Loatzoko Igoera, apirileko azken igandean

Ohiturari jarraituz, apirileko azken igandean egingo dute aurtengo Loatzoko igoera-jaitsiera; datorren igandean, beraz. Irteera 10:30ean egingo da Uxo-Toki elkartetik. Izen-ematea, berriz, egunean bertan izango da 09:00etatik aurrera Uxo-Toki elkartean, doan.

Amasako Martina elkarteak eta Uxo-Toki elkarteak antolatutako lasterketa herrikoiak XXVII. edizioa beteko du aurten.

Amasako plaza 90 metrotan dago eta Loatzoko gaina 631 metrotan. Loatzora igo eta berriro irteera tokira itzuli beharko du korrikalari bakoitzak, guztira, 9,73 km-ko ibilbidea eginez. Jaitsiera arriskurik gabekoa bada ere, 16 urtetik gorakoek soilik hartu ahal izango dute parte.

Lasterketa apirilaren 28an, igandea, ospatuko da. Irteera 10:30ean egingo da Uxo-Toki elkartetik. Izen-ematea, berriz, egunean bertan izango da goizeko 09:00etatik aurrera Uxo-Toki elkartean, doan.

Sariak:

Lehenengo 3 sailkatuei.

Sariak: Gizonak=Emakumeak

1. 120€

2. 80€

3. 50€

Sari-banaketan parte hartzaileen artean zozketa mundiala egingo da.


Badiola, porrota ere sorbide

ÑPorrot kopuru zehatza’ izenburuko erakusketa paratu du artista bilbotarrak Iruñean


Dimisioaren inguruan

James Freeman Clarke XIX. mendeko idazleak idatzia da politikariak hurrengo hauteskundeetan pentsatzen duela; estatugizonak, aldiz, hurrengo belaunetan.

Gallardon Españako justizia-ministroak abortu-legearen egitasmoa zapuztu diotelako kargua bertan behera laga izanak PP-ren kalkulu elektorala zein estua den erakusten du.

Legealdiak hiru urte egingo ditu laster; ez da erraza Gobernuak emandako hitza behin eta berriro jateko duen gose pantagruelikoaz berririk ematea, dena dago-eta esanda. 2015erako inkesta publikoek iragarpen gaiztoak dituzte PP-rentzat, eta ezkutukoek, gaiztoagoak. Maiatzean udal-hauteskundeak izango dira estatuan, autonomikoak Nafarroan, eta foralak Euskadin; abenduan, legislatiboak, estatuan.

PP-ren gobernuak ikur ideologiko bihurtu zuen abortuaren legea; bidean geratu da, askoren pozerako. Bestelako kili-kilia izango du Wert-ek bere hezkuntza-lege neofrankista indarrean ikusita.

Alberto Moravia italiar idazle bikainak esana da boto-emaileak ez direla inoiz beren botoen bidez agintera eraman duten gobernuaren erantzule sentitzen.


Zauriak filmen bidez orbantzeko

Lasarte-Oriako Bizikidetza Taldeak hiru jardunaldi antolatu ditu. Iragan asteartean, 'Izarren Argia' filma ikusiz eman zioten hasiera lehenengoari, eta atzo egin zuten bigarrena. Datorren asteartean egingo dute hirugarren eta azken saioa.

Lasarte-Oriako bizikidetza taldearen zine-zikloa hasi da dagoeneko. Joan den asteartean ikusi zuten lehen filma: Mikel Ruedaren Izarren Argia. Gerra Zibliean Saturrarango emakumeen kartzelan jazotako ankerkeriak kontatzen ditu filmak.

Atzo, ostegunean, dokumental bat ikusi zuten, eta solasaldia egin zuten gero. Fermin Aioren Oinatz galduak ikusi zuten, eta 1980ko hamarkadako indarkeria atalak errepasatu zituzten: GAL, Hipercorreko atentatua, IHESAren kolpea...

Datorren asteartean ere elkartuko dira bizikidetzaren gaia lantzeko. Glencree (bake prozesua), elkarrekin egindako bidea dokumentala emango dute, Antonio Mercero aretoan. Indarkeria mota desberdinak sufritu dituztenen topaketa kontatzen du ikus-entzunezkoak. 2007. eta 2012. urteen artean egin zuten. Dokumentalaren ostean izango da solasaldia, bi gonbidatu berezirekin: Maixabel Lasak eta Lourdes Zabaltzak haien esperientziaren berri emango dute. Orain dela hiru urte hasi zen Lasarte-Oriako Bizikidetza Taldea lanean.


Aitor Etxaburu: "Itsas bidaldi honetan gurekin bidaiatzera gonbidatzen zaituztegu"

Bera Bera Eskubaloiak denboraldiaren aurkezpena egin du, kaian. Superkopa jokatuko du Donostiako taldeak larunbatean, Rocasaren aurka.

Bera Berako jokalariak, talde teknikoa eta erakundeetako ordezkariak. (Argazkia: Estitxu Zabala)

Denboraldi berriari hasiera emateko prest eta gogotsu dago Bera Bera Eskubaloia. Aitor Etxaburu entrenatzailea buru zutela, taldearen aurkezpena egin dute kaian, Ciudad San Sebastian ontziaren barnean, gaur goizean. “Itsas bidaldi honetan gurekin bidaiatzera gonbidatzen zaituztegu”, aipatu du Etxaburuk, ezin leku aproposagoan. Eskubaloiaren munduan ezaguna da zalantzarik gabe Etxaburu, eta Imanol Alvarezen agurraren ostean, berak beteko du aurtengoan entrenatzailaren lekua. “Oso pozik nago, baina ilusioarekin bakarrik ezin da bizi eta lan egin beharra dago. Nik bakarrik ezingo nuke taldea kudeatu eta eskerrak eman nahi dizkiet nire laguntzaileei; Nerea Uranga fisioterapeuta, Iker Fernandez prestatzaile fisikoa eta Garikoitz Galarza bigarren entrenatzailea”, gehitu du Etxaburuk. Taldeari dagokionean, hamabost jokalarik osatzen dute; eta tartean badira jokalari beteranoak, berriagoak, iritsi berriak eta oso gazteak, baina guztiak ere, lanerako gogoz. “Hirugarren urtez jarraian entrenatzaile desberdin batekin hiru lehiak irabazten baditugu, Donostiako plaza bati Bera Beraren izena jarri beharko zaio! [barreak] . Egia da tituluak ezin direla zin egin, baina saiatuko garela argi dago”, azaldu du Etxaburuk.

Zehazki, 25. urtez jarraian izango du hiriak goi mailako emakumeen eskubaloi talde bat, lehenengo Bidebieta izenarekin, eta azken 16 urteetan, Bera Bera izenarekin. Aurreko bi denboraldiak izan dira zalantzarik gabe taldeak egindako onenak; Ohorezko Mailako Liga, Kopa eta Superkopa irabazi baititu, Euskal Koparekin batera. 2014-2015 denboraldian Superkopa izango da taldearen lehen erronka; larunbat honetan bertan jokatuko dute (Teledeporte, 12:30), Rocasaren aurka, Guadalajaran. Ohorezko Mailako Ligari dagokionean, irailaren 13an ekingo diote, etxean, Granollersen aurka. Europako Txapeldunen Ligan jokatzeari uko egin ostean, berriz, EHF Kopako lehen lehia azaroaren 15ean izango dute, Italiako Jomi Salerno eta Islandiako IBV taldeen arteko irabazlearen aurka.

Bera Bera guztia irabazteko gai izan den arren, aurkezpenean hitza hartu duten guztiek izan dute gogoan taldeak babesle nagusirik gabe jarraitzen duela; eta horrek, zalantzarik gabe, arlo ekonomikoan sekulako eragina du. “Garrantzitsuena proiektu honen jarraipena da. EHF Kopa jokatuko dugu, eta horrek ere asko pozten gaitu, eta hazten jarraitzeko aukera emango digu. Kirol arloan ongi gaude, baina kudeaketari bultzada eman nahi diogu. Ez gara geratuko enpresa batek gure proiektuarekin bat egiten duen arte”, aipatu du Fernando Diez klubeko presidenteak.


Tertulia atzerrian bizi diren herritarrekin

Jon Ander Azkolain Kanarietatik bueltan den tolosarrarekin eta Ugaitz Larreta Abhu Dabin bizi den billabonatarrarekin izan gara gaurko solasaldian.


48 orduan egindako lanak

Kameratoiko sari nagusia Uda Films taldeak irabazi du, hirugarrenez. Bigarren saria ondarrutar batek eta mutrikuar batek osatutako Txistana taldeak eskuratu du. Lanak kalitate onekoak izan direla esan dute.Lekeitioko Udalak Euskaltzaleen Topaguneagaz elkarlanean antolatutako XIII. Kameratoiak baditu saridunak. Eta lehen hiru sarituen artean dago Ondarroako eta Mutrikuko bi herritarrek osatutako Txistana taldea ere. Dzanga gaiari helduta, 48 orduan parte hartzaileak film laburrak ekoizten aritu ziren asteburuan.Hasiera batean, hamazortzi taldek izena eman bazuten ere, horietatik hamahiruk aurkeztu zuten film laburra. «Gazteek ondo erantzun dute: 70 gaztetik gora jo eta su aritu ziren 48 orduz euskarazko film laburrak egiten. Gehienak 20 eta 22 urte bitartekoak izan ziren», esan dute antolatzaileek.Aurtengo Kameratoia rallyaren irabazlea Udafilms taldearen Tazan filma izan da. Talde horrek, gainera, hirugarren urtez jarraian irabazi du Kameratoiko sari nagusia. Epaimahaiaren iritziz, Tazan lana izan zen egitura gehien errespetatu zuena. «Hasierako korapiloagaz eta amaieragaz, istorio bat kontatzen du».Gainerako sarituakBigarren saria ondarrutar batek eta mutrikuar batek osatutako Txistana taldearen Abisal lanarentzat izan zen; «poetikaren bidez hausnarketarako bidea eskaintzeagatik» saritu zuen epaimahaiak. «Helduarazi nahi duen mezua osotasunez biltzen du lanak, bai testu bidez, bai eta irudi bidezko bitartekoekin ere». Alde teknikoari dagokionez, ur azpiko planoek istorioari ematen dioten «indarra eta zentzua» ere azpimarratu zituzten.Hirugarren saria LPM taldearen Dzanga?? filmak jaso zuen. Publikoaren saria, ostera, Berta Productions taldearen Dzanga Jauna-k jaso zuen.Oro har, lehiaketara aurkeztutako lanen kalitate ona azpimarratu nahi izan zuten bai epaimahaiak eta baita ere antolakuntzak.


Garmendia Europan lehian, 18 urterekin

Herri kiroletako lehiaketa garrantzitsuenetakoa Euskal Herrian jokatu da, asteburuan, Almitza elkarteak antolatuta. Aimar Garmendia segalari zaldibiarra 54. izan da Europako Sega Txapelketan.Euskal Herriaren segalari selekzioa osatu duten 15 kirolariren artean Aimar Garmendia (Zaldibia, 1997) izan da Europako Sega Txapelketan goierritar bakarra. Egoitza Zaldibian daukan Almitza elkarteak antolatu du, ostiraletik igandera, Azpeitian. Europako sei herrialdetako 90 segalarik baino gehiagok parte hartu dute.Azkartasun lehiaketa izan da, Europan ohi den bezala. Area bateko azalera nork azkarren —eta txukunen— ebaki. Naziokako lehiaketa zen. Gizonezkoetan Hego Tirol izan da nagusi, txanda gehienak irabazita eta alde nabarmenarekin. Austria izan da bigarren eta Suitza hirugarren. Alemania, Euskal Herria eta Eslovenia kokatu dira sailkapenean atzera.Emakumezkoetan Suitzak lortu du urrea, Austriaren eta Euskal Herriaren aurretik. Eslovenia, Alemania eta Hego Tirol (neska bakarrarekin) sailkatu dira gero.Asteburu osoko juntadizoa Almitzako kideak atzo goizean Loiolako santutegiaren inguruko zelaietan zebiltzan oraindik, azpiegiturak kentzen. Ostiralean segalariei harrera egin, eta larunbatean desfile ikusgarria egin zuten, Azpeitiko plazaraino. Haurren lehiaketak ere izan ziren, hiru mailatan, neska-mutil: esloveniar bat eta bi euskaldun txapeldun.Aurkezpenean —ekitaldi guztiak euskaraz eta alemanieraz aurkeztu dituzte— sei nazio partaideak izan ziren izar. Azpeitiko Udal Musika Bandak guztien ereserkiak jo zituen.Igandean, goiz eta arratsalde izan ziren sega lehiaketak, Loiolan. Jan-edana dena agortu zen. Lehen kalkuluen arabera, «3.000 bat ikusle» izan ziren. Arrakasta betea, alde horretatik.Kirol mailan, handiak lehenNazio handiek eta egonkortuek erakutsi zuten segarekin kemen gehien. Emakumezkoetan, lehen euskalduna 10. sailkatu zen, bakarkako lanean: Alaitz Imaz hernialdearra. Onena Magrit Fohn suitzarra izan zen. Gizonetan, euskaldun onena Julen Gabirondo urnietarra izan da, 13. postuan. Aimar Garmendia zaldibiarra 54. geratu zen. Georg Spiess tiroldarra izan zen lehendabizikoa.«Espero genuen bakarren bat edo beste aurrerago sartzea, baina ikusi genuenean lehiaketa nola zihoan eta zer maila zegoen, ezinezkoa izan da», azaldu du Almitza elkarteko segalari eta prestatzaile Migel Mari Jauregi Altzo-k. Nazio handien ahalmena sega munduan ere halatsu islatu dela ikusi dute. «Euskal Herria txikia da, gure irismena ere bai. Segi egin behar da lanean».Antolatzaileei zapore mikatza geratu zaie, ordea, zenbait jokaerarekin eta absentziarekin. Antolatutako ekimenak eskatu ahala atera dira. Baina, Europa mailako hitzordu bat izanagatik, zenbait komunikabidetan Azpeitiko lehiaketa «ez da existitu». «Ezeztatu egin gaituzte, alboratu. Inkultura izugarria dago, bai hedabideen aldetik, bai erakundeen aldetik. Ez dute ikusi zer nolako tamainako lehiaketa zen, edo ez zuten ikusi nahi. Nahiz eta 200 atzerritar etorri diren».Herri eta nazio bezala, hustasun horrek eta bertako tradizio eta kirolekiko «ezjakintasun eta interes falta» horrek mina eragin diete antolatzaileei. «Herri bezala, normaltasunetik oso urruti gaude», deitoratu dute.


CAFek atzera egin dezan, neurriak hartzeko eskatu du Palestinak

Presio kanpaina bat hasi du Palestina Askatzeko Erakundeak, eta harremanetan jarri da Madrilekin

PAE Palestina Askatzeko Erakundea Espainiako Gobernuarekin jarri da harremanetan, CAF enpresari presio egiteko: Beasaingo konpainia Israelek Jerusalemen egitekoa duen tranbiako lanetatik erretiratzea nahi dute.

Nasser Qudwa Palestinako Atzerri ministro eta NBEko enbaxadore ohiak «kolonietan edo Israelen interesen alde» lan egiten duten enpresei boikota egiteko eskatu du, baita horien «aurkako neurriak» hartzeko ere. «Nazioarteko legedia urratzen du edozein konpainiak lurralde okupatuan negozioa egiteko saiakerak».

Ez ditu eskariak soilik egin, ordea, Atzerri ministro ohiak. Espainiako Gobernuarekin izandako harremanak emaitzarik ematen ez badu, ez du baztertu Espainiako epaitegietara jotzea, ezta nazioarteko erakundeetara jotzea ere.

Bestalde, Boikota, Desinbertsioa, Isunak (BDS) mugimenduko koordinatzaile Jamal Jumak Eferi adierazi dionez, «harritu egin gintuen enpresa hori Euskal Herrikoa izateak, Palestinako herriarekiko elkartasun handia baitago han».

Horren adibide da CAFeko langile batzordea. Beharginek aurtengo urtarrilean adierazi zioten enpresari zer jarrera zuten Jerusalemgo lanaren inguruan, proiektuaren lizitaziorako lehiaketara aurkeztu zenean: «Ez dugu nazioarteko legezkotasunaren aurka doazen lanetan parte hartu beharrik». Zehaztu zutenez, «proiektua legez kontrakoa da; bai trazatuagatik, bai diskriminatzailea delako, Palestinako lurretan kolonoek modu esklusiboan erabiltzeko izango baita». PAEk eskertu egin zien euren jarrera langileei.

Eztabaida ez da ideologikoa soilik. Jamal Jumak Jerusalemgo lehen tranbia egin zuten Alstom eta Veolia frantziarrak jarri ditu adibide gisa. Palestinaren aldeko mugimenduek 2008an hasi zuten Jerusalemgo tranbiari boikot egiteko kanpaina. Hurrengo urteetan, aipatutako bi enpresak proiektu horretatik atera ziren, eta, Jumaren arabera, eginiko presio kanpaina gogorrak «18.000 milioi euroko galera» eragin zion Veoliari: Israelekin eginiko kontratuek beste zenbait proiektutatik at utzi zuten. CAFek atzera egiten ez badu, «haren aurkako nazioarteko kanpaina zabal bat» hasiko dutela ere esan du aktibistak.

Orain arte atzera egin ez duten gutxietako bat izan da CAF; lehiakide bakarra zuen lizitazioaren azken fasean. Beren hautagaitzak kendu zituzten Alstom frantziarrak, Siemens alemaniarrak eta Bombardier kanadarrak.

Proiektu garrantzitsua

Palestinarrei kendutako lurraldean egin nahi du tranbia Israelek. NBEren ebazpenek diotenaren aurka, Jerusalem ekialdea eta Zisjordaniako hainbat kolonia batu behar ditu tranbia horrek.

CAFek abuztuaren 8an jakinarazi zuen berak eta Israelgo Saphir eraikuntza enpresak sortutako TransJerusalem J-Net Ltd partzuergoak egingo duela tranbia; haren kudeaketaz ere arduratuko da. Dirutza irabaziko du trukean: operazioaren guztizko zenbatekoa 1.800 milioi euro baino gehiagokoa da, eta, horietatik, 500 milioi inguru zuzenean dagozkio Beasaingo tren konpainiari.

Zehazki, Linea Berde berrian ibiliko diren 114 Urbos tranbia egingo ditu, eta gaur egungo Linea Gorrian zerbitzuan dauden 46 unitate zaharberritu. Halaber, CAFen esku geratuko dira linea seinaleztatzea, energia eta komunikazio sistemaz hornitzea, eta proiektua integratzea. Bi lineen kudeaketaz eta mantentze lanez ere arduratuko da Beasaingo enpresa.


Euskararen omenaldia

Omenaldia egin diote euskarari Madrilen, Espainiako Hizkuntzaren Akademian. Ministroek, kontseilariek eta hizkuntzalariek hitz egin dute. Ponpoxoa izan da ekitaldia, 300 urtean hein horretako lehena. Halakoak esan dituzte: euskara ez dela horma, zubia baizik; ezin dela goitik ezarri; politikatik bereizi egin behar dela, gerorik izango badu; bortxakeriaren aldia amaituta, euskal herritarrok hitz egin nahi dutela... Konplexuz betetako hitz eta ikuspegiak, euskal hiztunengan urteetako debeku eta umiliazioek utzi duten gutxiagotasun sentimenduaren isla.

Nekez okurrituko litzaioke inori gaztelaniari buruz halakoak botatzea. Gaztelania kulturen arteko zubia baita, aberastasunaren eta askatasunaren ikur... Ez baitu zerikusirik bortxa eta erabilera politikoarekin, ez Ameriketako herri indigenen zapalkuntzarekin edota penintsulako kultura gutxituen deuseztearekin. Atxikimendu librearen bidez 500 milioi hiztun lortzeko sekretua zein den? Coca-Colaren formula kimikoa bezain ondo gordeta daukate.


Kontsumitzaileen hizkuntz eskubideei buruzko legeari atea itxi dio Jaurlaritzak

Erkorekaren ustez, ez da behar arau berririk.EH Bilduk egin zuen proposamena, ikusita indarrean den dekretua ez dela betetzen

Eusko Jaurlaritzak ez du uste beharrezkoa denik kontsumitzaile eta erabiltzaileen hizkuntza eskubideei buruzko dekretua aldatzea, eta nahiago du orain dagoen legeria betearazteko «erremintak» proposatzea. Horixe adierazi du Jaurlaritzaren bozeramaile Josu Erkorekak, gobernu bileraren ostean.

2008an onartu zuen gobernuak kontsumitzaileen hizkuntza eskubideak bermatu behar zituen dekretua. Baina eskubideok bermatu gabe diraute: Jaurlaritzak berak egindako ikerketaren arabera, dekretuaren betetze maila %22 baino ez da.

Hori kontuan hartuta, lege berri bat egitea proposatu zuen EH Bilduk, eta egitasmo bat ere aurkeztu zuen martxoaren amaieran Gasteizko Legebiltzarrean, bi esparru aintzat hartuta: herritarren hizkuntza eskubideak ziurtatzea, eta horretarako betebeharrak zehaztea jendaurrean aritzen diren enpresentzat.

Epe baten ostean dekretua betetzen ez zuten enpresei isunak jartzea ere proposatzen zuen EH Bilduk, baina soilki oso enpresa handiei, hots, telefonia alorrekoei, bankuei eta energia enpresei: 6.000 euroko zigorra, euskara sustatzeko erabiliko litzatekeena. Orain iritsi da Jaurlaritzak aldaketa proposamen horri emandako erantzuna: ez dute beharrezko ikusten, eta atzera botako dute.

Erkorekak adierazi du ez dagoela «lege hutsunerik», auzia arautzen duen dekretu bat badagoelako. Gainera, haren ustez, EH Bilduren proposamenak ez dakar hobekuntza handirik, orain dagoen dekretuaren «kopia hutsa» delako.


Espainiako Poliziak hamabi lagun atxilotu ditu, Garzonen aginduz.

«OINARRIZKO EGITURA». Atxilotuek «ETAn funtzio bat» zutela esan du Acebesek, eta «balizko komandoak» desegin dituztela. LAUGARRENA. Poliziak Fernandez Iradiri atzemandako informazioarekin lotu dute operazioa; gisa bereko laugarrena da jada. FRANTZIAN BI ATXILOKETA. ETAko ustezko bi kide ere atxilotu dituzte Frantzian, auto bat lapurtzera bide zihoazenean.


Ospakizunik gabeko eguna herriko baserritarrentzat

Gaur San Isidro eguna izan arren, Andoaingo nekazariek ez dute eguna ospatzerik izan urtero legez. Kaletxikin kokatzen den kooperatibak ere ateak irekita mantendu ditu goizean zehar. Nerea Garmendia urnietarrak orain lau urte kooperatibaren ardura hartu zuen, eta krisialdian murgilduta, saltoki horrek daraman martxaren berri eman dio Aiurriri.

Isidro izeneko nekazari batek bizitutako miraria hizpide duen kondairan oinarritzen da egun berezi hau. Kondaira horrek dioenez, behin, nekazari hori elizatik baserrira itzuli, eta egunero bezala aitzurra, goldea eta gainerako lan tresnak hartu eta sorora abiatu zenean, soroko lan guztiak eginda topatu zituen.

Historian atzera joanda, urte sasoi honekin batera, nekazariak baserriko lurrak ereiten hasita zeuden, eta nekearen nekez, egun bat jai hartzen zuten beren plegariak eta otoitzak egiteko, uzta emankorra izan zedin. Geroztik ere, fededuna nahiz fedegabea izan, euskal baserritar gehienek ospatu izan dute San Isidro eguna. Aurten, baina, nahiko bakarka ospatzea egokitu zaie, osasun krisialdia dela eta; baserriko eguneroko zereginei helduta, seguruenik.

Andoaingo baserritarren kooperatibak ere ateak irekita eduki ditu goizean zehar, astelehenetik larunbatera eduki ohi dituen eran. Bertan saltzaile gisa aritzen den Nerea Garmendiak adieraz duenez “urtero-urtero, herriko hainbat baserritar bertan biltzeko ohitura eduki dute, ondoren jatetxeren batera bazkaltzera joateko. Eguna elkar hartuta igarotzeko aitzakia zen eguna, baina aurten ezin izan dute halakorik egin, aparteko egoerak behartuta”.

Kaletxiki auzoan kokatzen den kooperatibak ez du eguneroko martxa eten beharrik izan aurreko asteetan. “Baserriko tresneriez eta haziez gain, animalientzako pentsua eta elikagaiak saltzen ditugu, eta horrexegatik gurea ere premiazko saltokien atalean sartu zuten, martxoaren erdialdean osasun larrialdiaren dekretua izendatu zutenean”.

Andoaingo baserritarrak edo baratza daukaten kaletarrak dira kooperatibako bezero gehientsuenak. Dena dela, pandemia hasi zenetik erosle kopurua hazi egin dela adierazi du Garmendiak. Horretarako zenbait arrazoi aipatu ditu: “Herrian bertan kontsumitzeko eskatu da batetik, eta bestetik, zenbait asteetan Andoaingo azoka itxita egon denean, jendeak ezin izan du bertan ego ohi zen landareen postura joan, eta hona etorri da hazien bila. Ez da ahaztu behar jendearentzat oraintsu dela garai kritikoa, lurra landatzeko”.

Era horretan, gezurra badirudi ere, herritar batek baino gehiagok orain deskubritu du Kaletxikin badagoela kooperatiba, nekazaritzarekin zuzenean lotutako produktuak saltzen dituena.

Garmendiak aitortzen du gizartean azken aldian indartu egin dela bertako baserrietan ekoizten den produktuen aldeko joera. “Hasieran, nahiko kontraesankorra izan zen gauza, batetik baratzetan aritzea debekatu baitzuten, eta bestetik bertako produktuak kontsumitzeko adierazten baitzuten. Denboran aurrera egin hala, ordea, zuzendu zuten okerra. Krisialdi hau igual baliagarria izaten ari zaigu bertako produktuei gehiago erreparatzeko. Nolanahi ere, eszeptikoa naiz, eta irudipena daukat eromen hau dena bukatzen denean, jendea berriro ere kontsumitzeko betiko habituetara itzuliko garela, ez dugula estimatuko non eta nola ekoizten diren jakiak”.


Ebazpena babestu, eta aukera baliatzeko eskatu dute Carter, Blair eta Mitchellek

Gatazkaren konponbidea lortzeko, elkarrizketa zabaltzeko eta bake aukera baliatzeko eskatu dute hiru politikariek Friendshipek «mugarri garrantzitsutzat» jo du Aieteko konferentzia, eta «guztiek egoki erantzuteko» eskatu du


Ibarbengoako parkingaren kontrako kontzentrazioa egingo dute gaur

Tosu Betirako plataformak iragarri duenez, hilaren 17an, barikuan, egingo dute Ibarbengoa metro-geltokiaren ondoan egin gura den parkinga egiteko obren esleipena. Hori dela eta, prozesua eta aparkalekua bera salatzeko asmoz, elkarretaratzea deitu dute gaurko, 20:00etan, Algortako Telletxe plazan.

Tosu Betirako plataformaren oharra:

Ekainaren 17an, Gasteizen, Getxoko Ibarbengoako parkingaren lanak egiteko enpresaren esleipena lizitatuko da. Ez dakigu zein enpresari esleituko zaizkion lanak. Badakizkigu, ordea, getxoztarroi parkingaren eraikitzeak ekarriko dizkigun kalteak, baita Andra Mari auzoari ere. Guztira, getxoztarren poltsikoetatik 5 miloi euro xahutuko dira, eta horiei geltoki mamuak kosta izan dituen 50 miloi baino gehiagoko gastua gehitu behar zaie.

Parkingak justifikazio bakarra dauka: Andra Mari auzoaren urbanizatze lanetan beste urrats bat ematea alegia, hurrengoa ehunaka eta ehunaka etxebizitza izango ote?

Horregatik, zarrastelkeriarekin bukatu nahi dugu; ez ditugu nahi betikoei mesede egiten dieten azpiegitura zentzugabeak; ez ditugu nahi hirigintza plan zapaltzaileak. Eta baietz esaten diogu: bai Andra Mariri, herriarena delako. Bai Getxo zentzudun bati, guztiona delako, eta guztiok behar dugulako berton bizi ahal izateko.

Parkingaren aurkako Plataformak osatzen dugun kolektibook eta norbanakook dei egiten dizuegu Ibarbengoako parkingaren aurka batu gaitezen eta gaur, hilaren 14an, Telletxeko plazan izango den kontzentrazioan parte har dezazuen parkingaren aurka eginez.


Itsasoko ostatua ireki dute

Gaur arratsaldean ireki dute Itsasoko ostatua, ia urtebete itxita eman ondoren. Ostatua Labekoa jatetxeko lan taldeak hartu du. Asteartetik igandera irekiko dute, 10:00etan. Astearte, asteazken eta ostegunean 15 euroko menua eskainiko dute eta ostiral, larunbat eta igandetan 25 eurokoa. Bertako produktuak erabiliko dituzte eta ekitaldiak antolatu ere bai. Lehen egun honetan jende asko hurbildu da Itsasoko ostatura.


«Orain badirudi harrizko estatua bat naizela, baina hauskor izaten segitzen dut»

Oihana Iguaran bertsolari amasarrarekin hitz egin dugu aste honetako Hari naizela saioan.

Txapelketa, Iruñeko saioa eta bere azken bi urteetako ibilbidea izan du hizpide, Iruñeko saioko bertsoaldiak gogoratzearekin batera.

Bestalde, gogoratu BECeko finalerako bi sarrera zozkatzen ari garela. "Zergatik merezi duzu zuk sarrera parea eta ez bestek batek?" galderari erantzunez, bidali audio mezua 673 06 11 32 telefono zenbakira.


Ehunka langile kaleratuko dituzte AEBetako hedabide digital nagusiek

'Huffington Post' eta 'BuzzFeed' Facebooken algoritmo aldaketaren biktima dira, adituen aburuz

Lehertu al da informazio digitalaren burbuila? Galdera hori bolo-bolo dabil azken orduetan, AEBetako agerkari digital aitzindari BuzzFeed eta The Huffington Post-ek ehunka langile kaleratuko dituztela iragarri dutenetik. Egunkari eta bestelako hedabide tradizionalen aurrean, informazioa Interneten bidez bakarrik zabaltzeko plataforma iraultzaile gisa agertu ziren hedabide digitalok, 2005. urtean (The Huffington Post) eta 2006an (BuzzFeed). Baina hedabideon luzerako negozio eredua zalantzan jarri izan da askotan.

BuzFeed-ek 1.700 langile zituen 2017ko abenduan, eta 260 milioi euroko diru sarrerak eduki zituen iaz. New Yorkeko hedabideak ingelesezko, frantsesezko, gaztelerazko, arabierazko, alemanezko, portugesezko eta japonierazko bertsioak ditu. 200-250 langile kaleratuko ditu; hau da, bere langileriaren %15 inguru. Espainiarako BuzzFeed itxiko dutela iragarri dute, eta ekainean esan zuten Frantziarakoa itxiko zutela.

HuffPost-ek ere New Yorken du egoitza. BuzzFeed-ek dituen hizkuntzetako bertsioez gain, koreerazko, grezierazko eta italierazkoak ditu. Verizon Media konpainiaren parte da, eta enpresa horrek langileen %7 kaleratuko dituela iragarri du. 24 kazetariri eragingo die lanpostu murrizketak; Iritzia eta Osasuna sailak itxiko dituzte. Pulitzer sarirako finalista izandako kazetari bat —Jason Cherkis— dago kaleratuen artean. Verizonek, denera, 800 langile kaleratuko ditu (11.000 ditu).

«Burbuila lehertu da»

Eztanda espero zuela esan du Koldo Meso EHUko Gureiker ziberkazetaritzaren ikerketa taldeko kideak. «Duela hamar urte, krisia hedabide tradizionaletan izan zen; paperekoetan, esaterako. Eta hedabide digitalak sortzea aukera on gisa ikusi zuten tradizionaletatik ateratako kazetariek», adierazi du irakasleak. «Hamar urte geroago, burbuila lehertu da, eta ez dago lekurik guztientzat».

Duela urtebete Facebookek algoritmoa aldatu izana erabakigarria izan da leherketan, Mesoren arabera. Izan ere, konpainiak lehentasuna eman zien herritarrek sorturiko eta partekaturiko edukiei, eta ikusgarritasuna kendu zien hedabide digitalek eginikoei. Ondorioz, hedabideetako trafikoa asko murriztu zen; heren batera, hainbat kasutan. «Orain ez dute hainbeste diru eskuratzen publizitatetik, Google eta beste bilatzaileek lehia egiten baitiete».

Lehendik ere izena duten hedabide tradizionalek hobeto eutsiko diote erronkari, Mesok esan duenez, halako krisi garaietan hedabideok konpentsa baitezakete alde batetik galtzen dutena. Orain galdera honako hau da: burbuilaren leherketa hedabide digital horien amaieraren hasiera da, edo berez dagokien tamaina hartuko dute inausketaren ondoren? Mesoren arabera, perretxikoak bezala sortu ziren 2008an hasitako krisitik, eta, orain, asko galduko dira, eta berriak sortzea oso zaila izango da. «Hau latza izango da».


«Nire bizitzako erabaki potoloak dantzak eraginda hartu ditut»

Antton Fernandezek (Urretxu, 1982) Tio Teronen Semeak taldean dantza egiten du. Talde horrek euskal dantzak eta umorea nahasten ditu. Urretxuko jaietako larunbatean Festamentua ikuskizuna eskainiko dute.

Nolatan dantzari?

Lehenengo mailan nengoenean hasi nintzela uste dut. Nik neuk eskatu nien gurasoei. Gurasoak Lurra dantza taldean aritu ziren eta etxean beti dantza giroa ikusi dut. Etxean, egun berezietan, beti dantza egin da.

Gurasoak Lurra taldean aritu ziren eta zu, berriz, Irrintzi taldean.

Ez ni eta ez gurasoak ez gara sekula sektarioak izan. Ablitasera joaten ginen oporretara eta Irrintziko Alazne Altzelai-eta ere bertara joaten ziren. Gurasoek Alaznerekin edo Lurrako ezagun batekin dantza egin nahi al nuen galdetu zidaten eta Alaznerekin dantza egin nahi nuela esan nien.

Zaletasun handia duzu.

Hala da. Gurasoek umetan balletean izena emateko eskatu niela esaten dute. Nire bizitzako erabaki potoloak dantzak eraginda hartu ditut. Donostiara joan eta Eskola dantza taldean hasteagatik ikasi nuen Kimika.

Zer eskaintzen dizu dantzak?

Gorputzarekin ondo egoteko modua eskaintzen du. Bestalde, dantzak kuadrilla eta lagunak eman dizkit. Irrintziko dantzari ohiok afariak egiten ditugu, asteburu pasa joaten gara… Dantzari ordu asko eskaini dizkiot, asteko bost egunetan dantza egin izan baitut. Dantzak osagarri asko ditu: ariketa fisikoa, artea, lagunak…

Noiz utzi zenuen Irrintzi taldea?

2010eko Euskal Jaian dantza egin nuen Irrintzirekin azken aldiz.

Askotan parte hartu al duzu ezpata-dantzan?

Lau aldiz izan nintzen kapitain. Sokako dantzaria izan nintzen batez ere. Eta urtean zehar oso gustuko genituen ekitaldi potolo asko genituen.

«Gurasoak Lurra dantza taldean aritu ziren eta etxean beti dantza giroa ikusi dut»

«Donostiara joan eta Eskola dantza taldean hasteagatik ikasi nuen Kimika»

«Mutil batek dantza egitea gure garaian baino arrotzagoa da, zoritxarrez»

«Gure taldeak oholtzatik kanpoko txorakeriak oholtzara eramaten ditu»

Urretxu eta Zumarragan dantzak estimazio handia du.

Bi herrietako festetan eta festetatik kanpo ekitaldi asko antolatzen dira. Dantzak onarpen soziala izan du beti. Baina, nire ustez, mutil batek dantza egitea gure garaian baino arrotzagoa da. Zoritxarrez.

Eskola taldean ere dantza egin duzula esan duzu.

2000. urtean Donostiara joan nintzen Kimika ikastera eta Eskola taldean izena eman nuen. Ordurako fandango eta arin-arin txapelketetan aritzen nintzen eta Eskolako jendea ezagutzen nuen. Kukaiko formazio taldean ere aritu nintzen. Horretaz gain, beste talde batzuekin dantza egin izan dut, behar zan dutenean:?Pasaiako Alkartasuna, Legazpiko Sustraiak…

Nolatan hasi zinen Tio Teronen Semeak taldean?

Lezo-Oiartzun inguruko mutil batzuek emanaldietatik kanpo egiten genituen txorakeriak emanaldietara eramatearen aldekoak ziren. Oholtzan oso serioak ginela esaten zuten eta oholtza azpian gertatzen zirenak oholtzara eraman nahi zituzten. 2015eko otsailean bilera batera deitu ziguten eta hala hasi ginen.

Eta arrakasta berehalakoa.

2015eko maiatzaren 30ean egin genuen lehen emanaldia: Konstituzio plazan, Donostia 2016ren Olatu Talkaren barruan. Bai gu eta bai antolakuntzakoak oso urduri geunden. Gu denboraz larri ibili ginelako eta beraiek talde ezezagun bati oso plaza garrantzitsua eman ziotelako. Emanaldira puritano asko etorri ziren, baina hasi orduko jende barrez lehertzen hasi zen. Norbaitek emanaldia grabatu zuen, Whatsappez zabaldu zuen eta deiak jasotzen hasi ginen.

Emanaldi asko egin al dituzue ordutik?

Urtero 35 bat. Maiatzetik urrira bitartean dantza egiten dugu batez ere. Herrialde guztietan egon gara, Zuberoan ez ezik. Atharratzetik deitu ziguten, baina ezin izan ginen joan. Espainian ere izan gara: Salamancako Facyl jaialdian eta Granadako Fex jaialdian. Katalunian ere bi aldiz egon gara: Manresan eta Mataron.

Uda ondo joan al da?

Abuztuan ikuskizun berria hiru aldiz egin dugu eta zaharra lau aldiz. Irailean Euban eta Zarautzen egon gara. 16an Hernaniko Euskal Jaira joango gara eta ondoren Urretxu, Barakaldo eta Guggenheimera. Urrian ere baditugu emanaldiak.

Urretxu zuretzat plaza berezia izango da.

Niretzat bakarrik ez, talde osoarentzat. Izan ere, hasi ginenean sekulako harrera egin ziguten. Gure hirugarren emanaldia Urretxun izan zen eta oso egun polita pasa genuen.

Zer ikusi ahal izango du jendeak oraingo honetan?

Iraupenez lehenengoa baino laburragoa da. 35 minutuko iraupena du. Lehenengo ikuskizuna parranda bati buruzkoa izan zen. Bigarren honetan, kuadrilla bera hileta batean elkartzen da. Festamentua du izenburua eta hileta eta festa bitarteko zerbait da. Aurreko ikuskizunean bezala, dantza tradizionalak bere horretan eta aldatuta egiten ditugu: Oñatiko korpusa, Gipuzkoako dantzak, Lantzeko inauteria, Xalbadorren Heriotzean kantari Bizkaiko pausoak jarri dizkiogu… Lehen lanean baino antzerki gehiago dago. Oraingo hau ere ganberrokeria bat da. Jendeak ondo pasatzeko eta algara lasai egiteko aukera edukiko du.

Hirugarren ikuskizuna prestatzen hasi al zarete?

Oraindik ez. Izan ere, toki batzuetara lehenengoarekin joan gara eta datorren urterako bigarrenarekin joatea eskatu digute. Datorren urtean Festamentua-rekin jarraituko dugu. Egia esan, ez genuen bigarren ikuskizun bat egitea espero.

Taldean neskarik ere ba al duzue?

Tio Teronek alaba bat ere badu. Berdintasuna aukera berdintasuna da eta dantza munduan mutil falta dago. Gure taldeari esker, mutil talde handi bat dantzan ikusteko aukera dago.

Beste talderen batean ba al zabiltza?

Oinkari eta Hika Teatroa taldeen Sagartu ikuskizunean parte hartzen dut. 25 bat emanaldi egin ditugu jada.

Luzaroan jarraituko al duzu dantzan?

Beste urtebete, zalantzarik gabe. Adinak ez du barkatzen, baina jendeak lehen baino gehiago irauten du dantzan.


San Martin kalearen zati handi bat oinezkoentzat eta bizikletentzat ireki dute

Donostiako Metroaren lanen eraginez, iaztik itxita egon da San Martin kalea. Gaur eguerdian, kalearen zati handi bat ireki dute oinezkoentzat eta bizikletentzat. Zehazki, Urbieta eta Hondarribia kaleen arteko tartea da zabaldu dutena. Artzain Onaren Plazaren aldeko espaloia berreskuratu eta bidegorri zati bat jarri dute. Pasa den asteburuan ireki zuten beste bidegorri zatiarekin bat egiten du, Urbieta kalearen eta Foruen pasealekuaren artekoarekin.

Hilabeteak behar izan dituzte, Erdialdea-Kontxa zatiaren geltokiko sarbideko lanak egiteko. San Martin kalean piloteen pantailak jartzeko lanak egin dituzte. Dena dela, obra ez dute bukatu. San Martin kaleko arkupetik hurbilen dagoen erreia obrara sartzeko erabiliko da. Izan ere, udan zehar Loiola kaleko kanoia hondeatzeko lanei ekingo diete. Piloteak gauzatu ondoren egindako hormigoizko estalkiaren azpian egingo dira hondeaketa lanak. Hau da, Xabier Zubiriko sarbideko hondeaketa lanetan egin zen antzera.

Euskal Trenbide Sarearen lanek aurrera egin ahala, okupatutak lursailen zati batzuk berreskuratuko ditu hiriak.


MANTAZPITIK ETA KORNER MOREA

Gure eskerrik beruenak Gaztetxiari ta Korner Moreari

Pasa dan asteazkenian KORNER MOREA kolektibuan aurkezpena ein ginuan herrixan. Aurkezpena modu artistikuan eitxia nahi izan ginuan eta zeoze politxa irten zalakuan gare. Hola sortu bait ginuan MANTAZPITIK poesia musikatua taldia, Peska, Andrea eta Alejandran artiakin batera. Gure eskerrik beruena zuentzat, ta poetan hitzetan: “lo más bonito es el viaje”.

Mila esker Gaztetxekueri be, hau posible eitxiarren. Zuen lan barik holako proiektu asko bidian geratuko ziran. Espero dou lan hori errekonoziduko dala belaunaldi berrio baten errelebuakin. Korner Morea zuen parte sentitzen da.

Gaztetxia bete ginuan, ta horrekin oso pozik gare, jendian erantzuna oso positibua izan zan, ta espero dou hemendik aurrerako ekintzetara be hainbeste jende gerturatzia. Korner Morea kontzientziak astintzera dator, ta gure ahotsa ta gorputzak erabiliko douz horretarako herramintxa bezela. Gaztetxian ta gaztetxetik kanpora gure borrokakin jarraitxukou ta herritxarrekin kontaukou bide honetan.

Mila esker danori Korner Moreakuen partez. Ta badakizue, bizitza ederra da baina ederragua ein al dou. GORA SORALUZE MOREAGO BAT ETA GORA EMAKUMIEN BORROKA!


Gatazkari irtenbidea emateko "beharrezko kolektiboa" dira iheslariak

Debagoieneko euskal iheslari ohiek Arrasaten egin duten agerraldian, zapatuan Miarritzen iheslarien kolektiboak egindako adierazpena "txalotu, babestu eta zabaldu" dute. Horrez gain, ETAk borroka armatua utzi ostean, "modu berezi batean erabili diren salbuespeneko neurri errepresiboak" baztertu dituzte.

Uarkapeko frontoia egindako agerraldian Miarritzeko ekitaldi eta proposamenak historikotzat jo ostean bertan egindako adierazpenak zabaltzeko "konpromisoa" hartu dute Debagoieneko euskal iheslari ohiek. Euren hitzen arabera "Euskal Herriak pairatu duen gatazkari soluziobide demokratikoa emateko garaia" iritsi da. Horretarako, irtenbide demokratikoa emateko "prozesu ireki bat bultzatzeko" ekarpena egin dute.

Neurri errepresiboak baztertzeko garaia

Adierazi dute era berean ETAk armak utzi eta geroko testuingurua erabat aldatu dela eta neurri errepresiboak "indargabetu edo berraztertzeko" akordio politikoen beharra ere azaldu dute. Bide horretatik hiru aldarrikapen egin dituzte:

Tortura bidezko deklarazioetan oinarrituta dauden prozedura judizialak bertan behera uztea.

Legedi arruntean oinarritutako arauetan artxibatuta edo amaituta beharko luketen prozedurak amaitutzat ematea.

Deportatuta dauden euskal herritarren mugimendu askatasuna bermatzea.

Miarritzen esan moduan Arrasaten ere konponbide garaia dela adierazi dute: "Euskal Herriaren geroari itxaropenez begiratzeko unea iritsi da".


Oroitzapenen kutxa kalera, azokara

Maria Anjeles Zugarramurdi, bere bilobekin.

Musikaren munduan oraindik ezaguna ez den arren, ziur datozen hilabeteotan Euskal Herriko dozenaka ikastetxe, eskola eta etxetan Maria Anjeles Zugarramurdi irundarraren musika entzungo dutela haur eta nerabe askok. Bere lehen diskoa kaleratu berri du, bakarka gainera, eta osotasunean autoekoitzia. Zilbor-hestetik, bihotz-hestera izenarekin titulatu du bere estreinako lana.

Estudioan sartu aurretik, abesbatza eta bestelako kanta taldetan aritutakoa da Zugarramurdi, baina onartu duenez, hau izan da bere lehen esperientzia profesionala. Hamarkada luzez konposatzen ibili da, eta orain erabaki du aurrera pausoa ematea. Solfeoa ez ikasi arren, musika eta aldi berean letra sortzerako orduan sekulako trebezia duela erakutsi du irundarrak lan honetan. «Badirudi ikaragarrizko solfeoa ikasi behar duzula musika sortzeko, baina ez da hala. Betidanik melodiak eta letrak sortzeko abilezia izan dut, sormen hori». Hala, formaziorik gabe, eta hutsetik hasita, bere kabuz sortu du letra, musika eta ekoizteko prozesu guztia eraman du, kanpoko inolako laguntzarik gabe.

Kontatu duenez, haren lehen bilobaren jaiotzarekin batera etorri zitzaion estudiora sartzeko ausardia, haurrei bideratutako lan hori haren biloba eta Euskal Herriko guztiekin elkarbanatzeko desioa izan zuen. «Nire buruak eskatzen zidan konposatu behar nuela, eta bihotzak ere. Horri bidea eman behar nion». Bereziki haur eta nerabeei bideratutako diskoa egin du, eta nola ez, euren gurasoei.

Ume baten sorreratik nerabezarorako ibilbidearen doinuak entzun daitezke diskoan, betiere Zugarramurdiren ikuspegitik. Gainera,«ama eta amama bezala bizitutako esperientziak» islatu ditu. Bulling-a, lagun arteko harremanak, hezkuntza egokia, naturarekiko errespetua, elikaduraren garrantzia… Ez du gai edo sentimendurik landu gabe utzi nahi izan Zugarramurdik.

Orotara, 13 abesti ditu diskoak. Nagore Pineda hernaniarraren ilustrazio ikusgarriarekin apaindu du azala, eta Errenteria-Oreretako Paco Flores estudioan grabatu du osorik. Erabat propioak diren 13 abesti osorik ekoiztea gutxi ez balitz, Durangoko Azokari begira disko bikoitza egin du, 36 abestirekin hain zuzen ere. Diskoa grabatzeko, alboan zenbait musikari izan dituela kontatu du Zugarramurdik. Trikitia, pianoa… ukitu musikal ugari gehitu dizkio olerkiei. Halere, partitura eta melodia guztiak ere irundarrarenak dira.

Nondik datorkio, ordea, musikarekiko erraztasun hori. Kontatu duenez, txikitatik musikarekiko afizio ikaragarria izan du, eta abilezia hori «genetikoa» omen da. Nahi bai askok genetika hori. Partitura eta melodia guzti horiek sortzerako orduan, berak bere bide propioa egiten du: «Melodia bat datorkit burura, eta momentuan grabatzen dut, gero letra gehitzeko. Eta garrantzitsuena, letraren eta melodiaren arteko bikote hori ondo lantzen dut».

Inoren laguntza ekonomikorik gabe —ez baitu, esaterako, crowfunding-ik egin— erabat autoekoitzitako proiektua bideratzea oso zaila izan dela aitortu du. Gainera, grabazio prozesua ere konplexua izan da: «Oso gogorra da bakarka kantatzea. Ez du zerikusirik, beste mundu bat da».

Hala ere, emaitzarekin oso pozik geratu da goiko argazkiko hiru haurren amama. «Sekula ez nuke pentsatuko honaino iristeko gai izango nintzatekeenik. Gaur esan dezaket maiteminduta nagoela egiten dudanarekin».

Abesti bilduma, altxorra

Zugarramurdik diskoa grabatzeko pausoa eman aurretik, lehen mailako zenbait musikarirekin bildu zela kontatu du, euren oniritzia jasotzeko. Ehun kanta baino gehiago aurkeztu zizkien; irundarrak espero ez zuen erantzuna jaso zuen. «Altxorra». Hala definitu zuten musikariek irundarraren bilduma. Orduan, eta senide eta gertukoen babesari esker, estudioa zapaltzeko zalantza guztiak joan zitzaizkiola aitortu du.

Hurrengo abenduaren 5ean Durangoko Azokan aurkeztu ostean, diskoarekin Euskal Herriko eskola, haurtzaindegi eta institutuetara «ate joka» joango dela kontatu du. «Nire desira norbaitek nire lana probestea da. Haurrek, gurasoek, irakasleek, denek ikas dezakete zerbait disko honekin», gehitu du.

Orain arteko bidea gogorra izan den arren, hurrengo proiektuari begira jarri da jada irundarra. Gainera, oroitzapenen kutxan oraindik hamarka —ehunka ez badira— abesti konposatuta dituela onartu du, eta aurrerago ere horiekin zerbait egiteko asmoa azaldu du. «Pena emango lidake hemen geratzea, 36 abesti grabaturekin soilik».

Durangoko Azokan stand erdia izango du Zugarramurdik, abenduaren 5etik 9ra bitarte egongo da han. Bestalde, diskoa eskuratu nahi dutenek marianjeles.zugarramurdi@gmail.com helbidera idatzi edota 661 18 14 17 telefono zenbakira hots egin dezakete.


Zarautzen egun osoz aparkatu nahi dutenek gutxiago ordaindu beharko dute

Zarauzko Udalak parte hartze prozesua abiatu zuen azaroan udan TAO sisteman egindako aldaketek herritarren aldetik zein erantzun jaso duen ezagutzeko. Prozesu hori «oso eraginkorra» izan dela nabarmendu du Mikel Goenaga Mugikortasun zinegotziak, eta bertan parte-hartzaileek egindako proposamenak jaso dituzte. Horietan oinarrituta, zenbait aldaketa egingo ditu udalak aparkalekuen sistemaren inguruko araudian. Herenegungo udalbatzarrean bozkatu zuten horren inguruan eta gehiengoz onartu zuten behin-behinean aldaketa horiek egitea. Bildu, Aralar, PP eta PSE-EEk alde bozkatu zuten, EAJ abstenitu egin zen eta Ezker Anitzak kontra egin zuen.

Askotarikoak dira proposatutako aldaketak. Batetik, Zarautzen zirkulazio baimena dutenek 13:00etatik 16:30era doan aparkatzeko aukera izango dutela adostu zuten. Salbuespen batekin: hori ez dute ezarriko errotazio altuko guneetan. Bestetik, autoa Salberdineko aparkalekuan egun osoan uzteko aukera izango da.

Moilarri eta Lizardi kaleen arteko zatian, Nafarroa kaletik iparralderako gunean, gehienez lau orduz aparkatzeko aukera egongo da aldaketok behin betikoz onartuz gero. Era berean, Lehen guneko lehen sektorean (Zarauzko Alde Zaharra) aparkatzeko txartela dutenek eremu horretako hirugarren sektorean (Azken Portu Goia) ere autoa utzi ahalko dute. Horrekin batera, Vista Alegreko Urkidi kalean dagoen bisitarientzako gunean egun osoan aparkatu ahalko dute egoiliarrek.

Halaber, aparkatze luzeetarako gune bat sortuko dute Herrikosoro kalean, prezio egokitu batean. Lan kontuengatik herriko gune askotan aparkatu behar izaten dutenek ere izango dute abantaila. Hain zuzen, txartel berezia eskatu ahalko dute horiek, herri osoan aparkatu ahal izateko, beti ere 19:00ak bitartean. Bestalde, herrian aparkatu nahi dutenek orain arte baino prezio murritzagoa ordainduko dute.

Vista Alegren, galdeketa

Bisitariek herrian autoa utzi ahal izateko txartel sistema berria izango dute. Alde batetik, pentsio, hotel edota antzerako ostatuek txartel bereziak eskuratuko dituzte, bezeroek prezio egokitu batean herrian aparkatu dezaten. Jabeek beren beharraren arabera txartel gehiago erosi ahalko dituzte. Ostalariei eta merkatariei ere emango zaizkie txartel bereziak, euren establezimenduetara joaten direnek inguruan aparkatzea merkeago izan dezaten. Zarauzko etxeren batera bisitan etortzen direnek ere prezio egokitu batean aparkatu ahalko dute txartel horiei esker.

Vista Alegreko bizilagunei auzoko aparkalekuen inguruan galdetzeko asmoa du Zarauzko Udalak. Izan ere, bertako aparkaleku guztiak egoiliarrentzat soilik izan daitezen proposatu du erakundeak, pasa den udan egin zuten moduan. Horretarako, inkesta moduko bat egingo dute auzotarrek gaiari buruz duten iritzia jasotzeko.

Jakinarazi dute, hasieran proposatu zuten TAO sistema berriak zalantza «logikoak» eragin zizkiola herritar bat baino gehiagori. Urtebete pasatutakoan herritarrei sistemari buruzko iritzia galdetzeko konpromisoa hartu zuen orduan udalak. Goenagak adierazi du auzoz auzo sistemak dituen gabezia eta arazoak identifikatu ondoren, «kasu bakoitza zuzentze bidean eman beharreko pausoak» argitzen lagundu duela parte hartze prozesuak. «Herritarren eta alderdien parte hartzearekin egin diren aldaketekin, TAO sistema egonkortuta uzteko bidean gaude», gaineratu du.


Lan istripuak %8,3 gehitu dira Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan

Urtarriletik abuztura bitartean, gaixo agiridun 20.357 lan istripu erregistratu ditu Osalanek

Gora egin du lan istripu kopuruak aurtengo lehen zortzi hilabeteetan Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan. Iazko aldi berarekin alderatuta, %8,3 igo da gaixo agiridun lan istripu kopurua. Osalanen datuen arabera, guztira 20.357 lan istripu egon dira urtarriletik abuztura bitartean. Heriotza eragin duten lan istripuak hamazazpi izan dira, iazko aldi berean baino bat gutxiago.

Osalanek lan orduetako istripuak, in itinere-koak —bidean, lanera joatean edo itzultzean gertatutakoak—, eta berriz gaixotzeak hartu ditu kontutan zenbaketa orokorra egiterakoan. Lan orduetan gertatutako istripuak 17.053 izan dira (+%9,7), eta in itinere-koak 2.078 (-%4,7).

Lan orduetan gertatutako istripuetatik 17.053 arinak izan ziren (+%9,8), 89 larriak (-%7,3) eta 13 hilgarriak —2015ean Osalanek zenbatutakoak baino lau gutxiago—. In itinere-ko istripuen artean, berriz, 2.062 istripu arinak izan ziren (-%4,9), hamabi larriak (+%9,1), eta lau hilgarriak —iaz baino hiru gehiago—.

Sektoreei erreparatuta, eraikuntzarena da lan istripu gehien dituena —48,8 gaixo agiri mila langileko—, lehen sektorearen —46,2 gaixo agiri mila langileko—, industriaren —milatik 40,3— eta zerbitzuen sektorearen aurretik —milatik hamasei—.

Lan istripuak Euskal Herrian

LAB sindikatuak Euskal Herri osoan gertatutako lan istripu hilgarriak erregistatu ditu, eta 36 zenbatu ditu urtea hasi zenetik. Hain zuzen ere, atzo gertatu zen azken lan istripu hilgarria, Nafarroan: 35 urteko langile bat zendu zen Tuterako Sigma Brakes enpresan (Nafarroa), eskorga batek harrapatuta.


Hobariak eskatzeko epea zabalik da

Hobariak eskatzeko epea zabaldu du Oiartzungo Udalak, eta horren arabera, hilabete honetan eta otsailean egin ahalko dute eskaera interesdunek. Eskaerak informazio bulegoan egin behar dira.


Meza, Parrokian

Elkarteko penitentzia meza izango da gaur, San Joan Bataiatzailea parrokian, 19:30etan hasita.


Urola itsasadarra ezagutzeko irteera gidatua Azaroaren 5ean

Azaroaren 5ean, larunbatean, Zumaiako natur ingurunea ezagutzeko doako irteera bat antolatuko da, Algorri Interpretazio Zentrotik abiatuta. Irteeraren helburua Urola ibaiaren bokalean dauden ekosistemen aberastasuna gertutik ezagutzea izango da. Bi orduko ibilaldi gidatuan, hondartzako dunak, padura, eta tokiko biodibertsitatea gertutik ikusiko dute ibiltariek.

Informazioa eta izena-ematea

Data: Azaroak 5, larunbata.

Abiapuntua: Algorri Interpretazio Zentroa, Zumaia.

Ordua: 11:00 – 13:00.

Hizkuntza: azalpenak euskaraz emango dira.

Infornazio gehiago edota izena emateko:

Algorri Interpretazio Zentroa

Juan Belmonte 21,

943143100

info@algorri.eu


Erroldatze-ziurtagiriak emailez bidaliko ditu Berrizko Udalak

Hipoteka-zorren luzamendua eskatzeko tramiteak erraztuko ditu Berrizko Udalak.

Koronabirusak eta itxialdiak eragindako ondorio ekonomiko eta sozialei aurre egiteko neurrien artean, hipoteka zorren luzamendua eskatzeko aukera dago. Horretarako, besteak beste, erroldatze-ziurtagiriak beharrezkoak dira. Beraz, Berrizko Udalak ziurtagiri horiek emailez bidaliko dituela jakitera eman du. Ziurtagiria berriz@berriz.eus helbide elektronikora idatzita eskatu beharko da.


Etxerat-en ustez, Hitzeman programa ez da eraginkorra

Eusko Jaurlaritzako Bake eta Bizikidetza idazkaritzak presoek onurak jasotzeari begira aurkeztu duen Hitzeman programa ez da egokia Etxerat-en ustez. Ibai Bilbao elkarteko kidearen esanetan, irakurketa okerra du abiapuntu, «ez duelako kontuan hartzen euskal preso politikoak gatazka bategatik daudela preso». «Asmoen adierazpen bat» besterik ez dela ere badio, Jaurlaritzak ez duelako proposatzen dituen neurriak hartzeko eskumenik. Hala ere, gaia aztertzeko prest azaldu da.

Bestalde, Bake eta Bizikidetza taldeko ordezkariak Sare-rekin bildu ziren atzo, programari buruzko xehetasunak zuzenean jasotzeko.


Yerai Diaz eta Juan Carlos Etxeberria, gaur gauean, 'Gure Kasa' saioan

ETBko albistegietan aritzen diren bi kazetarien ibilbidea ezagutuko dugu.

Yerai Diaz eta Juan Carlos Etxeberria ETBko kazetariak hartuko dituzte gonbidatu gaur gauean 'Gure Kasa' saioan. Euskal Herrian eta mundu zabalean zer gertatu den kontatzen digute gauero 'Gaur Egun' eta 'Teleberri' albistegietan. Euren lanaz eta orain arte izan duten ibilbideaz mintzatuko dira.

Ohi denez, Nerea Aliasek gonbidatuen irudiak berreskuratuko ditu ETBko artxibotik, eta Nahiara Gagok jolasean jarriko ditu. Jon Gotzon Aldaparenak, berriz, bi kazetariak hobeto ezagutzeko aukera eskainiko du Dagoenean bonbon tartean.

Iban Garcia youtuberraren tarteak osatuko du gaur ETB1en eta eitb.eus-en 21:15ean hasita ikusgai izango dugun 'Gure Kasa' saioa.


Aurrera doa Amara Berriko haurtxokoa eta gaztelekua Anoeta estadioan jartzeko prozesua

Amara Berriko gaztelekua eta haurtxokoa Anoeta estadioko erdiko sotoan, Ernest Lluch kultur etxean, jartzeko proiektua aurrera doa. Anoeta Kiroldegiak 578 metro karratuko espazioa lagako dio Donostiako Udalari. Lagapenaren prezioa hilean 958 eurokoa izango da eta hogei urteko epea izango du. Bost urteko bi epetarako luzatu ahalko da, gehienez ere hogeita hamar urterako.

Haurtxokoa 5-11 urte bitarteko haurrentzako aisialdirako gunea izango da. Eremu irekia izan arren, hainbat gune desberdinak antolatu dira: jolasgunea (ping pong eta futbolina), jokoetarako etxetxoa, antzeztoki txikia, lurrean jolasteko gunea (puffak, koltxonetak…) eta tailerrentzako eta mahai-jokoetarako gunea. Gainera, hormetan entxufeak jarri dira telebistak, musika aparatuak, ordenagailuak eta abar erabiltzeko. Honetaz gain, Haurtxokoak bere komunak ditu, haurren beharretara egokituak (konketa baxuagoak, pixatoki baxuagoak…).

Gaztelekua, aldiz, 12-17 urte bitarteko nerabeentzako aisialdirako gunea izango da. Eremu ireki honetan hiru eremu bereizi dira: ordenagailuen eremua (lau postu finko eta ordenagailuak, telebista, bideo-kontsolak, puffak eta abar konektatzeko entxufeak), jolasgunea (ping pong eta futbolina) eta tailer-eremua harraska batekin. Gaztelekuak, gainera, biltegi txiki bat izango du barruan.


16 koronabirus kasu positibo Donostian

Eusko Jaurlaritzak argitaratu dituen datuen arabera, 16 koronabirus kasu positibo atzeman zituzten Donostian atzo. Intzidentzia metatua 185,86koa da, eta behera egiten jarraitzen du. Izan ere, atzo 200,67koa zen, eta herenegun, berriz, 220,41ekoa. Azken asteetan hiriko intzidentzia metatuak beheranzko joera nabarmena du. Otsaila gune gorrian murgilduta hasi genuen (560,88koa zen intzidentzia metatua otsailaren 8an), eta hiru aste igaro eta gero, eremu horian dago Donostia.

Intzidentzia metatuak proportzio bat neurtzen du; alegia, zenbat pertsona gaixotu diren azkeneko hamalau egunetan zati zenbat pertsona osasuntsu zeuden periodo horren hasieran; ondorioz, birusaren kutsatze abiadura erakusten du. Jaurlaritzaren irizpideen arabera, kopuru hori 500dik gorakoa denean, leku hori gune gorria dela esan nahi du, alegia, kutsatze maila altua dela leku horretan.

Gainera, LABIk hartutako erabakiaren ondorioz, mugakide diren udalerrien artean mugikortasuna baimenduta dago jarduera sozio-ekonomikoak egiteko eta aire zabalean kirola egiteko. Donostiako bizilagunek ondorengo udalerrietara joateko baimena dute: Orio, Usurbil, Lasarte-Oria, Andoain, Zizurkil, Hernani, Astigarraga, Errenteria eta Pasaia.

Intzidentzia osasun eremuka

Lau osasun eremutan gora egin du intzidentzia metatuak: Ondarretan, Egian, Altza-Rotetan eta Amara-Erdialdean. Bestalde, Donostia hamar osasun-eremutan banatuta egotetik hamaikatan banatzera pasa da, Aiete osasun-eremu delako gaurtik aurrera. Duela hilabete ireki zuten auzoko anbulatorioa:

Bidebieta: 402,39

Intxaurrondo: 262,88

Ondarreta: 236,77

Gros: 185,74

Altza-Roteta: 163,31

Egia: 162,32

Loiola: 136,28

Amara Berri: 119,99

Parte Zaharra: 115,61

Aiete: 96,26

Amara-Erdialdea: 73,45

Kasu positibo kopuruari erreparatuz, jarraian ikus daitezke atzoko datuak:

Ondarreta: 5

Altza-Roteta: 3

Egia: 2

Intxaurrondo: 2

Bidebieta: 1

Aiete: 1

Amara Berri: 1

Gros: 0

Loiola: 0

Amara-Erdialdea: 0

Parte Zaharra: 0


Euskal Jaia Ixkibin

Eguraldi kaxkarrarekin baina festa giro ederrarekin ospatu zen Ixkibi kanpineko euskal festaren bigarren edizioa.


Ampo Ordiziak 18-24 galdu du Altamiran, El Salvadorren kontra

Etxeko partidetan zorterik izan gabe jarraitzen du Ampo Ordiziak. Igandean, ligako beste izen handietako bat, El Salvador jaso zuten etxean, eta emaitza ez zen ordiziarrek espero zutena izan. Duela bi aste Madrilen lortutako emaitza onaren ondoren, taldearen joko bizia ikusteko gogoz ziren zaletuak, baina etxeko mutilek egindako akatsek eta El Salvadorren joko onak, haien alde jarri zuten markagailua, 18-24.Hasi ondo egin ziren ordiziarrak, Mikel Aizpuruaren entsegu batekin, baina atsedenaldirako, hamarna berdinduta ziren, neurri handi batean, ordiziarrek kontraerasoan egindako akats bati esker.Bigarren zatia Valladolidekoen aldekoa izan zen. Aurretik jarri eta errentari eusten jakin zuten bisitariek, nahiz eta ordiziarrek aldea murrizteko ahale- ginak eta bi egin zituzten.Urteko batzarraOrdizia Rugby Elkarteak urteko batzarra egingo du hilaren 30ean, 18:30etik aurrera. Urteko memoria, kirol proiektua, balantze ekonomikoa eta aurrekontua landuko dituzte; baita zuzendaritzaren berrikuntza ere.


Paco Leonen 'Carmina' bueltan, eta Woody Allen Turturroren aginduetara

Osteguna jaieguna denez gero, zinemako estreinaldiak asteazkenera pasatu dituzte. Besteak beste, John Turturroren film berria helduko da, "Aprendiz de gigoló", Woody Allen aktore lanetan dakarkiguna.

“Carmina y amen” zuzendari gisa egindako bigarren lanean, Paco Leonek amarengana eta arrebarena jo du berriro, aktore zerrenda osatzeko. Carminak senarra zenaren heriotzaren berri ez ematea erabaki du, haren laneko ordainsaria kobratzeko. Maria alabarekin elkarlanean, hilotza bi egunez ezkutatuta eduki behar izango dute, Sevillako auzokideen aurrean doluan sartuta dauden plantak egiten dituzten bitartean.

“Divergente” filma zuzentzeko, Neil Burger Veronica Rothen eleberri batean oinarritu da, eta Shailene Woodley, Theo James eta Kate Winslet jarri ditu bere aginduetara. Akziozko thriller futuristan, Tris Priorrek (Shailene Woodley) Kate Winsletek gorpuzten duen pertsonaia buru duen konspirazio bat azaleratuko du: ezberdinak diren guztiak hil nahi dituzte.

“Aprendiz de gigoló” lanean, John Turturrok luxuzko aktoreak erabili ditu: Woody Allen, Sharon Stone, Sofia Vergara eta Vanessa Paradis. Bi adineko juduren (Allen eta Turturro) istorioa kontatzen du: erreka jota daude, zentimorik gabe, eta, horren aurrean, gizonezkoen prostituzioan saiatuko dira, bata gigoló gisa eta beste ordezkari gisa.

“No se aceptan devoluciones” mexikar pelikulan, Eugenio Derbez zuzendariak Valentinen abenturak erakusten ditu. Bikotekiderik gabeko bizizalea da, baina goizetik gauera Maggie alaba txikia zaindu beharko du.

“El gran cuaderno” hungariarrak Bigarren Mundu Gerrari begiratzen dio. Biki batzuk amamaren etxera eramango dituzte, gerrako gehiegikerietatik ihesi. Han, bizipenak koaderno batean idatziko dituzte, gauero-gauero, eta kontaketa horren bidez, haien heldutasunerako bidearen hariari jarraitu ahalko zaio.

“The lunchbox” amodiozko istorio bat da: jatekoa banatzeaz arduratzen den langilearen akats baten ondorioz, etxekoandre gazte bat eta gizon heldu bat harremanetan jarriko dira, eta jakiontzian elkarri uzten dizkioten mezuen bidez komunikatuta jarraituko dute.


Gurasotasun baimenak azaroaren 1ean sartuko dira indarrean, Artolazabalen esanetan

Iragarpena egiteaz gain, itunpeko ikastetxeetan deitu duten hilabeteko grebarengatik kezka agertu du Enplegu eta Gizarte Politikako sailburuak.

Beatriz Artolazabal Eusko Jaurlaritzako Enplegu eta Gizarte Politiketako sailburuak iragarri duenez, gurasotasun baimenak azaroaren 1ean sartuko dira indarrean. Izan ere, Jaurlaritzak laster onartuko du erditu ez diren bikotekide guztientzako 16 asteko guraso baimena ahalbidetuko duen dekretua.

Sailburuak Radio Euskadin egin dioten elkarrizketa batean azaldu duenez, orain arte bezala Gizarte Segurantza lehenengo 8 asteen kargu egingo da, eta hortik 16. era artekoa ordaintzeaz Jaurlaritzak arduratuko da aurrerantzean.

Iragarpen hori egiteaz gain, beste gai batzuk ere izan ditu ahotan Artolazabalek. Itunpeko ikastetxeetako langileek deitu duten hilabeteko grebari buruz, sailburuak esan du "familiek arazo asko" izango dituztela azaroan, eta egoera horretara "aldeen arteko ia elkarrizketa gabe" helduko garela. Artolazabalen ustez, Jaurlaritza ez da sindikatuen eta patronalaren arteko negoziazioetan nahasi behar; "ez dira gure langileak", argudiatu du.

EAEko ekonomiaren osasuna hizpide, "nazioartean Euskadiri eragiten dioten gorabeherak" badaudela onartu du sailburuak, eta balitekeela horiek "enpleguan eragina izatea, hala nahi ez badugu ere". "Nazioarteko Moneta Funtsaren arabera, herrialdeen % 90 moteltze fasean daude", gogorarazi du.

Bidaiderik gabe heldutako adingabeko migratzaileen egoerari buruz ere galdetu diote Artolazabali. Azaldu duenez, "ume horiek aukera baten bila datoz, Estatu mailan eredugarri gara". Horren ildoan, iragarri du Eusko Jaurlaritza "betebehar eta eskubideen kontratu bat" prestatu nahi duela, eta gurean geratzeko nahia sustatuko duela.

______________________________

Albiste hau Radio Euskadik landu eta eitb.eus-ek itzuli du.


Saganen hirugarrena, aise

Eslovakiarrak Kristoff eta Demare hartu ditu mendean Valence-n. Mugimendurik ez oilarren artean.

Zer esan gutxi utzi zuen 13. etapak. Lau txirrindulariren ihesaldi antzua, bukaera esprinterrentzat aproposa zelako, eta Sagan tropelean geratzen diren espezialista apurrei aurrea hartzeko gai izango ote zen zalantza argitu behar zelako. Argitu zuen, eta nola, munduko txapeldunak. Demarek abiatu zuen azken esprinta, Kristoffek gainditu, eta Saganek errematea eman. Sailkapen nagusian ez zen aldaketarik egon. 14. etapa Erdikaldeko Mendikateko errepide bihurrietan jokatuko da. Aldapari aldapa, eta tranpa ezkutu asko Mendeko bukaera pikora bidean. 4 mendate daude eta azken 3 kilometroak %10eko pendiza dute batez-beste.


Mozorro-jaiak, aurrera!

Algortarrek eta areetarrek aratusteak ospatuko dituzte aste-akabu honetan; hamaika ekimen daude aukeran.

Izaki beldurgarriek Itzubaltzeta/Romo hartu ostean, hiri-tribuek eurena egingo dute Algorta, aste-akabu honetan. Hiru eguneko mozorro-jaiaz gozatzeko aukera izango dute Algortako gazte eta ez hain gazteek, hamaika aukerez gozatzeko aukera izango dute eta denbora tarte horretan.

Horrez gainera, zapatuan, aratusteak Areetara ere helduko dira, egun horretan bertan egingo baitute jaia, Eskoletako plazan. Bertan, erromeriaz eta dantzez gainera, mozorrorik onena aukeratzeko lehiaketa egongo da, goiz osoan. Algortan, ostera, hiru eguneko mozorro-jaia egongo da, barikutik domekara.

Algortako jai-batzordeak antolatuta, hiri-tribuetan oinarritutako ekimen asko egongo dira aukeran, berbarako umeentzako jolasak, puzgarriak, kontzertuak, erromeria, poteoa eta herri-bazkariak. Azken horien artean, kuadrillei begirako jana egingo dute zapatuan. Horretan parte hartu gura izan dutenek oso arin ibili dira, astebetean salmentan ipinitako txartel guztiak saldu direlako; «bazkari jendetsua izango da!», iragarri du Algortako jai batzordeak.

Egitaraua:

Algorta

Martxoak 3, barikua

17.00: umeentzako tailerrak

18.30: umeentzako txokolatada

19.00-21.00: diskoteka, umeentzako dantzaldia

Areatxu Fanfarrea herrian zehar

Kasino inguruko tabernen (Piper´s, Ekhia, Tres Bien, Etxetxu, Baster, Satistegi, Caza, Brasagoiti, Alvarito´s eta Bidean) mozorro txapelketa. Zonaldeko tabernetatik mozorrotuta agertzen diren bikote edo koadrillek zozketan parte hartzeko aukera izango dute.

Martxoak 4, zapatua

12.00: erraldoi eta buruhandien konpartsa herrian zehar, Agurra Dantza Taldearen eskutik (Sarrikobaso, Algortako etorbidea, San Nikolas plaza, Algortako etorbidea, Kasino, Basagoiti, Torrene, Telletxe, Sarrikobaso).

12.30: koadrilen photocall-a

13.00: Andres Isasi Musikalia Martxing Band, Basagoiti etorbidean zehar

13.30: adin eta koadrila guztientzako mozorro desfilea San Nikolas plazatik abiatuta Areatxu Fanfarrearekin eta ostean poteo animatua herritik zehar

15.00: koadrilen mozorro bazkaria

17.30: hiri tribuen guda

19.00: "Bidean" Erromeria

21.30: koadrilen mozorro txapelketako sari banaketa

22.00: Dj

22.30: Malvadillos taldearen kontzertua Kasino plazan, zonaldeko tabernarien eskutik

Kasino inguruko tabernen (Piper´s, Ekhia, Tres Bien, Baster, Etxetxu, Satistegi, Caza, Brasagoiti, Alvarito´s eta Bidean) mozorro txapelketa. Zonaldeko tabernetatik mozorrotuta agertzen diren bikote edo koadrillek zozketan parte hartzeko aukera izango dute

Martxoak 5, domeka

Kasino inguruko umeentzako mozorro txapelketa goizean zehar

11.30: puzgarriak

12.30: euskal inauterietako kalejira Agurra Dantza taldearen eskutik herrian zehar (Kasune, Sarrikobaso, Telletxe, Torrene, Tellagorri, Kasino, Basagoiti, San Nikolas plaza)

13.30: txistorrada

15.00: euskal inauterietako kalejira bazkaria eta bazkariosteko animazioa (Agurra dantza taldea)

Areeta

Egitaraua ikusteko sakatu hemen.


Gernikako arbolaren aurrean Lehendakari karguaren zina egin du Urkulluk

Jendetza elkartu da eguerdian Gernika-Lumoko Juntetxearen barruan zein inguruetan. Gonbidatuekin batera, herritar asko batu da Gernikako Batzar Etxearen kanpoaldean. Denak ere Iñigo Urkullu lehendakaria bertatik bertara ikusteko asmoz.

“Apal-apalik Jaungoikoaren eta gizartearen aurrean, Eusko lur gainean zutik eta Gernikako haritzaren azpian, asaben gomutaz, herri ordezkari zareten zuen aurrean, nire agintea zintzo beteko dudala, zin dagit”, ohitura legez, berba horiekin hartu du Lehendakari kargua Urkulluk. Autonomia Estatuaren Legebiltzarreko alearen eta Bizkaiko Foru Zaharraren gainean egin du zina.

Hain zuzen ere, 2012an egin moduan, oraingo honetan ere, “Jaungoikoaren aurrean apalik” esan ordez “apal-apalik jaungoikoaren eta gizartearen aurrean” adierazpena erabili du. Halaber, gaurko ekitaldian ez du biblia alboan izan, eta zinaren mahaian ez da egon gurutzerik.

Bakartxo Tejeria Eusko Legebiltzarreko presidentea alboan zuela hartu du Urkulluk Lehendakari kargua, eta zina amaitutakoan, Ertzaintzaren bandak Euzko-Abendaren Ereserkia jo du.

Urkulluren emaztea, ama eta seme-alabak ere eguerdiko ekitaldian egon dira.

Hunkituta eta pozik agertu da Lehendakaria. Koroari “leialtasuna” erakutsi, eta Gernikako Autonomia Estatutua eta indarrean dauden gainerako legeak “errespetatuko” dituela adierazi du Juntetxe barruan egindako ekitaldian.

Askotariko ordezkari politikoak

Eusko Legebiltzarrean ordezkaritza duten alderdi politikoetako kideak, eta udal, aldundi zein batzar nagusietako ordezkari asko batu dira eguerdian Gernika-Lumoko ekitaldian. Eta zelan ez, Urkulluren familiako kide asko ere egon dira.

Horiekin batera, zeuden esaterako, Soraya Saez de Santamaria Espainiako Gobernuaren presidenteordea, Uxue Barkos Nafarroako Erkidegoko lehendakaria, Joan Puigdemont Kataluniako Generalitateko presidentea eta Fernando Clavijo Kanarietako presidentea.

Era berean, Carlos Garaikoetxea, Jose Antonio Ardanza eta Patxi Lopez lehendakariak ere bertan zizan dira. Jose Maria Gorroño Gernika-Lumoko alkateak ere Urkullu zoriondu gura izan du.

Ardanza, Garaikoetxea, Urkullu eta Lopez.

Protokolozko ekitaldi eta argazkien ostean, euskal erakundeetako zein alderdietako ordezkariak elkarregaz berba egiten aritu dira Juntetxean.


Mikel Ariz. Biomedikuntza aditua

Mikel Ariz, telekomunikazio ingeniaria biomedikuntzan aditua da. Mugikortasun mugatua duten pertsonak laguntzeko gailu berriak sortzeko ikerketa garatu du. Nafarroako Unibertsitate Publikoan egin du tesia. Begien bitartez, begiradaren bidez gailu elektronikoak kontrola ditzakete ezgaitasun fisikoa duten lagunek.


Joaquim Rodriguez jarri da lider, Sanchezi kenduta lekukoa

Ibardingo gainean irabazi du Katuxa taldekoak, faborito nagusiak aldearekin atzera utzita.


Espainiaren aldeko pintaketa bat egin dute ENAren egoitzan, Bilbon

‘Gora Espainia’ jartzen duen pintaketa bat egin dute Euskal Nortasuna Elkartearen egoitzan. Elkarteko kideek esan dute egindako pintaketak "lanean jarraitzeko gogo gehiago" ematen duela.

Gaur goizean agertu da Espainiaren aldeko pintaketa bat ENA Euskal Nortasuna Elkartearen egoitzan, Bilboko Abando auzoan: "Gora Espainia" jartzen du pintaketan. Horrez gain, elkarteko kideek salatu dutenez, haiek darabiltzaten ikur batzuk ere ezabatu dituzte; esate baterako, Zazpiak bat leloa.

Hala ere, ENAko kideek azaldu dute pintaketek lanean jarraitzeko “gogo gehiago” ematen dutela. “Bide zuzenetik goazela erakusten digute; izan ere, herritarrentzako euskal nortasun agiriak egiten ditugu, eta horrek euskal kontzientzia suspertzen laguntzen du”, gaineratu dute.

Elkartea 1997ko urrian sortu zen, eta helburu nagusia “euskal nortasunaren kontzientzian” sakontzea zen. Horretarako, euskal nortasun agiria egiteko aukera eskaintzen du, besteak beste.


Belaunaldiz belaunaldi, odolean musika nagusi

Ezkontzea eta jendaurrean abesteari uztea, biak bat izan ziren Unai Hirukoa musika taldeko Arantxa Frantzesenarentzat

“Ez genuen pentsatzen Unai Hirukoak jarraituko zuenik; emanaldi hartarako bakarrik zela uste genuen”, dio Frantzesenak


Usurbildik Hernanira lan suntsipenaren aurka

Musika eta oihu artean pasa dira LAB sindikatukoek gaur goizean Lasarte-Oriatik. Usurbildik goizeko 09:00etan ateratako martxa 10:00ak aldera iritsi da herrira.

Azken urtean gure gizartean ematen ari den lan suntsipenaren aurka agertzeko Usurbildik Hernanirako martxa antolatu dute. Langileriak eta lan esparruak bizi duen gainbehera salatuz Buruntzaldea zeharkatu dute LAB-ekoek.

Gure eskualdea egoera larrian dagoela salatu nahi izan dute eta hori hobeto ulertzeko Lasarte-Oriako langabezi tasak ezagutara eman dituzte. 2008ko uztailean 720 langabetu izatetik, otsailean 1329 izatera pasa gara, urte eta erdian kopurua ia bikoiztuz. Egun, gure herrian langabetu kopurua tasa ehuneko 15ekoa da. Kopuru handia eta larritzekoa.

Bihar Manifestazioa

Gure giza eta lan eskubideetan murrizketa gehiagorik egon ez dadin eskatuz eta erreformen aurrean, langileok eredu berri baten alde egiteko apustua egin dezagun aldarrikatuz, bihar, martxoaren 27an manifestatzeko deia luzatu dute. ELA-LAB-ESK-STEE/EILAS-EHNE-HIRU sindikatuak deituta Hego Euskal Herriko hiriburuetan manifestazioak antolatu dira.

Donostian arratsaldeko 17:30etan Bulebarretik irtengo da.


X. Magia Mostra, Elgetan [EGUBAKOITZETIK DOMEKARA]

Gaur hasi eta domeka bitartean, Estatuko zein atzerriko magoen topaleku bilakatuko da beste behin Espaloia antzokia baina baita Elgetako taberna zein kaleak ere. Izan ere, ofizioaz gainera, afizioa dute bete-betean magia, eta edozein toki eta une aprobetxatzen dute magoek, elkarrekin trikimailuak egiten gozatu eta, bide batez, batak bestearengatik gauza berriak ikasteko.

Gasteizko Ilusionismo elkartea izan dute elgetarrek hasieratik mostra antolatzen bidelagun: "Eurak ere magoak dira eta ondo ezagutzen dituzte zeintzuk diren onenak edo interesgarrienak. Hasiera baten izen handia zutenak ekartzen genituen, Anthony Blake, esateko; baina konturatu ginen, izen ezezagunen artean mago oso onak eta saio ezberdinak eta berritzaileak egiten dituztenak daudela, eta baita etengabe ikertzen eta gauza berriak ikasten dabiltzan beste hainbat artista ere. Fruitu onak eman dizkigu, bada, elkarlanak" diote Espaloitik.

Orain artekoen egitura bera izango du aurtengoak: Espaloian, artista bakarreko saioa gaur eta zazpi magoen eskutik Gala bihar; eta domekan, berriz, magia kalean, garai bateko komedianteen itxura duen La Petite caravane doako ikuskizunaz. Horrez gainera, bihar eta etzi, zazpi urtetik gorako haurrendako magia tailerrak egingo dituzte herriko plazan, Gasteizko bi magok.

Urteurrenagatik, merkeago

X. urteurrena dela-eta, ahalegin berezia egin dute sarrerak merketzen; bi egunetako bonoa 20 eurotan eskura daiteke. Egunekoak, berriz, gaurkoa 15 eurotan eta 18 eurotan, biharkoa. Lehiatilan eta espaloia.com atarian.

Elgetan asteburuan egongo diren magoak

Woody Aragón (Madril): Umorezko kartografia: gondakoa da. Kartak eta umorea osagai nagusi dituela, ordubeteko saio dibertigarria egingo du, gaur. Biharko Galan, berriz, aurkezle lanak egingo ditu Aragonek.

Jordan Gómez (Frantzia): CD manipulazioaz magia: Atzerrian saio asko egin baditu ere, estreinekoz izango da gurean. CDak manipulatuz, saio bisualak eta azkarrak egiten ditu. Sari asko eskuratu izan ditu, besteak beste, Frantziako Mago gaztearena.

Vittorio Marino (Italia): Eskarmentu eta sona handikoa.Magia komikoa egiten du saio dibertigarri eta originaletan. Blackpool, Magiaren munduko kongresuan, saria eskuratuta du. Lehenekoz izango da gurean.

Pablo Cánovas (Kordoba): Karten manipulazioa: 3 urte besterik ez dituen arren, Estatuko karta manipulatzaile onenen artean dago; sari mordo eskuratu du dagoeneko. Kartak ederto maneiatuz, saio berritzailea eta koloretsuak egiten ditu.

Bertox (Frantzia): Magoa eta malabarista: PK2 ikuskizuna erakutsi zuen bikote formatuan, Mostrako aurreko edizio batetan. Bide beretik doa bakarkako saioa ere, hau da, malabarismoaren eta magiaren arteko nahasketa ikusgarria, bada.

Ruben Vilagrand (Jaen): Magia eta mimoa: Magia eta mimoa elkarrekin uztartuz, umorezko saio dibertigarriak eta berritzaileak egiten ditu. Sari asko jaso izan ditu, besteak beste, iazko Magiako Kongresu nazionaleko hirugarrena eskuratu zuen.

Daniel Ka (Kantabria) Eszena-magia: Gaztea den arren, eskarmentu eta ospe handia dauka eta dagoeneko bere tokia egin du puntako magoen artean. Askotariko osagaiak erabiliz, eszena-magia egiten du. Sari ugari ditu honek ere.

Adrian Conde (Argentina): Magia eta antzerkia: XX.mende hasierako antzokiak gogora ekarriz, karabana baten barruan 25 ikusleko taldearen aurrean, magia beste hainbat disziplinekin batuz (antzerkia...) sortutako 12 minututako saioak egiten ditu.


'Vascos por el Mundo' saioaren estreinaldi bikaina, %13,8ko audientzia zatiarekin

ETB2ko saio berriak 246.000 ikus-entzuleko audientzia metatua lortu zuen Euskadin eta eragin eremuan.

'Vascos por el Mundo' saioak arrakasta handia izan zuen bere estreinaldi egunean, %13,8ko audientzia zatia bereganatuz. Indonesiako Bali uhartearen inguruko lehen atalak 246.000 ikus-entzuleko audientzia metatua lortu zuen Euskadin eta eragin eremuan. ETB2ren aurtengo estreinaldirik onenenen artean dago saio berria.

Asteleheneko emanaldian Roberto Vazquez kazetariak Balin bizi diren euskaldunak ezagutu zituen. Haien bizimoduaren eta paradisuzko uharte honetako bitxikerien berri eman zuen.

ETB2k eta eitb.eus-ek astelehenero eskainiko dute 'Vascos por el Mundo' saioa 22:30etik aurrera.


Bihar kale buelta

Bihar Kalez Kale Kantariko kideak kaleetan barrena ibiliko dira kantuan. Eguerdiko 12:00etan abiatuko dira, Plaza Berritik.


Espainiako erkidegoen arteko bileretara ez joateko ERCk Artur Masi, eta Europako Batasunarekin hitz egiteko


Pettiren eskutik abiatuko da gaur aurtengo 'Kantua eta hitza' zikloa

Musikari beratarrak 20:30etik aurrera joko du Erraldoien Txokoan. Sarrera musu truk da, baina gonbidapena behar da.

Petti musikari beratarrak Etxeko uzta taldearekin joko du Descalzos karrikako aretoan. Bere disko berria aurkeztuko du: Astiritan. Pettiren beraren esanetan, “errirmo lasaieko rock and rolla” jorratu du lan horretan. Kontzertua 20:30ean hasiko da. Sarrera musu truk da, baina gonbidapena behar da. Eta gonbidapenak 19:30etik aurrera banatuko dituzte Erraldoien Txokoan bertan, Descalzon karrikako 72. atarian.

Iruñeko Udaleko Euskara Zerbitzuak urtero antolatzen duen 'Kantua eta hitza' zikloko aurtengo lehen emanaldia izanen da Pettirena. Haren ondotik eta ekainaren 25 bitartean Erraldoien Txokotik pasako dira, hurrenez hurren, Tania Da Sousa, Tadusak, Morau eta Beñardo, Olatz Zugasti eta H-Eden.

Luxuzko uzta

Petti Berako musika-sortzaile eta interprete ezaguna da. Bere musikan Nick Cave, Tom

Waits eta Mikel Laboaren eragina nabari daiteke, besteak beste. Kantautore berezia da musika sortzeko, abesteko eta gitarra ‘zarrastatzeko’ dituen molde bitxiengatik. Gitarra-jotzaile eta bluesman fina da, indar eta adierazkortasun berezi batez betetzen du taula. Bakarkako sei disko argitaratu ditu eta zenbait lan konpartitu Anari, Txuma Murugarren, Rafa Rueda, Xabi Garre (Señor No) eta Barrence Withfield soul musikari estatubatuarra eta besterekin. Egun Balerdi Balerdi euskal rock taldeko gitarra-jotzaile ere aritzen da.

Erritmo lasai eta melodia politeko bost rock pieza biltzen dituen Astirtitan aurkeztuko digu luxuzko banda baten laguntzarekin, Etxeko uzta alegia: Igor Telletxea (Jabier Muguruza, Bide Ertzean, Onddo), Joseba San Sebastian (Anje Duhalde, Triki Ta Ke, Sen) eta Joseba Irazoki (Mikel Erentxun, Atom

Rhumba, Duncan Dhu...).

Fitxa artistikoa: Juan Luis Pérez Mitxelena ‘Petti’ (ahotsa eta gitarra), Joseba Irazoki (gitarra), Joseba San Sebastian (baxua) eta Igor Telletxea (bateria).


Serviniri harrera egingo diote gaur Donostian eta Gernika-Lumon

Felix Padinek ezin izan du epailearen aurrean deklaratu, gaixo baita; kaltzadatarrek emango dute gaur lekukotasuna

Lau urteko salaketa bidearen ostean, Euskal Herrira iritsi da Maria Servini Argentinako epailea. Igande iluntzean hartu zuen ostatu Bilbon, eta atzo bertan hastekoa zen frankismoko biktimen lekukotasunak hartzen. Felix Padin bilbotarrarena biltzekoa zen, Miranda Ebron (Burgos, Espainia), baina ezin izan zuen. Batetik, hango auzitegiaren baimena jaso gabe zegoelako artean, eta, bestetik, ondoezik ospitaleratu zutelako Padin. 98 urte ditu. Gernikan (Bizkaia) izango da gaur goizean Servini epailea, Julen eta Elisa Kaltzada neba-arrebekin, eta udalak harrera egingo dio. Donostian izatekoa da arratsaldean, Bakearen Etxean. Kazetarien aurreko agerraldi bat egingo du iluntzean.

Diskrezioz lan egin nahi duela esana zuen, eta horri eusten saiatzen ari da Servini epailea. Hala ere, onartu du jendaurrean ekitaldi batzuk egitea. Atzo bertan egin zuen lehena; Eusko Legebiltzarrean harrera egin zion Bakartxo Tejeria presidenteak. Kazetarien aurrean hitzik ez zuen egin, ordea, Servinik. «Normala da diskrezioz jokatzea. Herrialde batera etorri da nazioarteko justiziaren barruan, nora eta laguntza handirik emateko gogorik ez daukan herrialde batera», azaldu du Josu Ibargutxi Argentinan kereila jarri zuen plataformako eledunetako batek. Pozik agertu da: «Azkenean etorri da epaile bat».

Bisita Gernika-Lumora

Komunikabideetan agertu zale ez da, baina jendaurreko ekitaldi gehiago iragarriak ditu gaurko Servini epaileak. Gernika-Lumon izango da goizean. Kaltzadatarrei deklarazioa hartzekoa diela baliatuz, harrera egingo dio udalak. Erabat zehazteko daukate agenda, baina litekeena da Gernika-Lumon bertan beste toki batzuetara ere bisita egitea Servinik —Batzarretxera, esate baterako—. Plataformak azaldu du dokumentazio bila ere etorri dela Argentinako epailea; Gernika-Lumon badu horretarako aukera.

Arratsaldean Donostiara joatekoa da. Aieteko Bakearen Etxean harrera egingo dio Juan Karlos Izagirre alkateak, eta hirian frankismo garaian izandako krimenei buruzko informazioa emango diote. Hain zuzen ere, hilaren 31n ekitaldi bat egitekoa dute Donostian, frankismo garaiko biktimen omenaldi. Bakearen Etxean, toki berezian egingo diote harrera Serviniri gaur; Francisco Franco diktadorearen udako egoitza izan zen Aieteko jauregian dago etxea.

Alkatearen harrera jaso eta gero, Donostian bertan agerraldi bat egitekoa du epaileak, plataformako iturriek azaldu dutenez.

Lehen testigantza ezin jasota

Jendaurreko ekitaldiak ez, frankismoko biktimen testigantzak ditu helburu Serviniren bisitak —erakunde guztien bilera eskariei ez die baiezkorik eman—, eta horretan jarraituko du gaur. Izatez, atzo zen hastekoa euskal herritarren lekukotasunak jasotzen. Miranda Ebron Felix Padinekin zuen hitzordua arratsalderako, baina bertan behera utzi behar izan zuen. Deklaraziorik ez zion hartu, baina Servini Miranda Ebrora joan zen atzo arratsaldean, ospitalera, Padini bisita egitera. CNTko kidea izan zen, eta faxisten aurkako talde batzuen burua. Atxilotu egin zuten, eta behartutako lanetan aritu behar izan zuen. Kontzentrazio eremuetan ere eduki zuten. CNT sindikatuak iragarri du deklarazioa idatziz helaraziko diotela epaileari.

Kaltzada anai-arrebek deklaratuko dute gaur goizean, Gernika-Lumoko auzitegian. Busturiakoak (Bizkaia) dira, eta aita hil zieten, fusilatuta, 1937an. Hautetsia izana zen. Elisa alabak 8 urte zituen aita hil ziotenean, eta Julenek, 2. Beste bost lagunekin batera fusilatu zuten Doroteo Kaltzada, Derion (Bizkaia). Julen bera kartzelan eduki zuten gero; frankismoaren aurka aritu ziren apaizen taldekoa zen, eta Burgosko prozesuan ere epaitu zuten. Amnistia legearekin utzi zuten aske.

Bihar Espainiara joatekoa da Servini epailea, Sevillara. Malagara joango da gero, eta azkenik, Madrilera. Han ere kazetarien aurrean agerraldi bat egingo duela iragarri du plataformak. Maiatzaren 30ean, datorren asteko ostiralean, bueltatuko da Argentinara.

Aurrera jarraitzen du ikerketak. Lau Haizetara Gogoan plataformak tentuz jokatzeko eskatu du, hala ere. «Ilusio eta itxaropen gehiegi» sortzen ari dela iritzi dio, izan ere. «Frustrazio handi batek kontrako eragina izan dezake».


Lurrarekin bat egiteko

Baserritarren produktuak ezagutaraztea da Berako Lurraren Egunaren helburua. Euskal Herriko eskulangileak bilduko dira gaur

Egun berezia da gaurkoa beratar anitzentzat, Lurraren Eguna ospatuko baitute gaur, Beran (Nafarroa). Baserrietako produktuak karrikara ateratzeko helburuarekin hasi zen eguna antolatzen Gure Txokoa elkartea. Hasieran azoka soila zena anitz handitu da azken urteetan, eta, gaur egun, baserrietako uzta karrikara ateratzeaz gain, Euskal Herriko eskulangile anitz ere joaten dira Berara, beren produktuak saldu eta nola egiten dituzten erakustera.

Hasieran egun bateko besta zena asteburu guztira zabaldu da azken urteetan. Atzo, bertzeak bertze, Lizuniaga mendira igoera, Rosa Errandonearen argazki erakusketa eta barazki opil lehiaketa egin zituzten. Bera Kantari abesbatza ere kaleak alaitzen ibili zen iluntzean.

Baserrietako produktuak izaten dira Lurraren Eguneko ardatza. Goizean goiz hasita, Berako baserritarren uzta ikusgai egoten da Merkatu plazan, eta, horrekin batera, baserriko tresnen erakusketa ere izaten da leku berean. Jende andana ibiltzen da bertan, barazki eta lan tresnak ikusteko.

Gazta lehiaketa izaten da eguneko bertze ekitaldi garrantzitsuenetako bat. Lurraren Eguna antolatzen hasi ziren urtetik bertatik egiten dute lehiaketa, eta Bortzirietako hainbat gaztagilek dute bertan parte hartzeko aukera. Gainera, arratsaldean gazta sarituak bertsolariek zuzendutako enkantean saltzen dira. Gazta lehiaketaz gain, azken urteetan indarra hartu du eguerdian egiten den sagardo lehiaketak. Hor ere, Bortzirietako sagardogile ugarik hartzen du parte.

Baserriko produktuez gain, musika ere protagonista izanen da gaur Beran. Mota guztietako musika aditzen ahalko du bertaratzen denak, egun guztian musika eskolako taldeak kalez kale ibiliko baitira. Altzateko plazan, gainera, txalaparta doinuak eta musika zelta aditzeko aukera izanen da. Egun guztian, Altzateko plazan bertan, taloa erosteko aukera izanen da, eta iluntzean gaztainak erreko dituzte leku berean.

Karrikan eginen da azoka

Kalean egiten den besta da gaurkoa. Altzate karrikako bi aldeetan jarri ohi dituzte eskulangileen postuak. Badirudi, ordea, aurten eguraldiak ez duela lagunduko, euria egingo duela iragarrita baitago. Lurraren Eguneko antolakuntzan aritzen diren kideek adierazi dutenez, ordea, euriak ez du eguna zapuztuko. Antolakuntzako kideek postuak estaltzeko karpak ekar ditzaten eskatu diete eskulangileei, horrela azoka Altzate karrikan egin dadin. Altzate karrikan ez ezik, beste postu batzuk Ricardo Baroja eskolako frontoian jarriko dituzte.

Eguraldia lagun ez izanagatik, beraz, baserriko produktuak ikusi, dastatu eta erosteko aukera izanen du gaur Berara biltzen denak. Azoka goizetik iluntzera bitartean egonen da Altzate karrikan eta frontoian; eta arratsaldean, eguna bukatzeko, Jaki Hadi taldeak dantzaldia emango du frontoian bertan.


ZUTARGI ARTEAN: Mike Oldfield

Kuriosoa bada ere Klasikoen artean agertzen zaigu oraingo honetan musikari Britaniarra, bere azken lana klasikoa izan baita: “Music of the Spheres”. Bere iritziz, Rock munduan ez baitago ezer berririk sortzerik. Kritika ugari jaso izan du lan honek, beraz hona hemen zeure iritzi propioa eratzeko aukera.

Saio hau deskargatzeko klikatu HEMEN.

Entzun:https://www.bilbohiria.com/docs/podcast/zutargiartean/zutargi080530.mp3


Bi gaitzespen eta proposamen bat

E.T.A.-k (deitu nazazue nostalgiko –mendeurren erdiarengatik izango da–, baina nik siglen osteko puntu anakronikoekin nahiago dut) gizon bat hil berri du, hau idazten ari naizela. Informazio objektiboa da: oraindik ez dut ezer gaitzetsi. Nire ezagun batek “kaka zaharra” bota zuen berria jakitean, baina, hortik tarte batera, hildakoa polizia zela aditzean, suposatzen dut, bere hitza jan zuen. Bejondeiola.

Orain bai, giza eskubideetan lehena –ere edo, nahi bada, batez ere– ez urratzean sinesten dudalako, eta gure herriko koldar eta epelekin ez nazaten nahas, polizia honen erailketa gaitzesten dut.

[Eta behin, nire analisi xinplistari esker, Estatuko diru berezietatik kobratzeko bidean naizela (cf. Eider Rodriguez, ARGIA, 09-03-01), ez dezadan euskal irakurlea gehiago nekatu inori interesatzen ez zaion gai batekin, eta –denon begikoa izan nahi baitut– pasa nadin kondena amableagoetara:]

Ekainaren 12an, Euskalerria Irratiko (E.I.) kolaboratzaileon afarian Mikel Bujanda zuzendari heroikoak hitza hartu zuen, hurrengo asteazkenerako berri pozgarri bat iragartzeko, norbaitek inoiz esandako hori gezurtatuko zuena: alegia, irrati hau lehenago iritsiko zela ilargira Nafarroako Gobernuak legalizazioa eman baino lehen. Asteazkenean, berriz, egunkarietako notizia, espero genuenaz guztiz bestelakoa izan zen. Traba gehiago Iruñerriko euskarazko irrati bakarra entzun ahal izateko. E.I.ren izena kapsula batean ilargiraino eramango zuen ekimen pribatuaren berria oharkabean pasatu zen.

[Denon estimua duten idazleek ez ohi dute lana alferrikaltzen. Nik, handiengandik ikasi bezala, testu zahar bat, justu orain urtebetekoa, berreskuratu eta hona ekarriko dut:]

“Euskalerria Irratia duela 20 urte hasi zen emititzen. Jakinda irrati uhinek argiaren abiadan –eta ez soinuarenean– mugitzen direla, horrek esan nahi du –Nafarroako Gobernukoa bezain– oztopo estratosferikorik ez badu bidean aurkitu, lehen emanaldi urrun haren oihartzuna hemendik hogei argi-urtetara dagoela. Berriki, Gliese 581 izeneko izarraren inguruan biraka planeta bat deskubritu dute, Lurretik dagoen planeta bizigarri hurbilena, omen. Hemendik hogei argi-urtetara. Orain bai hasi dela bizigarri izaten”.

Ez sinestekoa, Iruñean euskararekin dagoen herra. Ni ez naiz ohitzen. Hemengo euskaldunak ilargitarrak (edo Gliese 581-en inguruko planetaren batekoak) bagina baino arraroago sentiarazi nahi digute hemengoak ere diren beste askok. Eta nekaezinak dira. Hala ere, Bujanda eta bere ekipoaren lan itzelak nabarmen uzten du –hemendik ilargiraino ere bai– nafar horien jarrera harro eta zikoitza. Horretarako soilik balitz ere, merezi du.

[Eta proposamena:]

Soziolinguistek diotenez, hizkuntza gutxituen arazoa izaten da, mintzakide elebakarra agertzean, solasa hark dakien hizkuntza bakarrera lerratzen dela. Agian horrexegatik dauka horrenbeste garrantzia Euskalerria Irratiak Iruñean. Hemen, neurri askoan, euskara ariketa soliptista delako. Izaera horretan sakonduta, agian lortu genezake euskarak hiri sagaratu honetan presentzia gehiago izatea, garentxoaren indarra biderkaturik: antolakuntza zelularraren bidez.

Autobusean, kalean, eraikin publikoetan eskuko telefonoa hartu eta mintzatu. Ahalik eta gai interesgarrienaz –nazioarteko kultur izenak sartuta–, alaienaz –irri eginez tarteka–. Solaskideaz gain, iruindar guztiak seduzitu behar bagenitu bezala. Telefonoa itzalita ere. Trebatzeko ikastaroak laster Civican-en.


Eguberriko istorio ez sinpatikoak

Arrautzak, esnea, okela eta halakoak saltegietan egiten direla uste omen dute haur hiritarrek. Baserritik urrun dira eta, etxaldea hirira etortzen denean, hara eramaten dituzte gurasoek. Antzara zurien luma leunak laztantzeko irrikan egoten dira orduan, eta zein pozik hartuko lituzketen altzoan txerrikumeak, eta beldur ere ez lirateke izango behiaren sabel zabalean sartzeko, Kukubiltxo bezala, inoiz Kukubiltxoren ipuina entzun baldin badute.

Ipuina baino itsusiagoa da hazkuntza, zoritxarrez; halere, heziketak ez luke errealitatea ezkutatu behar. Nork azalduko die umeei miresten ari diren antzarak galkatuak izango direla, zintzurrean artoa sartuko dietela onil batez, mekanikoki eta bortizki, hainbesteraino non, egunero jasaten dituzten asekaden ondorioz, zirrosia hasten baitzaie. Zeharo eritu baino lehenago hilko dituzte, gibela halako hamar handituta dutenean, koka ahala koipe bildurik. Eta gibel gizen hori goretsiko dute gero gastronomo delakoek Eguberriko txitxipapetan, nahiz eta Michael Moorek gaztigatua dien ankerkeria ez dela jaia: “Force-Feeding Birds is Cruel, not Yule”.

Txerrikume arrosek ez dute etorkizun hobea. Erakustokian dauden horiek agian ez dute gehiegi sufrituko platerera iristeko, ez dute burdinazko barrotetan itxita bizia pasatuko. Haurrek hori ikus balezate ez lukete lukainka hain gustura jango, are gutxiago noizbait aditua badute txerriak umeei parekatuak izan direla tradizioan.

Hamabosgarren mendeko antisemitek asmatu istorioek kontatzen dute juduek kristauen haurrak sakrifikatzen zituztela: gutiziatzen zuten eta beren buruari ukatzen zioten txerrikia ordezkatzeko jaten omen zuten haurkia. Eta horrela sortu zen La Guardiako haur santu ospetsuaren legenda.

Ezagunago da San Nikolasena. Ostaler batek hiru haur hil eta txerriak izan bailiran gazitu omen zituen sotoko upelean. Ostatura heldu zen San Nikolas eta gaziki hortarik baizik jan nahi ez zuelako plantak egin zituen, ogro antza. Baina ez. Zerbitzatu ziotenean, platerean berean bizirik eta zutik piztu zituen hiru haurrak.

Eta Fernando Amezketarraren pasadizoa nork ez du hemen entzun? Txerri hil berria apezari lapurtu eta, goseak irudimena pizturik, bere haurraren sehaskan gorde zuela; emazteak ere nini musu guria bailitzan amultsuki eragiten ziola, apezak etxea miatzen zuen bitartean.

Amatasun irudia dira behiak, “jainkosa geldiak”... Hargatik, gehienak kortan sartutaxe eta zelaia zapaldu gabe egoten dira, baita gure baserrietan ere. Horrela ordaintzen dizkiegu esnekiak, hezur azkarrak izateko egunean bost, publizitateak agintzen duenez. Preseski, esne eta gasna industriaren uzkinak dira behien umeak-eta berdin ardienak: errapetik kendu eta kamioietan ezartzen dira aratxeak milaka, barruan estuturik egunak pasatzeko autopistetan, gosez eta egarriz Italiaraino; eta hara helduta ere ibili gabe eta estekaturik atxikitzen dituzte, behar bezala gizendu arte.

Lucrezio handiak bere De rerum naturan deitoratu zuen, aldarean sakrifikatu aratxearen lepotik odola turrusta joaten den bitartean, ama marrumaka dabilela larretan gora eta behera, bere umearen bila, haren apatx bikoitzek utzi aztarnen atzean, besteei erreparatu gabe eta belar xamurra dastatu gabe. Animaliek ere ezagutza duten seinale.

Irakurle arrautza zaleek eskertuko dute oilo erruleen egoera aipatzeko leku falta. Horren ordez, arazoari beste ikuspegitik begirada bat, jateko manerak dituen ondorioei ohartzeko eta aberetatik datozen elikagaien ekoizpenak zer kalteak ekartzen dizkigun jakiteko. Fabrice Nicolinok idatzi Bidoche. L'industrie de la viande menace le monde (Txitxia. Okela-industriak mundua mehatxatzen du) liburua irakur eta gero haurrei konta.


Itxaropena azkenera arte

Hibaikakoak aurtengo Igartza banderaren estropadetako batean. Argazkia: JUAN ORERETA

Dena eman du Hibaikak, baina atzo Pasaian jokatutako play-offaren bigarren saioan ez zuen lortu mantentzea. Bi postu ziren KAE n eta momentuz, soilik Santoñak ziurtatu du horietako bat. Bestea, Camargo edo Hibaikarentzat izango da, baina Kontxako estropadaren ondorengo asteburura arte ez da jakingo bi ontzietatik zein arituko den hurrengo denboraldian KAE 1 Ligan. San Juan B KAE2ra jaitsi zen atzoko estropadaren ostean. Santoñak 8 puntu jaso zituen sailkapen orokorrean, bosna Camargo eta Hibaikak, eta 2 puntu San Juan B ontziak.

Alex Orena Hibaikako entrenatzaileak, ez dagoela orain errenteriarren esku KAE 1 Ligan mantendu edo KAE 2ra jaistea azaldu du: “Play offaren ostean Sant0ñak baino ez du postua bermatua. TKE ligara begira gaude orain”. Izan ere, Galiziako ontzietako batek lortuko balu TKE Ligara igotzea [Meira eta Ares sailkatu dira lehenengo eta bigarren Galizian], KAE 1en dagoen postu hori Camargorentzat litzateke. TKEra igo edota bertan mantentzeko play offean San Juan A, Astillero eta Isuntza ontziak arituko dira Galiziakoekin batera, ” San Juan A, Astillero eta Isuntzaren artetik bik lortzen badute TKEra igotzea, Hibaikarentzat litzateke KAE1eko bigarren postu hori. San Juan A mantenduta beste biak igotzen badira ere, gurea litzateke plaza hori”.

Atzoko estropadaz mintzatu da Orena, eta penaz bizi izan zutela nabarmendu du: “Hirugarren ziabogara arte oso ondo joan ginen eta azken momentuan ez genuen asmatu, sei segundo galdu genituen. Ez genuen olaturik harrapatu, kontzentrazio falta agian… pena izan zen estropada guztian denbora onak lortu genituelako. Horrelakoa da kirola, zer egingo diogu”.

Kontxaren osteko asteburuan jokatuko dute play offa Meira, Ares, San Juan A, Astillero eta Isuntzak Portugalete eta Bermeon, “guk itxarotea baino ez dugu, jada ez dago gure esku. Galiziako ontzietako batek lortzen badu TKE Ligara igotzea, KAE2ra jaitsiko gara”.


Iluntasuna argitzeko lanean

Ikusten ez dena ez dago sinesterik. Hori dio esaera zaharrak. Baina, zenbaitek, halabeharrez ikusten ez denean ere sinetsi behar izaten dute. Hori da ikusmen urritasuna dutenen errealitatea. Begiak ez diren bestelako elementuak baliatzen dituzte kalera irten eta errepidea gurutzatzeko, lan egiteko edota antzerkira joateko. Hamaika oztoporekin egiten dute topo egunero-egunero. Hain justu, 75 urte bete ditu ONCE Espainiako Itsuen Erakundeak ikusmen urritasuna dutenei erremintak eta prestakuntza ematen. Nafarroan 790 afiliatu inguru dituzte; batzuek zerbait ikusten dute; beste batzuek, ezer ez. Iruñeko Aralar kalean du egoitza nagusia ONCEk Nafarroan. Une oro jendea sartu eta irten dabil. Batzuk ordenagailuak nola erabili irakasteko eskoletara, beste batzuk psikologora, bada liburutegira doanik ere. Puri Ortiz da ONCEko Nafarroako ordezkaritzako buruetako bat. Jaiotzez da itsua, eta horrek bere alde onak eta txarrak dituela azaldu du. Lau solairu dituen eraikinean ondo baino hobeto moldatzen da makila eta txakur gidaririk gabe. Duela bi hilabete inguru egin zuen txakur gidaria izateko eskaera.Itsuen egoera azken urteetan "nabarmen" hobetu dela dio. Hala ere, ohartarazi du ONCE ez dela krisiaren eraginetatik kanpo gelditu den erakundea. "Guk ere gure murrizketak egin behar izan ditugu", dio. Eskaintzen dituzten zerbitzuak ez gutxitzen saiatu direla onartu du.ONCEren diru iturririk garrantzitsuenek jokoan dute oinarria. Ezagunak dira egunero-egunero kaleko etxoletan saldutako kupoiak. Ortizek jakinarazi du azkenaldian gero eta produktu gehiago saltzen saiatzen direla, negozioa "dibertsifikatzeko" beharra dagoelako. Denera, Nafarroan 186 saltzaile daude, eta 28 bulegoetako langileak dira.Bulegoetan lanean aritzen denetako bat da Lina Apastegi. Ordenagailu gelako arduraduna da. Pazientzia handiko emakumea da, muturreko egoeraren batean egoten diren lagunekin egin behar izaten duelako lan. Nolanahi ere, ordenagailuek eta bestelako teknologiek itsuen eta ikusmen arazo larriak dituztenen bizitza errazten lagundu duela dio. "Hona etortzen denak ezintasunari aurre egin behar izaten dio, eta hori zaila da".Argitu duenez, ikusmen urritasun guztiak ez dira berdinak. Batzuek erabat galdua dute, baina beste batzuek zulotxo txiki batetik ikusiko balute bezala ikusten dute. Bada, itzalak antzemateko gaitasuna duenik ere. Hala, ordenagailuak beharren arabera moldatzen ditu Apastegik. "Aintzat hartzen ditut erabiltzaile bakoitzak dituen beharrak. Hala, batzuei kontrastea kendu eta zuri-beltzean jartzen diet; bada irudien tamaina lupa baten bitartez handituta moldatzen denik ere".Arrakasta handia duen beste leku bat liburutegia da. Era guztietako liburuak dituzte bertan, asko braille metodoan idatzitakoak. Hala ere, azken urteetan gero eta arrakasta handiagoa dute audio liburuek. Ortizek azaldu duenez, bera unibertsitateko ikaslea zenetik izugarri aldatu da audio liburuak entzuteko modua. "Orain guztiz digitalizatuta daude, eta era sinbolikoan azpimarratzeko aukera ematen dute, baita atalak hautatzekoa ere".Itziar Gorostidi ONCEk Iruñeko ordezkaritzan duen liburutegiko arduraduna da. Antzematen da liburuak maite dituela, ikusmen urritasuna dutenen haurrentzako liburuak batez ere. Azken urteetan erakundeak alor horretan lan handia egin duela iruditzen zaio. "Inoiz ezer ikusi ez duen haur bati oso zaila da esplikatzea txalupa bat edo zuhaitz bat zer den", ohartarazi du. Hala, oinarrizko objektu horiek irudikatu ahal izateko, liburu sorta zabala dute, baita euskaraz ere. Testua idatzita eta braillen dago, eta erliebeak baliatzen dituzte haurrak belaontzi bat identifikatu ahal izateko. "Liburu hauek zoragarriak dira, eskoletan haur guztiek atsegin dituzte", dio Gorostidik.Hala ere, Ortizek ohartarazi du itsuen sozializazioaren esparruan lan asko dagoela egiteke oraindik ere: "Krisi ekonomikoa dela eta, egoera denentzat dago gaizki, eta ikusmen urritasun larriak dituztenentzat, are okerrago. Alor hori gehiago landu beharko genukeela iruditzen zait".


Mauka bila erosleak, lehen ordutik bete dituzte kaleak Merkemerkauan

Goiztiar ibili behar izan dute arrasatearrek mauken bila joateko eta, horrela, goizetik bete dira kaleak, kuxkuxeroz zein eroslez. Udako generoa egon da batik bat eta herriko 38 dendak ipini dute saltokia. Arratsaldean ere, 20:00ak arte egongo da Merkemerkaua zabalik erdiguneko kaleetan eta baita ere, merkatu txiki berezi bezala, Biteri plazan. Kiliki eta erraldoien konpartsak girotu du, gainera, arratsaldea.


Alderdi Ederrek igandea arte itxaron beharko du

Haur Danborrada bertan behera utzi dute, euria dela-eta. Eguraldiak lagunduz gero, igandean egingo dute desfilea, 12:00etatik abiatuta. Alderdi Eder, horrenbestez, hutsik dago San Sebastian eguneko goizean, haurrez gainezka egon behar zuenean. Euriak gaztetxoen festa zapuztu du gaurkoz.


Nafarroan zonifikazioa gaindituko duen legea nahi du Kontseiluak

Euskararen Legea ordezkatzeko 2011n lortutako adostasuna berreraikitzeko eskatu dio laukoari Paul Bilbaok. Kontseiluak bat egin du euskararen ofizialtasuna Nafarroa osora zabaltzeko udalen eskariarekin

«Eskura gaituzue, baina eskura dezagun». Paul Bilbao Kontseiluko idazkari nagusiaren arabera, Euskararen Legea ordezkatzeko garaia dute Nafarroako Gobernua osatzen duten lau alderdiek. Hala, 2011n lortutako adostasuna berreraikitzeko «zein oztopo» dagoen galdetu zuen atzo Bilbaok, Iruñeko Kondestablearen jauregian eginiko agerraldian: «Zonifikazioa gaindituko duen lege berria egiteko garaia da, eta ez zirrikituen bila aritzekoa». Esan zuen laukoak eskura duela aldaketa norabide egokian egitea, eta gaineratu zuen Kontseilua eskura dutela hala eginez gero.

Euskararen 1986ko legea aldatzeko proposamena NaBaik aurkeztu zuen 2011n, Ezker Batuaren babesarekin, baina ez zuten legea aldatzea lortu, parlamentuan gutxiengoa zirelako —guztira, hamalau parlamentari zituzten—. Sei urte geroago, lege hori aldatzeko proposamena aurkeztu dute Nafarroako Gobernua sostengatzen duten lau alderdiek legebiltzarrean. Testuaren arabera, eremu ez-euskaldunean dauden 11 herri eremu mistoan sartuko lirateke; ofizialki eskaera egin dute 11 udal horiek, baina Tafallak eta Zangozak asmo bera agertu dute, eta mozio bidez gehiagok ere egin dezakete aukera horren alde hurrengo asteetan.

Hala ere, Kontseiluari motz geratu zaio lege aldaketa hori. Bilbao «harrituta» azaldu da laukoaren barnean dauden iritzi kontrajarriekin. Gogorarazi du iazko abenduaren 15ean Nafarroako Parlamentuko presidenteari luma bat eman ziola, lege berri bat idatz zezatela eskatzeko, eta erantsi du hori ez dutela beteko laukoaren proposamenarekin: «Ez da nahikoa lege aldaketa eremu mistoa zabaltzera mugatzea. Luma ez genion horretarako eman».

Eskari partekatua

Udalek egin duten esfortzua ez du ahaztu nahi izan Bilbaok. Haren hitzetan, zirrikitu bila ibiltze horrek euskararen aldeko ahalegina erakusten du. Era berean, nabarmendu du euskalgintzak udalen diagnostikoa partekatzen duela: «1986ko euskararen legeak herritarren hizkuntza eskubideei eragiten die, eta, horren ondorioz, diskriminazio egoera larriak pairatzen ari dira».

Bestalde, euskararen ofizialtasuna Nafarroa osora zabaltze aldera udalek mozio bidez egin duten eskariarekin ere bat egiten dutela berretsi du Bilbaok, eta adierazi du udalek tresnak behar dituztela, ofizialtasunaren afera «premiazkoa» delako. Hori esanda, euskararen normalizazioaren aldeko neurri eraginkorrak hartzeko eskatu die udalei, eremu mistoak ez duelako hizkuntza aukera berdintasuna eta hizkuntza eskubideak bermatzen. Bide horri jarraitzen badiote Kontseilua bidelagun izango dutela gaineratu du Bilbaok.

Kontseiluko ordezkariak gogora ekarri du herritarrek egin dute lana ere, eta nabarmendu du zailtasunak izan dituzten arren irmo eutsi diotela euskarazko hezkuntzaren aldeko apustuari: «Herritarrei gaur egungo euskararen legeak arazo handiak sortzen dizkie, eta ezagunak dira euskarazko hezkuntza sustatzeagatik jasan behar izan dituzten erasoak».

Nafarroako inkesta soziolinguistikoa ere hizpide izan du Bilbaok, eta emaitzak positibotzat eman ditu: «Beste egoera bat nahiko genukeen arren, Nafarroan euskarak aurrera egin du. Izan dituzten oztopoak eta egin diren politikak kontuan hartuta, txalotzekoa da herriak euskara ikasteko erakutsi duen gogoa».


Kantari 7: Arrasate, 4. saioa

Saio honetako parte-hartzaileak: Elur malutak taldea, Bidea gara abestiarekin; Euskal abeslariak taldea, Musikaren doinua kantuarekin; Euskalariak taldea, Beldurrik ez abestiarekin; Euskara euskaldunon hitza taldea, Deabrutxo maitea kantuarekin eta Euskara neskak taldea, kantuz eskertu abestiarekin.