak beharrezkoak direla eta bake prozesuari sostengu politikoa emateko Nafarroan eszenatoki politiko berezko bat taxutu behar dela diogu. Gure proposamena Nafarroan elkarrizketarako mahai bakarra eratzea da, nafar gizartearen ordezkaria izanen dena eta irtenbide demokratikoa ekarriko duena. Zilegi dira Euskal Herria nazioa eta herri bakarra dela diotenen proposamenak, baina guk Nafarroak berezko ahotsa duela uste dugu. Nafarroaren etorkizunak nafarren erabakiaren esku izan behar du, nafarrok demokratikoki erabakiko dituzte egokiak diren aldaketak, ez zaie inondik ezer inposatu behar.

Foru Hobekuntza «Nafar herria kontsultatua izanen da, ziur nago»

«Hobekuntza Forua hobetu nahi dugu XXI. mendean, oraingoak ez du legitimitate demokratikorik, Estatuan bozkatua ez den autonomia estatutu bakarra da. Egungo egoerak ez du zentzu historikorik, eta ez die egungo beharrei erantzuten. Foru Hobekuntza berriak Nafarroa subjektu politiko aktiboaren onespena ekarri behar du, aldaketak herritarren berrespena behar luke erreferendumaren bidez. Ziur naiz nafar herria kontsultatua izanen dela, agian ez euskal alderdi nazionalista batzuen ikuspuntutik, baina, nafar gizartearen adin politiko heldua onartzeko garaia da, instituzio nafarrek ezin dute herriak dioenaren beldurrik izan, erkidego honetan demokrazia aurreratzen ari den konstatazioa izan behar du aldaketak.

Guk Foru Hobekuntzaren erreforma lantzeko gure proposamenak landu ditugu dagoeneko: herritar eskubide sozialak, demokratikoak eta elkarbizitza hobetzea nahi dugu. Hobekuntzak herritarrek eskatzen duten guztiari erantzun behar dio, hori ez baita orain egiten. Hainbat eskumen ez dira gauzatu oraindik, eta beste batzuk ez dira sekula ere kontuan hartu. Herritarren eskubideak gauzatzeko Foru Hobekuntzak legeen legea izan behar du, oinarrizko eskubideak eta herritarren parte hartzea ziurtatuz. Erabakietan ez dute bakarrik ordezkari politikoek erabaki behar ordea, gizartearen inplikazio politikoa sustatu behar da, ordezkari eta herritarren arteko hartu-emanak landu behar dira eguneroko politikan».


Juan Mari Beltran, asteazkeneko "Aperitifa"n

Oiartzungo Herri Musikaren Txokoa museoko sortzaileak bere musika ibilbidearen errepasoa egingo dio Mailu Odriozolari.

Juan Mari Beltran musikari eta musikologoa izango du solaskide asteazkenean Mailu Odriozolak "Aperitifa" saioan. Gaztetan Etxarri-Aranatzen ibili zen txistulari. Ondoren Argia taldean musikari egon zen. Hernaniko Musika Eskolan alboka, dultzaina, txalaparta eta txistu irakasle ere bada. Euskal musika tradizionalaren gaur egungo ikerle garrantzitsuenetarikoa dugu eta Oiartzunen Herri Musikaren Txokoa izeneko museo bat ere badu.

Astelehenetik ostiralera 12etatik ordubatera bitartean dago entzungai "Aperitifa" irratsaioa Euskadi Irratian.


Antxoaren kostera 2014an ere izango dela baieztatu dute

Leandro Azkue Eusko Jaurlaritzako Arrantza zuzendariak eman berri du albistea

Ikerketa sakon bat egin eta gero, Azti-Tecnaliak jakinarazi du Bizkaiko Golkoan antxoa biomasa nahikoa dagoela, eta, ondorioz, 2014an ere antxoaren kostera egongo dela jakinarazi du Eusko Jaurlaritzako Arrantza zuzendari Leandro Azkuek. Dena dela, kuota oraindik ez dute zehaztu.

AZTI-Tecnaliak maiatzean egin duen Bioman 2013 kanpainak eman dituen datuek diotenez, Bizkaiko Golkoan antxoaren biomasaren behin-behineko indizea 66.000 tona ingurukoa da; iaz, 41.700 tona ingurukoa zen biomasa garai honetan. Azkuek azaldu zuenez, antxoaren biomasaren egoera ona erakusten dute datuek; arrantzaleek egin duten arrantza-tokien kudeaketa arduratsuagatik izan daiteke, hein handi batean.

Antxoaren kostera egitea posible izateko, ICESek 33.000 tonatan kokatzen du zuhurtziazko biomasa. Horren ondorioz, nahiz eta oraindik behin betiko datuak ez diren ezagutzera eman, aurtengo datuak zuhurtziazko biomasatik gora gera litezkeela pentsatzen dute Eusko Jaurlaritzan.

Bukatzeko, moiletara sartu den antxoaren batez besteko prezioa 2,53 eurokoa izan dela jakinarazi dute eta aurtengo kosterako lonjetako salmenta balioa 17,7 milioi eurotik gorakoa izan dela azaldu du Azkuek.

Orioko ontzi batzuk, San Luisek esaterako, datorren astean ere antxoaren kostera egiten jarraituko du, gero hegaluzearen kanpaina hasteko.


Moto-gidari bat larri zauritu da Añorben

Antza, bidetik atera da moto-gidaria. Nafarroako Ospitalera eraman dute helikopteroz, Foruzaingoak jakitera eman duenez.

Moto-gidari bat larri zauritu da, gaur goizean, Añorben izan den istripuan. NA-6020 errepideko 8. kilometroan izan da ezbeharra, Artederreta eta Martzilla lotzen dituen bidean.

Artaxoako bizilaguna da zauritutako gidaria. Helikopteroz eraman dute Nafarroako Ospitalera, "zauri larriekin", Foruzaingoak jakitera eman duenez.


Eskola Publikoaren beharra aldarrikatu dute milaka herritarrek Amurrion

Geroa landuz lemapean, milaka euskal herritar izan ziren atzo EHIGEk antolatutako Euskal eskola Publikoaren aldeko jaian. Eguraldiak sor zitzakeen oztopoei aurre eginez, jende andana bildu zen Amurrion prestaturik zeuden zortzi guneetan zehar. Txikienek, gaztelu puzgarrietan, Betizukoen emanaldian, tren txutxuan, rokodromoan eta hamaika ekitalditan zehar ondo pasatzeko aukera izan zuten. Gazteek, Artziniegako batukadaren erritmora kaleak festaz alaitu zituzten. Bertso Sound System ikuskizunean esaterako, raperoak eta bertsolariak aritu ziren hurbildtuakoak zirikatzen. Dantzarako parada ere izan zen, Erdixka Lauetan ekimenak ehundik gora lagunen oin eta gerriak jarri baizituen dantzan. Bizardunaken kontzertuak ere harrera ona izan zuen.

Imanol Arberas Euskal Eskola publikoaren jaiko antolatzaileak, egunaren balorazioaz galdetuta baikor eta pozik erantzun zuen: "jende asko hurbildu da Amurriora. Eguraldia oso ona atera ez bada ere, ikasle eta guraso asko dira ekintzetan parte hartzen dabiltzanak". Hezkuntza ereduan ematen ari diren aldaketei dagokionez, eskola publikoak jarraitu beharreko eredua D eredua dela azpimarratu zuen. Hasierako ekitaldian ordezkari politiko eta eragile ugarik parte hartu zuten. Lakuako Hezkuntza sailburu Isabel Celaa bertan izan zen, eta ziurtatu zuenez, sare publikoan ez da murrizketarik izango datorren ikasturtean. Zentro bakoitzean zenbat lanpostu dauden zehazten dituzten "behin betiko datuak" datorren astean jakinaraziko dituela esan zuen sailburuak, eta akusazioak "funsgabeak" direla eta "urduri jartzeko" arrazoirik ez dagoela egiaztatuko dela orduan. Joan den astean Gipuzkoako eta Bizkaiko Lehen Hezkuntzako 71 zuzendarik sinatutako agiria izan zuen mintzagai, murrizketarik eginez gero, dimisioa aurkeztuko dutela adierazi baitzuten.

Arrakasta, festa eta aldarrikapena izan dira nagusi, beraz, aurtengo eskola publikoaren jaian.


Mikel Retegi izan da azkarrena San Bartolome sarian

Lizardi taldeko Mikel Retegik eskuratu du garaipena, Bellota taldeko Xabier Isasa izan da bigarena eta Fundacion Lintxu taldeko Daniel Morales hirugarrena.

XXXVIII.San Bartolome saria jokatu da, gaur goizean, eskualdeko hainbat herritan. Hain zuzen, Ibarran hasi da; Alegiatik igaro eta Ordiziatik bi buelta eman dituzte; Altzora igo dira, hortik, Karmeldar elizatik barrena, Txaramara joan dira; eta lasterketa Ibarran bertan amaitu da. Jubenil mailako proba izan da, eta guztira, 84 txirrindularik hartu dute parte.

Sailkapenei dagokienez, Lizarte taldeko Mikel Retegirentzat izan da lehen postua, Bellota taldeko Xabier Isasarentzat bigarrena eta Fundacion Lintxu taldeko Daniek Moralesentzat hirugarrena. Mendiko sailkapenean, Xabier Isasi izan da nagusi eta Lizarte Ermitagañarentzat izan da taldekako lehen postua.


Euskaraz ere onik irten den istorio ingeles bat

Kazuo Ishiguro iazko Nobel saridunaren 'Egunaren hondarrak' eleberria euskaratu dute Amaia Apalauza Ollok eta Iñigo Roque Eguzkitzak. Jokin Zaitegi bekaren laguntza izan dute itzulpena egiteko.


Neguriko udal-lursail bi salduko dituzte, etxebizitza libreak egiteko

Etxebizitza libreak eraikitzeko Neguriko lursail bi ipini ditu salgai Getxoko Udalak, Neguri etorbidea eta San Inazio kaleen artean. Lizitazioaren prezioa 1.040.777,03 eurokoa da (BEZa kanpo).

Hain zuzen ere, 11.1 Egikaritze Unitateko 1. eta 4. lursailak dira, dentsitate txikiko (eraikuntzaren gehieneko altuera 3 solairukoa da) etxebizitza librea eraikitzeko direnak, hirigintza-plangintzan jasotzen denez. Biak ala biak, "bizileku kolektiboko erabilera-salmenta libreko araubidea" gisa kalifikatuta daude. 1. partzelak, guztira, 1.692metro koadroko azalera dauka eta 4 zenbakidunak 676,93 metro koadro (bi lursailen eraikigarritasuna: eraikitako 593 metro koadro).

Gobernu Batzordeak onetsi du daborduko lehiaketa –prozedura irekiaren bidez- arautuko duten baldintza teknikoen plegua, ondoren salmenta-eragiketa gauzatzeko. Lizitazioaren prezioa 1.040.777,03 eurokoa (BEZa kanpo) da, eta horregatik, lursail bakoitzagatik aurkezten diren eskaintzek aipatutako kopuru bera edo hori baino handiagoa izan beharko dute. Pertsona edo erakunde lizitatzaileak eskaintza lote baterako edo birako egin ahalko du (partzela bakoitzak lote bat osatzen du); baina, betiere, eskaintzak lote bakoitzerako bereizita egin beharko dira.

Lursaila erosteko proposamenak posta ziurtatuaren bidez edo Ondare eta Etxebizitza Sailaren udal-bulegoetan (Foru kalea 6, 1.) aurkeztu ahal izango dira, 08:00etatik 14:00etara, astegunetan, abuztuaren 6ra arte.


Giro aparta eta parte hartzaile kopuru ederra hirunako saskibaloi txapelketan

61 taldek eta ia 200 bat lagunek hartu dute parte asteburuan jokatu den hirunako saskibaloi txapelketan. Iaz eguraldiarekin izandako arazorik ez dute izan aurtengoan, eta hura lagun, giro ederra sortu da asteburuan Bergarako plazan.

Uneoro egon dira herritarrak talde bat edo bestea animatzen, eta antolatzaileak gustura daude txapelketak emandakoarekin. Parte hartze kopurua txukuna izan da baina pena batekin gelditu dira, izan ere, emakumezko talde gutxik eman du izena. Bergarako taldeak ez ezik, Debagoienetik ere etorri ziren jokatzera, hala nola Arrasatetik, eta baita urrunagotik ere, Zarauztik esaterako.

taldeak asko, sariak ere bai

Elite mailan Soraluce S. Coop saria Michael Jackson taldeak irabazi zuen, Zarauztik etorritako Pantalones de pana taldeari irabazita. Txalo zaparrada itzela entzun zen bukaeran plazan. Soraluce S. Coop saria senior nesketan, berriz, Ambox Team taldeak eroan zuen. Koadrilen arteko lehiari dagokionean, The Cowboys of Return taldeak eskuratu zuen lehen postua, eta horrekin, Lasa jatetxean bazkari edo afari bat egiteko aukera. Industrias Aperribay saria, junior mutiletan RJBM 92 taldeak irabazi zuen, eta hiruko jaurtiketen txapelketan, Jon Arteaga izan zen onena.


San Tomas eguneko kronika

Antolatzaileen aurreikuspenak bete ez ezik, guztiz gainditu ziren. San Juan plazaren arkupeetan antolatutako ospakizunera ehunka herrikide hurbildu zen, inoizko azoka jendetsuena izanik. Sagardoa, txistorra eta gaztainak agortu ziren. Antolatzaileak gehiago eskaini ezinik geratu ziren. Festatxoa dagoeneko ohitura bilakatu da Urnietan, eta asteburuarekin bat eginez gero, jendetza biltzen da.

Argazkiak | Bideoa | Datuak:

Iñistorra euskaltzaleen biltzarreko kideak pozarren egon daitezke San Tomas egunaren harira sortu duten ohiturarekin. Dagoeneko tradizio bilakatzen ari baita. Aurten igandea izanik lanez lepo ibili ziren.

Azoka datu bidez:

Santomasetan kontsumitutakoa ospakizunak izan zuen arrakasta aztertzeko neurgailu egokia da.

• Sagardo botilak: 180.

• Ardo botilak: 25.

• Txistorra: 30 kilo.

• Gaztainak: 25 kilo.

• Taloak: Txartelak.

Sagardo txapelketa:

Hamar sagardogile aurkeztu ziren.

Epaimahaia: Mikel Izagirre, Joxemari Iturbe, Txema Gonzalez, Lourdes Urruzola, Aingeru Altuna eta Lupe Urriza.

Irabazlea: Antso baserria,

(Domingo Mitxelena).

Bigarren: Errotaburu baserria,

(Sebastian Eraunzetamurgil).

Hirugarren: Sorozabal baserria,

(Juan Peñagarikano).

Sagardoaren enkantea:

Irabazlearen botila 2 eurotan abiatu zen, 8ra iritsi arte. Diru kopuru hori ordainduta eraman zuen Patxi Pagolak. Enkantea urtez urte:

1. edizioa 7 euro Milluts

2. edizioa 13 euro Elutseta

3. edizioa 21 euro Errotaberri

4. edizioa 16 euro Sabordegi

5. edizioa 30 euro Sabordegi

6. edizioa 8 euro Antso

Sagar tarta lehiaketa:

Hamalau tartagile aurkeztu ziren:

Irabazlea: Manoli Sorondo.

Bigarren: Susana Rodriguez.

Eguberrietako saskia:

Irabazlea: Axun Izagirre.

Gaztaren kiniela:

Kantoiko gazta:

Pisua, 1.245 gramo.

Irabazlea. Mirian Carro (Hernani).

Guriako gazta:

Pisua, 1.435 gramo.

Irabazlea: J.Mari Arrieta (Hernani).


«Denera 384 egileren argazkiak jaso ditugu, iaz baino gehiago»

Iosu PerezIosu Perez (Urretxu, 1963) Ostadar mendi taldeko kidea da. Urretxuko eta Zumarragako mendi elkarte hori osatu zutela 28 urte inguru izango dira. Perez pixka bat beranduago batu zen. Mendiarekiko eta argazkilaritzarekiko zaletasunak uztartzen ditu. Carlos Mediavillarekin batera, Ostadar Mendi eta Naturako Argazki lehiaketa antolatzeko ardura dauka. Lehiaketari lotutako lanez gain, aurten Perezek beste lan bat ere hartu du, Mendi Asteak hartzen dituen emanaldietako bat berak eskainiko baitu. Mongolian duela bi urte egindako argazkiekin ikusentzunekoa osatu du, eta hilak 24an emango du Zumarragako Zelai Arizti aretoan.

Hasieratik hastearren, menditik hasiko al gara?

Beti egon naiz kirolari lotuta. Kirol federatua utzi nuenean, kuadrillako lagunak Ostadarrekin lotuta zeuden, ni hurbiltzen hasi nintzen. Mendizaletasuna horrela errotu zen nigan.

Eta argazkigintza zaletasuna?

Ia aldi berean sortu zitzaidan. Etxeko kamerarekin hasi nintzen, lagunak diapositibekin hasi ziren, eta Kike Vierbucher argazkilariarekin ikastaro bat egin nuen. Hortik aurrera, nekien apurra edukiz betetzen hasi nintzen. Berekin ikasi nuen gozatzen, eta, neurri batean, bilatzen nituen emaitzak lortzen. Aurretik, kameraren botoia sakatu eta argazkiak ateratzen nituen, ezer gutxi jakin gabe.

Ostadarrek antolatu duen 28. argazki lehiaketa da aurtengoa. Nolatan hasi zineten?

Elkarteko batzar batean gaia atera zuen kide batek. Argazkilari afizionatuak bat baino gehiago ginen, eta gure gain hartu genuen lehiaketa antolatzeko lana. Hasieran zer izango zen ere ez genekien. Bildu ginen, eta martxan zeuden beste eredu batzuk aztertu genituen; Carlos Mediavilla, Iñaki Urkiola eta ni neu; Jon Mikel Intsaustik, berriz, informatikarekin lagundu zigun.

Zein izan da urteotan lehiaketak izan duen garapena?

Argazkigintza analogikoaren azken urteak ziren, eta artean, jendeak diapositibekiko lotura handia zuen. Lehenengo urtean 70 bat lagunek parte hartu zuten. Hirugarren ediziorako analogikoaren mundua desagertzear zegoen, digitala egunetik egunera indartzen zihoan heinean. Guk ere, lehiaketaren norabidea aldatu eta digitalera pasatu ginen.

Ona izan al zen emaitza?

Partehartzea bikoiztu egin zen.

Hasieratik iritsi al zaizkizue argazkiak nazioartetik?

Bai, hasieratik. Internetik ez zegoenean, deialdiak mendi eta argazki aldizkarien bitartez egiten genituen, baita mendi taldeen bitartez ere. Gero, digitalarekin hasi eta Internetek asko lagundu zigun. Baina, iaz arte, argazkilariek lanak CD batean bidali behar zituzten ohiko postaz. Aurten, lehenengo urtez argazki bildumak e-postaz jaso ditugu.

Zenbat lan jaso dituzue?

Denera 384 argazkilarien lanak jaso ditugu, 1.211 argazki. Iaz 202 argazkilarien lanak jaso genituen. Aldea handia izan da aurten. Guk uste dugu, lanak e-postaz bidaltzeko aukerak, argazkilariak animatu dituela.

Hiru sari emango dituzue.

Nazioarteko eta Euskal Herriko paisaien argazki onenak, eta Xabier Ormazabal mendiko giza jarduera hobeto islatzen duen irudia sarituko ditugu. Hiru maila daude, beraz. Bildumak saritu izan ditugu, beste batzuetan argazki indibidualak, besteetan gaiak zabaldu ditugu… Beti aldatzen ditugu kategoriak eta mailak.

Toki askotatik iritsi al zaizkizue argazkiak?

Nazioartetik iritsi diren gehienak Latinoamerikatik bidali dituzte. Oinarriak euskaraz eta gazteleraz igotzen ditugu sarera, hortaz hizkuntzagatik izan daiteke. Euskal Herri kanpoko argazkilariak 250 izan dira aurten, Kanariar eta Balear irletatik inoiz baino lan gehiago jaso ditugu. Lanen erdia munduko paisaiak dira, laurden bat Euskal Herriko paisaiena, eta mendiko giza jarduera agertzen duten argazkiak geratzen den laurdena izan dira.

Sariketaren egunera arte ez duzue jakitera emango irabazleen izenak, ezta?

Hilaren 25ean egingo dugu sari banaketa. Lehenengo lehiaketa irabazi duten argazkiekin eta aukeratutako bilduma batekin osatutako ikusentzunekoa emango dugu. Amaieran, sariak banatuko ditugu, eta, ohi bezala, ordura arte inork ez ditu irabazleen izenak jakingo.

Lehiaketak, aurten, lan handia eman al dizue?

Argazkiak jaso ditugu, kategoriatan sailkatu ditugu, datu base bat osatu dugu, epaimahaikideak lortu ditugu –urtero ezberdinak izaten dira–, eta ikusentzunekoa osatu dugu. Informatikaren eremuan Luis Albisuak, Jon Mikel Intsaustik eta Errikarte Agirrek eman diguten laguntza ikaragarria izan da.

Mendi Astearen barruan, zuk ere ikusentzunekoa eskainiko duzu.

Bai, duela bi urte Mongoliara egindako bidaiaren argazkiekin muntaia bat egiten lagundu dit Lierni Goiak. Ez dira mendi-mendiko irudiak izango, lautada asko agertuko da, baita bertako biztanleen bizimodua ere.

Zerbait aurreratuko zeniguke?

Ipar mendebaldeko zonalde batean egon ginen, Errusia, Txina, Kazakhstan eta Mongoliaren artean dagoen Altai mendikatean, hain zuzen. Gu Mongoliako zatian ibili ginen. Bertan, etnia kazajoa zabalduta dago, beste guztiak budistak diren herrialdean, kazajoak musulmanak dira, eta nomadak; ganaduarekin lan eginez bizirauten dute.

Etzi, haurrentzako Anjel Etxeberria mendizalearen omenezko 24. haur ibilaldia egingo duzue, argazki rally eta guzti.

Bai. Urte asko dira irteera hau egiten dugula. Iaz, argazki rallya egin genuen lehenengo urtez, umeei argazkilaritzarekiko grina sustatzeko, eta pozik geratu ginen erantzunarekin. Aurten ondo badoa, urtero egiteko asmoa daukagu.


Denboraldiko azken partiduak Katalunian, eta hondarretan.

Hondartzan esan dio agur denboraldiari Hernaniko nesken taldeak. Bartzelonan izan ziren, Masnou herriko Platja d’Ocata hondartzan. 8 talde zein baino zein, eta lau partidu aurrean. Hernaniarrek ez zuten partidurik irabazi, baina aurten hasi direla kontuan hartuta, gustora egoteko moduan dira, bai lortu duten mailagatik eta bai lortu duten giroagatik. Emaitzak: C.R. Vallsen kontra 0-25 galdu; Mixtesen kontra, 5-15; Raspen kontra 0-20; eta ligila pasata, eliminatorian, Faginesen kontra 0-20. Denboraldia bukatuta, hilabete inguruko oporrak dituzte orain, abuztuaren 20an hasiko baitira entrenatzen.


Gaztetxearen 20. urteurrena urte guztian ospatuko da

Bezperako umore jaialdiaren barreen oihartzuna gaztetxetik alde egin gabe zeudela eta kalderete txapelketan eten bat egin ondoren, gazte mordo bat bildu ziren larunbatean prentsaurrekoa emateko. Heldu den urteko lastailaren 5ean 20 urte beteko dira Altsasuko gazteek eraikina okupatu eta gaztetxea sortu zutenik. Altsasuko Gazte Asanbladako (AGA) kideek prentsaurrekoan jakinarazi zutenez, urteurren borobil hori ospatzen azaroan hasiko dira. Aurreratu zutenez, "hilero borroka batean zentratuko gara, hitzaldiak antolatuz, dokumentalak ikusiz, festak ospatuz eta abar". Horrekin batera, urtero errepikatzen dituzten dinamikak ez dira bazterrean geldituko (Alde Zaharreko festak, street basket-a, mus txapelketak, kontzertuak). Urteurren ospakizunen barruan ere Maragatoia jai erraldoi mugikorra prestatzeko asmoa ere aurreratu zuten. FilosofiaAGAk emandako prentsaurrekoan nabarmendu zuen bere jokabidea "autogestioaren eta konpromisoaren bidetik herritik eta herriarendako ekintzak" antolatzean datzala. Gazteen esanetan "kultura parte-hartzaile bat sortzen ari gara. Kultura berri bat. Herrikoia eta autogestionatuta". Eta hori "kontsumoaren jendarteak gazteoi eskaintzen" dienarekin kontrajarri zuten, "beste jendarte eredu baten aldeko" deia egitearekin batera. Gazteen egoitzak bizi duten jazarpenaren aurrean "elkarrekin lan egiteko hautua" eta "autogestioa bizi filosofia eraginkor eta beharrezko" gisa defendatu zuten.PostontziakAGAko kideek hainbat postontzi jarriko dituzte. Haien bidez "gure egoera eta ekintzak hobetzeko, herriak gaztetxeari buruz daukan iritzia jakitea gustatuko litzaiguke". Gazteen ustez "ideia interesgarriak eta alorren batean hobetzeko planteamendu ezberdinak atera daitezke". IrunMaiatzean altsasuarrek egindako bisita bueltatuz larunbatean Irungo LaKaxitako kideak Altsasun izan ziren.


Mari Paz Martin: «Euskara erabiliz disfrutatu egiten dela transmititu behar dugu»

Atzera begiratu eta etorkizunean zein norabide hartu behar den pentsatzeko garai aproposak izaten dira urteurrenak. Beasaingo udal euskaltegiak, aurten beteko ditu 25 urte. Mari Paz Martin (Irun, 1957) hasieratik ari da euskaltegian lanean, eta orain zuzendari kargua hartu du.

Udal euskaltegia martxan jarri zenetik zaude bertan lanean. Nolakoa izan zen hasiera hura?

1987an sortu zen udal euskaltegia. Oposaketa egin eta lau irakasle hasi ginen, eta geroztik hemen ari gara. Sartu ginenean, udaletxeko lokalean zegoen euskaltegia, eta lokala diot, besterik ez zegoelako, lokala, mahai bat eta lau aulki. Eta han hasi ginen lanean. Urteak pasa dira, bai.

Herrian nabaritzen al zen euskaltegi baten beharra?

Gu sartu ginenerako aurreko lan hori eginda zegoen. Ordurako AEK ere bazegoen Beasainen, baina nonbait udalak pentsatu zuen zerbitzu hori eskaintzea. Zerbitzu publiko moduan sortu zen, udalarekin koordinatuta. Guretzat garrantzitsua da hori, udalaren zerbitzu bat gehiago garelako, eta koordinazio hori beti egon izan da. Hor dago euskara plan bat, kultura eta euskara saila, eta hor markatutako ildoen arabera eskaintzen dugu gure zerbitzua.

Hasierako garai hartatik hona, ikasleen motibazioa aldatu al da?

Bai, desberdina da hasieratik. Beti izan dira oso pertsona motibatuak, gustoz ikasten zutenak, eta beste batzuk gehiago lanari begira ikasten zutenak. Hori urteekin batera aldatzen joan da, eta motibazio hura, oraindik ere badago, baina proportzioan ez da horren handia. Guregana asko etortzen dira azterketak prestatzera, edo baditugu helburu bereziak dituzten taldeak, adibidez irakasleak, administrazioko langileak, Osakidetzakoak…

Eta etorkinentzako ikastaro edo talde berezirik ba al duzue?

Etorkinak baditugu, baina ez talde moduan. Beste taldeetan tartekatzen ditugu eta nik uste hala behar duela. Batzuk oso ondo moldatzen dira gainera.

Azken urteetan izandako beste berrikuntza bat, Mintzalaguna egitasmoa izan da. Ze harrera izan du?

Bai, azken urteetako kontua da, eta oso sistema polita da. Izan ere, hor elkartzen dira euskaraz hitz egiten duen bat, euskaraz ikasten ari diren beste bi lagunekin, beraiek nahi dutena egiteko, kirola egiteko, kafe bat hartzeko… Baina saiatu behar dugu sare hori zabaltzen, gero eta jende gehiagorengana iristeko.

Ekonomia krisiak kulturako hainbat alor kaltetu ditu. Zuen kasuan, laguntza aldetik eta, nabaritu al duzue murrizketarik?

Gure kasuan laguntza hori mantentzen da. Une honetan ikusten dugun arazorik handiena da, oso baliabide juxtukoak ditugula. Sei irakasle gara eta seirok egin behar diogu aurre etortzen den guztiari, ezin dugu kontratazio berririk egin, eta hori muga bat da.

Lokala ere duela urtebete inguru zabaldu zenuten. Gustura al zaudete?

Une honetan obretan ari gara, hezetasunarekin arazo bat izan dugulako. Baina gainontzean ondo, gustura gaude. Herrigunetik pixka bat aldendu gara, baina toki ona da, jende asko pasatzen delako. Dena berria da eta instalazio aldetik dena ondo dago.

Urteurrena ospatzeko ezer berezirik egingo al duzue?

Ospakizunak izango dira eta programazioa lotzen ari gara. Puntu nagusia urria inguruan izango da, ikasturte hasierarekin batera, orduan beteko baititugu 25 urte. Momentuz, 25. urteurreneko logoa sortu dugu, eta martxoaren 8aren inguruan ere lehiaketa bat egin dugu. Bloga ere estreinatu dugu, twitter kontua… Hori da erronketako bat, teknologia berrietan sartzea. Eta gero hainbat hitzaldi eta tailer bat egiteko asmoa ere badugu. Baina esan behar da antolatzen ditugunean ez ditugula ikasleentzat bakarrik antolatzen, eta aukera ematen diegula herritarrei ere parte hartzeko, eta polita izaten da gainera, herritarrak eta ikasleak elkartzea. Ikasleek ikus dezaten herrian nola erabiltzen den euskara, eta herritarrek ikus dezaten zer nolako ahalegina egiten duten euskara ikasten ari direnek.

Urteurren hau mugarri bat ere izango da. Hemendik aurrera ze erronka dituzue?

Erronka nagusia ikasleak nola erakarri asmatzea da, kontzientzia hori sortzea ikasleengan. Gure esparrutik egin dezakegun ekarpen txikia hori da, euskararen erabilera bultzatzea, azkenean hori baita helburu nagusia. Eta jendea erakartzeko garaian, beti esan izan dut oso ezkorrak garela, eta pisu handia jartzen dugula gauza negatiboetan; askotan aipatzen da konpromiso hitza, eta horrek zama bat esan nahi du, ardura bat. Nik uste dut hori alde batera utzi eta euskaraz hitz eginez eta euskara erabiliz disfrutatu egiten dugula transmititu behar dugula. Eta horrela erakarriko dugu jendea.


Nuarbe Azpeitian irabazle, baina 600eko txapelik gabe

Goiherri izan da txapelduna, eta Nuarbe bigarren gelditu da, puntu bakarrera (Urola Kostako Hitza)

.680 eta 640 kiloko Euskal Herriko lur gaineko txapelketak irabazi ditu Nuarbek, baina 600 kiloko txapela ezin izan du bereganatu. 600 kiloko txapelketako hirugarren ekitaldia Azpeitian jokatu zen larunbatean (hilak 22), eta Nuarbek irabazi zuen. Baina lehen ekitaldian galdutako puntuak ezin izan zituen berreskuratu. Maila horretan Goiherri izan zen irabazlea, eta nuarbetarrak puntu bakarrera bigarren gelditu ziren.

"Oso gustura ez gara gelditu, hiru txapelak eskuratu nahi genituelako. Larunbatean 600 kilokoa eskuratzeko itxaropena genuen, baina tiralari aldetik nahikoa justu ibili gara aurten. 600eko aurreneko ekitaldian, bi lagun erdi lesionatuta zeuden, eta orduan okerra egin genuen. Larunbateko ekitaldian, orduan galdutakoa berreskuratu nahi genuen, baina ezin izan dugu", dio Iñaki Altuna Nuarbeko entrenatzaileak.

Larunbatekoa ekitaldi "polita" izan zela dio Altunak. "Ondo joan zen, baina pixka bat luze jo zuen. Gure ustez lurra ondo busti genuen, baina zulo dezente egin zen, eta tiraldiek luze jo zuten. Beharbada luzeenak geuk egin genituen, Goiherriren aurka: aurrena bederatzi minutukoa eta bigarrena 11koa".

Hotel Loiola ondoan, sokatirako saio polita izan zen larunbatean, eta "jende ugari"izan zen bertan.

Nuarbek Azpeitiko saioarekin bukatu du aurtengo sokatira denboraldia, pisu txikienean ez baita aritzen.


Herrigintza bizirik atxikitzeko

‘Bizi gira. Kutxa bira!’ herri ekinaldia Argentinatik abiatu eta Euskal Herrian gaindi ibiliko da martxotik maiatzera. Etxepare lizeoko ikasleek ikuskizun bat bidean dute horren kari

Iñaki Etxeleku

Baionako Bernat Etxepare ikastetxeko Selaurua Betez taldeko ikasle eta hezitzaileentzat, gertakari inportantea bilakatu da Segurako (Gipuzkoa) Iparra-Hegoa topaketa. Azken urteetan, ikasleek beti muntatu izan dute ikuskizun bat hara eramateko. Iaz, osasun egoeragatik, ez zen egin ahal izan, eta aurten, berdin. Bizi gira. Kutxa bira! ekinaldia huts horren betetzeko pentsatu dute. Martxoaren 20tik maiatzaren 30era iraganen da, denek beren mezua ezartzen ahalko duten kutxa bat ibiliz Euskal Herrian barna.

Kutxaren bidaiaz gain, Etxepareko ikasleak libertimenduaren gisako emanaldi baten muntatzeko plantatu dira: dantza, antzerkia, soinua eta bertsoa uztartuko dituen ikuskizun baten apailatzen hasiak dira. Hastetik, ehun bat ikaslek izena eman zuten Iparra-Hegoaren inguruko dinamikan parte hartzeko. “Gure zera hau da: Iparra-Hegoaren atarian egoten den giroa; ikasleak aktibatuak, motibatuak zerbaiteko” erran du, arraiki, Pello Aranzabalek, Etxepare lizeoko hezitzaile, Iparra-Hegoako kide eta Selaurua Betez taldekoak.

Delako kutxa ibiltaria apirilaren 8an helduko da lizeora; lehenik, auzo berean den Eztitxu Robles kolegiora. Han, rap saio bat eginen dute kutxaren errezibitzeko, eta, ondotik, Etxepare lizeorat segitu. Orduan dute libertimenduaren itxurako emanaldia eskainiko lizeotarrek.

Herri gosea asetzeko

Iparra-Hegoa ez baita besta asteburu bat bakarrik, Etxepareko ikasleentzat zenbait hilabeteko lan eta dinamika da.

Herri Urrats, Nafarroaren Eguna, Korrika. Denak ezeztatuak izan ziren. Euskal kulturaren markatzaile nagusi diren gertakari horiek gabe ez zituzten utzi nahi heldutasunaren bezperan diren gazteak. “Euskal nortasuna eta euskararekiko atxikimenduaren transmisioa egitea zaila zaigu batzuetan, eta besta hauek erortzen badira denak, kalte emozional batzuk utziko dizkie”, dio Aranzabalek. Burua alhan erabili dute karga emozional hori arintzeko. Gogoeta Iparra-Hegoa elkarteko beste lagunekin partekatuz, ikusi zuten belaunaldi guzietan sendi zela beharra. “Ohartu gara gizarte osoa dagoela egarriz. Horregatik ere hautatu genuen leloa: Bizi gira! Zaintza, osasuna, jendea zaindu behar dela ekartzen da erdigunera. Gure herriak ere behar du zaintza bat”.

Hortik jin zen lehengo baserrietan egoten zen kutxaren ideia. Kutxa bat Euskal Herrian gaindi, herriz herri ibiliko dena; jendeak buruan, erraietan duena errateko mezua barnean uzteko gisan. Baina euskaldunak badira mundu osoan, eta, diasporakoekin mintzatuz, Iparra-Hegoakoek laster ikusi dute bereziki Argentinako euskaldunek ez zutela nahi herri egitasmo horretatik kanpo egon. Munta handikoa zitzaien kutxa hara joatea. “Sinbolikoki oso karga emozional handiko zerbait da haientzat”. Eta hala gertatu. Viedma-Patagones (Argentina) hirian da kutxa.

Argentinatik itzuli ondoan, apirilaren 8an Baionako Etxepare lizeotik abiatuko da Kutxa Bira, Euskal Herrian gaindi. 71 herrik emana dute izena parte hartzeko. Herri bakoitzeko antolatzaileek libre dute nahi dutenaren antolatzeko kutxari ongietorria egin eta mezu bazka emateko.

Nahi bezalako baldintzak baldin badira, maiatzaren 30ean besta bat antolatu gogo du Iparra-Hegoak Seguran. “Eginahalak egingo ditugu lizeoko ikasleak egun-pasa eramateko Segurara” dio, itxaropentsu, Pello Aranzabalek.


Otsailaren 9an inauteriak ospatuko dituzte Donamarian

Inauterietako ospakizunak egun bakarrera mugatuko dituzte aurten Donamarian eta larunbat honetan, otsailak 9, ospatuko dituzte. Goizean gazteak etxez etxe ibiliko dira herriko trikitilariekin. Gauean, Herriko Ostatuan afaria eginen dute eta ondotik, Ander DJak musika paratuko du.


Plasma telebistaren irabazleak

Lagun Onak futbol elkarteak plasma telebista baten zozketa egin zuen urriaren 7an, Urrategi etxetresna elektrikoen laguntzarekin. Zozketa Hirugarren Mailako taldearen partida ikustera joan zirenen artean egin zen, eta goiko argazkian sarituak ageri dira, Lagun Onakeko presidentearekin -erdikoa da-.


Sagar festa egingo dute Legorretan bihar, larunbata

LEGORRETA // Bihar, larunbata, sagar festa egingo dute Legorretan, Aldaieta elkarteak antolatuta. 17:00etan hasiko da eta 18:00etatik aurrera, sagardoa eta pintxoak salgai egongo dira herriko plazan. Aldaieta elkarteak ekintza honen jiran lagun izan ditu Ugaro herri ikastetxea, Ugarotarrak guraso elkartea, Gazte Piku eta Legoreggae.


Goierriko artisten gune eta topaleku

Goierriko Artisten Topaketak 14. edizioa du aurten. Eskualdeko 40 artistaren lanak egongo dira ikusgai, urtarrilaren 6ra arte, Igartzako jauregian; bihar egingo dute erakusketa zabaltzeko ekitaldia.Goierriko artistek badute elkartu, elkarren berri izan eta beraien kezkak eta interesak konpartitzeko gune bat. Duela hamalau urte egin zuten aurrenekoz Goierriko Artisten Topaketa, eta harrezkero, Eguberri inguruan biltzen dira, taldeko erakusketa egiteko. Artistentzat ez ezik, bisitarientzat ere bertako egileen lanak gertutik ezagutzeko aukerarik onena da.Bihar egingo dute Goierriko Artisten Topaketari hasiera emango dion ekitaldia, 18:00etan, Igartzako jauregiko erakusketa aretoan. Mostra horretan parte hartuko duten egi-leetako asko ere bertan izango dira, eta bisitariek, lanak ikusteaz gain, haiekin hitz egiteko aukera izango dute.Aurten, 40 artistak parte hartuko dute, denak ere, adin eta disziplina ezberdinetakoak. Jesus Lopez Zulueta eta Angel Frias arduratuko dira koordinazio lanaz. Haiekin batera, Aitor Merchan, Javier Lopez, Maider Urretabizkaia, Javier Soto, Jose Luis Pelex, Leire Markinez, Patxi Morales, Nekane Munduate edo Patxi Epelde bezalako artisten lanak izango dira ikusgai, bes-teak beste.Irekiera ekitaldia, biharGoierriko Artisten Topaketaren 14. edizioa bihar zabalduko dute, 18:00etan, Igartzako jauregian egingo duten ekitaldiarekin. Erakusketa, berriz, bihartik urtarrilaren 6ra arte egongo da ikusgai, astelehenetik ostiralera, 18:00etatik 20:00etara eta asteburuetan, 12:00etatik 14:00etara.


Aurten lehenengoz ez da modelo profesionalik egongo Durango Fashion Gauean

Herritarrak izango dira pasarela gaineko protagonista bakarrak bariku iluntzeko desfilean.

Dendak Bai Durangaldeko merkatarien elkarteak Durango Fashion Gaua antolatuko du barikuan, 20:30ean, Andra Mariko aterpean. Aurtengo laugarren aldian, ez da modelo profesionalik egongo, lehenengoz. Denak herritarrak izango dira: kasting bidez hautatutako 38 nagusi eta dendek aukeratutako 15 ume.

Nobedade horrekin, “publiko denengana” heltzea dute helburu, Alex Palacios elkarteko presidenteak gaurko aurkezpenean azaldu duenez. “Pertsona lodiagoak, argalagoak, garaiagoak eta txikiagoak, denetarik ikusten da kalean eta bizitza errealeko irudi horretara hurreratu ahalko gara”, gehitu du. Beraz, aurten neurri guztietako arropa gehiago ikusi ahalko dira. “Aurreko urteetan ere egon dira horrelako arropak, baina aurten denda gehienek aurkeztuko dute gutxienez neurri handiko arroparen bat”, azaldu du Miren Garrastazu Dendak Bai-ko merkataritza teknikariak.

22 saltokiko proposamenak

Modeloek Durangoko 22 saltokitako udazken-negu denboraldirako proposamenak jantziko dituzte; adin eta estilo guztietako arropa, oinetako eta osagarriak. Saltoki bakoitzak pase bat izango du. Umeen dendek bost look erakutsiko dituzte eta nagusienek lau. Ekitaldia, urtero moduan, Yolanda Alzolak aurkeztuko du,

Desfilean zehar L’Atelier dantza eta antzerki eskolak bi dantza erakustaldi eskainiko ditu, bat klasikoa eta bestea dance estilokoa.

500 euroko zozketa

Desfilean 500 euroko deskontu txartelen zozketa egingo dute, besteak beste. Parte hartzeko, Durangoko saltokietan eskuragarri dauden flyer-ak, irailaren 16tik 27ra arteko erosketa txartelekin batera, Dendak Bai-ren bulegoan kokatutako kutxan sartu beharko dira.