*****
BESCHIKKING VAN DE COMMISSIE
van 27 juni 1984
betreffende het voornemen van de Franse Regering tot toekenning van een speciale koersgarantie aan Franse exporteurs met betrekking tot de aanbesteding van een elektrische centrale in Griekenland
(Slechts de tekst in de Franse taal is authentiek)
(84/416/EEG)
DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE
GEMEENSCHAPPEN,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 93, lid 2, eerste alinea,
Na overeenkomstig de bepalingen van genoemd artikel de belanghebbenden te hebben aangemaand hun opmerkingen te maken en gezien deze opmerking,
Overwegende hetgeen volgt:
I
Door de Griekse »Public Power Corporation" (PPC) werd een aanbesteding uitgeschreven voor de uitvoering van tranche IV voor de elektrische centrale van Megalopolis (levering en installatie van een stoomgeneratoraggregaat en een stoomturbinegenerator voor een met stoom werkende elektrische centrale). De indiening van de inschrijvingen vond op 14 februari 1984 plaats. Voor zover de Commissie bekend is, hebben ondernemingen uit ten minste drie Lid-Staten, te weten Frankrijk, de Bondsrepubliek Duitsland en het Verenigd Koninkrijk, ingeschreven.
In het bestek is bepaald dat de inschrijvingssom in Griekse drachmen moet luiden. Het bestek bevat voorts een prijsherzieningsformule, waarvan de omschrijvingen enigszins verschillen. De offertes moeten worden berekend op basis van de op het tijdstip van inschrijving/sluiting van het contract geldende prijzen. Bij oplevering, ongeveer vier jaar later, zal de prijs worden aangepast volgens het prijsherzieningsbeding, dat van het inflatiepercentage van de Griekse drachme schijnt uit te gaan; de alsdan berekende prijs zal in de valuta van de verkoper worden omgezet tegen de op die datum geldende wisselkoers. Voor het verschuldigde bedrag zal een koperskrediet worden verstrekt.
Ofschoon het Griekse inflatiepercentage door de prijsherzieningsformule wordt gedekt, blijven derhalve de volgende risico's voor rekening van de verkoper:
- het risico in verband met het inflatiepercentage van de valuta waarin de offerte is berekend,
- het risico in verband met de devaluatie van de Griekse drachme ten opzichte van de valuta van de verkoper.
In januari 1984 werd Hermes Kreditversicherungs-AG, die voor de Duitse Bondsregering op het gebied van exportverzekeringen optreedt, door een Duitse inschrijver voor het Megalopoliscontract benaderd met het verzoek om dekking tegen de resterende koersrisico's omdat, volgens door hem verkregen inlichtingen, zijn Franse concurrenten een dergelijke dekking van de Franse Regering zouden krijgen. Dit werd op 7 februari 1984 in de groep Cooerdinatie van het beleid inzake kredietverzekering, garanties en financieringskredieten van de Raad besproken. De Franse delegatie heeft toen geen duidelijk antwoord gegeven, waarop de Commissie onmiddellijk een telexbericht aan de Franse Regering heeft gezonden waarin om volledige inlichtingen werd verzocht. Bij gebreke van een antwoord werd op 17 februari 1984 wederom een telexbericht verzonden.
Op 29 februari 1984 heeft de Commissie van de Franse Regering antwoord ontvangen, waarin deze haar voornemen om de Franse exporteurs tegen het koersrisico te dekken bevestigt. Op dezelfde dag werd nogmaals een bespreking gehouden. De Griekse delegatie heeft toen verklaard dat de koper het koersrisico zou dekken en kondigde een schriftelijke verklaring aan waarin zij de prijsherzieningsformule zou uiteenzetten. De Franse delegatie heeft verklaard dat zij haar aanbod aan de Franse inschrijvers zou intrekken, indien de herzieningsformule voldoende zou zijn.
De schriftelijke verklaring van de Griekse overheid werd op 1 maart 1984 voorgelegd. Aangezien niet kon worden geconstateerd of de Franse Regering zich al dan niet voldaan zou verklaren en eventueel haar aanbod aan de Franse inschrijvers om het overblijvende risico te dekken zou handhaven, heeft de Commissie op 8 maart 1984 besloten tot inleiding van de procedure van artikel 93, lid 2, van het EEG-Verdrag, gericht tegen het voornemen van de Franse Regering om Franse exporteurs voor het resterende devaluatierisico in het contract voor Megalopolis, tranche IV, dekking te verlenen.
II
De Franse Regering voert in de opmerkingen die zij in het kader van de procedure aan de Commissie heeft voorgelegd, aan dat uit de door de Griekse delegatie in de vergadering van de groep van de Raad afgelegde verklaring is gebleken dat in het door de PPC vastgestelde prijsherzieningsmechanisme geen rekening is gehouden met het totale koersrisico, daar uitsluitend naar koersschommelingen van de Griekse drachme wordt verwezen en niet naar de valuta waarin de prijs van de gebruikte materialen is uitgedrukt, noch naar de ontwikkeling van de loonkosten.
De Franse Regering voert voorts aan dat zij nog geen beslissing heeft genomen omtrent de concrete voorwaarden van de speciale koersgarantie waarmede zij voornemens is de Franse exporteurs tegen de risico's die zij zouden lopen indien het contract hun zou worden gegund, dekking te verlenen en dat zij daarom niet in staat is de bijzonderheden van de voorgenomen maatregel mede te delen.
In de opmerkingen die zij de Commissie in het kader van de procedure hebben voorgelegd, gaven de Regeringen van verscheidene andere Lid-Staten als hun mening te kennen dat de voorgenomen Franse steunmaatregel ten behoeve van de exporteurs een met de gemeenschappelijke markt onverenigbare steunmaatregel vormt in de zin van artikel 92 van het EEG-Verdrag en verzochten zij de Commissie een dienovereenkomstige beschikking te geven.
III
Een steunmaatregel van een Staat die aan de ondernemingen van een Lid-Staat wordt toegekend om het risico van muntdevaluatie, dat wordt gedragen door alle mededingers van verschillende Lid-Staten die een offerte indienen om een verkoopcontract te verkrijgen voor naar een andere Lid-Staat te exporteren goederen, vormt een steunmaatregel ten behoeve van de export.
De Commissie heeft steeds vastgehouden aan de mening dat de toepassing van steunmaatregelen ten behoeve van de export in het intracommunautaire handelsverkeer onverenigbaar is met de gemeenschappelijke markt in de zin van artikel 92, lid 1, van het EEG-Verdrag en dat die steunmaatregelen niet in aanmerking komen voor één van de in lid 3 van genoemd artikel vervatte uitzonderingen. Dit standpunt heeft steun gevonden bij het Hof van Justitie in zijn arrest in de gevoegde zaken 6/69 en 11/69 (Frans preferentieel herdiscontotarief) (1) en is bij een aantal gelegenheden door de Commissie bevestigd.
In dit geval wordt door ondernemingen uit ten minste drie Lid-Staten medegedongen om het contract toegewezen te krijgen. De in het bestek gespecificeerde voorwaarden gelden voor alle, met name die volgens welke de prijzen in Griekse drachmen moeten worden uitgedrukt en na levering en installatie volgens de gespecificeerde formule worden herzien.
De mededingende ondernemingen moeten, om het hoofd te bieden aan het uit de bijzondere voorwaarden van het bestek voortvloeiende financiële risico, in hun offerte voorzieningen opnemen om zich tegen eventuele koersverliezen te dekken, hetgeen betekent dat zij hun prijs zullen moeten verhogen. Indien de Regering van een Lid-Staat tussenbeide komt om dit risico geheel of gedeeltelijk over te nemen, genieten de ondernemingen van die Lid-Staat, welke deze vorm van staatssteun ontvangen, een kunstmatig concurrentievoordeel dat de mededinging vervalst, het handelsverkeer tussen de Lid-Staten ongunstig beïnvloedt en onverenigbaar is met de gemeenschappelijke markt in de zin van artikel 92 van het EEG-Verdrag. Uitzonderingen op het algemene beginsel van onverenigbaarheid zijn beperkt tot steunmaatregelen die bijdragen tot het bereiken van één van de doeleinden welke in het gemeenschappelijke belang moeten worden nagestreefd, als omschreven in de in artikel 92, lid 3, van het EEG-Verdrag vervatte uitzonderingsbepalingen. Dit geldt niet voor de steun die de Franse Regering voornemens is aan Franse ondernemingen toe te kennen die hebben ingeschreven voor de aanbesteding van Megalopolis IV. Die steun zou in feite bedrijfssteun zijn die wordt toegekend zonder dat deze door een tegenprestatie van de begunstigden wordt gerechtvaardigd en die de ondernemingen van een Lid-Staat in doorslaggevende mate ten opzichte van hun mededingers uit andere Lid-Staten zou bevoordelen. Een dergelijke handelwijze vormt een schending van de in het EEG-Verdrag neergelegde grondbeginselen.
De vraag of het herzieningsbeding van de PPC de devaluatierisico's geheel of gedeeltelijk dekt, is voor de beoordeling van dit geval niet ter zake dienende,
HEEFT DE VOLGENDE BESCHIKKING GEGEVEN:
Artikel 1
De Franse Regering mag de Franse exporteurs geen koersgarantie aanbieden met betrekking tot de aanbesteding van een elektrische centrale in Griekenland (Megalopolis IV), aangezien zulks een met de gemeenschappelijke markt onverenigbare steunmaatregel is in de zin van artikel 92, lid 1, van het EEG-Verdrag, en niet in aanmerking komt voor toepassing van één van de in artikel 92, lid 3, van het EEG-Verdrag neergelegde uitzonderingen.
Artikel 2
De Franse Regering dient de Commissie binnen vier weken na de datum van deze beschikking te bevestigen dat zij met betrekking tot de in artikel 1 bedoelde aanbesteding geen koersgarantie zal verlenen.
Artikel 3
Deze beschikking is gericht tot de Franse Republiek.
Gedaan te Brussel, 27 juni 1984.