markdown:
# Phaseolus vulgaris
|
|Phaseolus vulgaris
|
|![]()
[Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Plantae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) [Angiospermae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) [Eudicots](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_hai_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1) [Rosids](/wiki/Rosids) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Fabales](/wiki/Fabales) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Fabaceae](/wiki/Fabaceae) [Phân họ](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D)( *subfamilia*) [Faboideae](/wiki/Faboideae) [Tông](/wiki/T%C3%B4ng_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *tribus*) [Phaseoleae](/wiki/Phaseoleae) [Phân tông](/wiki/Ph%C3%A2n_t%C3%B4ng)( *subtribus*) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Phaseolus](/wiki/Phaseolus) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **P. vulgaris** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Phaseolus vulgaris* [L.](/wiki/Carl_Linnaeus) [Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/T%C3%AAn_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(sinh_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc)) [[1]](#cite_note-1) *Phaseolus aborigineus*Burkart *Phaseolus communis*Pritzel *Phaseolus compessus*DC. *Phaseolus esculentus*Salisb. *Phaseolus nanus*L. & Jusl. **Đậu que**, **đậu ve** hay **đậu cô ve**, còn gọi là: đậu a ri cô ve do biến âm từ [tiếng Pháp](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%A1p): *haricot vert*, danh pháp khoa học *. Có nhiều giống khác nhau được trồng với hương vị và màu sắc khác nhau: từ vàng tới lục nhạt hoặc hơi tím. Quả đậu cô ve có thể được bán ở dạng đóng hộp, đông lạnh hoặc tươi. Phaseolus vulgaris*
## Mục lục
## Tên gọi[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=1)]
Tên gọi
**đậu que** thường gây nhầm lẫn với các loại đậu khác cũng được gọi là [đậu que](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_que) trong tiếng Việt, dùng để chỉ các loại đậu có tên **green bean**, **string bean**, **snap bean** ở đông bắc và phía tây nước Mỹ, hoặc tên **ejotes** ở Mexico, là quả chưa chín của những giống đậu được trồng riêng biệt để lấy cả vỏ lẫn ruột. Tại các nước nói tiếng Anh, từ *green bean* hoặc *common bean* thông thường là tên gọi để chỉ phần quả đậu còn tươi, chưa chín của cây *Á hậu đậu* ( *Phaseolus coccineus*), [đậu đũa](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_%C4%91%C5%A9a) ( *Vigna unguiculata sesquipedalis*), [đậu ván](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_v%C3%A1n), hay [đậu rồng](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_r%E1%BB%93ng) ( *Psophocarpus tetragonolobus*). [Đậu Hà Lan](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_H%C3%A0_Lan) ( *Pisum sativum*) đôi khi cũng được gọi là *green bean* tại Mỹ.
Ngoài ra, tên gọi
*haricot vert* có thể nhầm lẫn với *haricot bean* hoặc *Navy bean*, là một loại hạt đậu khô. Cũng cần phân biệt **đậu cô ve** với [đậu tây](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_t%C3%A2y).
## Đặc điểm[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=2)]
Cây cỏ một năm, lá kép với 3 lá chét hình tam giác, chùm hoa gồm nhiều hoa màu trắng hoặc tím. Quả dài, dẹt chứa nhiều hạt hình thận
. [2]
## Phân bố, sử dụng[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=3)]
Đậu cô ve là loài
[cây thường niên](/w/index.php?title=C%C3%A2y_th%C6%B0%E1%BB%9Dng_ni%C3%AAn&action=edit&redlink=1) được thuần hóa ban đầu tại khu vực [Mesoamerica](/wiki/Mesoamerica) và [Andes](/wiki/Andes) cổ đại của Trung Mỹ, ngày nay được trồng phổ biến trên khắp thế giới để lấy [quả đậu](/wiki/Qu%E1%BA%A3_%C4%91%E1%BA%ADu), cả dạng khô lẫn [đậu cô ve](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_c%C3%B4_ve_(qu%E1%BA%A3)) tươi. [Lá](/wiki/L%C3%A1) cây đậu cô ve đôi khi cũng được dùng như [rau](/wiki/Rau) xanh, và [rễ](/wiki/R%E1%BB%85) dùng làm thức ăn cho gia súc. Đậu cô ve cùng với [bí](/w/index.php?title=Curcubita&action=edit&redlink=1) và [ngô](/wiki/Ng%C3%B4) là ba loại ngũ cốc cơ bản của nền nông nghiệp [thổ dân châu Mỹ](/wiki/Th%E1%BB%95_d%C3%A2n_ch%C3%A2u_M%E1%BB%B9). Là một cây thuộc phân họ Đậu, rễ của đậu cô ve các loài [vi khuẩn cố định ni tơ](/w/index.php?title=Rhizobia&action=edit&redlink=1) cung cấp dưỡng chất cần thiết cho hai loài cây kia.
## Chất độc[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=4)]
Độc chất
[phytohaemagglutinin](/w/index.php?title=Phytohaemagglutinin&action=edit&redlink=1), một hợp chất [lectin](/w/index.php?title=Lectin&action=edit&redlink=1), có trong nhiều loại đậu phổ biến, đặc biệt ở đậu tây đỏ. Đậu tây trắng chứa khoảng 1/3 lượng độc tố so với đậu tây đỏ; đậu tằm (vicia faba) chứa khoảng 5-10% độc tố so đậu tây đỏ. [[3]](#cite_note-FDA-3)
Phytohaemagglutinin có thể bị mất hoạt tính khi luộc đậu trong vòng 10 phút ở nhiệt độ sôi (100 °C; 212 °F). Đối với đậu khô,
[cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_qu%E1%BA%A3n_l%C3%BD_Th%E1%BB%B1c_ph%E1%BA%A9m_v%C3%A0_D%C6%B0%E1%BB%A3c_ph%E1%BA%A9m_Hoa_K%E1%BB%B3) (FDA) cũng khuyến cáo phải ngâm đậu trong nước ít nhất 5 giờ và sau đó nên lược bỏ nước ngâm. [[3]](#cite_note-FDA-3)
Nếu nấu đậu ở nhiệt độ dưới điểm sôi, chẳng hạn như sử dụng
[nồi hầm](/wiki/N%E1%BB%93i_h%E1%BA%A7m) (slow cooker), độc tính của haemagglutinin sẽ tăng lên: đậu nấu ở 80 °C (176 °F) độc tính được ghi nhận tăng gấp năm lần so với đậu sống. Sự gia tăng các ca ngộ độc có liên quan đến việc nấu đậu trong nồi hầm. [3] [[3]](#cite_note-FDA-3)
Các triệu chứng chính của ngộ độc phytohaemagglutinin là buồn nôn, nôn, tiêu chảy. Bắt đầu từ một đến ba giờ sau khi ăn đậu được nấu không đúng cách, và các triệu chứng thường giảm trong vòng vài giờ.
Chỉ ăn khoảng bốn hoặc năm hạt đậu sống ngâm cũng có thể gây ra các triệu chứng trên. [3] [[3]](#cite_note-FDA-3)
Đậu chứa nhiều
[purin](/w/index.php?title=Purin&action=edit&redlink=1), và được chuyển hóa thành [axít uric](/wiki/Ax%C3%ADt_uric). Axít uric không phải là một chất độc nhưng nó có thể thúc đẩy sự phát triển hay làm trầm trọng [bệnh gút](/wiki/B%E1%BB%87nh_g%C3%BAt). Vì lý do này, những người có bệnh gút thường được khuyên nên hạn chế ăn các loại đậu. [[4]](#cite_note-WHFoods-4)
## Các giống cây trồng[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=5)]
Tại
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), có hai giống cây trồng chủ yếu : [2]
- Giống lùn
-
- Đậu cô ve vàng, còn gọi là đậu vàng hay đậu cô bơ: Quả non có màu vàng; hạt hình bầu dục, màu đen bóng. Dùng để ăn quả non.
- Đậu cô ve xanh, còn gọi là đậu đỏ, đậu quả cật, đậu cật lợn: Quả non màu xanh; hạt hình thận, màu đỏ, to nhất trong các giống cô ve. Có thể ăn quả non hoặc ăn hạt.
- Đậu cô ve nâu: quả non màu xanh, hạt màu nâu, hình bầu dục. Chỉ ăn hạt.
- Đậu cô ve trắng hay đậu trắng, đậu xoát xông: quả non màu xanh, hạt màu trắng, hình trứng. Chỉ ăn hạt.
- Đậu cô ve đen hay đậu đen: quả non màu xanh, hạt màu đen, hình bầu dục. Chỉ ăn hạt.
- Giống leo
-
- Đậu cô ve chạch hay đậu chạch, đậu Vân Nam: quả non màu xanh, hạt màu trắng, hình bầu dục dài. Ăn quả non.
- Đậu cô ve bở hay đậu bở: quả non màu xanh, hạt màu nâu, hình bầu dục. Ăn quả non.
- Đậu cô ve trắng hay đậu trắng, đậu trứng sáo: quả non màu xanh, hạt màu trắng, hình trứng. Chỉ ăn hạt.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=6)]
## Hình ảnh[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=7)]
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=8)] [^](#cite_ref-1) [“The Plant List: A Working List of All Plant Species”](http://www.theplantlist.org/tpl/search?q=phaseolus+vulgaris).
- ^
**a** [Nguyễn Đăng Khôi.](#cite_ref-TL0_2-1) **ă** *Tạp chí Sinh học, tập 19, số 2. Tháng 6-1997. Trang 8-10. Truy cập ngày 08 tháng 8 năm 2011.* [Các cây đậu ăn hạt ở Việt Nam.](http://elib.dostquangtri.gov.vn/thuvien/Upload/Ebook_Src/52356.pdf)
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** **d** [“Foodborne Pathogenic Microorganisms and Natural Toxins Handbook: Phytohaemagglutinin”](http://www.fda.gov/Food/FoodborneIllnessContaminants/CausesOfIllnessBadBugBook/ucm071092.htm). *. United States* [Bad Bug Book](/w/index.php?title=Bad_Bug_Book&action=edit&redlink=1) [Food and Drug Administration](/w/index.php?title=Food_and_Drug_Administration&action=edit&redlink=1). Truy cập ngày 11 tháng 7 năm 2009. [^](#cite_ref-WHFoods_4-0) [“Kidney Beans”](http://www.whfoods.com/genpage.php?pfriendly=1&tname=foodspice&dbid=87). The world's healthiest foods. Truy cập ngày 5 tháng 11 năm 2007.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phaseolus_vulgaris&action=edit§ion=9)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache: cp1066 hit/1, cp1055 miss


markdown:
# caned
Từ điển mở Wiktionary
## Tiếng Anh[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-eng-&action=edit§ion=T-1)]
### Động từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-verb-&action=edit§ion=T-1)] **caned**
#### Chia động từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-forms-&action=edit§ion=T-1)]
cane
|Dạng không chỉ ngôi|
|Động từ
|[cane](/wiki/cane) [Phân từ](/wiki/ph%C3%A2n_t%E1%BB%AB) [hiện tại](/wiki/hi%E1%BB%87n_t%E1%BA%A1i) [caning](/wiki/caning) [quá khứ](/wiki/qu%C3%A1_kh%E1%BB%A9) **caned** [Lối trình bày](/wiki/l%E1%BB%91i_tr%C3%ACnh_b%C3%A0y) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc [canest](/w/index.php?title=canest&action=edit&redlink=1)¹ [canes](/wiki/canes)hoặc [caneth](/w/index.php?title=caneth&action=edit&redlink=1)¹ [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) **caned** **caned**hoặc [canedst](/w/index.php?title=canedst&action=edit&redlink=1)¹ **caned** **caned** **caned** **caned** [Tương lai](/wiki/t%C6%B0%C6%A1ng_lai) [will](/wiki/will)/ [shall](/wiki/shall)² [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc [wilt](/wiki/wilt)/ [shalt](/wiki/shalt)¹ [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [Lối cầu khẩn](/wiki/l%E1%BB%91i_c%E1%BA%A7u_kh%E1%BA%A9n) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc [canest](/w/index.php?title=canest&action=edit&redlink=1)¹ [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) **caned** **caned** **caned** **caned** **caned** **caned** [were](/wiki/were)to [cane](/wiki/cane)hoặc [should](/wiki/should) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc should [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc should [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc should [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc should [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)hoặc should [cane](/wiki/cane) [Lối mệnh lệnh](/wiki/l%E1%BB%91i_m%E1%BB%87nh_l%E1%BB%87nh) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane) [cane](/wiki/cane)
- Cách chia động từ cổ.
- Thường nói
*will*; chỉ nói *shall*để nhấn mạnh. Ngày xưa, ở ngôi thứ nhất, thường nói *shall*và chỉ nói *will*để nhấn mạnh.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.04:-77.49:v4; Path=/; secure; Domain=.wiktionary.org

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Cache-Status: miss

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wiktionary.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Content-Language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

X-Cache: cp1053 miss, cp1052 miss

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Accept-Ranges: bytes


markdown:
v_line
Đăng nhập
Trả phòng:
Lịch
Đảm Bảo Giá Tốt Nhất
2688 Broadway
133-42 39Th Avenue
112-26, Roosevelt Avenue, Corona, NY
25 West 51st Street
135-21 37 Avenue
Lý do tốt nên đặt phòng với Agoda
Hơn 950.000 khách sạn trên khắp thế giới
Hơn 8.000.000 nhận xét về khách sạn
Có mặt hơn 60.000 thành phố trên toàn thế giới
Bảo đảm giá tốt nhất! Giá phòng khách sạn thay đổi mỗi ngày!
Được hơn 16.000.000 khách hàng tin dùng
Ưu đãi đặc biệt của Agoda
Bao gồm các ưu đãi giờ chót(có thể trong cùng ngày!)Miễn phí một đêm nghỉNâng cấp hạng phòng miễn phí!
Customer Support
3
Km.
3.18
Km.
3.19
Km.
3.22
Km.
3.24
Km.
3.25
Km.
3.26
Km.
3.29
Km.
3.3
Km.
3.32
Km.
3.33
Km.
Về đầu trang
Bản quyền © 2005 – 2016 Agoda Company Pte. Ltd. Giữ toàn quyền.
AGODA ® là thương hiệu được đăng ký của AGIP LLC, sử dụng theo giấy phép của Agoda Company Pte. Ltd.
Agoda là thành viên của
(NASDAQ:PCLN)
Agoda là thành viên của Priceline Group, nhà cung cấp hàng đầu thế giới về dịch vụ du lịch trực tuyến & các dịch vụ có liên quan.
AS-AGWEB-3A02

WARC-Truncated: length

X-Recruiting: Like HTTP headers? Come write ours: http://grnh.se/1qxadk

Access-Control-Allow-Methods: GET,POST

Access-Control-Allow-Credentials: true

Pragma: no-cache

Cache-Control: private

X-Origin: ashburn

Access-Control-Allow-Headers: Content-Type

Vary: User-Agent, Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=utf-8