Hegazkinez, autobus artera

William Fogasa, Everton Cristiano Finati eta Marcelo Ghiraldi Lurzotto.

Irizarreko langile brasildarrak ederki integratu dira Ormaiztegiko lantegian zein herrian. Uztailean joango dira.

Ostegun arratsaldea. Goierriko beste hainbat herritan bezalaxe, azken urteetan hain modan jarri den pintxopotea Ormaiztegin. Zipotzen, kuadrilla gazteak, astebururako planak egiten. Txistun, senar-emazteak, ardoaren eta pintxoen kalitateaz hitz egiten. Muruako terrazan, adin eta kolore guztietako jendea. Eta, hara! Brasildar kuadrilla bat. Abileziaz mugitzen dira taberna batetik bestera, bata eta bestea agurtuz. Ez dira bisitari soilak: Irizarren lanean ari diren 120 brasildarretako batzuk dira.

Azken hilabeteetan Brasiletik iristen diren berriei erreparatuz gero, laster ohartuko da jendea herrialdeko egoera ez dela idealena. Krisi politiko sakonean murgilduta dago Brasil, eta krisi horrek zuzen-zuzenean eragin dio Irizarrek Botucatu hirian duen lantegiari. Egoera politikoa baretu artean, enpresariak ez dira inbertsio handiak egitera ausartzen. Ondorioz, Irizarren salmentak nabarmen jaitsi dira Hegoamerikan.

Botucatuko lantegian 330 brasildarrek lan egiten dute. Krisiaren ondorioz, eguneko ibilgailu erdi bat egiten ari dira azken hilabeteetan: 70 lagun ingururentzako lana baino ez da hori. Ormaiztegiko lantegian, berriz, produkzio gorakada bat izan dute azken urtebetean. Horregatik, iazko maiatzetik, Botucatuko langile asko Ormaiztegin ari dira lanean: 180 egotera iritsi dira. Martxoan alde egin zuten 60 brasildarrek, eta orain geratzen diren 120 langileak uztailean itzuliko dira.

Ormaiztegira lanera etorri dira, noski, baina horrek ez du esan nahi herria eta herritarrak ezagutzeko aukera izan ez dutenik. Dagoeneko, lagunak ere egin dituzte Goierrin, eta euskarazko oinarrizko hitz batzuk ere ikasi dituzte. Haietako hirurekin egon da Goiberri: William Fogasa, Everton Cristiano Finati eta Marcelo Ghiraldi. Ghiraldi iazko maiatzetik dago Ormaiztegin, Fogasa irailetik, eta Finati abendutik.

«Hasieran zaila izan zen hona egokitzea; kultura eta lan dinamika ezberdinak dira» William Fogasa, irailetik Ormaiztegin

«Orain oso gustura gaude: lagun asko egin ditugu Irizarren eta Ormaiztegin» Everton C. Finati, abendutik Ormaiztegin

«Brasilgo gure etxeetako ateak beti irekita izango dituzte, eta gu ere etorriko gara» Marcelo Ghiraldi, urtebete Ormaiztegin

Zailena, familia uztea

Hiruak bat datoz gauza batean: Ormaiztegira lanera etortzearen okerrena, familia eta lagunak Brasilen utzi beharra izan zen. Fogasak neskalaguna du Brasilen, Finatik lau urteko semea, eta Ghiraldik hamabost urteko alaba. «Haientzat ere gogorra da, baina ulertzen dute egoera honetan lana dela garrantzitsuena, eta onartzen dute gu hona etortzea, badakitelako familiaren onerako dela», esan du Fogasak. Gainera, uneoro komunikaturik mantentzen dira. Irizarrek ordaintzen dizkie telefono dei guztiak.

Gainontzekoan, oso gustura daude goierritarren artean. «Hasieran zaila izan zen hona egokitzea: kultura ezberdina da eta lanerako modua ere bai», adierazi du Fogasak. «Baina orain oso gustura gaude: lagun asko egin ditugu hemen», gehitu du Finatik. Ormaiztegiarren artean ederki integratu direnaren seinale, hainbat brasildar herritarrekin batera mozorrotu ziren San Andres jaietan. «Ni mojaz jantzi nintzen, beste hamalau brasildar eta Ormaiztegiko kuadrilla batekin», esan du Fogasak.

Astean zehar lanean pasatzen dute egunaren zati handiena. Asteburuak, ordea, Goierri eta Euskal Herria ezagutzeko baliatzen dituzte. Dagoeneko izan dira Gaztelugatxen, Donostian, Bilbon, Oñatiko kobazuloetan… Mendia gustuko dutenek, berriz, Irizarreko lankideekin inguruko mendiak ezagutzeko baliatzen dituzte asteburuak. «Lankideekin oso harreman estua egin dugu». Batzuek musika talde bat ere badute (Decalcky), eta dagoeneko hainbat kontzertu eman dituzte Zumarragako Alaska tabernan.

Izaera desberdina

Goierrin daramatzaten hilabeteetan, dagoeneko eduki dute euskaldunok apur bat ezagutzeko aukera. «Brasildarrok baino hotzagoak dira, eta kontaktu fisikoa, esaterako, ez zaie asko gustatzen», esan du Fogasak. «Baina oso edukatuak dira, oso langileak, eta erraza da haiekin tratatzea».

Brasilera itzultzeko hilabete eskas geratzen zaien honetan, sentsazio gazi-gozoa dute: pozik daude, familiara itzuliko direlako berriro, baina pena ematen die hemen egindako lagunak uzteak. «Brasileko gure etxeetako ateak beti irekita izango dituzte, eta gu ere etorriko gara bisitan», esan du Ghiraldik. Lankideekin ez ezik, Irizar enpresarekin ere oso eskertuta daude brasildarrak: «Oso ondo portatu dira gurekin eta, batez ere, eskerrak eman nahi dizkiegu Gorkari, Rafaeli, Robertori eta Txema Marcosi; lan handia egin dute».

Brasilgo egoera politikoa kolokan dago oraindik. Irizarreko langileak, ordea, baikor ageri dira, eta haiek bueltatzen direnerako egoera hobea izatea espero dute. «Enpresa negoziatzen ari da beste herrialdeekin, esportazioak haz daitezen, eta produkzioak gora egitea espero dugu». Ormaiztegiko pintxopotea ez da berdina izango udatik aurrera, baina brasildarrak gogoan izango dituzte ormaiztegiarrek. Bidaia on!

Brasildarrek eta ormaiztegiarrek festa egingo dute larunbatean

Ormaiztegiarrek brasildarren kultura gertuagotik ezagutu dezaten, bihar, kulturarteko festa antolatu dute herrian. 12:00etatik 18:00etara, brasildar txurraskoa dastatzeko aukera izango da Muxika egurastokian. 12:00etan, herri kirolak ere egingo dituzte plazan. Sokatiran, txingatan eta tokan ariko dira, baita harrikalari proban ere. Ormaiztegiarrek zein brasildarrek parte hartuko dute. 12:30ean, bost kilometroko kross herrikoia egingo dute. Izen ematea egunean bertan egin beharko da, 11:30ean, udaletxeko atarian. Azkenik, 12:00etatik 19:00etara zuzeneko musika izango da plazan. Decalcky talde brasildarrak eta GuriBost! talde goierritarrak joko dute musika.


Egun berria hasi da

Donostian dozena erdi kurdu, lau aldetakoak, Udaletxean jarritako banderaren pean. Juan Karlos Izagirre alkateari nork bere egoera azaldu dio. Handik gutxira heldu da mezua Kurdistandik. Hunkidura. Malkoak. «Bi anaia desagertuta dauzkat», esan du batek. Galdutako senideak ekarri ditu gogora beste batek. Isiltasuna. Malkoak eta itxaropena.

Bi milioi lagun Ameden, Diyarbakirren, hamarkada askoan debekatutako Newroz edo Urte Berria ospatzen. Horia, gorria eta berdea nagusi, eta sua, Kawa errementariak kurduak Zuhak asiriar tiranotik duela 27 mende askatu zituela gogoan. Mendietan piztutako su haren bidez jakin zuten amaitu zela tirania, martxoak 21 zituela eta egun berria bazetorrela. Martxoak askatasuna dakar. Aurtengoak aro berri bati bidea zabaldu nahi izan dio. Ez dira hamabost hilabete Roboskiko sarraskitik, baina Kurdistanek bestelakoa dirudi.

Zein izan da Abdulla Ocalanen mezua? Su-etenaz harago doa, uste bezala. Besteak beste, gerrillaren erretirada gauzatzeko estatuak eman beharreko urratsak ere zehaztu behar dira, eta balizko desarmea behatuko dituen batzordea eratu. Hortik aurrera, prozesua abiatu liteke. Baina oraingoz ez dago prozesurik. BDP alderdi kurduak prest du Konstituzio berri baterako zirriborroa, eta ezinbestean jaso beharko lituzkeen oinarriak.

Kurdistan independentea edozein kurduk aitortuko dizun ametsa da, konfiantza pixka bat hartutakoan. Denek daukate, etxean edo paparrean eskegita, lau estatuetako lurraldeak batzen dituen mapa. Baina gaurko Ekialde Hurbilean, Irakeko esperientziari jarraiki —zeina, euskal autonomia baino askoz zabalagoa den, erabateko burujabetza baitute kurduek Irak federalean, euren mugak kontrolatzera arte—, estatuen baitan dagokiena eskuratzea da lehen urratsa. Turkian bereziki. Estatuaren laurdena dira, hogeitaka milioi lagun, gutxieneko eskubiderik gabe. Recep Tayyip Erdogan lehen ministroak ez du, azken urteotan bereziki, interes berezirik agertu auzia konpontzeko. Baina Turkiak ezin du estatu demokratiko izan biztanleen laurdena miserian, baztertuta eta arrazismoaren menpe dituela.

Zergatik orain, zein interes dauka Turkiak? Ez da Europari erakusteko neurri kosmetikoen sasoia, baina mendebaldeak, AEBek bereziki, pisu handia daukate Ankaran oraindik ere. Amets neo-otomanoa inoiz baino indartsuago dago, Turkiak eskualdeko potentzia izan nahi du. Baina uste baino ahulagoa dela ikusi du. Golkoko erregimen sunitekin bat egiteak, eta Teheran-Bagdad-Damasko ardatz xiitaren aurka, barne etsaia hauspotu dio. Eta kontraesanak agertu. Bagdaden aurka Hego Kurdistango Gobernuaren aliatu leial bihurtu da, petrolio-hornitzaile du Erbil, eta Masud Barzani lehendakari kurduak mehatxu bezainbat balizko independentziarako berme dauka Ankara. Kontraesanetik mehatxura, bere mugetan PKKren aliatu bat, Siriako PYD, Kurdistan autonomo berri bat sortzen ari dela ikusi du Turkiak, izututa. Barzaniren babesarekin, gainera. Turkiak arabiar matxinoekin ez bezala, Damaskok ez du kurduak armatu beharrik izan. Kurdistandik erretiratzea aski izan du Al Assadek Turkiaren ahultasuna agerian uzteko.

Lautik bat zen libre, eta bigarrenak bere burua askatu du. Iran urduri dago, hauteskundeak ditu aurki. AEBek Israelen ostean eskualdean daukaten aliatu garrantzitsuena da Turkia, eta ezin dute utzi, Iran jomugan dutela, horrelako barne-gatazkek ahultzea. Ankarak aukera historikoa dauka auzia konpontzeko. Kurduek ere esperientzia berriak izan dituzte gatazka-konponketan. Goizegi da dena jakiteko, baina ez da inongo sekretua Europan kurduek bilatu duten babesa. Sinn Feinekin, Brian Currinekin. Atzo ere ez zen euskal ordezkaririk falta Ameden. Inoiz baino libreago zela aldarrikatuko zuen Ipar Kurdistango hiriburuak. Zer gerta ere, ez dadila hildako gehiago egon, adierazi du Abdulla Ocalanek. Armak isilduta, politikaren ordua da. Zorionak, Egun berria da, Newroz pîroz be.


Armarri berriaren inguruko iritzia, saritua

Atzo iluntzean egin zuen bilera Zizurkilgo armarria berria lantzeko sortutako taldeak. Zizurkil Goiko eta Elbarrenako festetan jasotako berrehun ekarpen inguru aztertu zuten. Euren iritzia eman zuten zizurkildarren artean bi lagunentzako afaria zen zozketagai eta Arantxa Bakero izan da irabazlea. Taldeko kideek, eskerrak eman nahi dizkiete parte hartu dute guztiei.


Hiru agerkari, eredu bana

Euri asko egin du 1988. urtean Arrasate Euskaldun Dezagun euskara elkarteak Arrasate Press aldizkaria abian jarri zuenetik. Perretxikoak bezala ugaldu ziren herri prentsako aleak. Bakoitzak bere bidea egin du eta badago aldea proiektu batetik bestera. Herri prentsaren hiru adibide aukeratu ditugu eta haien ereduak azaldu: hamar urte bete dituen Hernaniko Kronika egunkaria, beste hainbeste urte bete dituen Debagoienako Goiena agerkaria, eta hainbat eskualdetan tokia duen Hitza

Hernaniko Kronika: Auzoko azken txokoko informazioa

Hernaniko kronika 2000. urtean sortu zuen herriko Dobera Euskara Elkarteak. Aldizkaria ala egunkaria izango zen eztabaidatu zuten eta egunerokoaren aldeko apustua egin zuten. Hala, astean bost egunez A3 formatuko orria publikatzen hasi ziren. Gaur egun, astelehenetik ostiralera orri bat, eta larunbat eta igandetan gutxienez zortzi orriko bana egiten dute. Etxe guztietako postontzietan Kronika egunero banatzea oso garestia litzateke, eta beraz, gainerako egunkariak saltzen diren tokietan dago, alegia, kiosko, okindegi eta liburu-dendetan. Hala adierazi digu Eñaut Agirre kazetariak: “Egunero beste periodikoen ondoan jartzen zara eta jendeak hartzen zaitu edo ez. Termometro lana egiten du, hartzen duenak interesa daukalako hartzen du”. Kronika doan banatzen da, eta zenbait jende, beste egunkaririk edo ogirik erosi gabe Kronika bila gerturatzen da kioskora edo okindegira. Astegunetan 4.000 ale banatzen dira eta asteburuetan gehiexeago, 4.500 inguru. Hernanik 19.500 bat biztanle eta 7.000 etxe ditu, eta Hernaniko Kronika ale bakoitza hiru-lau pertsonak irakurtzen dutela kalkulatuta dago, hau da, 12.000-15.000 irakurle ditu egunero.

Egunkaria Hernanin banatzen da, baina Goizueta eta Arano herri nafarretara ere iristen da. Astigarragako Ergobi auzoan ere jasotzen dute, eta okinari esker, Urnietako hainbat tokitara ere heltzen da. Dena den, ez da haien asmoa eskualdera zabaltzea: “Herri batzuen artekoak harreman naturalak dira, Astigarragara eta Aranora festetara beti joan izan da hernaniarra. Hedatze batzuk intentzioz egiten ditugu eta beste batzuetan tirada zabaltzeko eskatu egin izan digute”. Esate baterako, Astigarragako kultur etxeak egitaraua bidaltzen du Kronikara eta hilean behin-edo argitaratzen dute. Bestetik, Buruntzaldeko Euskara Batzordeak egiten dituen kanpainak zabaltzeko bestelako hedabiderik ez dagoenez Astigarragan, Hernaniko Kronika Astigarragara ere hedatzen da kanpaina garaietan. Kronikako kideek argi dute, ordea: “Eskualdeak ez du lehentasunik. Jendeak badauka informazio globala eta behar duena gertuko informazioa da, bere auzoko azken txokoan gertatu den hori ematea nahi du. Eskualdeko hedabideak ez du logikarik baldin eta herriko auzoko elkarteko hori galtzen baldin badugu”.

Erdaldunak ere irakurle

Herrian zenbat euskaldun diren galdetu diegu langileei, irakurle potentzialak irudikatzeko intentzioz. Bada, argitu digute erdaldunek ere irakurtzen dutela egunkaria. Erdaldunek euskaraz? “Egunkariaren lehenengo helburua informazioa ematea da eta bigarren helburua euskararen normalizazioan tresna izatea. Erdaldunek ere Kronika hartzen dute, argazkiak, eskelak eta zerbitzuak –goardiako farmazia zein den, adibidez– begiratzen dituzte. Inoiz euskaraz irakurtzen ez den etxean ere Kronika badago. Gure merkatua herri osoa da”.

300.000 euroko aurrekontua

Zazpi langile ari dira Hernaniko Kronikan; administrazioan eta publizitatean hiru eta kazetari lanetan beste hiru. Zazpigarrenak ordukako lana egiten du egunkaria inprimatzen. Hernaniko Kronika Dobera Euskara Elkarteak argitaratzen du. “Erabaki potoloak” euskara elkarteko zuzendaritzan hartzen dira. Zuzendaritzan Kronikako langile bat dago; orain, Eñaut Agirre kazetaria. Eguneroko kudeaketa egunkariko langileen esku dago.

2010ean 300.000 euroko aurrekontua izan du. %55 autofinantzatua da, horren %80 inguru publizitatearen bidez (iragarkiak eta eskelak, besteak beste) lortzen dute, eta gainerakoak borondatezko ekarpenak dira (Dobera-Kronikako bazkideak tarteko). Diru-sarreren %45 Udalak (erdia), Foru Aldundiak (laurdena) eta Eusko Jaurlaritzak (laurdena) emandakoa da.

Goiena: Kazetari multimediak jomuga

Duela 22 urte Arrasate Press aldizkaria abiatu zen Gipuzkoako Debagoiena bailarako Arrasate herrian. Euskal Herriko herri prentsaren lehen alea izan zen. Horren ondotik etorri ziren hainbat eta hainbat astekari, hamabostekari eta hilabetekari, Euskal Herrian, eta baita Debagoiena eskualdean bertan ere. Debagoienako ia herri guztiek –bailarakoak dira Arrasate, Bergara, Oñati, Aretxabaleta, Eskoriatza, Antzuola, Elgeta eta Gatzaga. Aramaio arabarra ere Goienaren barruan dago– sortu zuten aldizkaria eta bakoitza bere aldetik ibili zen 2000. urtera arte. Bergarako eta Arrasateko euskara elkarteek eskualdeko hedabideak bateratze bidean jartzeko proposamena luzatu zuten, batik bat, bi arrazoi kontuan hartuz: batetik, herrikako aldizkarigintzatik eskualdeko egunkariaren logikarako jauzia ematea. Bestetik, ordurako baziren Arrasaten eta Bergaran telebista bana, eta horien mantenu-zama kontuan hartuta telebista proiektu bakarra egitea proposatu zen.

2000ko abenduaren 1ean argitaratu zen Goienkariaren lehenengo zenbakia, egunkari formatukoa (A3 neurrikoa), baina astean behin argitaratzen zena. Horrekin batera, aurrez herri gehienek zeukaten aldizkaria ere banatzen zen. 2010eko bukaerara egingo dugu jauzia orain. Gaur egun, Goiena du izena astean bitan argitaratzen den egunkari formatuko agerkariak. Ostiraletan bailara osora banatzen da doan, etxeko postontzietan 20.000 ale utziz. Astelehenetan produktu bera banatzen da, baina ez da doakoa, urtean 38 euroko harpidetza ordaintzen dutenek etxean jasotzen dute eta kioskoan ere salgai egoten da. Tirada 5.000 alekoa da. Duela hainbat urte herrietako euskara elkarteek sortutako aldizkariak ez daude jada. Horixe izan da apustua, herri bakoitzak bere aldizkaria izan beharrean, indarrak batu eta eskualdeko prentsa egitea.

Goiena multimedia

Hasierako Goienkaria astekaritik gaur eguneko Goiena astean bikora hainbat aldaketa izan da. Besteren artean eskualdeko eta herriko informazioaren trataera periodistikoa egokitu behar izan dute. Errezeloak izan ziren, eskualdeko agerkaria sortuz gero herriko informazioa galduko ote zen eta herri txikiek irabazteko baino galtzeko ez ote zuten. Eneko Azkarate Goienako Eduki zuzendariaren ustez, herri handienak eskuzabalak izan ziren herri txikiei tokia eginez. Goienan bi atal ederki nabarmentzen dira; bata, eskualdeko informazio orokorra lantzen duena, eta bestea, herriz herrikoa jorratzen duena, Azkaratek dioen moduan, “jendeak herrikoa baloratzen segitzen baitu”.

Papereko Goienaz ari gara, baina Goiena enpresa kooperatiba da eta paperaz gain, telebista, irratia eta Interneteko webgunea ditu. 49 langile ditu Arrasate, Bergara eta Aretxabaletako egoitzetan banatuta. Berandu baino lehen egoitza bakarrean biltzea nahi dute. Fisikoki gertu egongo dira eta garatzen jarraitu nahi duten kazetaritza ereduari eusteko aukera gehiago izango dituzte. Alegia, kazetariak, edo gaika espezializatuko dira edo herrika, eta langile bera arituko da paperean, Interneten, telebistan eta irratian. Hedabide bakoitzerako, gai bera landuko duen kazetari bana izatea, Azkarateren hitzetan, ez da jasangarria, ez ekonomikoki ezta periodistikoki ere.

2.300.000 euroko aurrekontua

Goiena Komunikazio Taldeak 2.300.000 euroko aurrekontua dauka. Autofinantzaketa bidez diru-sarreren %61 lortzen dute. Diru-sarreren beste atal garrantzitsua Debagoienako eta Aramaioko udalen bidez lortzen dute.

Euskara elkarteek sortutako herriz herriko aldizkarien tokian Goiena kooperatiba dago orain, eskualdeko tamaina hartu eta multimedia proiektu bihurtu den ia 50 langileko enpresa kooperatiba.

Hitza: Nazionala, herrialdekoa, lokala eta hiperlokala

Asteartetik igandera Berria egunkaria, ostiraletan herrialdetako Hitzak, asteartetik ostiralera eskualdeko Hitzak eta Interneten herrikako webguneak. Labur esanda horixe EKT Euskarazko Komunikazio Taldearen eskaintza informatiboa. Lau dimentsio batzen dituen eskema hori egituratu berria da. Alabaina, abiapuntura joko dugu gaur egungoa hobeto ulertuko delakoan.

Egunkaria S. A. enpresa Euskarazko Komunikazio Taldea (EKT) bihurtu zen 2003an. Helburua, Berria argitaratzeaz gain, prentsako beste hainbat esparru betetzea zen. Hala, prentsa nazionaletik lokalerako pausoa hasi zuen EKTk. Eskualdekako Hitza markako egunkariak sortu ahal izateko EKTk Bertako Hedabideak S. L. sortu zuen. Hainbat irizpide finkatu zuen EKTk Hitzak sortzeko, horietako bat marka bateratuarena. Eskualdeko hedabide orok Hitza izena izango zuen. Iban Arregi Bertako Hedabideak enpresako zuzendariak esan digunez, egunkari horiek sortzeko eskualdeko eragileen inplikazioa ezinbestekoa izango zen. Aldizkariak zituzten euskara elkarteak hartu zituzten sozio naturaltzat. Beraz, bi eragile elkartu ziren Hitzak sortzerakoan: eragile nazionalak eta lokalak. Hitzak sortzeko enpresa egiturak hiru hanka ditu.

EKTren ordezkari lana egiten duen Bertako Hedabideak-ek %35-40 du Hitza bakoitzean, beste %40 eskualdeko euskara elkarteek (izan bat, bi ala gehiago) eta gainerako %20 gizarte eragileek osatzen dute, hala nola, kirol elkarteek, ikastetxeek, jubilatu elkarteek... Iban Arregiri galdetu diogu ea nola hartu zuten herritarrek eta ordurako aldizkariak argitaratzen zituzten euskara elkarteek eskualdeko informazioa jorratuko zuen proiektuaren etorrera: “Hasieran, beldurretik eta deskonfiantzatik bizi zuten, baina gu egitera gindoazena bakoitzak berak sortzeko gaitasuna izan balu, ongi. Sarri gaitasunik ez dago bakarrik egiteko, horregatik proiektu bateratuen beharra. Hernaniko Kronikak funtzionatzen du eta bada kontuan hartzeko eredua, baina produktu handiagoa egin nahi baduzu, orrialde gehiagorekin... Gure ustez planteamendu egokiena eskualde mailakoa egitea zen. Produktuen artean txokerik ez izateko hainbat moldaketa egin zituzten aldizkari batzuek. Guk gure proiektua osagarri izatea nahi genuen”. Azpeitiko (Gipuzkoa) Uztarria hilabetekaria, esate baterako, hamabostekari edo astekari bihurtzeko hausnarketan ari zen, Urola Kostako Hitza sortzeko zegoela. Azkenean Hitzaren proiektuan parte hartzea erabaki zuen eta Uztarria bere horretan geratu zen. Arregik garbi du: “Hernaniko Kronika, Goiena, Uztarriarekin konparatuta, bi sentsibilitate batzen dituen proiektua da Hitza, eragile nazionala eta lokala. Hor dago diferentzia handia eta horrek alde onak eta txarrak dauzka”.

Krisiak eragindako aldaketak

Hasieran azaldu dugunez, sortu zirenez geroztik aldaketak izan ditu Hitza proiektuak; azkenekoak, batetik krisi ekonomikoak eraginda, eta bestetik prentsaren krisiak eraginda. Gaur egungo banaketa sistema ondorengoa da: Berria jasotzen duenak, asteazkenetan eskualde horretako Hitza ere jasotzen du, eta ostiraletan, Berria, herrialdeko Hitza eta eskualdeko Hitza. Berriako harpidedunak ez baina Hitzakoak direnek asteartetik ostiralera eskualdeko Hitza jasotzen dute eta ostiraletan herrialdeko Hitza ere bai. Iban Arregik adierazi digunez, “planteamendu hau abian jarri dugu eskualdetako Hitzak sendotzeko eta baita Berria sendotzeko ere. Ez da lehentasuna Hitza ez dagoen eskualdetan edizio propioa sortzea”.


Auzi(tegi) "politiko-polizialak"

Dena da ETA teoriak ekarritako auzi handiak aztertu dituzte Izko eta Iruin abokatuek, Compains auzipetuak gidatuta. "Etsaiaren zigor zuzenbidea" erabiltzen dela salatu dute.


San Migel kulturaren patroi

Olaztiarrek kulturaz inguratu dute San Migel eguna. Iraileko festak pasa berri direla, astelehenean hasiera emanen diote kultur asteari. Urriaren 2ra arte sutan jarriko dute Olatzagutiko kultur etxea. Olaztiko Ahozko Ondarearen bilketaNolakoa zen XX. mendeko olaztiarren bizimodua? Galdera horri erantzun nahi izan dio Olatzagutiako Udalak. Labrit erakundeko Enara Intxaustik eta Maitane Urkizuk 25 elkarrizketa egin dituzte Olatzagutian. Hona elkarrizketatuen zerrenda: Alejandro San Roman, Bernarda Galbete, Cecilia Galbete, Inocencia Lezea, Pedro Kintana, Rosario Etxarri, Eusebio Galbete, Jose Ignacio Galbete, Francisco Imaz, Jose Mari Baztarrika, Urbana Lucas, Patxi Vicente, Fermina Galbete, Inocencio Vicente, Miguel Iparragirre, Pepita Barrena, Antoni San Roman, Cecilio Bengoetxea, Virginia Oraa, Antonio Galparsoro, Jose Mari Oraa, Ana Larraza, Teodora Ortiz de Lazkano, Adelaida Kintana, Santiago San Roman eta Milagros Lopez de Goikoetxea. Haien esperientziak eta kontakizunak joan zen mendeko olaztiarren bizimoduaren testigantza bizia dira. Zenbait gai nagusitu dira: euskararen galera, gerra zibila eta Otxoportillo, Etxabarritarren zerrategia, Cementos, kanpoko langileen etorrera eta herriaren aldaketa. Asteartean bilketa aurkeztuko dute Olaztiko kultur etxean. Emanaldi bikoitza izanen da: 17:30ean eta 19:30ean. Gonbidapen txartela behar da. Irratsaioa eta hitzaldiaRoge Blascok, Euskadi Irratiko esatariak, zuzeneko saioa eskainiko du Olatzagutiko kultur etxetik. La casa de la palabra programak hitza ematen die elkartasun istorio ederren protagonista ikusezin eta isilei. Asteleheneko saioan, olaztiar batzuek parte hartuko dute. Besteak beste, ahozko ondarearen bilketa izanen dute hizpide. Kultur etxea irekita egonen da 13 urtetik gorakoendako. Aldez aurretik gonbidapenak hartu behar dira.Bestalde, irailaren 28an, asteazkenean, Fermin Aramendiak hitzaldi berezia eskainiko du: Compartiendo aprendizajes para navegar por la vida. Donostiar gazteak hiru urte baino gehiago egin ditu belaontzi txiki batean. Esperientzia horren berri emanen du Olatzagutian. Datorren asteburuak dantza, antzerki eta magia ikuskizunak ekarriko ditu. Heldu den astean emanen dugu haien berri. EgitarauaRoge Blasco: La casa dela palabra. Irailaren 26an, astelehenean, 20:45ean, kultur etxean. Gonbidapenarekin.Olaztiko Ahozko Ondarearen Bilketa. Irailaren 27an, asteartean, 17:30ean eta 19:30ean, kultur etxean. Gonbidapenarekin.Compartiendo aprendizajes para navegar por la vida. Hizlaria: Fermin Aramendia. Irailaren 28an, asteazkenean, 20:00etan, kultur etxean.Maniatic@s dantza eta antzerki garaikidea. Irailaren 30ean, ostiralean, 22:30ean, kultur etxean. Sarrera: 6 euro.Jon Zabal ilusionista: Pensamientos encontra2. Urriaren 1ean, larunbatean, 20:00etan, kultur etxean. Sarrera: 2 euro.Magia. Urriaren 2an, igandean, 17:00etan, kultur etxean.SarrerakDantza ikuskizuneko eta ilusionismoa: aldez aurretik hartuta, biak 4 eurotan.Gonbidapenak: kultur etxean ikuskizuna baino ordu erdi lehenago (gehienez pertsonako 4 sarrera).


Zestoako abuztuko garagargo azoka Zestoako Pilota Elkarteak antolatuko du

Azken urteetan, abuztuaren bukaeran Zestoan garagardo festa egiten dute. Iaz, Danbolin-zulo elkarteak antolatu zuen. Aurten, ordea, Zestoako Pilota Elkarteak hartuko du festa antolatzeko lekukoa.


Zornotzan desagertutako gizona onik aurkitu dute

Atzo arratsaldean Zornotzako Arrindas auzoko egoitzan desagertutako 80 urteko gizona onik aurkitu dute. Ertzaintzak baieztatu duenez, 80 urteko elorriarra egoitzatik oso gertu aurkitu dute. Gaineratu dutenez, Galdakaoko ospitalera eraman dute osasun azterketa egitera.

80 urteko elorriarra zaborra botatzera joan zen eta ez zen egoitzara bueltatu. Familiak bere desagerpena salatu zuen, eta harrezkero, Ertzaintzak, DYAk, Gurutze Gorriak eta salbamenduko txakurrek bere bila jardun dute.


Santiago Abascal Escuza politikaria hil da

Amurrioarrak ibilbide luzea egin du politikan; gehiena PPn, nahiz eta azken urtean Mariano Rajoyren alderdiarekin desadostasun ugari izan eta Vox-en zerrendaburua izan zen Legebiltzarreko hauteskundeetan.

Galdakaoko hospitalean hil zen atzo, 67 urterekin.

Amurrioarrak ia 30 urte eman ditu popularren artean. 1987an Arabako biltzarkide izan zen eta 1995ean ardura hori berriro hartu ez ezik, Amurrioko zinegotzia ere izendatu zuten. Hurrengo hauteskundeetan, 1999an, 2003an, 2007an eta 2011n alegia, bi karguak hartu zituen bere gain.

Gainera, 2003. urtean Espainiako Kongresuan aritu zen Rafael Cámara Rodríguez Valenzuela ordezkatzeko, urtebetez.

Hori gutxi balitz, hainbat eskumen izan zituen alderdi popularrean: Aiarako presidente hautatu zuten 2004an eta Arabako zein Euskadiko batzordeetako kide izan zen.

Alderdiarekin desadostasunak

Iaz PP uztea erabaki zuen Santiago Abascalek, ez baitzuen bat egiten Mariano Rajoyren ildo politikoarekin, bereziki Ezker Abertzaleari zegokionez.

Dena den, ez zuen bere ibilbidea bertan behera utzi eta irailaren 25eko Legebiltzarreko hauteskundetan Vox alderdiaren zerrendaburu gisa aurkeztu zen.

Santiago Abascal Conde da erakunde horren sortzailea, bere semea. Berez, leinu politikoa da Abascalena, Amurrioko alkate frankista izan baitzen hildakoaren aita 60ko eta 70eko hamarkadetan.

Erasoak eta ustelkeriaren itzala

Santiago Abascalen dendak zenbait eraso eta sabotaje jaso zituen 1999an. Halaber, eraso batean jazotako kalteak konpontzeko PPk zenbait diru eman zion legez kanpoko finantzazioa baliaturik, agidanez.


Myanmarko Parlamentuan gehiengo osoa lortu du Suu Kyiren alderdiak

NLDk 348 eserleku lortu ditu. Parlamentuko bi ganberetan, 329 ordezkari behar dira gehiengo osoa eskuratzeko. Beraz, sekulako garaipena lortu du Suu Kyik.

Aung San Suu Kyi Nobel saridunaren Liga Nazional Demokratikoak (LND) Myanmarreko Parlamentuan gehiengo osoa izango du, hauteskunde batzordeak gaur baieztatu duenez. Hala, presidente berria aukeratzeko eserleku nahiko izango ditu.

NLDk 348 eserleku lortu ditu. Parlamentuko bi ganberetan 329 ordezkari behar dira gehiengo osoa eskuratzeko. Beraz, sekulako garaipena lortu du, Irrawaddy News bertako egunkariak jakitera eman duenez. Hortaz, erreforma demokratikoak eta ekonomikoak bideratzeko gaitasuna izango du.

Azken 25 urteetan aurreneko hauteskunde askeak egin zituzten igandean, baina hauteskunde batzordeak ez ditu oraindik behin betiko emaitzak argitaratu. Hala ere, Suu Kyiren alderdiaren garaipena eztabaidaezina dela baieztatu du.

Adiskidetze nazionala

Oposizioko buruzagiak hiru gutun bidali zizkien ostegunean Thein Sein presidenteari, Min Aung Hlaing Armadako buruari eta Shwe Mann Parlamentuko presidenteari. Idatzietan, ?adiskidetze nazionala? lortzeko pausoak emateko prest azaldu zen Suu Kyi.

LNDk Gobernua osatzeko aukera duenean, presidenteak ?agintea izateari utziko? diola esan du behin baino gehiagotan oposizioko buruak. Erabakiak berak hartuko dituela berretsi du Suu Kyik.


Mugikorra mantso dabil

Aulki mugikorra tostako arraunaren itzalean dago Euskal Herrian gaur egun, eta, estropadak jokatzen diren arren, oso klub gutxi aritzen dira. Suspertu beharra dagoela nabarmendu dute hainbat entrenatzaile eta arraunlarik, eta azaldu dute oso modalitate egokia dela arraunlariak sortu eta hazteko, besteak beste.


Hondarretik beirara 'Teknopolis' saioan

Horrez gain, metroko gidariak trebatzen dituen simulagailuaz arituko dira

Hondarretik beirara erreportajearekin ekingo dio aste honetan "Teknopolis" saioak. Ba al dakizue zertan datozen bat Dubaiko dorre ezaguna edota Bilboko Osasun-egoitza? Ba... eraikin horiei hain itxura dotorea ematen dien beira Euskal Herrian ekoizten dela. Delclaux familiak duela 75 urte sortu zuen enpresa, gaur egun Ameriketako Estatu Batuetako multinazional batek zuzentzen du. Bertan beira sortzen dute urteko 365 egunetan eta eguneko 24 orduetan, beiraren prozesua ez baita inoiz gelditzen

Metroko gidariak trebatzen dituen simulagailuaz arituko dira halaber Maider Egüesek aurkezten duen saioan. Bilboko metro sarea 1995eko azaroaren 15ean zabaldu zuten, orain dela ia 15 urte. Joan den urtean, 87 milioi bidaiarik erabili zuten sare hori. Estatuan gehien erabiltzen direnen artean hirugarrena da, Madril eta Bartzelonaren atzetik. Bilboko metroa martxan jarri zutenetik gaur arte, tarte berriak zabaldu dituzte, eta hobekuntza ugari egin dira erabiltzaileei zein bertako langileei begira. Hobekuntza horietako bat joan den martxoan jarri zuten. Gidaritzarako simulagailu bat da, metroko gidariak trebatzeko, egoera zailen aurrean nola jokatu ikas dezaten.

Horrez gain, espazioko teknologiaren erabileraz jardungo dira. Espazioarekin zerikusia duen teknologia oro, konplikatua eta eguneroko erabileretatik oso urruti ikusten dugu gehienok... baina, beharbada, oker gabiltza.Teknologia horietaz balia daitezkeen enpresak aurkitzeko helburuarekin, Europako Espazio Agentziak, esaterako, agente-sare zabala du Europa osoan .

Climate Trackers:-en Wapitiaz aritu dira, Pilulak Nondik dator oinetako kiratsa? Galderari erantzungo diote eta Bi hitzetan gai hauek jorratuko dituzte: Alzheimer-ekoaren aurkako estrategia berria / Teknología digitala eta produktibitatea / Zenbat ur dago itsasoan? / Hilkortasun txikiagoa haurren artean.

Saioa gaur dago ikusgai 22.00: ETB-3, ostegunean 18:05ean ETB-1en eta igandean 12:30ean ETB-2n.


Bost baratze, Tolosako Artekalea bertako produktuz janzteko

Tolosako Kale Nagusiko dendariek, Lizardi Kultur Elkartearen laguntzarekin, bertako produktuak landatu dituzte kalea atontzeko asmoz.

Artekalea izenarekin bataiatu zuten 2013an Tolosako Kale Nagusia. Ordutik, bertako merkatari eta bizilagunek ekintza ugari burutu dituzte elkarlanean kalea bera dinamizatzeko helburuarekin: mural margoketak, jokoak, musika, erakusketa eta tailerrak...

Oraingoan, bertako produktuez atondu dute kalea. Horretarako, bost baratze sortu dituzte berrerabilitako materialarekin: ontziak, gurpilak, botilak, egurrak... Material horiek txukundu, margotu eta apaindu egin dituzte ondoren, produkturen bat landatu aurretik: letxugak, tipulinak, tomatea, marrubiak, perrexila, kalabaza... Lizardi elkartearen azpian, baratze horietako batean Xabier Lizardiren olerki bat ere jarri dute.


Michelingo aparkalekuak hobetzeko lanak adjudikatu ditu Udalak

Cubiertas Pagola enpresak egingo ditu Michelingo aparkalekuak hobetzeko lanak. 21.302 euro bideratu ditu udalak obra horietarako

Michelingo tenis pisten azpian aparkaleku ugari daude. Ura sartzen da horietara behin baino gehiagotan. Arazo hori konpontze aldera, aparkalekuak hobetzeko lanak adjudikatu ditu Lasarte-Oriako Udalak. Jakinarazi du Cubiertas Pagola SL enpresa arduratuko dela obra horiez. Aurrekontua 21.302 eurokoa da.


‘Denak ala inor ez’ dinamika jarri dute martxan preso eta iheslarien alde

Lea-Artibai eta Mutrikuko Ernai gazte antolakundeak hurrengo hile bietarako preso eta iheslarien aldeko dinamika abian ipini du. Otsailaren 8ra arte, ekimen bateratuak egingo dituzte eskualdean eta Mutrikun.

“Garai berriei buruz hitz egiten badugu ere, gaur egun oraindik Euskal Herria eta bertako herritarrak hainbat urtetan jasaten dauden zapalketa anitzen ondorioz ehunka euskal herritar beraien etxetik urrun daude”, azaldu dute Ernaiko kideek. Epaiketa politikoak “oraindik martxan” daudela eta eskualdeko bi gazte ere epaitzen ari diela gogorarazi dute gazteek.

“Egoera latz horren aurrean beharrezkotzat jotzen dugu gazteok banako zein kolektibo moduan konrpomisoak hartzea”, esan dute. “Beharrezkoa dugu gatazka politikoan eta horren ondorioen aurrean subjektu aktibo bilakatu eta horrela borroka hau muturreraino eroatea”.

Horren aurrean sortu da Denak ala inor ez ekimena, eta besteak beste, hurrengo ekintzak egingo dituzte dinamika horren barruan:

-Abenduaren 26an, 17:00etan: Bikote harremanak kartzelan hitzaldia Mutrikuko gaztetxean.

-Abenduaren 27an: Preso eta iheslarien aldeko bertso afaria Lekeitioko ikastolan.

-Urtarrilaren 17an, 19:30ean: Espetxea eta espazioa ekimena Oier Gonzalezen eskutik Mutrikun.


Baskoniak porrota jaso du Bartzelonaren aurka

Arabako taldeak ostiralean garaipena lortu zuen Barçaren aurka Euroligan, baina Endesa Ligako partidan Kataluniako taldea nagusitu da, 84-92ko emaitzarekin.

Baskoniak 84-92 galdu du Bartzelonaren aurka Buesa Arenan Endesa Ligako 19. jardunaldiari dagokion partida. Ostiralean Arabako taldeak irabazi egin zion Barçari Euroligan, baina igande honetan ezin izan du garaipena errepikatu.

Partida estu eta parekatuta joan da lehen bi laurdenetan. Bartzelonak hobeto ekin dio neurketari, baina Baskoniak azkar erreakzionatu eta ez dio utzi markagailuan alde egiten. Honela, etxeko taldeak puntu bateko abantaiala lortu du lehen hamar minutuen amaieran (21-20). Bigarren laurdena estu joan da amaierako minutuetara arte, baina azken txanpan Bartzelona nagusi izan da, eta Kataluniako taldeak sei puntuko abantaila lortu du atsedenaldira iristean (35-41).

Atsedenalditik kantxara itzuli ostean Baskoniak ez du bere joko onena egitea lortu. Talde bisitaria erabat nagusi izan da hirugarren laurdenean eta Bartzelonak 12 puntuko abantailarekin ekin dio azken laurdenari (56-68). Amaierako hamar minutuetan Bartzelonak ez du partida galtzeko arriskurik izan, eta garaipena lortu du (84-92).

Fitxa teknikoa:

84 - Baskonia (21+14+21+28): Larkin (16), Hanga (9), Sedekerskis (5), Tillie (4), Diop (14) -hasierako bostekoa-, Bargnani (4), Voigtmann (16), Beaubois (13), Blazic (-), Laprovittola (3) eta Luz (-).

92 - FC Bartzelona Lassa (20+21+27+24): Rice (17), Koponen (6), Perperoglou (3), Doellman (15), Faverani (9) -hasierako bostekoa-, Tomic (21), Claver (8), Navarro (5), Vezenkov (8), Peno (-) eta Diagne (-).

Epaileak: Juan Carlos Garcia Gonzalez, Vicente Bulto eta Martin Caballero.


Iritzia: Terroristak

Jon Orzaiz

Terroristez bete ziren atzo Donibane auzoko karrikak. Lasai asko ibili ziren, ramegante, inguruan zeuden polizien beldur ez zirela agerian utziz. Jai giroan egin zuten manifestazioa, dantzan, iruindar peto-peto eta zintzoen atsedena urratuz, eta auzo osora euren kalapita jasangaitza hedatuz.

Euskal dantzak, gaitak, txistuak... dena zen abertzaletasun erradikalaren gorazarre, dena apologia. Terrorista helduek seme-alabak ere eraman zituzten manifestaziora, txiki-txikitatik euren ideologia subertsiboa ikas dezaten. Badakizue nolakoak diren kontu hauek: halako ekitaldietan aitatxoren eskutik helduta hasten dira, eta handik zenbait urtera, poliziaren kontra harrika amaitzen dute, edo okerrago oraindik: hautagaitza ilegaletan parte hartzen.

Euskal musika eta dantzekin batera, panpin handi eta grotesko batzuk ere kaleratu zituzten, manifestazioaren izaera politikoa kolorez mozorrotu nahian. Zortzi ziren panpin erraldoiak: lehenengo biek errege-erregin itxura zuten –geure monarkia parlamentario demokratikoaren lepotik trufa egin nahian akaso–, baina okerrena horien gibeletik zetorren, gainontzeko erraldoiek islamista piura ezin nabarmenagoa baitzeramaten.

Hortxe, ETAren eta Al-Qaedaren arteko loturaren froga definitiboa! Ulergaitza da gure Udalak neurririk hartu ez izana halako ekintza filoterroristak debekatzeko. Atzokoa bezalako ekimenekin, ez da harritzekoa ANVko zinegotziek manifaren antolatzaileak txupinazoa botatzeko proposatu izana. Baina ziur nago geure alkate zintzoa ez dela terroristen tranpan eroriko, eta ez duela suziriaren ohorea erraldoien konpartsaren esku utziko.

[audio http://euskalerriairratia.com/wp-content/uploads/2010/04/jonorzaiz20100426.mp3]

Deskargatu


Roglicek erakustaldia eman du erlojupekoan eta lasterketako lider berria da

Primoz Roglicek irabazi du Vueltako 10. etapa, eta sailkapen nagusiko lehen postuan kokatu da. 1'38" atera dio Valverderi, 2'00" Miguel Angel Lopezi eta 3'06" Nairo Quintanari.

Primoz Roglic (Jumbo Visma) esloveniarrak irabazi du Espainiako Itzuliko 10. etapako erlojupekoa, 36,2 kilometroko ibilbidea izan duena Jurançon eta Pau artean. Garaipena lortzeaz gain, liderraren elastikoa ere jantzi du.

Roglicek 47 minutu eta 5 segundoko (47’05”) marka ezarri du helmugan. Bigarren izan den Patrick Bevini (CCC) 25 segundo atera dizkio, eta 27 segundo hirugarren izan den Remy Cavagnari (Deceuninck).

Gainera, Roglicek abantaila handiak lortu ditu aurkari zuzenekiko: 1'38" atera dio Alejandro Valverderi (Movistar), 2 minutu Miguel Angel Lopezi (Astana), eta 3'06" Nairo Quintana (Movistar) gaur arte liderra izan den kolonbiarrari.

Sailkapen nagusian Roglic da lehen postuan, Valverde da bigarren 1'52"ra, Miguel Angel Lopez hirugarren 2'11"ra, Nairo Quintana laugarren 3 minutura, eta Pogacar bosgarren 3'05"era.


Artea eta Giza Eskubideak, haur eta gazteen 17. ekitaldia


Joxe Agirrek jantziko dio txapela Bertsolari Txapelketa Nagusiko garaileari

Bertsozale Elkarteak urte mordoan egindako lana eskertu nahi dio Agirreri

Abenduaren 13an jokatuko dute finala Barakaldoko BEC aretoan eta sarrera guztiak amaituta daude

Joxe Agirre Azpeitiko bertsolari beteranoak jantziko dio txapela Euska Herriko Bertsolari Txapelketa Nagusiko garaileari. Agirrek 80 urte bete ditu aurten, eta ekimen honekin urte mordoan egindako lana eskertu nahi dio Bertsozale Elkarteak. 1960ko hamarkadan hasi zen bertsolari, eta oraindik ere hor jarraitzen du.

Iñaki Murua Bertsozale Elkarteko presidenteak adierazi duenez, “Egin duenagatik eta egiten ari denagatik hautatu dugu Agirre”. Azpeitiarrak dagoeneko agindu die, okerrik ezean, BECera joango dela garaileari txapela ematera. “Etxera joan ginenean galdetu genion ea jarriko zion txapela txapeldunari. Erantzun zigun: ‘Igaragarrizko pisurik ez badu behintzat bai!’. Eta han izango da, beraz”.

Abenduaren 13an jokatuko dute finala Barakaldoko BEC aretoan eta sarrera guztiak amaituta daude. Finalean honako bertsolariak arituko dira nor baino nor: Andoni Egaña, Maialen Lujanbio, Amets Arzallus, Aitor Mendiluze, Jon Maia, Unai Iturriaga, Aitor Sarriegi eta Sustrai Colina.


Avanzadako tunelak gauez itxita egongo dira, hiru hilabetez

Azaroaren 6an, Avanzadako errepideko tunelak konpontzeko lanak abiarazi zituen Bizkaiko Foru Aldundiak; urtarrilaren 31ra arte, 56 egunez, hezetasun-arazoak, ur-filtrazioak eta egituran agertutako pitzadurak konpontzen ibiliko dira beharginak. Puntako orduetan ibilgailuen joan-etorrian eraginik ez izateko, gauez baino ez dituzte konponketa-lanak egingo. Hartara, Avanzadako errepideko tunelak 22:00etatik 06:00etara arte egongo dira itxita.

BI-637 errepidea gauez erabiltzen duten gidariei dagokienez, saihesbideak prestatu ditu Aldundiak, Leioako Udalagaz elkarlanean. Lanok 550.000 euroko aurrekontua daukate, foru-iturrien arabera.


Kronologia. Parot lehena, Del Rio azkena?

Kronologia pantaila osoan ikusi nahi izanez gero, sakatu hemen


San Juan eta Hibaika, trainerrilletan azkarrenak

Larunbatean hasi zen 2015ko Trainerillen Liga, Urumean jokatutako estropadan, eta arrosak indartsu daudela frogatu zuten. Senior Mailako estropada irabazi zuten sanjuandarrek. Sei ehunenekoen aldearekin helmugaratu zen Hondarribia, eta haien atzetik Getaria eta Kiriko, hurrenez hurren.

Emakumeen estropada, aldiz, Hibaikak irabazi zuen. San Juan bigarren izan zen, 26 segundora helmugaratuta, eta hirugarren Zumaia.

Gazteen mailan, azkenik, Getariak irabazi zuen estropada, eta Hibaika izan zen bigarren, bi segundora.


Udarako izango da erabilgarri Lasaoko oinezkoen pasabidea

Zumarraga eta Lasao arteko bidegorriaren eta Lasao eta Iraeta arteko bide berdearen lotunea errrepidearen azpian egingo dute. Lanak urte bukaerarako amaitzea aurreikusten zuten, baina Gabonen ostean esleituko dituzte obrak. Erabiltzaileen segurtasuna bermatu nahi dute proiektuarekin. Hitzarmena gaur sinatu dute Eusko Trenbideak Sareak, Azpeitiko Udalak eta Zestoako Udalak.

Eusko Trenbideak Sareak (ETS) eta Azpeitiko eta Zestoako udalek gaur, asteartea, sinatu dute Lasaoko tren geltokiaren ondoan oinezkoentzako pasabidea egiteko hitzarmena. Lasaoko auzo elkartean izan dira ETSko zuzendari Aitor Garitano, Eneko Etxeberria Azpeitiko alkatea eta Josetxo Mendizabal Zestoako alkatea, eta erdietsi duten akordioaren bidez, urteetako aferari aterabidea emango diote. Izan ere, Zumarraga eta Lasao arteko bidegorriaren eta Lasao eta Iraeta arteko bide berdearen lotunea egingo dute. Herritarren segurtasuna bermatu nahi dute Lasao auzoaren bi aldeak lotuko dituen pasabidearekin, gaur egun herritarrek trenbidetik edo errepidearen gainetik igaro behar izaten dutelako eremu horretan.

Trenbidearen ondoan, Lasaoko tren geltokiaren ondoan, egokituko duten bidexkak 250 metro inguru izango ditu, eta GI-631 errepidearen azpian egingo dute, gaur egun zabalik dagoen tunelaren ondoan. Pasabidea eta trenbidea bereizteko baranda bat ere ezarriko dute, baita inguruan beharrezkoa izango den argiztapena ere. Proiektuak 62.653,32 euroko (BEZ gabe) aurrekontua du, eta erdia ETSak ordainduko du; beste erdia Azpeitiko eta Zestoako udalek. Azpeitiko Udalak joan zen urriko udalbatzarrean onartu zuen proiektuaren hitzarmena, eta orduan jakinarazi zutenez, urtearen bukaerarako aurreikusten zuten pasabidea egokituta izatea. Dena den, ETSari dagokio proiektuaren lizitazioa, kontratazioa, zuzendaritza eta ikuskapena egitea, eta Garitanok azaldu du Gabonen ostean esleituko dituztela lanak. "Apirilerako hasiko dituzte obrak, eta udararako amaituta izango dira".

Eneko Etxeberriak azaldu duenez, "albiste oso ona" da akordioa sinatzea: "Erabiltzaileen segurtasuna bermatu nahi dugu, eta pasabidea onura izango da erabiltzaileentzat". Hark gogorarazi du Lasaoko bizilagunak aspaldi hasi zirela bi bideen arteko lotunea egiteko eskatzen, eta esan du hainbat proiektu aztertu dituztela denbora tarte horretan. "Bizilagunek pasabidea errepidearen azpitik egitea eskatzen zuten, baina hainbat proiektutan gainetik egitea proposatzen zen. Gaur egun ere, jendea errepidearen gainetik pasatzen da, eta beti zerbait gertatzeko beldurrez izaten gara", adierazi du alkateak.

Josetxo Mendizabalek ere ildo beretik hitz egin du. Hark esan du arazoari irtenbidea ematea nahi zutela, baina ez dela erraza izan. Haren arabera, "irtenbide logikoaren bila" aritu dira, eta aurkitu dute. "Ikusi dugu alde guztien interesak elkartuta akordioak egitea posible dela. Elkarlanean arituta, gauzak ondo ateratzen dira batzuetan, eta honako hau da adibide horietako bat". Bi udalek egindako lan ona azpimarratu du Aitor Garitanok, eta esan du ETSaren lehentasuna herritarren segurtasuna bermatzea dela. "Proiektu honek herritarren segurtasuna du ardatz, eta gainera, ez du kostu altua".

Urteetako afera

Azpeitiko eta Zestoako udalek eta Lasaoko bizilagunek 2015ean eskatu zioten Gipuzkoako Foru Aldundiari auzoaren bi aldeen artean lotunea egitea, herritarren "segurtasuna bermatzeko". Izan ere, ordura arte errepidearen azpiko trenbidearen ondoko bidexkatik pasatzen ziren oinezkoak eta txirrindulariak, baina Gipuzkoako Foru Aldundiak itxi egin zuen zati hori 2015eko abuztuan. Neurri hura hartu zutenetik, errepidea gurutzatu behar izaten dute Lasaon alde batetik bestaldera igaro nahi dutenek, eta aldundiak bi seinale jarri zituen gune horretan, 50 kilometro orduko gehienezko abiaduraren seinalea eta oinezkoak eta txirrindulariak dabiltzala ohartarazten duena. Foru erakundeak sasoi hartan azaldu zuen 2016rako edo 2017rako zebrabide bat egingo zuela errepide zati horretan. Bi udalak –gutuna kaleratu zuten– eta Lasaoko bizilagunak –auzo elkarteak sinadura bilketa egin zuen lotunea trenbide ondoko tunelean egitea eskatzeko– ez ziren ados agertu irtenbide harekin.


Gaur izango da uda aurreko Soreasu antzokiko azken zine emanaldia

Maiatzarekin batera bukatuko dira denboraldi honetako film komertzialen Soreasuko emanaldiak, eta gaur, astelehena, izango da uda aurreko azken saioa. Tomb Raider (AEB, 2018) filma ikusi ahal izango da, 21:00etan hasita; ikusleen eguna izango da gaurkoa.

Kulturaz kooperatibak kudeatzen du Soreasu antzokiko zinema, eta 2017ko udazkenetik 2018ko negura bitartean izan dira denboraldi honetako saioak. Ohiko moduan, irailean itzuliko dira film emanaldiak.


Bertsolariek hamaika gasolina erre dute Zamudion

argazkiak: Maite Gasco eta Pedro Landeta

Zamudio Racing Elkarteak laugarren aldiz antolatu du asteburu honetan, irailaren 8an, Bertso-Rally erronka. Ekitaldiak, “Hamaika gasolina erre” lelopean, bertsoak eta autoak uztartzen ditu. Aurten, lau bertsolarik hartu dute parte ekitaldian: Fredi Paya, Nerea Ibarzabal, Iker Zubeldia eta Etxahun Lekue. “Oso pozik gaude, espero baino jende gehiago etorri delako. Taberna batean, 80 lagun batu ginen”, esan dute antolatzaileek.

Bariku arratsaldean, argazkilaritza-erakusketa antolatu zen Fernan tabernan. Horietan Zamudio Racing Elkarteko rally gidariak egon ziren ikusgai, baita azken hamar urteotan taldeak antolatu dituen hainbat ekitaldi ere: rallya, triala, slaloma… Hurrengo egunean, goizean, jolasak eta puzgarriak ipini ziren, batez ere umeek ondo pasatzeko: simulagailuak, scalextricak… Gainera, rally autoen erakusketa egin zen. Taldeko gidarien autoak ikusteaz gain, lagun batzuek ere ekarri zituzten ibilgailuak: Aitor Saizar (Ford MK2); Iñigo Olabe (BMW M3)… Goiza borobiltzeko, Grupo Ambuiberica enpresako langileek lehenengo sorospenen erakustaldia egin zuten.

Zapatu arratsaldean, bertso-erronka izan zen. Antolatzaileen esanetan, publikoa bertsolariak bezain pozik ibili zen. Beraz, datorren urtean ere badute ekitaldiarekin jarraitzeko asmoa. “Pentsatu genuen berriro ez egitea, baina jendeak primeran pasatu zuen. Datorren urteari begira, agian data aldatuko dugu, oporretatik bueltan erronka antolatzea oso erakargarria ez delako”.


36.884 herritarrek (%30) eman dute euskal estatuari buruzko botoa, eta %95ek aldekoa eman dute

Euskal estatuari buruz iritzia eta botoa eman zezaten, Debagoieneko, Goierriko, Azpeitiko, Aramaioko eta Ispasterko 125.332 lagun zeuden hautetsontzietara deituta gaurko. 35.174k eman dute euskal estatuaren aldeko botoa, eta 1.300ek kontrakoa. Sare sozialetan, #E5erabaki traolarekin jarrai daitezke egunaren nondik norakoak. Bideoa: Beasaingo ekitaldia (Argazki Press).

* 34 herritako 16 urtetik gorako biztanleek izan dute botoa emateko aukera: Gipuzkoako Goierriko 23 herrietakoek; Debagoieneko (Gipuzkoa) zortzietakoek eta Aramaiokoek (Araba); Azpeitiakoek (Gipuzkoa); eta Ispasterrekoek (Bizkaia). Eremuka, Goierrin 58.066, Debagoienean-Aramaion 54.533, Azpeitian 12.142 eta Ispaterren 591.

* Bi izan dira galderak: Goierri eta Ispasterren: "Nahi duzu euskal estatu burujabe bateko herritarra izan?". Azpeitia eta Debagoiena-Aramaion: "Nahi al duzu izan euskal estatu independente bateko herritar?". * Jakingarri gehiago, hemen.

* Herri ugaritan gainditu dute %50eko parte hartzea, eta batzuetan %70etik gorakoa izan da. Euskal estatuaren aldeko hautua nagusitu da nabarmen.


Lanerako gogoz

Lan eskasiak bultzatuta iritsi ziren Naiara Landa eta Idoia Garmendia urretxuarrak ortoprotesikaren inguruko goi mailako ziklora. Biak ala biak ere, aurrez osasungintza alorrean lanik egin gabe zeuden.

Duela bi urte jarri zuten martxan Urola Garaiko Lanbide Eskolan ortoprotesika zikloa, lehenbizikoz. Gorputz atalen bat falta edo elbarritasunen bat dutenentzat neurrira eta egokiak diren gorputz atal artifizialak egiten ikasi dute; eriei eman beharreko laguntza psikologikoaren gaineko ezagutzak ere jaso dituzte, baita elbarrientzat ingurunea nola egokitu behar den ikasi ere, besteak beste. Ikastetxean jaso beharreko ezagutzak jasota, enpresetan edo zentroetan praktikak egiteko prest daude zikloa egin duten hemezortzi ikasleak.

Naiara Landak Administrazio Laguntzaile ikasketak egin zituen, baina lan munduan lekua egitea kostatzen ari zitzaiola eta animatu zen ortoprotesika zikloa egitera. Picasso softwarearekin aritu da lanean. Erien artatu beharreko atalak eskaneatu eta 3D inpresorekin egiten dute produktua. «Eriarentzat askoz ere erosoagoa da horrela egitea, eskaiola baino material arinagoak dira, leunagoak eta azkarrago lan egin daiteke», dio. Otroprotesika ikasleek elbarritasunen bat duten pertsonekin egin dute lan zikloko proiektua osatzeko. «Poza ematen du zuk egindako lan bati esker jendeari laguntzen diozula ikustea, bizia erraztu diozula», dio Landak.

Idoia Garmendia galdaragintzan hamaika urte eman eta langabezian gelditu ondoren iritsi da goi mailako ziklo honetara. Protesietarako material berriak ikertzen eta probatzen aritu da bera. Material iragazkorra bilatzea izan da bere egitekoa.

Pertsonekin lanean

Galdaragintzatik ortoprotesikara alde handia ote dagoen galdetuta, komunean «uste baino gehiago» dutela dio Garmendiak: «Galdarintza giza gorputzean, horixe da ortoprotesikan egiten duguna, zerbaitek kale egiten duenean huraxe konpontzea da kontua».

Edonola ere argi du Garmendiak pertsonekin lan egitea ez dela makinekin aritzea. «Kontuan izan behar ditugu jendearen beldurrak, beharrak, nahiak…», dio berak.

Jaiotzez elbarritasunen bat dutenek ezintasun hori «onartuago» izaten dutela diote. Zailagoa izaten da istripuen kasuan Garmendiaren arabera: «Gazte eta norbere burua mozketaren batekin ikustea oso gogorra da. Egunerokoan oztopoak besterik ez dituzte ikusten hasieran. Gorputzeko mugikortasun egokia lortzea da gure egitekoa, baina baita bere ingurunea bere beharretara egokitzen laguntzea ere».

Lehenago elbarriekin lanik egin gabekoa izanda, hasiera batean «gogorra» egin zitzaiola dio gorputz atal moztuak ikustea, hala ere urretxuarraren arabera «oso pertsona irekiekin egin dugu lan, ez zuten arazorik ukitzeko, nahi duguna egiten utzi digute».

Iktus baten ondorioz ibili ezinik zegoen Beasaingo emakume batekin lan egiteko aukera izan du, esate baterako, Garmendiak: «Maisuak prestatu zion bere arazoa konpontzeko moduko gailu bat eta oinez irten zen hemendik. Bere burua oinez ikustean emakume hark egin zuen irribarrea gogoratu hutsarekin ileak tente jartzen zaizkit».

Kanpora begira

Ekainean, zikloa amaitzean, tituluarekin irtengo diren ikasle hauek lehenak izango dira. Inguruetan gainera, Euskal Herrian behintzat, ez dago ortoprotesikan espezializaturiko profesionalak prestatzen dituen zentrurik.

Ikastetxetik irten eta hainbat zentrotan praktikak egingo dituzte hemendik ekainera bitarte. Bilbo, Gasteiz nahiz Iruñean, ugari dira ikasle hauek hartzeko interesa agertu duten zentruak.

FEDOP Espainiako Ortesi eta Protesi Egileen federazioko eta AFDO Ortopedia Ekoizle eta Banatzaileen elkarteko ordezkarien bisita izan zuten martxoan Zumarragan, Eusko Jaurlaritzako, Gipuzkoako Aldundiko zein Zumarraga, Urretxu eta Legazpiko agintariekin batera.

Zikloan landu dituzten proiektuak aurkeztu zituzten. Pazienteak ere lagun izan zituzten aurkezpen horretan. Gaiztotze baten ondorioz ia hanka galtzear izan zen urretxuar batek, adibidez, bere egoera agertu zuen. UGLEko irakasleek eta ikasleek lagundu diote bere beharren arabera sortutako plantilla batekin. Arazo larria duen arren, ia bizimodu normala egiten du.

Xabier Arratibel UGLE fundazioko zuzendariak azaldutakoaren arabera, 2011 eta 2014 urteetarako egindako gogoeta estrategikoan erabaki zuen Urola Garaia Mankomunitateak giza eta osasun alorrak sustatzea; eta UGLEk proiektu horren parte izateko erabakia hartu zuen: «Merkatua aztertu genuen eta ortoprosietan adituen eskaintza urria zela ohartu ginen».


Ziklomotorren azterketa egingo dute bihar eta etzi Itzubaltzetan

Itzubaltzeta / Romoko Gobela Kiroldegiaren azpian dagoen aparkalekuan jarriko dute bihar, osteguna, eta etzi, ostirala, hiru urtetik gora dituzten ziklomotorrak IATren azterketa egiteko gune mugikorra. Getxo Udaleko iturriek zabaldu dutenez, hiru urtetik gora dituzten ziklomotorrek aldizkako azterketa teknikoa egiteko beharra dute, Eusko Jaurlaritzak 2007an horrela erabaki zuenez geroztik, eta hori dela eta, IAT estazio ibiltariak ipini dituzte herriz herri ibiltzeko. Getxo udalerriari dagokionez, bihar ostegunean eta etzi ostiralean izango da horietako bat Gobelan, 9:30etik 13:30ak arte eta 15:30etik 18:30ak arte. Industria Sailak komenigarritzat jo du aipatu estazio mugikorrak ipintzea bi gurpildun ziklomotorren joan-etorriak herri barrura mugatzen direla kontuan hartuta, eta batzutan bide azkarretatik ibiltzea galarazita dutelako. Aipatu egunetan azterketa egitea ezinezko dutenek IATra jo beharko dute hurrengo azterketak noiz eta non egingo diren jakiteko.


Final laurdenetako lau partidu jokatuko dira gaur kiroldegian

hernaniko pelota torneoa final laurdenetan da dagoeneko, eta gaur hasi, eta astelehenera arte jokatuko dira partiduak, guztiak Kiroldegian. Gaurko jaialdia arratsaldeko 17:00etan hasiko da, eta maila guztietako partiduak jokatuko dira.

Binakako lau partidu gaur

Hernaniko torneoa binakakoa izaten da, eta gaurkoan, ondorengo partiduak jokatuko dituzte: infantiletan, Etxenike IIak eta Noblek, Arregi eta Arberasen kontra jokatuko dute; kadete mailan, aurrez aurre izango dira Ibargoien eta Rebollo, eta Leonet eta Garcia; jubeniletan berriz, Loidik eta Aizpitartek jokatuko dute Lopez eta Galarragaren aurka; eta azkenik, nagusietan, hau da, seniorretan, Errastik eta Katalinak neurtuko dituzte indarrak Aranburu eta Ortiz de Urbinaren kontra.

Bost jaialdi astelehenera arte

Gaurkoa final laurdenetako aurreneko jaialdia izango da, baina ostegunean izan ezik, egunero jokatuko dira partiduak kiroldegian: ostiralean arratsaldean eta gauean jokatuko dira, guztira lau; larunbat goizean bakarra; igande goizean hiru; eta astelehen arratsaldean beste hiru.

Kanporaketetako partiduak jokatu ziren joan den astean

Joan den astean berriz, final laurdenetarako pasea jokatu zen, hau da, kanporaketetako partiduak izan ziren Kiroldegian, eta emaitzak ondorengoak izan ziren: infantiletan Arregi-Arberas 18/ Cisneros-Rodriguez 11; kadetetan, Ibargoien-Rebollo 18/Arizkorreta-Elustondo 4, eta Cristobal-Alberdi 18/ E. Altuna-Otaegi II 7; jubeniletan, Gesalaga-Lizaso 18/Okerantza-Ortiz de Ur bina 15, Lujanbio-Gurutzalde 18/Lizeaga-Otaño 11, eta Lopez-Galarraga 18/ Etxenike-Beola 7; eta azkenik, senior mailan Esnaola-Otaegi 18/Ezeiza-Huizi 10; Arrieta-Iribar 18/Irazustabarrena-Arrieta 3; eta Etxeberria-Fernandez 18/Eskudero-Otegi 9.


Mintegiren aurretik, Ioldi

Ezker abertzaleak 1987an aurkeztu zuen lehen aldiz Jaurlaritzarako lehendakarigaia: Juan Karlos Ioldi euskal presoa. Inbestidura saio polemikoa izan zen.

Ezker abertzaleak —oraingoan EH Bilduren bitartez— bigarrengoz aurkeztu du Eusko Jaurlaritzarako lehendakarigaia: Laura Mintegi (Lizarra, 1955). 1987an aurkeztu zuen aurreneko aldiz, HBtik: Juan Karlos Ioldi (Ataun, 1963). Inbestidura saio polemikoa izan zen hura, euskal presoa baitzen Ioldi.

HBren lehendakarigaia kartzelatik atera zezaketen edo ez erabakitzeko auzi juridikoa izan zen. Inbestidura atzeratu egin zen horregatik, eta azkenean Ioldik jaso zuen legebiltzarreko saiorako espetxetik irteteko baimena. Hitzaldia egin zuen, ez zuten hautatu lehendakaritzraako, eta kartzelan sartu zuten berriro. Ez zen gehiago Eusko Legebiltzarrera itzuli.

1987ko ekainean 25 urteko kartzela zigorra jaso zuen, ETAko kidetzat jota, eta 1988an Jose Luis Elkorok hartu zuen haren lekua legebiltzarrean, zigorra irmo bihurtutakoan. Hamasei urtean eduki zuten preso Ioldi.

Jose Antonio Ardanza (EAJ) izan zen beste lehendakarigaia 1987ko otsailaren 27ko inbestidura saioan. Gehiengo osoz izendatu zuten Jaurlaritzako buru, EAJren 17 botoekin, PSEren 19rekin eta CDSren birekin. HB, EA, EE eta APko legebiltzarkideek zuri bozkatu zuten.

1986ko hauteskundeetako emaitzak

PSE: 19 legebiltzarkide (botoen %22,05).EAJ: 17 (%23,71).HB: 13 (%17,47).EA: 13 (%15,84).EE: 9 (%10,88).AP-PL: 2 (%4,86).CDS: 2 (%3,54).Parte hartzea: %69,62.


DanobatGroupen Euskararen Eguneko lehiaketak baditu irabazleak

Amets Aranbarrik eta Hoda Abdelouahabek jaso dituzte DanobatGroupek Euskararen Eguna zela-eta antolatutako lehiaketako sariak. Enpresa taldeak "herritarrengana hurbildu eta euskararekiko duen konpromisoa ezagutzera eman nahian" Internet bidez lehiaketan parte hartzeko deia egin zien lantegiak dituen herrietako bizilagunei, tartean bergararrei.


Jose Luis Elorzaren omenezko erakusketa dago Petra Lekuonan

Lehen aldiz egoiliar baten erakusketa jarri dute zaharren egoitzan; Elorza hil berritan, omenaldia izango da

Erakusketa berezia da hilabete honetan Petra Lekuona Zaharren Egoitzan jarri dutena. Uztailean jakinarazi zuten Jose Luis Elorzaren erakusketa jarriko zutela hilabete honetan zehar bertan, baina abuztuan hil egin zen artista, eta erakusketa bertan behera uztea pentsatu zuten. Azkenean, baina, familiak erabaki du mostra egoitzan jartzea, horrela omenaldi gisako zerbait egingo diote.

Lehen aldiz, egoiliar baten erakusketa jarri dute Petra Lekuona Zaharren Egoitzan. Ilusioz osatu zituen lanak Elorzak, eta ikusiko ez dituen arren, familiak erakusketa jarrita egotea nahi du, bai egoiliarrentzat, baita kanpotik hurbiltzen diren bisitarientzat ere, guztiek bere obrez goza dezaten.

Ordutegia

Interesa dutenek, honako ordutegian ikus ditzakete Jose Luis Elorzaren obrak: goizez, 09:30etik 13:00etara eta arratsaldez, 16:00etatik 20:00etara.


Oñatiko Lege Soziologia Erakundeak, 25 urte emankor

Maiatzean, 25 urte beteko ditu Oñatiko Lege Soziologiako Nazioarteko Erakundeak (LSNE edo IISJ). Munduan bakarra egiten duten hainbat ezaugarri ditu Oñatiko erakundeak, eta bertatik herrialde askotako 15.000 aditu baino gehiago pasa dira urte hauetan guztiotan. Zuzenbidearen soziologiaren alorrean izen bat eta ospea irabazi ditu Oñatiko LSNEk.

Hainbat ospakizun ekintza izango dira aurten. Iaztik 2015era bitartean, zuzendari zientifikoa Adam Czarnota da (LSNEko zuzendaritza hiru urtean behin aldatzen da) eta pozik egin du berba antolatu duten programaz: "Ekintza nagusia maiatzaren 21etik 23ra bitartean egingo dugun kongresua izango da. Mundu osotik 180 lan baino gehiago jaso ditugu bertarako, eta horrek esan nahi du 200 lagun baino gehiago etorriko direla Oñatira eztabaidetan eta aurkezpenetan parte hartzera".

Kongresua ezohikoa da. Gaia bera oso anbizioduna da, Oñatiko erakundearen mailaren parekoa: Globala-Erregionala-Tokian tokikoa. Erakundeak, harremanak eta sareak. Lege soziologiaren iragana eta etorkizuna. Urrian, LSNEko arduradunek deialdi irekia egin zuten hainbat gai zehatzen gainean laburpenak bidaltzeko, eta deialdia arrakastatsua izan da –laburpenak bidaltzeko epemuga urtarrilaren 21a izan da, eta panelak bidaltzekoa, gaur, astelehena. Helburua da lege soziologiaren erakundeek, nazioartean, eskualdeetan eta toki bakoitzean, elkarrekin gogoeta egitea euren sinergien inguruan, eta lege-soziologiaren erronkak mahai gainean ipini eta haiek aztertzea. LSNEko arduradunek "ikasle eta ikasle ohi guztiekin, irakasleekin eta bisitariekin" ospatu gura dituzte 25 urte emankor hauek udaberriko egun horietan. Czarnotak honela azaltzen du kongresu horren zergatia, gaiari dagokionez: "Erakundearen izena ezaguna da Norvegiatik Hego Afrikara eta Japoniatik Kanadara. Baina, mundua aldatzen doan neurrian, kanpotik erronkak datozkigu eta eskaera berrietara egokitu behar gara. Orain, erakundeak gura duena ez da gai-zerrenda bat bultzatzea, baizik eta etorkizuneko ikerkuntzari norabide bat ematerako orduan rol aktiboagoa izatea".

Kongresu horretan, gainera, LSNEk izan dituen zuzendari gehienak izango direla esan digu orain kargu hori duen Adam Czarnotak: "Zoritxarrez, batzuek ezin dute bidaia hori egin, baina zuzendari ohien %95k bisitatuko gaituzte, bai". Zuzendari horiek erakundean utzitakoa ere eskertuko du kongresuak, izan ere, paneletan "neurri baten iragana islatuko da, baina etorkizunera begira, erakundea aldatzeko zuzendari bakoitzak izan duen esperientziatik abiatuta; ez erakundearen posizioari eusteko, baizik eta hura hobetzeko".

Batxilergoko ikasleen aurrean

Baina ez da maiatzeko kongresua bakarrik. Adam Czarnotak dioen moduan, "ekintza mordoa dago" eta horietako bat, ekintza bikoitza, ekainerako eta irailerako antolatu dituzten workshop edo tailerrak dira. "Lehenengo aldiz, erakundetik kanpo antolatu dira, baina erakundea antolatzaileetako bat da", esan du Czarnotak. Horrez gain, ohiko workshop egitaraua dago -martxotik uztailera, 13 workshop hartuko ditu LSNEk Sancti Spiritus unibertsitateko bere egoitzan, eta mundu osoko adituek LSNEren espezializazioa diren gaiak aztertuko dituzte: kontrol sozialeko eta gobernantzako soziologia juridiko gaiak, batez ere. Hor sartzen dira gaurkotasun handiko gaiak, hala nola etorkinen integrazio politikak, pertsonen trafikoa, ekonomia kreatiboaren alderdi sozio-legalak, adingabekoen asilo eskaerak eta esplotazio arriskua, edo elizan eta beste erakunde batzuetan sexu-abusua.

Baina, bertatik pasa diren ikasle, ikertzaile, irakasle eta zuzendariez gain, herritarrekin, oñatiar guztiekin batera ospatu nahi du Lege Soziologiaren Nazioarteko Erakundeak bere mende laurdena. Hori dela eta, Erakundea jendeari hobeto ezagutarazi nahi diote eta bertan egiten dena azaldu. Azken urteotan ireki den bidea –Oñatiko ikastetxeekin Euskararen Eguna, masterra egiten diren ikasleen hitzaldiak…– zabaltzen jarraitzeko, hilaren 27an, Batxilergoko 162 ikasle oñatiar etorriko dira LSNEra. Bertako ikasle ohi batzuek ikasleei azalduko diete lege soziologia zer den eta ze etorkizun duen. Hauek izango dira hizlariak: Larraitz Ugarte Zubizarreta (1999-00 Masterra), gaur egun Gipuzkoako Foru Aldundiko Azpiegitura eta Mugikortasun diputatua eta foru bozeramailea; eta Iker Barbero Gonzalez (2003-04), Euskal Herriko Unibertsitateko irakaslea. Horiez gain, Antropologian doktoreak eta 20 urtean LSNEko argitalpenen arduradun izan zen Jose Antonio Azpiazuk, eta gaur egungo zuzendari Adam Czarnotak egingo dute berba.

Goi mailako bultzatzaileak

Orain 25 urte, lege soziologia institutu bat sortzeko erabakiak maila goreneko erakundeak inplikatu zituen. Alde batetik, Research Committee on Sociology of Law, lege soziologiaren gaineko ikerkuntza batzordea zegoen, ISAren (International Sociology Association) zati bat dena. RCSLk lege soziologiaren gainean ikertzeko topagune iraunkor baten beharra ikusi zuen. Bestetik, Francisco Javier Caballero Harriet irakasleak Lege Soziologia Laboratorioa sortu zuen Donostian.

Garai hartako Lehendakaritzako eta Justiziako sailburu Juan Ramon Gebararen eta Justizia sailburuorde Jose Ignacio Garcia Ramosi esker, eta Oñatiko orduko alkate Eli Galdosi esker, Eusko Jaurlaritzak Oñatiko Sancti Spiritus Unibertsitatea eskaini zion RCSLi proiektu hori egiteko. Orduz geroztik, bere egitarauekin mundu osoko 15.000 ikertzailetik gora erakarri ditu, eta 400 topaketatik gora egin dira bertan. Adam Czarnotak dioenez, Oñatiko erakundea bezalakorik ez dago munduan: gainerako lege soziologia erakundeak nazio erakundeak dira, eta Oñatikoa da nazioartekoa den bakarra. "Erreferentziazkoa da ikertzaileendako, bere liburutegiari eta bere argitalpenei esker. Hemen egiten duguna munduko beste programa batzuendako eredu bihurtzen da", esaten du zuzendariak. 2011 ezkero, nazioarteko aldizkari elektronikoa sortu zuen LSNEk, eta edozeinek kontsulta dezake.

Institutuaren eskaintza ezagunenetariko bat Lege Soziologiako Nazioarteko Masterra da. Sortu zenetik, 400 ikasle baino gehiagok eta 160 irakaslek hartu dute parte. Adam Czarnotak azpimarratzen du irakasle horiek ez dutela ezer kobratzen lan horregatik.

Ibilbidea hasten dabiltzan ikertzaileendako bekak ere ematen ditu, hala nola Juan Celaya beka.

Behin-behineko zientzia-zuzendariaz gain, bederatzi langile ditu, lan-talde iraunkorra. Adam Czarnotak miresmena besterik ez du eurendako: "Jeinuak dira".

Ikerkuntza aurreratua

Horiek, orain artekoak. Eta aurrerantzean, zer? Czarnotak diosku zer amesten duen LSNErendako: "Lege soziologiako ikerkuntza aurreratua egiteko lekua izan dadin gura nuke. Azpiegitura badaukagu, leku ezin hobea da hau; bakarrik diru pixka bat behar dugu, adituak Oñatira etorri eta ikerketa egin dezaten".

----------

Liburutegia, erakundearen bihotza

Lege soziologiako liburutegi onenetariko eta osoenetariko bat du Oñatiko erakundeak. Leku guztietako ikertzaileak etortzen dira bertako dokumentuak kontsultatzera. Bereziki aberatsak dira kontrol sozialari eta gobernantzari buruzko atalak. Ale asko dohaintzaz jaso dituzte; eta, Ainhoa Baños langileak dioenez, "ikertzaile gehienei interesatzen zaie euren lana gure liburutegian egotea". Gogorarazten duenez, liburutegia "oñatiar guztiendako ere zabalik" dago, ez bakarrik nazioarteko adituendako.


Kanoikadarik flamenkoena

Flamenko doinu artean eman diote ongietorria Aste Nagusiari Alderdi Ederren bildu diren ehunka pertsonak, eta kanoiaren eztandaren ostean hasi da donostiarren abuztua alaituko duen festa.


Nafarroan 132 milioitik gorako 'zuloa' dagoela iragarri du Jimenezek

PSNk zulo horretan erantzukizunik izatea ukatu du Nafarroako presidenteordeak, bere hitzetan, sozialistek "ontzat" hartu dituztelako beti Ekonomia eta Ogasun Departamentuak emandako zifrak.

Nafarroako Alderdi Sozialista 132 milioitik gorako zuloari aurre egiteko "beharrezko erabakiak" hartzeko prest dagoela azpimarratu du Roberto Jimenez presidenteordeak. Izan ere, Jimenezen iritziz, zuloa 132 miliotik gorakoa izango da eta horren ardura guztia Ekonomia eta Ogasun kontseilariarena da.

Ekainaren 1ean Alvaro Miranda kontseilariak iragarritako 132 milioiko murrizketak sortutako Gobernu-krisia aipatu du Jimenezek. Murrizketa hori 54 milioiko beste bat iragarri eta gutxira plazaratu zuen Gobernuak, eta Exekutiboko alderdien artean tirabirak sortu zituen. "Konfiantza krisi" horren ondorioz, esan du presidenteordeak, PSNk "Nafarroako kontuen auditoria antzeko bat" exijitu zuen, Ekonomia Departamentuak emandako "datu aldakorrez" haratago joateko.

Gaur egun arte aztertutakoaren arabera, "zuloa 132 milioikoa baino dezente handiagoa dela uste dugu". Egoera ikusita, Nafarroako sozialistak "beharrezko erabakiak hartu eta Nafarroaren bideragarritasuna bermatzeko prest" daudela azpimarratu du Jimenezek.

"Erabakiak hartu behar ditugu" Jimenezen ustez, "ezinbestekoa da erabakiak hartzea eta bideragarritasuna bermatzea, baita baliabide egokienak izatea ere, horrelakorik berriro gerta ez dadin".

Nafarroako presidenteordean ukatu egin du, gainera, bere alderdiak zulo horretan erantzukizunik izatea, Gobernuan izan diren urtebetean "ontzat" eman baitituzte Ekonomia eta Ogasun kontseilariak emandako datuak. Orain, aldiz, "irmo jardun" nahi dute sozialistek "beharrezko erabakiak hartzeko", aurretik neurri bat bera ere baztertu barik.


'Nire gorputzarekin solasean', osteguneko 'Ilargipean' saioan

Gure gorputzari begiratuko diogu gaur. Zer nolako erlazioa dugu gure gorputzarekin?

Gaurko saioan gonbidatu nagusi izango dugun lagunak arazo larriak izan ditu bere gorputzarekin. Konpleju ugari izan ditu eta bere bizia baldintzatuta ikusi du.

Bere esperientzaiak eta, aurrera jarraitzeko, harturiko erabakien berri emango du gaurko 'Ilargipean'.


Bazen behin, Erdi Aroan

Zaldunen arteko borrokak, izaki harrigarriak eta gazteluen kontrako setioak. Horrelakoak etortzen dira burura Erdi Aroa irudikatzerako garaian. Ipuin eta filmeetako abenturak irudikatzeko aukera izan dute asteburuan Ordiziara gerturatu diren haur eta gaztetxoek. Izan ere, 24. Erdi Aroko azokak urterik onenetako distira berreskuratu du. Larunbat goizean hasi zituzten azokako ekitaldiak; soldaduen tropek desfilea egin zuten herrigunean, malabaristek, musikariek eta dantzariek lagunduta. Bi egunez, artisau produktuen postuak izan dituzte plazan eta herriguneko kaleetan. Antzerki eta magia ikuskizunik ere ez da falta izan.Aurten toki berezia izan dutenak, ordea, Erdi Aroko armak eta setiorako tresnak izan dira. Katapulten erakusketak eta zaldunen arteko borrokak ere ikusi ahal izan dira. Irudimena martxan jarrita, erdi arora bidaiatzeko aukera eman du azokak.


Gizon bat hil da, Tuteran jipoi bat jaso eta astebetera

51 urteko gizonezko bat hil da, orain astebete Tuterako taberna batean jipoi bat jaso ostean. Nafarroako ospitalean egon da ordutik, eta azkenean, hil egin da.

Hugo M.M, 51 urteko Ekuadorreko gizonezkoa hil egin da orain astebete Tuterako taberna batean jipoi bat jaso ostean.

Azaroaren 27ko gauean gertatu zen ezbeharra. Beste lagun batekin zegoen Tuterako taberna batean eta ustezko erasotzaileekin liskarrean hasi ziren. Kalera atera eta orduan, hainbat kolpe eman zizikoten egur batekin. Horietako kolpe batzuk buruan izan ziren eta zauri larriak eragin zizkioten.

Hainbat lekukok emandako informazioaren arabera atxilotu zituzten ustezko erasotzailek, 24 urteko espainiarra eta 27 urteko marokoarra; biak Tuterako bizilagunak dira.


‘Neskatoak’ dokumentala da gaur, Alondegian

KULTURA // Gaur, 18:30ean Jon Abril Olaetxeak zuzendutako Neskatoak dokumentala eskainiko da Zumaiako Alondegian. Film honek, 1950 eta 1975 urteen bitartean Iparraldera lan egitera joan behar izan zuten emakumeen oroitzapenak ekartzen ditu gogora. Dokumentala, 15 emakume protagonisten ahotik jasotako bizipenez dago osatuta.


Victoria Eugeniako eta Antzoki Zaharreko leihatilak ekainaren 1ean irekiko dituzte

Udalaren kultur eskaintza ekainaren 1etik hasiko da konfinamendutik ateratzen, eta Donostia Kulturak bere gune gehienak eta aurrez aurreko zerbitzu batzuk zabalduko ditu. Egun horretatik aurrera, Victoria Eugeniak eta Antzoki Zaharrak euren leihatilak irekiko dituzte, herritarrek datozen ekitaldietarako sarrera erosteko aukera izan dezaten.

Leihatilen ordutegia antzokien programazioaren arabera joango dira egokitzen, baina oraingoz 11:30etik 13:30era eta 17:00etatik 20:00etara egongo dira zabalik.

Antzokien funtzionamendu berriari dagokionez, Jon Insausti Kultura zinegotziak azaldu du segurtasun distantziak mantentzeko hainbat aukera aztertzen ari direla: “Agertoki desberdinak aztertu ditugu, metro eta erdiko distantzia utzita, bi metrokoa…. Bigarren faseko dekretuak jasotzen du antzokien heren bat bete daitekeela soilik, baina 50 pertsonako edukierara iritsi arte. Hori dela eta, ez da bideragarria. Donostia Kulturak programazioaren inguruko berri onak ematea espero dugu datozen asteetan”.


Euskerien Eguna, euripean

Ez dute eguraldia aldeko izan Euskerien Eguna ospatzeko. Hotzari eta euriari aurre egin diote aretxabaletarrek, Loramendi Elkarteak antolatutako ekitaldietan parte hartu zuten gaztetxo eta nagusiek.

Gaztetxoendako jolasak izan dira goizean, tailerrak ere bai, eta nagusiek, aldiz, Atxabalta len ta oin izenburuko ibilaldia egin dute, Loramendiko Kultur Sorkuntzarako toponimia taldeek gidatuta. Bi ordu pasatxo iraun du ibilaldiak, eta behin baino gehiagotan ireki behar izan dute guardasola partaideek. Argazkiekin eta testuekin lagundutako programa dotorea atera dute Loramendikoek ibilaldirako eta parte hartzaileak (30 inguru) oso gustura geratu dira ikusitakoarekin eta jasotako azalpenekin: Arratabe jauregia, Santutxuko ermita, Mojen komentua, San Martin auzoa eta beste hainbat toki bisitatu dituzte.

Ibilaldia amaitu aurretik, Arelarre antzerki taldeko gaztetxoek Tangaladanba antzezlana eskaini dute pilotalekuan. Ikusle mordo bat batu da han, antzezleen gurasoak tartean. Mikrofonoen falta sumatu dugu, ez baitzen erraza gertatzen aktoreek esaten zutena entzutea. Goizean zehar trikitilariak ibili dira kalez kale giroa alaitzen eta eguerdi aldera Basotxo erretiratuen elkarteko abesbatzak hiruzpalau abesti eskaini ditu plazan, luntxa aurretik. Fin aritu dira erretiratuak kantuan, Jose Luis Errastiren zuzendaritzapean. Jarraian, euria hasi da berriro, baina horren errudun ez dira kantariak izan, inola ere. Halako egun aldrebesa tokatu da gaur Euskerien Eguna ospatzeko. Joango dira ostarteak zabaltzen Loramendi elkartearen ibilbide berrian. Inazio Garro alkatea ere hurbildu da plazara. Ezkontza zuen, baina ez du Loramendiko ordezkariak agurtzeko aukera galdu.

Eguerdian 150 lagun inguru batu dira plazan egindako bazkarian. Menua, entsalada, okela gisatua eta postrerako, ijito besoa. Ordurako eguraldiak zertxobait egin du hobera eta giroa berotzen joan da arratsaldeko ekitaldietan. Antolatzaileak, Loramendiko kideak, pozik egunak emandakoarekin. Baita Hiruatxekoak, bidezko merkataritza postuek goizean izandako harreragatik .


Merkataritza eta ostalaritza elkarteak antolatutako ekintzetan parte hartzeko aukera

Zumaiako Merkatari Elkartea hasia da dagoeneko Gabonetako kanpaina eta ekintza bereziak antolatzen. Aurten, elkartekide ez direnek ere datozen bi ekintzetan parte hartzeko aukera izango dute: Black Friday eta Gabonen baitan antolatzen diren ekintzetan.

Informazio gehiago jasotzeko zumaiaelkartea@gmail.com helbidera idatzi behar da.


Bermeoaldeko Behargintzak ekintzaileentzako laguntzak bideratuko ditu

Batetik, ideia bat aztertu eta garatu gura duten ekintzaileentzako laguntzak egongo dira; eta bestetik, enpresa bat martxan jarri gura dutenentzako. Bermeoaldeko Behargintzatik (Bermeo, Mundaka eta Sukarrieta) jakitera eman dutenez, diru laguntza emateaz gain, aholkularitza zerbitzua ere emango dute.

Parte hartu gura duten horiek otsailaren 12ra arte daukate izena emateko aukera, eta Behargintzako bulegoetara jo beharko dute horretarako (Zubiaur tar Kepa 26-28, 1; 96-617 91 90; autoenplegua@bermeo.eus).

Izena ematen duten ekintzaileen artean, aukeraketa prozesu bat egingo dute. Ondoren, aukeratutakoek hiru hilabeteko aholkularitza prozesu batean parte hartuko dute. Tutoretzak otsailaren 15ean hasiko direla azaldu dute.

Izena emateko zenbait baldintza bete beharko dituzte Ekintzaileak Euskal Herrian erroldatuta egon beharko dute eta bertan bizi, gainera. Horrez gain, langabetuak izan beharko dira eta Lanbideren enplegu eskatzaile modura izena emanda egon beharko dute. Halaber, enpresa ideia bat garatu gura duten ekintzaileen kasuan, ezin izango dira Ekonomia Jardueren Zergan edo Lanbide Autonomoen Erregimen Berezian alta emanda egon, eta enpresa berri bat martxan jarri nahi dutenek, aldiz, enpresa berriaren helbide soziala eta fiskala Euskal Autonomia Erkidegoan jarri beharko dute.

Bermeoko Udalak emango ditu diru laguntza eta 1.000 eta 1.950 euro bitartekoak izango direla zehaztu dute.

Diru laguntzak jasotzerako orduan bereizketa bat dagoela aipatu dute Behargintzatik. Enpresa ideia bat garatu gura duten ekintzaileen kasuan, zenbateko osoa jasoko dute laguntza onetsi ostean. Enpresa bat martxan jarri gura dutenek, berriz, hasiera batean laguntzaren erdia jasoko dute, eta gainerakoa Jarduera Ekonomikoen Gaineko Zergan alta eman ondoren jasoko dute, beti ere, baldin eta alta hori aholkularitza prozesua amaitu, eta gehienez, hiru hilabetera ematen bada.


ERCko Ernest Benach hautatu dute Parlamenteko presidente, CiUk eta PSCk haren alde bozkatu baitute

Ernest Benach ERCko legebiltzarkidea hautatu dute Kataluniako Legebiltzarreko presidente. Bera alderdiko ordezkariek ez ezik, CiUko zein PSCko legebiltzarkidek ere haren alde bozkatu dute. ERC CiUrekin zein PSCrekin negoziatzen ari da Kataluniako hurrengo gobernua osatzeko.

ERC Kataluniako Legebiltzarreko hirugarren indarra da, baina, halaber, hurrengo legegintzaldiko gobernua osatzeko giltza. Izan ere, CiUk irabazi zituen bozak, baina ez zuen bakarrik gobernatzeko adinako gehiengorik lortu.

Era berean, PSCk —bigarren indarrak— ERCren babesa jasoko balu, posible izango luke gobernua osatzea.

CiUrekin zein PSCrekin, biekin, harremanetan da ERC hurrengo gobernua osatzeko. ERCren proposamena —baina analista politikoen arabera gauzatzeko gaitza— kontzentrazioko gobernu bat osatzea litzateke; hau da, PP ezik gainerako alderdi guztien arteko gobernu bat.


Rosa Díaz Garcíaren "Leku eta Bazterrak" erakusketa ikusgai dago Plentzian

Atzotik hasita, hilaren 23ra arte bisitatu daiteke Goñi Portalen Rosa Díaz Garcíaren "Leku eta Bazterrak" erakusketa. Horretan, ekimenerako bereziki margotutako 12 urmargo eta aldez aurretik egindako 19 akriliko ikus daitezke.

Artistak azaldu duenez, "Plentzia herria oso polita da, eta urmargoetan bazter politak erakutsi nahi izan ditut". Akrilikoen kasuan, berriz, bertakoak eta inguruko lekuak aurkezten ditu, hala nola Gaztelugatxe eta Dulantziko trikuharria.

Margoen erakusketa astelehenetik domekara arte bisitatu daiteke, Plentziako Goñi Portalen, 11:00etatik 13:00etara eta 16:30etik 20:00etara.


Beasain Futbol Festarako izen ematea zabalik dago

KIROLA // Hilaren 15etik 17ra jokatuko den Beasain Futbol Festarako izena emateko aukera dago larunbatera arte, Igartzako futbol zelaian, Xerbera tabernan eta Seguros Bilbaoko bulegoan. 2006 eta 2012 urte bitartean jaiotako neska-mutilei zuzendutako txapelketa da. Adinaren arabera banatuko dituzte taldeak eta parte hartzaile guztiek jasoko dute oroigarria eta kamiseta.


Unax pertsonaia berria iritsiko da Arraldera gaurko 'Goenkale'n

Gaurko atalean, Unax pertsonaia berria azalduko da Arralden. Gainera, eztabaida bat baino gehiago ikusiko ditugu: Nekaneren eta Kandidoren artekoa, Paskalen eta Julianen artekoa...

'Goenkale'ren gaurko atalean, Unax iritsiko da Arraldera. Nekane ertzainaren ilobatzat aurkeztuko du bere burua, eta Alazneren eta Endikaren lagun egingo da laster. Mutil zoragarria dirudi; hala ere, horren iraganaren inguruko guztia ezagutuko dugu Nekaneri esker.

Amagoiaren auzian egindako lan ona dela eta, Nekanek zoriondu egingo du Kandido. Keinu hori bien arteko hurbilketa dela iritzita, lehen zeukaten harremana berreskuratzen saiatuko da Kandido. Nekanek, baina, oso argi utziko dio egoera zein den.

Landerrek motoa erosi nahi du, eta Julianek dirua utziko dio. Horren berri jasotakoan, Paskal haserretu egingo da eta Julianekin eztabaida izango du.

Izaskunen maitalea Jagoba zela konturatuko da Igor. Dena dela, ez dio emazteari errurik botako, eta bere alboan gera dadin eskatuko dio.

Hodeik dena prestatuko du Taniarekin gau erromantikoa igarotzeko. Taniaren beldurrek, baina, zapuztu egingo dute une hori.

Paskalek botikan duen partaidetza arrebari uzteko tramiteak bukatzear daudela ematen duenean, botikari gisa aritzeko gaitasungabetzea iragartzen dion abisua jasoko du Jagobak.

Hori guztia eta askoz gehiago, gaur, 'Goenkale'n, ETB1n eta eitb.eus-en.


Maiatzaren lehena

Atzo, urtero bezala, Maiatzaren Lehena ospatzeko manifestazio batera joan ginen. Bilborako tren ordutegiak bilatu genituen interneten eta, … hau ezusteko atsegina! : 11:00etarako ezohiko tren bat zegoen jarrita. Maiatzaren 1a izateagatik zela otu zitzaigun, eta hori aukeratu genuen Laudiotik Bilbora joateko.

“Inozoak!”, esan genion geure buruari geltokira heltzean. Jende nahikotxo hurbiltzen zen trenera, eta gehienek lepokoak, kamisetak edota Eurovision lehiaketan espresuki debekatu ez dituzten bandera zuri-gorriak eramaten zituzten. Gainontzeko geltokietan berdin: gizonezko eta emakumezko gazteak zein helduak, taldeka zein bakarka; gurasoak seme-alabekin ...

San Mameseko geltokiraino joan ginen; trena hustu egin zen. Estadioan ia 40.000 ikusle sartu ziren atzo.

Kalean jende uholdearen kontra ibili behar genuen gure manifestazioaren abiapuntura heltzeko. Bertan ere adin guztietako gizonezkoak eta emakumezkoak biltzen ginen; hori bai, proportzionalki San Mamesen baino emakume kopuru guztiz handiagoa zegoen. Bazeuden ere Atlhetic-en aldeko sutsuak, aukeran gurekin egotea aukeratu zutenak. Baina ez ginen 40.000.

Langile klasekoak sentitzen garenok errealitatean ez gaudela esaten duenean, arrazoia izango du Urkulluk? Ez dago jada langile klaserik?


Ai Ama ontziak irabazi du Antxua Eguneko bigarren bela estropada

Getariako Antxua Eguneko bigarren bela estropada jokatu zen atzo, Getarian. Zumaiako Klub Nautikoak, Getariako Elkano arrantzaleen kofradiaren laguntzarekin antolatzen duen estropada da hau.

14 ontzik hartu zuten parte esteopada honetan. 3,3 itsas miliako triangelu bati hiru buelta eman behar izan zizkioten. Getariako arratoiaren iparraldea eta Zarauzko hondartza arteko triangelua izan zen hau.

Ipar mendebaleko haize leuna izan zuten hasieran, eta lehen luzean borroka izan zen ontzi batzuen artean lehen buiara aurretik heltzeko. Buiari itzulia eman ondoren, Akelarre ontziak aurrea hartu zuen, baina haizearen indarra baretu egin zelako, ezin izan zuen distantzia handia lortu. Haizearen baretze horrek izan zuen eragina proban zehar. Hala, ontziek bi buelta bakarrik eman behar izan zioten triangeluari.

Atzetik borroka handia izan zen, maniobra ikusgarriekin, eta baita sailkapena irauli ere. Hala, Ai Ama ontzia izan zen azkenean estropadako irabazlea, Mastabakarra eta Akelarre ontzien aurretik.


Hurrengo orduak erabakigarriak izango dira

Suhiltzaile eta bizilagunak Martutenen, Urumeari begira. (Argazkia: Estitxu Zabala)

Urumeako urek goranzko joera hartu dute; Martutene eta Txomin Eneari begira dago udala

Urgentziazko agerraldia egin du Donostiako Udalak, euri eta haize denboralea dela eta. Larrialdi mahaia eta larrialditarako planaren neurriak abian jarri dituzte dagoeneko, eta hurrengo orduak Urumeak gainezka egingo duen edo ez ikusteko erabakigarriak izango dira.

Goizean, 7:00ak inguruan iritsi da ibaia maila altuenera Martutene eta Txomin Enean, hain zuzen ere, 3,8 metrora. Gainera, Okendotegi inguruan dagoeneko gainezka egin du. Juan Karlos Izagirre alkateak azaldu duenez, udaleko hainbat kidek bisita egin dutenean, apur bat jaitsi da, baina orain berriro goranzko joera hartu du. Hurrengo orduetan egingo duen euriaren araberakoa da arriskua.

Babes Zibileko arduradun Txetxu Mendizabalek azaldu du oraindik abisu laranja mantentzen dela, hau da, 80 litro metro koadrotik gorako eurite arriskua dagoela. Une kritikoena 19:00ak aldera espero dute, berriro ere itsasgora baitago. Hala ere, egoera okertuko balitz, lehenago deituko lukete larrialdi mahaia hartu beharreko neurriak hartu ditzaten. Bestalde, Añarbeko egoera ona dela azaldu dute, atzo ireki baitzituzten konportak, eta orain euria jasotzeko gaitasuna duela azaldu dute.

Bizilagunak, kezkatuta

Izagirrek azaldu du lehenengo aldiz larrialdi mahaiean udaleko hainbat sail egoteaz gain (DYA eta Gurutze Gorria) Martutene eta Txomin Eneako bizilagunen ordezkaritza bat dagoela. Herritarrek “informazio zuzena” dutela azaldu du alkateak. Auzotarrei plazaratu die informazioa behar badute, auzo elkarteengana jotzeko, haiek ongi informatuta baitaude eta noski, jasotzen dituzten SMS bidezko abisuei kasu egiteko.

Bizilagunen egoerari buruz galdetuta, alkateak, oso kezkatuta daudela azaldu du; “euria egiten duen guztietan bezala”, esan du. Gaineratu du, gaurkoan gertatzen ari dena, hurrengo urteetan hainbesteko ikara ez izatea espero dutela, hain zuzen ere, Urumean egiten ari diren lanen harira.

Goizetik, suhiltzaile, udaltzaingo eta DYAko kideak daudela auzoetan.


35 urteren ondoren, «harrera ona» izan du Tolosan idi probak

35 urte eta gero, idi proba izan zen Tolosan, pasa den larunbatean. Rondilla kaleko zati bat hartu zuten horretarako, eta antolatzaileek azaldu dutenez, «jende asko bertaratu zen, egin zuen eguraldia ikusita».

Aste Santuko oporraldia Tolosan pasatzen dutenei nahiz turistei begira, hainbat jarduera antolatu zituen pasa den Larunbat Santurako Tolosako Udalak; bi sukaldariren eta Alejandro Goyaren idien arduradunen laguntza izan zuten horretarako.

Goizean goiz, eta larunbateroko azokan antolatu ohi duten KM O ekimenaren barruan, karakolak prestatu zituzten Astelena jatetxeko Peio Doyharzabalek eta Botarri jatetxeko Txemari Estebanek. Guztira, 2.500 barraskilo prestatu zituzten, Aste Santuan hain tradiziozkoa den errezeta jarraituz, eta Hasier De los Rios zinegotziak nabarmendu duenez, «jende asko bertaratu zen Zerkausira».

Honen harira, Tolosako Udalak balantze «positiboa» egin du pasa den apirilaren 7ko jardueren inguruan: «Jende dezente joan zen turismo bulegora, informazio eske», azaldu du De los Riosek. Goizean Zerkausian banatutako barraskiloak azkar amaitu ziren, eta era berean, karakol lasterketak ere parte hartzaile asko izan zituela azaldu du. Guztira, 30 parte hartzailek eman zuten izena, eta «barraskilo batzuk parte hartzaileek eurek ekarritakoak izan ziren, urte osoan zehar zaindutakoak», dio Hasier De los Riosek. Hala ere, udalak eskuragarri jarritako karakolekin ere lehian parte hartu zuten beste batzuek.

Karakol lasterketan lehiatu ziren gehienak tolosarrak izan zirena azpimarratu du zinegotziak, baina hala ere, Tolosa inguruko nahiz urrunagoko parte hartzaileak ere izan ziren: Ibarra, Elduain, Madril edo Bartzelona.

Irabazlea Elixabete Zeberio izan zen, Lili izeneko barraskiloarekin; Larraitzeko Txindokiko Itzala zuhaitz parkerako bi sarrera eskuratu zituen. Bigarren sailkatua ere tolosarra izan zen, Eneko Lopez; Eneko izeneko karakolarekin lortu zuen txapeldunorde izatea, eta Tolosa & Co merkatari elkarteko dendetan erabiltzeko 50 euroko txartela jaso zuen sari moduan.

Idi proba «jendetsua»

Duela 35 urte ospatu zuten Tolosan, azkenekoz, idi proba. Pasa den larunbatean, ordea, Rondilla kalean berriro izan zen idi proba erakustaldia. Tolosako Alejandro Goya, Aiako Izeta eta Errenteriako Illarreta idiak izan ziren parte hartzaileak, eta azken hauek irabazi zuten 20 minutuko erakustaldiko proba.

Alejandro Goya idien arduradunek antolatu zuten erakustaldia, Tolosako Udalaren laguntzaz, eta bi eragileek bat egin dute balantzea egiterakoan; izan ere, «euria ari zuela kontuan izanda», balorazio oso ona egin dute, bai Hasier De los Riosek, eta baita Alejandro Goya idien ordezkariek ere.

Era berean, Alejandro Goya idien antolatzaileek aurrera begira beste idi probaren bat antolatzeko ideia badarabiltela azaldu dute: «Diru laguntzak-eta behar dira, baina ikusiko dugu zer egin».


Galdeketa baimendu ezean, plebiszitu gisako bozak nahi ditu Masek 2016an

Erreferenduma 2014an egitea agindu zuen arren, independentziaren inguruko galdea bi urtez atzeratzeko prest agertu daKatalanek 2014an erabaki behar dutela ohartarazi dio ERCk Generalitateko buruari

Espainiako Gobernuaren baimenarekin edo gabe, kataluniarrei Europan estatu bat izan nahi duten galdetzeko konpromisoa hartua zuen Artur Mas presidenteak. Hala jaso zuen CiUk hauteskunde programan, eta legegintzaldirako akordioan galdeketa 2014an egitea hitzartu zuten ERCrekin. Atzo, baina, bere nahia galdeketa datorren urtean eta estatuaren oniritziarekin egitea dela zehaztu arren, «hala ezin bada egin» legegintzaldia amaitu eta 2016an hauteskunde plebiszitarioak egitea proposatu zuen Masek. ERCtik berehala erantzun dio Oriol Junquerasek: «Kataluniak bere etorkizuna 2014an erabaki behar du, eta gure esku dagoen guztia egingo dugu hala izan dadin».

B plana, Madrilek oztopoak jarri arren kataluniarrei burujabetzari buruz 2014ko irailean galdetzea, aldatu egin du Masek Diadarako astebete eta balizko erreferendumerako urtebete falta direnean. Madrilen oniritzirik gabe hautestontziak kalera ateratzeko aukera baztertu egin du, Catalunya Radion eskainitako elkarrizketan: «Galdeketa legezko markoen barruan egin behar dugunez, Estatuak oztopatu gabe egin beharko dugu».

Hauteskunde plebiszitarioetan independentziaren aldeko alderdiek programaren zati bat, burujabetzari dagokiona, partekatu egingo lukete. Masek esan du nahiago lukeela galdeketa egitea, eta urtea amaitu arte saiatuko dela Mariano Rajoy Espainiako gobernuburua konbentzitzen. Hala ez bada, «azken aukera gisa» plebiszitu gisako hauteskundeak egitea proposatu du: «Baietzaren aldeko alderdiak batetik, eta ezetzaren aldekoak bestetik, erabateko konfrontazio ireki bat izango litzateke».

Bazkideak eta oposizioa uzkur

CiU federazio barnean Unio hauteskunde plebiszitarioen aurka azaldu izan da, eta Masen proposamenak are gehiago zaildu dezake Convergenciaren eta alderdi demokristauaren arteko elkarlana. ANCk Diadarako prestatu duen Via Catalana giza katea, esaterako, Convergenciak babestu du, baina Uniok ez.

ERC ere, CiUren gobernua babesten duen bazkidea, kataluniarrei 2014an galdetzearen alde agertu da, 2016an hauteskunde plebiszitarioak egin ordez. «Independentzia, zenbat eta lehenago, hobe», idatzi du Junquerasek Twitterren. Lluis Salvado ERCko idazkari nagusiaren albokoak nabarmendu du Generalitatearekin lanean jarraituko dutela 2014an galdeketa egin dadin: «ERCk ez dauka B planik 2015 edo 2016rako. Gure A, B eta C plana 2014an galdeketa egitea da». Masek galdeketa baztertu eta 2016ra joko balu ERCren babesa galduko ote lukeen galdetuta, Salvadok erantzun du horretan ez direla pentsatzen ari: «Legegintzaldirako hitzarmena ondo doa. 2014a galdeketaren urtea da, eta 2015a eta 2016a etorkizuneko Kataluniako Errepublika eraikitzeko urteak».

PSCko idazkari nagusi Pere Navarrok, berriz, Masi «tentsio giroa gehitzea» egotzi dio: «Publizitate kanpaina bat da, 2016 arte entretenituta egon gaitezen». ICVko koordinatzaile Joan Herrerak, berriz, «iruzurra» iritzi dio plebiszitu gisako hauteskundeak iragartzeari, «bai edo bai galdeketa egingo zuela esan zuelako».

Alderdi politikoez landa, ANC Batzar Nazional Katalanaren presidente Carme Forcadellek ez du begi onez hartu Generalitateko presidenteak burujabetzaren auzia beste bi urtez atzeratzea: «Hau ezin da, inola ere, hainbeste luzatu. Indefinizioa amaitu egin behar dela uste dugu guk, egoera honi ezin zaio eutsi 2016 arte».

Batzarrean Masen adierazpena ez dutela oraindik aztertu onartu arren, ANCren jarrera argia dela adierazi dio Forcadellek Vilaweb egunkari digital katalanari: «Galdeketa ahalik eta lasterren egin behar dela uste dugu guk, eta galdeketa ezin bada egin, badira beste bide batzuk. Baina ezin dugu egon galdeketa egin gabe eta ezer egin gabe 2016 arte».


Chicagok eta Miamik eskura dute NBAko lehen kanporaketako txartela, biak 3-0 ari direlako irabazten: Indianaren aurka Chicago (88-84 nagusitu zaio bart) eta Sixersen kontra Miami (100-94)


Kutxa automatiko bat erre dute Igorren bart

Erasotzaileek kiskalita utzi dute.

Ezezagun batzuek BBKren kutxa automatiko bat erre dute bart Igorren (Bizkaia), molotov koktel bat botata, Eusko Jaurlaritzaren Herrizaingo Sailak jakinarazi duenez.

Goizeko hamabi eta erdietan egin dute erasoa, Agirre lehendakaria kalean, eta kutxa automatikoa kiskalita geratu da. Ez da beharrezkoa izan etxepeko bizilagunak kalera ateratzea keagatik.


Murgoitio hamar onenen artean sartzeko zorian

Joan zen asteburuan Munduko Ziklo-kros Kopa hasi zuen Egoitz Murgoitio (Hirumet-Orbea) abadiñarrak, Herbehereetako Valkenburg herrian.

Lasterketa bikain bat osatu ondoren, bere ibilbidean lehenengoz, Munduko Kopako lasterketa batean hamar onenen artean sartzeko aukera zuen, baina azkenengo itzulian katea irten zitzaion, eta denbora baliotsua galdu zuen.

Azkenean, 14. tokian sailkatu zen. Kopako bigarren proba zapatu honetan izango du, Txekiar Errepublikako Tabor herrian.


Bota Punttuba bertso eskola irekitzera doaz berriz

Usurbil berriz ere bertso eskola izateko bidean da. Bota Punttuba berpizteko asmoa dago. Horretarako ordea noski, bertso zaleak behar dituzte. Ikasturte berrirako izen emate eguna finkatu dute jada; irailaren 26an arratsaldeko 19:00etan Sutegi atarian.

Deialdia 9 urtetik gorako gaztetxoei eta helduei ere zuzendua dago. Batzuentzako zein besteentzako saioen egutegi eta ordutegiak ere finkatu ditu Bota Punttubak. Saio guztiak astearte arratsaldeetan izango dira: 18:00-19:00 artean gaztetxoenak, 19:00-20:00 artean helduenak. Urteko kuota, 20 eurokoa.

Irailaren 26ko izen emate hitzordura bertaratu ezin duenak, inskripzioa bideratu eta argibide gehiago jasotzeko botapunttubabertsoeskola@gmail.com helbidera idatzi dezakezue. Bota Punttuba bertso eskolan parte hartzeko gonbita, bertsotan luzatu dute:

Hitzei forma emanez

nork bere erara

gozatzeko aukera

Usurbilen bada

hitz-joko ta txisteen

zalea bazara

animatu ta zatoz

Bertso eskolara! !