Kataluniako Itzulia, zuzenean, ETB1en eta eitb.eus-en

Partaidetza bikaina izango du martxoaren 25etik 31era bitartean jokatuko den lasterketaren 99. edizioak.

Kataluniako Itzuliko zazpi lasterketak zuzenean jarraitzeko aukera izango dugu ETB1en eta eitb.eus-en Fermin Aramendiren eta Xabier Usabiagaren kontakizunarekin. Ostiralera bitarteko emanaldiak 15:45ean hasiko dira, larunbatekoa 15:15ean eta igandekoa 12:30ean. Azken etapa, gainera, ETB4n izango da ikusgai.

Aurten partaidetza bikaina izango da Kataluniako Voltan, martxoaren 25etik 31ra bitartean. Besteak beste, Egan Bernal Paris-Niza irabazi berri duen kolonbiarra arituko da bertan, Chris Froome taldekidearekin batera, beste hauekin batera: Miguel Angel Lopez, Alejandro Valverde, Romain Bardet, Thibaut Pinot, Nairo Quintana, Enric Mas eta abar.

Guztira, 25 taldek hartuko dute parte, World Tourreko denak, Euskadi-Murias eta Caja Rural, tartean.

Volta Estatu mailako lasterketarik zaharrena da. Aurtengo ekitaldia, 99.a, Calellan abiatu eta Bartzelonan bukatuko da, ez du erlojupekorik izango eta bi etapa (hirugarrena eta laugarrena) goian amaituko dira, Wallter 2000 eta La Molina mendateetan.


Hernaniko Pelota Mundua, omendua

txotx denboraldia hastear dago eta irekiera ekitaldiak zehaztu dira. Astigarragan Olatz Arrieta kazetariak irekiko du, datorren asteazkenean, eta Hernanin baditu aurten bi berrikuntza garrantzitsu; asteko eguna eta lekua aldatu dira. Orain arte igandean egiten zen, Gudarien plazan, eta aurten ostiralez, urtarrilaren 18an, egingo da Tilosetan txotx irekiera. Eguraldi txarra egingo balu, kupela Atsegindegira pasako litzake.

Hernaniko irekiera ekitaldiak 19:00ak inguru hasiko dira, baina irekiera ofiziala 19:30etan izango da. Eta nork irekiko duen eta omenduak ere ezagutzen dira dagoeneko.

15 pertsona omenduko dira eta lau igoko dira kioskoko oholtzara

Hernaniko pelotagintza da aurtengo omendua, Hernaniko Txotx Mahaiak adostu duenez. 15 pertsona omenduko dira (pelota eskolakoak 12 eta Galarretakoak 3) eta oholtzan/kioskoan omenduen lau ordezkari izango dira: erremonteko ordezkari bat (Endika Barrenetxea), esku-pilotako ordezkari bat eta erramintako nesken bi ordezkari. Gizon eta emakumeen parekidetasuna kontuan hartuko da.

Pelota eskolak, ordezkariak aukeratzeko ibilbidea izan du kontuan, lehenengo herriarteko finaletik hasita: Jokatutako lehenengo herriarteko finala, irabazi zen lehenengo txapela, profesionaletara iritsitakoak eta afizionatuetan titulu ospetsuenak irabazitakoak. Oraindik izenak ez dituzte ezagutzera eman pelotako arduradunek.

Egitaraua

Pelota erakustaldia izango da Tilosetako frontoian pelota eskolakoen partiduekin. 19:30etan Txotx denboraldiaren irekiera ofiziala izango da eta 20:00etan dantza ikuskizuna eskainiko du Ereintza dantza taldeak. Raketisten gaia hartuta sortu duen dantza saioa ikusiko da zuzenean.


«Profesionaletara salto egiteko unea ailegatu zait aurten»

Aitor AROTZENA | IGANTZI

Joan den urtean 23 urtez beheitiko txirrindulari nafarrei zuzendutako Challenge Larequi irabazi zuen Beñat Txoperena Matxikote (Igantzi, 1991) txirrindulariak, Bidelan Kirolgi taldean. 295 puntu eskuratu zituen eta bi garaipen lortu, Lehendakari Txapelketarako puntuagarria zen Tolosako proban eta Galiziako Itzuliko lehen etapan. Aurten, Eki Sport taldean ari da eta kategoriako azken urtean denboraldi ona osatu nahi du, «profesionaletara salto egiteko momentua» ailegatu zaiola uste baitu.

Espero zenuen iaz zure kategoriako txirrindulari onena izatea?

Egia erran ez nuen askorik pentsatu, sari hori bere gisa etorri zen. Nik uste erregularitatearen saria izan dela, batez ere ekainetik aurrera. Karrera askoren lehian ibiltzeko aukera izan dut, eta horregatik azkenean nahiko errex sari hori eskuratzeko aukera izan dut.

Zure lehenbiziko garaipenak ere lortu zenituen… Zeinekin gozatu zenuen gehiago?

Tolosakoa berezia izan zen, lehenengoa zelako, eta taldekide neukan Jon Ander Insaustirekin sartu nintzelako. Halere, Galiziakoarekin gehiago disfrutatu nuen. Karreraren nibela altuagoa zen, etapa oso gogorra izan zen, eta jende horren aurretik bakarrik ailegatzea eta mallot horia janztea hagitz polita izan zen.

Erraxa egiten al zaizu txirrindularitza eta ikasketak bateratzea?

Orain arte ez da hagitz erraxa izan, klase asko neuzkalako eta horrek entrenatzeko edo deskantsatzeko denbora kentzen zidalako. Aurten ez dut klaserik, dena aprobatua daukadalako eta proiektua egiten ari naizelako. Lasaiago nabil, eta ingles klase batzuk ere hartzeko aukera izan dut.

Larequi Challengea irabazi duten txirrindulari gehienek profesionaletara pasatu dira. Zuk ere itxaropen hori duzu edo urrun xamar ikusten duzu oraindik?

Aurten momentua ailegatu zaidala uste dut. 23 urtez azpiko azkeneko urtea izanen dut, eta pausua emateko momentua da. Horretarako ahalik eta hobekien prestatuko naiz, eta nere aldetik dena emanen dut.

Txirrindularitza profesionalak azken aldian ez du berri onik ematen: Puerto Auzia, Armstrongen aitorpena… Horrek ez al dizu txirrindulari profesionala izateko animorik kentzen?

Belaunaldi hori atzera utzi beharra dago. Ezin da ukatu txirrindularitzak iragan iluna daukala, eta hori horrela da. Baina orain pasaporte biologikoarekin dena kontrolatuago dago, eta mundu profesinala aunitzez garbiago dago orain dela 10 urte baino, dudarik gabe gainera. Pertsonalki ez dit animorik kentzen gaiak.

Halere, momentuan bederen, afizionatuetan segitzen duzu, aurten Eki Sport talde berriarekin…

Kontua da Bidelan enpresak dirurik jartzeko aukerarik ez duela izan, baina taldearen egitura berdina da. Taldekide gehienak berak dira, eta staff teknikoa ere bai, Jon Odriozola buru dela.

Denboraldi honetan zer helburu jarri dizkiozu zure buruari? Berriz ere kategoriako nafarrik onena izan zaitezke?

Oraingoz nahiko ongi doa prestakuntza. Helburu nagusiak maiatza eta ekainean dauzkat, Bidasoa eta Nafarroako itzuliak, baina ez dut atzendu nahi bai Espainiako Kopako karreretaz, eta baita Igantziko karreraz. Helburuak hala ere astebururo dauzkat, edozein karrera irabaztea edo disputatzea, eta ahalik eta erregularrena izatea. Kalitate salto bat ematea dut helburu, eta profesionala izateko moduko denboraldi bat egitea. Kategoriako nafarrik onena izatea seinale ona izanen litzateke, baina ez diot duena baina inportantzia gehiagorik ematen.

Igantziko karrera aipatu duzu. Polita izanen litzake herritarren aitzinean irabaztea…

Herriko karreran ezin da faltatu. Dudarik gabe irabaztea ikaragarria izanen zen, baina ez da bat ere erraxa. Ahal den guzia eginen da lortzeko, edo bederen ahalik eta hobekien sailkatzeko.

Zer ezaugarri dituzu txirrindulari bezala?

Nahiko erregularra naizela uste dut. Oraindik denean hobetu beharra dut, bai igotzen, bai erlojupekoan… Halere nere hutsunerik handiena sprinean daukatela uste dut, eta hori hobetzea hagitz zaila da. Desgaste handiko karreretan ongi moldatzen naiz, Galizian irabazi nuen etapa adibide gisa hartuta. Gorabehera handiko etapetan.

MOVISTAR GOGOKO

«Profesionala izatea jada ikaragarria izanen litzateke, edozein taldetan, baina bat aukeratzekotan Movistar eginen nuke. Talde Nafarra da eta mundu mailan onenetakoa. Ametsa izanen litzateke bertan ibiltzea. Taldekideentzat lanean ikusten dut nere burua. Jesus Herrada da nere erreferentzia, asko gustatzen zait eta gustura eginen nuke lan beretzat.»


Ona da mendian korrika egitea? Aholkuak jaso ditugu

Moda-modan dagoen kirola da mendian korrika egitea. Azken urteetan izugarrizko gorakada izan du, bai korrikalari kopuruak eta baita lasterketa kopuruak ere. Baina, askotan egiten dugun galdera da: ona da mendian korrika ibiltzea? Athloneko Kepa Larrea prestatzaile fisikoak eta Alberto Garai kirol medikuak hainbat aholku eman dituzte.


Aitzol Aramaio zinema zuzendaria hil da

Hilik aurkitu dute, etxean. Ondarrutarra zen eta 40 urte zituen. Gorpua Lea-Artibaiko beilatokian dago gaur, eta ondoren erraustu egingo dute. Larunbatean omenaldia egingo diote Aramaiori, Ondarroan.

Aitzol Aramaio zinema zuzendaria (Ondarroa, 40 urte) ustekabean hilda aurkitu zuten atzo goizean bere etxean, Ondarroan. Heriotza zerk eragin zion aztertzen ari dira medikuak.

Azkeneko urteetan Legorretan bizi zen bikotekidearekin eta hiru urteko alabarekin. Orain opor egun batzuk pasatzera joana zen Ondarroara.

Hainbat lan egindakoa da Aramaio: Terminal film laburra (2002) edota Txokolate apur bat filma (2008; Unai Elorriagaren SPrako Tranbia eleberrian oinarritutakoa; filma jatorriz gaztelaniaz da, baina estreinaldian euskarara bikoiztutako bertsioa eman zuten).

Horretaz gain, hainbat bideoklip grabatu zituen Kepa Junkera, Berri Txarrak, PLT edo Mikel Urdangarinekin.

Gorpua Lea-Artibaiko beilatokian dago gaur —19:00ak aldera arte—, eta ondoren erraustu egingo dute. Larunbatean Ondarroako Jai-Brian tabernan omenaldia egingo diote Aramaiori, 17:00etan.


Nøgeneko Eider Saezi elkarrizketa sorpresa, '2 Positive' saioan

Eider Saez elkarrizketatu du Txurruk Gazteako '2 Positive' saioan.

Familiaren sorpresa ere jaso du Nøgeneko abeslariak.


Saioa Alkaiza: Yolanda Barcina

13 TVko El Cascabel saioan egon da Yolanda Barcina. Eta 13TV ezagutzen ez duenarentzat aipa dezagun, TDT Party hedabide taldekoa dela. Alegia, Intereconomiaren jabe berarena.

Testuingurua ulertuta, segi dezagun bada. Hor azaltzen da Barcina, hurkoaren fatxa nibela elikatzeko programan. Eta zein gai hartuko, eta hezkuntza. Orain, polemika bizi dagoela.

Honako hitz hauek bota zituen, Barcinak (Bota. Ahoskatu eta esan hitzak gehiegi esatea liratekeelako halako astakeriei izena jartzeko)

Hau esan zuen, hitzez hitz:

“Ez gara ari jasotzen euskarazko eskaera handiagoa beste hizkuntza bat eskaintzen ari garelako, ingelesa. Apustu handia egiten ari gara. Horregatik, lehen Nafarroako Parlamentuak eskatzen ziguna baino gutxiago egin behar izan dugu D ereduarengatik”

To eta no! Gutxiago egiten ari direla onartu. Eta ingelesaren alde, “apustu handia”. Eta zuri-beltzeko garaikoak behar luketen kontertulianoek baietz buruarekin. Euren babesa adieraziz edo.

Hitz egin dezatela gero adoktrinamenduz eta inposizioaz, oso ongi dakita eta zertaz ari diren.


Soralucek 9 milioi euro inbertitu ditu Bergarako ekoizpen planta berrian

Bergarako Soraluce makina-erreminta kooperatibak ekoizpen lantegi berria jarri du martxan Mekolalden. Instalazioa neurri eta potentzia handiko makinen gama berri bat fabrikatzera zuzenduta dago, tamaina handiko piezen mekanizaziorako.

Portal Factory da lantegiaren izena, eta 4.900 metro karratuko azalera erabilgarria dauka, 17 metroko altuera eta 80 tonara arteko garabi ahalmena. Neurri horiekin, Bergarako kooperatibak, makina handiak fabrikatu ahal izango ditu portiko erako arkitekturarekin. Modu horretan, gero eta handiagoa den eskaerari puntako teknologiarekin erantzuteko ahalmena izango du Soralucek.

Instalazioa ezagutzeko aukera

Egunotan, Soraluce Summit 2019 ekitaldia egiten dabiltza, instalazio berria eta Soralucek duen dimentsio teknologikoa ezagutzeko aukera emanez; eta, zapatuan familien eguna izango da: "Langile ohiak, erretiratuak, gaur egungo langileak... etorriko dira. Dibertitzeko unea izango da", azaldu du komunikazio arduradun Maite Riañok.

DannobatGroup-eko kide

Eguneko, 250 bat bezero pasa dira Soralucetik; eta, zapatuan, 500 lagun elkartzea espero dute. Soralucek bost ekoizpen planta dauzka Euskal Herrian; eta, horrez gain, Bikaintasun Zentro bat ere badu Alemanian. Nabarmendu behar da Soraluce DannobatGroup-eko kide dela.


22 azkoitiarrek hartu dute parte Getaria-Zarautz itsas zeharkaldian

3000 parte hartzaile inguruk hartu zuten parte atzo jokatu zen 48. Getaria-Zarautz Itsas Zeharkaldian. 22 azkoitiarrek bete zuten Getaria eta Zarautz bitarteko uretako bidea.

Gizonezkoetan Xabier Barquero izan zen lehen azkoitiarra —00:41:36—, eta emakumezkoetan, Haizea Ribera —00:46:19— izan ziren. Gizonezkoetan, bigarrena, Rafa Sudupe izan zen —00:42:01— eta hirugarrena Unai Amenabar —00:42:51—. Emakumezkoetan, Riberaren atzetik sailkatu zen Ihintza Urain —00:46:59—, eta hirugarrena Miren Aizpuru —00:52:59—. Zarauzko Hitzak atzoko probaren inguruko argazkiak bildu ditu.


Galde-eskeak

Joan den astean sei galdera jaso nituen Berria egunkaritik, egunean bat, eta nik txintxo-txintxo erantzun Galde-eskeak atalean argitaratzeko. Berriaren edizio elektronikoan ezin zirenez ikusi, hona dakartzat, sarean ere ager daitezen.

Medikuak esan dit minbizia dudala kronika osatuta, hasierara jo eta zer pentsatzen duzu orain orduan idatzitakoaz? (Iñaki Galparsoso)

Asmatu egin nuela erabaki nuenean idaztea nire gaixotasunaren gainean. Nik asko irabazi dut erabaki horri esker. Izan ere, idazteak lagundu zidan hasierako mamuak menderatzen. Baita pentsamenduak antolatzen eta lagunak egiten ere. Jendea konturatu zen bihotzetik hitz egiten nuela, eta askok halaxe erantzun. Elkartasuna oparitu zidaten, babesa eta maitasuna.

Horrez gain, somatzen hasia naiz zenbait jenderi oso lagungarri izan zaiola nire liburua, eta horri esker orain lehen baino indartsuago egingo diotela aurre minbiziak eragindako minari.

Beraz, atzera egiteko aukera izango banu, berriro erabakiko nuke nire gaixotasunaren gorabeherak partekatzea irakurleekin. (2005.04.05)

Zer suposatu dizu Internet zure egoera pertsonalaren lekuko bihurtzeak? (Ane Garmendia)

Nire kasuan, Internet izan da baliabide bat jende askorengana iristeko. Internetek, eta zehazkiago esanda Sustatu.com-ek, aukera eman dit jendearekin elkarrizketa sortzeko, minbiziaren inguruan hitz egiteko.

Elkarrizketa horretan, biluzik agertu nintzen askoren aurrean, baina Internetek ez ninduen biluztu, minbiziak baizik. Beraz, erabaki nuen agertzea gaixotasunak utzi ninduen moduan, ezer ezkutatu barik. Trukean, berriz, jendeak animoa eman dit, indarra aurrera egiteko.

Gaixotasunak etxean nindukala, bestalde, Internet izan da leiho bat irekita mundura, eta horri esker harremanetan izan naiz jende askorekin. Beraz, plaza eta leiho izan da niretzat Internet, sendaleku eta atsedentoki. (2005.04.06)

Minbiziari aurre egin eta onik atera ondoren, nola begiratzen diozu bizitzari? (Monika Etxaide)

Bizitzari begiratzen diot opari bat bailitzan, gaixotu nintzenetik eman zaidan bigarren aukera bat bezala. Eta berriro sumatzen dudanean Herio dantzan nire inguruan (halaxe sumatu nuen lehen aldiz ospitaleratu nindutenean, eta ikaratu egin nintzen), aurpegira begiratuko diot, lasai, onartua baitut nire egunak gutxi izan daitezkeela.

Baina ordu hori iritsi bitartean ahaleginduko naiz bizitza gozatzen eta aprobetxatzen, opari ederregia baita ez aprobetxatzeko. Familia eta lagun zoragarriak ditut, maite ditut oso, eta beraiek ematen didate indarra aurrera egiteko. Eta, noski, prest nago berriro gaixotzen banaiz ostera ere borroka egiteko, batak ez du-eta kentzen bestea. (2005.04.07)

Zein irakaspen nagusi atera duzu igaro duzun ataka larri horretatik? (Argi Goikolea)

Ikasi dut ona dela Heriori begietara begiratzea. Ikasi dut, halaber, bizitzak merezi duela, lotura asko ditugula hemen, zein baino zein ederragoak. Ikasi dut denok dugula kemena egoera zailei aurre egiteko, baina asmatu egin behar dugula barne indar hori bilatzen eta erabiltzen. Ikasi dut, orobat, ona dela partekatzea besteekin gaixotasunaren gorabeherak, pozak eta penak. Ikasi dut familia eta lagunak helduleku paregabeak direla ataka gaiztoetatik irteteko. Ikasi dut, azkenik, egoera txar guztiek dutela alde positibo bat, eta merezi duela alde horiek indartzea.

Hainbat gauza ikasi dut, eta, zorionez, ikasten ari naiz oraindik ere. (2005.04.08)

Munduan gero eta hedatuago dago Blogaren kultura, eta kazetari asko ere hasi dira horretan, baita euskaldunon artean ere. Kazetaritzan aldaketa ekarriko al du Blogaren kulturak? (Tomas Errasti)

Uste dut baietz, zeren blogak hautsi egiten du kazetaritzaren inguruko monopolioa, eta blogari guztiok bihurtzen gaitu berriemaile, kazetari eta iritziemaile. Eta horrek sakon eragin lezake nola ulertzen dugun komunikazioa.

Donostiako azken Zinemaldian, hantxe izan ziren zenbait blogari, kazetaritza lanak egiten. Baita Ibarretxe plana onartu zen egunean, Eusko Legebiltzarrean. Politikariak ere igo egin dira gurdi horretara.

Blogintza hasi baino ez da egin, baina dagoeneko hasi da hedatzen eta indartzen: moblogak (blogak sakelako telefonoen bidez eginak), edo podcastinak (soinu grabazioak blogean txertatuak) dira horren adibide. Hiritarrok aprobetxatu egin behar aukera hau. (2005.04.09)

Arrasate inguruko proiektu mediatikoaren bultzatzaile izanda, kazetaritza lanaren falta sumatzen duzu? (Oihana Artazkoz)

Ez. Arrasaten nenbilenean intentsitate handiz egiten nuen lan, erlojuaren kontra. Orain, berriz, modu lasaiagoan lantzen dut kazetaritza, besteak beste, tartekatzen dudalako beste lan mota batzuekin.

Komunikazioaz arduratzen naiz Mondragon Unibertsitatearen Humanitate Fakultatean, kanpo eta barne komunikazioa lantzen ditut han. Gainera, talde batean nabil, Humanitateak eta Komunikazioa ikasketak prestatzen. Eta nire denbora librean, blog bat daukat, Faroa, eta hor ia egunero idazten dut zerbait

Beraz, kazetaritzan dihardut, baina beste modu batean. (2005.04.10)


Ordubete lehenago irekiko da leihatila

Leihatilan erreserbatutako sarrerak jaso edo berriak erosteko aukera egongo da.

Gaur arratsaldeko 16:00etan eta 18:30ean, Tolosako Leidor antzokian, izango dira Pirritx, Porrotx eta Marimotots-en Musua emanaldiaren bi saioak.

Azken sarrerak geratzen dira salgai eta saioak baino ordu bete lehenago irekiko dira leihatilak. Eserleku zenbakituak izango dira eta bakoitzaren salneurria 8 eurokoa izango da.

Bertara sartzeko ateak berriz, ordu erdi bat lehenago irekiko dira.


Abortuaren legea aldatzeko lehen urratsa egin du Espainiako Gobernuak

16 eta 17 urteko emakumeek gurasoen baimenik gabe aborta dezaten debekatzeko, lege proposamena erregistratu du PPk Espainiako Kongresuan.

Bi artikulu baino ez dauzka abortuaren legea aldatzeko lege proposamenak. PSOEren gobernuak 2010ean onartutako arauko puntuetako bat moldatzea izango dute xede: 16 eta 17 urteko emakumeek gurasoen baimena eduki beharko dute haurdunaldia eten ahal izateko —egun ez dute baimenik behar, baina gurasoak jakinaren gainean jarri behar dituzte, gazteek bortizkeria jasan dezaketenean izan ezik—.

Azken hiru urteotan eztabaida handia eragin du abortuaren legearen erreformak PPren barruan. Justizia ministro ohi Alberto Ruiz Gallardonen egitasmo izarra izan da: 1985ekoa baino lege murriztaileagoa aurkeztu zuen 2013ko abenduan, baina, ados jarri ezinda, proiektua alboratu egin zuen gobernuak iazko udan, eta dimisioa eman zuen ministroak irailean. Erreforma mugatuago bati ekingo dio orain PPk: epeen sisteman ez du eragingo —haurdunaldiaren hamalaugarren astera arte libreki eta azalpenik eman gabe aborta daiteke Hego Euskal Herrian—, baina adingabeei gurasoen baimena eskatuko die abortatzeko.

EAJko diputatu Joseba Andoni Agirretxeak azaldu du alderdi horrek aztertu egingo duela proposatutako aldaketa. Gogorarazi du EAJk indarrean dagoen Abortu Legea babestu zuela baina desadostasunak agertu zituela orain PPk aldatu asmo duen puntuetan.

PPren talde parlamentarioak aurkeztu du erreforma, Kongresuan, baina Espainiako Osasun eta Berdintasun ministro Alfonso Alonsok iragarri du, elkarrizketa batean. “Hauteskunde programako berariazko konpromiso bat beteko du erreformak”, adierazi du. Gogora ekarri du, halere, Espainiako Auzitegi Konstituzionalak ebazteke dituela PPk 2010eko legeari jarritako helegiteak: “Konstituzionalaren doktrina zuzentzen ez den arte, gaia ez da itxita egongo”.

PPko bozeramaile Rafael Hernandok ere esan du “gizarte adostasuna” bilatzeko asmoa duela ekinbideak. Eztabaidari azkar ekiteko asmoa ere berretsi du: martxoa amaitu baino lehen onartu nahi dute lege proposamena.


Uztaberria hemen da. Errigorako kide Igor Astibiak kanpainaren berri eman digu


Kuota kobratzen ibiliko dira gaur auzoan barrena

Osinaga auzo elkarteak jakinarazi du asteburu honetan, atzo eta gaur, kuota kobratzen ibiliko direla, etxez etxe. 10 €ko kuota da eta etxean ez egotekotan, bizilagunen bati uzteko eskatu dute


Bake lantaldeak EAJ eta EH Bildurekin segituko du, baina jarduna "egokituta"

Urkulluk atzo goizean esan zuen lantaldea biek hastea "lubakiak sortzea" izango zela. Gero, EAJren jarrera aldaketaren berri izan zen: segitu egingo dutela iragarri zuen. Mintegik eta Egibarrek berretsi dute irekita dagoela, eta ulertezintzat jo dute PSE-EE ez egotea. Lana "berrikusiko" dute, eta ez dute zehaztu hurrengo bilerarako egunik.


Tradizioa gazteentzat

Francisco Abad medikuak sukaldaritza tradizionalaren gakoak bildu ditu liburu batean; gazteentzat da.


Haizea Ziluaga eta Fernando Arburua 11/13 auzian epaituko dituzte

Euskal presoen eskubideen defentsan lan egiten duten 47 euskal herritar epaituko dituzte irailean hasiko den auzian

47 horien artean daude Haizea Ziluaga Larreategi abokatu aranztarra eta presoei osasun arreta eskaintzen dien Jaiki Hadi elkarteko Fernando Arburua Iparragirre zugarramurdiarra. Bientzat hamaika urteko espetxe zigorra eskatu du fiskalak.

Talde terroristan parte hartzea leporatuta, 47 euskal herritar epaituko dituzte irailaren 16an Espainiako Auzitegi Nazionalean hasiko den epaiketan. Hainbat arlotako herritarrak dira 11/13 auzian epaituko dituztenak: osasun arloko profesionalak, abokatuak, euskal presoen eskubideen defentsan aritzen diren taldeetan dabiltzanak... Eta horien artean, Haizea Ziluaga Larreategi aranztarra eta Fernando Arburua Iparragirre zugarramurdiarra.

Arburua osasun asistentzia ematen dien Jaiki Hadi elkarteko kidea da eta fiskalak 11 urteko kartzela zigorra eskatu du beretzat. Ziluaga, berriz, abokatua da lanbidez, gaur egun, euskal preso politikoen defentsan aritzeaz gain, errefuxiatuen abokatu lanetan ari dena. Hain zuzen, presoen defentsan aritzeagatik inputatu dute eta fiskalak 11 urteko espetxe-zigorra eskatu du beretzat ere.

Epaiketaren aitzinean, hainbat mobilizazio egitekoak dira. Irailaren 14an, adibidez, manifestazioa deitu dute Bilbon. Irailaren 7an, berriz, epaiketa salatu eta Ziluagari elkartasuna adierazteko eguna izanen dute Arantzan.


"Denak Pariserat" joateko autobusa antolatu da Usurbilen

Abenduaren 9an, “Denak Pariserat”. Hortxe euskal herritarrei luzatu zaien gonbita. Euskal presoei aplikatzen zaizkien salbuespenezko neurriak aplikatzeari utzi eta haien zein haien senideen eskubideen aldeko inoizko mobilizazio handiena izatea nahi dute Bakearen Artisauek Frantziako hiriburuan deitu dutena.

Frantziako Gobernua ere Euskal Herriko bake prozesuan inplika dadila eskatuko da Parisko kaleetan. Milaka lagun espero dira bertan. Asko trenez joango dira, baina beste hainbat Euskal Herritik irtengo dira autobusetan. Usurbildik ere bus zerbitzua antolatu dute. Aitzagan eman dezakezue izena.

Mobilizazioa girotzeko ekitaldia burutu zuten frontoian aurreko larunbatean.

Informazio gehiago: artisansdelapaix.eus


Emakumeek diskriminatuta jarraitzen dute munduaren zati handi batean

NBEren arabera, genero berdintasuna lortzeko aurrerapenak egin arren, munduan oraindik 603 milioi emakume etxeko indarkeria krimentzat jotzen ez den Estatuetan bizi dira.

Emakumeek diskriminatuta jarraitzen dute munduko zati handi batean, genero berdintasunak duela gutxi hainbat herrialdetan aurrerapenak egin izan arren, ohartarazi du gaur Nazio Batuen Erakundeak (NBE) Emakumeak egin duen lehenengo munduko txostenak.

Txostenaren arabera, etxeko indarkeria 125 herrialdetan delitutzat jotzen den arren, munduan oraindik 603 milioi emakume krimentzat hartzen ez den Estatuetan bizi dira. Halaber, 2.600 milioi emakume, senarragatik bortxatua izatea krimen bat bezala hartzen ez den lekuetan bizi dira.

Lan-munduari dagokionez, NBE Emakumeen txostenak honako hau salatu du: gizonezkoen eta emakumezkoen arteko soldatetan berdintasuna egotearen aldeko legeria 117 herrialdek izan arren, "praktikan, herrialde batzuetan emakumeek gizonek baino %30 gutxiago kobratzen jarraitzen dute".

Analisiak 600 milioi emakume (emakumeen lanerako indarraren %53a) lanpostu zaurgarrietan daudela ziurtatu du, hau da, lan-munduko legeen babesik jaso gabe.

Bizitza publikoari dagokionez, NBEk parlamentuetan orain emakume “askoz ere gehiago” daudela esan du, eta horren adibide jarri ditu ondorengo hauek: Ruanda, Nepal eta Espainia. Hala eta guztiz ere, estatu gehienetan emakume parlamentariak %30 baino gutxiago direla gaineratu du.

NBE Emakumeak urte honen hasieran jarri zen martxan, eta orain egindako lana burututako lehena izan da. Munduko Gobernuei “premiazko neurriak” hartzeko eskatu die “emakumeak geroz eta pobreago izaten eta munduko herrialde guztietan gizonezkoek baino botere gutxiago edukitzen” ez jarraitzeko.


Donostian izango da 'Ahotsak' saioaren final handia, gaur gauean

Saiotik pasatu diren zortzi abesbatza onenak arituko dira nor baino nor gehiago programaren lehen edizioko final honetan.

'Ahotsak' saioko finala eskainiko da gaur, 22:00etan, ETB1en eta eitb.eus-en. Donostian jokatuko da final handia, Julian Iantzik eta Hibai Etxeberriak aurkeztuta.

Hasi ziren 24 abesbatzen artean, zortzi iritsi dira finalera, punta-puntakoak. Orain arteko saioetako irabazleak aurrez aurre ikusteko aukera izango da: Hernaniko Dakapo, Iruñeko Paz de Ziganda, Ugaoko Sarea, Etxarri Aranazko abesbatza, Errenteriako Dizdizka, Leioako Doniene, Basauriko Zirzira eta Bilboko Bilbotxeros.

Hurrengo astelehenean, azaroaren 4an, nobedade asko ekarriko dituen 'Ahotsak'en bigarren denboraldia abiatuko da.


Elezkano anaien aurka lehiatuko dira iurretarrak

\'Berria\' txapelketako final zortzirenetan daude

‘Berria’ txapelketako final zortzirenetan daude.

Berria pilota txapelketan Durangaldeak Iurretako Olaburu kluba du ordezkari bakarra. Lehenengo kanporaketan Alegiako Intxaurre kanporatu dute eta final zortzirenetan Galdakao izango dute arerio. Kontrario beldurgarria da Elezkano anaiek bertan jokatzen dutela kontuan hartuz gero.

Kadeteetako lehia irabaztea da gakoa. Gazteetan lan zailak izango dituzte, tartean Elezkano II.a dela. Nagusietan jokatzeko Lezamako Aurtenetxe-Bilbao bikotea fitxatu du Olaburuk; txapelketak fitxaketa bi ahalbidetzen ditu. Kanporaketa otsailaren 10ean jokatuko dute Galdakaon.


Milan-San Remo eta Cordoba-Eibar larunbateko eskaintzak ''Kirolez Kirol'' saioan

Halaber, zesta Torneoaren finala izango da ikusgai Hondarribitik

Larunbathonetan, ETB-1en "Kirolez Kirol" saioak txirrindularitza, futbola eta pilotaeskainiko du Mikel Olazabalen eskutik. Hasteko, 15:15eatik aurrera Milan-SanRemo proba eskainiko da eta Fermin Aramendi eta Xabier Usabiagak emango dutelasterketaren berri.

Ondoren, berriz,Hondarribiatik zuzenean zestako Enpresen arteko I Master Txapelketaren finalaeskainiko da. Koldo Aldalur eta Javier Aramendik izango dira berriemaile.

Futbolaren tarteaizango da 18:30ean. Igor Sarriegik eta Naxari Altunak Kordoba-Eibarnorgehiagoka eskainiko dute.

Hauek izango dira saioaren eduki nagusiak, baina eguneko beste kirolalbiste batzuen berri ere izango da. Halaber 23:50ean "Kirolez Kirol"ek leihoazabalduko du eta Vila Real-Athletick partidaren laburpena emateko.


UPNk Nafarroako herri handienetako alkatetzak galdu ditu

Cintruenigori soilik eutsi dio. EH Bilduk eskuratu ditu UPNk galdutako alkatetza asko, tartean, Iruñea, Lizarra, Barañain eta Tafalla.

Gaur udal berriak osatu dituzte Nafarroan eta UPNren eta PSNren gainbehera gauzatu da; izan ere, bi alderdiek Nafarroako herri nagusietako alkatetzak galdu dituzte eta EH Bilduk, berriz, herri handi askotan aginduko du.

Maiatzaren 24ko udal eta foru hauteskundeetan EH Bildu izan zen garaile Nafarroan; zehazki, 297 zinegotzi lortu zituen (113 gehiago), UPNk 281 zinegotzi (41 gutxiago) eta PSNk 208 (31 gutxiago).

Gaurtik aurrera EH Bilduk izango du aginte-makila Iruñan; izan ere, Geroa Baiko, Aranzadi hautagaitzako eta I-Eko zinegotzien babesari esker EH Bilduko Joseba Asiron izango da alkate berria.

Halaber, koalizio abertzaleak beste alderdi batzuekin egindako itunei esker Lizarran eta Iruñerriko herri nagusienetan -Barañain kasu- aginduko du. Maiatzaren 24ko hauteskundeetan bai Lizarran eta baita Barañainen ere UPNren zerrenda izan zen bozkatuena. Lizarran EH Bilduko Koldo Leoz aukeratu dute alkate, EH Bilduren, Ahora plataformaren eta Geroa Bairen botoei esker. Horrenbestez, agintea kendu dio azken bi legegintzaldietan herria gobernatu duen UPNri.

Tradizionalki sozialisten gotorleku izan den Antsoaingo udalean ere EH Bilduko alkatea izango da eta gauza bera gertatu da orain arte UPNren eskuetan zegoen Tafallarekin ere. EH Bilduko Arturo Goldazarena aukeratu dute Tafallako alkate koalizioko zinegotzien babesarekin soilik. Bestalde, Atarrabia, Berriozar eta Baztan herrietako alkatetzei eutsi die koalizio abertzaleak.

Izquierda-Ezkerrak (I-E) orain arte zuen ordezkaritza hobetzea lortu du eta aurrerantzean Eneko Larrarte izango da Tuterako alkatea sozialisten eta independenteen babesari esker.

UPNk Erriberako alkatetza gehienak galdu ditu, tartean, herri handienak. Are gehiago, Cintruenigori soilik eutsi dio. Bestalde, PSNk San Adrian, Azagra eta Carcar herrietako aginteari eutsi dio.

Bestalde, Geroa Baik Iruñerriko Egues eta Zizur herrietako alkatetzak eskuratu ditu beste alderdiekin egindako itunei esker. Gainera, Altsasun eta Lesakan Geroa Baiko alkatea izango dute zerrenda bozkatuena izan ostean eta baita Auritzen ere, aurkeztutako zerrenda bakarra izaki.

Ahal Dugu alderdiak ere ordezkaritza izango du Nafarroako udaletan eta, esaterako, Burlatako alkatea Ahal Duguk babestutako plataformakoa izango da.


Alta eman diote Izar Sara Majarenas presoaren alabari

Ustez aitak eraso egin zion haurtxoari, urtarrilaren 15ean, Benifaion (Valentzia). Majarenas berehala aske uztea eskatu du Sortuk, zigorraren hiru laurdenak bete baititu.

Izar Sara Majarenas presoaren alabak senda-agiria jaso du, Sortuk ohar baten bidez jakinarazi duenez, urtarrilaren 15ean Benifaion (Valentzia) ustez aitak eraso egin ostean.

Izar ospitalera eraman zutenean, sabelean, bizkarrean eta besoetan zauriak zituen jasotako sastaden ondorioz, eta birika bat zulatuta.

Hala, Sortuk "amaren berehalako askatasuna" eskatu du; batetik, "une berezi honetan alabaren zaintza egokia bermatu dadin beharrezkoa delako, eta, bestetik, zigorraren hiru laurdenak beteta dtuelako.

"Legedia arruntari jarraikiz", Sorturen arabera, Majarenasek "kalean beharko luke".

_________________________

Tratu txarrak pairatzen badituzu edo kasuren bat ezagutzen baduzu, kontuan hartu gida honetako aholkuak edota deitu telefono hauetako batera: 900 840 111 (Euskadin) edo 016 (Estatu osoan); doakoak dira eta ez dute arrastorik uzten fakturan.


Iurretarrak "mespretxatu eta iraintzeari" uzteko eskatu dio PSE-EEk Agustin Ruizi

Bizkaiko Txirrindularitza Federazioko presidentea eta Emakumeen Birako antolatzaileetakoa den Agustin Ruizen iritzi artikuluaren aurrean “erabat haserre” daude sozialistak: “Iurretarengatik esan duen guztia gezurra da. Egin dezakeen gutxiena bizilagunei barkamena eskatzea da”.

Agustin Ruizen iritzi artikuluaren aurrean iurretarrak “mespretxatu eta iraintzeari” uzteko eskatu dio Iurretako PSE-EEk. Marian Muñoz bozeramaile sozialistak “errespetua” eta “bere jarrera zein berbak zuzentzeko” eskatu dizkio: “Iurretagatik esan duen guztia gezurra da”, baieztatu du: “Ruizek probari ematen diogun bultzada mespretxatzen du eta gainera iraindu egiten gaitu. Onartezina da eta egin dezakeen gutxiena bizilagunei barkamena eskatzea da”.

“Iurreta da, alde handiz, proba antolatu dadin ekonomikoki eta materialei dagokionez gehien ematen duen herria, 30.000 bat euro”. Muñozen esanetan, “proba honekiko gure apustua, lana eta maitasuna ukaezina da. Udaletik, eta beraz bizilagun denen diruagaz, Emakumeen Bira emakumeen munduko probarik onenetakoa izan dadin lan egin da; ez bizilagunek ez proba honen antolatzaileek ez dugu irainik merezi”. Azkenean, Muñozek dioenez herritarren artean eragin duen “haserrearen” bozgorailua da eta Udalak Biraren zerbitzura utzitako azpiegiturak gogoratu ditu: “Kultur etxea, Goiuria kultur gunea, hesiak, udaltzaingoko eta garbiketako zerbitzu bereziak, eszenatokia, bulego materiala… horri 16.000 euroko dotazio ekonomikoa gehitu behar zaio, denok ordaintzen dugun dirua”.

Ruizek Iurretako lasterketan ikusle gutxi batzen zela salatu zuen. Ildo horretatik, Muñozek galdetzen dio ea herriak “ez ote zuen merezi, gutxienez, probako etapa bat eta ez atarikoa bakarrik”.

Azkenik EAJren gobernu taldeari "bere bizilagunen duintasuna" defendatzeko eskatu dio eta "merezi duen errespetua exijitu" dezala.

Agustin Ruizen erantzuna: "Esandako dena berresten dugu"

Agustin Ruizek ohar bat bidali du PSE-EEren kritikei erantzuteko. Honela dio:

“Ez bakarrik ez diegu Iurretako bizilagunei barkamenik eskatuko, baizik eta gutunean esandako dena berresten dugu. Urteetan isildu egin gara politikoki zuzena denari eusteko, baina amaitu da. Gauzei diren moduan deituko diegu, eta beste egun batean ere isildu barik.

Urte askoan, lasterketa Iurretako Maspe kalean hasi eta amaitu izan da, eta gutunean esaten nuen moduan, gure lagunak eta gutxi gehiago zeuden. Horixe zen Iurretako bizilagunen probarekiko interesa.

Azken aldi bietan, Iurretako alkatearen iradokizuna kontuan hartu dugu lasterketa herrigune barruan sartuz, jende gehiago batu zedin saiatzeko. Baina ezta horrela ere.

Patxik eta biok, garen modukoak izanda, Durangokoak eta ez Iurretakoak, ahal duguna eta gehiago egin dugu, dena behar zen moduan lotuta egon zedin. Arduraren arduraz, gau asko lorik egin barik igaro ditugu. Hesiak batetik bestera eraman ditugu, egunean 12 ordu baino gehiago eman ditugu lanean dohakabeen moduan, eta ez dugu onartuko inork barkamena eskatu behar dugula exijitzea, ez dutelako merezi”.


Umeen danborradan izena emateko aukera dago apirilaren 25etik aurrera

San Juan jaien aurretik urtero egiten den umeen danborradari begira lanean ari da SUDC elkartea. Jakinarazi dutenez, izena eman ahalko da apirilaren 25ean hasi eta plazak bukatu arte. Nafarroa etorbideko 23. zenbakian dagoen SUDCeko egoitzan eman beharko da izena, astelehenetik egubakoitzera, 16:30etik 18:00etara. Pertsona bakoitzak hiru ume apuntatu ahal izango ditu gehienez.


Anne Yanci saritua

Bertze saridun bat izan da eskolan. 8 urterekin, Anne Yancik Miranda de Argako Euskararen Lagunak Elkarteak antolatzen duen ipuin lehiaketan hirugarren saria jaso du Maider eta Pedro izeneko ipuinarekin.


EAJk ez du jarraituko 2016ko aurrekontu partehartzaileetan

EAJ-PNV Udal taldeak ez du jarraituko 2016ko aurrekontu partehartzaileetan, eta hala jakinarazi du taldeak berak prentsa ohar bitartez. Talde jeltzaleak adierazi duenez, prozesuaren «desnaturalizazioa bizitzen ari gara», izan ere, «gezur batean bihurtu dela uste dugu, atez atekoa kentzeko edo horri buruz galdetzeko herritarren eskaeren aurretik, Bilduren irizpide politikoak jarri direlako».

Gainera, beste gaien aurrean berdin jokatuko luketela onartu dute: «gure planteamendua berbera izango litzateke irizpide politikoengatik kanpoan beste proposamen batzuk geratuko balira».

Izan ere, prentsa oharrean EAJ-PNVk galdera bat egiten du: «alderdi politiko baten irizpide politikoek herritarren eskaeren gainetik egon behar dute udal ordezkaritza duten alderdi politiko guztiek martxan jarritako prozesu partehartzaile batean?». EAJ-PNVko Udal taldeak dio ezetz.

Prozesuarekin ados

Dena den, diote prozesuarekin eta honek jartzen dituen baldintzekin ados egon direla urtero, hau da, 500.000 euroko balioa baino gutxiagoko proposamenak egitea, udal eskumena izatea eta horiek bozkatzea ondoren exekutatu ahal izateko.


Bihar 23:00etan geldituko dute Garoña

Espainiako Gobernuak atzera egiten badu energia sektorearen erreforman, prest daude berriz martxan jartzeko

Santa Maria de Garoñako zentral nuklearrak (Burgos, Espainia) badu, azkenean, geratzeko eguna: bihar, gaueko hamaiketan. Atzo iluntzean baieztatu zuen albistea zentralaren jabeak, Nuclenorrek—Endesak eta Iberdrolak kontrolatzen dute, erdi bana—. Urtarrilaren 1etik aurrera ezarriko dituzten zergak ez ordaintzeko hartu du erabakia.

Nuclenorreko administrazio kontseiluak atzo egin zuen bilera, eta ondoren eman zuen albistea. Espainiako Gobernua energia sektorearen erreforma egiten ari da, eta datorren urtetik aurrera ordaindu beharko dituen zergak «galera handiak» eragingo dizkiola esan du Nuclenorrek, eta horregatik erabaki duela zentrala bihar geratzea eta abenduaren 31 baino lehen ixtea. Herenegun egin zion horretarako eskaria Espainiako Segurtasun Nuklearrerako Kontseiluari. Langileei, berriz, duela egun batzuk esan zieten gelditzeko prestatzeko.

Zehazki, aste honetan onartu du Espainiako Senatuak Iraunkortasun Energetikorako Zerga Neurrien lege egitasmoa. Horren arabera, zentral nuklearretan sortutako hondakinengatik eta gastatutako erregaiengatik zerga bereziak ordaindu beharko dituzte jabeek.

Garoñako nukleoaren barruan 400 erregai xafla daude, eta horiek 70 tona hondakin nuklear sor ditzakete, hau da, 70.000 kilogramo. Horrenbestez, Nuclenorren kalkuluen arabera, datorren urtean 153 milioi euro ordaindu beharko lituzke zerga horiengatik. Gainera, Garoñan 120 milioi euroren inbertsioak egin behar lituzke irekita jarraitu ahal izateko. Espainiako Segurtasun Nuklearrerako Kontseiluak agindutako hobekuntzen kostua da hori.

Zergak urtarrilaren 1ean jarriko direnez indarrean, ahalik eta azkarren hartu du zentrala geratzeko erabakia. Bihar geratuta, gastatutako erregaia erreaktore nuklearretik ateratzeko modua izango du, baita hondakinak ateratzeko ere. Erregaia ur andeletara eramango dute. Hala, ez ditu zerga berriak ordaintzeko betebeharrik izango.

Itxiera, baina baldintzekin

Berez, datorren urteko uztailaren 6rako du ixteko eguna Garoñak. Baina bihartik aurrera geratzeko erabakiaren berri ematen duen oharrean «behin betiko itxiera» hitzak erabiltzen ditu Nuclenorrek. Hori bai, nabarmentzen du zentrala berriz jar daitekeela martxan, eta hala egingo duela Espainiako Gobernuak erreforma energetikoa orain dagoen moduan onartzen badu. Senatuaren baiezkoa jaso ostean, Espainiako Kongresuak asteazkenean eztabaidatuko du erreformaren gainean.

Irailaren 6an bukatu zitzaion jarduera baimena luzatzeko eskaria egin ahal izateko epea Nuclenorri. 2019ra arte jarduteko aukera galdu zuen orduan. Jose Manuel Soria Industria ministroak, dena den, behin baino gehiagotan esan du PPren borondatea zentralak irekita jarraitzea dela eta ez duela Nuclenorren jarrera ulertzen. Gainera, duela egun batzuk, Espainiako Konstituzioaren ospakizunean, esan zuen negoziatzen ari zirela Garoñak irekita jarrai dezan.


Laukoak uste du epaiak agerian utzi duela Ikurren Legearen defizita

Legea aldatzeko konpromisoa hartu dute EH Bilduk, Geroa Baik, Ahal Dugu-k eta Ezkerrak.


Iñaki Ruiz Mendi Lasterketari buruzko "balorazio positiboa" egin dute

“Balorazio positiboa” egin dute Iñaki Ruiz Mendi Lasterketako VII. Edizioko antolatzaileek aurtengoak emandakoari buruz. “Parte-hartzaileak gustura” egon zirela diote eta “lasterketa ondo joan” zela. Hori bai, parte-hartzaile aldetik kopurua gutxitu egin dela-eta, datorren urtera begira hura handitzeko “gauza batzuk pentsatzen” badabiltzala aditzera eman dute.

"Lasterketa ondo joan zen. Hori bai, parte-hartzea jaitsi egin da, 65 lagun helmugaratu ziren. Eta datorren urteei begira bagaude pentsatzen gauza batzuk parte-hartzea igotzeko. Ikusten ere, orain arteko urteetan baino jende gutxiago egon zela igarri genuen. Hala ere, parte-hartzaileen balorazioa ona izan da. Urtero galdetzen diegu. Joan den urtean irabazi zuen bera etorri da eta aurten ere irabazi egin du. Jendea orokorrean gustura egoten da. Aurten, akaso, beroarengatik kexu ziren apur bat, baina ibilbidea oso polita dela diote, anoak ondo egon zirela eta antolakuntza aldetik ez da egon arazorik”.

Berba horiekin baloratu du, oro har, domekan gauzatutako lasterketa Koldo Azkorbebeitiak, lasterketaren antolatzaile den Soraluze, mugituz! ekimeneko kideetako batek.

Neska gehiago

Halaber, hark modu positiboan baloratu du neska parte-hartzaileen kopurua igo izana: “14 izan ziren neskak. Datu positiboa da hori, nesken parte-hartzea gora doalako, eta zorionez, aurten soraluzetar batek ere parte hartu du: Cris Jacasek”, esan dio Plaentxia.eus atariari.

Bukatzeko, anekdotatxoa izan zutela ere kontatu du Azkorbebeitiak, behi batzuek ia ihes egin zutela-eta: “Behi batzuekin arazo txikia izan genuen; ia bidera ihes egin zuten. Lortu genuen ihes ez egitea eta gero behien jabeari lagundu zitzaion behiak bere lekura bueltatzen. Ze guk zabaldu eta itxi egiten ditugu erromarak lasterketa hasi eta bukatzean, baina bien bitartean, zaintzen egon beharra dago”, esplikatu zuen.


Motozale bat hil da Basaurin

Motoarekin errepide erdiko hesia jo, eta hil egin da gizon bat Basaurin, Bizkaian. 15:30ean izan du ezbeharra, Eusko Jaurlaritzako Herrizaingo Sailak jakinarazi duenez. 46 urte zituen hildakoak, eta Arrigorriagakoa zen.


Besaiako itzulian parte hartuko dute bertoko txirrindulariek

Gaur hasi eta domekara arte jokatuko da itzulia Kantabrian (Espainia). Iosu Angoitia, Txomin Juaristi, Iñaki Goikoetxea eta Oskar Malaxetxebarriak parte hartuko dute bertan.

Juaristik, Goikoetxeak eta Malaxetxebarriak Bizkaiko selekzioagaz parte hartuko dute. Angoitia, ostera, bere taldeagaz joango da Besaiara.


Ostiralean bukatuko da ibilaldi neurtuan aurrez izena emateko epea

Zestoako Agiro Mendi Taldeak XVII. Ibilaldi Neurtua antolatu du maiatzaren 31rako. Dagoeneko izena emateko aukera jarri dute Internet bidez herrikrossa.com webgunean. Internetez izena emanda 10 euro ordaindu beharko dira. Horretarako aukera maiatzaren 25a arte egongo da. Egunean bertan ere izena eman daiteke, baina 15 euro ordaindu beharko dira.Bi anoa gune jarriko dituzte ibilbidean, jan-edanarekin. Partaide guztiek oroigarri bezala kamiseta bana ere jasoko dute.Bi ibilbideBi ibilbide egongo dira, aukeran. Batetik, luzea: 28 kilometrokoa. Irteera 07:00etan izango da, Zestoako plazatik. Bestetik, motza: 17 kilometrokoa. Irteera hori ere Zestoako plazatik abiatuko da, 07:30ean.


«Gizarteari kolorea falta zaiolako, koloreztatu egiten ditut nire margolanak»

Urnietarra da berez Fernando Santibañez, baina Hernanin bizi da duela urte asko; bere jaioterrian jarri zuen aurreneko erakusketa, gazte zela: «hori izan zen paisaiak besterik ez nituenean margotzen».

Orain, ordea, asko aldatu da bai bera, eta baita bere lanak ere, eta Hernanin jarri ditu lanak aurreneko aldiz: «asko etortzen naiz Biterira, gustatzen zaidalako ikustea kaleko jendeak egiten duena. Eta halako batean gogoa piztu zitzaidan, nire lanak elkartu eta jendeak ikustekoa, ea zer-nolako harrera duten».

Hilaren 24ra arte egongo dira ikusgai Satibañezen margolan eta eskulturak. Arratsaldero izango da Biteriko areto nagusian, 17:00etatik 20:00etara bitarte.

Ehundik gora lan

Erakusketa osatzeko ehundik gora lan elkartu ditu, guztiak azken 2-3 urteetan egindakoak. Bere lanen artean «aniztasun haundia» dagoela onartzen du, eta hain zuzen, estilo ezberdinak ikusteko aukera izango da bertan.

«Amestea gustoko dut, eta horri jarraitzen diot, unean-unean nahi dudan horri», onartzen du. Momentu jakin batean «bihotza ukitzen didan horrek eramaten dit mahai baten gainean eseri eta sortzera».

Esate baterako, margolanen kasuan, orain «gizarteari kolorea falta zaiola uste dut, eta horregatik, koloreztatu egiten ditut nire margolanak».

Baina ez hori bakarrik: «ez naiz fededuna, baina elizak asko gustatzen zaizkit, eta beti bisitatzen ditut, eta kutsu hori nahi gabe nire lanetan transmititzen dut». Baina berak uste du horiek aldatu daitezkeela, eta noski, bere lanetan eragina izan dezakeela.

Arte kontzeptuala

Eskulturei dagokienez, arte kontzeptuala deritzon mugimenduaren barruan daude: «eskultura bakoitzak azalpen bat dauka». Eta horiek azaltzeko prest izango da Santibañez bera, hilaren 24ra arte.


"Giza bizitzak garrantzitsuagoak dira auzo bat askatzea baino"

Mosulgo operazioa aldi baterako geldiarazi du Bagdadek, AEBetako eta Irakeko koalizio militarraren erasoetan hildako zibilen kopuruak asaldura handia eragin baitu nazioartean.


Klasistak ere bai

Eskoletan aurre-matrikula egiteko kanpaina bukatu berria da. Jakina da gurasook onena nahi izaten dugula geure seme-alabentzat; hori dela eta, ikastetxe egokiena hautatzea xede dugu halako epe batean. Gurasoen asmo oneko aukeraketa, bistan denez, balore nagusi batzuen arabera egiten da eta, nola ez, seme-alaben geroa presente dugula.

Baloreak praktikan jartzeko ariketan, baina, lumatza ikusten zaigu: egun, ikastetxea hautatzeko baliatzen den irizpide funtzionaletako bat, dena delako ikastetxean zenbat etorkin dauden jakitean datza. Ondorioz, etorkin gutxien dituzten eskolak gero eta gehiago estimatzen dira bertan jaio garen aita-amon artean.

Haatik, eskola publikoko ikasle etorkinak ez ditugu arrazagatik soilik saihesten; izan ere, etorkina ekonomikoki pobrea den atzerritarra dugu: kanpotik etorritako aberatsari ez deritzogu etorkin. Hortaz, etorkinei izkina egiteko estrategia estatus sozio-ekonomikoari ere badagokio, ohiko sosen aferari; kulturen arteko talkak lotura zuzena baitu sakelen arteko talkarekin. Etxeko hezitzaileok arrazistak ez ezik, klasistak ere bagara.


'Hemen Debagoiena'

Irailaren 7ko programa udan ateratako argazkien inguruko erreportajea egin du Imanol gallegok, eta Amaia Txintxurretak, Txalopintxalo izeneko amantalei buruzkoa. Peñakoba autoeskolako ugazaba Iban Peñakobak gidabaimena ateratzeko dauden zailtasunak azaldu ditu.


Goizuetako Azaro Kulturaleko bigarren asteburua


Eraso eta erailketa matxistei aurre egiteko protokoloa proposatuko dute

Udaleko berdintasun teknikariak eta zinegotziak landu duten proposamena gaurko udalbatzarrean landuko dute. Bilkura 19:00etan hasiko da.

Gaur iluntzean proposatuko du Bilduko gobernuak udaleko gainontzeko alderdiei, eraso eta erailketa matxistei aurre egiteko helburuz, berdintasun teknikariagaz landuriko protokoloa.

Euskal Herrian eta, bereziki, Zaldibarren emakume bat erailtzen dutenean, erabateko gaitzespena adieraztea da protokolo horren helburua, eta herritarren kontzientzia eta erantzuna piztea. Horrela, eta Olaia Araukua berdintasun zinegotziak azaldu duenez, eraso matxisten aurrean erantzuteko hainbat ekimen jasotzen ditu protokoloak. “Oihartzuna eman behar diegu eraso sexisten kontrako adierazpenei: ezin dugu onartu halakorik”.

Udalak Euskal Herrian gertaturiko eraso sexista baten berri jasotzean, Emakumeenganako indarkeria gehiagorik ez lelodun pankarta udaletxean hiru egunez ipini eta gaitzespen kontzentrazioak deitzeko konpromisoa jasotzen du, besteak beste, Bilduk proposatuko duen protokoloak. Bestalde, herriko elkarteei protokoloarekiko atxikipena ere eskatu gura die udalak, “eraso matxistei erantzuteko indarrak batzeko”.

Herri eskolarekin hezkidetza programa finkatuta, mugimendu feminista indartuta eta emakumeen jabekuntza ikastaroak eta tailerrak antolatuta ere, biolentzia sexistaren kontra indarra egiten du Zaldibarko Udalak.


«Herritarrek badakite ondo jan dezaketela, kalitatea badagoela»

Testuinguru sozioekonomikoaren arabera, elikadura ohiturek zenbateraino eragiten duten aztertu nahi izan dute Bilbon. Horretarako, hiru auzo aukeratu dituzte, eta inguruneari argazkiak atera dizkiote.


"Bizi testamendua bidearen hasiera da"

Malusa Barandiaran mediku altsasuarra Duintasunez Hiltzeko Elkarteko kide da. Astelehenean, apirilaren 15ean, elkarteko kide Manuel Eciolaza medikuak hitzaldia eginen du Iortia kultur gunean. Bizi testamentuaz, heriotza duinaz eta eutanasiaz hitz eginen dute


Irrintzi Plaza 2019-10-09

Auzitegi Gorenaren epaia jakin berritan lehen balorazioa eskatu diegu Altsasukoak Aske plataformako Aritz Leozi eta Amaia Amilibia Jon Ander Cob gaztearen amari. Tarantinoren filmak betaurreko moreekin ikusi ditugu Maria Castejonekin. Argia aldizkariaz aritu gara Xabier Letonarekin; Unai Zabaletarekin, berriz, Leitzako berriak jaso ditugu. Aitzo Lasa matematikariarekin ere izan gara unibertsitate publikoan.


‘Koarentena’

Izenburua irakurtzea bakarrik nahikoa da jakiteko nondik norakoa izango den Puntuka honetako idatzia. Ez dut batere gustuko ahotan bolo-bolo dabilen albiste bat hartzea gai leiho honetatik zabaltzeko, nahiago dut berri zaharra izatea, ondua, berrogeialdia pasatzen utzitakoa. Esaterako, joan zen hilean Zaldibarko zabortegiaren kontuak ez aipatzea erabaki nuen, iruditu baitzitzaidan hasierako suak (zabortegikoak eta gaiaren egunerokotasunaren suak), itzalitakoan oraindik ere emango luketela hortaz patxada handiagorekin hitz egiteko aukera. Baina ezin ihes egin bizi dugun giro honetatik, bizitzako egun gogoangarri izango ditugun konfinamenduzko hauetatik, eta aipatu egin behar ditxosozko COVID-19a.

Txinako Wuhandik etorria omen da, eta oraindik nor izan zen lehen kutsatua seguru ez bada ere, badirudi saguzar batetik pertsona batengana “salto” egindako birusa dela. Zientzialariek behin eta berriz abisu emana zuten birusak izango zirela, neurri handi batean, XXI. mendean menderatu beharreko gaixotasunen sortzaile, bakterioek eragindakoak nahiko ezagunak eta, gizarte aurreratuetan, behintzat, sendatzeko modukoak bilakatu baitira.

Birusei aurre egiteko bideetako bat, erabiliena eta eraginkorrena, txertoa da. Txertoa hartu ondoren, gaixotasun jakin baten aurkako antigorputzak sortuko ditugu, eta antigorputz horiek gai izango dira benetako gaixotasunari gogor egin eta menderatzeko. Txertatu gabeak ez ditu antigorputz horiek, eta lan latzagoa izango du borroka horretan. Baina zer gertatzen da birus berri bat agertzen denean, animalia batetik (ugaztun edo hegazti batetik, normalean) gizakiongana salto egin duenean? Horrelakoetan dena da berria, ezezaguna, kontrolatzen zaila, beldur-eragilea…

Gure gizartea zaharra bilakatzen joan da, eta ohikoa da zahartzarora arte bizitzea, baina, tarteka, bizidun ere ez omen den birusen batek oreka hautsi eta nor garen gogorarazten digu. Gure gizarte hedatu, global eta orokorrak beste aurpegi bat erakusten digu orduan, eta izua eragin (neurriz kanpokoa ere bai, agian). Wuhanen duela hainbat urte agertu izan balitz birus berria, ez zatekeen mundura zabalduko, ez behintzat oraingoan egin duen azkartasun eta indarrarekin. Gaur, ordea, hegazkinez, itsasontziz nahiz kamioez iritsi da gugana.

Birus ñimiño batek erakutsi digu, beste behin ere, zein ahula eta hauskorra den gure gizarte (ustez) indartsu hau, eta, bide batez, osasun-alarmaren legea ezarri denean ikusi dugu beste zenbait egituraren ahulezia. Grande Marlaskak, Espainiako Barne ministroak (eta ez beste inork), gobernatuko ditu gure kale hutsak, eta osasunaren izenean hainbat hitz itsusiren oihartzuna entzun beharko dugu: berrogeialdiaren eta konfinamenduaren bakardadea, errekisa edo konfiskazioaren itzal iluna, ebakuazioaren mehatxu urruna, ondasun eta industrietan esku-hartze eta okupazioaren aukera… Erdi brometan esan izan dut elizkizunak debekatutakoan izango zela egoeraren larriaz benetan kezkatzeko unea, eta hori ere ia iritsi zaigu.

Esperimentu psikologiko interesgarria izango da koarentena edo berrogeialdiaren hau, baina jatetxe, taberna eta elkarteak itxita, berbena, desfile eta festak debekatuta, sekula izan den birus tristeena izan liteke oraingoa. Hori bai, lanera joateko aske izango zara, baina lanak libre egingo zaitu ospe txarreko esamoldea da.


1.500 marihuana landare topatu dituzte Legution

Lapurreta bat ikertzen ari zela atzeman ditu Ertzaintzak, industrialde batean.

Ertzaintzak 1.500 marihuana landare atzeman zituen joan den astean Legutioko (Araba) industrialde batean. Ondorioz, zazpi pertsona inputatu ditu, osasun publikoaren aurkako delitu bat egotzita.

Segurtasun Sailak jakinarazi duenez, landareak hainbat sailetan banatuta zeuden, eta argiztatzeko, ureztatzeko eta lehortzeko sistemak zituzten.

Agenteek hilaren 10ean topatu zituzten. Goiain industrialdean hainbat lapurreta egin dituztela ohartarazi zioten EAEko Polizia autonomikoari, eta informazio hori egiaztatzeko bertaratu zen patruila batek atzeman zituen.


Euskarari ttinka goxoa

Gustuko tokian aldaparik ez esaten bada ere, aldapak izan dira, eta ez nolanahikoak gainera. Sei urtez ate asko jo eta gero, Nafarroa Behereko lehen haurtzaindegi euskalduna izango denaren lanak hasi dira. 2019an irekiko ditu ateak Ttinka haurtzaindegiak.

Zaintzaren aldetik hizkuntzarena ez da lehentasuntzar hartzen. Zaintza molde baten atzematea da lehentasuna jendearendako, eurak lanera joan ahal izateko. Beraz, euskaraz ez bada ere, berdin du», azaldu du Leire Bidart Lakarrako (Nafarroa Beherea) euskarazko haurtzaindegiaren proiektua aurrera ateratzeko sortu zuten Ttinka elkarteko kideak.

Hasieratik heziketa euskaldun bat izatea garrantzitsua iruditzen zaio Bidarti, «hizkuntzaren atxikitzeko modu bat da baita ere». Maitena Zubeldia, Gamarten bizi den Ttinka elkarteko beste kidea ere, iritzi berekoa da. Haur txikiena Izurako haurtzaindegian du. Haurtzaindegia elebiduna bada ere, etxera frantsesa sartzen hasi dela kontatu du, «eta horrek etxe bateko giroa aldatzen du». Esanguratsua da Nafarroa Behereko lehen haurtzaindegi euskalduna izango dela Ttinka. Dena euskaraz izango den horri ere bidean oztopoak jarri dizkiote zenbait hautetsik, baina aurrera egin dute, eta, oraindik ere lana egiteko badago ere, heldu den urte hastapenean Lakarrako herriak aspalditik ez duen bizitasuna izango du.

Erabat euskalduna izango dela bermatzen duen labela eskuratu nahi du Ttinkak: B motakoa. Behin langileak hautatuta, berehala galdegiteko asmoa dute. B motako labelak esan nahi du langile guztiak euskaldunak direla eta haurtzaindegiko hizkuntza euskara dela, «euskararentzat beste toki bat segurtatzen dizu», esan du Bidartek. Ipar Euskal Herrian Luma haurtzaindegiak zuen label hori, eta Miarritzeko Ohakoak badu (Lapurdi). Ez da besterik. Beste bi label mota badira: A eta C.

A modeloan gurasoek hautatzen dute zein hizkuntzatan mintzatzen zaien haurrei; langile guztiak elebidunak direla esan nahi du; beraz, haur batzuei euskaraz egiten diete, eta besteei, frantsesez. C modeloan, aldiz, langileen erdiak euskaldunak dira, eta haur guztiekin euskaraz egiten dute, eta beste erdiak frantsesdunak dira; beraz, haur guztiekin frantsesez egiten dute.

Nafarroa Behereko haurtzaindegien artean, Izurakoak A labela du, eta Bankakoa bidean da. Uharte-Garaziko eta Ortzaizeko haurtzaindegiak, baina, ez daude sistema horretan sartuak. «Erraten dute elebidunak direla, baina ez dakigu zer elebitasun mota eskaintzen duten. Erran nahi du ez direla behartuak beti langile euskaldun bat ukaitera», zehaztu du Bidartek.

Bidea luzea izan da. Lehenik Garazi eta Baigorriko hautetsiak konbentzitu behar izan dituzte, «eta hori ez da gauza erraza izan», esan du Bidartek, «Gamarte eta Lakarrako auzapezek borrokatu behar izan dute». Zubeldiak ere sentipen hori du: «Badira jadanik haurtzaindegi handiak Garazi aldean, eta begi txarrez ikusten zuten hau irekitzea. Euskaraz izatea ere oztopo izan da batzuendako. Auzapez batzuek, ez badute erran ere, ez dute alde bozkatu proiektua euskaraz baitzen, segur aski».

Horrez gain, Apezetxean ere apartamentuak eraikiko dituzte, eta obrak kudeatzen dituen erakundeak ere bere bidea egin behar izan du. Gune babestua da haurtzaindegiaren tokia, eliza eta gazteluarengatik, hori dela eta, lanak egin ahal izateko baimenak lortzeko prozesua luzea izan da. «Dena aski luzea izan da, baina aitzinerat goaz, eta kontent gara horrekin», aipatu du baikor Bidartek.

«Haurtzaindegi batean haurrak ez ditu urte anitz pasatzen. Horrelako gauza bat eraikitzen duzunean, ez duzu zure haurrendako egiten bereziki, ondokoendako egiten duzu», gehitu du Zubeldiak.

Bide beretik

Bi proiekturen uztartzetik sortu da Ttinka. Batetik, Baigorri eta Garazi aldean euskarazko harrera molde bat behar zela pentsatzen hasi ziren Baigorriko Mendikoakoa elkartekoak. Halaxe kontatu du Bidartek: «Gune euskalduna da, ikastolak gero eta handiagoak dira, bada eskari bat. Kostaldean badira haurtzaindegi euskaldunak, baina barnealdean lehen haurtzaroarentzat ez da halakorik».

Asmoa bai, baina tokirik ez zuten atzematen. Aldi berean, aldiz, Gamarte eta Lakarrako herriek haurtzaindegi bat egiteko xedea zuten Apezetxean, herriko toki esanguratsuan. Izan ere, ez da beste edozein etxe bezalakoa. Etxe horretatik herritar anitz pasatu dira, katixima ematen zen garai batean, gero dantza ikastaroak, zinema emanaldiak... Herritarrak kontent dira etxe horretan berriz bizia piztuko delako hamabost urte eta gero.

Eskari hori egindako inkestetan ikusi dute eta Familien Laguntza Kutxak (CAF) berretsi du. Erakunde horrek haurtzaindegiak parte handi batean diruz laguntzen ditu, eta behar bat baden edo ez ziurtatu behar du, bestela ez du lagunduko. Lakarran bertan bada behar hori bertatik bertara ezagutzen duenik, eta hori Valerie Urruti da, herriko haurtzain bakarra. Hastapenetik begi onez ikusi du proiektua, ez du konkurrentziarik ikusi, eta haurtzaindegiaren proiektua aurrera ateratzeko sortu zuten Ttinka elkartean hastapenetik dabil: «Nik zazpi haur ditut hilabetean, egunean orotara lau. Azken bizpahiru urtetan haurrak errefusatu behar izan ditut, ezin baititut gehiago hartu. Domaia da errefusatzea, baina era berean argiki ikusten da eskaera badela».

Euskara badakielako ezagutua da Urrutia familien artean, zaintzen dituen zazpi haurretatik bosti euskaraz egiten die. Haurtzaindegia sortuta, proiektu batzuk elkarrekin egiteko asmoa du, inauterietan eta bestelakoetan elkartuz. Lotura horietan sinesten du Urrutiak. Ttinka goxoko loturetan.


Haur eskoletan gaztelania ere bai?

Eusko Legebiltzarrean jarrera harrigarria hartu du EAJk. PPrekin eta UPyDrekin batera Haurreskolak Partzuergoko eskoletan gaztelania ere erabiltzea onartu du. Gaur egun haur eskola publikoetako haurrak euskaraz baino ez dira aritzen.

Arrue ikerketaren emaitzak jakin berri ditugu eta eskolak haur-gazteak euskalduntzeko eta hala mantentzeko betetzen duen funtzio ezinbestekoa begi-bistan geratu da. Arrue proiektuari buruzko jardunaldian, eskolak euskararekiko betetzen duen egitekoaz ondoko terminoak entzun ziren: gotorlekua, atmosfera kontrolatua, kontrapisua... Gero eta gehiago dira euskara etxetik ez dakarten ikasleak eta asko gaztelaniak inguratuta bizi dira egunerokoan. Haur eskolak irlak dira ume askorentzat. Bitxia da EAJren erabakia, PPk proposatutakoak ez baitio onik egingo euskarari. PPren iritziz, umeak etxetik erdaldun izatea kontuan hartu behar da, gurasoen borondatea era bai, eta eskualdekako errealitate soziolinguistiko diferenteak ezin dira ahaztu. Hau da, haur eskoletan gaztelania ere bermatu behar da. PPk dio bi hizkuntzak direla ofizialak eta bien erabilera bermatu behar dela. Jakina da ordea, hiztun haur-gazteek ez dutela inolako arazorik 16 urterekin, legeak agindu bezala, gaztelania menperatzeko, eta aldiz, euskaraz herren egiten dute.

Patxi Baztarrika Hizkuntza Politikarako sailburuordeak euskara ikasteko izen-emateen jaitsieraz Berrian esanak:

“Prestigioarekin du zerikusia. Ez nator bat esatean krisiak azaltzen duela jaitsiera. Izan dezake eragina, baina euskara ikasteagatik baino gehiago ordaintzen bada beste hizkuntza batzuk ikasteagatik, eta horietan ez bada beherakadarik gertatu, krisiarekin ezin azal daiteke. Krisian egon, eta, gainera, euskara ikasteari ez bazaio behar den adinako balio sozialik aitortzen, ez bazaio behar besteko prestigiorik ematen, alde batera uzten da. Horri buelta ematen ahalegindu behar dugu. Jaurlaritzaren mezuak garbia izan behar du: euskararen auzia bizikidetza sozialaren auzia da. Euskara zenbat eta indartsuago izan gure arteko bizikidetza ere sendoagoa eta harmoniatsuagoa izango denez, aktiboki bultzatu behar dugu euskara ez dakiten herritarrek ikasteko pausoa eman dezaten”.


Ardoaren mantentzea eta etxean hozteko moduak

Aide Jauregik ardoen mantentzeari eta hozteko moduez jardungo du bideoan. Horretarako, ardotegiko zuri bat hartu du.


Laboral Kutxak 110 milioi euroko etekin garbiarekin amaitu zuen 2015a

2014ko balantzearen aldean, % 0,9ko igoera izan da. Berankortasuna, berriz, % 7,4ean geratu da.

Laboral Kutxak 110,3 milioi euroko etekin garbiarekin amaitu zuen 2015. urtea, 2014an baino % 0,9 gehiago irabazita. Berankortasunari dagokionez, iazko urte bukaeran % 7,4koa zen.

Balantzetik kanpo, inbertsio funtsen eta aurreikuspen eta pentsio planen egoera ere positiboa izan omen da, % 9,1eko hazkundeari esker.

Bestalde, EPSV eta pentsio planetan ekarpenak egiten dituzten bezero aktiboen kopurua % 8 hazi da.

Gainera 30,4 milioi euroko ekarpena jaso du aseguruen alorrean, 173,5 milioi euroko primarekin.


Bukalai dantza taldeko kideen jaietako emanaldia

Elbarrenako jaietako protagonista izaten ari da aurten Bukalai dantza taldea. Haiena izan zen txupinazoa botatzeko ardura, eta urtero moduan, dantza-saio ederra eskaini dute jaietako igandean. Txikienek ireki dute emanaldia eta taldeko gazteek amaitu dute, talde bakoitzak bina dantza eskainiz. Joxe Arregi plazan jendetza bildu da dantzarien jarduna gertutik jarraitzeko.


Lazkaomendirako bidean ur erretenak eraikitzen ari dira

LAZKAO // Lazkaotik Lazkaomendira igotzeko Gi-3491 errepidean bide bazterrak egokitzeko lanak burutzen ari da Gipuzkoako Foru Aldundia. Duela hilabete bat hasi ziren zementuzko ur erretenak eraikitzen. Iztuetazpikoa baserri paretik Otermintxiki baserri bururaino ari dira lanetan, zenbait zatitan. Zirkulazioa semaforo bidez erregulatzen dute.


Bertsopintxopoteoa egingo dute gaur Bermeon

Barikuetan egiten dute Pintxopotea bermeotarrek, eta gaurkoa berezia izango da. Hain zuzen, pintxoari eta poteari bertsoa gehituko diote gaur iluntzean. 20:00etan hasita, kalerik kale eta tabernarik taberna bertsoak kantatzen ibiliko dira lau bertoslari, gai jartzaile baten laguntzarekin.

Alde Zaharra Bizirik Elkarteak antolatu du gaur iluntzean egingo duten bertsopintxopoteoa ekimena. Jakinarazi dutenez, pintxopotean parte hartzen duten tabernetatik ibiliko dira bertso kantuan.

Aitor Beitia bertsolari bermeotarra; Mikel Goiriena mungiarra; Gamiz Fikako Jone Larrinaga eta Aitor Esteban urduliztarra izango dira pintxopoteari doinua jartzearen arduradunak, hain zuzen ere.

Beitia, Goiriena, Larrinaga eta Estebanen bertsoak gidatzeko, gai jartzaile bat ere ariko da beraiekin. Lan hori Asier Legarreta meñakarrak egingo duela jakinarazi dute.


Verdugo, poleki

Igandean erlojuaren kontra lan eginez despeditu zuten txirrindulariek itzulia. Etapa eta itzulia bera Bradley Wigginsek eskuratu zituen. Gorka Verdugo izan zen aurreneko sakandarra sailkapen nagusian, 28. postuan, irabazlearengandik 2:06ra bukatuz. Etxarriarrak itzuli ederra ondu du, ostiralean 9. sartuz eta larunbatean 4. sailkatuz. Egoi Martinez Romandian 71. bukatu du, 18:13ra eta Jorge Azanza, berriz, 78. 20:56ra. Bestalde, Rural Kutxako Danail Petrovek 3. bukatu du Turkiako Itzulia. Afizionatuetan, Rural Kutxako Ibai Salasek Arabako 3 Egunak proba irabazi zuen.


Zuzenien lasterketan parte hartzeko izena eman daiteke dagoeneko

Lasterketa uztailaren 3an izango da

Ekainaren 28ra bitartean eman ahal izango da izena


Festa giroan

Tartean hainbat gauza izan dira, besteak beste, Alde Zaharreko festen antolatzaileek Luis Mari Lopezi egindako omenaldia. Herriaren alde egindako lana eskertu nahi izan zuten horrela. Berak ezin izan zuen oroigarria jaso eta haren partez iloba batek jaso zuen. ErrepikaLarunbatean, maiatzak 3, eguerdian, ezkilen aurreneko errepika entzuteko aukera izan zen. Ohitura denez, irailaren 14ra bitartean entzunen da ezkilen doinua eguerdiro, maiatzeko gurutzetik iraileko gurutzera. Hala ere, hartaz arduratzen direnak, aurreko urteetan bezala, udalari eskaera egin diote: ezkila-dorrea garbitu dezala, uso kakez beteta baitago. Arrazoi horregatik iaz hainbat egunetan ez zen errepikarik izan.


"ETBren eta irratien arteko jokoa oso polita gelditzen ari da"

Herri kirolen inguruko saio bat estreinatuko du gaur ETB1ek. Zubieta lehiako partaideekin eta herritarrekin solasean arituko da ostegunero.


Ornette Colemanen ustez, munduko onena

Pharoah Sanders saxo tenor jotzailea aurrenekoz arituko da Donostian; Trinitate plazan joko du

Ez zen, ez, edonor, Pharoah Sanders estatubatuarra (Little Rock, Arkansas, 1940) munduko saxofoi tenor jotzaile onena dela esan zuena. Ornette Colemanen hitzak dira, instrumentu beraren beste mito batenak. Bada, Donostian estreinakoz arituko da gaur Sanders. Trinitate plazan joko du, eta Dan Tepfer (pianoa), Oli Hayhurst (baxua) eta Gene Calderazzo (bateria) izango ditu lagun oholtzan.

Bakarka hamaika disko kaleratutakoa da, eta, besteak beste, McCoy Tyner eta Don Cherryrekin kolaboratutakoa, John Coltranerekin batera 60ko hamarkadan osatutako lanek munduratu zuten Sanders. Trane-k kontzertu batean deskubritu zuen, 1961ean, New Yorken, eta bere taldera gonbidatu. Elkarlan horri esker, bederatzi disko sortu zituzten bi urte pasatxotan.

Acid jazzaren erreferentzietako bat da Sanders, eta erritmoa ondo markatzen duelako eta haren konposizio askotan Afrikako perkusio doinuak erabiltzen dituelako nabarmendu da. Adituen arabera, generoaren obra gailenetako bat da saxofonistareen azkeneko lana, The Creator Has a Master Plan (2003).

Beste saxofoi jotzaile bat, Lee Konitz estatubatuarra (Chicago, Illinois, 1927), arituko da Kursaalean. Cool jazz deiturikoaren sortzaile bat izan zen 1940ko eta 1950eko hamarkadetan, eta baita sasoi hartan Charlie Parkerren eraginari ihes egin ziotenetako bat ere. Dan Tepferrek (pianoa), Jeremy Strattonek (baxua) eta George Schullerrek (bateria) lagunduta joko du. Jazzaldiaren saria jasoko du emanaldian bertan.

Bestelakoa da Belle & Sebastianen proposamena. Eskoziako pop talde horrek Zurriola hondartzako Agertoki Berdean joko du gauerdiaren ondoren.


Igantziko Biltoki elkartearen kokapenaz ariko dira apirilaren 21eko ez-ohiko batzarrean

Larunbatean 21:00etan hasita bertze gaiak ere landuko dituzte

Hurrengo asteetan ez dute aspertzeko aukerarik izanen Biltoki Elkarteko arduradunek. Heldu den larunbaterako, urrutirago joan gabe, ezohiko batzarrean biltzeko deituak dituzte bazkideak. Elkartearen kokapenaren etorkizuna izanen da gai nagusia. Ondotik funtzionamenduari buruz sortu diren bertze zenbait proposamen ere eztabaidatuko dituzte: berogailuaren erabilera, sarrerako giltzarena, eta abar. Bilera apirilaren 21ean eginen dute, 21:00etan.

Maiatzekoak

Maiatzean sartuta, 5erako kantu bazkaria antolatu nahi dute Igantziko Biltoki elkartean. Mitxelenatar akordeoilariak, aita eta bi semeak, etorriko dira berriz ere. Hagitz gustura gelditu ziren herritarrak aranztarrek eskainitako udazkeneko saioarekin, baina orduan eguraldiak lagundu ez zuenez, bertze saiakera bat izanen da Udaberriko Besten egitarauaren barrenean.

Aste bat beranduago, maiatzaren 12an, larunbatarekin, Xabi Telletxearen omenezko VIII. Mendi Bizikleta Jaitsiera izanen da. Jakina denez, egun gehientsua hartzen du probak, goizean entrenamenduekin eta arratsaldez konpetizioarekin.

Eta azkenik, maiatzaren 26a izanen da elkarteko mendizaleen eguna. Baztan aldera joateko asmoarekin zebiltzan, eta Baztanek mendi-kaxko eder ugari baditu ere, Iparla aukeratu dute horien guzien artean. Izpegiko lepotik aterako dira eta Iparlatik itzulia egin ondotik, bertan bazkaltzeko asmoa daukate.


Zestoako plataformaren arabera, Osinbeltzek zabortegien araudia urratzen du

Zestoako Osinbeltzeko hondakin geldoen biltegiaren proiektuak zeresana ematen jarraitzen du. Azken egunetan irakurketa desberdinak egin dituzte batzuek eta besteek.

Zestoako Jarraipen Mahaiak lehen bilera egin du, eta oraindik «gai asko argitzeko» daudela ondorioztatu dute. Hainbat taldetako ordezkariak elkartu ziren bileran: udalekoak eta aldundikoak, natur taldekoak, mendi taldekoak, Hondakinen Mahaikoak, auzoetakoak, merkatarien elkartekoak, Zestoako Harrobia Plataformakoak, Guraso Elkartekoak eta EH Bildukoak. Bestetik, jakinarazi dute aste honetatik aurrera Ainhoa Intxaurrandieta GHK Gipuzkoako Hondakinen Kontsortzioko lehendakaria udaletxean izango dela arratsaldeetan, herritarrei proiektuaren inguruko «zuzeneko informazioa» emateko. Aurrera begirako urratsei dagokienez, berriz, Lurraldeko Zatikako Plana aldatzeko prozesuaren berri emango diete mahaiko kideei.

Hainbat kezka plazaratu zituzten lehen bileran izan zirenek. Adibidez, beste esperientziak ezagutzeko beharra azpimarratu zuten, eta proiektu berria izanik, esperientzia pilotua izan dadin aztertu dezaten eskatu zuten. Hala, proposatu zuten hil honen erdialdean herriko ordezkaritza bat Alemaniako edo Austriako gordetegi bat ikustera joatea. Oro har, informazio gehiago eskatu zuten ordezkariek, besteak beste, eredu osoari eta Lurraldeko Zatikako Planari buruzkoak. Behar horiek guztiak aztertuko dituztela esan dute aldundiak eta GHKk, eta hurrengo bileran dira arloz arlo lantzen hastekoak. Jarraipen taldearen helburuetako bat da informazio zuzena lortzea, eta hain zuzen, bilera horren ondotik, Zestoako Harrobia Plataformak hainbat azalpen eman zituen. Honen arabera, 49/2009 Dekretuan zabortegien kokapenaren aukeraketa egiteko irizpideak urratzen ditu Osinbeltzeko hondakin geldoen biltegiak. Gogoratu dute herritik gutxienez kilometro batera egon behar duela, baina Zestoako lehen etxeak 200 metrora daudela esan dute. Formazio karstikoetatik gutxienez 100 metrora egon behar dela ere aipatu dute. Ordea, «Osinbeltz guztia da kare harrizkoa, pitzaduraz betea urteetako leherketen eraginez». Era berean, irazkortasun maila altua duela salatu dute, eta legeak zehazten duen uholde arriskuen eta akuiferoen bateraezintasuna urratzen duela azpimarratu dute.

Oraingo zabortegiak itxita, «Gipuzkoako zabortegi bakarra» Osinbeltzekoa izango dela salatu dute, eta zalantzan jarri dute aldundiak orain arte emandako informazioa: «harrigarria» deritzo ziurtatzea ez duela lixibiaturik, gasik eta usainik sortuko, Zubietako TMB plantaren eta Osinbeltzeko proiektuak egin gabe daudenean. Era berean, aldundiak lagin gisa erakutsi duen hondakina Salzburgokoa (Austria) dela eta hango hondakinen kudeaketa sistema desberdina dela esan dute: «Gaikako bilketa garatuagoa dute, beraz, TMBko plantan sartzen den zaborraren lagina desberdina da, zaborra garbiago iristen da».

Zestoako Bildu, baikor

Jarraipen Mahaia hamabostero da elkartzekoa, eta lehenengo bileran parte hartu zuen Zestoako EH Bilduk ere. Ostegunean batzar irekia egin zuten 90 bat lagunek, eta irakurketa bat egin zuen koalizioak. Zestoako Bilduren ustez, udalak bermeak jarri eta prozesua kontrolatuz gero, Osinbeltzeko proiektua ez da kaltegarria izango herriarentzat. «Kezkak beti egongo dira, baina hasiera batean ez luke arriskurik edukiko, ez bailuke kutsatuko». Are gehiago, hainbat onura ere izango dituela adierazi dute: «Lanpostuak sortuko lituzke, udalari diru sarrera gehiago eragingo lizkioke, eta Osinbeltzeko berreskurapen planarentzat lagungarria izango litzateke». Halaber, azpimarratu dute Osinbeltzeko biltegia gaikako bilketa prozesuaren amaieran kokatzen dela, hondakinen kudeaketaren zirkulua itxiko lukeelako.

Leire Etxaniz Urola Erdiko Mankomunitateko lehendakariak, berriz, Gipuzkoako Batzar Nagusietan hitz egin du, eta Osinbeltzen prozesua «gardentasun osoarekin» eramaten ari direla esan du: «Herritarrak beharrezko informazio osoa jasotzen ari dira, eta beraiek izango dira proiektua egingo den ala ez erabakiko dutenak». Martin Garitano Gipuzkoako diputatu nagusiak eta Arantza Ruiz de Larrinaga aldundiko Herritarren Partaidetzarako zuzendariak ere prozesua defendatu dute Batzar Nagusietan, eta oposizioko taldeei dei egin die «alderdien interesak bazterrean utzi» eta «Gipuzkoarako estrategikoak diren proiektuak herritarren parte hartzearekin batera har ditzaten». Euren eginbeharra herritarrei informazioa ematea dela azpimarratu dute, eta «beharrezkoa ikusten dugunean, informazioa eman eta eztabaida izan ondoren, herritarrei galdetzearen aldekoak gara», esan du Garitanok. «Zestoako kasuan beharrezkoa ikusi dugu galdeketa egitea. Kontsulta hori izango da abiatu dugun informazio eta parte hartze prozesu horren azken fasea».


Indarkeria gaitzetsi eta elkarrizketa babestu du plenoak

“Edozein dela ere bere jatorria eta izaera, indarkeria politika egiteko edo helburu politikoak lortzeko erabiltzea” gaitzetsi zuen atzo Udalbatzak PSE-EE, EAJ, EB eta PPren aldeko botoekin. “Arbuio honek, ETA barneratzen du, pertsonen oinarrizko eskubideak eta askatasuna urratzen dituzten jokabideak erabiltzeagatik”, esan zuen EAJko Maite Peñak, mozioa aurkeztu zuten PSE-EE, EB eta EAJ alderdien izenean.

Halaber, elkarrizketaren alde egin zuen plenoak “horren bidez indarkeriari amaiera emateko aukera egokia sortzen bada, berarekin bukatzeko benetako borondatean oinarrituz eta nahi hori argi eta garbi azaltzen duten jarrerak ikusten badira”.

PPk ETAren indarkeria gaitzesteko mozioa aurkeztu zuen herenegungo udal osoko bilkuran, baina PSE-EE, EAJ eta EBk mozio alternatiboa aurkeztu zuten eta horrek egin zuen aurrera aurkeztu zuten hiru alderdi politikoen eta PPko bi zinegotzien aldeko botoekin.

Mozio alternatiboaren helburua “adostasun ahalik eta zabalenera heltzea da sentsibilitate guztiak errespetatuta”, esan zuen Peñak. Gaineratu zuenez, “badirudi lortu dugula, gehiengoak bat egin duelako mozioarekin”.

EBko zinegotzi Jose Manuel Ferradasek, udalak “gizarteak pakea lortzeko duen desioa egi bihurtzeko protagonista aktiboak» izan behar duela esan zuen. Halaber, ezberdintasunik gabe “biktima guztien sufrimendua aitortu” behar dela eta alderdi interesen arabera “azken horiek politikoki ez erabiltzeko” eskatu zuen Ferradasek.

Eskubide zibil eta politikoak

Bildu koalizioak ez zuen mozioaren bozketan parte hartu, bai, ordea eztabaida prozesuan. EAJ, EB eta PSE-EEk aurkeztutako “testuaren edukiekin” bat egiten dutela azaldu zuen Garazi Lopez Etxezarretak, “baina testuak jaso beharko lukeen guztia jasotzen ez duela pentsatzen dugu. Bakeaz eta demokraziaz ari garenean, eskubideen inguruan ari gara, eskubide zibil eta politikoak errespetatu eta egikaritzeaz ari gara”. Horren harira, Espainiako Auzitegi Nazionalean epaitzen ari diren Oarsoaldeko hamasei gazteak ekarri zituen gogora Lopez Etxezarretak “horiek ere badituztelako eskubideak”.

Bildu koalizioaren ustez, “herria anitza da, eta mozio horrek ez du aniztasuna errespetatzen. Adostasuna bilatu beharrean, zatiketa bilatzen du mozioak”.

Euskal Herrian zabaldu den garai politiko berria bultzatzeko konpromisoa sorreratik hartua duela Bilduk eta “udal honetatik euskal herritar guztien eskubideen aitortza eta errespetuan oinarritutako etorkizuna eraikitzeko” lan egingo dutela gogorarazi zuen Lopez Etxezarretak.

Amaitzeko, eragile guztiei elkarrizketa politikoan murgiltzeko deia egin beharko lieke udalak Bildu koalizioaren aburuz: “Horretarako, eragile guztiek aukera berak izango dituzten elkarrizketa mahaia osatu beharko litzateke”.


102 lagun zendu dira Indian, erromesaldi batean istripu bategatik jendeak ihes egitean


Goazen!-en emanaldirako sarrerak agortu dira

Goazen!-eko aktoreek bi emanadi emango dituzte Otsailaren 16an, lehena 18:00ean eta bigarrena 20:00ean. Arerian eskainiko dute aurtengo denboraldia amaitu berritan eszenatokiko antzezlana. Lazkaoko udalean ziren sarrerak salgai, baina dagoeneko agortu dira bi emanaldietarako txartelak.

Basakabiko udalekuetako gazteen bizipenak antzeztuko dituzte zuenean Lazkaoko Arerian, eta arazo zein emozioak taularatzean beteta izango dute protagonistek aretoa.


13,7 milioi euroko aurrekontua onartu du Zumarragako Udalak 2016rako

Aste honetan egin den ezohiko bilkuran onartu dira 2016ko udal aurrekontuak Zumarragako Udalean. PSE-EEren eta EAJren aldeko botoekin (10) onartu dira. EH Bilduko eta Irabaziko zinegotziek (3), berriz, abstentzioa bozkatu dute. 13.713.672 euroko aurrekontuak dira, eta horietatik 2,3 milioi erabiliko dira inbertsiorako. «Ez dira gure aurrekontuak, baina gure programako puntu asko kontuan hartu dira», adierazi du Iñigo Peñagarikano jeltzaleak, aldeko botoa azaltzeko.

Mikel Serrano alkatea gustura agertu da «aspaldiko partez» ez delako aurkako botorik izan. Horrez gain, lau alderdiek nabarmendu eta eskertu dute aurrekontuak osatzeko batzordean izandako «kordialtasuna».

Baditu hainbat berrikuntza 2016ko aurrekontuak. Batetik, orain arte Zumarraga Lantzen elkartearen gastuak eta diru sarrerak zirenak udalarenak izango dira aurrerantzean. Izan ere, aurrekontuak onartu aurretik Zumarraga Lantzenen disoluzioa onartu zuen udal taldeak aho batez. Ondorioz, aurrentzean udalaren eskumenekoak izango dira Zelai Ariztiko aparkalekuaren edota Antioko interpretazio zentroaren kudeaketa, besteak beste.

Bestetik, orain arte egon ez diren diru partida batzuk aurrikusi dira: 30.000 euro herritarren partaidetzarako, eta 3.000 euro giza larrialdietarako laguntzetarako. Bi diru partida berri horiek harrera ona izan dute udaleko alderdi guztien artean.

Datorren urteko aurrekontuen «izaera soziala» nabarmendu du Serranok. %2,5eko igoera izan du gizarte zerbitzuen atalak. Giza larrialdietarako 3.000 euroko diru partidaz gain, gizabanakoentzako diru laguntzetarako partida handitu dute 75.000 eurotik 100.000 eurora. «Sozialistak gara, eta gure leloa da gutxien dutenek ez luketela gehien sufritu behar».

Jubilatuen etxea berrituko dute

Serrano harro dago, bestalde, Eusko Jaurlaritzatik lortutako diru kantitateagatik: 1,2 milioi euro. «PSE-EEren eta EAJren arteko sintonia onaren emaitza izan da». Zati handiena jubilatuen etxea erabat berritzeko izango da: 850.000 euro. Ospitalerako bidea hobetzeko 200.000 euro erabiliko dira. Bestalde, Soraluze eta Legazpi kaleen peatonalizazio proiektua garatzeko izango dira 50.000 euro.

Eusko Jaurlaritzarekin ez ezik, Gipuzkoako Foru Aldundiarekin ere lortu du akordioa udalak, GI-632 errepidean bulebarizazio lanak egiteko. Hainbat fasetan, errepidea estutuko dute, bidegorria jarri, zuhaitzak landatu… Errepidea herrian «integratzea» eta kamioien trafikoa Deskargara bideratzea dira helburuak.

Bestalde, ekonomiaren sustapenerako eta tokiko garapenerako diru partida ia hirukoitza izango da 2016an: 53.850 eurotik 151.950 eurora igoko da. Enpresetako enplegurako berrikuntza ekintzak eta tokiko merkataritza sustatzeko plan baten garapena aurrikusten dira aurrekontu horren barruan, besteak beste. «Lokalaren aldeko apustua egin dugu: geurea garatu eta balioan jarri, kanpokoentzako ere erakargarriagoak izateko», azaldu du Rosa Maiza sozialistak.

Abstentziorako arrazoiak

Unai Orbegozok, Irabaziko zinegotziak, hainbat arrazoi eman ditu aurrekontuen aldeko botorik ez emateko. Onartu ezin dituzten bi «marra gorri» aipatu ditu. Batetik, soldatetara bideratutako kapitala: «gutxiago izan beharko litzateke». Bestetik, «etxebizitza hutsen arazoa» konpondu bitartean, etxebizitza berriak egiteko proiektuak geratzea beharrezkoa dela uste du.

EH Bilduren ustez hainbat hutsune ditu 2016ko aurrekontuak, batez ere, euskara, hezkuntza eta gazteriaren atalean. Hala ere, aldeko botoa ez eman arren, «konfiantza botoa» eman dio EH Bilduk udalari, eta unean uneko akordioetara iristeko borondatea erakutsi du. Borondate bera erakutsi du Irabazik ere.


Reala eta Athletic, garaipenaren bila derbian

Primera Iberdrola Ligako euskal derbia igande honetan jokatuko da, 16:00etan, Reale Arenan.

Realak eta Athleticek 2019-2020 Primera Iberdrola Ligako bosgarren jardunaldiari dagokion partida jokatuko dute, euskal derbia, igande honetan Reale Arena estadioan, 16:00etan.

Bi euskal taldeen ibilbidea oso ezberdina izan da lehen lau jardunaldietan. Realak 8 puntu ditu, eta azken bi partidak irabazita iristen da derbira. Gainera, txui-urdinek ez dute porrota ezagutzen denboraldi honetan. Athleticek, aldiz, 3 puntu besterik ez ditu, Madrid CFF taldearen aurka lortutakoak, denboraldiko orain arteko garaipen bakarrean.

Bi taldeen sasoi hasiera ikusita, Reala da faborito argia. Gainera, Athleticek, Yulema Corres, Erika Garcia eta Lucia Garcia jokalari garrantzitsuen bajak ditu neurketa honetarako.


Parlamentuak Nafarroaren autogobernuaren defentsa egin du Espainiako Kontuen Auzitegiaren aurrean

Aho batez atera da aurrera bost puntuko adierazpena Nafarroako autogobernua babestu eta kontu zein finantzen ikuskaritza Kontuen Ganberaren eskumena dela adieraziz.

Ez ohiko Mahai eta Eledunen batzarra izan da gaur NafarroakoParlamentuan. Espainiatik iritsi diren mezuak, iritsi diren “erasoei” erantzuteko bildu dira gaur batzarrean.

Espainiako Kontuen Auzitegiak uztailaren hasieran, eta ez lehenengo aldiz, Uxue Barkos Lehendakariari egin zion eskaera. Nafarroako Foru Gobernuaren datu ekonomio eta finantziarioen berri izan nahi zuen, txosten ekonomikoak eta finantzari dagozkionak izan nahi ditu, kontuen ikuskaritza egiteko.

Joan den martxoan izan zen Espainiako Kontuen Auzitegiak eskaera hori egin zuen lehen aldia, aurten behintzat. Eta erantzuna izan zuen: Mikel Aranburu Ogasun kontseilariak argi utzi zien, Nafarroako kontuen ikuskaritza Kontuen Ganberak egiten duela, hala dagoelako hitzartuta Espainiako Gobernuarekin eta hala dagoelako legez jasota Nafarroako Amejoramenduan autogobernuari esker.

Erantzun horrekin kontent ez, eta uztailaren 4ko sinadurarekin Barkosek eskutitz berri bat jaso zuen. Eskera berberarekin. Eta, horren aurrean Gobernuak Aranbururen arrazonamenduarekin bat egiten du, baita Parlamentuak ere.

Adierazpena onartu dute gaur autogobernuaren defentsan. Aho batez atera da aurrera gainera, Gobernua babesten duten lau indarren aldeko botoekin eta baita oposizioko alderdien aldeko botoekin ere.

Bost puntuko adierazpena izan da.

Nafarroako Kontuen Ganberarena dela kontuak eta finantzak ikuskatzeko eskumena, legean eta araudietan hala jasoa dagoelako eta autogobernua baliatzen duelako horretarako.

Espainiako Gobernuak Nafarroakorekin badu hitzartuta eskumen hori Kontue Ganberari dagokiola, eta hala berresten dio Parlamentuak.

Amejoramenduan adostutakoa gainditu egiten duela uste du Parlamentuak, ez dagokion arloan sartu delako.

Aurreko zenbait kasutan gertatu bezala, Parlamentuak dei egiten die Espainiako Kontuen Auzitegiari eta Nafarroako Kontuen Ganberari elkarrizketa bidez irtenbide ematea arazo horri. Erakundeen arteko kolaborazioa da eskatzen dutena.

Nafarroako Gobernuari eskatu dio, LORAFNAn jaso bezala, autogobernua babes dezala eta halako eskaera gehiago izanez gero Parlamentuari jakinarazi diezaiola beharrezkoak liratekeen neurriak hartu ditzan.

Bost puntuko adierazpen hori da aurrera atera dena, diogunez, aho batez.

Geroa Baiko Koldo Martinezek hain zuzen garrantzia eman dio horri, aho batez bat egin dutela autogobernuaren defentsan.

Bakartxo Ruizentzat beste behin Espainiak Nafarroak duen autogobernua suntsitu nahi izan du, oraindik ere gogoratu du 17 lege daudela errekurrituak. Inoiz baino gehiago, orain da unea Nafarroari dagokiona babestu eta indartzeko

Nafarroako Gobernuak ez du asmorik Espainiako Kontuen Ganberak eskatutako informazioa helarazteko. Aurretik, UPNren garaian ere halako eskaerak egin izan dizkiote Nafarroari, baina behin eskumen kontua azalduta, ez da gehiago izatera pasa. Oraingoan ere hala izatea espero dute.

UPNk uste du Espainiako Kontuen Auzitegiak hartu duen jarrera ez dela egokia eta talde erregionalista beti izanen dela Nafarroari dagokiona defendatzeko.


Edizio berezi bateko lehen saria

Donostiako 68. Zinemaldiak Viggo Mortensen aktorearen ibilbideari aitortza egingo dio Donostia sariarekin. 'Falling', zuzendu duen lehen filma, aurkeztuko du aktoreak

«Izarra». Zuzenean hitz horrekin deskribatu du Donostiako Zinemaldiak Viggo Mortensen aktore eta zinemagilea (New York, AEB, 1958). Haren 35 urteko ibilbidea aitortu nahi izan du jaialdiak, eta Donostia saria emango dio aurten. Guztira, 50 film ingurutan hartu du parte, baina, lantzen duen generoa edozein dela ere, haren lanaren «kalitatea» nabarmendu du Zinemaldiak, sariaren berri emateko zabaldutako oharraren bidez. Donostiako 68. Zinemaldia irailaren 18tik 26ra egingo da, eta datozen asteetan emango dituzte antolatzaileek hari buruzko xehetasunak. Izan ere, koronabirusak eragindako egoerak erabat baldintzatua egongo da zinema jaialdia aurten.

Kontsentsua badu. Publiko zabalak ezagun du haren lana, eta, era berean, badu kritika espezializatuagoaren onarpena ere. Besteak beste, Aragorn pertsonaiaren rola jokatu zuen The Lord of the Rings trilogia sonatu eta arrakastatsuan, eta mundu mailako ikur bilakatu zuen lan horrek. Bestela ere badu itzalik, ordea. Esate baterako, hirutan egon da aktorerik onenaren Oscar saria jasotzeko hautagaien artean: Eastern Promises (David Cronenberg) filmeko lanagatik 2008an, Captain Fantastic pelikulagatik (Matt Ross) 2017an, eta Green Book filmean jokatutako taxi gidariaren rolagatik 2019an.

Antzerkigintzan hasi zuen bidea, eta Harrison Ford aktorearekin egin zuen bere lehen zinema agerpena, Peter Weirren Witness filmean. 1985ean izan zen hori, eta amish komunitateko kide baten rola jokatu zuen. Genero zineman aritu zen hasieran, nagusiki —Texas Chain Saw Massacre III (1989), Young Guns II (1990)—, eta pixkanaka heldu zen rol gero eta garrantzitsuagoak lortzera. Protagonista izan zen, adibidez, Prison (Renny Harlin, 1987), The Reflecting Skin (Phillip Ridley, 1990) eta The Indian Runner (Sean Penn, 1991) filmetan, eta ezin luzeagoa da hiru hamarkada pasako ibilbidean alboan izan dituen zuzendarien zerrenda. Hala, besteak beste Brian de Palma (Carlito's Way, 1993), Tony Scott (Crimson Tide, 1995), Jane Campion (The Portrait of a Lady, 1996), Ridley Scotten (G.I. Jane, 1997) eta Gus Van Santen (Psycho, 1998) aginduetara lan egin zuen 1990eko hamarkadan, bere aktore ibilbidea finkatuz joan zenean. Bitxia bada ere, Alfred Hitchcocken bi filmen remake-etan hartu du parte Mortensenek; aipatutako Psycho-n, eta A Perfect Murder-en (Andrew Davis, 1998)

Ingelesez egin du ibilbidearen zatirik handiena Mortensenek, baina gazteleraz ere egin ditu filmak. Izan ere, New Yorken jaio arren, Argentinan eman zuen haurtzaroaren zati handi bat, eta orduan ikasitakoei esker aritu zen, adibidez, Alatriste filmean, Agustin Diaz Yanes zuzendariaren esanetara. Baina aktore lanez aparte, ekoizle lanak ere egin ditu Argentinako hainbat film sustatzen.

Tolkien eta Cronenberg

Badira Mortensenen ibilbidea markatu duten idazle eta zinemagileak ere. Horietako bat da J.R.R. Tolkien. Izan ere, Peter Jackson zuzendari zeelandaberritarrak Eraztunen Jauna-ren mundu fantastikoa zinemara eramatea erabaki zuenean, aktore estatubatuarrarekin kontatu zuen Aragornen pertsonaia hezur-haragizko bilakatzeko. Hala, trilogiako hiru partetan (The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring, 2001; The Lord of the Rings: The Two Towers, 2002; eta The Lord of the Rings: The Return of the King, 2003) egindako lanak izar handi eta ezagun bihurtu zuen Mortensen XXI. mendearen lehen urteetan.

Tolkien eta Jackson inportanteak izan dira Mortensenentzat, baina garrantzitsuagoa izan da, akaso, David Cronenberg zinemagile kanadarra. 2005ean egin zuen lehen aldiz harekin lan A History of Violence filmean, Cronenbergen ibilbidean ere mugarri izan zen lanean; eta handik bi urtera mafia errusiarreko kide bilakatu zen Mortensen, berriro ere Cronenbergen aginduetara, Eastern Promises filmean. Pelikula horri egokitu zitzaion Donostiako Zinemaldiko Sail Ofiziala abiatzea 2007an, eta Mortenseni Oscar sarietarako lehen izendapena ekarri zion, nahiz eta Daniel Day-Lewisek eraman zuen garaikurra There Will Be Blood filmean egindako lanagatik. 2011n hirugarrenez egin zuen lan Cronenbergekin A Dangerous Method filmean. Lan horretan Sigmund Freuden rola bete zuen Mortensenek.

Zinema ez ezik, Mortensenek bestelako arteak ere jorratzen ditu, hala nola pintura, musika, argazkigintza eta literatura. Perceval Press argitaletxe independentearen sortzailea ere bada, zeina artean, idazkera kritikoan eta poesian espezializatuta baitago.

Falling da aktoreak zinemagintzan egin duen ibilbideko azken fruitua. Eta baita hasiera bat ere, lehenengo aldiz zuzendari lanetan aritu baita Mortensen lan horretan. Sundanceko jaialdia itxi zuen filmak, eta Cannesko zinema jaialdiak ere hautatu zuen filma lehiaketarako, nahiz eta azkenean ez den festibala egingo. Donostiara, hain zuzen ere, Cannesek aurten aukeratutako filmei emandako zigiluarekin iritsiko da, eta Europan lana ikusteko lehen aukera eskainiko du jaialdiak. Mortensenek idatzi du gidoia, eta bera da aktore nagusietako bat ere, Lance Henriksenekin batera. Aita-semeak dira bi aktoreak filmean, eta bien mundu ikuskeren arteko talka da pelikularen muina.


Olaizola II.a: «Bi entrenamendu egin ditut, eta sentsazioak ez dira onak izan»

Aimar Olaizolak zalantzekin ekingo dio etzi Buruz Buruko Txapelketari. Binakako txapeldun izan ondoren, bi entrenamendu baino ez ditu egin, eta ez du bere burua ondo ikusi. Hala adierazi zuen atzo Labriten eginiko pilota aukeraketan. «Bi saio egin ditut, eta sentsazioak ez dira onak izan; ez dut neure burua fresko sumatu. Etzi hobeto jokatu beharko dut irabazteko». Zalantza gehien, baina, belaunak sortu dizkio. «Sasoi puntuak baino gehiago kezkatzen nau. Oraindik baldar ikusten dut neure burua; buruz burukoan bat-bateko mugimendu asko egin behar dira, eta beldurra sumatzen dut oraindik».

Pilotei dagokienez, Merino eta Olaizola II.a gustura gelditu ziren, eta, Goizuetakoak esan zuenez, pilotak ez ziren uste zitekeen bezain desberdinak. Arratsaldean, berriz, Idoate eta Gonzalez Azkainen elkartu ziren, biharko pilotak aukeratzeko, eta antzeko hautua egin zuten: bote handikoak. Gaur, Eibarren (11:30) eta Zornotzan (16:00) egingo dituzte pilota aukeraketak.


Udalek bost antzerki emanaldi antolatu dituzte haurrentzat

Zumarraga eta Urretxuko udalek haurrentzako bost antzerki emanaldi antolatu dituzte 2018rako. Guztiak Labeaga aretoan izango dira, Pirritx, Porrotx eta Marimototsena ezik. Hau Ederrena pilotalekuan izango da. Pailazoek bi emanaldi egingo dituzte: 16:30ean eta 18:30ean. Gainontzeko saio guztiak 17:00etan hasiko dira.

Lehenengoa otsailaren 18an izango da. Patata Tropikala taldeak Azken eguzkilorea lana antzeztuko du. Istorio honetako protagonista desagertutako lagunak aurkitzeko mitologian murgilduko den neska bat da.

Martxoaren 17an Pirritx, Porrotx eta Marimototsek Borobi-lean ikuskizuna eskainiko dute. Antzezlan hau bizikidetzari buruzkoa da.

Apirilaren 15ean Anita Maravillas eta Portal 71 taldeek Jon Braun lana antzeztuko dute. Antzezlan hau zoritxarren aurrean maitasunak ematen duen ausardiari buruzkoa da.

Urriaren 21ean Ganso y Cia taldeak Kaput antzezlana eskainiko du. Gerrei eta bere zeharkako eraginei buruzko komedia hunkigarri bat da.

Bukatzeko, azaroaren 26an Markeliñe taldeak Euria lana antzeztuko du. Maitatzen dugun norbait jada ez dagoenean gertatzen denari buruz hitz egiten dute lan honetan.

Pailazoen ikuskizunerako sarrerak 7 euro balio du. Gainontzeko saio guztietako sarrerak 5 euroan jarriko dira salgai. Bonua erosteko aukera ere egongo da. 20 euro balio du eta pailazoen 16.30etako saiorako balio du. Haurrari laguntzaile batekin joateko aukera ematen dion bonuak 30 euro balio du. Bonu salmenta gaur hasiko da, Urretxuko kultur etxean: otsailaren 16ra arte, astelehenetik ostiralera, 10:00etatik 13:30era eta 17:00etatik 20:00etara.


Taldea aldatu da, filosofia ez

Bera Berak gaur ekingo dio Ligari, Castello igo berriaren pabiloian. Taldea aurreko sasoietakoa baino gazteagoa da, baina txapelketa guztien lehian egotea da erronka.


Fiskal bereziak esan du ez zuela Trump errugabetu

«Presidentea errugabetu al zenuen?», galdetu zion Jerrold Nadler AEBetako Ordezkarien Ganberako Batzorde Judizialeko buruak Robert Mueller fiskal bereziari, atzo. «Ez», erantzun zion Muellerrek. Errusiak ustez AEBetako hauteskundeen 2016ko kanpainan Donald Trumpen alde egindako esku hartzea ikertu du Muellerrek, eta martxoan aurkeztu zituen ondorioei buruzko azalpenak eman zituen Kongresuan. Ez duela presidentea auzipetzeko ahalmenik adierazi zuen berriro ere, baina esan zuen frogarik balego Trumpek kargua utzi ondoren auzipetu litekeela hura.


CEINen laguntzetarako azken eguna, dendariek

Nafarroako 2.500 biztanletik beherako herrietan dauden elikagai-dendei laguntza emango die Gobernuak, negozioa eraberritzeko. Eskaerak gaur arte egin daitezke, formularioa comerciorural@cein.es helbidera bidalita. Denera, 7 denda lagunduko dira, CEINek kudeatutako negozio-eredua.


Badator Ikastolako danborrada

Badator Ikastolako danborrada! Ostirala, arratsaldeko 16:00etan, plazoletan. Ez galdu Ikastolako HH eta LHko ikasleak Sarriegiren doinuak danborraz jotzen ikusteko aukera!


Hitzaldia, gnappies pardelei buruz

Telazko pixoihaletan, sistema berria da. Hitzaldia bihar izango da 18:00etan kultur etxean.

Hitzaldia izango da bihar, gnappies izeneko pardel edo pixoihal sistema berriaren inguruan. Halaxe azaldu dute: «2.000 euro pixoihaletan eta 1.500 kilo zabor haur bakoitzeko. Sistema berri honekin badugu beste aukera bat. Erabilerraza, eta telazko pixoihalen artean, guztiz desberdina».

Hitzaldia arratsaldeko 18:00etan izango da, kultur etxean. Hizkuntza, entzuleen arabera erabakiko da. Udaleko ingurumen sailak antolatu du.


[Poema]

Zure aldaketan asteartea da.

Atzo azaroa zen ortzian.

Nik giltzak neuzkan zureak,

eta zerua zinen zu,

zinez atzo nire ezpainen zuzian.

Atzo gaur da orain, eta aldaka,

eta zabuka dabil ortzia,

irriz eta euritan,

soineko bat eskatuz isilik zuretzat,

ortzia izarretan basitua.

Zuk behar duzu hegaletan

soinekorik, bihotz?

Nik ezetz diot gaur,

eta gaur betiko da amets bat.

Eta bihar, zer esango ote dut bihar

eta betiko eta ametsetik iratzarria?


AMPO Ordizia – UBU Colina Clinic Aparejadores Burgos

Igande honetan ere errugbiko Ohorezko Heineken ligako partidua jokatuko da Altamiran, 12:00etan hasita. Oraingoa Burgoseko Ubu Colina Clinic Aparejadoresen kontra izango da. Goierriko taldea, nahiz eta pasa den igandean Santanderren aurka berdindu, sailkapeneko laugarren tokian finkatu da, 46 puntuekin. Seigarren tokian dago eta liga irabazteko play-offerako aukera duen Aparejadoresek baino 7 puntu gehiago dituzte ordiziarrek.

Goreneko mailara denboraldi honetan igo da Burgosko taldea, baina iritsi berria izan arren goiko postuetara begira dago. Asko eta ondo indartu zen udako kanpainan Ohorezko mailari aurre egiteko, baina neguko merkatuan Emiliano Calle joko-irekitzailea galdu du. Callek Espainiako estatuko selekzioarekin debutatu du eta Britainia Handira bidaiatu du orain, han aritzeko asmoz.

Lehen itzulian jokatutako neurketan Ampok irabazi zuen 30 eta 47 emaitzarekin. Baina honek ez du esan nahi berriz garaipena lortzea erraza izango denik. Iragarritako eguraldia eta aurkaria erakusten den maila ikusita, lanerako prest egon beharko dira jokalariak.

Marotias-Garmendia entrenatzaileen zalantzen zerrendan daude Aitzol Garmendia eta Sio Moala aurrelariak eta aurreko igandean lesionatu ziren Imanol Aldanondo eta Joubert Engelbrecht erdilariak.


Merkataritza saltokiak edo enpresak modernizatzeko diru laguntzak emango dituzte

Gernika-Lumoko Udalak jakinarazi duenez, merkataritza saltokiak edo enpresak modernizatu nahi dituztenek diru laguntzak jasotzeko aukera izango dute.

Merkataritza Bultzatzeko Bulegoaren bitartez banatuko dute MEC izeneko programak biltzen duen aurrekontua: 3.432.200 euro Araba, Bizkaia eta Gipuzkoan.

Herriko merkataritza bultzatu eta lagundu gura dute horrela, eta Gernika-Lumoko merkatari zein enpresariek Merkatu plazan dagoen Merkataritza Bultzatzeko Bulegoan egin dezakete eskaera. 94 625 79 40 telefono zenbakira ere deitu daiteke, edota gatc@gernika-lumo.net helbide elektronikora idatzi.

Lokalen erakargarritasuna eta balio erantsia emango dioten zerbitzuak areagotzeko enpresek behar dituzten inbertsioetarako emango dituzte laguntzak. Hala ere, argitu dutenez, lokalak edota autoak erosteko dirurik ez dute emango.

Eskabideak egiteko azken eguna irailaaren 15a izango dela jakinarazi dute.


Iñako Perezek ‘Euskadi 2020, etorkizunera begira’ hitzaldia eskainiko du Azkoitian, ostegunean

Iñako Perez (Ciencia en redes)

Iñako Perez Iglesias EHUko katedra zientifikoko buruak Euskadi 2020, etorkizunera begira hitzaldia eskainiko du ostegunean, irailaren 28an, Azkoitian. Solasaldia Elkarguneko Oteiza aretoan izango da, 19:30ean hasita, eta interesa duen oro bertaratu daiteke. Azkoitiko Gazte Geroa taldeak antolatu du hitzaldia.


Transferentzien Batzorde Mistoa Bilbon bilduko da azaroaren 26n

Eusko Jaurlaritzak nabarmendu du zazpi urte daramatzatela bildu gabe. Gainera, Euskadin biltzen diren aurreneko aldia izango da astelehenekoa.

Bi transferentziaren eskualdatzea ofizial egiteko asmoarekin, bilera egingo du Transferentzien Batzorde Mistoak azaroaren 26an. Zazpi urte igaro dira azkenekoz batu zirenetik, eta Euskadin elkartzen diren lehenengo aldia izango da astelehenekoa.

Eusko Jaurlaritzako iturriek jakinarazi dutenez, hitzordu horretan landuko dituzten gaiak zehazten dabiltza Josu Erkoreka Gobernantza Publiko eta Autogobernu sailburua eta Meritxell Batet Lurralde Politika eta Funtzio Publikorako ministroa. Litekeena da batzarra Bilbon egitea.

Atzo bertan, Espainiako Gobernuak eta Jaurlaritzak AP-1 autobidearen Armiñon eta Burgos arteko zatia eta Alonsotegi-Barakaldo eta Bilbao-Basauri trenbide lineak EAEren esku uzteko "aurreakordioa" hitzartu zuten.

Horri esker, transferentzien aferarekin lotutako negoziazioa desblokeatu dute, eta orain Batzorde Mistoari dagokio bi eskumenen transferentzia gauzatzea.

Jaurlaritzak, bere aldetik, nabarmendu du 2011az geroztik ez dutela bilerarik egin. Halaber, gogora ekarri du estreinakoz elkartuko direla Euskadin.

Hitzordu horretara, gobernu bakoitzeko zortzi ordezkari joango dira, eta Erkoreka eta Batet arduratuko dira a batzarra zuzentzeaz.

Aurreikusitakoaren arabera, hurrengo egunean zehaztuko dituzte bileraren nondik norakoak; besteak beste, dekretuen edukiak eta bileran egongo diren ordezkarien izenak.