Udalak Meditarreneo itsasoko giza laguntzan hartuko du parte

Ostiralean aurkeztu zuten Getarian (Gipuzkoa), Aita Mari itsasontzia. Hainbat hilabetetako birmoldaketa lanen ondoren, Aita Mari prest dago Mediterraneo itsasora laguntza humanitarioa eskaintzera joateko, May Day Mediterraneo proiektuaren barruan, Itsas Laguntza Humanitarioa elkartearen eskutik. Beasaingo Udalak ere parte hartuko du proiektu horretan: bidaiarako beharrezkoa izango duen erregaia erosteko 15.000 euroko diru laguntza eman baitu.Udalaren esanetan, «Aita Marik, May Day Mediterraneo proiektuan laguntza humanitarioa eskaintzen parte hartuko du. Jatorriko herrialdeetan gertatzen diren gerra, gosete eta biolentzia egoeretatik ihesi, Mediterraneo itsasoa zeharkatzeko ahaleginean dabiltzan pertsonen bizitzak salbatzea da helburua. Itsasontzi honen birmoldatzea eta egokitzea, pertsonen, erakunde solidarioen, enpresen eta euskal administrazioen laguntzari esker gauzatu da, tartean Beasaingo Udalarena».Boluntario EguneanLarunbatean Beasainen egingo den Boluntario Egunean parte hartuko du Itsas Laguntza Humanitarioa elkarteak, eta bertan kokatuko duen postuan elkarteak burutzen duen lanari buruzko informazioa emango die gerturatzen direnei.


Kuadrillen arteko jolasak Aramaioko jaietan

Sei kuadrilla animatu dira aurtengo jokoetan parte hartzera. Gogotsu ekin diote txapelketari eta herritar ugari gerturatu da parte hartzaileak animatzera. Aurten, joko berri batean, errekara jaitsi behar izan dute koloretako harrien bila.


EBk uztailean ekingo dio berriro berreskuratze planaren negoziazioari

Gaurko hitzordua "negoziatzeko lehen aukera" bat izan da, eta "adostasun bat dagoela ikusteko balio izan du, oso positiboa dena", baina "zailtasunak ez dira gutxietsi behar".

Europar Batasuneko (EB) estatuburuek eta gobernuburuek ostiral honetan ez dute akordiorik lortu ekonomia suspertzeko planaren inguruan, koronabirusen pandemiaren ostean; izan ere, espero zen emaitza izan da, baina uztailaren erdialdean Bruselan bigarren goi-bilera bat egin behar dute negoziatzen jarraitzeko.

"EBko herrialdeek konpromisoa hartzeko duten prestasuna agurtzen dut. Erabat konprometituta nago estatu kideekin benetako negoziazioak berehala hastera, eta espero dut goi-bilera fisiko bat izatea uztailaren erdialdean Bruselan", esan du Charles Michel Europako Kontseiluko presidenteak, lau ordu baino iraun ez duen telekonferentzia baten ostean.

Michelek gogorarazi du gaurko hitzordua "negoziatzeko lehen aukera" bat zela, eta esan du balio izan duela "sortzen ari den adostasun bat dagoela ikusteko, eta hori oso positiboa da", baina, aldi berean, "zailtasunak ez gutxiesteko" eskatu du, gai batzuetan ikuspuntu desberdinak daudelako, eta, beraz, negoziazioak aurrera jarraitu beharko du.

Negoziazio-mahaiaren gainean dago Europako Batzordeak (EE) ekonomia suspertzeko plan bilionario baten proposamena, funtsezko bi elementu dituena: 750.000 milioi euroko berreskuratze-funtsa, zor komunaren jaulkipenarekin finantzatua, eta 2021-2027 aldirako Erkidegoko aurrekontua, 1,1 bilioi eurokoa.

"Lehen eztabaida oso positiboa izan da", nabarmendu du Ursula Von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak, eta esan du buruzagiak ados daudela asmo handiko erantzun baten beharrarekin, "elkartasuna, inbertsioak eta erreformak uztartuko dituena", eta askok azpimarratu dute "ahal den guztia egin behar dela udako geldialdia baino lehen akordio bat lortzeko".

Hala ere, Batzordeko presidenteak onartu egin du hainbat gairen inguruan ere desberdintasunak daudela: etorkizuneko aurrekontuaren tamaina orokorra, berreskuratze-funtsaren maileguen eta diru-laguntzen arteko oreka, baliabide berriak, funtsaren dirua banatzeko irizpideak eta aurrekontuaren deskontuak.

Ildo beretik, Michelek zailtasunen zerrendari laguntzak ordaintzeko baldintzak gehitu dizkio, baina bilerak herrialde guztiak "ezohiko erantzuna" behar dela baieztatzeko balio izan duela adierazi du.


Laura Garrido izan da 'Albiste Faktoria'n

Zapatero ahul dela eta EAJ honetaz baliatzen dela esan du.

''Gustatu edo ez, salatzen duguna da Zapateroren ahuleziaz baliatu nahi duela EAJk eta bere interes partikularren bila jardun. Beraz euskaldun guztion interesen bila ez da ari EAJ.

Prezendentea dugu aurreko negoziazioan, enpleguaren politika aktiboen betoa eskatu zuen eta Zapaterok onartu... Zapatero da hemen gertatu den aldaketaren etsaia. Larri dago, ahulezia nabarmena du eta EAJk aprobetxatu egiten du ahulezia hori. Ikusi beharko etorkizunean Lehendakaria nola geratzen den....

Madrilen negoziazioa dago EAJrekin baina mahai gainean dauden gaiek eragina dute hemen eta lehendakariak zerbait esan beharra dauka. ikusiko dugu PSE baztertuta geratzen den edo ez, espero dut hori ez gertatzea eta negoziazio horretan euskaldun guztion interesak ez bakarrik alderdi batenak errespetatzea... hori baita EAJk lehen ere egin duena''.


«Denek dakite drogak legeztatzea dela eraldaketarako aukera bakarra»

Imanol Ordorika arkitekto lekeitiarraren seme eta Antonio Sacristan politikari madrildarraren biloba da. Gurasoen erbesteratzeak ekarri zuen Mexikon jaiotzera eta ezkerreko ideietara.

Imanol Ordorika (Mexiko Hiria, 1958) ikasle mugimenduan militante eta MAS Sozialismorako Mugimenduaren sortzaileetako bat izan zen, 1988ko presidentetzarako kanpainan Cuauhtemoc Cardenasen alde eginez. Azken hori buru zuen PRD Iraultza Demokratikorako Alderdiaren sorreran ere parte hartu zuen 1989an. UNAM Mexikoko Unibertsitate Autonomoan irakasle da 1990etik, eta 2000n PRD alderdia utzi zuen, ezkerreko ideiak ahanzten eta burokrazia aparatu bihurtzen hasia zela esanda. Ordutik, unibertsitatean eta hainbat hedabidek eskainitako plazan ari da lanean.

Ezer onik espero al duzu Peña Nieto presidentearen plan berriaren ondorioz?

Ez. Ez dago aldaketa bakarra ere, eta iragarri dituen neurri ia denak berehalakoan botatakoak dira, ibilbide laburrekoak, kosmetikoak. Mexikon daukagun indarkeria arazoan benetan eragiteko oso aukera gutxi dakarte. Orain artean ez dugu ikusi justizia sistema osoaren eta segurtasun indar publikoen benetako eraldaketarako proposamenik. Justu kontrakoa. Ikasleak atxilotzen ari dira. Hilaren 20ko manifestazioan, esaterako, 11 lagun. Jo, konfiantzako abokaturik gabe galdekatu eta inkomunikatu egin dituzte. Igualako alkateari berari baino akusazio larriagoak egin dizkiete, eta segurtasun handiko espetxeetara aldatu dituzte.

Ikusitakoak ikusita, Ayotzinapako hilketen eta desagertzeen ikerketatik ezer espero al daiteke?

Prokuradoretzak berak desagertutzat dauzka oraindik 43 gazteak, eta justizia sistema egoki batean onartezinak diren gauzak ari dira egiten.

Gazte horiek bizirik buelta daitezkeela uste duzu?

Ezin dugu esperantza galdu hilak direla baieztatu arte. Gure kideak bizirik bueltatzeko erantzukizuna dauka gobernuak, eta bueltatu artean non eta nola eduki dituzten behar bezala argitzekoa ere bai, froga sinesgarriekin. Horrelakorik ezean, ezin dugu onartu —inolaz ere— gazte horiek hilda daudelako bertsioa.

Kasualitatea al da hildako eta desagerrarazitako gazteak eskualde pobretu bateko ikasle kontzientziatuak izatea?

Ez. Lehenik eta behin, joan den mendeko 20ko urteetan sortutako landa eremuetako normaletako —irakasle eskolak dira— ikasleei beti eraso izan diete. 40ko urteetatik hona gobernu guztiak saiatu dira eskola horiek desagerrarazten. Bertako ikasle nekazariak arrazakeriaz eta bazterkeriaz tratatu dituzte. Ikasle horien antolaketa eta ekintza politikoa kriminalizatzen aritu dira beti. Hezkuntza arloan interesak dituzten hedabide eta enpresa taldeek kriminalizazio horretan lagundu egin dute, gainera. Eta gobernua bera ere ez dabil urruti.

Bigarrenik, ikasle antolatuak dira. Beren eskubideak aldarrikatzen dituzte. Arazo bat dira gobernuaren ordezkarientzat, kontrolatzen eta usteltzen zailak direlako. Mexiko honetan, honelako taldeak jomuga bihurtzen dira.

Historia errepikatu egiten da. Zeu zara horren adibide.

Bai, Mexiko autoritarioan ikasleen mugimendua beti izan da bezatzen zaila. Ikasleek beti jokatu dute eraldaketa, kritika eta antolaketa sozial eta politiko independenterako indar gisa. Horri beti zakar erantzun dio gobernuak; sarritan, jazarpen zuzena erabiliz.

Gobernua eta segurtasun indarrak herriaren aurka ari dira?

Bai. Mexikoko gizartea krimen antolatuaren eta gobernuaren indarkeriaren menpe dago. Horren aurka borrokatzen den herritarraren kontra, beste herrialde batzuetan bezala —Txilen eta Iberiar penintsulan, adibidez—, hemen ere infiltratuak erabiltzen dituzte probokatzeko, sor daitezkeen liskarren aitzakian mugimenduei jazarri ahal izateko. Kriminalizazioa ez da diskurtsiboa bakarrik.

Igualakoari esker, Mexikon lehendik dozenaka mila desagertu bazirela jakin du munduak, eta desagertu gehienak migranteak direla. Arazo horren kontzientzia ba al zen lehendik Mexikon bertan?

Mexikon oso garbi dago narkotrafikoaren kontrako gerran gertatutako giza eskubideen urraketaren tamaina. Zifren inguruan ez dago adostasun erabatekoa, baina gobernuak berak 60.000 hildako inguru eta 20.000tik gora desagerrarazi aipatzen ditu. Migranteen aurkako sarraskien eta migranteen eta nekazarien hobien inguruko orain arteko albisteen aldean, orain bada berritasun bat: oso ondo saretutako talde baten aurkako krimena da Ayotzinapakoa. Horrek kontzientzia sozial bati ireki dio bidea. Mexikoko Gobernuak Ayotzinapako ikasle desagerrarazien inguruko azalpenak eman behar ditu, baina baita bertan hil dituzten sei pertsonen eta agertzen hasi diren gorpu eta hezurduren inguruan ere. Guerreroko estatuan, historikoki, beti borrokatu izan dira herri mugimenduak eta nekazariak, eta jazarpenak 50etatik hona dauka historia. Gaur egun gauza bera esan genezake Michuacan, Tamaulipa, Ciudad Juarez eta besteei buruz.

Eta Peña Nietoren gobernuak ez du onartzen huts egindako estatu bateko buru denik.

Ayotzinapako krimenak estatu krimenak dira, zalantzarik gabe. Horrek esan nahi du Mexikon gaur egun indar publikoa ezin dela bereizi krimen antolatutik herrialdeko eremu askotan. Halako eremuotan estatuak ez dauka indarraren monopolio zilegia eta hilketak eta indarkeria eguneroko ogia dira. Botere paraleloak daude, bai, gune askotan, eta gobernuak ezin dio aurre egin eskubide urraketa giroari. Kontrakoa: gobernua egoera erabiltzen ari da manifestarien aurka jotzeko. Horrek estatu krisi oso sakona adierazten du. Horren aurrean egin beharreko aldaketak erabaki behar dira lehenbailehen.

Egungo klase politikoa balekoa al da lan horretarako?

Arazo handienetako bat, hain zuzen ere, sistema politikoaren gainbehera da. Sinesgarritasun eta ekimen falta izugarria daukate Mexikoko alderdiek. Autismo politikoak jota daude denak, beren botere zatiari eusteko kalkuluak egiten. Ez daukate alternatibarik, eta asko eta asko diru zikinarekin kutsatuta daude.

Cuauhtemoc Cardenasek utzi egin du PRD alderdia. Igualako alkatea eta Guerreroko gobernadorea PRDkoak ziren. Zeu ere bertako kide izana zara...

PRD alderdiko parte izan ginen jende askok utzi dugu. 80ko hamarkada amaieran izan genuen alderdi proiektutik ez da ezer geratzen. Burokraziak, barnekoikeriak eta ustelkeriak irentsi du. Ezin da esan ezkerreko alderdia denik. Cardenasek militantziari uko egiteak gainerako alderdien pare utzi du alderdi hori.

Nazioarteak zergatik erreparatu dio orain Mexikori eta ez lehen?

Ez da ahaztu behar Ayotzinapan gertatutakoaren tamaina. 6 lagun hil eta 43 ikasle gazte desagerrarazi dituzte egun bakarrean. Eta Mexikoko Gobernua nazioartean izugarrizko propaganda kanpaina egiten ari zenean etorri da. Kanpaina horren adierazle gorena Time aldizkariaren otsaileko azala da. Kanpainaren mezua zen Peña Nietoren eskutik Mexiko eraldatzen ari zela. Propagandaren eta Igualakoaren artean hainbestekoa da talka, nazioartearen begirada aldatu egin dela.

«Mexiko, jaungoikotik hain urrun eta AEBetatik hain gertu» leloak egun ere badu zentzurik?

Bai. Gizarte justu bat eraikitzeko hain urruti gaude eta, aldi berean, hain gertu droga kontsumorako munduko merkatu handienetik... Merkatu hori nazioartean adostutako debeku politikek sortutakoa da. Mexikok beti aukera politiko atzerakoienen alde egiten du, eta horiek dira lotuen daudenak ustelkeriarekin eta giza eskubideen urraketekin. Ez da zalantzarik AEBko Administrazioak hor eragina baduela. Garai bateko alkoholaren debekuarekin bezala, izugarrizko dirutzak ari dira egiten batzuk, Mexikoko eta AEBetako administrazioaren eta talde ekonomiko handienen babesarekin. Ez dute drogak legeztatu eta arautzerik nahi. Eta denek dakite hori dela dauzkagun indarkeria eta krimen antolatua gainditzeko, benetako eraldaketarako aukera bakarra.


Arraiz zigortzeko prozedura abian jarri du Legebiltzarrak

Gertaera urriaren 3an izan zen, Legebiltzarreko kontrolerako saioan. Borja Semper PPko legebiltzarkideak EH Bilduko eserlekuetatik "faxista" deitu ziotela salatu zuen.

Hasier Arraiz EH Bilduko legebiltzarkidea zigortzeko prozesua abian jartzea erabaki du Eusko Legebiltzarreko Presidentetzak. Arraizek "faxista" deitu zion Borja Semper PPko legebiltzarkideari. Aurretik, Presidentetzak gertatutakoa jendaurrean azaltzeko aukera eman dio Arraizi.

Erabakia Bakartxo Tejeria Eusko Legebiltzarreko presidenteak hartu du, erakundeko gobernurako organoak egindako bileran.

Iragan asteartean, Legebiltzarrak ikerketa bat abian jarri zuen Borja Semperri faxista EH Bilduko zein parlamentarik deitu zion jakin eta zigortzeko prozedura abian jartzeko.

PPk Hasier Arraiz izan zela esan zuen hasiera-hasieratik, eta Arraizek egindakoa onartu zuen igandean Gara egunkarian idatzitako artikulu batean. Arraizek "Legebiltzarrean gorde beharreko begirunea" falta izan zitzaiola esan zuen Borja Semperri "faxista" deitu zionean, eta egindakoaren "erantzukizun osoa" bere gain hartu zuen.

Gertaera urriaren 3an izan zen, Legebiltzarreko kontrolerako saioan. Borja Semper PPko legebiltzarkideak EH Bilduko eserlekuetatik "faxista" deitu ziotela salatu zuen. Ondoren, Bakartxo Tejeria (EAJ) Legebiltzarreko presidenteari zeozer egiteko eskatu zion, baina Tejeriak ez zuen ezer egin, ezer gertatu ez zela argudiatuta.

Egun horretan bertan, PPk kexa bat aurkeztu zuen Tejeriaren jarrera salatzeko, eta Arraizen kontrako zigor-prozedura hasteko eskatu zuen.

Arau-hauste arina

Arraizek egindakoa onartu ondoren, hurrengo pausoa zigortze prozedura abian jartzea da, gaur egin bezala.

Arau-hauste arina denez, Legebiltzarreko araudiak prozedura sinplea aplikatzeko aukera ematen du. Prozedura hori zigortuaren jendaurreko audientziarekin hasten da.


Urtea hasteko manifestazioa

Etxebizitza eskubidea aldarrikatzeko, urtea manifestazio batekin hasteko deia egin du Urrunegik; urtarrilaren 1ean, gaueko 01:00ean Plazatik.


Lapurdira doa Indamendi igandean

Santelmoak pasa dira, eta berriro kirola egiteari ekin behar diogu. Horretarako, egun osoko irteera bat proposatzen dizuegu. Datorren igandean, Maiatzak 12, Lapurdira goaz.

Ainhoa herritik abiatuta, Erebil (580m), Atxulegi bezala ezagutzen den Soporro (616m), garaiera handiena duen Bizkailuze edo Bizkarluze (702m) eta Gorospil (694m) mendietatik zehar Dantxarinearaino doan ibilbidea egingo dugu. Nafarroa eta Lapurdiren muga egiten duen mendilerro honek interes handiko txokoak ditu. Belarrez estalitako bide honek, begirada jeitsi gabe, denak ikusi eta bertako ikuzpegi zabalaz gozatzen lagunduko digu.

Txango honek 15.5 kilometro eta 600 metroko desnibela du, eta egiteko bost ordu beharko ditugu. Autobusa Txomin Agirreko geltokitik 7:30ean aterako da, ohi bezala, eta bere prezioa 13€ helduentzat eta 7€ umeentzat izango da. Animatzen zaretenok goiko estankoan (943 860 357) izena eman behar duzue ostiral eguerdia baino lehen.


Bazkideek babesa eman diote Urrutiari aurrekontuak onartuta

2,5 milioi euroko superabita izan zuen Athleticek iazko denboraldian. Denboraldi honetarako aurreikusitako superabita 42,8 milioikoa da. Bazkideen kuotek ez dute igoerarik jasango.

Athleticeko bazkideek klubak aurkeztutako aurrekontuak onartu dituzte Euskalduna Jauregian egin den Bazkideen Ohiko Batzarrean. 2011-2012 denboraldian, 2,5 milioi euroko superabita izan du Athleticek, eta 2012-2013 denboraldirako aurrekontuak, 42,8 milioiko superabita du aurreikusita.

Batzarra Euskalduna Jauregian egin da, eta 19:30ean hasi da 375 bazkide konpromisario aurkeztuta. Iazko aurrekontua onartzeko (2011-2012 denboraldia), 511 bazkidek baiezkoa eman dute, 56ek ezezkoa, 17k zuriz bozkatu dute, eta 9 boto balio gabeak izan dira. Denboraldi honetako aurrekontuaren bozketaren emaitzak, honakoak izan dira: 508 boto alde, 59 boto kontra, 21 boto zuriz eta 5 boto baloi gabeak izan dira.

Bazkideen kuotak izoztuta geratuko dira. Iragan denboraldiko prezioak mantenduko dira bazkideen kuotetean.

Josu Urrutiak argi utzi du Mediaproren aurkako salaketa jarrita dagoela, eta aurrera doala. Mediaprok 11,4 milioi zor dizkio Athletici izako telebista eskubideekin.

2011-2012 denboraldiko aurrekontuaren onarpena:

Alde: 511 boto

Kontra: 66 boto

Zuriz: 17 boto

Balio gabeak: 9 boto

2012-2013 denboraldiko aurrekontuaren onarpena:

Alde: 508 boto

Kontra: 59 boto

Zuriz: 21 boto

Balio gabeak: 5 boto


Jaurlaritzak 5 urteko epea jarri du krisiaren aurreko egoera ekonomikora itzultzeko

2025erako langabezia tasa % 10etik behera egotea jarri du helburu gisa, hau da, pandemiaren aurretik zegoen mailara jaistea.

Eusko Jaurlaritzak 2025ean langabezia-tasa % 10etik behera egotea jarri du helburu gisa, bost urtean COVID-19aren pandemiak sortutako krisiaren ondorioak iraultzeko.

Hala jakinarazi du Josu Erkoreka Eusko Jaurlaritzaren bozeramaileak Gobernu Kontseiluaren bileraren ostean, Ingurumenaren Mundu Mailako Egunaren harira Meatzaldea Ekoetxea Ingurumen Interpretazio Zentroan emandako prentsaurrekoan.

Erkorekak esan duenez, pandemiak eragindako krisiak "garrantzi handiko" egitasmo bat beharko du, datorren legegintzaldi osoan aurrera eraman beharko litzatekeena.

Eusko Jaurlaritzaren estrategia ekonomiko berriak 2025. urtea izango du jomugan, ordurako langabezia % 10etik behera egotea jarri baitu helburu, hau da, koronabirusaren pandemia hasi baino lehen zegoen mailan.

Zentzu horretan, Erkorekaren esanetan, "oso garrantzitsua" da Espainiako Gobernuak datorren ekainaren 19an Europako Batasunak onartuko duen ekonomia suspertzeko laguntza eta neurri sortaren "kudeaketa bateratua" egiteko hartu duen konpromisoa.


Bainu-leku ederra Sagar-errekan

Udako egun beroetan, eguzkiak gogor jo eta termometroak gora egiten duenean, gustora hartzen da bainua, dela igerilekuan, dela bainu-leku naturaletan. Inguruko herri batzuk badituzte bainuleku ezagunak: Oñatik Usakoko presa, Bergarak Aingeruzarkoa, Osintxuk depositua... eta guk Sagar errekako potzua.

Askok ezagutuko dute, beste askok ez. Sagar errekako bidean gora, Ospitaleko edo Kukupeko iturria esaten zaiona pasatu eta metro batzuk aurrerago, soka bat ageri da errepide ondoko hesiari lotuta, potzurainoko aldapa handia jeisten laguntzeko jarrita dagoen soka, hain zuzen. Aldapa handia dago baina bide osoan zehar dago laguntza-soka jarrita. Behean potzua dago, edo hobeto esateko, bi potzu daude: lehenengo potzua da sakonena eta aproposena bainatzeko – 1,70 metro inguruko sakonera du -, bigarrenak, goraxeago dagoenak, ez du sakonera handirik, baina urjauzi koxkor bat du eta aproposa da azpian jarri eta ura burutik behera hartzeko.

Potzuaren ondoan egurrezko bi palet daude, egokiak bainua hartzeko momentuan erropak aldatu eta abarrak egitea erosoagoa izan dadin. Zaborrak botatzeko poltsatxoa ere badago, zutik jarrita dagoen beste palet batetik zintzilik. Gainerakoan zuhaitzak eta errekazuloan ohikoa den landareria dago. Ura fresko xamara dator baina leku ederra da, paregabea bainua hartzeko.

Garai bateko aisi-lekua

Aspalditik bainatzen da jendea potzu horretan. Hirurogei urte pasatxo dituen herritar batek kontatu digu:"orain berrogei urte ohitura handia genuen bertara joateko. Beheraxeago bolatokia ere bazegoen, santanderinoen bolatokia esaten geniona, beraiek egindakoa zelako. Haren ondoan jateko egokitutako lekua ere bazegoen, egurrezko mahai eta guzti. Lagunarteak eta familiak joaten ziren hara egunpasa, eta ezkutuan ibili nahi zuten bikoteak ere bai. Gero, autopistako lanak hasi zirenean, jendeak joateari laga zion eta dena sasiak hartu zuen".

Orain dela hiru-lau urte, Gaztetxearen bueltako gazte batzuek potzuaren berri jakin zuten eta bertarainoko bidea zabaldu zutela kontatu digu gazte batek. "Lagun talde bat batu eta potzurainoko bidea garbitu genuen. Pare bat arbola ere bota genituen potzuaren ondoan jarleku eta pasaleku moduan erabiltzeko. Gero, Sagar erreka ingurura joateko ohitura duten beste gazte batzuek jarri zuten soka bertaraino".


Bi kaleratze «bidegabe» salatu ditu KSB Itur-eko langileen batzordeak

Horren atzean, zuzendaritzaren «mendeku eta mehatxu izaera» dago ELA, LAB eta UGTko ordezkarien ustez. Astelehenean lan uztea eta manifestazioa egingo dituzte, enpresatik udaletxera.

KSB Itur-eko langileen batzordea osatzen duten ELA, LAB eta UGT sindikatuek «gizatasun gabeko» enpresak egindako kaleratzeak salatu ditu. ELAko Iñigo Aizpuruak, Xabier Maizek zein Aitor Salaberriak eta UGTko Iñigo Zubizarretak agerraldia egin zuten asteazkenean ELAk Zarautzen duen egoitzan—LABeko ordezkari Iñigo Zubizarretak ezin izan zuen bertaratu—, eta nabarmendu zuten «denbora asko» daramatela «zuzendaritzaren alde bakarreko erabakiak» jasaten, eta orain bi langile kaleratu dituztela, «arazo estrukturalak» argudiatuz. Hain arabera, ez dira «nolanahiko» kaleratzeak izan, baizik eta, «printzipio eta balore guztiak hautsiz, mendeku gosez eta mehatxu izaera garbia» dutela. Kaleratuak 12-13 urte inguru zeramatzaten lanean enpresan eta zarauztarrak dira biak. Jakinarazi zuten kalte ordainak ordaintzeko prest agertu dela enpresa, baina ez dituztela onartuko «halako kaleratze traumatikorik».

Jakinarazi zuten zuzendaritzak «alde bakarrez» martxan jarri nahi izan zituela malgutasun neurri batzuk. «Dirudienez, lan karga gutxiago zegoen eta langileei ordu gutxiago egiteko esan zuen. Guk esan genion lau-bost urte daramatzagula soldatak izoztuta eta hitzarmenik gabe, eta beraz, legeak esaten duena bete behar zuela. Proposamenak egin genizkion, baina erabakia hartu zuen».

Salaketa jarri zuten orduan, eta langile batzordearen aldeko epaia eman zuen epaileak. Horren aurrean, zuzendaritzak neurriak hartuko zituela esan zien langile batzordeko kideei. «Norbaitek sufrituko zuela», alegia. Horregatik, «bi kaleratze bidegabe» horien atzean «mendekua» dagoela esan zuten. Hala, zuzendaritzari jakinarazi diote ez dituztela «inondik inora» onartuko bi kaleratzeak eta prest daudela alternatibak landu zein irtenbideak aurkitzera, baina aurrez kaleratuak ber hartu beharko dituela.

Ezezkoa erantzun die zuzendaritzak: «Kaleratuak kalera eta ondoren hitz egiteko prest egongo zela esan zigun». Hala, bi langileak «modu traumatikoan» kaleratu dituela salatu zuten. «KSB Itur multinazional bat da, eta plan bat bazegoen pertsonal gastuak murrizteko. Murrizketa horiek, ordea, modu ez traumatikoan egingo zirela esan ziguten, prejubilatuekin adostuta, baja boluntarioak kontuan izanda, eta abar». Horrez gain, enpresa batzordekoekin adostuko zutela esan zieten. «Ez digu aukerarik eman gauzak hitz egiteko. Guk proposamenak baditugu, baina ez gaituzte ezta entzun ere egin».

Mobilizazioak

KSB Itur Zarauzko enpresa handienetariko bat da, eta egun 265 langile inguru ditu. Duela lau urte erabaki zuten «gure produktuak kendu eta multinazionalekoak sartzeko». Fakturazioa «oso ona» dela diote, baina bertan lan gutxiago dagoela. «Arazo estrukturalak» egon badaude, eta horregatik, kaleratze gehiago egon daitezkeela diote.

Ez dute «inondik inora» halakorik onartuko halako jokabiderik, eta mobilizazioak antolatu dituzte. Lehenbizikoa astelehenean egingo dute. Bi orduz lan uztea egin, eta manifestazio bat abiatu enpresatik udaletxe parera. «Alde batetik, gure lanpostuak defendatzeko, kaleratuei elkartasuna adierazteko eta horiek ber hartzeko eskatzeko; eta bestetik, enpresari langileekiko eta bere ordezkariekiko errespetuzko jarrera aldaketa exijituko dugu». 11:00etan abiatuko dute mannifestazioa enpresatik.


Greba mugagabean segitzen dute Tecmaneko langileek

LAB sindikatuak deituta, auto-karabana egin dute Tecman enpresako langileek, tartean Soraluzetik ere pasatuz. Uda aurretik hasitako greba mugagabearekin segitzen dute, «hitzarmen duin baten alde».

Auto-karabanak geldiunea egin du Plaza Zaharrean eta bertan grebaren berri ematen duten eskuorriak jaurti dituzte eta pankarta ipini dute anbulatorio aurrean.

Izan ere, Tecman enpresa eskualdeko ospitalearen eta anbulatorioen mantenuaz arduratzen da.


Gaur bide gogor bati ekin diot, zoritxarrez. Erbesterako bideari


130 lagunentzako herri afaria bihar

Txosna gunea ireki eta ordu gutxira ospatuko da Herrirak antolaturiko herri-afaria, bihar 20:30etatik aurrera. Askatasuna plazan, aipatu moduan. Otordurako txartelik ordea ez da salduko aurrez, antolatzaileek berri eman dutenez. 130 lagunentzako lekua egongo da biharko herri-afarian. Beraz, txosna gunera gerturatzen diren lehen 130 lagunek afaldu ahal izango dute. 15 euroren truke, menu hau dastatu ahal izango da: pasta entsalada, arrain pastela, saiheskia letxugaz lagundurik, izozkia eta kafea.

Kantu-zikiro-jana larunbatean

Biharko herri afaria ez da jaiotan, Askatasuna plazan burutuko den otordu bakarra izango. Larunbaterako, kantu-zikiro-jana antolatu baitute. Lehenik, kantu-jira ospatuko da Kaxkoan, Kuxkuxtu txarangako kideen laguntzarekin. Eta ondoren, bazkaritarako bilduko dira Askatasuna plazan. Zikiro-jana egingo da txosnetan, 14:30etatik aurrera.


Etxerat: «Bizi garen garai berria ez da islatu espetxe politikan»

Etxerat-ek presoen eta senideen egoeraren azken sei hilabeteko balantzea egingo du bihar Tolosan, ezohiko batzarreanPresoen sakabanaketa, bakartze eta «bizi guztiko zigorrak» salatu ditu elkarteak

«Euskal Herrian bizi den garai politiko berria ez da islatu euskal presoei aplikatzen zaien espetxe politikan». Horixe da Etxerat elkarteak euskal presoek duten egoeraren inguruan atera duen ondorio nagusia. Euskal errepresaliatu politikoen senide eta lagunen elkarteak ezohiko batzarra egingo du bihar Tolosan (Gipuzkoa), eta bertan, indarrean dagoen «salbuespeneko espetxe politikaren» isla diren zenbait datu jasotzen dituen txostena ere aurkeztuko du, urte erdiko balantzea egiteaz gain. Izan ere, elkarteak dio azken hilabeteotan «malgutu» beharrean «gogortu» egin dela espetxe politika. Hala, presoen eskubideak errespetatuak izan daitezen, euskal gizarteari deia egin dio «esfortzua bikoiztu» eta indarrak batzeko.

Sakabanaketa

634 preso daude 88 espetxetan sakabanatuta: Euskal Herrian zortzi preso daude lau kartzelatan; Espainian, 470 preso sakabanatuta daude 47 espetxetan; eta Frantzian, 139 preso 31 espetxetan. Horiekin batera, Euskal Herrian 11 presok espetxeratze arindua dute gaixo daudelako, eta Italian ere egoera berean dago beste bat. Ingalaterra, Ipar Irlanda, Portugal eta Mexikoko espetxeetan euskal preso bana dago, eta Frantzian bi preso daude konfinatuta. Sakabanaketa politikaren ondorioz, preso gehienak Euskal Herritik 700 eta 1.000 kilometrora daude: 40 preso daude etxetik 1.000 kilometro baino gehiagora, 250 preso Euskal Herritik 700 eta 1.000 kilometro bitartera, 240 espetxeratuta daude 500 eta 700 kilometro bitartera eta 178 preso daude 400 kilometrora. Euskal Herrian soilik 19 preso daude.

Ondorioak senideengan

Espetxe politikak presoen senide eta lagunengan dituen ondorio latzen berri eman du Etxerat-ek: besteak beste, salatu du ez dietela jakinarazten euren hurkoak espetxetik aldatuak izango direla, eta bisitetan, maiz, polizia zakurrekin miatzen dituztela. Sakabanaketak ekartzen dien gastu ekonomikoa ere handia da: hilero 400 eta 600 euro artean gertu dauden espetxeetara bidaiatzeko, eta 1.300 euro inguru urrunago joateko. Urte hasieratik, gainera, hemeretzi senide eta lagunek izan dituzte istripuak joan-etorrietan.

Bakartzeak eta erasoak

Euskal presoei maiz ezartzen dieten zigorra da bakartzea. Etxerat-ek dioenez, presoarengan ondorio «latzak» izan ditzake neurri horrek. Une honetan Euskal Herrian Txus Martin eta Leire Martinez daude bakartuak( Zaballako espetxean); Espainian, Egoitz Garmendia (Alcala) eta Oihane Bakedano (Jaen); eta Frantzian, Julen Eizagirre eta Marian Aramendi (Joux la Ville), Jean Marie Saint Pee (Mont de Marsan), Ibai Peña (Muret Seysses), Mikel Almandoz (Tarascon) eta Juan Carlos Estevez (Toulon). Horrez gain, urtarrilaz geroztik sei euskal presok erasoak jasan dituztela salatu du Etxerat-ek.

Bizi guztiko espetxea

Espainia eta Frantziako gobernuek «bizi guztiko espetxe zigorrak» ezartzen dizkiete euskal presoei, Etxerat-ek dioenez. Egun, 95 presok hogei urtetik gorako espetxealdiak beteta dauzkate, 29 presok 25 urte baino gehiago daramatzate kartzelan, eta 20 eta 28 urte artean espetxean dauden preso gehienak 700 kilometrora baino gehiagora daude. Horri gehitu behar zaizkio espetxe zigorrak luzatzen dituen 197/2006 doktrina edo Parot doktrina ezarri dieten presoen kasuak: urtarriletik hona, hamar presori aplikatu diete doktrina hori. 2006an abian jarri zenetik, berriz, 80 presori ezarri diete Parot doktrina, eta gaur-gaurkoz oraindik hemezortzi preso daude Auzitegi Konstituzionalaren ebazpenaren zain. Bestalde, Etxerat-ek gogorarazi du 169 presok zigorraren bi herenak edo hiru laurdenak beteta dauzkatela eta, hortaz, baldintzapean aske beharko luketela.

Espetxea eta osasuna

Egun hamalau euskal presok dituzte gaixotasun larri eta sendaezinak: Josetxo Arizkuren Ruiz, Txus Martin, Gotzone Lopez de Luzuriaga, Iñaki Etxeberria, Jesus Maria Mendinueta, Jose Angel Biguri, Iñaki Erro, Jose Miguel Etxeandia, Isidro Garalde, Aitzol Gogorza, Jose Ramon Lopez de Abetxuko, Josu Uribetxeberria eta Garikoitz Arruartek. Etxerat-ek nabarmendu du horien artean bereziki «larria» dela Txus Martin basauriarraren osasun egoera, eta ohartarazi du azken hilabeteetan okerrera egin duela. Gaixorik dauden presoen egoera larria den arren, hamalau presoetatik lau bakarrik daude Euskal Herrian.

Borrokaldiak

Jasaten dituzten «muturreko egoeren ondorioz», askotan borrokaldiak egin behar izaten dituzte euskal presoek, tartean, gose grebak. Aurten, zazpi presok egin dute gose greba: Itziar Morenok eta Oihana Garmendiak (Dijon), Ibon Goieaskoetxeak eta Borja Gutierrezek (Villepinte), Naia Lacroixek eta Zuhaitz Errastik (Gradignan) eta Eneko Goieaskoetxeak (Belmarsh). Baraualdiak eta itxialdiak ere maiz egiten dituzte euskal presoek.

Iheslari eta deportatuak

Euskal Herritik milaka kilometrotara eta «muturreko egoeratan» bizi dira ehunka iheslari, bereziki Hego eta Erdialdeko Amerikan, Etxerat-ek dioenez. Aurten bi iheslari hil dira erbestean: Jose Mari Aldasoro eta Luxiano Eizagirre Mariscal.

Gertakari nagusiak

Urte hasieratik hainbat ekitaldi egin dira presoen eskubideen alde: Frantziako Parlamentuak presoen gerturatzearen inguruan egindako adierazpena, kultura arloko 500 lagunek Madrilen egindako adierazpena eta Etxerat-ek Nafarroako eta EAEko arartekoekin eta Ipar Irlandako biktimen elkarteko komisarioarekin izan dituen bilerak.


San Migelak hasiko dira gaur Angiozarren

Danborradak irekiko ditu jaiak, 19:00etan, etxafuego jaurtiketa, kanpaien errepika eta ikurriña jaso eta gero. Domekara bitartean askotariko ekintzak egongo dira.

19:30ean, ohiko patata tortilla lehiaketa egingo da eta gauean auzoko afaria, norberak eramandakoarekin. Gauean, berriz, 22:00etan, VI. Angiozar Hiria Torneoko finalak jokatuko dira eta 23:00etan, erromeria egongo da.

Zapatuan, DJ Oihanen alaituko du gaua

Bihar, zapatua, 11:00etan meza nagusia egongo da eta bertan San Joxepe abesbatzako kideek abestuko dute. 13:00etan, buruhandiak egongo dira txikienendako eta 14:30ean, sardina jana herrikoia egongo da. Horren ondoren jolasak egongo dira 17:30etik aurrera.

19:30ean, briska txapelketa jokatuko da Pagomendi elkartean. Gainera, bokatak eskuratzeko aukera eskainiko du, 22:00etan egongo den argi-jaiarekin lasai jarraitu ahal izateko. Horren ondoren, DJ Oihanek jarriko du musika.

Domekan goiangerua zeruratuko dute

Domekako egitaraua 11:00etan hasiko da mezarekin, eta ondoren, Angiozarko trikitilariek diana joko dute. 16:00etan, puzgarriak egongo dira, 17:00etan mus txapelketa eta 19:00etan, txokolatada. Jaiei amaiera emateko. San Migel goiangerua zeruratuko dute urtero bezala. 20:00etan izango da hori, plazan.


Batukada feminista ikastaroa hasi da Beasainen

BEASAIN // Bihar, Igartzako jauregian, 17:30etik 19:30era izango da Batukada Feministaren ikastaroko bigarren saioa; ekainera bitartean, zazpi saio egingo dituzte. Ainara Sabasketa Alberdi eta Arantxa Vicedo Rubio dira irakasleak. Izen ematea, 943 08 76 63 telefonoan edo berdintasun@beasain. eus helbidean.


Infantil mailako futbol taldea sortu dute

Antzuola Kirol Elkarteak futbol talde berria osatu du, infantil mailakoa, hain justu. Zortzi jokalarik jokatuko dute maila horretako partiduetan, F-8 deritzon liga da eta.

Aurreko astean hasi zuten denboraldia infantil mailako mutikoek.

Lehenengo fasean, sei taldek jardungo dute elkarren aurka: Antzuolak, Bergarak, Urkik eta Almeneko hiru taldek.

Jon Ander Castro eta Endika Iturbe izango dira talde berriko entrenatzaileak. Jokalariak, berriz, honakoak: Julian Ramirez de Okariz, Xabi Arantzeta, Ibai Zabalo, Aimar Igarza, Gorka Etxezarreta, Maikel Martin, Jon Iturbe, Ander Iturbe, Aitor Laskurain, Mikel Lizarazu, Imanol Clemente, Hodei Zenitagoia elgetarra eta Josu Irizar bergararra.


Autopista elektrikoaren inguruan

Dirudienez, autopista elektrikoa egiteko asmoak aurrera doaz, nahiz eta jendea oso kezkatuta egon. Eta afektatutako udalen aurkako posturari muzin eginez. Hurrengo urratsa nondik pasako den zehaztea izanen da. Proiektuaren kontra kontzentrazioa egin zen ekainaren 23ko goizean.


Sondika, musikaz blai

Kaleak musikaz eta erritmoz beteko dira asteburu honetan Sondikan, izan ere, barikuan eta zapatuan bigarren aldiz egingo da Sondika Musika jaialdia.

Hala, bihar, maiatzaren 26an, Olagüe abesbatza taldea eta Txuma Olagüe abesbatza kalejiran irtengo dira arratsaldeko 8etan Goiri Erdikoa plazatik. Zapatuan, maiatzaren 27an, hainbat kontzertu egongo dira arratsaldean zein gauean. Kontzertuak aldi berean eskainiko dira. Ibon Merinok arratsaldeko 8etan joko du Geltoki tabernaren ondoan; Broken Izotz taldeak, Amets tabernaren ondoan; eta Sin Subvención taldeak, Aterpe Berria eta Gastañaga tabernen ondoan. La West Bluegrass Band-ek gaueko 9etan emango du kontzertua Atarrabi tabernaren ondoan; eta Missisipi Queen taldeak, Iturrigane kalean. Band Pop-Rock con Gorka Naste Cris tabernaren ondoan arituko da gaueko 10etan; Pascual, Batzokiaren ondoan; Mike Hamer, Tindaya tabernaren ondoan; eta Dani Merino eta Josu Aginaga, Goiri kalean.


Iruñeko mugikortasun eredua

Joan den igandean Margarita Alfaro, 75 urtetako emakumea, Gipuzkoa Etorbideko oinezkoen pasabidean hil egin zen kotxe batek harrapatuta. Asteburu horretan ere, beste bi emakumek kotxe harrapaketak jasan zituzten Bigarren Zabalgunean.

Abuztukoak izan ziren harrapaketen heriotzen inguruko azken berriak, hain zuzen ere Iruñean urtero hiru pertsonek bizia galtzen dutelako kotxeen bortizkeriak eraginda. Baina ez dira hauek zenbaki bakarrak, bataz bestez hogei pertsonek behin betiko ondorioak jasaten dituztelako kotxeek eragindako kalteengatik.

Ez da publikoki zenbaki hauez hitz egiten baina Iruñeko mugikortasun sistemaren huts egitearen adierazgarri argia dira. Lotsarik gabe izendatzen hasi beharko genuke errealitate hau, hala egiten ez badugu azkenean pentsatu dezakegulako “normala” eta “arrunta” dela horrelako istripu eta heriotzak gertatzea. Eta ez da horrela. Inor ez litzateke hil behar hirian kotxeen abiadura dela eta.

Kotxeak eta ez oinezkoak dira gaur egun hirietako mugikortasunaren protagonista. Kotxe pribatuak du lehentasuna eta haren abiadura, espazioaren okupazioa, kutsadura eta bortizkeria dira zabaldu diren baloreak. Honek hiri eredu jasangaitza eta bidegabea sortzen du. Honen aurka lan egiten ez duenak hiri eredu horren alde lan egiten du. Hor dago koxka!


COVID-19: Gipuzkoako joeratik salbu dago, oraingoz, Bidasoa

Atzo, Bidasoan COVID-19 kasuek gora egin zuten, baina era apalean: Irunen bederatzi infektatu gehiago atzeman zituzten, eta bi Hondarribian. Antza, Bidasoa Gipuzkoan bizi den positiboen zurrunbilotik at dago.

Azken hamalau egunetako 100.000 biztanleko tasari erreparatuta, Irunen pixka bat jaitsi egin zen atzoko datua astelehenekoarekin alderatuta, 382,31tik 378,97ra; Hondarribian, berriz, apur bat gora joan da tasa hori, 307,02tik 312,92ra. Dena dela, Gipuzkoako joeratik urrun daude datu horiek, altuak izan arren, ez daudelako eremu gorritik (500dik gora kasu) hurbil. Herrialdeko batez bestekoa 533,61ra iritsi da.

Osasun Sailak gaur eman ditu datu horiek, txosten bidez. Beheko estekan klik egin eta osotasunean jasotzeko aukera dago.

Osasun Sailaren txostena, koronabirusaren garapenaren gainekoa (2020-10-21, PDF artxiboa da).


Mikel Llorentek ez du jarraituko lehen taldeko entrenatzaile bezala

Llorente larunbatean, garaipenaren ondoren zaleei eskerrak emanez

Ligako azken partidan mailari eustea lortu eta gero, HITZAri elkarrizketa eskaini dio Mikel Llorente Hondarribia Futbol Elkarteko (HFE) lehen taldeko entrenatzaileak eta bertan jakinarazi du datorren urtean ez duela taldea entrenatzen jarraituko. “Uste dut niretzat eta elkartearentzat erabaki onena dela”, esan du. Bihar hondarribia.hitza.info webgunean azalduko den elkarrizketan ematen ditu Llorentek bere erabakiaren arrazoiak.

Jokalariei eskerrak eman die Llorentek, “nirekin izan duten errespetuagatik”, eta zaleei ere: “bereziki urte osoan taldearekin egon direnei, horiei batez ere, baina baita ere larunbatean Hondartzako harmailak bete zituztenei”. Mila lagun inguru hurbildu ziren larunbatean Hondartza futbol zelaira, Hondarribiak Vasconiaren kontra jokatu zuen partida erabakiorran herriko taldea animatzera.

Hondarribiko futboleko lehen taldeko entrenatzaileak joan den astean hartu zuen taldea uzteko erabakia eta ostegunean futbol elkarteko arduradunei jakinarazi zien. Esan zien mila galduz gero jarraituko zuela, baina, garaipena lortu eta taldeak Ohorezko Mailan jarraituko balu, gertatu zen bezala, postua utziko zuela. Jokalariek, partida irabazi eta gero jakin zuten entrenatzailearen ahotik bere erabakiaren berri.

Futbol elkartean organigrama teknikoa moldatu beharko dute heldu den denboraldiari begira baina litekeena da Mikel Llorentek beheko mailetako talderen batean entrenatzen hastea. Hala onartu du berak bihar Hondarribiko Hitzak argitaratuko duen elkarrizketan.


Azaletik hesteetara

Itsaso eta ozeanoetan sakabanatuta dauden mikroplastikoez ohartarazi dute zientzialariek. Kosmetika produktuetan dauden plastikozko esfera txikiak dira. Arrainek eta hegaztiek jaten dituzte, eta, kate trofikoaren bidez, gizakien urdailera irits daitezke.

Ez da salaketa berria: 1960ko hamarkadatik, ingurumena zaintzearen aldeko taldeek eta ekologistek itsasoetara eta ozeanoetara isurtzen den plastikoaz ohartarazi dute. Ez dakite hainbeste urtean zenbat pilatu den. Baina, oro har, zenbaketa gehienen arabera, ur azalean 5,25 bilioi plastiko zati daude; hau da, 268.940 tona inguru. 2015eko ikerketa batek dio 50 bilioi izan daitezkeela. Datu horretatik kanpo leudeke urpean eta hondartzetan daudenak. Zenbaki hori, dena den, arazoaren zati txiki bat baino ez da. Izan ere, urpean daude plastikoen %70.

«Gaur egungo gizartea plastikoz estalita dago, eta ozeanoak gure zabortegi bihurtu ditugu», salatu du Greenpeaceko Ozeanoen arduradun Elvira Jimenezek. Talde ekologistak zorrotz erreparatu dio arazoari, eta abuztuan argitaratu zuen gai horren inguruko azken azterketa. Oraingoan, mikroplastikoen arriskuaz ohartarazi dute: Plastikoak arrain eta itsaskietan du izena txostenak.

Mikroplastikoek honako ezaugarri hauek dituzte: bost zentimetro baino gutxiagoko diametroa, eta esfera edo filamentu forma. Bi modutara sor daitezkeela azaldu du AZTIko itsas kutsaduran aditu Oihane Cabezasek: «Itsasoak plastikoz beteta daude, eta horiek degradatzean sor daitezke mikroplastikoak. Baina gizakiok ere sortzen ditugu; adibidez, kosmetikoetan erabiltzen dira. Esate baterako, krema esfoliatzaileetan egoten dira, xanpuetan, gorputzeko xaboietan, umeentzako produktuetan... Azala garbitzen dugunean, uretan joaten da, eta araztegiak ez dira gai mikroplastikoak garbitzeko; beraz, ibaietara joaten da». Hainbat hortzetako pastatan ere egon daitezke.

Oro har, plastikoek kalte handia eragiten diote itsasoko faunari: animaliak harrapatzen dituzte, eta hainbatek irentsi ere egiten dituzte. Jimenezek azpimarratu du azken arazo hori larritu egiten dela mikroplastikoekin: «Jateko errazagoak dira, eta gehiago ugaltzen dira». Cabezasek azaldu du Ipar itsasoan aztertutako fulmarren %95ek dutela plastikoa. «Askotan, amek pentsatzen dute jatekoa direla, eta kumeei ematen diete. Urdailean pilatzen zaie, baina ez dira elikagaiak; beraz, pisua galtzen dute izugarri».

Cabezasen arabera, bereziki hegaztietan egin dira neurketak, baina azkenaldian arrainekin ere hasi dira hainbat herrialdetako zientzialariak. Greenpeacen txostenak azken horien bilketa bat egin du. Adibidez, 2015ean Portugalen egindako bat aipatu du: salgai zeuden 26 espezietako 263 arrain aztertu zituzten, eta %20k plastikoa zuten barruan. 2013an Mantxako kanalean arraste-arrantzan harrapatutako arrainen %37k zuten plastikoa.

Jimenezek azaldu duenez, itsasoko organismo txikiek mikroplastikoak irenstean kate trofikoan sartzen dituzte. «Ikerketa batean ikusi zuten Ozeano Barearen iparraldeko planktonarekin elikatu ziren arrainek plastikoa zutela. Beste arrain handiago batzuek planktonarekin elikatzen diren arrain txiki horiek jaten dituzte. Eta gero gizakiok jaten ditugu». Aitortu du oraindik ez dela ikertu gizakiengan zenbateko eragina izan dezakeen, eta, ondorioz, ezin direla zehaztu eragiten dituzten kalteak. Baina, Jimenezen esanetan, «ez da zaila asmatzen». Cabezasek esan du oso arriskutsuak direla. Izan ere, plastiko horien osagai kimikoak desegin eta animalien barruan geratzen dira. «PCB, PHB eta tankerako substantziak dituzte, eta oso toxikoak dira».

Horrez gainera, espezie exotikoak beste leku batzuetara garraiatzen dituzte itsasora botatzen diren hondakinek. «Plastiko handien gainean, errazago; baina mikroplastikoetan ere joaten dira, eta hori oso arriskutsua da, ekosistema bati dagozkion espezieak beste ekosistema batera sartzea esan nahi duelako».

Arazoa gero eta larriagoa izango da, plastiko kopurua ugarituz doalako. Gobernuek, ordea, ez diote konponbiderik ematen. Urtero, batez beste, zortzi milioi tona isurtzen dira. Eta uretan lehorrean baino denbora gehiago behar dute desegiteko. Gainera, ez da erabat desegiten: osagaiek iraun egiten dute. «Eta substantzia horiek ez dira itsasoetako elikagaien ziklo naturalaren parte», ohartarazi du Jimenezek. Hala, itsaso eta ozeanoak eurentzat erabat arrotzak diren produktu kimikoak jasotzen ari dira; gero animalien eta pertsonen gorputzetan bukatuko duten substantziak, hain zuzen.

Prebentzioa eta garbiketa

Jimenezek neurriak hartzeko premiaz ohartarazi du. Uste du lehenik hondakinen kudeaketa egokia behar dela. Edukiontziak eta poltsak botatzeko joera hautsi behar dela iruditzen zaio, plastikoa %100ean birziklatuta. Cabezas ere bat dator eredua aldatu egin behar dela esatean. Azaldu du, gainera, itsasora iristen diren plastikoen %80 lehorretik botatakoak direla. «Itsasontzietatik ere botatzen dute zaborra uretara; baina gehiena guk botatzen dugu lehorretik».

Gainera, mikroplastikoak debekatzeko eskatu du Jimenezek. Cabezasek esan du herrialde batzuek dagoeneko egin dutela lehen urratsa. AEBetan, kasurako, datorren urtetik aurrera kosmetikoak egitean ezingo da mikroplastikorik erabili. Eta 2018an gogortu egingo dute debekua: ezingo dira saldu mikroplastikoekin egindako kosmetikoak. Erresuma Batuak ere antzeko neurria hartu du berriki. «Prebentzioa da garrantzitsuena».

Mundu osoko itsasoetan daudela ohartarazi du, gainera. «Guk ikusi ez arren, euskal kostaldeko uretan ere badaude». Cabezasen esanetan, bildu egin daitezke. Adibidez, itsaslasterrek sortutako plastiko zopa edo uharteetan, hondakinak batzeko programak daude. Azaldu du plastiko handiekin batera mikroplastikoak ere jaso daitezkeela. Eta, etxean bertan, AZTIk Gipuzkoako eta Lapurdiko itsas uretan hondakinak biltzeko proiektua ipini du martxan berriki, Europako Batasunaren Life egitasmoaren barruan.

Ur gaineko zaborra jasotzeko eta kudeatzeko zerbitzu adimendun bat ezartzea da helburua. Bi arrantza ontzi eta hiru garbiketa ontzi erabiliko dituzte. Besteak beste, ur gaineko hesi bat jarriko dute Deba ibaiaren ahoan (Gipuzkoa), itsasoko zaborra metatzeko. Era berean, Aturri (Lapurdi) eta Oria (Gipuzkoa) ibaien ahoetan kamera bana ipiniko dute, porturatzen diren zaborrak monitorizatzeko. Lanak 2019ko irailaren 1erako amaituko dira. Europako Itsas Estrategiaren zuzentarauak estatu kideei helburu gisa ipini die 2020a baino lehen euren itsasoetako ur guztiak egoera onean egotea.


Termometroa (48)

Koronabirusaren aroko eguneroko bat hemen, bost ahotsetara. Salbuespeneko errutinari tenperatura hartzeko termometro bat, poliedrikoa: Antzuolatik (Gipuzkoa), Iruñetik, Baionatik, Donostiatik eta, halabeharrez —ahotsetako batek bere anonimotasuna gordetzeko eskatu duenez—, Bizkaiko herri zehaztugabe batetik kontatuta.


Hernanik lehenengo garaipena lortu nahi du Elorrioren kontra

Euskal Ligako neskek bihar aurreneko garaipena lortu nahi dute, 16:30etan, Elorrioren aurka. Orain arte berdinketa bat eta galdutako bat dute eta Elorriok baino bi puntu gutxiago dituzte.

Erregional Ohorezko Mailako mutilek Mutrikuko San Migel zelaian jokatuko dute gaur, 18:00etatik aurrera. Hernanik garaipena eta porrota erdietsi ditu, lehenengo bi jardunaldietan, eta mutrikuarrek, berriz, bi partiduak irabazi dituzte.

Mundarroko Erregional Preferenteek, berriz, atzo jokatu zuten, Urnietan. Arratsaldeko 18:30etan zen hastekoa, moreen partidua.


Tentsio uneak izan dira Antsoainen, abortuaren aurkakoak klinika aurrera joan direnean

Iruñeko artzapezpikua buru, arrosarioa errezatzera joan dira abortuak egiten dituzten klinikara. Abortuaren eskubidearen aldeko pertsona batzuk ere joan dira.

Tentsio uneak izan dituzte gaur iluntzean Antsoainen, Nafarroan, abortatzeko eskubidearen aurkako pertsona batzuk arrosarioa errezatzera joan direnean. Iruñeko artzapezpiku Francisco Perez buru zutela, abortuak egiten dituen klinikaren atarian bildu da talde bat. Ostiralero egiten dute gisa bereko ekintza bat, baina gaurkoak aparteko esanahia hartu du; Espainiako Gobernuak lege erreforma proposatu zuen gaur zortzi, eta artzapezpikua bera joan da gaur arrosarioa errezatzera.

Abortatzeko eskubidearen aldeko pertsona batzuk ere joan zaizkie, ordea. Tentsio uneak izan dira. Guardia zibilak ere joan dira. Arrosarioa errezatuta, abortuaren eskubidearen aurkakoek Guardia Zibilak babestuta alde egin dute.


Leitzarren eta goizuetarren arteko herri-kirol lehia jokatuko da larunbatean Mungian

Otsailaren 9an, larunbatean, jokatuko da ETB1eko Bostekoa programarako lehia.

ETB1eko Bostekoa programarako Leitza eta Goizuetaren arteko herri-kirol lehia jokatuko da larunbatean, otsailaren 9an, Mungian (Bizkaia). Aresotik lehia ikusi nahi dutenak joan ahal izateko autobusa jarriko dute eta tabernetan jarri dituzte izena emateko zerrendak. Animatzera doazenetzat jatekoa eta edakoa izanen da. Informazio gehiago nahi dutenek 650 50 30 01 edo 609 09 88 37 telefonora dei dezakete.


Asunta hiltzeko plan 'mailakatua' prestatu zuten, epailearen arabera

Ebazpenean epaileak adierazi duenez, neskatoaren erailketa "ez zen berehalako edo bapateko ekintza baten ondorio izan".

Jose Antonio Vazquez Tain Asunta auzia epaitzen ari den epaileak, Rosario Porto abokatua eta Alfonso Basterra kazetaria gurasoen kontrako ahozko epaiketa hasteko egindako ebazpenean, esan duenez, "hilketa aurretik prestatutako plan bati jarraituta egin zen, modu mailakatuan eginda" eta, bere ustean, bi inputatuek espetxean jarraitu behar dute, ihes egiteko arrisku handia dagoelako.

Santiagoko 2 zenbakiko Instrukzio Auzitegiko epailearen arabera, Asunta hiltzeko plana "ezinezkoa zitekeen bi inputatuen parte hartzea, edo behintzat ezagutza, barik". Biak iazko irailaren 22an Teoko mendi bide batean (A Coruña) topatu zuten hildako neskatoaren amatzako eta aitatzakoak ziren.

Aipatutako Auzitegiak atzo, astelehena, argitaratu zuen neskatoaren gurasoen kontrako ahozko epaiketa hastea. Epaiketa "laster" hasiko da, A Coruñako Probintzia Auzitegian, epaimahiarekin, baina Vazquez Tainek 15 egun barru dagozkien auzitegian aurkezteko deia egin die, auzipetzea egiteko.

Ebazpenen, epaileak adierazi duenez, neskatoaren erailketa "ez zen berehalako edo bapateko ekintza baten ondorio izan", eta gogorarazi duenez, biktimak "erailketarekin zuzenean lotuta dauden zenbait pasarte jasan zituen, baina une ezberdinetan".

Horrela, epailearen arabera, "uztailaren 4an Asunta Yong Fangen kontrako erasoa egin zen zantzuak daude, eta bi inputatuek parte hartu zutela". Egun horretan, norbait Asunta bere amarekin bizi ziren etxebizitzan sartu eta hiltzen saiatu zen; han gertatutakoa senideei esan zien adin txikikoak.


Buffalo taldeak ‘Ulu’ diskoa aurkeztuko du hilaren 18an, Azpeitian

Ezkerretik eskuinera, Ander Ederra (gitarra), David Gorospe (bateria) eta Joanes Ederra (baxua) zarauztarrak. (Laura Miner)

Buffalo Zarauzko taldeak Ulu hirugarren diskoa argitaratu berri du, eta azken lana aurkezteko kontzertua eskainiko du hirukoteak hilaren 18an, igandean, Sanagustin kulturgunean. 19:00etan hasiko da saioa, eta kontzerturako sarrerak dagoeneko salgai daude Sanagustin kulturgunean eta entradium.com atarian, bost euroren trukean.

David Gorospek (bateria), Ander Ederrak (gitarra) eta Joanes Ederrak (baxua) osatzen dute rock instrumentala jorratzen duten taldea. Donostiako Jazzle akademian ikasten ari zirela elkar ezagutu zuten eta hamar urteko ibilbidea dute talde gisa.


"Sarri askotan, ez dugu kontuan hartzen gure lana gizarteratu beharra dagoela"

Ez da garai erosoenean bizi Euskaltzaindiko buru gisa, eta akademian hasi berri duten gogoetari "behar den denbora" emango zaiola dio. Erakundea errealitate berrira "egokitzen" ari dela eta hala behar duela uste du.


Debabarreneko LABek mobilizazioak deituko ditu Gipuzkoako metaleko hitzarmenaren alde

Gipuzkoako metaleko hitzarmenaren alde, azarorako eta abenduko lehen hamabostaldirako mobilizazioak adostu dituzte eskualdez eskualde LAB sindikatuko metaleko delegatuek, azarorako eta abenduko lehen hamabostaldirako.

Horrez gain, azaroaren 26rako eta 28rako, Hego Euskal Herri guztian eta maila konfederalean, mobilizazio egunak deitu ditu sindikatuak, negoziazio kolektibo eta enpleguaren alde. Bestalde, azaroaren 30ean Donostian egitekoa den manifestazio nazionalera joateko deialdia egingo da eskualdez eskualde.


XX. Erakusleiho Lehiaketan parte hartzeko oinarriak jakinarazi dituzte

Azkoitiko Udaleko Merkataritza sailak eta Herrixen Azkoitiko Dendaixen Elkarteak 2016ko Gabonak bultzatu nahian, establezimendu, merkatal-denda eta abarretarako erakusleiho lehiaketa antolatu dute, ondorengo oinarrien arabera:

1.- Sarietarako 900 euroko diru poltsa egongo da, sariak Herrixeneko bonuetan banatuko dira (ez esku-dirutan) eta parte hartzaile denen artean Herrixen Azkoitiko Dendaxen Elkarteak otarra eder bat zozketatuko du.

2.-Honako puntuak izango dira kontutan:

-Eskaparatearen aurkezpena

-Salgaiak ahalik eta era erakargarrienean erakustea

-Gabonetako giroa ematea

3.-Azkoitiko udaletxeko Merkataritza Departamenduak eta Herrixen Azkoitiko Dendaixen Elkarteak izendatutako pertsonek osatuko dute epaimahaia.

4.-Eskaparateak, 2016ko abenduaren 12tik 2017ko urtarrilaren 6ra bitartean azalduko dira.

5.-Parte hartu nahi duten establezimenduek, Azkoitiko udaletxeko Herritarren Harrera Bulegoan, Herrixenen Bulegoan (Kultur Etxeko 4.go solairuan) edo herrixen@hotmail.com helbidean izena eman beharko dute, abenduaren 12rako.

6.-Epaimahaiaren erabakia apelaezina da.

7.-Lehiaketa honetan parte hartzeak oinarri hauek onartzea suposatzen du.


EUSKARABENTURA 2019

Aspalditxo ezer idatzi gabe, urtebete pasatxo. Baina uste dut uztailan bizitako esperientzia post bat merezi duela.

Udaleku ugari egin izan ditut, egonaldiak,… eta udarako ez neukan planik. Pasa den urtean nire ikasle batzuk Euskarabenturan egon ziren, ikasturtean zehar inbiria puntu bat eman zidaten eta baita ere animatu. Zergatik ez? Furgoko gidari izateko eskaera bidali eta hartu ninduten. Hilabete osoa Euskal Herria zehartzen 121 gazterekin eta 30 xerpa, komunikazio langile, gidari, bolondresekin…

Erronka handiak nituen aurretik… Nire hanka malapartatuak ondo erantzungo zuen? Espedizioko “amama” izango nintzen, ondo moldatuko nintzen? Ez dakit zenbat metroko furgoa ganoraz eramango nuen? Galdera pila, baina ezagutzen nautenek, badakite nahiz eta duda pila izan, beti aurrera egiten saiatzen naizela. Oztopoak gainditzeko eta norbera hazteko izaten dira.

Euskal Herriko txoko desberdinak ezagutu ditut, ohiturak, hitzaldiak gai desberdinen inguruan… eta batez ere euskaraz bizi izan gara hilabete osoan zehar. Zazpi lurraldetako gazteak nahastuta eta haien komunikatzeko hizkuntza bakarra euskara. Eremu erdaldunekoa naiz, aitaren bidez bizkaiera jaso dut, baina gure herrian erdara nagusi da. Euskarak Tutera, Urruña, Tolosa, Getxo, Bilbo, Altsasu, Gasteiz, Durango, Donostia… batu ditu!

Kulturaz gain, giza harremanek garrantzia handia dute. Hilabetean zehar sortzen diren harremanak bizitza osorako izango dira. 24 ordu elkarrekin, dena elkarbanatzen, elkarri animatuz, elkarrekin negar egin… emozioak pil-pilean!

Horrelako energia txutea behar nuen. Ikasturte gogorra izan da, ez da bukatu nik nahi nuen bezala. Bukatu eta jarraian espedizioan murgildu nintzen eta oso ondo etorri zait. Deskonektatu dut, bizitzan nire lehentasunak zeintzuk izan behar diren argi ikusi dut, beldur asko lurperatzeko ordua da. Bizitzaz gozatu behar dut eta benetan nire bihotzak eta buruak esaten diotenari kasu egin eta bide hortatik jo.

Azken batean, hilabete ahaztezina. Gaztetzeko balio izan didana, nire buruarengan konfidantza gehiago izan behar dudala ikusiarazi didana. Uste dudan baino jende gehiagok maite nauela ikusi dut, nire lana eskertu dute eta nolakoa naizen.

Eskerrik asko!! !


Astelehenean, odol ematea anbulatorioan

Datorren astelehenean, irailak 5, odol-ematea izango da Usurbilen honako ordutegian: arratsaldeko 18:00etatik 20:30era, herriko anbulatorioan. Herritar guztiei irekia dago deialdi hau. 18-65 urte arteko adina eta osasun arazorik ez izatea dira gutxieneko baldintzak.

Odol-ematean zehar, medikuak eta erizainak izango dira arazo edo kezka guztiak argitzeko.


Asteburu honetan lehen aldiz egongo dira diru sariak ETE Ligan

Arraunlariek sari ekonomikoa izango dute: bihar Zumaian eta etzi Ondarroan. Ligak sarietarako babeslerik ez duenez, kluben baliabideen arabera dago sariak eman edo ez

Berezia izango da datorren asteburu hau ETE ligako arraunlarientzat. Ez dute ezohiko ezer egingo estropadan zehar, eta ez datorkie hortik berezitasuna. Ondorengoek egiten dituzte berezi Zumaian bihar eta Ondarroan etzi izango dituzten estropadak. Izan ere, aurreneko aldiz, sari ekonomikoa edukiko dute. Irabazleak bandera eta dirua jasoko ditu, eta gainontzeko taldeek, dirua.

Ohiko jokabidea da arraunean, eta halaxe dabiltza aurten ere beste ligetan: gizonezkoetan Eusko Label eta KAE ligetan, eta emakumezkoetan Euskotren ligan. Ez, ordea, ETE ligan. Berdintasunetik erabat aparte dabiltza lehiaketa horretako arraunlariak, eta horren atzean zer dagoen azaldu du Maika Tameronek, ligako presidenteak: «Bigarren urtea du lehiaketak, eta, bigarren urtez segidan, babeslerik gabe gabiltza». Hari horri tiraka, mutur asko dituelako, beste kontu batzuen berri eman du: «Emakumezkoen beste ligan, Euskotrenen, sariak daude, babesleak berak ordaintzen baititu sari guztiak, eta ez klubek». ETE ligan horrelako zerbaiten bila dabiltza, eta jo dituzte ateak; bat bereziki: Eusko Jaurlaritzarena:«Euskotrenen atzean gobernua dago, eta eskatu izan diogu gure ligan ere jartzeko dirua, goikoan bezala, baina ezezkoan dago». Tameronek kontatu duenez, elkartea osatzen duten kluben artean ez dute ulertzen Jaurlaritzaren jarrera: «Azkenean, gure ligan gehiago gastatzen dugu Euskotren ligakoek baino, eta esan izan diogu hori ere gobernuari, baina ezezkoan segitzen dute». Beste ate batzuk ere hor daudela gaineratu du: «Denok ezagutzen ditugu hemengo enpresa handiak, eta garbi daukagu guretzat babesle posibleak izan daitezkeela».

Sarietarako dirua emango duten babeslerik gabe, kluben esku geratu da sari ekonomikoak eman edo ez, haiek baitira ligako estropadak beren herri eta hirietan antolatzen dituztenak: «Hamabost elkartek osatzen dute ETE, eta hor daude Euskotren ligako laurak ere, Orio, Arraun Lagunak, Donostiarra eta Hondarribia. Bat etorri gara babeslea behar dugula, eta, lortu bitartean, bakoitzak erabakitzen du saria dirutan ere eman edo ez».

Zumaiakoa hamaikagarren jardunaldia izango du ligak, eta aurreko hamarretan saririk ez eduki izana ez du kluben bizkar gainean jarri nahi izan Tameronek: «Sekulako gastu handia dute elkarteek, eta asko dira emakumezko eta gizonezkoen taldeak dituztenak. Nahikoa lan izaten dute urteko aurrekontua osatzen, eta, horregatik, ezin dute estropada guztietarako sarietan dirua jarri. Beste nonbaitetik etorri behar luke horretarako diruak, Euskotren ligan gertatzen ari den bezala».

«Poztekoa da asteburukoa»

Tameronek badaki biharkoa eta etzikoa salbuespena direla, eta, jakin arren ere ur tantak direla itsas zabalean, pozik azaldu da: «Oso albiste ona da bi estropada hauetan sari ekonomikoak izatea». Zumaian, Udalak berak jarri du diruaren zatirik handiena [bestea Euskadiko Kirol Portuak babesleak jarri du], herrian antolatzen diren estropadetan egin ohi duen moduan. Arritxu Iribar da Kirol zinegotzia, eta gogoeta hau egin du gaiaz: «Nabarmendu beharrik ez legokeen zerbait nabarmentzen ibiltzea da deigarriena. Ez da ulergarria emakumezkoen liga honetan sarietarako dirurik ez izatea. Normalena litzateke dirua izatea».

Ondarroan, kluba bera izan da dirua lortu duena, Hasier Etxaburu zuzendaritzako kideak esan duenez: «Udalak urte osorako laguntza ematen digu, eta estropadetako sariak guk geuk gure kontura lortzen ditugu». ETE ligarako lortu duten bezala, herriko beste eragile baten bitartez. Etxaburuk nabarmendu duenez, «sekulako saialdia eta ahalegina egin behar izan ditugu». Nahiko luke beste arraun elkarteentzat ere pizgarri izatea haien jarduna: «Guk egin badugu, zergatik ez besteek? Ea gureak balio duen besteak antzera jarduteko, emakumezko arraunlarien liga honetan ere sari ekonomikoak izan daitezen. Ez zaigu iruditzen egoera hau batere normala denik, denoi dagokigu urratsak egittea norabide zuzenean, eta ea zabaltzen den joera».


Erronka benetan zaila

Anaitasunak Saint-Raphaelen pistan jokatuko du gaur EHF kopako ligaxkako bigarren lehia. Aurkari oso indartsua da Frantziako taldea

Helvetia Anaitasunak ekin dio jada EHF kopako ligaxkari, ondo ekin ere, 34-32 irabazi baitzion astebete atzera Lugiri, Iruñean, estreinako jardunaldian. Lasaitua hartu zuten nafarrek irabazita, bolada txarrean baitziren Asobal ligan —lau jardunaldi zeramatzaten irabazi gabe—. Aste honetan ikusi da garaipenak on egin diela, konfiantza lagun, Teucro mendean hartu baitzuten joan den asteazkenean, Galizian (19-20).

Indarberrituta egin zuten etxerako bidaia luzea, eta indarberrituta egin dute Saint-Raphaelerako (Frantzia) bidaia are luzeagoa. Juanto Apezetxeak entrenatutako taldeak gaur jokatuko du ligaxkako bigarren partida, etxeko taldearen aurka (20:45). Batere antzik ez du aurreko bi norgehiagokekin alderatuta, Saint-Raphael aurkari oso indartsua baita. «Oso aurkari zaila da. Objektiboki, gu baino talde hobea da. Frantziako Ligan, Naoneden aurretik dago Saint-Raphael, eta Naoned Bartzelonaren gainetik dago Txapeldunen Ligako ligaxkako multzoan. Horrek agerian uzten du zein maila handia duen. Selekzioekin jokatzen duten makina bat jokalari ere badu», esan zuen atzo Juanto Apezetxea Anaitasunako entrenatzaileak.

Apezetxeak argi du: «Faboritoa da Fuechse». Errealista bai, baina erraz amore ematen dutenetakoa ez. «Pista guztietan borrokatzen gara irabazteko, eta aurrean dugun taldea ustekabean harrapatzeko. Guk argi dugu irabaz dezakegula. Garaipena lortuko bagenu, gainera, aurrerapausoa emango genuke, sailkapenean oso toki onean geratuko ginatekeelako».

Hamahiru garaipen jarraian

Aurkari ahaltsua ez ezik, sasoi betean dagoen kontrarioa ere bada Saint-Raphael. Estatistikei erreparatu besterik ez dago: irabazi egin ditu jokatu dituen azken hamahiru partidak. Ez Frantziako Ligan, ez Kopan, ez eta EHF kopan ere, inor ez da gai izan Saint-Raphaeli aurre egiteko azken lau hilabeteetan. Garaipen horien artean joan den astean Berlinen lortutakoak dauka meritu gehien. 21-26 hartu zuten mendean frantziarrek Fuechse. Ezustekoa izan zen, itxuraz, Alemaniako hiriburukoa baitzen multzoko talderik indartsuena —27-32 irabazi zuen herenegun Suedian—. Raphael Caucheteaux ezker hegalekoa izan zen alemaniarren borrero, zazpi gol sartuta. Hura da Saint-Raphaeleko golegile nagusia. Adrien Dipanda eskuin albokoa —lau gol partidako—, Dani Sarmiento erdikoa —lau gol— eta Mihai Popescu atezaina —botatzen dizkioten jaurtiketen %34 gelditzen ditu— dira aintzat hartzeko beste jokalariak.

Horiei guztiei aurre egiteko jokalari guztiak izango ditu prest Apezetxeak. Mikel Agirrezabalaga ez zen aritu Teucroren aurka, arrazoi pertsonalak direla eta, baina gaur jokatu egingo du.


XABIER GANTZARAIN, ARTELEKUKO KOORDINATZAILE ARTISTIKO BERRIA

Xabier Gantzarain

Azkoitiko Udalean Kultura eta Euskara zinegotzi dugun Xabier Gantzarain arte kritikari eta idazleak izango du ardura artistikoa Arteleku zentroak Donostiako Santa Teresa komentuko fase berrian lanak koordinatzeko. Gipuzkoako Foru Aldundiak egindako deialdi publikoan, Gantzarainena izan da lanik onena Adelina Moya, Peio Agirre, Txomin Badiola eta Idoia Zabaletak osatutako epaimahaiaren ustez.

Zentroan lan egin ahal izateko deialdi irekiak eginez eta mintegiak eskainiz, artistak izan behar du protagonista, eta hezkuntza akademikoaz bestelakoa «desakademia» aipatu du Gantzarainek bere proiektuan.


Monarkiaren aurkako manifestazioa deitu dute biharko

Irungo Nicolas Gerendian elkarte errepublikanoko kideek manifestazio deialdia luzatu dute biharko. Izan ere, Espainiako koroa hartuko du bihar Felipe VI.k eta horren harira, aurkako jarrera erakutsi nahi dute errepublikanoek Irunen. Zabaltza plazan finkatu dute hitzordua, 19:30ean.


Aurrezteko, mirari teknologikorik ez

Garraioan energia aurrezteko eta gas isurketak murrizteko, ibilgailuen elektrifikazioan eta eraginkortasunean aurrera egin behar da, baina Gorka Bueno ingeniariaren ustez, gizarteak mugikortasuna gutxitu beharko du.

Iraultza dator garraioaren mundura. Erregai fosilak agortzeak eta klima aldaketaren mehatxuak aldaketa ekarriko dute, nahitaez, eta energia aurrezteko zein gas isurketak gutxitzeko norabidea hartuko du sektoreak, segur aski, abaguneak eta nazioarteko erakundeek behartuta. Baina zein da garraioan aurrezteko modurik onena? Bide asko daude, baina denetan ezinbestekoa izango da gutxiago mugitzea, Gorka Bueno telekomunikazio ingeniari eta Euskal Herriko Unibertsitateko irakaslearen ustez. Ondorio horretara heldu da, aurrezteko aukerak eta baldintzak aztertu ondoren: «Ez dago oinarri teknologikoko irtenbide magikorik garraioan energia kontsumoa murrizteko». Joan den astean aurkeztu zuen bere ikerketa Bilbon, Bizkaiko Industria Ingeniarien Elkargoan, euskara batzordeak gonbidatuta.

Teknologiak egiteko garrantzitsua duela sinetsita dago Bueno: «Garrantzitsua da efizientzia handitzeko, lurreko garraioa elektrifikatzeko, garraio elektriko hori berriztagarrien bidez elikatzeko... Baina ez da nahikoa». Europako Batasunak ezarritako helburuak betetzeko ez behintzat. 2020. urterako xedea anbiziotsua zen: berotegi efektuko gasen isurketak %20 gutxitzea, energia kontsumoa %20 murriztea, eta kontsumituko den energiaren %20 berriztagarrien bidez lortzea. Baina 2050. urterakoa are zorrotzagoa da: gasen isurketak %80 eta %95 artean gutxitzea eta energia kontsumoa %41 murriztea.

Sei jokaleku

Zifra horietara nola heldu aztertzeko, hipotesiak planteatu ditu Buenok. Sei bide, sei jokaleku marraztu ditu: eraginkortasunarena, elektrifikazioarena, berriztagarrien bidez elikatutako elektrifikazioarena, garraio publikoarena, birlokalizazioarena eta aurreko guztiak uztartzen dituena. Jokaleku horiek Europako Batasunaren helburuetara zein neurritan hurbiltzen diren probatzeko, formula bat asmatu du, hainbat aldagai kontuan hartzen dituena: garraiatu beharreko pertsonak edo produktuak, ibilbidearen luzera, ibilgailuaren ezaugarriak —propultsio teknologia, kontsumoa—, ibilgailuaren okupazioa...

Araba, Bizkai eta Gipuzkoara mugatu du ikerketa, bertako datuak eskura izan dituelako, baina uste du ondorioak orokor daitezkeela. Izan ere, aukera bakoitzak alde positiboak zein negatiboak dituela antzeman du.

Adibidez, energia eraginkortasunaren jokalekuan autoek %30 aurreztuko lukete erregai kontsumoan, eta kamioi edo autobusek %50, «iraultza teknologikorik egin gabe», soilik egun bidean dauden efizientzia hobekuntzak aplikatuta: neurri aerodinamikoak, ibilgailuen mantentze egokia... Baina jokaleku horrek eskatzen du ibilgailu guztietan jartzea hobekuntza horiek, hau da, ibilgailuen parkea berritzea.

Eraginkortasun handiagoa lortuko litzateke bigarren jokalekuan, motor elektrikoak erabiliz erregai fosilen ordez. Energia kontsumoa eta isurketak erdira murriztuko lirateke, «baina elektrizitatea lortzeko azpiegitura berriak eraiki beharko lirateke».

Baita garraiorako elektrizitate hori iturri berriztagarrien bidez elikatuta ere. Buenoren kalkuluen arabera, urtero 3,5 gigawatteko potentzia sortu beharko luke parke eolikoak —guztira, 2020rako 1,4 gigawatt sortzea espero du Eusko Jaurlaritzak—, edo 4,7 gigawatt sistema fotovoltaikoak. «Horrek eskatuko luke mendi tontor guztiak haize errotez betetzea, edo EAEn artifizializatutako eremuaren %10 eguzki plakez estaltzea. Eta bakarrik garraioa elikatzeko; aztertu beharko genuke merezi ote duen».

Garraioa «publifikatuz»

Irtenbide teknologikoak nahikoa ez direla agerian uzten dute lehenengo hiru jokalekuek. Laugarrenak aldagai soziala hartzen du kontuan: garraio publikoa. Ibilgailu pribatuak alboratzea zaila den egoeretarako, erdibideko aukera proposatu du Gorka Buenok: «Autoen batez besteko okupazio tasa %30ekoa da, eta hori handi daiteke, car sharing estrategien bidez. Ibilgailu pribatua publifikatzen ariko ginateke». Energia kontsumoa eta gas isurketak %55 murriztuko lirateke.

Birlokalizazioak ere aldaketa sozialak eta ekonomikoak eskatzen ditu. Energia zein kontsumo produktuak bertan ekoizteak berarekin ekarriko luke garraioa gutxitzea: lurrekoa %57 jaitsiko litzateke; itsasokoa, %35, eta airekoa, %90. Ekonomiaren norabide aldaketa erabatekoa eskatzen du horrek, egungo argazkia ikusita. «EAEko sistema ekonomikoa Espainian eta Europan integratuta dugu: inportazioak eta esportazioak oso garrantzitsuak dira. Garraioa horretara bideratuta dago: hiru aireportu dauzkagu —beste hiru oso hurbil—, bi itsas portu, eta hiru trenbide sare, laugarrena bidean».

Teknologia eta aldaketa sozioekonomikoak uztartuz marraztu du azken jokalekua, hau da, aurreko bostak elkartuz. Energia eraginkortasun neurriak aplikatuz, garraioa elektrifikatuz eta berriztagarrien bidez elikatuz, garraio publikoa bultzatuz, eta ekonomia birlokalizatuz, energia kontsumoa %80 eta gas isurketak %90 gutxitu litezkeela ondorioztatu du.

Hortaz, ikerketak azaleratu du garraioaren iraultza ez dela arazo bakartua. Eraldaketa sakonago baten barruan kokatu du ingeniariak: «Gero eta gehiagoko gizartea da egungoa: sistemak ez du funtzionatzen hazkunde barik, murrizketa hitza ez dago hiztegian. Baina Europako Batasunaren helburuetara heltzeko, hori aldatu behar dugu; naturak eta baliabideen urritzeak behartzen gaituzte».

Baina nola jar daiteke praktikan hori, egun? Jokalekuetara itzulita, garraio publikoaren bestelako antolaketaz eta maiztasunaz mintzatu da, eta ekonomiaren birlokalizazioa proposatu du. «Hiri plangintzan iraultza bat eskatu behar dugu? Bilbon auto gabe bizi gaitezke, baina zer gertatzen da herri txiki batean bizi bazara eta Gasteizen lan egiten baduzu?».

Irtenbide magikorik ez den bitartean, hausnarketaren beharra nabarmendu du Gorka Buenok, eta, gogoetatze horretan, ezinbestekotzat jo du egungo jarrerak eta pentsamoldeak auzitan jartzea: «Mugikortasuna murriztu behar dugula onartu behar dugu. Gutxiagorako aldaketak, segur aski, hoberako dira. Hainbeste mugitzea desiragarria al da?».


Lurgorri gaineko errepidearen pitzadurak eta horma konponduko dituzte

Faroko bidean, pitzadurak errepidean

Higerreko itsasargia doan Lurgorri gaineko errepidea konponduko du datozen egunetan Gipuzkoako Foru Aldundiak. Zehazki, 50 metroko zatia da konponduko dena, errepidearen 2,220 eta 2,270 kilometroen arteko bidea. Hain juxtu, Lurgorriko etxeen gaineko zatia da, eta errepideko pitzadurak konpontzeaz gain, errepide eta etxeen arteko horma ere berrituko dute. Udalak esan duenez, hilabeteko epean eginda egongo dira lanak, eta trafikoa ez da moztuko, semaforo bidez arautuko baita.

Juan Mari Altuna Zerbitzuetako zinegotziak xehetasun gehiago eman ditu. Hala, esan du, errepidea konpontzeaz gain, etxeen eta bidearen arteko 3-4 metro altuerako horman (50 metroko luzera du), sendotze eta berritze lanak egingo dituztela: lehen 19 metroetan sendotu egingo da, erdiko 11k erabat berrituko dituzte, eta gainontzeko 20ak sendotuko dituzte ere.

Irailean hasi nahi zituen udalak lan horiek. Baina Itsasargiaren inguruan dauden establezimenduen eskariz, horiek atzeratzea erabaki zen.


Okela-behiaren “oraina eta geroa” kolokan dela ohartarazi du EHNEk

Abeltzaintza “une oso delikatuan” dagoela ohartarazi du EHNEk, eta okela-behien kasuan egoera “oraindino larriagoa” dela diote. Ekoizpen kostuen hazkunde “bortitzak” markatutako egungo egoerak berean jarraituz gero, ustiapen asko desagertzeko zorian egon daitezkeela nabarmendu du Mikel Kormenzanak.

“Ekoizpen gastuen hazkundearen oinarrian, zerealen eta ganadua elikatzeko erabilitako bestelako lehengaien karutzea dago”, EHNEren ustez, “eta zerikusi handia dauka hainbat eragilek mantentzen duen jarrera espekulatzaileak ere”. Espekulazio horrek Jaurlaritzako Nekazaritza Sailaren “babesa” jasotzen duela salatu du Kormenzanak: “Espekulatzea zilegi dela esan berri du Gonzalo Saenz de Samaniego Sailburuak eta egoera hori ekiditeko neurriak hartzeko batere borondaterik ez zuen agertu”.

Jaurlaritzaren parte hartzea daukan Gureokela enpresarenak lako “praktika komertzialak” ere abeltzainei kalte egiten diela salatu du EHNEk: “Kanpotik ekarritako okela oso merke dihardu eskaintzen, eta presio handia eginez bertako okela erosi eta saltzen duten harakinei”. Euskal baserritarren “bideragarritasuna erasotzen” dihardu, “diru publikoa erabiliz”.

Prezioen Behatokia

Prezioen Behatokia martxan jartzea “exijitu” dio EHNEk Jaurlaritzari: “Baserritarrek jasotako prezioaren eta kontsumitzaileek ordaindutakoaren jarraipena egin behar du horrek, bitarteko kate horren azterketa egiteaz gainera”. Horrela, mutur bakoitzean gertatutakoaren “kontrola” eduki daiteke, “eta interes orokorraren kontrako gehiegikeriak azaleratuko dira, halako jokabideak galarazteko neurri zigortzaileak hartzeko aukeraz aparte”.


Sentsibilizazio kanpainaren baitan argazki eta lelo lehiaketa

Bidelagun Elkarteak eta Baztan, Urdazubi eta Zugarramurdiko Gizarte Zerbitzuek antolatu dute

Sentsibilizazio kanpainaren baitan, Bestearen larruan jarri, zu zeu zertarako zaude prest? izenburupean argazki eta lelo lehiaketa antolatu dute Bidelagun Elkarteak eta Baztan, Urdazubi eta Zugarramurdiko Gizarte Zerbitzuek. Lehiakideek Baztan eta Urdazubi-Zugarramurdiko ikastetxe edo Gizarte Zerbitzuen bidez parte hartzen ahal dute eta lanak aurkezteko azken eguna azaroaren 14a izanen da.

Lehiaketa ikasleei zuzenduta dago eta lau kategoriatan banatua egonen da: Lehen Hezkuntzako 3. eta 4. mailak; Lehen Hezkuntzako 5. eta 6. mailak; Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako 1. eta 2. mailak eta DBHko 3. eta 4. mailak.

Aurkezten diren lan guztiek argazki bat eta lelo bat izan behar dute, Bestearen larruan jarri, zu zertarako zaude prest? gaiaren inguruan. Leloak, guttienez esaldi bat eta gehienez hiru esaldi izanen ditu, euskaraz. Lanak formatu digitalean aurkeztuko dira azaroaren 14a baino lehen bidelagun@ hotmail.com helbide elektronikoan edo Baztan, Urdazubi eta Zugarramurdiko ikastetxeetan edo Gizarte Zerbitzuetako bulegoetan.

Epaimahaia Bidelagun elkarteko kide batek, Gizarte Zerbitzuetako langile batek, argazkilari batek, euskara teknikariak eta Baztango udaleko zinegotzi batek osatuko dute eta lan sarituak abenduaren 5ean aurkeztuko dira, Boluntarioen Egunaren barrenean.


Haur eta gaztetxoentzako jolasak | Tertanga Kulturala


2000ko hamarkadan murgilduko da '30 Urte Kantuan' saioa

Joseina Etxeberriarekin batera, Klaudio Landa, Iker Galartza, Itziar Ituño eta Itziar Atienza egongo dira.

'30 Urte Kantuan' saioak 80 eta 90 hamarkaden errepasoa egin du aurreko asteetan, eta gaur, 2000 hamarkadan murgilduko da, berriz ere kantuan, noski. Joseina Etxeberriarekin batera, lagunekin solasaldi goxoan, Klaudio Landa, Iker Galartza, Itziar Ituño eta Itziar Atienza egongo dira.

Gaurko saioak, gainera, sorpresa ikusgarria prestatu du: 2012an pil pilean ibili dan Hesian taldea izango da saioan, zuzenean. Hesian taldeko Zuriñek, ETBko 'Kantuan' saioko kantari izandakoak, saioko beste kide bat izango du laguntzaile gaurkoan, Bermeoko Leire Gotxi gaztea 'Gurekin' kanta abesten.

'30 Urte Kantuan' saioak bere esker ona agertu nahi die Hesian taldekoei platoan izateagatik, eta beraiek hain gustukoa duten Berri Txarrak taldearen 'Bueltatzen' kanta abestuko diete Esti Etxeberriak, 'Kantuan' saioko irabazleak, eta Leire Gotxik.

Saioa hasteko, 'Musterrek Sartunde', Gatiburen kanta mitikoa, hartuko dute, eta, letra aldatuaz, hamarkadari sarreratxoa egingo diote, Iñigo Perurena tolosarra eta Leire Elustondo abadiñotarraren ahotsetan.

Joseinak hainbat arrasto botako die gonbidatuei, eta hauek asmatu egin beharko dute zein den jarraian entzungo duten 2000 hamarkadako kanta ezaguna. Asmatze lan honetan, Joseinaz gain, telebistako hainbat aurpegi ezagunek ere botako dituzte arrastoak, gogoan eta gustuko duten garai horretako kantei buruz. Asmatuko ote dute lau gonbidatuek zein kantei buruz ari diren?

Besteak beste, 2000 hamarkada honi errepasoa egiterakoan honako kanta hauek izango ditugu entzugai saioan: 'Lady Marmalade' (Christina Aguilera), Miren eta Bearen ahotsetan; 'Zarena aarelako' (Sugan), Mallabiko koruak eta Xabi&Amaiak kantatua; 'You know I no good' (Amy Winehouse), Esti Etxeberriaren bertsioan; 'Someone like you' (Adele), Dounia Zolati Iruñarrak abestuta; 'Loliipop' (Mika), Basauri eta Tolosako koruen eskutik: 'El sol no regresa' (Quinta estación), Maitane Urienekin; 'La playa' (La Oreja) Basauriko Leire Tejadarekin; 'Euskeraz bizi nahi dut' (Esne Beltza), Leire Elustondo, Leire Gotxi eta Idoia Bediaga 'Kantuan' saioko kantari gazteen eskutik; 'Ilargia' (Ken zazpi), Idoia Bediagak bakarka kantuan; eta 'Bang Bang' (Gatibu), Durangoko koruak eta Alex Sarduik abestuta.

Omenaldi berezia egin nahi diete, gainera, hamarkada honetan hil ziren bi euskal kantari handiri: Mikel Laboa eta Xabier Lete. Beraiek gogoratuz, 'Txoria txori' eta 'Izarren hautsa' kantak eskainiko dituzte hainbat lagunen ahotsetan.

'30 Urte Kantuan' gaur gauean emitituko da 22:30etik aurrera ETB-1en.


Usurbilgo Errautsen Parkea, martxan

Gaur eguerdian egin da inaugurazio ekitaldia. Xabier Arregi alkateak eta Luciano Pagaegi arkitektoak egitasmoaren inguruko xehetasunak eskaini dituzte. Yolanda Arrieta idazleak, aldiz, heriotzari lotutako pasarte literarioak ekarri ditu gogora. Orbeldi Dantza Taldeko eta Zumarte Musika Eskolako kideek girotu dute ekitaldia. Ekitaldia amaitu denean, mokadu baten bueltan batu dira hilerrira bertaratu diren guztiak.


Zuhaitz batek Azketarako bidea oztopatzen du

Xoxotera bidean, Azketa iturrira iritsi aurreko azken bihurgunean zuhaitz handi bat erori da, eta ohiko oinezko bidea oztopatzen du. Hala ere, puntu horretan bidezidor txiki batetik igarotzeko aukera dago.


Sanjuandegiko Ume Egunean parte hartuko duten begiraleei zuzendutako bilera, bihar


Konponketak, Oletako bidegurutzean

Amorotoko Udalak Ugaran auzoko Oletako bidegurutzean zenbait konponketa lan egin ditu. Besteak beste, zoladura berritu dute, bai eta seinalizazio bertikala eta horizontala ere. Obren aurrekontua 33.030,50 eurokoa izan da, eta Bizkaiko Foru Aldundiaren laguntza eduki du. Hain zuzen, 24.685,72 euroko diru laguntza lortu du udalak, Azpiegiturak 2017 programaren barruan.


EHUk klasera ez joateko aholkatu die paperen sintomak dituzten 30 bat ikasleri

Ikasleetako batzuk Unamunoko erresidentzian omen daude, Bilboko Sarriko auzoan.

EHUk klasera ez joateko aholkatu die paperen sintomak dituzten Bizkaiko 30 ikasleri, ikaskideak eta irakasleak ez kutsatzeko.

Unibertsitatetik jakitera eman dutenez, ikasle guztiekin jarri dira harremanetan etxean geratzea eta medikuarenera joatea gomendatzeko, tratamenduan has daitezen. Ikasle horiek sukarra dute, eta karotida glandula, hazita.

Paperen sintomak dituzten ikasleak EHUren Bizkaiko hainbat zentrotan ikasten dute, eta batzuk Unamunoko erresidentzian daude, Bilboko Sarriko auzoan.


Tomas Erauskin: «Inguru honetan jaio garen guztiok zortea izan dugu»

Tomas Erauskinek (Ataun, 1963) San Martin eguneko Jentilen Etorrera ekitaldian parte hartzen du. 1981ean antolatu zen lehenengoz eta 1993tik Erauskin da Tortoren rola jokatzen duena.

Zaletasun bat.

Baratzean aritzea gustatzen zait. Lasaigarria da.

Oporretarako leku bat.

Ez naiz asko ateratzen. Herrian gustura ibiltzen naiz.

Liburu bat.

Toti Martinez de Lezearen El verdugo de Dios.

Musika talde bat.

Ez dut talde bat bereziki gustuko. Gaztetan bai. Rock musika atsegin dut.

Abesti bat.

Bruce Springsteen-en The river. 2009an Bilbon eskaini zuen kontzertuan izan nintzen, eta oso ondo pasatu nuen.

Amets bat.

Gure atzetik datozenek, euren artean, guk ditugun ezin ikusiak ez izatea.

Inoiz ahaztuko ez duzun eguna.

Bi alaben jaiotze egunak. Aiorak 16 urte ditu eta Izarok 13.

Janari bat.

Babarrunak, azarekin eta odolkiarekin.

Edari bat.

Ura.

Jaso duzun oparirik bereziena.

Ataunen jaio izana. Horretan inguru honetan jaio garen guztiok izan dugu zortea.

Gorroto duzuna.

Inbidia eta gezurra.

Goierriko txoko bat.

Lareo.

Herriko alkate bazina…

Herriko beharrei lehentasuna emango nieke eta erabakien berri ondo emateaz arduratuko nintzateke.


Bost pertsona atxilotu dituzte Iruñerrian, Korrikan presoen argazkiak erakusteagatik

Bostak aske geratu dira goizean. Espainiako Poliziak egin ditu atxiloketak, eta 'terrorismoa goratzea' leporatu diete bi atxilotuei, 'Naiz' hedabideak jakitera eman duenez.

Bos pertsona atxilotu ditu Espainiako Poliziak Iruñerrian, Korrikan presoen argazkiak erakusteagatik. Naiz hedabideak zabaldu duenez, "terrorismoa goratzea" leporatu diete bi atxilotuei. Apirilaren 6an igaro zen euskararen aldeko lasterketa Nafarroako hiriburutik.

Iturri berak zehaztu duenez, bostak aske geratu dira jada.

Joan den maiatzaren 13an beste hiru pertsona atxilotu zituen Guardia Zibilak Nafarroan, Korrikan presoen argazkiak eramatea egotzita. Deklarazioa hartu ondoren, aske utzi zituzten.

Emakume bat eta bi gizon hartu zituzten atxilo operazio hartan, azken biak Berriozarren. Horiei ere, "terrorismoa goratzea" leporatu zieten.

Espainiako Gobernuak Nafarroan duen ordezkaritzako iturriek baieztatu zutenez, atxiloketak "Auzitegi Nazionalak aginduta" egin zituzten. Antza denez, ETAren biktima batzuek jarritako salaketa baten harira zabaldu zuen ikerketa ANk.


Irurtzunen botxetan blai

Irurtzungo Iratxo elkartean botxa taldea dago. Uda eta udazken aldera petanka antzeko joko tradizionala den botxa txapelketak antolatzen dituzte. Berriki Binakako Iratxo Botxa Txapelketa jokatu dute eta Julen Iragi eta Marian Moreno izan dira irabazleak. Orain Banakako Txapelketa hasi da Iratxoko botxategian. 27 partaide ari dira lehian, 18 heldu eta 9 gazte. Urriaren 5ean despedituko da txapelketa hau. Elkarteen Arteko TxapelketaIgandean Elkarteen Arteko Botxa Txapelketa jokatuko dute Berriozar, Antsoain, Txantrea, Amaya, Natación eta Irurtzungo botxa taldeek. Binaka lehiatuko dira eta jokalari bakoitzak 3 botxa izanen ditu. Guztira 12 bikote ariko dira, goizeko 9:30ean hasita. Gaueko 9:00ak aldera bukatuko dute.


Gure Esku Dago eguna Urdiainen

Larunbatean ospatu zen Gure Esku Dago eguna Urdiainen. 150 lagun inguru bildu ziren plazan burututako bazkari ederrean. Ekainaren 18ko galdeketan parte hartzeko gonbidapena egin zuten bertan bildutakoek eta Urdiainen Gure Esku Dagok grabatutako bideoa aurkeztu zuten ondoren. Jai giroak ordu txikira arte iraun zuen.


Sorgin eta Mamu gaua, bigarren urtez

Santu Guztien egunaren bezperan, Sorgin eta Mamu gaua ospatu zuten Aranon, bigarren urtez. Bertako umeek eskaturik, arratsalde beldurgarri eta misteriotsua prestatu zuten gurasoek. Etxez etxe ibili ziren, nolako beldurra eman, halako goxokiak jasotzen. Afaria ere egin zuten.


Monster Magnet, Ainara Legardon eta Cycle, Kultura Live musika zirkuituan

M. Ward, Non Servium, King Khan & The Shrines, Russkaja, Gatillazo, Willie Nile & Band edota Eri Yamamoto Trio ere izango dira protagonista aurtengo edizioan.

Kultura Live elkartea osatzen duten aretoek "kalitatezko kontzertu zirkuitu dinamikoa" antolatu dute Kultura Live zirkuituaren bigarren edizioan, maiatzean, eta Monster Magnet, Ainara Legardon, M. Ward, Cycle, Non Servium, King Khan & The Shrines, Russkaja, Gatillazo, Willie Nile & Band edota Eri Yamamoto Trio artista eta taldeen kontzertuak eskainiko dituzte.

Elkartea osatzen duten aretoak, Kultura Live elkarteak gogoratu duenez, hauek dira: Indara, Le Magneto, Kafe Antzokia, Hell Dorado, Fever/Santana 27, Beikozini, Bermeoko Kafe Antzokia, Atabal, Tunk!, Dabadaba, Le Bukowski, Doka, Zentral Kafe Teatro, Totem aretoa, Bilbaína Jazz Club, San Agustin eta Plateruena. Iaz egin zen zirkuituaren lehen edizioa, eta 2.875 pertsona bildu ziren.

Aipaturikoez gain, Furyo, The Creepy Tones, Masterplan, Skeletoon, Dark Embrace, Taken, Los Tupper, ¡Pendejo!, Arenna, Kuve, Villanueva, Virenque, The Inductions, The Northagirres, The Neatbeats, Lie Detectors, Karne Kruda, Buffalo, Hatxe, Vinny Appice eta Mob Rules Live igaroko dira Kultura Live zirkuitutik.

Bestalde, elkarteak 10. urteurrena ospatuko du 2018an, eta hainbat ekimen antolatuko dituzte urtean zehar. Horien artean nabarmentzekoa da ekainaren 4tik 6ra Bilbon egingo den Europako Musika Areto eta Musika Jaialdien Live DMA elkartearen batzar nagusia. 2.500 musika areto eta jaialdi ordezkatzen dituzten 18 herrialdetako elkarteetako ordezkariak Kafe Antzokian bilduko dira sektorearen nondik norakoak eztabaidatzeko.


Alvaro Baraibar da Nafarroako Bake eta Elkarbizitza zuzendari

Historian doktorea da, eta Nafarroako Unibertsitatean jardun du ikerlari gisa.

Nafarroako Gobernuak Alvaro Baraibar (Iruñea, 1970) izendatu du Bake, Elkarbizitza eta Giza Eskubideen zuzendari. Ikertzaile gisa, Nafarroako historia garaikidean da aditua, eta hainbat liburu idatzi ditu; besteak beste, Federalismo arraroa. Nafarroaren bidea demokraziarantz (1973-1982) eta Nafarroako ikurren historia eta memoria.

Politikan ere aritutakoa da, Garesen. 2007-2011 legealdian Kirol, Gazteria eta Herritarren Parte Hartzerako zinegotzia izan da, bertako 21 Agendaren koordinatzaile izateaz gain. Euskalduna da.


Hasi berriak ez diren amateurrak

Mikel Agirre, Cheli Lanzagorta eta Iñaki de Lucas Amateur proiektu berriarekin itzuli dira. Ostegunean aurkeztuko dute, Donostian

Zalantzarik gabe, Pedro San Martinen heriotza —2011n hil zen auto istripu batean— gehiegizkoa izan zen La Buena Vida taldearen iraupenarentzat. Aurretik Irantzu Valencia abeslariak utzi izanak ere ez zuen lagundu, baina San Martin Donostiako taldearen arima zen, eta hura gabe proiektuak ez zuen zentzu handirik, are gehiago kontuan izanda taldekideren bat edo beste Ama taldean ere bazebilela ordurako.

Zarata handirik egin gabe itzali zen La Buena Vida, eta talde haren errautsetatik joan da sortuz azken bizpahiru urteetan Amateur. Mikel Agirre, Cheli Lanzagorta eta Iñaki de Lucas taldekideek eratu dute hirukotea, eta hilabete gutxiren tartean bi EP —El golpe eta Será verdad— eta LP bat —Debut!— argitaratu dituzte. 2014ko otsailean hasi ziren kantuak grabatzen, eta, estudioan bi urte eta erdi igaro ondoren, kantu mordoxka bat zuten, gehiegi disko bakarrean biltzeko. «Hemezortzi kantu genituen, eta guztien alde egingo genukeen guk. Formatuak ezberdinak dira, baina guretzat disko bikoitz bat ateratzea bezalakoa izan da», zioen Arregik, orain dela gutxi, Mondosonoro aldizkariari emandako elkarrizketan.

Disko osoa San Martini eskaini diote, baina bada kantu bat La Buena Vidako baxu jotzaileari erreferentzia zuzena egiten diona: San Martin Blues, Steve Earleren kantu bat (Fort Worth Blues) egokitzen duena beste hitz batekin. «Diskoak asko hitz egiten du Pedroz, baina baita La Buena Vidak gugan izan zuen eraginaz ere. Hogei urte eder izan ziren».

La Buena Vidaren aztarnak aurkitzen dira, nola ez, Amateurren musikan —Agirre, konpositoreetako bat izateaz gain, abesteaz ere arduratzen zen Valenciarekin—, baina badira diskoan Donosti Soundeko talde ikur hartara eramaten duten beste hari batzuk ere. Nabarmenena, Valenciak Lo que nunca tuvo que pasar kantua abestu izana. Baina ez da diskoan izan duten kolaboratzaile bakarra. Joserra Senperenak organoa jo du, eta orkestra konponketa dotoreak egin ditu, eta Diego Vasallok, Amaia Intxaustik, Fernando Neirak eta Jaime Stinusek ere parte hartu dute, besteak beste. Horietako asko lagun dituztela aurkeztuko dute Agirrek, Lanzagortak eta De Lucasek bere proiektu berria, ostegunean, Donostian. Etxean.

KONTZERTUA

Lekua: Donostiako Viktoria Eugenia antzokian.

Eguna: Ostegunean, 20:00etan.


Musika festa Hondarribian

Hondarribiko musikariak eta musika zaleak biltzen dituen Psilocybe Elkarteak hogei urte bete dituela-eta, festa antolatu dute abuztuaren 24rako. Bazkari herrikoia, giroa berotzeko txaranga eta kontzertua prestatu dituzte. Zumardira gerturatzen denak doan ikusi eta entzun ahal izango ditu “funk eta soul ukituak, bluesa, rocka eta punk espiritua” uztartzen dituen Atom Rhumba talde bilbotarra, Willis Drummond rock-zale baionarrak eta “blues toxikoena” eta “psychobilly bortitzena” nahasten dituen Guadalupe Plata taldea (Jaen, Espainia). Alde zaharraren alboan eta zuhaitzez inguratuta, doinu gogor eta parrandazaleenek bat egingo dute uda betean.

Urteurrena ospatzeko, dokumental bat ere ari dira grabatzen eta hogei urte hauetan elkarteak antolatutako kontzertuetan eginiko argazkiekin erakusketa osatuko dute. Izan ere, zuzenekoak eskaintzeko aretoa du elkarteak: Psilocybe Enea. Eraikin beltz hau, “P” arrosa erraldoiduna, elkartearen arima da eta emanaldi aretoaz gain entseatzeko lokalak, grabazio estudioa eta irratia ditu. Euskal Herriko eta atzerriko talde andana igaro da bertatik, eta horien irudi aukeratuak jarriko dituzte ikusgai. Pizgarri gisa, Udalarekin batera Psilocybek antolatzen duen Baluarte Rock jaialdiaren baitan hiru emanaldi izango dira abuztuan: Naut eta Kausa Perdida arituko dira abuztuaren 1ean, Santiago kalean; Luz de Putas eta Patxuko Nice 8an, Kasino Zaharrean; eta Imago4 eta Tripimonsters 15ean, Gipuzkoa plazan.

Kultura musikala bizi mantentzen da Bidasoaldean eta etorkizuna iragana bezain indartsu datorrela erakusteko, jai itzela iragarri dute abuztuko azken txanparako. Festa gogoa eta musika ona behintzat ez dira faltako, Beti Mugan, Lif, Sorotan Bele, Dut edo Kuraia bezalako taldeen sorburuan.


Primavera Sound jaialdiak ''reality show'' propioa izango du

Espainian, Ingalaterran eta Frantzian barrena egingo duten Primavera Sound Touring Party birari buruzko informazioa eskainiko du saioak.

Primerava Sound Jaialdiak reality show bat sortuko du Primavera Sound Touring Party biraren inguruan. Espainia, Ingalaterra eta Frantzian barrena ibiliko diren hamaika talderen bizipenak eta txangoaren xehetasunak kontatuko dituzte.

Lee Ranaldo y los Dulst, Standstill, Paus, Refree, Extraperlo, Syper eta Los Planetas taldeek hartuko dute parte, besteak beste. Primavera Soundek Google + sarean duen orriaren bidez eskainiko dute Saioa, azaroaren 20tik aurrera, Primavera Sound Touring Party Bartzelonan hasi eta egun gutxira. Ekitaldia abenduaren 5ean amaituko da.

Kontzertuetatik at, taldeen eguneroko bizimodua nolakoa den kontatuko dute saioan, bi aste horietan zehar. Hala, musika bira baten zailtasunak eta ahaleginak islatu nahi dituzte, baita artisten gogoetak eta ezinegonak ere.

Ikus-entzunezko formatu horri esker, zuzenean jotzea eta errepidean bizitzea nolakoa den kontatu nahi diete ikusleei eta musikaren jarraitzaileei. Horretarako, sare sozialak erabiliko dituzte, arreta bereganatu eta musikaz zuzenean gozatu dezaten.

Aurrerapen gisa, zenbait pieza emitituko dituzte urriaren 28tik aurrera. Protagonista batzuen aitorpenak entzuteaz gain, bidaia prestatzen ere ikusiko ditugu. Bi autobusetan abiatuko dira, eta honako hiri hauetan ibiliko dira: Bartzelona, Bilbo, Bordele, Camber Sands, Gijon, Londres, Madril, Santander, Konpostelako Santiago, Valentzua, Valladolid eta Zaragoza.


Hauteskundeetan izango ez den arren, laguntzeko prest dago Orbel

2007an ekin zion bere bideari Ormaiztegiko Bizilagunak Elkarlanean taldeak. Ez dute uste gaur egun udalean tokirik dutenik, beraz ez dira hauteskundeetara aurkeztukoDatozen udal hauteskundeak gerturatzen ari diren eran, bere etorkizunaren berri emateko idatzia kaleratu du Ormaiztegiko Orbel taldeak. Zortzi urtez udalean egindako lanari errepasoa ematearekin batera, aurtengo hauteskundeetan zergatik ez diren aurkeztuko azaltzen dute. Hain justu ere, 2007tik egoera asko aldatu dela sinetsita, udalean jarraitzeak zentzua galdu duela uste dute.2007an sortu zen Ormaiztegiko Bizilagunak Elkartea; «kalean entzuten ziren kexei irtenbidea» emateko aukera gisa planteatu zuten. Ezker abertzaleko hautetsien babesarekin, Jon Intxausti izendatu zuten alkate. 2011n ere aurkeztu ziren hauteskundeetara. Azken honetan 210 boto lortu zituzten, eta hiru hautetsi. «Herritarrek emandako mandatuari erantzun nahirik, zorti urtez genuen guztia eman dugu, beti ere, ilusio handiz, lanean gogor jardun gara eta izugarri ikasi dugu», diote idatzian. Bide horretan, erabaki zailak ere hartu behar izan dituztela diote. Hala ere, erabaki guztiak «herritik haratagoko politika handia» alde batera utziz hartu dituztela diote. «Herria eta herriko gaiak izan dira gure eragin bakarrak».Hiru helburu nagusiHasierako helburua «herrian zegoen egoera politiko eta sozial gatazkatsuari» irtenbidea ematea zela diote. Horrez gain, beste hainbat kezka ere izan zituzten, herri mailan zegoen parte hartze ohitura eskasa eta hirigintzan zeuden makroproiektuak. Azken zortzi urteetan herriko giro politikoak onera egin duela uste dute; «gaur egungo giroak ez du zerikusirik 2007 eta aurreko urteetan bizi zen krispazioarekin», diote. Egiteko horretan Orbelek parte aktibo garrantzitsua izan dela uste du. Herriko dinamismoari eta parte hartzeari dagokionez ere, egoerak hobera egin duela uste dute.Izan dira lortu gabeko helburuak ere. «Hirigintzak Uherkalderako zegoen makroproiektua gelditzea lortu bagenuen ere, etxebizitza eskaintza berri bat lortzeak uste eta nahi baino denbora gehiago eman zigun. Gure eskuetan zegoen guztia egin arren, ez dugu lortu udaleko proiektu garrantzitsuenetako bat zena amaituta ikustea», diote. Urte hauetan etxebizitzarik egin ez eta gazteek herritik kanpora joan behar izan dutelako barkamena eskatu dute.Gatazkatsua izan zen atez ateko hondakin bilketaren gaia ere, baina eztabaida gaindituta dagoela uste dute. Taldea deseginda udaletik jasotako 6.604 euroko diru soberakina itzuli egin dute berriro. Orbel talde gisa udalean izango ez den arren, «edozertan esku bat botatzeko prest» agertu dira.


OPORRAK: Abuztuaren 8tik 25era ORDIZIAN Bulegoa itxita

Bueltan berriz elkar ikusiko dugu! Gozatu oporretaz!


Gabonetako apaingarrien lehiaketa

Gabonetako motiboekin apaindutako balkoi eta leihoen lehiaketa antolatu du Soraluzeko Udalak aurtengo Eguberrietarako; abenduaren 24ra arte eman daiteke izena.

Soraluzeko Udalak Gabonetako motiboekin apaindutako balkoi eta leihoen lehiaketa antolatu du berriro ere laster hasiko diren Eguberri jaietarako.

DEIALDIA

Soraluzeko Udalak, Gabonetako Motiboekin Apaindutako Balkoi eta Leihoen Lehiaketa antolatu du 2018ko Gabonei begira.

LEHIAKETAREN XEDEA

Lehiaketa honen bitartez, balkoi eta leihoak apaintzeak ekartzen duen herri estetikari balioa eman nahi zaio.

Balkoi eta leiho apainduen atzean herritar bakoitzak kale eta fatxaden estetika hobetzeko egiten duen ekarpena dago eta honek, herritar - hiri ingurune erlazioa hobetzen du, aldi berez, bizilagunek eginiko ekarpen artistikoaz denok gozatuz.

PARTAIDEAK

Balkoi edo leihoa duten Soraluzeko etxebizitzetako jabe edo errentariak diren bizilagunek parte hartu dezakete; beti ere, apainketa elementuak oinezkoentzat edo azpiegitura berarentzat arriskutsuak ez direnean.

IZEN EMATEA

Lehiaketan izena emateko, parte hartzailearen izen-abizenak eta balkoi edo leihoa identifikatzeko helbidea erraztu behar dira hauetako bide bat erabiliz:

Udaletxera bertaratu.

943 75 30 43 zenbakira deitu.

www.soraluze.eus web orrialdean. https://goo.gl/forms/wFwrlBZRYBWmbliq1

Izena emateko azken eguna abenduak 24.

LEHIAKETAREN GARAPENA

Lehiaketaren epaimahaiak ikustaldi aldizkatuak egingo ditu abenduaren 26tik urtarriaren 3ra bitartean.

Apainketan erabiliko diren elementuak partaide bakoitzaren aukerapean egongo dira eta kale, espaloi eta etxebizitzako sarrerak errespetatuz kokatuta egon beharko dira . Zintzilik edo estruktura baten gainean dauden elementuak eta haizearen eraginez erori daitezkeen apaingarriak balkoi edo leihora ondo finkatuta egon beharko dira, oinezkoen segurtasuna arriskuan jarri gabe. Beti ere, pertsona parte hartzailea izango da elementuen erorketaren ondorioz gauzatu daitezkeen kalteen arduraduna.

EPAIMAHAIA

Udaleko teknikariak.

BALORAZIO IRIZPIDEAK

Jasangarritasuna, materialen berrerabilpena.

Originaltasuna.

Apainketaren kalitatea.

Armonia eta diseinua.

SARIA

Saria: 100 euro.

Sari banaketa urtarrilaren 4an egingo da eguerdiko 12:30ean Plaza Berrian.

KONPROMISOA

Lehiaketa honetan parte hartzean, oinarriak eta epaimahaiaren apelaezina izango den erabakia onartzen da. Era berean, antolatzaileei nahi beste argazki egiteko baimena ematen zaie, hauen eskubide guztiak gordez eta edozein komunikabidetan argitaratzea baimenduz. Beti ere, argazkiak gune publiko eta komunetatik aterako dira.


Bakarrik aritu da

Bengoetxea VI.ak ondo baliatu du Ezkurdiaren ezina, eta erasoan erakustaldia emanda sailkatu da lau t'erdikoaren finalerdietarako

Iraupena. 38.20.

Pilotakadak. 172

Saketik. Bengoetxeak lau; Ezkurdiak alerik ere ez eta falta bat.

Markagailua. 2-0, 2-1, 6-1, 6-2, 7-2, 7-4, 21-4, 21-6 eta 22-6.

Bestelakoak. Mila ikusletik gora Labriten (Iruñea). Ia goraino bete zen. Apustuak parean irten ziren.

Bigarren Mailakoak. Jaka 22; Laso 9. Dario 22; Peña 10. Finalerdiak erabakita daude: Jaka / Ugalde eta Dario / Elordi.

Kostatuko zaio Joseba Ezkurdiari atzoko partida ahaztea. Arbizukoak profesionaletan bizi izandako egunik gogorrenetakoa izan zuen Labriten. Ezinean aritu zen une oro, eta, hori gutxi balitz bezala, partida erdialdera ziztada bat nabaritu zuen gerrian. Egun txarra duzunean, aurkari guztiak dira makurrak; baina Oinatz Bengoetxea egokitzen bazaizu, are okerragoa da. Haizea alde duenean, hark inor gutxik bezala errematatzen daki, eta, atzo, dantzan ibili zuen aurkaria. Erakustaldia eman zuen erasoan, eta lau t'erdikoaren finalerdietarako sailkatu zen bosgarren urtez jarraian. Mikel Urrutikoetxea izango du aurkari bi aste barru, ziur asko, Bilbon.

Bakarrik jokatu zuen Bengoetxeak. Ezkurdia izan zuen inguruan, baina hark ez zuen bere ohiko irudiaren antzik izan. Arbizukoa bere mailatik oso urrun ibili zen. Lotuta jokatu zuen, kolpea askatu ezinik, eta aurkariari komeni zitzaion erritmoan aritu zen partida osoan. Halere, eta 7-2 irabazten hasi ondoren, Bengoetxeak bi huts egin zituen (7-4), eta Ezkurdia partidan sartuko zela zirudien. Uste okerra zen.

Bengoetxeak zuzenean egin zituen 21-4kora arteko tantoak. Ezkurdiarentzat latzenak 9-4tik 13-4ra artekoak izan ziren: hiru huts jarraian eta laugarrena saketik. Ezkurdia errestoan ere pattal ibili zen. Bengoetxeak bigarren pilotakada erosoa izan zuen ia beti, eta tantoa nahierara agindu zuen. Oinak bilatu zizkion Ezkurdiari, haren bolea saihestu eta makurtzera behartuz. Aztia da leitzarra. Sasoiko dago eta maila oso ona eman du ligaxkan.

Ezkurdiak, gainera, arazo fisikoekin bukatu zuen. Partida erdialdera ziztada bat nabaritu zuen gerrian, eta ibiltzean ere oinazea nabaritzen zuela amaitu zuen. «Haserre nago, mina hasi denean burua ere partidatik joan zait. Ez dut sufritzen jakin. Gaurkoa bezalako egunek ikasteko balio dute». Amaieran, amorru erreakzio txiki bat izan zuen. Bi tanto on egin zituen jarraian, baina falta bat saketik gero. Hala amaitu zen partida, hotz. Ezkurdia ez da inoiz finalerdietarako sailkatu banakako txapelketa batean.

Kanporaketa, Donostian

Jardunaldiko hirugarren partida gaur jokatuko da, Donostian (17:00). Iker Irribarriak eta Jokin Altunak kanporaketa itxurako partida bat jokatuko dute. Irabazlea finalerdietarako sailkatuko da, eta Aimar Olaizola du han zain.


Howdy taldeak joko du ostiralean Uxoan

Men of Rock Musika Elkarteak antolatuta, Howdy taldeak joko du ostiral honetan Uxoa tabernan (Butroi pasealekua, 1), doan. 22:30ean hasiko da kontzertua.