Dena prest da Ispasterrren, herritarrak erabakitzen hasteko

Hiru egun barru 591 ispastertarrek erabakitzeko eskubidearen bidean beste pauso bat emango dute. Pauso garrantzitsua. Geuk erabaki lemapean, Gure Esku Dagok herri galdeketa egingo du, eta domekan [ekainak 5] dena ondo irtetzeko azken lanetan dabiltza egunotan Ispasterko Gure Esku Dagoko kideak.

Kanpoko frontoian karpak jarriko dituzte, eta botoa ematera doazen herritarrek bertan izango dituzte hautestontziak. Nahi al duzu Euskal Estatu soberano bateko herritarra izan? Galdera horri erantzun beharko diote ispastertarrek. 09:00etan hasi eta 20:00ak arte egongo da botoa emateko aukera.

Goizean goizetik, egun berezia dela igarriko dute herrian. 09:00etan txistularien eta txalapartarien doinuek esnatuko dute Ispaster. Izan ere, jai eguna izatea nahi dute Gure Esku Dagoko kideek, eta goizetik gauera arte jai giroa izango da nagusi.

«Dena dugu prest. Azken egunotan domekako ekintzak prestatzen aritu gara, txosnako txandak lotzen…», azaldu dute Ispasterko Gure Esku Dagoko kideek.

Ekitaldiez gain, egun guztian musikak girotuko du herria, eta eguerdian pintxoak eta okela errea dastatzeko aukera egongo da. Herritarren arteko herri kirol dema ere egingo dute plazan. Hiru taldetan banatuko dira; 30 urte artekoak, 30-45 urte artekoak, eta 45 urtetik gorakoak.

Arratsaldean, berriz, umeentzako tailerrak eta puzgarriak jarriko dituzte plazan, eta bolo txapelketan eta igelaren jokoan ere dibertitzeko aukera edukiko dute. Ondoren, boto kutxak ixtean, Blup!Nahiko taldearen kontzertuan elkartuko dira denak.

Herri galdeketara begira Ispasterren inpini duten pankarta.

«Domekako ekitaldiak prestatzeko laguntza handia izan dugu. Egongo den guztia jendeak bere borondatez laguntzen dabilelako da: tailerrrak, kontzertuak… Alde horretatik oso pozik gaude; jendearen partaidetzagaz pozik gaude».

Ramon Zallo, Pedro Ibarra eta Endika Garai izango dira Ispasterrera hurbilduko diren begiraleetako batzuk: “ez dakigu zein ordutan etorriko diren gurera”

Ispasterren zein Euskal Herriko beste herri batzuetan herri galdeketak behar bezala gauzatzen direla bermatzeko begiraleak egongo dira. Ramon Zallo, Pedro Ibarra eta Endika Garai izango dira Ispasterrera hurbilduko diren begiraleetako batzuk. «Herriz herri ibiliko dira begiraleak, beraz, ez dakigu zein ordutan etorriko diren gurera».

Halaber, Gure Esku Dago nazioanaleko eta Jarraipen Batzordeko ordezkari bana ere Ispasterren izango dira domekan.

Parte hartzera animatuz. Azken hilabetean ekitaldi ugari egin dituzte E-5-era begira. Geuk erabaki kanta sortu eta lip dup-a grabatu dituzte, giza katea egin dute, auzoz auzo eta etxez etxe galdeketari buruzko informazioa zabal azaldu dute…

«Aurreko asteburuan berriro hurbildu ginen bizilagunengana. Parte hartzeko animatzeagaz batera, etxez etxe botoa emateko zer behar duten azaldu genien». 16 urtetik gorakoa izatea eta Ispasterren erroldatuta egotea dira parte hartzeko baldintza bakarrak. «NAN-ean Ispaster jartzen ez badu, erroldatze-ziurtagiria aurkeztu beharko dute».

Gaur domekako egutegia banatzen arituko dira etxez etxe, auto karabanan joango dira, eta musikagaz lagunduta, auzorik auzo giroa berotzen hasteko.

z dakigu zein ordutan etorriko diren gurera

«Batez ere jendeak parte hartzea azpimarratu nahi dugu, ahalik eta jende gehienak botoa ematea. Jendea animatu dadila, guk ere badugula zeresan erakusteko. Gure eguna izango da, eta gozatu egin behar dugu, eta gure iritzia eman».

Domekan Ispasterrera bertaratzerik ez dutenek sare sozialen bitartez jaso ahalko dute hango berri, Facebooken (Gure Esku Dago Ispaster) eta Twitterren (@Gureskuispaster).

Adierazpen egunak. Ispasterren bakarrik ez, domekan Gure Esku Dagoren zenbait ekitaldi burutuko dituzte Etxebarrin, Lekeition eta Mendexan.

Mendexan eguerdian plazan batuko dira, eta antzerki, dantza, kirola, musika eta bertso doinuekaz giro ederra sortuko dute. Gure Esku Dagoren kamisetak soinean janzteko eskatu diete herritarrei.

Adierazpena irakurri eta argazki erraldoia irakurri ostean, herri bazkarian elkartuko dira. 14:30etatik aurrera bazkalduko dute, eta herri bazkarirako joateko asmoa dutenek Gure Kabia tabernan izena eman behar dute.

Etxebarrian 11:00etan jarri dute hitzordua, udaletxe aurreko plazan –euria izanez gero, frontoian egingo dituzte ekitaldiak–. Eguna hasteko ume zein nagusien tailerrak egingo dituzte. Hain zuzen ere, besteak beste, hautestontzi handi bat egingo dute elkarrekin, eta ohol handi batean adostu duten adierazpena idatziko dute. Horrekin batera, plaza ingurua apainduko dute, jai egun berezia dela irudikatuz.

Domeka aileatu aurretik Adierazpen egunak ospatuko dituzte zapatuan Aulestin, Markina-Xemeinen, Mutrikun eta Ondarroan

Gero, 13:00etan hasita irakurriko dute erabakitzeko eskubidearen inguruko adierazpena. Halaber, talde argazkia ere aterako dute, eta ekitaldia amaitzean kopaua edukiko dute. «Herritarrak jaian parte hartzera animatu nahi ditugu. Gure esku dago erabakitzea, denon esku dago».

Bestalde, domeka aurretik Adierazpen egunak ospatuko dituzte zapatuan Aulestin, Markina-Xemeinen, Mutrikun eta Ondarroan. Udalerri horietan elkarte eta eragile desberdinen eta herritarren parte hartzeagaz adostu dituzte zein bere adierazpenak.

Harmailaz harmaila, Erabakitzera! lemapean batuko dira aulestiarrak, eta Santa Eufemiara arteko harmailetan jarriko dira erabakitzeko eskubidearen aldarrikapena egiteko. Horretarako, herritarrek harmailak erosi behar dituzte, Ubilla eta Ilunzar tabernetan, eta herrian jarriko dituzten mahaietan.

Gainera, Gure Esku Dagoko kideek, banaka zein taldeka erabakitze eskubidearen aldeko argazkia ateratzeko dei egin diete herritarrei, eta ondoren, kalean dagoen panelean ipiniko dituzte. Argazkietarako banderolak Ilunzar eta Ubilla tabernetan eta Josune dendan eta Ibegrafiken eskuratu daitezke.

Argazkiak WhatsApp bidez 676 724 060 telefonora bidali behar dira, eta GED-ko kideek inprimatu eta panelean jarriko dituzte.

Kamisetekin joateko deialdia egin dute ondarrutarrek, eta kamisetarik ez duenak bat lortzeko aukera izango du Alamedan

Ondarroan ere prest dute adierazpena, eta Gure Esku Dagoko kideen asmoa bertaratzen dena dantzan eta kantuan jartzea dela nabarmendu dute. «Betiko kantak abestuko ditugu denok batera, eta musika pixka bategaz, ea jendea ere dantzan ipintzen dugun». Horrez gain, umeentzako txoko bat ere antolatzeko asmoa agertu dute. Gure Esku Dagoko logoak margotzeko aukera izango dute haurrek, eta horiek, ostean, sare batean eskegiko dituzte, erakusketa baten legez.

Gure Esku Dagoko kamisetekin joateko deialdia egin dute ondarrutarrek, eta kamisetarik ez duenak bat lortzeko aukera izango du Alamedan, borondatearen truke.

Mutrikun ere Gure Esku Dagoko kamiseta eta lepoko zapi laukiduna armairutik ateratzeko deia luzatu dute.

EGITARAUAK

Ekainak 4 (zapatua):

Aulesti:

09:30: Oinez Santa Eufemiara, Torrezelaitik irtenda.

11:30: Aterpetxean batu eskaileretara elkarrrekin joateko.

12:30: Argazkia bakoitza bere harmailan. Ostean, kopaua.

Markina-Xemein:

19:00: Markina-Xemeingo adierazpena irakurri, eta Erabakitze Eskubidea gauzatzeko lanean bidelagun izan direnen argazkia, Arratxinagako zubian.

Mutriku:

12:00: Erraldoiak eta buruhandiak.

12:45: Musika eta bertsoak.

13:30: Adierazpena irakurri eta argazki erraldoia.

Ondoren, Larrain dantza.

Ondarroa:

13:00-14:30. Adierazpen eguneko ekitaldia Alamendan.

Ekainak 5 (domeka):

Ispaster:

09:00: Galdeketa mahaia ireki. Txistulariak eta txalapartariak.

12:30: Herritarren arteko kirol ikuskizuna.

14:00: Bertsolariak eta alboka jotzaileak.

17:00: Umeentzako tailerrak eta puzgarriak herriko plazan.

17:00: Bolo txapelketa eta igel jokoa.

20:00: Galdeketa mahaia itxi.

21:00: Kontzertua: Blup! Nahikoa taldea.

Lekeitio:

12:30: Adierazpenaren aurkezpena, Ikusgarri zineman.

Mendexa:

12:30: Ekitaldi nagusia, plazan. Adierazpena irakurri, argazki erraldoia atera, antzerkia, dantza, musika, kirola eta bertsoak.

14:30: Herri bazkaria.

Etxebarri:

11:00: Ume eta nagusien tailerrak.

13:00: Adierazpena irakurri, argazki erraldoia eta kopaua.

Busturia:

10:30: Busturiko mendi taldekoen irteera, Altamirako plazatik abiatuta.

12:30: Adierazpena herriratzeko jaia, Altamirako plazan: jokoak, dantzak, pintxoak…

Gernika-Lumo:

12:00: Hausnarketa, talde txikietan banatuta, Merkurio plazan. Kontzertu akustikoa eta luntxa.


Nafarrak bat eginda Baigorrin, Nafarroaren Egunean

Manex Pagolari omenaldia egingo diote. Baigorritarrek kanpaina berezia abiatu dute Etxauzia gaztelua erosi ahal izateko eta gaurko eguna dirua biltzeko ere baliatuko dute.

Garai honetan urtero egin ohi duten bezala, Nafarroaren Eguna ospatuko dute gaur Baigorrin, "Separatismorik ez, Nafarroa bat eta bakarra" lelopean.

Aurtengo protagonista nagusia Manex Pagola kantugilea izango da; izan ere, omenaldia egingo diote. Pagolak bi antologia argitaratu berri ditu: Manex Pagola. Bere kantagintza eta argibide zonbait (1958-2015) eta Manex Pagola. 100 kantu.

Bestalde, baigorriarrek Etxauzia gaztelua erosteko kanpaina berezia abiatu dute eta gaurko eguna dirua biltzeko ere baliatuko dute.

Basaizea elkarteak antolatuta, adin guztietako lagunei zuzendutako ekitaldiak prestatu dituzte.

2016ko Nafarroaren Eguneko egitaraua


Bake plana zapuztu nahi izatea egotzi die Siriak AEBei eta Golkoko herriei

Nazio Batuen Erakundeak berretsi du su-etena ez dela betetzen ari, eta armada erretiratzeko eskatu du

NBE Nazio Batuen Erakundearen arabera, Sirian su-etena ez da betetzen ari. Lynn Pascoe Gai Politikoetarako idazkari nagusiak Damaskori dei egin dio arma astunak eta soldaduak hiriguneetatik erretira ditzan. Siriako Gobernuak, ordea, «talde terroristei» eta Persiar golkoko herrialdeei, Turkiari, AEBei eta Mendebaldeko haien aliatuei leporatu die Kofi Annan mandatari bereziaren bakerako plana zapuztu nahi izatea. Adnan Mahmud Informazio ministroaren arabera, herrialde horiek «siriarrek sustatutako edozein irtenbide politiko boikotatu nahi dute».

Mahmudek Turkiari egotzi dio «giza krisiaren egoera bat helburu politikoekin» baliatu nahi izatea. Informazio ministroaren iritziz, Turkiara ihes egin dute errefuxiatuen egoera baliatu nahi du Ankarak esku hartze militar bat zuritzeko. Mendebaldeko hedabideei, berriz, bereziki AEBetakoei, leporatu die gatazkaren irudi «desitxuratua» ematea. Mahmuden arabera, oposizioko talde armatuek egindako «sarraskiak» grabatzen dituzte, eta ondoren Mendebaldeko hedabideei helarazi gobernuak egindakoak balira bezala. Gainera, Informazio ministroak erran du ez dela egia atzerriko kazetariek Sirian sarrera debekatuta daukatela; dioenez, Annanen plana onartu zutenetik, martxoaren 25etik, 75 kazetariri eman diete herrialdean sartzeko baimena.

Urratzeak, «inpunitate osoz»

Su-etena teorian hilaren 12an paratu zen indarrean, baina NBEko ordezkari Pascoek dio giza eskubideen urratzeak «inpunitate osoz» gertatzen ari direla oraindik. Gatazkaren bi aldeek elkarri egozten diote plana ez errespetatzea. Oposizioko Herri Koordinaziorako Batzordeen arabera, atzo gutxienez 60 lagun hil zituzten herrialde osoan estatuko indarrek. Gobernuaren arabera, berriz, «talde terroristek» bi militar eta mediku bat hil zituzten atzo, Daraan eta Haman. NBEk jakinarazi duenez, 300 kasko urdinek osatutako misioaren lehen 30 behatzaileak hil hau amaitzerako egonen dira Sirian.


"Payadorea beti izan da ahotsik ez daukanaren ahotsa"

Nazioarteko Inprobisatzaileen Biran, atzerriko bi inprobisatzaile izan ditugu urriaren 9tik 14ra: Tomasita Quiala (Kuba, Arroyón de Flores, 1961) repentista beteranoa da, Kubako ezagunenetako bat, eta Euskal Herrira hirugarren aldiz etorri da. Itsua da jaio zenetik, eta parean duenari eztena nola sartu berehala asmatzen du. Araceli Argüello (Pozo del Molle, 1995), berriz, payadoreen belaunaldi berriko ordezkaria da. Matea edateko ontzia lagun etorri da Euskal Herrira, lehenengo bider.

Arraro egin zaizue euskarazko bertsolariekin kantuan aritzea?

TOMASITA QUIALA: Niretzat ez da hainbesteko ezustea izan, hirugarren bisita dut Euskal Herrira, 1988an eta 1998an ere egon nintzen. Azken aldi hartan, Maialen Lujanbio neskato bat baino ez zen, nik banekien goi mailako bertsolaria izatera helduko zela, pozten naiz ez nenbilelako oker. Polita da bertsolariekin kantatzea, gainera, oraingoan, Araceli ere izan dugu ondoan. Denok dugu helburu bat: Maitasuna eman eta jasotzea.

ARACELI ARGÜELLO: Ni lehenengoz etorri naiz Europara. Nire ibilbidea aberastu du honek, lehen burutik ere ez zitzaidan pasako euskaldunekin kantatzea, baina esperientzia bikaina izan da. Tomasitarekin ere inoiz kantatu gabea nintzen, hortaz, nire amets guztiak une berean bete zaizkit. Publikoak harritu nau, bertsolariei izugarrizko errespetua die.

Argentinan eta Kuban, gitarra lagun inprobisatzen duzue. Badago hor aldea bertsolaritzarekin.

T. QUIALA: Adierazteko modua desberdina da, baina ez da arazoa, gustura aritzen gara bertsolariekin. Payadoreak, repentistak eta bertsolariak medikuen gisakoak gara, beti ikasten ari gara, inprobisatzaileok garatzen joan behar dugu belaunaldi bakoitzean, elkarrengandik ikasiz. Nik beti esaten dut inprobisatzaileok arimaren medikuak garela.

Payadoreek eta repentistek hizkuntza partekatzen duzue, espainola. Horrek erraztu egiten ditu zuen arteko trukeak?

A. ARGÜELLO: Bertsolariak entzunda harritu nauen gauza bat da, haiek melodia asko dituztela buruan gordeta, ez dutelako musika tresnen laguntzarik erabiltzen. Payadoreak, aldiz, musikari eta inprobisatzaile gara aldi berean. Hor badago desberdintasun bat kubatarrekin, haiek kantatu egiten dute eta gitarra jotzeko lagun bat izaten dute. Hizkuntzaz gain, metrika partekatzen dugu, dezima, baina guk milonga doinua erabiltzen dugu eta haiek puntu kubatarra. Bakoitzaren geografiarekin lotuta dago: Argentinako panpa zabalaren gisakoa da milonga, Kubaren epeltasuna du puntuak.

Nola hasi zinen puntu kubatarrean inprobisatzen, Tomasita?

T. QUIALA: 22 urte bete baino hilabete bi lehenago hasi nintzen, kasualitatez. Kaletik nindoala, repentista bat entzun nuen beste bat iraintzen. Artean lo zegoen nire poeta sena, baina esnatu egin zen eta iraindutako repentistaren alde inprobisatzen hasi nintzen han bertan. Hurrengo astean leku beretik pasa nintzenean, guatekea antolatua zuten niretzat, Peña Campesinako zuzendariak nirekin abestu nahi zuen. 35 urte geroago hemen nago.

Inprobisatzaile profesionala zara Kuban, nolakoa da zure egunerokoa?

T. QUIALA: Hau da nire ogibidea orain dela 32 urtetik. Repentistak, batez ere, arituaz ikasten du: Repentisten eskola oholtza da. Horretarako, komeni da ondoan duzun repentista zure mailakoa izatea. Nik esaten dut repentismoa altxor baten modukoa dela, baina ezkutuan gordetzea ez du merezi. Alegia, altxor hori munduari erakutsi behar diogu, denek izan dezaten distira hori jasotzeko aukera. Bere artea mundu guztiarekin partekatzera heltzen den inprobisatzailea, horixe izango da arrakastatsuena.

Repentisten eskolara ez zinen joan?

T. QUIALA: Gaur egun, badaude repentisten eskolak. Baina eskola horietan ikasten dutena agertokian ikasi behar izan nuen nik, egunean-egunean joaten nintzen ikusten zer zegoen ondo eta zer ez. Eskolak garrantzitsuak dira puntu kubatarra zabaltzeko, baina zehaztapen bat egin nahi dut: Repentista ez da egiten, jaio egiten da. Eskolei esker, berezko talentu horiek goizago deskubritzen dira, eta txikitatik landu daitezke, ondoren repentista bikainak izan ditzagun.

Araceli, zuk txikitatik izan duzu inprobisaziorako joera, ezta?

A. ARGÜELLO: Argentinan, zaldien inguruko lanbideekin lotuta dago payadoreen tradizioa, nire aitona, aita eta neba zaldunak ziren. Haiek ikustean, nik aurrez prestatutako bertsoak botatzen nizkien, betidanik izan dut payadore izateko gogoa. Bost urterekin galdetzen ziguten nagusitan zer izan nahi genuen eta denek izan nahi zuten mediku eta halakoak. Nik esaten nuen payadore izango nintzela, nire erreferentea Marta Suint zen. Pixkanaka, milongak kantatzen eta gitarra jotzen hasi nintzen. Nire probintzian ez zegoenez payadore askorik, autodidakta naiz.

Landa giroari eta mundu tradizionalari lotutako tradizioak dira payada eta puntu kubatarra. Hiritartzera jo dute azken urteetan?

T. QUIALA: Puntu kubatarra hirietara zabaldu da, jakina. Hala ere, egia da landa girotik datorren tradizioa dela, guajiroaren bizimoduarekin lotua. Baina eskoletan zein antzokietan errespetatu, zaindu eta landu egiten dute, Kubako gizartearen geruza guztietara heltzen da. Orain repentistentzako eskolak daude, ideia hori Kuban sortu genuen eta, ondoren, beste inprobisazio batzuetara zabaldu da.

A. ARGÜELLO: Payada hasi zenean, landa giroari lotua zegoen, baina hirietan ere bazegoen. Adibidez, Gabino Ezeiza Alderdi Erradikalaren aldeko payadorea zen. Payadorea beti izan da ahotsik ez daukanaren ahotsa: Argentinako historian gautxoak beti baztertutako figurak izan direnez, payadorea beti egon da haien alde, eta horregatik, gautxoen eta payadoreen kulturak elkarri oso lotuta daude, horrek landa eremura eraman du inprobisazioa. Dena den, azken urteotan, hirietara migratzeko joera dago, baina gautxoen tradizio eta balioak ahaztu gabe. Hiritartzeak formakuntza hobea ekarri du, payadoreen artea mailarik gorenera eramateko.

Kuban, inprobisazioak lekua du telebistan.

T. QUIALA: Telebista nazionalean repentismoa ematen duten saioak ditugu, Palmas y cañas oso ezaguna da, igandero arratsaldeko zazpietan audientziaren zati handi bat bereganatzen du. Gainera, orain zorioneko gara Kuban, UNESCOk Gizateriaren Ondare Inmaterial izendatu baitu puntu kubatarra. Lorpen handi horri esker, urte luzez jardun garenoi indarra eman digu inprobisazioa biziberritzeko, eta belaunaldi berriei bultzada emango die, tradizio hau hiltzen utz ez dezaten.

Mundu akademikora ere heltzen ari da inprobisazioa. Ahozkotasuna ikertzen duzu zuk, Araceli.

A. ARGÜELLO: Hizkuntza eta Literatura ikasten ari naiz unibertsitatean. Hala ere, oraindik unibertsitatean ez da irakasten payada ikasgai gisa. Eskoletan bai, Kordobako probintzian aitzindari izan gara inprobisazioa ikasgeletara eramaten, ikasleek ikus dezaten payada ez dela gautxo zaharren kontu bat, bizi-bizirik dagoen tradizioa dela. Guk ere badugu telesaio bat Argentinan, Alma gaucha, horren barruan 10-15 minutu eskaintzen dizkiete payadoreei. Horri esker, jendeak payadoreen aurpegiak ezagutzen ditu.

Gazteak erakartzeko ahaleginak eman du fruiturik?

A. ARGÜELLO: Gehiago sustatzea falta zaigu, gazteei kosta egiten zaie. Argentina oso zabala da eta ez da erraza payadore izan nahi dutenak elkartzea. Batez ere, neska gazteak erakartzea zail egiten ari zaigu. Inprobisazioa ikasteko eskolak sistema araututik kanpo ematen dira oraindik, lanean ari gara hezkuntza arautuan payada sartzeko.

Herrialde bateko eta besteko inprobisatzaileen arteko trukeek elkarrengandik ikasteko aukera ematen dute. Ohikoa da payadore eta repentistek beste inprobisatzaile batzuekin kantatzea?

T. QUIALA: Nik halako askotan hartu dut parte. Dezima Mexikon, Txilen, Panaman... lantzen dute, Puerto Ricon oso onak dira. Inprobisaziorako ohiturak munduaren zati handia hartzen du, baina den-denok jai bakar baten inguruan batzea falta zaigu.

A. ARGÜELLO: Nik Tomasitak baino bidaia gutxiago egin ditut atzerrira. Argentina bera oso handia da, eta leku batetik bestera joatea bada nahikoa bidaia. Aurten, El Charquito [Río de la Plata] zeharkatu dut, Uruguain kantatzeko, esperientzia ederra. Beste payadore batzuek gehiago bidaiatu dute, Trobadoreen Astera adibidez, topaketa ugari antolatzen direlako.

Emakumeek inprobisatzen dute Kuban? Gizartearen aurriritziak gainditu behar izan dituzue?

T. QUIALA: Ni hasi nintzenean, orain dela 35 urte, emakume repentistak erretiratzeko zeuden, zaharrak zirelako. Baina urte hauetan hasi diren neska gazteak kalitate harrigarriko inprobisatzaile bihurtu direla nabaritu dut. Orain dela bi urte, Yunet López Euskal Herrian izan zen, repentismoaren erreferentea da bera Kuban.

Hala ere, ez zenuen hasiera erraza izan.

T. QUIALA: Kontuan izan ni emakume gaztea nintzela, eta itsua. Kubako sisteman berdintasunaren auzia aurreratuta zegoen orduan, baina, hala ere, gizon repentista batzuentzat arraroa izan zen ni han agertzea, neure lekua egiteko borrokatu nintzen.

Argentinan ere, emakume payadoreek gizonek baino traba gehiago dituzue?

A. ARGÜELLO: Hara, Argentinan, emakumea bazara arlo guztietan borrokatu behar zara gehiago. Gure kasuan, Marta Suint, Susana Repetto, Mariela Acevedo... izan dira aitzindariak, payadaren profesionalak dira. Kuban topaketa asko egiten direnez, emakume askok profesional izateko aukera dute, baina, Argentinan, ez dago topaketak egiteko hainbeste ohiturarik. Gurean, ruedo edo plaza da garrantzitsuena, eta hor emakumeek botere eskasa dute oraindik, gizonen giroa da. Ni neu familia tradizional batean jaio nintzen eta bidea nekez ireki nuen, hasieran plazan ibiltzen nintzelako, ez antzokietan. Nortasun sendoa dudanez, ekin eta ekin, tokia egin nuen.

Gogoetarik egon da inprobisazioa erreferente guztiz maskulinoetatik aldentzeko, gaietan, formatuetan eta abar?

A. ARGÜELLO: Kontzientziazioan sakondu behar dugu, gizartea esnatu egin behar da. Hori konpromiso unibertsala da, bertsolariek, repentistek eta payadoreek elkarrekin lan egin behar dute.

T. QUIALA: Ni hasi nintzenean, mundu guztiak esaten zidan beste repentistei ‘eraso’ egiteko, edo ‘azpiratzeko’, agertoki batean egon beharrean, boxeo ring-ean edo oilarren borroka batean egongo bagina legez. Zorionez, hor garapen bat egon da, guk geuk ere ahalegin handia egin dugu. Gu eredu gara, publikoak gugandik ikasten du, eta Kubako publikoari erakutsi diogu lehiatzeko beste modu bat. Repentismoa ez da bestearen gainetik norberaren iritzia inposatzea, arrazoi sendoak ematen jakitea baizik.

BAT-BATEAN

Puntu kubatarraren geroaz, Tomasita Quiala:

Pienso que el punto cubano

Patrimonio Inmaterial

De la Humanidad total

tiene futuro en su mano.

Que cada niño y anciano

haga su verso latir

que se deje revivir

en Cuba la tradición

pues será nuestra misión

el no dejarlo morir.

[Itzulpen gordina: Gizateriaren Ondare Inmateriala den puntu kubatarrak bere esku du etorkizuna. Haur eta zahar bakoitzak biziberritu dezala bere bertsoa, denon misioa baita hiltzen ez uztea. ]

Payadaren geroaz, Araceli Argüello:

Tenemos los referentes

con un cantar tan profundo

caminadores del mundo

siempre siempre, pues, de frente

traen el verso latente.

Con esto yo te aseguro

que el porvenir yo le auguro

a la eterna juventud

con guitarra o con laúd

en la juventud está seguro.

[Itzulpen gordina: Erreferenteak baditugu, munduko ibiltariak diren horiek, bertsoa beti aurrez aurre ekarri dutenak. Gaztediarekin payadaren geroa bermatuta dago. ]


Funtzio publikoan mobilizazio bateratu bat egitea aztertzen ari dira sindikatuak

Funtzio publikoan ordezkaritza daukaten sindikatuekin bilerak egin ditu ELAk, Eusko Jaurlaritzaren azken neurriei nola aurre egin erabakitzeko. Lehen erronda "positiboa" izan dela azaldu du sindikatuak.

ELAk Europa Press berri agentziari jakinarazi dionez, mobilizazio bateratu bat egiteko "aukerak aurrera" doaz. Oraindik mobilizaziorako egutegia zehaztu gabe dute, eta datorren astean edo hurrengoan eman dute horren berri.

ELAko ordezkariak CCOO, UGT, LAB, ESK eta EILASeko kideekin bildu dira. Martxo hasieran mobilizazio "indartsu eta iraunkorren" beharra aldarrikatu zuen ELAk, eta orduan iragarri zuen gainerako sindikatuekin bilduko zela.

Sindikatuaren asmoa mobilizazioak apirilean egitea litzateke, Jaurlaritzaren aurrekontu proiektua osoko bilkuran bozkatu aurretik (maiatzaren 10ean izango da hori). ELAren ustetan, mahai orokorrean murrizketen aurka egingo litzatekeen mobilizazioa "oso indartsua" litzateke.


Antonio Lopez margolariak ez du bihar Nafarroako Unibertsitatearen 'doctor honoris causa' titulua jasoko, gaixorik baitago


Egun bateko lorea

EAEko PPk atzera bota du bizikidetzarako ekinbidea, Espainiako PPk kargu hartu ostean. EH Bilduk eta EAJk eskua luzatu dute baketzean ados jartzeko.


Nafarroako sokatira txapelketako lehen txapelak Beti Gazteko neskek eta mutilek jantzi dituzte

Elizondon jokatu zen gizonezkoen 600 kiloko eta emakumeen 520 kiloko bigarren jardunaldia

Nafarroako zortzinakako sokatira txapelketako lehen txapelak banatu zituzten larunbatean Elizondon Gizonezkoek 600 kiloko kategorian eta emakumeek 520 kiloko kategorian Beti Gazteko tiralariak suertatu ziren txapeldun.

Gizasemeen artean, Arbizuko lehen jardunakdian bezala, tiraldi guztiak irabazi zituzten lesakarrek. Bigarren posturako, ordea, Elizondon Berriozar nagusitu zitzaion Txantreari (Arbizun alderantziz izan zen). Hortaz, bosna punturekin berdinduta gelditu ziren bigarren postuan eta berdinketa hausteko tiraldian, Berriozar nagusitu zen. Antsoainek ez zuen tiraldirik irabazi.

Beti Gazte talde txapelduneko zortzikotean Jose Angel Mitxelena, Ander Mitxelena, Mikel Apeztegia, Beñardo Iantzi, Unai Gurrutxaga, Iñigo Alzugarai, Eneko Saldias eta Paskual Tabernak tiratu zuten, Beñat Ordoki erakusle zutela. Aipatzekoa da Ander Mitxelenaren debuta, 15 urterekin bere lehen txapela jantzi baitu. Nolako zura, halako ezpala erran daiteke kasu honetan, nolabait, Karmelo Mitxelena aitaren ordezko aritu zela erran baitaiteke eta Carmelo aitatxik ere tiratu baitzuen bere garaian. Sokak ez du etenik!

Emakumezkoetan, Elizondon berdindu egin zuten Txantreak eta Beti Gaztek. Antsoainen kontrako tiraldiak irabazi zituzten eta elkarren arteko bana irabazi zuten. Baina Arbizun lesakarrek tiraldi guztiak irabazi zituztela kontuan hartuz, Beti Gaztek jantzi zuen txapela (5,5 pntu), Txantrea (4,5 puntu) eta Antsoainen (2 puntu) aitzinetik.

Beti Gazteko zortzikote txapeldunean, Amaia Leiza, Aitziber Goienetxe, Irantzu Goienetxe, Ane Gurrutxaga, Karmele Pikabea, Oihana Mindegia, Arritxu Muxika eta Maria Iantzi aritu ziren, Jose Angel Mitxelena erakusle zutela.

Txapelketa mistoa eta emakumeen 480 kilokoa Leitzan eta Lesakan

Nafarroako sokatira txapelketak segida izanen du datozen bi asteburuetan. Azaroaren 2an, larunbatean Leitzan, txapelketa mistoko eta emakumeen 480 kiloko lehen jardunaldiak jokatuko dituzte eta azaroaren 9an Lesakan, bi kategoria hauetako bigarren jardunaldiak jokatu eta txapelak banatuko dituzte. Bi kategoria hauetan ere taldea aterako du Beti Gaztek.


"Joana Maiz" Joseba Larratxeren sortze lan berriaren aurkezpena 18:00etan Kabienen

Komiki lan berria Kabienen aurkeztuko du Joseba Larratxek asteazken honetan (azaroak 6) 18:00etan.

"Heldu zaigu Joana Maiz!". Lan berria eskuartean duela berri eman zuen duela aste gutxi Joseba Larratxek sare sozialen bidez. Sortzaile herritarrak Yurre Ugarterekin elkarlanean plazaraturiko lan berria asteazken honetan aurkeztuko du (azaroak 6) 18:00etan Kabienen.

"2 urteko lanaren ondoren, azkenean ere esku artean dugu Yurre Ugarte eta bion komikia: Joana Maiz! ", iragarri du Larratxek.

"Joana Maiz" proiektua diseinatzen hasi aurretik, bi sortzaileok lehendik elkarlanean aritutakoak dira; 2013an, "Katu hegoduna" lana argitaratu zuten. Eta biek kolaboratu dute baita Xabiroi aldizkarian.

Joseba Larratxeren sortze lan berria

Izenburua: "Joana Maiz".

Egileak: Yurre Ugarte eta Joseba Larratxe.

Argitaratzailea: Harriet Ediciones.

Orrialde kopurua: 122.

Zehaztasunak: "Erresistentzia da JOANA MAIZen gakoetako bat. Joseba Larratxe eta Yurre Ugarteren lehenengo nobela grafikoaren protagonistak uko egingo dio euskal historia kanonikoaz diharduen gidoia filmatzeari, eta castingean baztertutako atsoa berreskuratuko du: etxetik kaleratua izatekotan den andre zaharra. Hala, bizi-une ezberdinetan dauden bi antigona elkartuta, erresistentzia da, bientzat, jarrera askatzaile bakarra".


EBko estatuek laguntzak ukatu ahal izango dizkiete etorkin europarrei

Luxenburgoko epaitegiak ontzat hartu du Alemaniak errumaniar bati langabezia saria ez ematea.

Alemaniako kasu batek eraman du afera Luxenburgoko auzitegira. Epaia, Berlingo agintarien gustukoa izan da, onartu egin duelako zuzen jokatu zuela Elisabeta Dano errumaniarrari langabezia laguntza ukatzean. Emakume horrek haurra izan zuen Leipzigen zegoela, eta berehala hasi zen Alemaniak ume bakoitzeko hilero ematen duen laguntza jasotzen ( 317 euro, kasu honetan). Estatuak, ordea, ukatu egin zion langabezia laguntza, uste baitzuen Danok ez zuela nahikoa egin enplegua bilatzeko. Aferak Leipzigen auzitegian bukatu zuen, eta horren zalantzek eraman dute auzia Luxenburgora.

Epaiak ontzat jo du Alemaniaren argudioa, hots, Dano ez zela hara lan egitera joan: ez daki alemanieraz, ez du lanik bilatu eta enplegu bat lortzeko ikasketarik edo prestakuntzarik ere ez duela nabarmendu dute Luxenburgoko goi magistratuek. Haien arabera, estatuek ahalmena badute EBko beste herritarrei ematen dizkieten laguntzei muga bat jartzeko, betiere sari horiek ez direnean kontributiboak. Hau da, ez daudenean egindako lan bati lotutakoak. Euskal Herrira ekarrita, ezingo litzaioke langabezia laguntza ukatu Gizarte Segurantzari nahikoa kotizatu dion EBko beste herritar bati, baina bai, ordea, oinarrizko errenta. Dena den, Iruñeko zein Gasteizko gobernuek ez dute naziotasunaren arabera errenta hori mugatzen, eta epaiak ez die mugatzera behartzen.

Europako Batzordeak ontzat hartu du epaia, bere irizpideekin bat egiten duelako, hots, EBko estatu batetik bestera joateko askatasunak ez duela esan nahi estatu guztietan laguntza sozial guztiak jasotzeko eskubidea ematen duenik. Berez, EBko zuzentarau batek zehazten du norberarena ez den estatu batean bizitzeko eskubidea lotuta dagoela jarduera ekonomiko bat egitera.

Mitoa?

Danoren auziak lehen lerrora eraman du gizarte laguntzen turismoari buruzko eztabaida. Estatu batzuek, Alemaniak eta Erresuma Batuak kasu, ziurtatu izan dute iritsi zaizkien etorkinetako batzuek gizarte babesaz profitatzera bakarrik joan zaizkiela. Kasu batzuk badiren arren, praktika hori zabaldutzat jotzea «mito bat» dela erantzun zien haserre EBko orduko Enplegu komisarioak, Laszlo Andorrek.

Luxenburgoko epaiaren ostean, Alemaniak zenbait laguntza pasaportearen arabera mugatzeko asmoekin aurrera jarraituko du. Batasuneko etorkinei urte erdiko baimena eman die Alemanian bizitzeko, eta lan egiten dutela edo lan aukerak dituztela frogatu beharko dute han jarraitzeko. Belgika ere ari da antzeko neurriak hartzen, eta eskatu izan die lanik egiten ez duten EBko beste herritar batzuei alde egiteko.

Epaia bultzada izan da Erresuma Batuko Gobernuarentzat ere, laguntzak mugatzeko neurriak hartu nahi baititu. David Cameron lehen ministroaren iritziz, «zentzuzkoa»izan da epaia.


AP-68a Bizkaiko eta Arabako aldundien esku geratuko da gaur

Jaurlaritzak duela hilabete batzuk lortu zuen urtetan Espainiako Estatuarena zen eskumena. Autobideak ordainpekoa izaten jarraituko du, baina aldundiek laguntzak emateko aukera gehiago izango dituzte.

Bizkaiko eta Arabako foru aldundiek AP-68 autobidea kudeatzeko transferentzia jasoko dute gaur, Eusko Jaurlaritzaren eskutik. Euskadik apirilean lortu zuen luzaroan Espainiako Estatuarena izan den eskumena, baina foru aldundiei eskualdatzea falta zen, foru erakundeen esku baitago errepideen kudeaketa.

Eskualdatzea ekitaldi ofizial batean gauzatuko dute eguerdian, Eusko Jaurlaritzak Lakuan duen egoitzan. Jaurlaritzaren izenean, Josu Erkoreka, Arantxa Tapia eta Pedro Azpiazu sailburuak egongo dira bertan, eta Ramiro Gonzalez Arabako diputatu nagusia eta Imanol Pradales Bizkaiko Foru Aldundiaren Azpiegituretarako eta Lurralde Garapenerako foru-diputatua izango dira horiekin batera.

Gaurtik aurrera, bada, aldundiek kudeatuko dituzte Bilbotik Araba eta Burgos arteko mugaraino dauden 77 kilometroak. Errepide horren eskumena eskuz aldatutakoan, Euskal Autonomia Erkidegoko errepide guztiak foru aldundien esku egongo dira.

Autobideak ordainpekoa izaten jarraituko du, 2026ra arte behintzat (orduan amaituko da Abertis enpresak duen kontzesioa). Dena dela, aldundiek dirulaguntzak emateko edo daudenak zabaltzeko ahalmen handiagoa izango dute. Arabak bidesariaren % 60ko hobaria ematen die 15 bidaia edo gehiago egiten dituztenei. Bizkaiak, gaur-gaurkoz, ez du laguntzarik ematen.

__________________________

Jatorrizko informazioa Radio Euskadik landu eta eitb.eus-ek itzuli du.


EH Bildu: «Ez dute oposizioaren parte hartzea nahi: demokrazia eredu ahula»

Demokraziaren «ahultasuna» nabarmendu du EH Bilduk.

Hondarribiko EH Bilduren udal taldeak 2020. urteko balorazioa egin du. Amerikako Estatu Batuetako (AEB) demokrazian gertatutakoari heldu dio lehenbizi koalizio abertzaleak, ironiaz. Hala, zenbaitzuk 2021. urtea indar «handiz» hasi duten arren, Euskal Autonomia Erkidegoan (EAE) zein Hondarribian demokrazia «ahulduz» nabari dutela erantsi dute.

Ordezkaritza demokraziaren sisteman aritzea EAEko erakundeetan «zaila» egiten dela iritzi dio taldeak: «Urkulluren gobernuak argia bainoago, iluntasuna transmititzen du». Gehiengo osoa baliatuta izurria «gardentasunik gabe» kudeatu izana leporatu dio EAJri, baita Zaldibarko zabortegiaren aferan zein Europako Batasunaren Next Generation diru-laguntzen kasuan ere. Zentzu horretan, oposizioa «gutxiesteaz» ere akusatu du Urkulluren gobernua: «Ez dute oposizioaren parte hartzea nahi: demokrazia eredu ahula».

«Lehengo lepotik burua»

Tokiko politikari erreparatuta, ez du aldaketa gehiegirik antzematen udal taldeak. «Gure herrian ere, Hondarribian, lehengo lepotik burua». Erabateko gehiengoa duen EAJren udal gobernuak «ez du oposizioaren lanaren beharrik, ezta haien parte hartzerik nahi ere». Dokumentazioa «berandu», «gaztelera hutsean» eta «itxita» dagoenean jasotzen dutela diote. Azaroaren 25ean egindako agerraldian egoera hau salatzearen ondorioz, EAJren gobernu taldeak ez zuela aurrekontu proiektua oposizioarekin negoziatu nahi izan ere gogora ekarri du koalizioak.

Hori horrela, «gardentasuna» galdegin die Xabier Isasik zuzendutako udal alderdiak jeltzaleei. EAJren udal gobernuari kudeaketa hobetzeko proposamen ezberdinak egin dituztela diote, eta saiakerak egiten jarraituko dutela berretsi dute: «Hori delako herritarrek eskatu digutena, nahiz eta tokiko gobernuak gure lankidetza baztertu». Hondarribia «feministago, euskaldunago, berdeago eta justuago» baten alde lanean jarraituko dutela ziurtatu dute.

Balorazioa bere osotasunean ondoko estekan klik eginda:Urte politiko berria: zaharra berri


Zerbitzura

Xabier Leteri ikasi nion umetan, eta niretzat esanahi makurra zuen hitzak. Ikusteraino gorpuzten nuen giza aberea, bizkarrezurra oker, zerbitzuko lanean... zerbait kargatzen, zerbait garraiatzen, zerbaiti nekez tiraka. Entzuten nuen gainera halakok halakorenean «zerbitu» zuela ezkondu aurretik edo halakok halako tokitan «zerbitu» zuela soldadutzan eta ditxosozko hitzak ez zidan maitasun handirik sortzen.

Gaztetan hasi nintzen bertsolaririk zaharrenei entzuten halako urtetan hainbeste herri «zerbitu» zituztela. Nik ez nuen inor zerbitzen aritzen nintzen usterik, eta haiek edo ni oker genbiltzala pentsatzen nuen. Hitza bera zen, ordea, malgua. Udal bateko Euskara Zerbitzuan hasi nintzen lanean garaitsu hartan. Eta bitxia egiten zitzaidan herritarrek ordaindu, guk kobratu eta, halere, eskaintzen genuenari «zerbitzu» deitzea. Hitza, malgua ez ezik, tranposo samarra ere bazen.

Herenegungo BERRIAn Irune Lasaren erreportaje bat zetorren azaltzen zuena nola ari den zabaltzen enpresa batzuek bere jardueraren zati bat beste enpresa baten esku uzteko joera. Langile merkeagoak; kostu txikiagoak; prekarizazioa... izan dira joera horren ondorio nabarmenenak. Hori bai: den-dena «zerbitzu» hitzaren itzalean.


Argia kenduko dute

Linea batean lotura berriak egiteko argindarraren horniduran mozketa egingo da. Lanek irauten duten bitartean argia izateko, generadore bat jarriko da. Baina aldaketa egiteko bi argi-mozketa egingo dira irailaren 26an, asteazkenean.

Goizean, 09:00etatik 10:00etara

Arratsaldean, 17:00etik 18:00etara

Argindarraren hornidura generadorearekin emango den orduetan kontsumoak kontrolatzea eskatzen da, indarra galdu ez dezan.


'Bihurri'-ren erakustaldiaz gozatu dute Aldai-Egiako auzotarrek

San Kristobal festak ospatu dituzte Aldai-Egia auzoan. Giro ezin hobean, jende mordoak parte hartu du asteburuan. Urtetik urtera entzutetsuago bilakatu diren festak dira Sankristobalak eta gaur eguerdian elizaren bueltan bergarar ugari batu dira Bihurri-ren erakustaldiaz disfrutatzeko.


Euskara herrian bertan ikasteko aukera

Aurten euskara ikasteko bi talde jarri dituzte martxan Berastegin, bata hasierako mailakoa eta beste aurreratuagoa; ikastaroen balorazio «positiboa» egiten du udalak

Berastegin duela urte batzuk euskara ikasteko aukera izan bazen ere, aurten berreskuratu dute aukera hori. Amaia Azkue alkateak azaldu bezala, orain arte herritarrei euskara ikasteko «diru laguntza» eman zaie, baina aurten ereduz «aldatu» dute, Uemak egindako proposamen batetik, herrian bertan eskainiz aukera. Helburu nagusia Berastegin euskaraz bizi ahal izateko eragozpenak dituztenei «euskara ikasteko eta praktikatzeko» aukera ematea da.

Herritarrengandik jasotako erantzunari dagokionez, Azkuek balorazio «positiboa» egiten dute. Hasiera batean, hogei pertsonak eman zuten izena, eta baldintza ezberdinengatik hamabi pertsonak jarraitu dute aurrera, bi taldetan.

Jaione Rodrigez da bi taldeetako irakaslea, Andoaingo AEK-tik joaten da Berastegira. Urrian hasi zituzten klaseak, eta bi talde osatu dituzte maila ezberdinetakoak Rodrigezen hitzetan: «Bata maila baxukoa, zerotik hasi direnak. Bestea, akatsak egiten dituztenak baina nahikoa ondo moldatzen direnak». Zero urratseko taldean Nigeriatik duela bi hilabete Berastegira etorri zen pertsona bat dago, eta Rodrigezen ustez nabari da «gure arteko bizimodua eta leku izenak» ez dituela ezagutzen, eta hortan nabari da alde gehiago.

Astelehen eta asteazkenetan elkartzen dira zero urratsekoak, eta astearte eta ostegunetan maila altuagokoak, bi ordu eta erdi eguneko. Horregatik, Rodrigezen ustez «aitortu behar zaie egiten duten alegina». Herrian bertan euskara ikasteko aukera izateak, «gertutasuna» dela eta ikasleak euskara ikastera animatzen dituela uste du.

Ikasleak «gustura»

Maila baxuko taldean ikasleak euskara klaseetan «gustura» sentitzen direla diote. Guztiak Berastegin bizi badira ere, beste herri edo herrialde batzuetatik etorritakoak dira: Mozambike, Salamanca, Nigeria, Bilbo eta Donostiatik.

Irakasleak erabiltzen duen metodoa ere gustuko dute, izan ere, gauzak «behin eta berriro» errepikatzen dituztela diote, eta horrek etxera etxeko lanak ez eman behar izatea eragiten du.

Ikastera etortzeko arrazoi ezberdinak dituzte ikasleek. Batzuek, lanerako «beharrezkoa» dela uste dute. Beste batzuek Berastegin euskara «asko» hitz egiten denez, jendea «ulertzeko» ezinbestekoa dela uste dute, eta euskaraz hitz egiteko aukera ere izan nahi dute, bai herritarrekin eta baita beraien inguruan dituzten pertsonekin ere. Seme-alabei «laguntzeko» ere ezinbestekoa dela uste dute beraietako batzuk.

Euskara herrian bertan ikasteko aukera bereziki gustuko dute «erosoa» delako, bestela Tolosara edo Andoainera joan beharko bailukete euskara ikastera.


Jon Andoni Martin: "Mundua jostarratz begi batean" liburua

blurb webean

Uztailean izan zen Jon Andoni Martin argazkilariaren Mundua orratzaren begian erakusketa Torre Zurin.

Orain, datorren hilaren bukaeran Azpeitiko Betarretako aretoan ireki aurretik, Mundua jostarratz begi batean liburua osatu du azkoitiarrak, eta hemen duzue ikusgai, eta, nahi izanez gero, erosgai.


21era atzeratu dute Jaitzubiko paduretako bisita gidatua

Ezagutu zure hiria programaren barruan eta Mikel Etxanizek ostegunean eskaini zuen hitzaldiari lotuta bihar egin behar zen bisita gidatua atzeratu du Arma Plaza Fundazioak, iragarrita dagoen eguraldia txarragatik. Hilaren 21ean egingo dute, eta Etxanizek berak zuzenduko du.


Iberoko zubia bost astez egonen da itxita

Arakil ibaiaren gaineko zubia konpondu eta sendotzeko obrek, arazo garrantzitsuak eragingo dituzte Iruñea eta Etxauri lotzen dituen NA-700 errepidean, erabat itxita geratuko baita bidea.

Lan garrantzitsuak Arakil ibaiaren gaineko Iberoko zubia erreforzatzeko. Bost aste luzez egonen da itxita NA-700 errepidea Iberotik aurrera. Honela, Etxauri, Elio eta Etxarriko herrietara heltzeko eta Girgillanotik Gareserako errepidera ailegatzeko, bestelako bideak erabili beharko dira. Nafarroako Gobernuak, Ororbia eta Paternaindik, Belaskoaingo mendatean zehar joatea proposatzen dute, NA-7015tik alegia.


Txartel gorria epaileari

Perez Montero epaileak Javi Martinez kanporatu du 21. minutuan, izan ez den penaltian, eta erabat baldintzatu du partidaZaragozak lan negargarria egin du, eta Toquerok sartu du 2-1ekoa, 87. minutuan

Golak: 1-0: Susaetak (7. min. ); 1-1: Ponziok, penaltiz (22. min. ); 2-1: Toquerok (87. min.). Epailea: Perez Montero. Txartel gorriak: Athleticeko Javi Martinezi (21. min.) eta Zaragozako Lanzarori (69. min.). Txartel horiak: Athleticeko Herrerari, eta Zaragozako Lanzaro, Ponzio, A. Tomas, Postiga eta Juarezi. Bestelakoak: 30.000 ikusle inguru San Mamesen.

Katedralera sartu eta bekatua egin zuen atzo Perez Montero epaileak. Lasai lo egin badu, artista handia da. Ikusten duena epaitzea da epailearen lana, eta Javi Martinezek Lafitaren hanka ukitu zuela ikusiko zuen noski 21. minutuko jokaldian. Baina jokalariei Lehen Mailako kalitatea eskatzen zaien neurri berean eskatu behar zaie epaileei ere maila gorena, eta Perez Monterok erabat baldintzatu zuen Athleticen eta Zaragozaren arteko partida. Toquerok 87. minutuan sartutako golari esker, hiru puntuak Bilbon geratu ziren azkenean. Baina epaileak erabat itsusitu zuen eroso-erosoa zirudien partida.

Bigarren Mailan eta Bigarren B Mailan ere ikusten ez diren hutsegiteak eginez ekin zion Zaragozak partidari. Sailkapenaren zulo-zuloan sartuta, nora ezean dabiltza espainiarrak, eta zazpigarren minuturako hiru hutsegite larri egin zituzten atzealdean. Susaetari iritsi zitzaion baloia hiru jokaldietan. Barkatu zuen 4. minutuan; barkatu zuen 6.ean; baina Roberto atezainari iskin eginda, oso gol garrantzitsua sartu zuen 7.ean. Juarez eskuin hegalekoak zelai erditik indarrik gabe bidali zion baloia atezainari, eta eibartarrak dotore baliatu zuen oparia. Sinestezina zen espainiarren ezina.

Ez tentsiorik, ez baloia jokatzeko gaitasunik, eta ez ezer. Zaragoza ez zen gai Athleticen zelai erdia igarotzeko. Baina Perez Montero bekataria sartu zen orduan Bilboko Katedralean. Lehen eraso ahaleginean, Lafita area barruan sartu zen baloiarekin —aurretik besoan eman zion baloiak Amorebietari—, eta Javi Martinezek argi kendu zion baloia, lurretik hanka luzatuta. Zaragozako jokalariek partida guztian egin ez zuten korrikaldia egin zuen orduan epaileak penalti puntura bidean. Ez zuen zalantzarik izan. Penaltia, eta Javi Martinezi txartel gorria. Harrigarria.

Telebistako irudiek argi erakutsi zuten jokaldi horretan ez zela penaltirik izan. Baina Ponziok ez zuen huts egin. 1-1. Ezer egin gabe, partida berdinduta eta jokalari bat gehiagorekin zeuden espainiarrak. Hurrengo hamar minutuak ez ziren gozoak izan etxekoentzat, aurkariak ezer askorik egin ez bazuen ere, sistema egokitu nahian, zulo dezente sortu zirelako Athleticen atzealdean. 26. minutuan Postiga ez zen iritsi Lafitaren erdiraketa neurtura; 27. minutuan Lanzarok kanpora bidali zuen baloia, buruz, korner batean; eta 29.ean Lanzaro bera oso gutxigatik ez zen iritsi Lafitak takoiarekin bidalitako baloira. Kito. Hortxe desagertu zen berriz ere Zaragoza.

Iñigo Perez kendu eta San Jose zelairatuta, 36. minutuan jokalariak berrantolatzea erabaki zuen Marcelo Bielsak. Eta asmatu zuen. Itzali antzean amaitu zen lehen zatia, eta Susaeta eta Lafitaren aukera txiki bana gorabehera, antzera hasi zen bigarrena ere. Baina ez zen seinale txarra, Athleticek jarraitzen zuelako baloi jabetza izaten. Aipagarria zen 60. minutuko datua: zuri-gorriek %70eko baloi jabetza zeukaten jokalari bat gutxiagorekin.

Zaragoza ere hamarrekin

Ulertzen zaila bazen ere, luze jokatzen jarraitzen zuen Zaragozak, jokalari bat gehiagorekin jokatzearen abantaila alferrik galduta. Eta epailea bera ere aspertzen hasita zegoenez, 69. minutuan Zaragoza ere hamar jokalarirekin uztea erabaki zuen, Lanzarori bigarren txartel horia aterata. Hamar jokalarirekin ondo egiten ari zena aldrebes samar egiten hasi zen Athletic hamar jokalariren aurka. Baina horrelakoetan Toquerori deitzea baino gauza hoberik ez dago. Ibai Gomezen eta De Marcosen arteko jokaldi on batean, gasteiztarrak bidali zuen baloia sarera, 87. minutuan. Sufrituta, partida itsusia jokatuta, baina hiru puntu garrantzitsu bilbotarrentzat.


Urrategiko jaiak, ostiraletik aurrera

Ostiral honetatik aurrera, Urrategi auzoko jaiak ospatuko dituzte.

22:00etan, mus txapelketa azkarrarekin emango diote hasiera jaiei. Igandean, 09:00etan, meza egingo da, baina meza nagusia 11:00etakoa izango da. 12:00etan, berriz, Iker Zubeldia, Iban Urdangarin eta Larrañaga bertsolariekin, bertso saioa egingo da.

12:30ean, herri kirol saioa egingo dute. Bertan, Xabier Lizarralde "Irolegi III.a" eta Xabier Aranburu "Guzta" harrijasotzaileek erakustaldia egingo dute, Julen Alberdi "Txikia IV.a" eta Jokin Alkizalete aizkolariekin batera. Ordubete beranduago, 13:30ean, Xabier Zabale eta Angel Larrañaga trikitilarien trikiti saioa izango da.

16:30ean, Gorriti eta bere abereak izango dira ermita alboko zelaian. Ordu berean, umeentzako jolasak egingo dira, puzgarri eta tailerren bitartez. 18:00etan, zaldien arteko dema saioa ospatuko dute, Azalgorretako "Apatxe" eta Txibilterko "Kinberly" zaldien artean. Demaren ostean, Xabier Zabale eta Angel Larrañaga trikitilariek, erromeriarekin alaituko dute Urrategi auzoa.


Jon Odriozola: ‘Otordua’

Jon Odriozola; Kazetaria.

Partidetako atsedenaldia arnas hartzeko une izaten da. Albokoekin ordura arteko gorabeherez mintzatzeko, zutik jartzeko, ezagunak agurtzeko, edota otordutxo bat egiteko. Lehen ohikoa zen etxean prestaturiko bokata ematea; askoren usadio izaten jarraitzen du erritu honek. Egun futbol zelaietan, ohiko otordu minimalistaz gain -pipak- catering eskaintza ezberdina topa daiteke: pizza… Iragan igandean, estadioaren atarian, adibidez, saltxitxak banatu ziren. «Zerbezaz beteriko txarro on bat eskura izango banu, ‘Otsailfest’ egingo nuke», bota zuen zale batek.

Igande arratsaldea nahikoa gazi-gozoa izan zen Anoetako emaitzaren ostean. Azken unean, kontrako eztarritik joan zitzaigun horiek sartutako gola. Beti pentsatu izan dut otordu on baten ondoren dastatzen den postreak, nahiko baldintzatzen duela ordura arte jandakoa. Ez luke horrela izan behar baina… Hau da, bazkari kaskar batean, postre on batek, ordura arte jandakoa apur bat gozatu dezake. Baina otordu on baten ondoren, postre kaxkarra jateak, otordua ilundu egiten du. Halere, askok, azkena jan dutenari begiratzen diote.

Realari, igandean gauza berbera gertatu zitzaion. Lehen zatian eskaini zuena bikaina izan zen. Mahairatutakoa, hots, zelairatutakoa, jendearen gustukoa izan zen. Aldageletarako bidean, zaleak, eginiko lana eta esfortzua txaloz eskertu zien jokalariei. Bigarren zatia, dema orekatuagoa izan zen, eta oro har dastatutakoarekin etxera gustura joatekotan ginela, partidaren amaieran, postrean, zapore arrunt garratza utzi zuen gola iritsi zen. Pikutara ordura arte eginiko lan guztia. Halere, partida amaieran zale askok, txuri-urdinek eginiko lana txaloz saritu zuten. Uste dut partida gutxi galduko dituela taldeak iragan igandean bezala jokatuta.

Hori gaur ikusiko dugu. Igandeko mantal berbera –horia- duen talde baten aurka jokatuko du Realak, eta ea ‘pio-pio’tarren eremuan, papak -bertako patata- kontrako eztarritik joaten ez zaizkigun. Taldea oso ondo dabil, eta bat baino gehiagok porrot baten ostean ikusten dituen hodei ilunak, ea Kanariar Handiko eguzkiarekin uxatzen diren. Ez hori bakarrik, jardunaldi honetan dauden beste partidei begira jarrita, agian, ezustekoak ikusi ditzakegu. Ostiral Mehe honetan, ea Realaren golekin pozez gizentzen garen.


Maroko Aaiunen "garbiketa etnikoa" egiten ari dela ohartarazi dute

Polisarioak dio 4.500 saharar zauritu eta 2.000 inguru atxilotu dituztela. Hilak dozenaka dira. Nazioarteari esku hartzeko eskatu dio.


Mutilen artean datorren udan nagusituko diren tendentziak

Gabardinak, 60. hamarkadako moda, jantzi zabal eta apurtuak eta kolore zuria dira udaberriko tendentzia nagusiak.

Aurreko batean nesken artean udako denboraldian modan egongo diren jantzien errepasoa egin zuen Gazteak eta gaur mutiletan nagusituko diren tendentziak ezagutuko ditugu.

Gabardinak

Dotore jantzi nahi dutenentzat eta, era berean, egun euritsuei aurre egin nahi dietenentzat, gabardinak izango dira jantzirik aproposenak. Erosoak, pisu gutxikoak eta freskoak izango dira oro har udaberritik aurrera ikusiko diren gabardinak.

60. hamarkada

60. hamarkada presente egongo da datorren udako bildumetan. Inoiz baino txano gehiago ikusiko dira, baita marrak eta gangster estiloko lookak ere. Gainera, Tom Forden estiloko betaurrekoak nagusituko dira.

Jantzi zabalak

Erosotasuna bilatzen duten jantziak eramango dira. Galtza zabalak eta zahar itxurakoak ikusiko dira eta arropa apurtuak jantzi klasikoekin konbinatuta eramango dira.

Kolore zuria

Zeremonietan edota hitzordu garrantzitsuetan, kolore zuriak kolore beltzari aurre hartuko dio.


80 lagunek parte hartu dute V. Errege Bideko krosean

Domekan eguraldi txarra egin zuen arren, V. Errege Bideko krosean jende askok parte hartu izana azpimarratu du Berriatuko Udalak. Guztira, 80 lagunek egin zuten krosa. Horien guztien artean, Ekaitz Kortazar (gizonezkoetan lehenengoa), Ioana Osa (lehenengo emakumea) eta Ainhoa Arrate eta Julen Arrate (lehenengo bikote berriatuar mistoa) izan dira irabazleak.Lasterketa aurretik, iazko parte hartze datua (50 lagun) gainditzea espero zutela adierazi zuten antolatzaileek, eta hala izan da. Korrikalariak ere gustura geratu ziren.


Nazioarteko bazkaria Sasoetan

Sasoeta-Zumaburu ikastetxeko Burunzpe guraso elkarteak antolatuta igandean, martxoaren 9an, 13:00etatik bazkari berezia izango da Sasoetako jangelan.

Familia bakoitzak bere Estatu edo eskualdeko 6 pertsonentzako egindako plater bat eraman behar du eta besteen janaria dastatzeko aukera izango du. Guraso elkarteak edariak jarriko ditu.

Bazkarian izena emateko azken eguna bihar, martxoaren 6a da. Familia bakoitzak 10 euroko laguntza izango du platera prestatzeko.

Ekimen honen bitartez, ikastetxean biltzen diren 21 herrialde desberdinetako gurasoek elkar ezagutzeko aukera izango dute.


Beasaingo Haurren Hiriak eten egin du bere jarduna

Beasaingo Haurren Hiriak ez du ikasturtea hasiko. “Egoera dagoen bezala, haurrei askatasuna, hitza eta bere lekua ematen zion proiektu hau jarraitzeko aukera gutxi ditugula konturatu gara”, diote. “Haurren Hiriak esan nahi duen guztiaren kontra bait doa egoera honek ekarri diguna. Espazioak ezin elkarbanatu, elkarrekin ezin jolastu, elkarrekin ezin sortu…”

Udalarekin batera hartutako erabakia da. Egoeraren garapenaren arabera ez dute itzultzea baztertzen, baina aitortu dute “zaila” izango dela. “Haurren Hiria proiektua birplanteatzeko unea iritsi da”. Ikastetxeei eta parte hartu duten haurrei eskerrak eman dizkiete.


Alaitz Zugasti: "Informazio falta handia dago, eta nire ustez, informazioa edukitzea ezinbestekoa da"

Alaitz Zugasti abokatu donostiarrak aholkularitza juridikoa eskaintzen die indarkeria matxistaren biktima izan diren emakumeei: "Gugan datozen emakumeei zalantzak argitzen saiatzen gara; bidean laguntzen diegu"

Gipuzkoako Foru Aldundian indarkeria matxistaren biktima izan diren emakumeei aholkularitza juridikoa eskaintzen die Alaitz Zugasti abokatuak (Donostia, 1975). Bide juridikoan pentsatzen jarrita, burura etor litekeen lehen hitza epaiketa izan liteke, baina Zugastik azaldu du, eskaintzen duten zerbitzuaren prozeduretako bat den arren, ez dela bakarra. "Gugana datozen emakumeei zalantzak argitzen saiatzen gara, salaketaren aukera azaldu eta gaiarekiko jarraitu dezaketen bidean laguntzen diegu".

Zugastiren esku jartzen diren emakumeen kasuak, oinarrizko zerbitzu sozialetatik bideratutakoak izaten dira beti. Hau da, ez da beharrezkoa salaketarik jartzea aholkularitza jasotzeko. "Gipuzkoako herri bakoitzeko gizarte langileek egiten dute eskaera, eta probintzia osorako sei abokatu ari gara lanean; gutxi gorabehera, barruti judizial bakoitzeko bat".

Laguntza juridikoarekin batera, aspektu psikologikoan ere babestu daiteke emakumea. Urgentziazkoak diren kasuetan, aldiz, Gizarte Larrialdietarako Foru Zerbitzura jo dezakete.

Indarkeria matxista jasaten duten emakumeak babesteko indarrean dauden legeak egokiak diren edo ez galdetuta, hobetzeko aukera "beti" dagoela erantzun du Donostiako abokatuak. Halere, argi dauka berak, eta ez da legeen aldaketan gehiegi zentratzen: "Justizia administratiboan eskatuko nituzke hobekuntzak nik; baliabide gehiago eta profesionalen aldetik jarrera enpatikoagoak ezinbestekoak dira".

Hainbatetan, ordea, indakeria matxista jasan duen emakumeak justiziaren aldetik jaso dezakeen erantzuna erabat bestelakoa izan liteke. "Erlazio sentimentala egon den bikote baten kasuan, indarkeria matxista gertatu denean, "beti hartuko da indarkeria matxista kasu gisa". Gerta liteke, ordea, bikotekideek elkar salatzea, eta, horren ondorio gisa, emakumea ere kondenatua izatea. Kontrasalaketak gertatzen direnean, bi salaketak prozedimendu berean ikusiko dira, eta Emakumeen Gaineko Indarkeria arloko epaitegiak tramitatuko dituela azpimarratu du Zugastik.

Ez du uste kontrasaleketek sinesgarritasuna kendu diezaieketenik emakumeen salaketei. "Horrela gertatzen den kasuetan, bi aldeak entzungo dira eta epaitegiak onartutako proba egingo da". Proba hori "oinarrizkoa" izan daitekeela azaldu du, batez ere indarkeria ez denean fisikoa izan, eta epaitegiko mediku forentse talde batek egindako txostena izaten da.

Beldurra nagusi

Ezin uka liteke indarkeria matxistaren aurrean, emakumeek beldurra sentitzen dutela beti, ezinbestean. "Guk, hainbat tresna eta baliabide jartzen ditugu emakumeen eskura beldur horri aurre hartzeko, baina beldur handia sumatzen dugu". Foru Aldundko abokatuak, ordea, argi dauka beldur horren jatorria zer den. "Informazio falta handia dago, eta nire ustez, informazioa edukitzea ezinbestekoa da". Horregatik, defendatzen du, indarkeria jasan duen emakume batek jakin behar duela, adibidez, salaketa jartzeak zein bide irekitzen dizkion, baina baita bide horrek ekar ditzakeen une zail edo gogorrak ere. "Salaketa batekin beti ez da batek nahi duena lortzen. Garrantzitsuena emakumearen ongizatea da, eta zenbaitetan, salaketak baino gehiago lagundu dezake bikote harreman bat eteteak, adibidez".

Horregatik, emakumeei prozesua "bere erritmoan" egitea aholkatzen die Zugastik. "Salaketa jartzeko erabakia hartzen denean, emakumeak prest dagoenean ekin behar dio prozesu judizial horri".

Ikastaroez harago, enpatia

Abokatuen eskolak legeen profesionalentzako eskaintzen dituen ikastaroei ez die garrantziarik kentzen Zugastik. Formakuntza saioak "beharrezkoak" direla uste du, baina horren guztiaren gainetik, enpatia gailentzen da berarentzat. "Indarkeria jasan duen emakumearekin enpatiko izan behar da, pazientzia ezinbestekoa da eta emakumearekiko gertutasuna agertzea ere oso garrantzitsua da".

Indarkeria matxistari buruzko datuak

52 hildako biktimak

Lasarte-Orian

Genero indarkeria atestatuak 16

Salaketa 9

Babesteko aginduak 8

Babesteko aginduak indarrean 28

Gipuzkoan

Salaketa 825

Babesteko aginduak 112

Euskadin

Salaketa 2.856

Babesteko aginduak 402

Espaniar estatuak

Salaketa 80.814

Babesteko aginduak 19.792


Gaztetxoak azokara gerturatzeko

Tolosako azokaren sentsibilizazio ekimene barruan, bi tailer antolatu dituzte. Bihar, bertako eta garaiko produktuak ezagutu, eta sukaldean aritzeko aukera izango dute gaztetxoek Txiki Txef izeneko tailerrean 1:00etatik aurrera. Hurrengo astean izango da bigarrena, ekoizlearen baratzea deiturikoa, urriaren 6an.


Legazpin, lezoarrak nagusi

26 dantzarik hartu dute parte gaur arratsaldean II. Gazteen Gipuzkoar aurresku txapelketako ligaxkako saioan, eta guztien gainetik Ane Jaunarena eta Enara Artola izan dira. Biak ala biak lezoarrak. Are gehiago, sei sarietatik bost eraman dituzte.

A multzoan bederatzi dantzarik hartu dute parte, tartean lau goierritarrek. Artola izan da guztietan onena, eta Inge Olaizola (Lezo) eta Danel Castillo (Pasai Donibane) izan dira bigarren eta hirugarren, hurrenez hurren. Maria Sanchez izan da mailako legazpiarrik onena.

Dantzari helduagoak B multzoan lehiatu dira. Jaunarena izan da nagusi, Nahia Pikabea eta Intza Erauskin izan dira beste sarituak. Hemen ere lau legazpiar lehiatu dira, eta onenaren saria Amaia Azpeitiak jaso du.


Irudietan: Inauterietako kartel lehiaketako lanak

Guztira, 57 lan aurkeztu dituzte Inauterietako kartel lehiaketara. Bi sari emango dituzte: bat, epaimahaiarena, eta bestea publikoarena. Herritarrek gaurtik ostiral eguerdira bitartean bozkatu dezakete kartel gogokoena, Turismo Bulegoko Facebook-eko profilaren bitartez.


8.500 langabe gehiagorekin hasi da 2014. urtea Hego Euskal Herrian

Krisia hasi zenetik urtarrilean izandako igoerarik txikiena da; Gizarte Segurantzan 12.400 afiliatu gutxiago izan diraLangabeen erdiek ez dute ordainik jasotzen, eta soilik %30ek dute langabezia sari arrunta

Urte hasierak berriro ere langabeziaren gorakada ekarri du. Urtarrilean 8.472 langabek gehiagok eman zuten izena lana bilatzeko enplegu zerbitzu publikoetan. Igoera hori kontuan hartuta, langabezian erroldatuta 227.334 pertsona daude Hego Euskal Herrian. Aurreko bi hilabeteetan izandako jaitsierekin hautsi du langabeziak, hortaz. Gizarte Segurantzan afiliatutako langileak ere gutxitu ziren, aurreko hilabetearekin alderatuz.

Ez da urtarrila hilabete mesedegarria enpleguarentzat. Krisia egon edo ez egon, azken hamar urteetako urtarril guztietan gora egin du langabe kopuruak. Argi izpiren bat bilatu nahi izanez gero, aurtengoa izan da hazkunderik txikiena 2008. urtetik, zenbaki osoak aintzat hartuta, baina ez askogatik. Esaterako, iazko urtarrilarekin alderatuz gero, 1.400 langabe gutxiago izan dira. Oro har, urteko lehen hilabeteetan langabeziak igotzeko joerari eutsi izan dio. Beste analisi baikor bat izan liteke 2013ko urtarrileko kopuruen azpitik segitzen duela langabeziak, behintzat.

Igoera orokorra da: herrialde guztietan eta jardueraren sektore guztietan eman da. Gabonei lotutako kontratazioen itzala ere sumatzen da, hainbat sektoreren emaitzei erreparatuz gero. Hala, zerbitzu sektoreari dagokio langabezia igoeraren %86, jarduerak langabezia orokorrean duen pisuaren gainetik, nabarmen. Batez besteko langabezia tasa %17,4 izan da urtarrilean. Horren azpitik geratu den herrialde bakarra Gipuzkoa da (%15,4), Bizkaiak baino hiru punturekin gutxiagorekin (%18,4).

Bestalde, 2013. urteko urtarrilarekin alderatuz, kontratu kopuruak gora egin zuen. 81.776 kontratu sinatu ziren, %14 gehiago. Hori bai, aldi baterako kontratazioak %93 baino gehiago izan ziren, eta mugagabeak ez ziren %7 izatera iritsi.

Geroz eta langabe gutxiagok kobratzen dute ordainen bat. Abenduko datua jakinarazi zuten atzo Espainiako enplegu zerbitzu publikoek. Horri jarraituz, dagoeneko langabeen erdia dira inolako oraindik jasotzen ez dutenak, 113.000 lagun baino gehiago. Lanik gabe eta erroldatuta daudenetatik soilik 68.000 pertsonak eusten diote langabezia sari arrunta kobratzeko eskubideari.

Afiliazioak ez du erantzuten

Populazio aktiboak dituen gorabeherak alde batera utzita, enpleguaren garapena neurtzeko geroz eta gehiago erabiltzen da Gizarte Segurantzaren afiliazioa. Azken finean, kotizatu eta sistema sostengatzen duten pertsonak dira, ez inkesta emaitzak. Hori bai, hilabeteko laburpenak baditu bere mugak: datua batez bestekoa da, eta ez dago sasoi efekturik gabe neurtuta erkidegoka. Batez beste, ia 12.400 afiliatu gutxiago zituen Gizarte Segurantzak Hego Euskal Herrian, abenduarekin alderatuz. Aurreko urteko hilabete berean baino 11.000 gutxiago dira, era berean.

Langabeziaren egoerak ez duela hobera egin azpimarratu dute sindikatuek. ELAren irudiko, ez da aldaketarik egongo politikak aldatu arte. Langabezia sarien eta gastu orokorraren jaitsiera kritikatu du, era berean. «Langabezia sarien gastua %11,9 jaitsi da Hego Euskal Herrian, murrizketa eta doitze politiken ondorioz».

CCOOk, berriz, enplegu galerak bere horretan segitzen duela ohartarazi du. EAEn lana eskatzen dutenak 250.000 lagun direla salatu du. «Hiritarrek duten enplegu beharra eta lanpostuen kalitate txarra agerian uzten du».


Arrabako landa gorbeialdean

Hau esaunda hau, gaurko herri-mugak zehaztu baino lehenagokoa dugu. Behinola, Zeberioko Santo Tomas Alkartea, Arrabako Landaren jabe egin zen bere ganaduen pasturako. Herri-behiak erabilten ziren gehienetan, elia loditu eta saltzeko, begipisuan, bizipisuan zein kanalean. Zemendi inguruan eramaten zen behi-elia Arrabako Landara, han, hesi barruan sartu eta sarrerako lata ondo itxita zein behiak alde egin. Elia Arrabako Landan geratzen zen eta jagoleak etxera, noizean behin haronakoren bat eginez. Horrela ibili ziren luzaroan. Baina, urteak joan urteak etorri, propietate kontuak aldatzen joan ziren eta Zeanuriko herriak pleitua jarri zion Zeberiokoari Arrabako Landa zela-eta. Ezbaia ez zen egin epaitegian, Arrabako Landan bertan baino. Zeanuriko eta Zeberioko agintariok elkartu eta hauxe ebatzi hau hartu zuten: Herri bakoitzak hurrengo San Juan egunean jaiotako txahal-zekorra izentatu, hazi eta urteagarrenean biak burrukan ipintea Arrabako Landan bertan, eta irabazten duenak irabazten duela, harexentzat izateko Landa estimatu hori. Berbatutako moduan, ipini zituzten urteko zekorrok borrokan, Arrabako Landaren erdi erdian. Zeberiokoa sugertatu zen irabazle baina, halan eta guztiz ere, geroagora, Zeberiok joateari utzi eta onezean eman zion Zeanuriko herriari Arrabako Landa. Bake bat!


La Anunciatako ikasleek lehenengo saria jaso dute Teknoskopikoan

Antxoko La Anunciatako bi ikaslek, Izaskun Martin eta Nagore Rodriguezek, lehenengo saria jaso dute Teknoskopioa ikerketa lehiaketaren hirugarren ekitaldian. Elhuyar Fundazioak antolatzen du proiektu zientifiko-teknologikoen lehiaketa hori, eta sari banaketa egin zuten pasa den ostegunean Gipuzkoako Foru Aldundiaren egoitza nagusian.

Antxoko ikasleek Platerak garbitu ostean, bakterioak geratzen al dira? lana aurkeztu zuten apirilaren erdialdean, eta hil horren bukaeran jakinarazi zituzten hamar finalisten izenak. Ostegunean bertan defendatu zituzten proiektuak epaimahaiaren aurrean.

Ez ziren izan aldundian izan ziren Anunciatako ikasle bakarrak. Batxilergoko bi ikasle horiekin batera, DBH 4ko ikasleen hiru proiektu aurkeztu zituzten. Saririk lortu ez zuten arren, pozik zeuden finalean izateagatik.


Merkel bakarrik geratzen ari da...

Alemanian amaituko du Barack Obamak bere Europako azken bira AEBetako presidente gisa. Berlinera joan da, Angela Merkeli, bere «aliatu estuenari», agur esatera. Bietako inork ez zuen espero erabateko agurra izango zela: Obama badoa, eta berak ere ez daki zer datorren ondoren.


Hau txollue!

Gaur, ostirala, Hau txollue! promozio kanpaina egiten ari dira Bertan Merkatari Elkarteko hainbat saltokitan. Establezimendu horiek, gaurko egunez soilik eskuratu ahal izango diren promozio bereziak eskainiko dituzte: deskontuak, zozketak... Aukera paregabea erosketa batzuk egiteko.

Hona hemen parte hartuko duten saltokiak eta beraien promozio bereziak:

AGIRRE OPARIDENDA - %10eko deskontua koadroetan

AITZAKI KIROLAK - %15eko deskontua

ALAR MERTZERIA - %20ko deskontua gizonezkoentzako slip galtzontziloetan

AMELIE - %30eko deskontua

ARANTXA HAUR JANTZIAK - %10eko deskontua

ARKU - %20ko deskontua

ARKUPE - %25eko deskontua neska eta mutilen galtza luzeetan

AZKUE - %10eko deskontua

BABESA GAZTE MODA - %20ko deskontua

BIUR - %10eko deskontua

EDURNE OINETAKOAK - %10eko deskontua

FARMAZABAL - %10eko deskontua

FURUNDARENA - %10eko deskontua maletetan eta poltsetan

GARAI ILEAPAINDEGIA – Ile mozketa batekin, %40ko deskontua edozein produktutan

HOTEL LARRAÑAGA JATETXEA - Zozketa egun horretako bezeroen artean

ILARGI - %20ko deskontua bainujantzietan

IRENE ALTUNA LORADENDA – 30€tik gorako erosketengatik kanpoko landare bat opari

JOSTALDI KIROLAK - %10eko deskontua

KIRIBIL EKODENDA - Tampax regular aplikagilu eta algodoi ekologikodunak 2. unitatea %50ean

KOKET - %20ko deskontua arropa eta oinetakoetan

KUKUA - %10eko deskontua

LARRAÑAGA KIROLAK - %10eko deskontua

LUIX BELTZA - %10eko deskontua

MINA MERTZERIA - Produktuak 2, 5 eta 10€an

MUGI KIROLAK - %10eko deskontua gizon eta emakumeen “nicki”etan

MOVILTEK - %10eko deskontua funda eta pantaila protektoreetan

NEREA ESKULANAK - %20ko deskontua haurrentzako toalletan

ODRIOZOLA HARATEGIA - %10eko deskontua Mantxako gaztan

OSTADAR OPTIKA - %20ko deskontua eguzkitako betaurrekotan

OTOLA - %15eko deskontua pijametan

PESCADOS F. VILLEGAS ARRAINAK – Otarra baten zozketa

SALTOKA - %10eko deskontua

TILIN-TALAN - %20ko deskontua kapazorako udaberri-udarako koltxetan

VALVERDE DROGERIA – Azkazal laka erosita azkazal gogortzekoa opari

YURITZ OINETAKOAK - %15eko deskontua


Kartoizko egitura duen surf oholak irabazi du Surf Oholen Berrikuntza txapelketaren hirugarren edizioa

Donostia Sustapenak Surf Oholen Berrikuntzako aurtengo edizioko irabazle eta finalistak iragarri ditu. 22 proiektu aurkeztu dira aurtengo edizioan, eta egituran kartoizko sarea duen taula izan da garailea, Eko-zaintzaileak proiektukoa. Epaimahailak azpimarratu du “ideia berritzailea surf oholera guztiz bideratutako proiektua” dela, eta “oholaren ezaugarri mekanikoak izanda, jasangarritasun irizpideak” kontuan izan dituztela. Bestalde, “bisualki produktu erakargarria dela”, gehitu dute.

Irabazle taldea Mondragon Unibertsitateko Olatz Ruiz de Galarreta, Andrea Romero, Enire Beain eta Ander Zubelzu ikasleek, eta Angel Gallo irakasleak osatzen dute. 1.000 euroko ordainsaria jasoko dute, eta Donostiako surf klusterrarekin enpresa bidaia egiteko aukera izango dute, irabazle diploma jasotzeaz gain.

Hautatutako beste bi proiektu finalistak EHUko ikasle talde batek eta MUko beste talde batek egin dituzte, eta 1.000euroko ordainsaria eta diploma ere jasoko dituzte. Lehenengoek, material berriztagarriz egindako ohola sortu dute, zehazki, paperez egindakoa. Kasu horretan, fabrikazio prozesuan karbono dioxido gutxi igortzeaz gain, oholak egiten dituzten langileen osasunerako arriskuak murrizten dira. MUkoek, aldiz, oholak modu autonomo eta automatizatuan alokatzeko sistema bat sortu dute.


Zabortegiko egoerak "larria" izaten jarraitzen duen arren "kontrolpean" dagoela adierazi dute Erakunde arteko Mahaian

Gaur arratsaldean batu da mahaia Zaldibarko hondakindegiaren egoera baloratzeko. Aurrerantzean desagertutako lagunen bilaketarako "ahalegin guztien kontzentrazioa fasea" abiatu dela azaldu dute.

Iñigo Urkullu lehendakaria izan da Zaldibarko jardueren jarraipena egiteko erakunde arteko koordinazio-bileraren buru. Eusko Jaurlaritzako eta Bizkaiko Aldundiko hainbat agintari eta Zaldibar, Ermua, Eibar, Mallabia eta Elgetako alkateak batu ditu batzarrak.

Erakunde arteko Mahaiak "balorazio positiboa" egin du Batzorde Teknikoan egindako lanez. "Orain esan daiteke egoerak larria izaten jarraitzen duela baina kontrolpean dagoela", Jaurlaritzako ohar baten arabera.

Ingurune horretako pertsonen osasun publikoa "kontrolatuta eta etengabe monitorizatuta" dagoela azaldu dute. Airearen, uraren eta inguruan ekoitzitako elikagaien kalitatea, berriz, "zuzena" da, oharrean jasotzen denez.

Sutearen fokuren bat berpizteko arriskuak "bere horretan" jarraitzen du. Hala ere, "operatibo espezifiko bat" jarri dute martxan, arrisku hori "ahalik eta gehien murrizteko". Horrela, fokuren bat sortuko balitz, hartu beharreko neurriek sua "ordu gutxi barru itzaltzea ahalbidetuko lukete".

Hondakindegian lanean ari diren pertsonen segurtasuna "bermatuta" dagoela diote. Ildo horretatik alerta goiztiarreko eta lurraren mugimendu posibleak monitorizatzeko protokolo bat jarri dute abian.

Beraz, "ahalegin guztien kontzentrazio fasea abian da desagertutako pertsonen bilaketan", adierazi dute. Fase berri honen aitzindaritza Segurtasun Sailari eta Ingurumen Sailari dagokiela-eta, Erakunde arteko Mahaiak erabaki du Lehendakaritzatik garatutako koordinazioa bi sailek batera egingo dutela hemendik aurrera.


Goierriko Birako txangoarekin hasiko da mendi urte berria

LAZKAO // Amalur mendi elkarteak eta San Benito ikastolak igandean ekingo diote 2018-19 ikasturteko mendi irteerei. Goierriko Biraren jarraipenari helduko diote, Deskargatik Udanara (13 km, 4,5 ordu). Itzala parean elkartuko dira, ohi bezala.


Berlusconiren kontrako martxa: 'Silvio, orgiak agortzear daude'

Protesta San Martinoko etxetik gertu egin dute, ustez Berlusconik sexu-festak egin zituen lekua.

Polizia eta manifestarien artean istiluak izan dira Arcoren, Italiako iparraldean, Ruby kasua dela eta, Berlusconiren kontra egindako protestaren ostean.

Manifestazioa San Martinoko etxetik metro gutxira deitu dute; Berlusconik ustez sexu-festak egin zituen etxetik gertu, hain zuzen.

Jai giroan, manifestariek lelo exberdinak zituzten pankartak zeramatzaten: "Italiak 150 urte bete ditu: Silvio, dimisioa oparitu" eta "Silvio, orgiak agortzear daude", besteak beste.

Ehun manifestari inguruk protestatik aldendu era San Martinoko etxera hurbiltzen saiatu direnean hasi dira istiluak, izan ere, Poliziak asmo hori bertan behera utzi du.

Istiluen ondorioz, gutxienez bi pertsona atxilotu dituzte eta policía bat zauritu egin da botila batek jota.


Angel Otaegiren senideek jarritako kereila ez du tramiterako ere onartu Azpeitiko Epaitegiak

Eneko Etxeberria, Mertxe Urtuzaga eta Mikel Elorza gaur, Nuarben. (Nerea Uranga/Hitza).

“Orain ere sartu aurretik atea itxi egin digute, eta oso gogor itxi gainera. Uste baino ibilbide motzagoa izan du”. Joan den irailaren 27an, Angel Otaegi hil zuteneko 41. urteurrenean, haren senideek kasua ikertzeko kereila kriminala ipini zuten Azpeitiko Epaitegian, baina epaitegiak ez du tramitera ere onartu. Gaur eguerdian eman dute horren berri Nuarben (Azpeitian) Eneko Etxeberria Azpeitiko alkateak, Mertxe Urtuzaga Otaegiren senideak eta Mikel Elorza abokatuak.

Elorzak azaldu duenez, tramitera ez onartzeko “funtsean” bi arrazoi eman ditu Azpeitiko epaitegiak: batetik, gertakizunak orain dela 41 urte pasatu zirenez preskribatuta daudela; eta, bestetik, 1977ko Amnistiaren Legea oraindik indarrean dagoela, eta lege horren arabera gertakari haiek ezin direla ikertu. “Atea itxiko zigutenaren aukera aurreikusten genuen, baina uste genuen bestelako motibo formalak azalduko zituztela, beharbada Burgosko epaitegi bati zegokiola edo horrelako konturen bat. Baina ez, kasu honetan, Espainiako auzitegiek erabiltzen dituzten bi arrazoi eman ditu Azpeitiko Epaitegiak”, azaldu du abokatuak.

Gipuzkoako Auzitegian helegitea

Otaegiren senideak ez daude ados Azpeitiko Epaitegiaren erabakiarekin eta Gipuzkoako Auzitegian helegitea jarriko dute. “Ahanztura nahi dute Angelentzat, ahaztua izan dadila, horregatik ez gaituzte babesten. Guk, ordea, ez dugu ahazten eta ez dugu ahazterik nahi, eta gure bitarteko denekin gure Angel ahaztua ez izaten saiatuko gara”, adierazi du Urtuzagak.

Gipuzkoako Auzitegian helegitea jarrita ere “itxaropen handirik ez” dutela esan dute. Helegiteaz auzitegiak zer erabakitzen duen zain egon beharko dutela adierazi du Eneko Etxeberria Azpeitiko alkateak. Baina Espainiako auzitegietako bidea agortuta ere, eta Otaegiren senideek hala nahiko balute, Argentinara jotzeko aukera ere ez dute baztertu. “Azpeitiko Udalak hala erabaki zuen aho batez udalbatzar batean. Biktima guztiak aitortu nahi ditugu, sinesten dugulako biktima guztiek dutela errekonozimendua eta justizia izateko eskubidea. Tristea da Angelen senideek egia jakiteko eskubiderik ere ez izatea. Berehala artxibatzea ez da justizia, eta injustizia honek ez irauteko behar diren baliabideak jarriko ditugu”, esan du Etxeberriak.


Denboraldi bikaina eginda, etorkizun oparoa

Saskibaloian, sei talde eta saskibaloi eskola izan ditu aurten Hernanik eta balorazioaren berri eman dio Roge Miguezek Kronikari. «Seniorrei dagokienez, denboraldi ona izan da. Gipuzkoako lehenengo mailan hartu dute parte eta zortzigarren postuan geratu dira. Ez da ahaztu behar harrobiko jokalariez osatutako taldea dela». Junior mailako bi talde ere izan dira aurten, mutiletan, eta talde horietako batek liga irabazteaz gain, mailaz igotzea lortu du. Kadeteetan, mutilen eta nesken taldeak izan dira. «Nesken taldeak asko hobetu du bere maila eta mutilek, txapeldunorde izatea lortu dute ligan, eta mailaz igo dira», azaldu du. Klubeko talderik txikiena, mutil infantilena da eta lehiaketako erritmora egokitzea kosta arren, lan ona egin dutela eta garaipenak ere lortu dituztela nabarmendu du. Eskolak egindako lana ere azpimarratu du Miguezek: «Ostiralero neska-mutil talde ederrarekin aritu gara eta honek esan nahi du etorkizuna badagoela».

Taldeek lortutako hobekuntza eta igoerez gain, denboraldi honetako bi kontu azpimarragarri badirela azaldu du Miguezek: «Eskolak martxa ona hartu izana eta ia entrenatzaile guztiak Hernanikoak izatea».

Animatzeko deia

Denboraldi hau nola joan den ikusita, saskibaloiak etorkizun ona duela Hernanin dio Miguezek: «Seguru daukagu gutxienez, denboraldi honetako talde kopuru bera aterako dugula datorren urtean. Talde batzuetan jokalari gehixeago beharko genituzke, baina lortuko dugu. Eta ez da ahaztu behar saskibaloi saila, 2002ko udan jarri zela martxan. 13 denboraldi daramazkigu eta herrian errotzea lortu dugu. Udan zehar, deialdi irekiak egiteko aprobetxatuko dugu jendea animatu dadin. Saskibaloia egin nahi duena, etorri dadila kiroldegira edozein arratsaldetan».


18 urteko gizonezko bat atxilotu dute, Londreseko atentatuarekin lotuta

Doverreko portuan izan den operazioan hartu dute preso, eta ondorengo orduotan egingo diote galdeketa.

18 urteko gizonezko bat atxilotu du Britainia Handiko Poliziak, Doverren, atzo Londreseko metroan izandako atentatuarekin zerikusia duelakoan.

Doverreko portuan izan den operazioan hartu dute preso, eta ondorengo orduotan egingo diote galdeketa.

"18 urteko gizonezko bat atxilotu dute Kenteko polizia-etxeko agenteek Doverreko portuaren inguruan", esan du agiri baten bidez Britainia Handiko Poliziak.

Londreseko metroaren aurka egindako erasoa bere gain hartu zuen atzo Estatu Islamikoak, Amaq albiste-agentziak jakitera eman zuenez. Atentatuan gutxienez 29 pertsona zauritu zituzten.

Eztanda bidaiari gehien izan ohi den orduan (08:20an) gertatu zen, Parsons Green geltokian, Wimbledon auzotik gertu, hiriburuaren hego-mendebaldean.

Erasoaren ondorioz 29 bidaiari zauritu ziren; gehienek erredurak dituzte. Beste batzuek kolpeak jasan zituzten, leherketaren ostean, geltokitik ihes egiterakoan.

Estatu Islamikoaren arabera, erasoa erakundeko ?destakamendu? batek egin zuen, SITE webguneak azaldu zuenez.


“Gutxi ikusarazi da emakumeek baserrian eginiko lana”

Andiko baserriko kidea da BEGOÑA UNZAGA. Bihar -larunbata- Laudion egingo den San Blas jaiko omenduetako bat izango da.

Nola jaso duzu San Blas feriako omenaldiaren albistea?

Mundu guztia dago ni baino pozago! Nire senarrak animatu ninduen. Bere errua izan dela esan daiteke... baina tira, jaiaz eta egunaz gozatzen ahaleginduko naiz. Berezia eta polita izango da, hori ziur. Gainera, aurten emakumeak omendu nahi izan dira, eta oso ondo deritzot.

Emakumeen papera baserrietan bereziki gogorra izan da...

Denetarik egitea egokitu zaigu: etxeko gauzak, familia, animaliak, ortua, hilketa... hori dakar etxean geratzeak. Eta tira, iraganeko emakumeek zailago izan dute. Gainera, oso gutxi ikusarazi da beti euren lana.

Nolakoa zen baserriko bizitza gazteak zinetenean?

Ugarte auzoan esnea saltzen nuen nik. Aita gabe geratu ginen 12 urte nituenean eta lagundu beharra zegoen.

Baserria oso gogorra da, baina gozatu daiteke?

Ni oso zoriontsua izan naiz eta naiz. Lan guztiak egiten jarraitzen dut: hilketa, kontserbak... dena. Egongo da horrela izan ezin daitekeela zioen jendea, baina nik asko gozatzen dut guztiarekin. Nire alabak esaten dit ez egiteko, lan asko dakarrela, baina gero jende guztia batzen da jatera! Baina hori da onena, egiten duzuna nola eskertzen dizuten ikustea.

Animaliak dituzue oraindik?

Bai, bi txerri eta oiloak, baina kontsumo propiorako. Behiak kendu genituen. Orain aukera daukagu oporretara joateko! Lehen ez genekien zer zen hori...

Andikon jaio zinen eta bertan jarraitzen duzu. Familiak jarraitzen du baserriko bizitzarekin?

Bai. Etxe berria egin genuen baina auzoan jarraitzen dugu, ama zaintzera gertau nintzen bakarrik geratu ez zedin. Orain bai, familia alboan bizi da. Hurbil jarraitzen dugu, beraz, baina ez dira asko animatzen parte hartzera... nire iloba nagusiak 18 urte ditu eta egon zen garai bat ortuarekin eta oiloekin aritu zena, horrek zekarren lana ikusi zuen arte (barreak).


Bizilagunek estatutuen bidez erabaki ahalko dute etxe turistikoez

Eusko Jaurlaritzak dekretu bat aurkeztu du etxebizitza turistikoen izaera definitzeko eta bete beharreko prozedurak eta baldintzak zehazteko. Segurtasun juridikoa eskaini nahi die alde guztiei.


Atez ateko bilketa, urteberri egunean, goizaldean

Iazko ostiralean bezala bihar ere atez ateko bilketa ez dute gauez egingo biltzaileek. Beraz, organikoaren ontzia 20:00etatik 22:00etara baino beranduago atera ahal izango dute herritarrek (afariak bukatuta). 06:00etan hasiko dira bilketarekin.


Lagun Onakeko jubenilek Gipuzkoako Txapelketako finala jokatuko dute bihar


"Politika batzuk egitearen truke ordaina izatea da arazo larriena"

'El corralito foral' liburuaren egilearen arabera, diktaduran "botere politikoa eta ekonomikoa esku berberetan zegoen" Nafarroan. Gero, eliteek euren aldeko ordezkoak bilatu zituzten.


Santiago Villaresek segituko du alkate

Ekainaren 11n hartu zuen Santiago Villaresek aginte makila eta honenbertzez, bera izanen da bertze lau urtez alkate.


Ama Guadalupekoak Ihosvani Veitia entrenatzaile kubatarra fitxatu du

Ihosvani Veitia entrenatzailea

Ama Guadalupekoa Judo Taldeak Ihosvani Ronaldo Veitia kubatarra fitxatu du entrenatzaile taldea osatzeko. Kubako emakumeen selekzio indartsuaren entrenatzailearen semea da eta Argentinan, Portugalen eta Herrialde Katalanetan lan egin izan du. Taldetik esan dutenez, “erabakia, Daniel Palavecino zuzendari teknikoak diseinatutako handitze planaren barruan kokatzen da. Palavecinoren nahia da Hondarribiko judoken unibertsitate ikasketak eta eliteko kirol jarduera bateragarria egin ahal izatea da, beste autonomi elkarteetara joan behar izan ez dezaten”.

Horren harira, Ama Guadalupekoak Portugal, Sicilia, Genova eta Bulgariako talde batzuekin hitzarmena sinatu du, kirolari eta entrenatzaile trukatzeak egiteko. Horren adibide, hilaren lehen astean Ama Guadalupekoa Nazioarteko Judo Txapelketa jokatzeko etorritako zenbait klubetako judokak herriko kirolariekin batera entrenatu ziren. Ikasturte honetan, besteak beste, Portugalen astebetez eta Bulgariako Silven herrian hamar egunez ariko dira Hondarribiko judo taldeko gazte batzuk.


Gailurraren kontra mobilizatuak

Bi hilabete falta dira G7koen goi bilera iragateko Miarritzen, segurtasun neurri zorrotzen artean. Euskal Herriko 45 eragilek plataforma bat osatu dute kontragailurra antolatzeko.


Nazio Eraikuntza Teknologiak

NET Nazio Eraikuntza Teknologiak behar ditugu. Estatu izan edo ez, jendartearen gehiengoaren interesak kontutan hartuko dituzten teknologiak. Oinarrizkoak edozein estatugintza proiekturi ekiteko, baina baita hori emango ez balitz ere, jendartearen antolaketarako.

Akronimo horretan bilduko liratekeen teknologiek ez dute zertan teknologia «gogorrak» soilik izan behar. Teknologia «bigunak», askotan teknologia bezala kontsideratzen ez ditugunak ere —bertan sar ditzakegu egiteko modu eta metodologiak—.

Arloak ere askotarikoak dira. Jendarteak dituen erronka oinarrizkoenak ukituko lituzkete bereziki: zein azpiegitura teknologiko behar diren, hizkuntza teknologiarekiko estrategiak, hezkuntza sisteman eduki eta teknologien planteamenduak, parte hartze digitalerako tresnak, garapen ekonomikorako ereduari lotutako apustu teknologikoa, garapen aurreratuak eta joeren azterketa, konfidentzialtasuna eta arlo etikoak...

Inpultsoa edo horiek martxan jartzeko grina ere norabide ezberdinetatik etor daiteke. Normalena instituzioek paper garrantzitsu bat izatea litzateke, normaltasunean biziko bagina. Baina hori gertatzen ez bada ere, beste bide batzuk daude. Herrigintzatik abiatutako ekimenek gauza asko martxan jarri edo bideak ireki ditzakete. Profesional mailan, gaur egungo egoerekin bat ez datozenek ere maila berean lagun dezakete teknologia horien ideazio eta ezarpenean.

Nondik hasi ez badakigu, behintzat ikerketa mailan has gaitezen. Hori bai, jada martxan dauden proiektu interesgarriak kontutan hartuta. Akademiak asko dauka esateko, baina apaletan gordeta gelditzen diren proiektuek ez dute errealitatea aldatzen. Horregatik, errealitatean jada lanean ari diren pertsonak behar dira. Bere egunerokotasunean ari diren horien parte hartzea da ziurtatu behar den lehen kontua. Elkar ezagutzea beharrezkoa da horretarako. Ekinbidea goitik-beherakoa izango ez bada, elkar ezagutza eta konfiantza lantzea ezinbestekoa da. Erraza dirudi, baina aproposak diren inguruneak eta jarrerak topatzea ez da hain erraza izaten. Proposamena argia da: marko horren bueltan bil gaitezen, besterik ez bada, elkar ezagutzeko. Egiteko lan asko dagoen arren, gogoa badagoela jakinik, erronka atzeraezina dela buruan.


Bruselak 'urrats positiboak' ikusi ditu Johnsonen 'brexit'erako proposamenean

Hala eta guztiz ere, Junckerrek ohartarazi du "puntu gatazkatsu" batzuk daudela eta datozen egunotan landu beharko dituztela.

Jean-Claude Juncker Europako Batzordeko presidenteak uste du Boris Johnson lehen ministro britainiarraren 'brexit'erako azken proposamenak "urrats positiboak" dituela, Ipar Irlandako mugan kontrolik ez egotea tarteko, baina ohartarazi du "puntu gatazkatsu" batzuk daudela eta datozen egunotan landu beharko dituztela.

Junckerrek Johnsonekin telefonoz hitz egin ostean zabaldutako ohar batean azaldu duenez, "urrats positiboak" eman ditu lehen ministroak, baina Ostiral Santuko Akordioaren eta aduanetako araudiaren arteko "oreka zaila"ren inguruko zalantzak agertu ditu.

"Batzordeak objektiboki aztertuko du orain testua, ezagunak diren gure irizpideen arabera", esan dio Junckerrek Johnsoni.

Europako Batzordeak zabaldu duenaren arabera, Junckerrek txalotu egin du Johnsonek urriaren 17-18ko goi-bilera baino lehenago elkarrizketen bidez aurrera egiteko erakutsi duen "prestutasuna".

Gainera, "araudiaren erabateko parekatzea" bezalako kontuekiko aurrerapausoak ikusi ditu Junckerrek proposamen berrian.

Dena den, Brusela gehien kezkatzen duen kontua da egitasmo berriak ez betetzea Londresek eta Bruselak adostutako eta orain Johnsonek errefusatzen duen babes itunaren helburu guztiak.

"Babes-itunaren helburu guztiak betetzen dituen irtenbide legala behar dugu: muga gogorra saihestea, Iparra-Hegoa lankidetzari eta irlaren ekonomiari eustea, eta Europako merkatu bakarra eta Irlandak bertan duen lekua babestea", azpimarratu dio Junckerrek Johnsoni, Europako Batzordearen arabera.


Giro ederra izan zen Ittur-Ondoko Bazkide Egunean

Ittur-ondo elkarteko bazkideek bere eguna ospatu zuten maiatzaren 4an. Eguraldiak poliki lagundu zuen eta egun ederra izan zuten hainbat ekitaldiez gozatu ahal izateko.

Eguerdi aldean, taldetxo bat elkartu zen kantu zaharrak abesteko karrikan barrena, Malerreka Kantuz ekimenaren baitan. Gustora eta giro ederrean aritu ziren betiko kantuetan.

Ondoren, bazkal aurretik, ohitura eta tradizioa den bezala, herritarren arteko aizkora lehia jokatu zen: Jose Luis Telletxea eta Xabier Mindegia, Jesus eta Miguel Anjel Etxeberria anaiak, eta hirugarren bikotea Jazinto Etxekolanea eta Pello Telletxea.

Bazkaltzeko, bazkideek menu berezia izan zuten, besteak beste, bakailua eta txuleta. Arratsaldean mus txapelketa jokatu zen. Patxi Otxandorena eta Jose Albistur suertatu ziren irabazle.


Biktimek zuhurtziaz eta lasaitasunez hartu dute adierazpena

Demokraziak ETA "garaitu" egin duela azpimarratu dute biktimek. Hala ere, ETAren adierazpenean biktimei erreferentzia egin eta taldearen behin betiko desegitea ez agertzea deitoratu dute.

ETAko biktimak lasaigarri gisa hartu dute taldearen azken adierazpenaren aurrean baina, etorkizunari begira, ez dute zuhurtzia alde batera uzten. Zuzenbide-estatua terrorismoari gailendu zaiola azpimarratzen dute, indarkeria behin betiko baztertzea positiboa dela gaineratuta. Hala ere, ETAri leporatu egiten diote biktimei erreferentziarik ez egitea eta behin betiko desegitea ez iragarri izana.

Irene Villari zangoa moztu zion ETAren lehergailu batek 12 urte zituela. Bere hitzetan, ETAren adierazpena beste urrats bat da, baina terroristengan konfiantzarik ez duela gaineratu du.

32 urteko Villak azpimarratu egin du ETAk ez zuela orain arte behin betiko etenik iragarri eta hori, bere ustez, urrats bat dela.

Testua "patetikoa" da

Francisco Tomas y Valiente ETAk 1996an hildako Auzitegi Konstituzionaleko presidente oiharen lau semeetako batek adierazi duenez, ETAren komunikatua "patetikoa" da, baina indarkeriaren amaiera iragarri izana ontzat jo du.

Tomas y Valienteren hitzetan, adierazpena indarkeriaren eta terroristen "porrotaren" isla da, demokraziaren eta espainiaer guztien garaipena.

"Hau ez da oraindik amaitu"

ETAren adierazpena taldeak bere amaiera "eszenaratzeko" modua dela adierazi duteTomas Caballero ETAk hildako izen bereko UPNko zinegotziaren semeak eta Paz Pietro Udaltzaingoaren lehen buruzagiaren alabak. Hala ere, egoera oraindik ez dela amaitu ohartarazi eta behin betiko amaiera falta dela esan dute: "Gertatutakoaren historia nola idazten duten falta da: horrek asko kezkatzen gaitu".

Horrez gain, zenbait gauza aipatzea faltan bota dituzte, "biktimen mina, eurek egindako epaiketa sumarisimo horren ostean hildako jendearena". Adierazpena berri ona "bizitza barkatzen digutelako", esan dute sarkasmoz.


Herritarrek erabakitako proiektuak emendakin gisa sartu dituzte foru aurrekontuetan

2014ko foru aurrekontuetako 500.000 euro inbertitzeko zazpi proiektu erabaki zituzten duela bi aste Azkoitiko, Azpeitiko, Beizamako, Errezileko eta Zestoako biztanle batzuk, eta aldundiak dagoeneko emendakin gisa sartu ditu aurrekontu orokorretan. Urtea amaitu baino lehen dira onartzekoak. Era berean, prozesuan parte hartu duten herritarretako batzuk bilera egin zuten atzo Gipuzkoako Batzar Nagusietako ordezkariekin. Talde politikoei egitasmoak aurkeztu zizkieten, proiektuak herritarrak erabakitakoak direla «defendatuz».

Martin Garitano diputatu nagusiak, Helena Franco Ogasun eta Finantza diputatuak eta Arantza Ruiz de Larrinaga Herritarren Partaidetzarako zuzendariak herritarrek aurkeztutako zazpi proiektuen berri eman, eta prozesuaren inguruko balorazioa egin zuten herenegun. Ruiz de Larrinagak balorazio «oso positiboa» egin du, besteak beste «demokrazian sakontzeko egitasmoa» izan delakoan. «Emandako urratsekin denok ikasi dugu gauzak beste modu batean egiten, eta elkarren artean beste harreman batzuk saretzen».

Egitasmoaren bidez «kudeaketa publiko gardena» lortzen dela, «herritarrek lehenetsitako beharrei» erantzuten zaiela, eta «herritarren eta erakunde publikoen arteko harremana indartzen» dela nabarmendu du Herritarren Partaidetzarako zuzendariak.

Ogasun eta Finantza diputatu Elena Francoren iritziz, halako proiektu bat hasteak aldez aurretiko «konpromisoa» eskatzen du. «Konpromisoak ezin du itxurazkoa izan, benetako baizik. Emaitza jakin aurretik herritarren iritzia errespetatzeko konpromisoa hartu genuen, erabakia edozein izanda ere. Bestela, emaitzak ikusi ondorenean onartzea erraza da, baina hori ez da zilegi». Horregatik ez dituzte sartu Urola Erdiko zazpi proposamenak aurreproiektuan, «artean ez zirelako ezagutzen». Hala, zatikako zazpi emendakinen bidez sartu dituzte orain. «Aurrekontuari egin ohi zaizkion zuzenketen prozedura bera erabiliko da». Bilduk tramitatu ditu zazpi emendakinak Batzar Nagusietan. «Proiektu horiek aurrekontuen barnean egin daitezen nahi dugu, eta horregatik sutsuki defendatuko ditugu aurrekontuen negoziazioetan».

Garitanok gogoratu du egitasmo pilotua izan dela; hau da, «laborategi bat». Jakinarazi duenez, beraz, aurrera begira aldundiaren asmoa da aurtengo esperientzia baloratu, «hobetu beharrekoa hobetu», eta hurrengo urtean Gipuzkoako beste eskualde batzuetara zabaltzea. «Gipuzkoako Foru Aldundiarentzat benetan garrantzitsua da, herritarrei hitza emateaz gainera, proposamenak egiteko eta erabakiak hartzeko aukera ematea, horixe delako demokrazian sakontzeko bide bakarra».

Proiektuak, hurrengo urterako

Foru Aldundiak duela hainbat hilabete hasi zuen egitasmoa, Urola Erdiko biztanleek erabaki zezaten aldundiak 500.000 euro zertan inbertitu hurrengo urtean. Herriz herri bilerak egin ostean, Azpeitian erabaki zituzten honako zazpi proiektuak: mendietako bidezidorrak txukuntzea (110.000 euro), burujabetza energetikorako plangintza egitea (65.000 euro), haur eta gazteen parte hartze programa osatzea (45.000 euro), oroimen historikoa lantzea (22.000 euro), eskualdeko historia berreskuratzeko plangintza egitea (30.000 euro), baserri bideak konpontzea (150.000 euro), eta Lasao- Zestoako trenbidea egokitzea (78:000 euro).


"Orain daukagun trena moldatu, hobetu eta horrekin berria egin behar dugu!"

Sustrai Erakuntza fundazioak bere Tren Publiko eta Soziala proposamena aurkezten ari da Altsasuko Gure Etxea eraikinean. Fundazioko kide Martin Zelaiak eman dizkigu ari buruzko azalpenak.


Udalak inbertsioen aukerak jendaurrean

Udalak datozen hilabete eta urteetan garatzeko hamaika inbertsio estrategiko landu ditu, azken hilabeteotako parte hartze prozesuaren ondorioz. Datorren asterako hiru bilera deitu dituzte.

Proposamen modura herritarrei aurkeztu zaizkionak hauexek dira: Kiroldegiaren eraberritzea, Idiazabal kalearen antolamendua, igerileku estalia, Etenetako igogailua, Mugikortasuna Arantzubi kalean, estalpea Plazido Muxikan, etxebizitza sozialak, San juan plazaren eraberritzea, Xoxokako plazaren eraberritzea, aparkalekuak eta Oztarango pasagunea.

Hamaika egitasmo horiek xehetasunez aurkeztuko dituzte datorren astean, jendaurreko bileretan. Udalerriaren etorkizunean eragingo duten neurriez hitz egiteko bilerak irekiak dira.

Bilera sorta

Denda Berri:

19:30. Elkartea. Apirilak 18, astelehena.

Xoxoka:

20:00. Auzo elkartea. Apirilak 19, asteartea.

Lekaio:

19:00. Areto nagusia. Apirilak 20, asteazkena.

Apirilaren 21etik aurrera komunikazio kanpaina abiatuko da, bileretan egon ez direnei ere informazio guztia helarazteko helburuarekin.

Azkenik, hamaika aukera horietan artean urnietarrek aukeratzeko modua izango dute. Zehazki, urnietar bakoitzak lehentasunezko hiru inbertsio zehaztu ahal izango ditu apirilaren 25ean hasi eta maiatzaren 11 bitarte luzatuko den parte hartze prozesuan.


Euskal jaia Mairulegorretan

Urte luzez egindako Mairulegorretako jaialdia antolatu du beste behin ere inguruko herritar talde batek. Paraje ezin hobean, irailaren 15ean 11.00etatik aurrera, Uxue Alberdi eta Miren Amuriza bertsolariak arituko dira, Eñaut Elorrieta kantaria, dantzariak eta mitologia kontaketa ikusi ahal izango ditugu Gorbeia mendiaren magalean, Mairulegorretako kobazuloan, hain zuzen.

NON? Mairulegorreta KOBAZULOAN (Gorbeia)

NOIZ? IRAILAren 15ean

INFO+ www.euskarazuian.org


"Sententzia oso garrantzitsua da"

Joan Mari Torrealdaik, Iñaki Uriak, Txema Auzmendik, Martxelo Otamendik eta Xabier Oleagak agerraldia egin dute gaur Martin Ugalde Kultur Parkean. Epaiko bi puntu nabarmendu dituzte, abokatuekin egon ostean: "Batetik, epaiak dio ezin dela hedabide bat itxi eta, bestetik, inkomunikazio garaian epaileen aldetik ez zela nahikoa kontrol izan". Oraindik ez dute erabaki kalte-ordainak eskatu edo ez.

Joan Mari Torrealdai, Iñaki Uria, Txema Auzmendi, Martxelo Otamendi eta Xabier Oleaga Egunkaria-ko auzipetuek azpimarratu dute Espainiako Auzitegi Nazionalak atzo emandako absoluzio epaia "oso garrantzitsua" dela, eta oso pozik agertu dira. "Gaurko agerraldira gure abokatuak ez dira etorri, epaia sakonago aztertu nahi dutelako eta hurrena emango dituzte azalpenak, baina esan digute aipatzeko sententzia oso garrantzitsua dela", adierazi du Oleagak auzipetuen izenean, Torrealdaik adierazpena irakurri ondotik.

Oleagaren arabera, abokatuek sententziako bi puntu nabarmentzen dituzte: "Batetik, epaiak dio legeak nahikoa indar ez duela egunkariak ixteko, ezin dela hedabide bat itxi. Izan ere, printzipio nagusi bat hausten da itxiz gero: adierazpen askatasunaren printzipioa. Bestetik, torturari buruzko hausnarketan sententziak esaten du atxilotuen inkomunikazio garaian epaileen aldetik ez zela nahikoa kontrol izan".

Oraindik ez dute erabaki kalte-ordainak eskatu edo ez. Abokatuak epaia zehatz-mehatz aztertu beharko du aurrenik, auzipetuek jakinarazi dutenez, "baina gaiaren azterketa lehentasunen artean daukate".

"Garaipena izan da"

Andoainen, Martin Ugalde Kultur Parkean egin dute bostek agerraldia, 11:30etik aurrera. Hedabide ugari bildu da, baita Egunkaria-ko langile ohi eta auzipetuen lagun asko ere. Torrealdaik irakurri du adierazpena (hemen); euskaraz lehenik, gazteleraz gero. "Pozik gaude. Pozik daude gure etxeetan, gure familiak. Zama handia geneukan gainean eta arindu egin da. Epaiketa joan den moduan, espero zitekeen emaitza hau". Garaipentzat jo dute sententzia. "Esan dezagun: garaipena da, kontuan hartuta auzi honen jatorriko bultzada politikoan daudenek indar handia daukatela eta ez direla eurenarekin atera, kasu honetan. Aurreko guztia justifikatzeko eta etorkizunera begira euskalgintza soziala kriminalizatzeko jurisprudentziari bide egingo zion epai zigortzailea behar zuten, eta ez dute lortu. Egunkaria birrindu nahi zuten eta lortu zuten, bai, baina lehenengoaren errautsetatik BERRIA sortu zen. Hura bai sekulako garaipena".

Eskerrak eman dizkiote euskal gizarteari, Guardia Zibilak 2003ko otsailaren 20an Egunkaria itxi zuenetik emandako babesagatik.

'Udalbiltza auzia', '18/98' eta 'Egin' gogoan

Auzipetuek garbi dute Egunkaria-ren aurkako auzia politikoa izan dela, baina ez dela bakarra. Gogoan izan dituzte, hala, Udalbiltza auzia -aurki hasiko da epaiketa-, 18/98-koa eta auzi honetako Egin egunkaria -hainbat lagun daude zigortuta eta espetxean-. "Gogoko genuke, antzerako akusazio oinarria daukaten beste kasuetan ere eragin baikorra izango balu epai honek. Bihoakie gure agur zintzoa eta gure elkartasunaren besarkada beroa".


C.D Laudioko jokalariek salatu dute bost hilabeteetan ez dutela kobratu

Laudio futbol klubeko jokalariek bost hilabete daramate kobratu gabe. Hala salatu zuten larunbatean Ellakurin Amorebietaren aurka jokatutako partiduan.

Azaroaren amaieran Arabako Foru Aldundiak klubari zor zion zatia ordaindu zion, 155.000 euro. Gaizka Bergara jokalariaren arabera, baina, ez dute oraindik soldatarik jaso: “Jendea kezkatuta dago, entrenamenduak, gasolina... diru sarrera gabe ezin dugu egin”. Laudio Futbol Klubak urtea amaitu baino lehenago ordainduko ziela esan zien: “Pilota handitzen ari da eta mahai gainean kolpe bat ematea erabaki dugu protestaren bidez”. Klubarekiko fideltasunagatik, ordea, lan berdina egiten jarraitzen dute. Bergararen iritziz, klubak pausoren bat eman beharko luke: “Azalpena ematea garrantzitsua izango da. Gu nekatuta gaude, denbora asko da kobratu gabe. Denok ez dugu futbolaz gain lanik egiten”. Aurrera begira ez dute protestarik aurreikusi. Klubak, momentuz, ez du adierazpenik egin.


Haurreskolako gauzak Torrealdeako egoitza berrira eraman dituzte

Irailaren 4an zabalduko ditu ateak atzera ere Haurreskola zerbitzuak. Torrealdeako lokal berrian izango da. Jolasak, kumak eta gainerako tresneria guztia tokiz aldatzeko eguna izan da gaur Elgetan.

Dezente atzeratu dira azkenean lokala egokitzeko lanak. Hasierako asmoa zen urtarrilerako haurreskola bertan egotea, baina ezinezkoa izan da. Irailaren 4an zabalduko ditu ateak, eta momentuz bost ume daude izena emanda.

Lau ikasturte eman ditu haurreskolak Herri eskolak lagatako gela batean. Txiki gelditu da, eta egoitza berriak Haurreskolen Partzuergoak ezarritako baldintzak beteko ditu. Hamar ume hartzen ahal zituen orain arte. Aurrerantzean 23 hartzeko aukera izango du.


Kuartelik ez hemen ez inon; gastu militarra gastu sozialerako

Azkenengo hiru hamarkadetan lortu ez eta bi egunetan kitatuta, horiexek dira politikarien epeak gakoa borondate kontua denean. Helburua: Loiolako kuartel militarra Urumea ibaiaren alde batetik kentzea, baina bestera aldatzeko. Akordio honen xehetasunetan sartu baino, militarren zereginaz bi hitz erran nahi nituzke. Militarrak Donostian gelditzea beharrezkoa dela nabarmendu du zinegotzi batek baino gehiagok. Espainiako estatuaren enbaxadore direlako ala herritarrontzat betebehar garrantzitsu bat dutelako? Loiola auzoko uholdeetan eta pairatzen dugun osasun krisialdi honetan garbiketa lanetan ikusi ditugu, bai. Lan horiek burutzeko ez al ditugu suhiltzaile eta osasun arloko langile prestatuagoak? Urte osoan zehar maniobra jostaketetan dabiltzan funtzionarioak behar al ditugu? Bilboko portutik atera diren armaz betetako itsasontziak arabiar armadak Yemengo biztanlegoa txikitzeko erabiltzen dira. Bai, halaxe da, Loiolako gazte horien antzera, beste hainbat gazte ere kuarteletan bizi dira munduan zehar. Batzuk Donostian zehar goizetan galtza motxetan korri egitera ateratzen diren antzera, haiek tankean (baliteke piezaren bat gurean ekoiztutakoa izatea) sartu eta gudara doaz. 1936an alderantziz izan zen. Gerra hemen hasten da, eta esango nuke, kuartel txiki batean.

Zaintzan, osasunean, zientzian eta beste arlotan, inoiz baino gehiago, inbertsioa eta baliabideak behar ditugun honetan, oraindik ere Espaniako gastu militarra handitu baino ez da egiten (maiatzean 55 milioi euro ITPrentzat; abuztuan 2.100 milioi euro 348 8×8 tankeren ekoizpen eta erosketarako, estatuko armamentu industria, Andoaingo SAPA barne, salbatu nahian).

Mundu gizatiar batean militarrek lekurik ez dute. Herri txikieneko kuartelak ere mundu honetako guda, errefuxiatu eta bere ondorio latz guztien sarea sendotzen du, gudaren kultura eta makinaria olioztatzen, alegia. Horregatik, gure talde antimilitaristak «kuartelik ez hemen ez inon; gastu militarra gastu sozialerako» exijitzen du.

Alkate jaunak esana du militarrekin zer gertatuko den dagoeneko ez dela bere ardura. Gurea bai, ordea, bai baitakigu gudarik gabeko mundu bat ere hemen hasten dela, gure herritik egin dezakegun desmilitarizazioaren aldeko borrokan. Isiltzen bagara, jai daukagu mundu hau baketzen.