text:
Danh mục sách đỏ cây trồng Việt Nam
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Sách đỏ Việt Nam (phần thực vật do bộ Khoa học công nghệ và môi trường công bố (1996) đã giới thiệu 302 loài thực vật thuộc ngành Hạt kín (Angiospermae) và 26 loài thực vật thuộc ngành Hạt trần (Gymnospermae) có mức độ đe dọa khác nhau cần được bảo tồn. Tuy vậy, trong điều kiện Việt Nam, khi công tác bảo tồn nguồn gen mới bắt đầu, có thể chỉ nên tập trung cho một số đối tượng thuộc các nhóm sau đây.
Mục lục
Các loài cây có giá trị đặc biệt đang nguy cấp hoặc hết sức nguy cấp[sửa | sửa mã nguồn]
- Thông hai lá dẹt (Pinus krempfii A.Chev.)
- Thông năm lá Đà Lạt (Pinus dalatensis Y de Perre.)
- Thủy tùng (Glyptostrobus pensilis K.Koch.)
- Hoàng đàn (Cupressus torulosa D.Bon)
- Thông đỏ (Taxus wallichiana Zucc.)
- Mun (Diospyros mun A.Chev. ex Lecomte)
- Gõ đỏ (Cà te) (Afzelia xylocarpa (Kurz) Craib)
- Trắc (Dalbergia cochinchinensisi Pierre)
- Cẩm lai (D.bariaensis Pierre)
- Giáng hương quả to (Pterocarpus macrocarpus Kurz)
- Sam lạnh
- Dẻ tùng
- Chò đãi
- Bách xanh
- Cử Sa pa
- Kiền kiền
- Sao lá to
- Sam đá vôi (Du sam đá vôi?)
- Trúc đùi gà
- Trúc vuông
- Trúc đen
- Trúc hóa long
Các loài có giá trị kinh tế cao, đang nguy cấp và mới được gây trồng[sửa | sửa mã nguồn]
Tài liệu tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Sách đỏ Việt Nam (Bộ khoa học công nghệ và môi trường-Nhà xuất bản Khoa học kỹ thuật-Hà nội 1996)
- Tên cây rừng Việt Nam (Nhà xuất bản Nông nghiệp-hà nội 2000)
- Bảo tồn nguồn gen cây rừng Việt Nam (Viện khoa học lâm nghiệp Việt Nam 1999)
- Trung tâm dữ liệu thực vật Việt Nam (BotanyVN)

markdown:
# Danh mục sách đỏ cây trồng Việt Nam
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
[Sách đỏ Việt Nam](/wiki/S%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_Vi%E1%BB%87t_Nam) (phần thực vật do bộ Khoa học công nghệ và môi trường công bố (1996) đã giới thiệu 302 loài thực vật thuộc [ngành Hạt kín](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) ( *Angiospermae*) và 26 loài thực vật thuộc [ngành Hạt trần](/wiki/Ng%C3%A0nh_Th%C3%B4ng) ( *Gymnospermae*) có mức độ đe dọa khác nhau cần được bảo tồn. Tuy vậy, trong điều kiện Việt Nam, khi công tác bảo tồn nguồn gen mới bắt đầu, **có thể** chỉ nên tập trung cho một số đối tượng thuộc các nhóm sau đây.
## Mục lục
## Các loài cây có giá trị đặc biệt đang nguy cấp hoặc hết sức nguy cấp[
[sửa](/w/index.php?title=Danh_m%E1%BB%A5c_s%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_c%C3%A2y_tr%E1%BB%93ng_Vi%E1%BB%87t_Nam&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Danh_m%E1%BB%A5c_s%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_c%C3%A2y_tr%E1%BB%93ng_Vi%E1%BB%87t_Nam&action=edit§ion=1)] [Thông hai lá dẹt](/w/index.php?title=Th%C3%B4ng_hai_l%C3%A1_d%E1%BA%B9t&action=edit&redlink=1)( *Pinus krempfii*A.Chev.) [Thông năm lá Đà Lạt](/w/index.php?title=Th%C3%B4ng_n%C4%83m_l%C3%A1_%C4%90%C3%A0_L%E1%BA%A1t&action=edit&redlink=1)( *Pinus dalatensis*Y de Perre.) [Thủy tùng](/wiki/Th%C3%B4ng_n%C6%B0%E1%BB%9Bc)( *Glyptostrobus pensilis*K.Koch.) [Hoàng đàn](/wiki/Ho%C3%A0ng_%C4%91%C3%A0n)( *Cupressus torulosa*D.Bon) [Thông đỏ](/w/index.php?title=Th%C3%B4ng_%C4%91%E1%BB%8F&action=edit&redlink=1)( *Taxus wallichiana*Zucc.) [Mun](/wiki/Mun)( *Diospyros mun*A.Chev. ex Lecomte) [Gõ đỏ](/wiki/G%C3%B5_%C4%91%E1%BB%8F)(Cà te) ( *Afzelia xylocarpa*(Kurz) Craib) [Trắc](/wiki/Tr%E1%BA%AFc)( *Dalbergia cochinchinensisi*Pierre) [Cẩm lai](/wiki/C%E1%BA%A9m_lai)( *D.bariaensis*Pierre) [Giáng hương quả to](/wiki/Gi%C3%A1ng_h%C6%B0%C6%A1ng)( *Pterocarpus macrocarpus*Kurz) [Sam lạnh](/wiki/Sam_l%E1%BA%A1nh) [Dẻ tùng](/w/index.php?title=D%E1%BA%BB_t%C3%B9ng&action=edit&redlink=1) [Chò đãi](/w/index.php?title=Ch%C3%B2_%C4%91%C3%A3i&action=edit&redlink=1) [Bách xanh](/wiki/B%C3%A1ch_xanh) [Cử Sa pa](/w/index.php?title=C%E1%BB%AD_Sa_pa&action=edit&redlink=1) [Kiền kiền](/wiki/Ki%E1%BB%81n_ki%E1%BB%81n) [Sao lá to](/wiki/Sao_H%E1%BA%A3i_Nam) [Sam đá vôi](/w/index.php?title=Sam_%C4%91%C3%A1_v%C3%B4i&action=edit&redlink=1)( [Du sam đá vôi](/wiki/Du_sam_%C4%91%C3%A1_v%C3%B4i)?) [Trúc đùi gà](/wiki/Tr%C3%BAc_%C4%91%C3%B9i_g%C3%A0) [Trúc vuông](/wiki/Tr%C3%BAc_vu%C3%B4ng) [Trúc đen](/wiki/Tr%C3%BAc_%C4%91en) [Trúc hóa long](/wiki/Tr%C3%BAc_h%C3%B3a_long)
## Các loài có giá trị kinh tế cao, đang nguy cấp và mới được gây trồng[
[sửa](/w/index.php?title=Danh_m%E1%BB%A5c_s%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_c%C3%A2y_tr%E1%BB%93ng_Vi%E1%BB%87t_Nam&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Danh_m%E1%BB%A5c_s%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_c%C3%A2y_tr%E1%BB%93ng_Vi%E1%BB%87t_Nam&action=edit§ion=2)]
## Tài liệu tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Danh_m%E1%BB%A5c_s%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_c%C3%A2y_tr%E1%BB%93ng_Vi%E1%BB%87t_Nam&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Danh_m%E1%BB%A5c_s%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_c%C3%A2y_tr%E1%BB%93ng_Vi%E1%BB%87t_Nam&action=edit§ion=3)]
- Sách đỏ Việt Nam (Bộ khoa học công nghệ và môi trường-Nhà xuất bản Khoa học kỹ thuật-Hà nội 1996)
- Tên cây rừng Việt Nam (Nhà xuất bản Nông nghiệp-hà nội 2000)
- Bảo tồn nguồn gen cây rừng Việt Nam (Viện khoa học lâm nghiệp Việt Nam 1999)
- Trung tâm dữ liệu thực vật Việt Nam (BotanyVN)
|
|
|
|( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | ( | (

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.04:-77.49:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Cache-Status: miss

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Content-Language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Accept-Ranges: bytes


text:
Ea Huar
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Ea Huar là một xã thuộc huyện Buôn Đôn, tỉnh Đăk Lăk, Việt Nam.
Xã Ea Huar có diện tích 45,91 km², dân số năm 1999 là 2255 người,[1] mật độ dân số đạt 49 người/km².
Ea Huar là một xã thuộc huyện Buôn Đôn, tỉnh Đăk Lăk, Việt Nam.
Xã Ea Huar có diện tích 45,91 km², dân số năm 1999 là 2255 người,[1] mật độ dân số đạt 49 người/km².

markdown:
# Ea Huar
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|Ea Huar|
|
|**Tọa độ**: [12°53′0″B 107°51′50″Đ / 12,88333°B 107,86389°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Ea_Huar¶ms=12_53_00_N_107_51_50_E_region:VN_type:adm3rd) [Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [12°53′0″B 107°51′50″Đ / 12,88333°B 107,86389°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Ea_Huar¶ms=12_53_00_N_107_51_50_E_region:VN_type:adm3rd) [[1]](#cite_note-MS-1) [[1]](#cite_note-MS-1)
|Vị trí Ea Huar trên bản đồ Việt Nam|
|
|![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/21/Flag_of_Vietnam.svg/23px-Flag_of_Vietnam.svg.png)
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) [Đăk Lăk](/wiki/%C4%90%E1%BA%AFk_L%E1%BA%AFk) [Buôn Đôn](/wiki/Bu%C3%B4n_%C4%90%C3%B4n) [[2]](#cite_note-2) [[1]](#cite_note-MS-1) **Ea Huar** là một [xã](/wiki/X%C3%A3_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) thuộc [huyện](/wiki/Huy%E1%BB%87n_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) [Buôn Đôn](/wiki/Bu%C3%B4n_%C4%90%C3%B4n), [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) [Đăk Lăk](/wiki/%C4%90%E1%BA%AFk_L%E1%BA%AFk), [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam).
Xã Ea Huar có diện tích 45,91 km², dân số năm 1999 là 2255 người,
mật độ dân số đạt 49 người/km². [1]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Ea_Huar&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ea_Huar&action=edit§ion=1)]
|
|

X-Cache: cp1068 miss, cp1052 miss


text:
Guadahortuna
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Guadahortuna là một đô thị ở tỉnh Granada, cộng đồng tự trị Andalusia, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2010 của Viện thống kê Tây Ban Nha (INE), đô thị này có dân số là 1999 người. Diện tích đô thị này là 121,24 ki-lô-mét vuông. Đô thị này nằm ở độ cao 952 m trên mực nước biển.

markdown:
# Guadahortuna
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|Guadahortuna
|
Guadahortuna
|
|![]()
|
|![]()
**Cờ hiệu** ![ Ấn chương chính thức của](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/06/Escudo_de_Guadahortuna.svg/80px-Escudo_de_Guadahortuna.svg.png)
![ Ấn chương chính thức của](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/06/Escudo_de_Guadahortuna.svg/80px-Escudo_de_Guadahortuna.svg.png)
**Ấn chương** ![ Vị trí của Guadahortuna](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/83/LocationGuadahortuna.png/250px-LocationGuadahortuna.png)
![ Vị trí của Guadahortuna](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/83/LocationGuadahortuna.png/250px-LocationGuadahortuna.png)
Vị trí của Guadahortuna
[Quốc gia](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Flag_of_Spain.svg/23px-Flag_of_Spain.svg.png)
[Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) [Vùng](/wiki/V%C3%B9ng_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_(T%C3%A2y_Ban_Nha)) [Tỉnh](/wiki/V%C3%B9ng_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_(T%C3%A2y_Ban_Nha)) ![ Bandera de la provincia de Granada (España).svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3a/Bandera_de_la_provincia_de_Granada_%28Espa%C3%B1a%29.svg/20px-Bandera_de_la_provincia_de_Granada_%28Espa%C3%B1a%29.svg.png)
![ Bandera de la provincia de Granada (España).svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3a/Bandera_de_la_provincia_de_Granada_%28Espa%C3%B1a%29.svg/20px-Bandera_de_la_provincia_de_Granada_%28Espa%C3%B1a%29.svg.png)
[Granada](/wiki/Granada_(t%E1%BB%89nh)) [Quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn)( *comarca*) [Los Montes](/w/index.php?title=Los_Montes&action=edit&redlink=1) [Thị trưởng](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng) [IU](/w/index.php?title=Izquierda_Unida&action=edit&redlink=1)) 2(4,681 mi 2) [Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99) [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) 2(0/mi 2) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CET](/wiki/UTC%2B1)( [UTC+1](/wiki/UTC%2B1)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) [CEST](/wiki/UTC%2B2)( [UTC+2](/wiki/UTC%2B2)) [Mã bưu chính](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_c%E1%BB%A7a_T%C3%A2y_Ban_Nha&action=edit&redlink=1) [Tên gọi dân cư](/w/index.php?title=T%C3%AAn_g%E1%BB%8Di_d%C3%A2n_c%C6%B0&action=edit&redlink=1)
gualtuneño, -ña
[Thánh](/wiki/Th%C3%A1nh_(Kit%C3%B4_gi%C3%A1o))bảo trợ [Virgen de Loreto](/w/index.php?title=Virgen_de_Loreto&action=edit&redlink=1) [www.guadahortuna.es](http://www.guadahortuna.es/) **Guadahortuna** là một đô thị ở [tỉnh Granada](/wiki/Granada_(t%E1%BB%89nh)), cộng đồng tự trị [Andalusia](/wiki/Andalusia), [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha). Theo [điều tra dân số](/wiki/%C4%90i%E1%BB%81u_tra_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) [2010](/wiki/2010) của Viện thống kê Tây Ban Nha ( [INE](/w/index.php?title=Instituto_Nacional_de_Estad%C3%ADstica_(T%C3%A2y_Ban_Nha)&action=edit&redlink=1)), đô thị này có dân số là 1999 người. Diện tích đô thị này là 121,24 [ki-lô-mét vuông](/wiki/Kil%C3%B4m%C3%A9t_vu%C3%B4ng). Đô thị này nằm ở độ cao 952 m trên [mực nước biển](/wiki/M%E1%BB%B1c_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_bi%E1%BB%83n).

X-Cache: cp1054 miss, cp1052 miss


text:
Hacker (an ninh máy tính)
Hacker là người có thể viết hay chỉnh sửa phần mềm, phần cứng máy tính bao gồm lập trình, quản trị và bảo mật. Những người này hiểu rõ hoạt động của hệ thống máy tính, mạng máy tính và dùng kiến thức của bản thân để làm thay đổi, chỉnh sửa nó với nhiều mục đích tốt xấu khác nhau.
Mục lục
Phân loại hacker theo hành động thâm nhập
- Hacker mũ trắng là từ thường được gọi những người mà hành động thâm nhập và thay đổi hệ thống của họ được xem là tốt, chẳng hạn như những nhà bảo mật, lập trình viên, chuyên viên mạng máy tính.
- Hacker mũ đen là từ thường được gọi những người mà hành động thâm nhập là có mục đích phá hoại, hoặc vi phạm pháp luật.
- Ngoài ra còn có hacker mũ xanh (blue hat), mũ xám (grey hat)... với ý nghĩa khác, nhưng chưa được công nhận rộng rãi.
Phân loại hacker dựa trên lĩnh vực
Hacker là lập trình viên giỏi
Trên phương diện tích cực, người hacker lập trình giỏi là người hiểu biết rất sâu về các ngôn ngữ lập trình và có khả năng lập trình rất nhanh và hiệu quả. Những người hacker thuộc phân loại này là những chuyên gia được đánh giá cao và có khả năng phát triển chương trình mà không cần đến các quy trình truyền thống hoặc trong các tình huống mà việc sử dụng các quy trình này không cho phép. Thực tế là có những dự án phát triển phần mềm đặc thù rất cần đến sự tự do sáng tạo của hacker, đi ngược những quy trình thông thường. Tuy vậy, mặt trái của sự tự do sáng tạo này là yếu tố khả năng bảo trì lâu dài, văn bản lập trình và sự hoàn tất. Với tính cách luôn ưa thích "thách thức và thử thách", người hacker tài năng thường cảm thấy buồn chán khi họ đã giải quyết được tất cả những vấn đề khó khăn nhất của dự án, và không còn hứng thú hoàn tất những phần chi tiết. Thái độ này sẽ là rào cản trong môi trường cộng tác, gây khó khăn cho những lập trình viên khác trong vấn đề hoàn tất dự án. Trong một số trường hợp, nếu người hacker không mô tả bằng văn bản kỹ lưỡng các đoạn mã lập trình, sẽ gây khó khăn cho công ty tìm người thay thế nếu người này rời vị trí.
Hacker là chuyên gia mạng và hệ thống
Về lĩnh vực mạng và hệ thống, hacker là người có kiến thức chuyên sâu về các giao thức và hệ thống mạng. Có khả năng hoàn thiện và tối ưu hóa hệ thống mạng. Mặt tối của những hacker này là khả năng tìm ra điểm yếu mạng và lợi dụng những điểm yếu này để đột nhập vào hệ thống mạng. Đa số những hacker mũ đen hiện nay có kiến thức sơ đẳng về mạng và sử dụng những công cụ sẵn có để đột nhập, họ thường được gọi là "script kiddies".
Hacker là chuyên gia phần cứng
Một loại hacker khác là những người yêu thích và có kiến thức sâu về phần cứng, họ có khả năng sửa đổi một hệ thống phần cứng để tạo ra những hệ thống có chức năng đặc biệt hơn, hoặc mở rộng các chức năng được thiết kế ban đầu. Các ví dụ về hacker ở phân loại này bao gồm:
- Sửa đổi phần cứng máy tính để tối ưu hóa và tăng tốc hệ thống.
- Sửa đổi hệ thống game Xbox để chạy hệ điều hành Linux.
- Sửa đổi hệ thống iPhone để sử dụng hệ thống mạng khác ngoài AT&T.
- Phá mã máy iPhone để sử dụng các phần mềm lậu của hãng thứ 3.
- ...
Xem thêm
Tham khảo
Liên kết ngoài
- (tiếng Anh)How To Become A Hacker của Eric.S.Raymond
- Bản dịch How To Become A Hacker trên HVA
- Bản dịch How To Ask Questions The Smart Way
- (tiếng Anh)How to Protect Facebook Account from Hackers trên Juno_okyo's Blog
- Duyệt mạng an toàn với mạng không dây
- Những chủ đề nóng ở VNSeCon2007
- Định nghĩa về hacker của VHS
- (tiếng Anh)Challenges to entertain your mind and progress in the computer security (Hacker-Challenge)

markdown:
# Hacker (an ninh máy tính)
[Hacker](/w/index.php?title=Hacker&redirect=no)) **Hacker** là người có thể viết hay chỉnh sửa [phần mềm](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m), [phần cứng](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_c%E1%BB%A9ng) [máy tính](/wiki/M%C3%A1y_t%C3%ADnh) bao gồm [lập trình](/wiki/L%E1%BA%ADp_tr%C3%ACnh_m%C3%A1y_t%C3%ADnh), [quản trị](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%A3n_tr%E1%BB%8B_h%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_m%C3%A1y_t%C3%ADnh&action=edit&redlink=1) và [bảo mật](/wiki/B%E1%BA%A3o_m%E1%BA%ADt). Những người này hiểu rõ hoạt động của hệ thống máy tính, mạng máy tính và dùng kiến thức của bản thân để làm thay đổi, chỉnh sửa nó với nhiều mục đích tốt xấu khác nhau.
## Mục lục
## Phân loại hacker theo hành động thâm nhập
- Hacker mũ trắng là từ thường được gọi những người mà hành động thâm nhập và thay đổi hệ thống của họ được xem là tốt, chẳng hạn như những
[nhà bảo mật](/w/index.php?title=Nh%C3%A0_b%E1%BA%A3o_m%E1%BA%ADt&action=edit&redlink=1), [lập trình viên](/wiki/L%E1%BA%ADp_tr%C3%ACnh_vi%C3%AAn), [chuyên viên mạng máy tính](/w/index.php?title=Chuy%C3%AAn_vi%C3%AAn_m%E1%BA%A1ng_m%C3%A1y_t%C3%ADnh&action=edit&redlink=1).
- Hacker mũ đen là từ thường được gọi những người mà hành động thâm nhập là có mục đích phá hoại, hoặc vi phạm pháp luật.
- Ngoài ra còn có hacker mũ xanh (
*blue hat*), mũ xám ( *grey hat*)... với ý nghĩa khác, nhưng chưa được công nhận rộng rãi.
## Phân loại hacker dựa trên lĩnh vực
#### Hacker là lập trình viên giỏi
Trên phương diện tích cực, người hacker lập trình giỏi là người hiểu biết rất sâu về các
[ngôn ngữ lập trình](/wiki/Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_l%E1%BA%ADp_tr%C3%ACnh) và có khả năng lập trình rất nhanh và hiệu quả. Những người hacker thuộc phân loại này là những chuyên gia được đánh giá cao và có khả năng phát triển chương trình mà không cần đến các quy trình truyền thống hoặc trong các tình huống mà việc sử dụng các quy trình này không cho phép. Thực tế là có những dự án phát triển [phần mềm](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m) đặc thù rất cần đến sự tự do sáng tạo của hacker, đi ngược những quy trình thông thường. Tuy vậy, mặt trái của sự tự do sáng tạo này là yếu tố khả năng bảo trì lâu dài, văn bản lập trình và sự hoàn tất. Với tính cách luôn ưa thích "thách thức và thử thách", người hacker tài năng thường cảm thấy buồn chán khi họ đã giải quyết được tất cả những vấn đề khó khăn nhất của dự án, và không còn hứng thú hoàn tất những phần chi tiết. Thái độ này sẽ là rào cản trong môi trường cộng tác, gây khó khăn cho những lập trình viên khác trong vấn đề hoàn tất dự án. Trong một số trường hợp, nếu người hacker không mô tả bằng văn bản kỹ lưỡng các đoạn mã lập trình, sẽ gây khó khăn cho công ty tìm người thay thế nếu người này rời vị trí.
#### Hacker là chuyên gia mạng và hệ thống
Về lĩnh vực mạng và hệ thống, hacker là người có kiến thức chuyên sâu về các giao thức và hệ thống mạng. Có khả năng hoàn thiện và tối ưu hóa hệ thống mạng. Mặt tối của những hacker này là khả năng tìm ra điểm yếu mạng và lợi dụng những điểm yếu này để đột nhập vào hệ thống mạng. Đa số những hacker mũ đen hiện nay có kiến thức sơ đẳng về mạng và sử dụng những công cụ sẵn có để đột nhập, họ thường được gọi là "
*script kiddies*".
#### Hacker là chuyên gia phần cứng
Một loại hacker khác là những người yêu thích và có kiến thức sâu về
[phần cứng](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_c%E1%BB%A9ng), họ có khả năng sửa đổi một hệ thống phần cứng để tạo ra những hệ thống có chức năng đặc biệt hơn, hoặc mở rộng các chức năng được thiết kế ban đầu. Các ví dụ về hacker ở phân loại này bao gồm:
- Sửa đổi phần cứng máy tính để tối ưu hóa và tăng tốc hệ thống.
- Sửa đổi hệ thống game
[Xbox](/wiki/Xbox)để chạy hệ điều hành [Linux](/wiki/Linux).
- Sửa đổi hệ thống
[iPhone](/wiki/IPhone)để sử dụng hệ thống mạng khác ngoài AT&T.
- Phá mã máy iPhone để sử dụng các phần mềm lậu của hãng thứ 3.
- ...
## Xem thêm
|
|![]()
|Tra
| trong từ điển mở tiếng Việt
## Tham khảo
## Liên kết ngoài
**(tiếng Anh)** [How To Become A Hacker](http://catb.org/~esr/faqs/hacker-howto.html#basic_skills)của [Eric.S.Raymond](/w/index.php?title=Eric.S.Raymond&action=edit&redlink=1) [Bản dịch How To Become A Hacker](http://www.hvaonline.net/hvaonline/posts/list/3994.hva)trên [HVA](/wiki/HVA) [Bản dịch How To Ask Questions The Smart Way](http://newbielearnlinux.googlepages.com/smartquestions) **(tiếng Anh)** [How to Protect Facebook Account from Hackers](http://junookyo.blogspot.com/2013/07/how-to-protect-facebook-account-from-hackers.html)trên [Juno_okyo's Blog](http://junookyo.blogspot.com/) [Duyệt mạng an toàn với mạng không dây](http://vnlinux.org/sitemoi/index.php?q=node/2626) [Những chủ đề nóng ở VNSeCon2007](http://vnsecurity.net/Members/skz0/archive/2007/06/15/nhung-chu-111e-nong-o-vnsecon-07) [Định nghĩa về hacker của VHS](http://vietnamsecurity.googlepages.com/dinhnghia) **(tiếng Anh)** [Challenges to entertain your mind and progress in the computer security (Hacker-Challenge)](http://www.dareyourmind.net/)
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache-Status: hit

X-Cache: cp1067 hit/1, cp1052 miss


text:
Xã Marengo, Quận McHenry, Illinois
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Marengo, Quận McHenry, Illinois)
Xã Marengo (tiếng Anh: Marengo Township) là một xã thuộc quận McHenry, tiểu bang Illinois, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 7.564 người.[1]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2012.

markdown:
# Xã Marengo, Quận McHenry, Illinois
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ
[Marengo, Quận McHenry, Illinois](/w/index.php?title=Marengo,_Qu%E1%BA%ADn_McHenry,_Illinois&redirect=no))
|Xã Marengo
|
Marengo Township
|—
|![ Vị trí trong Quận McHenry, Illinois](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1c/Map_highlighting_Marengo_Township%2C_McHenry_County%2C_Illinois.svg/250px-Map_highlighting_Marengo_Township%2C_McHenry_County%2C_Illinois.svg.png)
![ Vị trí trong Quận McHenry, Illinois](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1c/Map_highlighting_Marengo_Township%2C_McHenry_County%2C_Illinois.svg/250px-Map_highlighting_Marengo_Township%2C_McHenry_County%2C_Illinois.svg.png)
Vị trí trong
[Quận McHenry](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_McHenry,_Illinois), [Illinois](/wiki/Illinois) ![ Vị trí quận McHenry trong tiểu bang Illinois ở Hoa Kỷ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f9/Map_of_Illinois_highlighting_McHenry_County.svg/250px-Map_of_Illinois_highlighting_McHenry_County.svg.png)
![ Vị trí quận McHenry trong tiểu bang Illinois ở Hoa Kỷ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f9/Map_of_Illinois_highlighting_McHenry_County.svg/250px-Map_of_Illinois_highlighting_McHenry_County.svg.png)
Vị trí quận McHenry trong tiểu bang Illinois ở Hoa Kỷ
[Quốc gia](/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia) [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [Tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Illinois](/wiki/Illinois) [Quận](/w/index.php?title=Danh_d%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BA%ADn_%E1%BB%9F_Illinois&action=edit&redlink=1) [Quận McHenry](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_McHenry,_Illinois) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CST](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_Trung_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-6](/wiki/UTC-6)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) **CDT**( [UTC-5](/wiki/UTC-5)) **Xã Marengo** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Marengo Township*) là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) thuộc [quận McHenry](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_McHenry,_Illinois), tiểu bang [Illinois](/wiki/Illinois), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Năm 2010, dân số của xã này là 7.564 người. [[1]](#cite_note-1)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A3_Marengo,_Qu%E1%BA%ADn_McHenry,_Illinois&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A3_Marengo,_Qu%E1%BA%ADn_McHenry,_Illinois&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“2010 Census Gazetteer Files”](http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazetteer2010.html). [Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3). Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2012.

X-Cache: cp1055 miss, cp1052 miss


text:
Người Parthia
Người Parthia là một dân tộc miền đông bắc Ba Tư, được biết đến vì đã đặt nền tảng về chính trị và văn hóa cho Vương quốc Arsaces sau này.
Các văn bản Anh ngữ hay gọi tên dân tộc này là "Parthia" xuất phát từ chữ Parthia trong tiếng Latin, hay từ Parthava trong tiếng Ba Tư, cũng có nghĩa trong tiếng Parthia là "của người Parthia".
Tiếng Việt trong một số tài liệu Phật giáo còn dịch Parthia là An Tức.[1]
Mục lục
Địa lý[sửa | sửa mã nguồn]
Parthia gần tương đương với một nửa phía tây (Đại) Khorasan. Nó có biên giới giáp với dãy núi Kopet Dag, giới hạn ở phía bắc (ngày nay nằm giữa niên giới của Iran và Turkmenistan) và sa mạc Dasht-e-Kavir, sa mạc ở miền nam. Nó có biên giới với Media ở phía Tây, Hyrcania về phía tây bắc, Margiana về hướng đông bắc, và Aria về hướng đông nam.
Dưới triều đại Arsaces, Parthia đã kết hợp với Hyrcania (mà ngày nay một phần nằm ở Iran và một phần nằm trong Turkmenistan), với tư cách là một đại lý hành chính. Vì thế, Hyrcania tùy vào bối cảnh mà có được xem là một phần của Parthia hay không.
Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]
Dưới triều đại Achaemenes[sửa | sửa mã nguồn]
Là khu vực định cư của người Parthia, địa danh Parthia lần đầu tiên xuất hiện như là một tổ chức chính trị trong danh sách chính quyền của nhà Achaemenes dưới sự cai trị của họ, đứng đầu là một "phó vương". Trước thời kì này, khu vực này dường như là một vấn đề của người Media.[2] Vào thế kỉ thứ 7 TCN, văn bản của người Assyria có đề cập đến đến một quốc gia có tên Partakka hoặc Partukka.[3]
Vào một thời điểm nào đó, một năm sau khi Cyrus Đại đế đánh bại vua Media là Astyages, Parthia đã trở thành một trong những địa phương đầu tiên để xác nhận Cyrus là vua của họ: "và điều này bảo vệ cho phần lãnh thổ phía đông của Cyrus, và cho phép ông tiến hành những chiến dịch hoàng đế đầu tiên của mình -chống lại Sardis".[4] Theo các nguồn của Hy Lạp, sau khi Darius I chiếm được ngai vàng Achaemenes, người Parthia đã liên kết với vua Media là Phraortes, tham gia vào cuộc nổi loạn chống lại ông. Hystaspes, thống đốc nhà Achaemenes của tỉnh này (được cho là cha của Darius) đã cố gắng để dập tắt cuộc nổi loạn mà dường như đã bất chợt nổ ra vào khoảng 522/521 TCN.
Sự nhắc đến đầu tiên về Parthia bởi người Iran bản địa là dòng chữ trên tấm bia đá Behistun của Darius I, nơi Parthia được liệt kê (theo thứ tự chiều kim đồng hồ tiêu biểu của Iran) nằm trong số các Tỉnh trong vùng lân cận của Drangiana. Bản khắc lịch sử bắt đầu vào khoảng năm 520 TCN. Trung tâm của chính quyền "có thể đã nằm tại [nơi mà sau này được gọi là] Hecatompylus".[5] Parthia cũng xuất hiện trong danh sách của Herodotus liệt kê các dân tộc chịu sự cai trị của triều đại Achaemenids;. Nhà sử học ghi lại rằng người Parthia, Chorasmians, Sogdians và Areioi như dân tộc của một tổng trấn riêng rẽ(16), mà hàng năm cống nạp cho đức vua theo ông nói chỉ có 300 talent bạc. Điều này "nếu đúng sẽ gây ra băn khoăn cho các học giả hiện đại."[6]
Trong trận Gaugamela năm 331 TCN giữa quân đội của Darius III và Alexander Đại đế, một trong những đội quân người Parthia được chỉ huy bởi Phrataphernes, người dưới thời Achaemenid đã là thống đốc của Parthia. Sau thất bại của Darius III, Phrataphernes giao nộp chính quyền của mình cho Alexander khi người Macedonia đến đó vào mùa hè năm 330 TCN. Phrataphernes được tái bổ nhiệm làm thống đốc bởi Alexander.
Dưới thời Seleucid[sửa | sửa mã nguồn]
Sau khi Alexander mất, và trong cuộc phân chia tại Babylon năm 323 TCN, Parthia đã trở thành một tỉnh Seleucid dưới quyền Nicanor. Phrataphernes, cựu thống đốc, đã trở thành thống đốc của Hyrcania. Năm 320 TCN, tại cuộc phân chia ở Triparadisus, Parthia nằm dưới quyền của Philip, cựu thống đốc Sogdiana. Một vài năm sau đó, tỉnh này đã bị xâm chiếm bởi Peithon, thống đốc của đại Media, người sau đó đã cố gắng để cho anh trai Eudamus trở thành thống đốc. Peithon và Eudamus đã bị đuổi khỏi, và Parthia vẫn là một tỉnh theo đúng nghĩa của nó.
Năm 316 TCN, Stasander, một chư hầu của Seleucus I Nicator và thống đốc của Bactria (và, có vẻ như, cũng của Aria và Margiana) được bổ nhiệm làm thống đốc của Parthia. Trong 60 năm tiếp theo, nhiều thành viên triều đại Seleucid sẽ được bổ nhiệm làm thống đốc của tỉnh.
Năm 247 TCN, sau cái chết của Antiochus II, vua Ptolemy III chiếm quyền kiểm soát thủ đô Seleucid tại Antioch, và "để lại tương lai của triều đại Seleukos một câu hỏi vào lúc đó".[7] Lợi dụng tình hình chính trị không ổn định, Andragoras, thống đốc Seleucid của Parthia, tuyên bố độc lập và bắt đầu đúc tiền xu riêng của mình.
Trong khi đó, "một người đàn ông được gọi là Arsaces, xuất xứ từ Scythia hoặc người Bactrian, [đã] được bầu làm lãnh đạo của người Parni",[8] một dân tộc đông-Iran từ Tajen / thung lũng sông Tajend, phía đông nam của biển Caspian.[9] Sau sự ly khai của Parthia từ Đế quốc Seleucid và mất sự hỗ trợ quân sự từ Seleukos, Andragoras gặp khó khăn trong việc duy trì biên giới của mình, và khoảng năm 238 TCN - dưới sự chỉ huy của "Arsaces và em trai Tiridates" của ông[8][10] - người Parni xâm lược Parthia[11] và chiếm quyền kiểm soát của Astabene (Astawa), khu vực phía bắc của lãnh thổ đó, trung tâm hành chính của vùng đất đó là Kabuchan.
Một thời gian ngắn sau này khi người Parni chiếm giữ phần còn lại của Parthia từ Andragoras, giết chết ông ta trong cuộc chiến. Mặc dù ban đầu cuộc viễn chinh của quân đội Seleucids dưới thời Seleucus II đã không thành công, đế chế Seleucid dưới thời Antiochus III đã tái chiếm lại lãnh thổ do triều đại Arsacid kiểm soát trong năm 209 TCN từ người thừa kế của Arsaces là Tiridates, hoặc Arsaces II. Arsaces II đã phải cầu hòa và chấp nhận địa vị chư hầu,,[10] và tình trạng này đã tồn tại cho đến khi cháu trai của Arsaces II, Phraates I lên ngôi, mà người Arsacids / Parni một lần nữa sẽ bắt đầu khẳng định sự độc lập của họ.[12]
Dưới triều đại Arsaces[sửa | sửa mã nguồn]
Từ căn cứ của họ tại Parthia, triều đại Arsaces cuối cùng đã mở rộng lãnh địa của họ để bao gồm hầu hết vùng Đại Iran. Mặc dù nhà Arsaces chỉ thỉnh thoảng đặt kinh đô của họ ở Parthia, cơ sở quyền lực của họ chính là nơi đó, trong số các gia tộc phong kiến Parthia, mà nhà Arsaces phụ thuộc họ vào quân sự và hỗ trợ tài chính. Đổi lại sự hỗ trợ này, các gia tộc này nhận được vùng đất rộng lớn giữa các vùng lãnh thổ đầu tiên bị chinh phục mà liền kề với Parthia, giới quý tộc Parthia sau đó cai trị như các vị vua tỉnh. Lớn nhất của các tiểu quốc này là Kuchan, Semnan, Gorgan, Merv, Zabol và Yazd.
Từ khoảng năm 105 trước Công nguyên trở đi, sức mạnh và ảnh hưởng của một số gia tộc quý tộc Parthia này đã lớn tới mức họ thường xuyên chống đối quốc vương, và cuối cùng sẽ là một "yếu tố góp phần trong sự sụp đổ của triều đại[13]
Từ khoảng năm 130 trước Công nguyên trở đi, Parthia bị xâm chiếm bởi rất nhiều bởi các bộ tộc du mục khác nhau, bao gồm người Saka, Nguyệt Chi, và Massagetae. Mỗi lần như vậy, nhà Arsaces đều phải tự mình chống trả, ngay cả khi có mối đe dọa nghiêm trọng hơn từ đế chế Seleukos hoặc người La Mã thấp thoáng trên biên giới phía tây của đế chế của họ (như trường hợp của Mithridates I). Phraates II và Artabanus đã phải trả giá bằng mạng sống của mình để bảo vệ đế chế chống lại các cuộc xâm lăng của dân du mục[13]
Khoảng năm 32 trước Công nguyên, một cuộc nội chiến nổ ra giữa một Tiridates quyết tâm nổi loạn chống lại Phraates IV, có thể với sự hỗ trợ của giới quý tộc mà Phraates trước đây đã đàn áp. Cuộc nổi dậy bước đầu đã thành công, nhưng đã thất bại vào năm 25 trước Công nguyên[14]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ "PHật giáo nước An Tức và nước Khương Cư"
- ^ Diakonoff 1985, tr. 127.
- ^ Diakonoff 1985, tr. 104,n.1.
- ^ Mallowan 1985, tr. 406.
- ^ Cook 1985, tr. 248.
- ^ Cook 1985, tr. 252.
- ^ Bivar 2003, para. 6.
- ^ a ă Curtis 2007, tr. 7.
- ^ Lecoq 1987, tr. 151.
- ^ a ă Bivar 1983, tr. 29.
- ^ Bickerman 1983, tr. 19.
- ^ Bivar 1983, tr. 31.
- ^ a ă Schippmann 1987, tr. 527.
- ^ Schippmann 1987, tr. 528.
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Bickerman, Elias J. (1983), “The Seleucid Period”, trong Yarshater, Ehsan, Cambridge History of Iran 3.1, Cambridge University Press, tr. 3–20.
- Bivar, A.D.H. (1983), “The Political History of Iran under the Arsacids”, trong Yarshater, Ehsan, Cambridge History of Iran 3.1, Cambridge UP, tr. 21–99.
- Bivar, A.D.H. (2003), “Gorgan v.: Pre-Islamic History”, Encyclopaedia Iranica 11, New York: iranica.com.
- Boyce, Mary (1983), “Parthian writings and literature”, trong Yarshater, Ehsan, Cambridge History of Iran 3.2, Cambridge UP, tr. 1151–1165.
- Cook, J.M. (1985), “The Rise of the Achaemenids and Establishment of their Empire”, trong Gershevitch, Ilya, Cambridge History of Iran 2, Cambridge University Press, tr. 200–291.
- Diakonoff, I.M. (1985), “Media I: The Medes and their Neighbours”, trong Gershevitch, Ilya, Cambridge History of Iran 2, Cambridge University Press, tr. 36–148.
- Lecoq, Pierre (1987), “Aparna”, Encyclopaedia Iranica 2, New York: Routledge & Kegan Paul, tr. 151.
- Lukonin, Vladimir G. (1983), “Political, Social and Administrative Institutions”, trong Yarshater, Ehsan, Cambridge History of Iran 3.2, Cambridge University Press, tr. 681–747.
- Mallowan, Max (1985), “Cyrus the Great”, trong Gershevitch, Ilya, Cambridge History of Iran 2, Cambridge University Press, tr. 392–419.
- Schippmann, Klaus (1987), “Arsacids II: The Arsacid Dynasty”, Encyclopaedia Iranica 2, New York: Routledge & Kegan Paul, tr. 525–536.
- Yarshater, Ehsan (2006), “Iran ii. Iranian History: An Overview”, Encyclopaedia Iranica 13, New York: iranica.com.

markdown:
# Người Parthia
![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/24/YoungManWithParthianCostume.jpg/220px-YoungManWithParthianCostume.jpg)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/24/YoungManWithParthianCostume.jpg/220px-YoungManWithParthianCostume.jpg)
[Palmyra](/wiki/Palmyra), [Syria](/wiki/Syria)vào nửa đầu thế kỷ III. Tượng khắc trang trí. [Bảo tàng Louvre](/wiki/B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Louvre). **Người Parthia** là một dân tộc miền đông bắc [Ba Tư](/wiki/Iran), được biết đến vì đã đặt nền tảng về chính trị và văn hóa cho [Vương quốc Arsaces](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_Parthia) sau này.
Các văn bản
[Anh ngữ](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh) hay gọi tên dân tộc này là "Parthia" xuất phát từ chữ *Parthia* trong [tiếng Latin](/wiki/Latinh), hay từ **Parthava** trong [tiếng Ba Tư](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ba_T%C6%B0), cũng có nghĩa trong tiếng Parthia là "của người Parthia". [Tiếng Việt](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t) trong một số tài liệu Phật giáo còn dịch Parthia là **An Tức**. [[1]](#cite_note-1)
## Mục lục
## Địa lý[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&action=edit§ion=1)]
Parthia gần tương đương với một nửa phía tây (Đại) Khorasan. Nó có biên giới giáp với dãy núi Kopet Dag, giới hạn ở phía bắc (ngày nay nằm giữa niên giới của Iran và Turkmenistan) và sa mạc Dasht-e-Kavir, sa mạc ở miền nam. Nó có biên giới với Media ở phía Tây,
[Hyrcania](/w/index.php?title=Hyrcania&action=edit&redlink=1) về phía tây bắc, [Margiana](/w/index.php?title=Margiana&action=edit&redlink=1) về hướng đông bắc, và [Aria](/wiki/Aria) về hướng đông nam.
Dưới triều đại Arsaces, Parthia đã kết hợp với Hyrcania (mà ngày nay một phần nằm ở Iran và một phần nằm trong Turkmenistan), với tư cách là một đại lý hành chính. Vì thế, Hyrcania tùy vào bối cảnh mà có được xem là một phần của Parthia hay không.
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&action=edit§ion=2)]
### Dưới triều đại Achaemenes[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&action=edit§ion=3)]
Là khu vực định cư của người Parthia, địa danh Parthia lần đầu tiên xuất hiện như là một tổ chức chính trị trong danh sách chính quyền của
[nhà Achaemenes](/wiki/Nh%C3%A0_Achaemenes) dưới sự cai trị của họ, đứng đầu là một "phó vương". Trước thời kì này, khu vực này dường như là một vấn đề của người Media. Vào thế kỉ thứ 7 TCN, văn bản của người Assyria có đề cập đến đến một quốc gia có tên Partakka hoặc Partukka. [2] [[3]](#cite_note-3)
Vào một thời điểm nào đó, một năm sau khi
[Cyrus Đại đế](/wiki/Cyrus_%C4%90%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BA%BF) đánh bại vua Media là [Astyages](/wiki/Astyages), Parthia đã trở thành một trong những địa phương đầu tiên để xác nhận Cyrus là vua của họ: "và điều này bảo vệ cho phần lãnh thổ phía đông của Cyrus, và cho phép ông tiến hành những chiến dịch hoàng đế đầu tiên của mình -chống lại Sardis". Theo các nguồn của Hy Lạp, sau khi [4] [Darius I](/wiki/Darius_I_c%E1%BB%A7a_Ba_T%C6%B0)chiếm được ngai vàng Achaemenes, người Parthia đã liên kết với vua Media là Phraortes, tham gia vào cuộc nổi loạn chống lại ông. Hystaspes, thống đốc nhà Achaemenes của tỉnh này (được cho là cha của Darius) đã cố gắng để dập tắt cuộc nổi loạn mà dường như đã bất chợt nổ ra vào khoảng 522/521 TCN.
Sự nhắc đến đầu tiên về Parthia bởi người Iran bản địa là dòng chữ trên tấm bia đá Behistun của
[Darius I](/wiki/Darius_I_c%E1%BB%A7a_Ba_T%C6%B0), nơi Parthia được liệt kê (theo thứ tự chiều kim đồng hồ tiêu biểu của Iran) nằm trong số các Tỉnh trong vùng lân cận của [Drangiana](/w/index.php?title=Drangiana&action=edit&redlink=1). Bản khắc lịch sử bắt đầu vào khoảng năm 520 TCN. Trung tâm của chính quyền "có thể đã nằm tại [nơi mà sau này được gọi là] Hecatompylus". Parthia cũng xuất hiện trong danh sách của Herodotus liệt kê các dân tộc chịu sự cai trị của triều đại Achaemenids;. Nhà sử học ghi lại rằng người Parthia, Chorasmians, Sogdians và Areioi như dân tộc của một tổng trấn riêng rẽ(16), mà hàng năm cống nạp cho đức vua theo ông nói chỉ có 300 talent bạc. Điều này "nếu đúng sẽ gây ra băn khoăn cho các học giả hiện đại." [5] [[6]](#cite_note-6)
Trong
[trận Gaugamela](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Gaugamela) năm 331 TCN giữa quân đội của [Darius III](/wiki/Darius_III) và [Alexander Đại đế](/wiki/Alexandros_%C4%90%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BA%BF), một trong những đội quân người Parthia được chỉ huy bởi Phrataphernes, người dưới thời Achaemenid đã là thống đốc của Parthia. Sau thất bại của Darius III, Phrataphernes giao nộp chính quyền của mình cho Alexander khi người Macedonia đến đó vào mùa hè năm 330 TCN. Phrataphernes được tái bổ nhiệm làm thống đốc bởi Alexander.
### Dưới thời Seleucid[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&action=edit§ion=4)]
Sau khi Alexander mất, và trong
[cuộc phân chia tại Babylon](/w/index.php?title=Cu%E1%BB%99c_ph%C3%A2n_chia_t%E1%BA%A1i_Babylon&action=edit&redlink=1) năm 323 TCN, Parthia đã trở thành một tỉnh Seleucid dưới quyền Nicanor. Phrataphernes, cựu thống đốc, đã trở thành thống đốc của Hyrcania. Năm 320 TCN, tại [cuộc phân chia ở Triparadisus](/w/index.php?title=Cu%E1%BB%99c_ph%C3%A2n_chia_%E1%BB%9F_Triparadisus&action=edit&redlink=1), Parthia nằm dưới quyền của Philip, cựu thống đốc Sogdiana. Một vài năm sau đó, tỉnh này đã bị xâm chiếm bởi Peithon, thống đốc của đại [Media](/w/index.php?title=Media&action=edit&redlink=1), người sau đó đã cố gắng để cho anh trai Eudamus trở thành thống đốc. Peithon và Eudamus đã bị đuổi khỏi, và Parthia vẫn là một tỉnh theo đúng nghĩa của nó.
Năm 316 TCN, Stasander, một chư hầu của
[Seleucus I Nicator](/wiki/Seleukos_I_Nikator) và thống đốc của [Bactria](/wiki/Bactria) (và, có vẻ như, cũng của [Aria](/wiki/Aria) và [Margiana](/w/index.php?title=Margiana&action=edit&redlink=1)) được bổ nhiệm làm thống đốc của Parthia. Trong 60 năm tiếp theo, nhiều thành viên triều đại Seleucid sẽ được bổ nhiệm làm thống đốc của tỉnh.
Năm 247 TCN, sau cái chết của
[Antiochus II](/wiki/Antiochos_II_Theos), vua Ptolemy III chiếm quyền kiểm soát thủ đô Seleucid tại Antioch, và "để lại tương lai của triều đại Seleukos một câu hỏi vào lúc đó". Lợi dụng tình hình chính trị không ổn định, [7] [Andragoras](/wiki/Andragoras), thống đốc Seleucid của Parthia, tuyên bố độc lập và bắt đầu đúc tiền xu riêng của mình.
Trong khi đó, "một người đàn ông được gọi là
[Arsaces](/wiki/Arsaces_I_c%E1%BB%A7a_Parthia), xuất xứ từ [Scythia](/wiki/Scythia) hoặc người Bactrian, [đã] được bầu làm lãnh đạo của người Parni", một dân tộc đông-Iran từ Tajen / thung lũng sông Tajend, phía đông nam của [8] [biển Caspian](/wiki/Bi%E1%BB%83n_Caspi). Sau sự ly khai của Parthia từ [[9]](#cite_note-Lecoq_1987_151-9) [Đế quốc Seleucid](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Seleukos)và mất sự hỗ trợ quân sự từ Seleukos, [Andragoras](/wiki/Andragoras)gặp khó khăn trong việc duy trì biên giới của mình, và khoảng năm 238 TCN - dưới sự chỉ huy của "Arsaces và em trai Tiridates" của ông [[8]](#cite_note-Curtis_2007_7-8) - người Parni xâm lược Parthia [[10]](#cite_note-Bivar_1983_29-10) và chiếm quyền kiểm soát của Astabene (Astawa), khu vực phía bắc của lãnh thổ đó, trung tâm hành chính của vùng đất đó là Kabuchan. [[11]](#cite_note-Bickerman_1983_19-11)
Một thời gian ngắn sau này khi người Parni chiếm giữ phần còn lại của Parthia từ Andragoras, giết chết ông ta trong cuộc chiến. Mặc dù ban đầu cuộc viễn chinh của quân đội Seleucids dưới thời
[Seleucus II](/wiki/Seleukos_II_Kallinikos) đã không thành công, [đế chế Seleucid](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Seleukos) dưới thời Antiochus III đã tái chiếm lại lãnh thổ do triều đại Arsacid kiểm soát trong năm 209 TCN từ người thừa kế của Arsaces là Tiridates, hoặc Arsaces II. [Arsaces II](/wiki/Arsaces_II_c%E1%BB%A7a_Parthia) đã phải cầu hòa và chấp nhận địa vị chư hầu,, và tình trạng này đã tồn tại cho đến khi cháu trai của Arsaces II, [10] [Phraates I](/wiki/Phraates_I_c%E1%BB%A7a_Parthia)lên ngôi, mà người Arsacids / Parni một lần nữa sẽ bắt đầu khẳng định sự độc lập của họ. [[12]](#cite_note-Bivar_1983_31-12)
### Dưới triều đại Arsaces[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&action=edit§ion=5)]
Từ căn cứ của họ tại Parthia, triều đại Arsaces cuối cùng đã mở rộng lãnh địa của họ để bao gồm hầu hết vùng Đại Iran. Mặc dù nhà Arsaces chỉ thỉnh thoảng đặt kinh đô của họ ở Parthia, cơ sở quyền lực của họ chính là nơi đó, trong số các gia tộc phong kiến Parthia, mà nhà Arsaces phụ thuộc họ vào quân sự và hỗ trợ tài chính. Đổi lại sự hỗ trợ này, các gia tộc này nhận được vùng đất rộng lớn giữa các vùng lãnh thổ đầu tiên bị chinh phục mà liền kề với Parthia, giới quý tộc Parthia sau đó cai trị như các vị vua tỉnh. Lớn nhất của các tiểu quốc này là
[Kuchan](/w/index.php?title=Kuchan&action=edit&redlink=1), [Semnan](/w/index.php?title=Semnan&action=edit&redlink=1), [Gorgan](/w/index.php?title=Gorgan&action=edit&redlink=1), [Merv](/w/index.php?title=Merv&action=edit&redlink=1), [Zabol](/w/index.php?title=Zabol&action=edit&redlink=1) và [Yazd](/w/index.php?title=Yazd&action=edit&redlink=1).
Từ khoảng năm 105 trước Công nguyên trở đi, sức mạnh và ảnh hưởng của một số gia tộc quý tộc Parthia này đã lớn tới mức họ thường xuyên chống đối quốc vương, và cuối cùng sẽ là một "yếu tố góp phần trong sự sụp đổ của triều đại
[[13]](#cite_note-Schippmann_1987_p.3D527-13)
Từ khoảng năm 130 trước Công nguyên trở đi, Parthia bị xâm chiếm bởi rất nhiều bởi các bộ tộc du mục khác nhau, bao gồm
[người Saka](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Saka), [Nguyệt Chi](/wiki/Nguy%E1%BB%87t_Chi), và [Massagetae](/w/index.php?title=Massagetae&action=edit&redlink=1). Mỗi lần như vậy, nhà Arsaces đều phải tự mình chống trả, ngay cả khi có mối đe dọa nghiêm trọng hơn từ đế chế Seleukos hoặc người La Mã thấp thoáng trên biên giới phía tây của đế chế của họ (như trường hợp của [Mithridates I](/wiki/Mithridates_I_c%E1%BB%A7a_Parthia)). Phraates II và Artabanus đã phải trả giá bằng mạng sống của mình để bảo vệ đế chế chống lại các cuộc xâm lăng của dân du mục [[13]](#cite_note-Schippmann_1987_p.3D527-13)
Khoảng năm 32 trước Công nguyên, một cuộc nội chiến nổ ra giữa một Tiridates quyết tâm nổi loạn chống lại Phraates IV, có thể với sự hỗ trợ của giới quý tộc mà Phraates trước đây đã đàn áp. Cuộc nổi dậy bước đầu đã thành công, nhưng đã thất bại vào năm 25 trước Công nguyên
[[14]](#cite_note-14)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&action=edit§ion=6)] [^](#cite_ref-1) ["PHật giáo nước An Tức và nước Khương Cư"](http://www.phaptangpgvn.net/WEBNCPGTV/NCPGTV_8.htm) [^](#cite_ref-2) [Diakonoff 1985](#CITEREFDiakonoff1985), tr. 127. [^](#cite_ref-3) [Diakonoff 1985](#CITEREFDiakonoff1985), tr. 104,n.1. [^](#cite_ref-4) [Mallowan 1985](#CITEREFMallowan1985), tr. 406. [^](#cite_ref-5) [Cook 1985](#CITEREFCook1985), tr. 248. [^](#cite_ref-6) [Cook 1985](#CITEREFCook1985), tr. 252. [^](#cite_ref-Bivar_2003_7-0) [Bivar 2003](#CITEREFBivar2003), para. 6.
- ^
**a** **ă** [Curtis 2007](#CITEREFCurtis2007), tr. 7. [^](#cite_ref-Lecoq_1987_151_9-0) [Lecoq 1987](#CITEREFLecoq1987), tr. 151.
- ^
**a** **ă** [Bivar 1983](#CITEREFBivar1983), tr. 29. [^](#cite_ref-Bickerman_1983_19_11-0) [Bickerman 1983](#CITEREFBickerman1983), tr. 19. [^](#cite_ref-Bivar_1983_31_12-0) [Bivar 1983](#CITEREFBivar1983), tr. 31.
- ^
**a** **ă** [Schippmann 1987](#CITEREFSchippmann1987), tr. 527. [^](#cite_ref-14) [Schippmann 1987](#CITEREFSchippmann1987), tr. 528.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Parthia&action=edit§ion=7)]
- Bickerman, Elias J. (1983), “The Seleucid Period”, trong Yarshater, Ehsan,
*Cambridge History of Iran* **3.1**, Cambridge University Press, tr. 3–20.
- Bivar, A.D.H. (1983), “The Political History of Iran under the Arsacids”, trong Yarshater, Ehsan,
*Cambridge History of Iran* **3.1**, Cambridge UP, tr. 21–99.
- Bivar, A.D.H. (2003),
[“Gorgan v.: Pre-Islamic History”](http://www.iranica.com/newsite/articles/v11f2/v11f2034a5.html), *Encyclopaedia Iranica* **11**, New York: iranica.com.
- Boyce, Mary (1983), “Parthian writings and literature”, trong Yarshater, Ehsan,
*Cambridge History of Iran* **3.2**, Cambridge UP, tr. 1151–1165.
- Cook, J.M. (1985), “The Rise of the Achaemenids and Establishment of their Empire”, trong Gershevitch, Ilya,
*Cambridge History of Iran* **2**, Cambridge University Press, tr. 200–291.
- Diakonoff, I.M. (1985), “Media I: The Medes and their Neighbours”, trong Gershevitch, Ilya,
*Cambridge History of Iran* **2**, Cambridge University Press, tr. 36–148.
- Lecoq, Pierre (1987),
[“Aparna”](http://www.iranica.com/newsite/articles/unicode/v2f2/v2f2a023.html), *Encyclopaedia Iranica* **2**, New York: Routledge & Kegan Paul, tr. 151.
- Lukonin, Vladimir G. (1983), “Political, Social and Administrative Institutions”, trong Yarshater, Ehsan,
*Cambridge History of Iran* **3.2**, Cambridge University Press, tr. 681–747.
- Mallowan, Max (1985), “Cyrus the Great”, trong Gershevitch, Ilya,
*Cambridge History of Iran* **2**, Cambridge University Press, tr. 392–419.
- Schippmann, Klaus (1987), “Arsacids II: The Arsacid Dynasty”,
*Encyclopaedia Iranica* **2**, New York: Routledge & Kegan Paul, tr. 525–536.
- Yarshater, Ehsan (2006),
[“Iran ii. Iranian History: An Overview”](http://www.iranica.com/newsite/articles/v13f2/v13f2024ii_part1.html), *Encyclopaedia Iranica* **13**, New York: iranica.com.
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache: cp1054 hit/1, cp1052 miss


text:
Quốc kỳ Bangladesh
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Quốc kỳ Bangladesh hiện nay chính thức được sử dụng từ ngày 17 tháng 1 năm 1972, được đơn giản hóa từ lá cờ trong cuộc Chiến tranh giành độc lập Bangladesh năm 1971. Lá cờ có tỉ lệ là 3:5. Hình tròn giữa lá cờ là mặt trời mọc ở xứ Bengal, đồng thời cũng tượng trưng cho máu của những người đã hy sinh vì độc lập của Bangladesh. Màu xanh lá cây trên nền lá cờ tượng trưng cho sự phì nhiêu, tươi tốt của đất đai.
Trước kia, lá cờ đầu tiên của Bangladesh có hình bản đồ đất nước Bangladesh ở giữa nhưng sau đó bị bỏ đi để thuận tiện hơn cho việc vẽ cờ.

markdown:
# Quốc kỳ Bangladesh
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
**Quốc kỳ Bangladesh** hiện nay chính thức được sử dụng từ ngày [17 tháng 1](/wiki/17_th%C3%A1ng_1) năm [1972](/wiki/1972), được đơn giản hóa từ lá cờ trong cuộc Chiến tranh giành độc lập Bangladesh năm 1971. Lá cờ có tỉ lệ là 3:5. Hình tròn giữa lá cờ là mặt trời mọc ở xứ [Bengal](/wiki/Bengal), đồng thời cũng tượng trưng cho máu của những người đã hy sinh vì độc lập của [Bangladesh](/wiki/Bangladesh). Màu xanh lá cây trên nền lá cờ tượng trưng cho sự phì nhiêu, tươi tốt của đất đai.
Trước kia, lá cờ đầu tiên của Bangladesh có hình bản đồ đất nước Bangladesh ở giữa nhưng sau đó bị bỏ đi để thuận tiện hơn cho việc vẽ cờ.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_k%E1%BB%B3_Bangladesh&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_k%E1%BB%B3_Bangladesh&action=edit§ion=1)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|


text:
Thể loại:Đảo núi lửa
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Thể loại con
Thể loại này gồm 13 thể loại con sau, trên tổng số 13 thể loại con.
A
- ► Azores (1 t.l., 2 tr.)
B
- ► Bermuda (4 t.l., 3 tr.)
Đ
- ► Đảo Phục Sinh (2 t.l., 8 tr.)
H
- ► Đảo của Hawaii (3 t.l., 11 tr.)
I
- ► Iceland (12 t.l., 3 tr.)
N
- ► Nhóm đảo Antipodes (3 tr.)
Q
- ► Quần đảo Canaria (4 t.l., 9 tr.)
- ► Quần đảo Galápagos (4 tr.)
- ► Quần đảo núi lửa (trống)
R
- ► Réunion (4 t.l., 5 tr.)
S
- ► Saint Helena (3 t.l., 6 tr.)
- ► Samoa (3 t.l., 3 tr.)
- ► Samoa Mỹ (2 t.l., 1 tr.)
Các trang trong thể loại “Đảo núi lửa”
10 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 10 trang.

markdown:
# Thể loại:Đảo núi lửa
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
## Thể loại con
Thể loại này gồm 13 thể loại con sau, trên tổng số 13 thể loại con.
### A
- ►
[Azores](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Azores) (1 t.l., 2 tr.)
### B
- ►
[Bermuda](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Bermuda) (4 t.l., 3 tr.)
### Đ
- ►
[Đảo Phục Sinh](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:%C4%90%E1%BA%A3o_Ph%E1%BB%A5c_Sinh) (2 t.l., 8 tr.)
### H
- ►
[Đảo của Hawaii](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:%C4%90%E1%BA%A3o_c%E1%BB%A7a_Hawaii) (3 t.l., 11 tr.)
### I
- ►
[Iceland](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Iceland) (12 t.l., 3 tr.)
### N
- ►
[Nhóm đảo Antipodes](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Nh%C3%B3m_%C4%91%E1%BA%A3o_Antipodes) (3 tr.)
### Q
- ►
[Quần đảo Canaria](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_Canaria) (4 t.l., 9 tr.)
- ►
[Quần đảo Galápagos](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_Gal%C3%A1pagos) (4 tr.)
- ►
[Quần đảo núi lửa](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_n%C3%BAi_l%E1%BB%ADa) (trống)
### R
- ►
[Réunion](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:R%C3%A9union) (4 t.l., 5 tr.)
### S
- ►
[Saint Helena](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Saint_Helena) (3 t.l., 6 tr.)
- ►
[Samoa](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Samoa) (3 t.l., 3 tr.)
- ►
[Samoa Mỹ](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Samoa_M%E1%BB%B9) (2 t.l., 1 tr.)
## Các trang trong thể loại “Đảo núi lửa”
10 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 10 trang.


text:
Trợ giúp
Thể loại:1869 theo quốc gia
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới:
menu
,
tìm kiếm
Thể loại này được thay thế bằng
Thể loại:Năm 1869 theo quốc gia
.
Lưu ý:
Thể loại này nên để trống để tránh trùng lặp. Các bài liên quan đến chủ đề này nên cho vào
Thể loại:Năm 1869 theo quốc gia
.
Thể loại này hiện không có trang hay tập tin nào.
Lấy từ “
https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Thể_loại:1869_theo_quốc_gia&oldid=23808887
”
Thể loại
:
Thể loại đổi hướng
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Chưa đăng nhập
Thảo luận cho địa chỉ IP này
Đóng góp
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Thể loại
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Đọc
Sửa đổi
Sửa mã nguồn
Xem lịch sử
Khác
Tìm kiếm
Xem nhanh
Trang Chính
Bài viết chọn lọc
Tin tức
Bài viết ngẫu nhiên
Thay đổi gần đây
Phản hồi lỗi
Quyên góp
Tương tác
Hướng dẫn
Giới thiệu Wikipedia
Cộng đồng
Thảo luận chung
Giúp sử dụng
Liên hệ
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Các trang đặc biệt
Liên kết thường trực
Thông tin trang
In/xuất ra
Tạo một quyển sách
Tải về dưới dạng PDF
Bản để in ra
Ngôn ngữ khác
Thêm liên kết
Trang này được sửa đổi lần cuối lúc 04:44 ngày 22 tháng 6 năm 2016.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công–Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Với việc sử dụng trang web này, bạn chấp nhận
Điều khoản Sử dụng
và
Quy định quyền riêng tư
.
Wikipedia® là thương hiệu đã đăng ký của
Wikimedia Foundation, Inc.
, một tổ chức phi lợi nhuận.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wikipedia
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Tuyên bố về cookie
Phiên bản di động

markdown:
# Thể loại:1869 theo quốc gia
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|![]()
**Thể loại này được thay thế bằng** [Thể loại:Năm 1869 theo quốc gia](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:N%C4%83m_1869_theo_qu%E1%BB%91c_gia). **Lưu ý:**Thể loại này nên để trống để tránh trùng lặp. Các bài liên quan đến chủ đề này nên cho vào [Thể loại:Năm 1869 theo quốc gia](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:N%C4%83m_1869_theo_qu%E1%BB%91c_gia). *Thể loại này hiện không có trang hay tập tin nào.*


text:
Hoa tiên/III
Diêu-sinh thăm hỏi ân-cần,
Lấy kỳ thi-cử, ép phần thuốc thang.
Sinh rằng :"Duyên nghiệp dở-dang,
"Thôi thời còn nghĩ chi đường lợi-danh".
Dám thưa : "Dạy thế sao đành,
"Sân lai sáu kỷ, song huỳnh mười thu.
"Lại gì cho trọng hơn ru ?
"Mà coi muôn dặm vân cù làm chơi.
"Gió bằng chín vạn bay khơi,
"Bất bình dẫu việc tày trời cũng xong".
Nghe lời như dẹp cơn nồng,
Nhân kỳ phó cử quyết lòng tầm phương.
Sử-kinh lại gắng việc thường,
Gấm hoa thêm cải, ngọc vàng thêm lau.
Sắc thi vang dậy đâu đâu,
Hồi trang sinh mới gióng câu dặm hồng.
Tôn-sư án khảo vừa xong,
Lọt tài sớm đã tỏ dòng tiền xanh.
Tản hòe vàng chất sây cành,
Trước sân vào gởi đăng trình ra thi.
Dạy rằng : "Mây gió gặp kỳ,
"Vín rồng nay hội nam-nhi vẫy-vùng.
"Tiện cho Diêu-đệ theo cùng,
"Hàn song phong nguyệt bõ công sách đèn.
"Bảng thu sớm sớm đề tên,
"Tiện đường sớm lại ruỗi liền hội xuân.
"Đi về lọ quản dưới chân,
"Hãy cho ba tiệp trao lần nay mai".
Lĩnh lời lạy trước sân Lai,
Diêu-sinh đã hẹn cũng dời chân sang.
Túi "ôn", tráp "lý" nhẹ-nhàng,
"Đồ-thư nửa mạn, phong-quang một chèo.
Đòi phen dốc sớm địch chiều,
Bóng ngư mặt nước, tiếng tiều chân mây.
Cảnh thanh trải mấy mà hay,
Gót phồn-hoa thực nơi này Nam-kinh.
Y kỳ nạp quyển đề danh,
Trận thu cờ trống, lũy thành một ai.
Mấy phen thử sức đua tài,
Tỉnh nguyên giật giải, tên bài Diệc-thương.
Vòng năm Diêu cũng chen hàng,
Gió đưa cờ tiệp bờ sương nhặt truyền.
Trải tuần yến-ẩm lưu liên,
Yên-kinh lại gióng con thuyền ruổi mau.
Vui này dễ bỏ sầu đâu,
Nỗi riêng riêng chạnh, đòi nau một mình !
Trông về khóm biếc chòm xanh,
Núi gầy-gò vóc, sông quanh-quất lòng.
Phẩm đề biếng giở thư-đồng,
Thành xuân đã rõ mây lồng thứ năm.
Tin xưa vốn đã toan thầm,
Mật sai kíp đã cho thăm việc nàng.
Chỉ nghe phấp-phỏng tin Dương,
Còn ai lưu-lạc chưa tường biết nơi.
Mặt bèo chân sóng tuyệt vời,
Giận duyên xốc-nổi, thương người bơ vơ.
Việc thi nên cũng hững-hờ,
Hết ngày Diêu nói tận-từ mới nghe.
Nẩy tài nhả ngọc phun khuê,
Nhẹ-nhàng vây sóng, lập-lòe cánh mây.
Đất bằng một tiếng sấm bay,
Hai sinh đều dự một ngày nguy khoa,
Truyền lô Lương dự Thám-hoa,
Diêu-sinh Hoàng-giáp cũng là Á-khôi.
Phấn vua, lộc nước, ân trời,
Muôn nghìn danh-giá năm mười nhân-duyên,
Đá đưa thêm gợi tấc phiền,
Chén trăng xưa đã nặng nguyền sá đâu.
Vinh quy vừa định tuần sau,
Vừa nghe biên báo vội hầu quan sai.
Diêu ra quan-chính cõi ngoài,
Lương vào Hàn uyển thảnh-thơi ngọc đường.
Vườn sau trúc thạch sẵn-sàng,
Liền công-thự đó, là tường Tiền-nha.
Nàng từ tin ải truyền ra,
Nỗi mình, nỗi khách, biết là bao nhiêu
Trọn ngày khóa lặng song thêu,
Nguyệt, Hương biết ý dập-dìu ra chơi.
Trước hoa lần bóng hoa rơi,
Dưới trăng lần bóng, trăng soi người sầu.
Cảnh đâu dễ nhắc lòng đâu,
Vừa than tình mới, vừa sầu nỗi xưa :
"Ngàn mây trắng bạc như tờ,
"Bóng dâu chênh chếch đã vừa ngang vai.
"Bờ sương dặm tuyết bao nài,
"Nào ai ấm lạnh, nào ai ngọt bùi.
"Tưởng người chén nguyệt thề bồi,
"Phòng hương trộm tưởng đã người nào thôi !
"Ba xuân những chốn làm vui !
Dương thanh liễu lục những ai đó giờ"!
Cho hay thanh khí tương cờ,
Cách tường sinh cũng khi vừa dạo thanh,
Buồn tanh trăng ngọn gió cành,
Dịp chân dạ khách, tiếng kềnh đêm thu.
Cảnh sầu như ghẹo người sầu,
Khi than-thở bóng, khi châu-chan mày.
"Nghĩ người mặt sóng chân mây,
"Tiên thề đành để đến ngày tái sinh.
"Lỡ-làng bèo nước lênh-đênh,
"Ấy duyên phụ khách, hay mình phụ duyên.
"Nào ai bể dặn non nguyền,
"Lòng nào chuông vạn, ngựa nghìn với ai",
Nỉ-non đêm ngắn tình dài,
Nguyệt cài bên triện, hoa rơi trước rèm.
Cách hoa lạnh ngắt bóng thiềm,
Mây hồng tha-thướt làn xiêm một người.
Cây quỳnh thánh-thót sương rơi,
Đào rầu rầu ủ, liễu hơi hơi gầy.
Rõ người ngày trước chẳng sai,
Nguyệt, Hương cũng đến chi đây lạ đời.
Những là vắng mặt khuất lời,
Non bồng xem ngỡ mấy mươi mươi trùng.
Tường hoa quanh quất mấy vòng,
Bên hoa dường có nẻo thông cuối tường.
Hài văn lần bước bước sang,
Cách tường văng-vẳng tiếng vàng xa đưa.
Tưởng bây giờ là bao giờ ?
Song song đôi mặt còn ngờ chiêm-bao.
"Bấy lâu mưa khóa gió rào,
"Ngoài muôn nghìn dặm biết bao nhiêu tình.
"Biết đâu hương lửa ba sinh,
"Còn trăng còn gió còn dành duyên ta.
Dịp đâu đã lỡ lại hòa,
"Mới là tơ vận, mới là nguyệt xoay".
Nàng nghe giọt tủi thêm đầy,
Cạn lời lại giải niềm tây mọi lời.
Rằng vâng mừng trộm cho người,
"Đã duyên đằm-thắm, lại vời giàu-sang,
"Tiếc thay sương tuyết cũ càng,
"Lối duyên ai nghĩ tự chàng rắc gai.
"Thề hoa vì tiếng hơi hơi,
"Vẫn ghi lòng, kẻo thẹn lời với hoa.
"Soi người còn đó trăng già,
"Ai ngờ vàng đá, xảy ra cát lầm.
"Duyên đâu nữa để mà cầm !
"Nhện vương lại mấy phen lầm nữa đây.
"Bấy lâu chút mảnh riêng tây,
"Ái-ân này đến đêm này là xong.
"Tiên thề dù hãi chút lòng,
"Trên mồ một chén, rượu trong cũng là.
"thói thường ấm-lạnh thế mà,
"Trách ai rẻ rúng cho ta sượng-sùng.
"Giãi lòng với mảnh trăng trong,
"Tạ lòng vâng đã biết lòng thế thôi".
Trước lan so bóng ngán lời,
Trăng mờ gương lạnh, dế rời khúc ngâm.
Gió thương mây thảm âm-thầm,
Dần dần ngọn hạnh như đầm hạt mưa.
"Chủ-trương kia bởi ông tơ,
"Nào ai gió lật trăng lừa với ai !
"Mảnh gương ai bẻ làm hai,
"Biết đâu mà được giãi bày duyên-do.
"Mảnh son dầu được giãi cho,
"Thí cam há quản tươi khô đâu mà.
"Kể từ doanh-liễu dời xa,
"Cửa Lưu khi ép, đình Ba khi tìm.
"Bắc nam dặm dứt đường chim,
"Vì ai bèo nổi mây chìm bấy lâu !
"Nắm xương mai, sá nghĩ đâu,
"Nghĩ chăng, những nghĩ lầm nhau tại mình.
"Hay đâu cơ-hội còn dành,
"Gác Đằng lại nhủ gió thanh đem đường.
"Buổi này họp mặt tròn gương,
"Mới hay còn có lửa-hương kiếp này.
"Nhân sao nương náu chi đây,
"Những sao nông nỗi bấy nay dạy cùng".
Càng nghe càng một não nùng,
Ai hay ai cũng còn lòng chưa quên.
"Tình kia nào phụ chi duyên,
"Gió giun mây giẩy cho nên cớ nào !
"Sự mình kể hết tiêu-hao,
"Đã đành chiếc bách sóng đào lênh-đênh.
"Thương ôi muôn dặm biên-thành,
"Xa xôi nào thấu dữ lành tin hơi.
"Xót lời nên mới ngỏ lời,
"Gặp nhau cùng khách quê người biết sao !"
Một cơn gió giật, mưa dào,
Lẽ này người quyết dạ nào đinh ninh.
"Bụi Hồ quét sạch-sành-sanh,
"Ơn trên sau nữa nghĩa mình trả xuôi.
"Hẳn dù lầm-lỡ lứa đôi,
"Trót thề để chút đền-bồi cũng xong.
"Họa khi trời cũng chiều lòng,
"Một chuông vàng một chỉ hồng cũng hay.
"Bọc da dù đến thân này,
"Cũng đành tỏ chút tình ngay với người.
"Kiếp này đã dở-dang rồi,
"Sá chi mà có tiếc đời làm chi !
"Thôi thời thôi có nghĩ gì,
"Thiệt mình mà trả được nghì cũng nên".
Tử sinh quyết một mảnh nguyền,
Cành than ngọn thở dường quên bóng trời.
Giục khuya hoàn chợt gửi lời,
Hiểu-trang lầu nọ tiếng người đã đông.
Biệt ly ai vẽ nên lòng,
Càng nhau giọt tủi, càng nồng tấm thương.
Kẻ về, người lại sảnh-đường,
Liền tay chép biểu, tan sương lên chầu.
Lãm qua chuẩn doãn lời tâu,
Cờ sai gươm hộp mặc dầu tiện-nghi.
Lệnh trao ruổi phát tức thì,
Tinh binh mười vạn, thuộc tùy trăm viên.
Bệ từ vâng chỉ đặc truyền,
Ầm ầm ngựa gác xe chen khởi hành.
Mịt-mù bãi cát đồi tranh,
Cùng nhau khi nặng vì tình quản bao.
Ải xa mấy trận binh-đao,
Truy quân quá đất lầm vào thành không.
Súng đâu dậy tiếng đùng đùng,
Bốn bề giáp đánh ba vòng bọc quanh.
Một hai tin lũ bại binh,
Đồn rằng Lương đã liều mình trong quân.
Miếu-đường rốt lẽ xử phân,
Hành-biên lại khiến trọng thần chỉ-huy.
Tiện nghi các việc biên thùy,
Vận lương, Diêu cũng tức thì trẩy ra.
Mới hay mợ trú Tiền nha,
Vấn an tiện thể cáo qua lên đường.
Việc biên nói chuyện tin Lương,
Chực sau, Hương đã tỏ tường tai nghe.
Liền vào gửi trước phòng khuê,
Nghe tin nàng những e-nề đòi cơn.
Vật mình khóc-lóc thở-than,
Quyết ngay vào sá lời can lẽ nài,
"Vì ai cho lụy đến ai,
"Thà liều mạng bạc, kẻo sai chữ đồng".
Cháo cơm quyết chẳng bợn lòng,
Nguyệt đà gạn lẽ riêng chung chung rầm-rì.
Trình rằng : "Thôi đã vậy thì,
"Dẫu liều, đâu nữa ích gì đây chăng ?
"Tình kia bể núi thực rằng,
"Tình này sao lại xem bằng hiếu kia.
"Gìn lòng ngọc tạc vàng ghi,
"Hiếu tình cân lại nhắc đi cho tuyền".
Chấp-nê nàng đã đâu tin,
Gỡ dần, Hương lại đứng bên rén bày :
"Đào kia đành trả mận này,
"Có chăng đợi chút một giây ông về.
"Cho phu-nhân chút hả hê,
"Vẹn trong lúc ấy chi hề dám ngăn".
Êm lời nàng cũng dã dần,
Ngày giờ núm-náu, đêm tuần khói hương.
Nghe tin chẳng xiết nỗi nàng,
Dặm xa lại nỗi Đài Lương ở nhà.
Vừa mừng cá nhảy đợt ba,
Lại thêm chinh-tiễu sa-đà hành biên.
Sau nghe những sự ngoa truyền,
Xót lòng luống những xây phiền đắp thương.
Thực hư ai biện cho tường,
Lễ chiêu tuần điện lệ thường thiếu đâu.
Bỗng dưng mua não chuốc sầu mà chơi.
Tiếng oan dậy dậy đất lở trời,
Tin đưa Lưu cũng rã rơi tâm-thần.
Ngọc Khanh xiết nỗi ngại-ngần,
Đổi màu xiêm trắng, kém phân cơm vàng.
Xót vì, chúng cũng khuyên nàng :
"Dây đàn đứt nối là thường, nghĩ sao ?
Thấy lời oanh-yến lao xao,
Càng chan giọt thắm, càng bào lòng son.
Rằng : "Cương thường nặng núi non,
"Hãy còn trời đất, hãy còn di luân.
"Vẻ chi một mảnh hồng-quần,
"Chủ hoa đành đã đông quân đấy rồi.
"Thôi thôi đã vậy thì thôi,
"Cũng liều má phấn, cho rồi ngày xanh.
"Luân thường quyết gánh lấy mình,
"Treo gương trinh-bạch rành rành cho coi.
"Mảnh bao dày mỏng thói đời,
"Đợi tuần ráo cỏ chê cười như không.
"Dẫu rằng mòn núi cạn sông,
"Gương này quyết chẳng soi chung với người".
Lưỡi oanh khéo uốn ra lời,
Gớm thay cái mặt con người vô lương.
Mấy lời tạc đá ghi vàng,
Mối manh ai dám dọc đường nữa đâu.
Duyên kia thôi vậy cũng dầu,
Nợ kia, ai lại làm rầu cho ai.
Ngày xuân lo những thiệt thòi,
Phu-nhân vội đã toan bài ép duyên.
Lễ đưa truyền lại dẫn điền,
Tước bình thử mở xem tên ai vào.
Họ Lam có một người nào,
Nghe tin sai mối lại trao chỉ hồng.
Một lời gắn bó vừa xong,
Biết con đã hẳn như lòng cho chưa.
Đòi nàng khuyên-nhủ sau xưa,
Rén quì, thoắt đã tuôn mưa đôi hàng.
Ngập-ngừng nàng mới gửi tường :
"Yếu-thơ bồ liễu, lỡ-làng tóc-tơ.
"Phận sao, phận bạc như tờ,
"Nợ sinh-thành biết bao giờ trả xong.
"Nâng khăn trót đã long-đong.
"Còn toan tiếc mảnh má hồng nữa ru.
"Bên đường, nấm cỏ dầu dầu,
"Mặt nào quên não, khuây sầu với ai.
"Dẫu sao cũng một thân người,
"Dong cho chiếc gối trọn đời là cam".
Lời ngay dễ trái dạ tham,
Đem lời nửa mặt coi làm trăm năm.
Chước nên mụ những mừng thầm,
Lại đem trời bể mà cầm giầu-sang.
Uốn mềm hết tấc khoe khoang,
Trái tai nàng mới kể tường gần xa :
"Nói chi những sự người ta,
"Nghĩ mình nên chửa hay là chửa nên ?
"Chữ trinh là phận thuyền-quyên,
"Ôm cầm ấy, lại qua thuyền nào ru !
"Nỗi mình, riêng những thẹn-thò,
"Lại mang lấy tiếng pha-trò mà chơi".
Phu-nhân nghe hết mọi lời,
Dạy rằng : "Khuê-các sao hay chuyện ngoài.
"Duyên này chẳng được bàn dai,
"Nhẹ đem vàng-đá mà coi làm thường".
Thiếp-canh truyền hãy phó sang,
"Được lời gửi trước đài-trang bước vào.
"Trăng già xe vẩn hay sao,
"Tơ kia lựa với mối nào khéo sinh ?
"Dựng gây dám nghĩ sinh-thành,
"Biết thân mình, biết phận mình thế thôi.
"Hiếu trinh riêng những gồm đôi,
"Ơn nhà hãy trước, nghĩa người thì sau.
"Phận mà ra vậy cũng dầu,
"Nghĩ người đáy giếng thang lầu chẳng nhưng.
"U-minh đôi ngả khơi chừng,
"Một niềm sắt-đá biết rằng thấu không ?
"Kiếp này đã lỏng giải đồng,
"Mảnh duyên gắn-bó còn hòng kiếp sau".
Nỗi riêng càng nghĩ càng đau,
Càng hờn non-nước, càng rầu gió-trăng.
Nghĩ đi nghĩ lại ngập-ngừng,
Ngọc xuôi đồ sắm, hương lừng mã thay.
Lầu khuya vắng-vẻ ai hay,
Lần nghe văng vẳng canh chầy điểm ba.
Vườn sau rén ngõ then hoa,
Đè chừng sông cái ruổi pha một mình.
Khóc than ri-rỉ cuối ghềnh,
Giãi lòng với nước, bày tình với trăng
"Tiếc đời chi nữa cũng rằng,
"Dầu mà có thác cầm bằng không sinh.
"Há rằng chuốc tiếng mua danh,
"Sao cho phải phận-sự mình thì cam.
"Trông vời trời bể mênh-mang,
"Đem thân băng-tuyết gửi hàm giao-long".
Bất tình chi bấy hóa-công,
Cho người lấy mảnh má hồng làm chi ?
Người hạnh-nghị, khách dung-nghi,
Làm cho trâm gãy gương lìa mới thôi.
Mênh mang bể khổ sống trôi,
Biết rằng phúc thiện có trời nữa không ?
Có quan Đề-học họ Long,
Hồi kinh vừa gặp thuận giòng chạy qua.
Tiếng người lanh-lảnh nghe xa,
Kíp truyền thủy-thủ bỏ chà vớt xem.
Trước thuyền lướt mướt làn xiêm,
Gạn tường, mới giải mọi niềm sâu nông.
Thung-dung quan mới ướm lòng,
Khen rằng : "Tuyết sạch, giá trong thực là.
"Tiếc thay trong ngọc trắng ngà,
"Nỡ hoài chi để trôi hoa, giạt bèo.
"Rừng thuyền cõi tĩnh là nhiều,
"Sạch mình chi lọ là liều đến ai.
"Đem mình mà trả nghĩa người,
"Để công chín chữ thiệt-thòi về sau.
"May đây bèo nước gặp nhau,
"Thôi thì hợp phố cho châu lại về".
Lặng nghe giọt ngọc đầm-đìa,
Lại thôi mới kể tỉ-tê sự mình :
"Trẻ thơ đội đức sinh-thành,
"Sớm khuya ai dễ dứt tình được đâu.
"Ông tơ lật lọng lừa nhau,
"Cực thân nên phải ngậm sầu bước ra.
"Gốc phần dù lại dạo qua,
"Cành vin chẳng kẻo bẻ hoa tay người.
"Lại trơ mặt với người đời,
"Thà liều sóng bạc cho rồi ngày xanh.
"Muôn vàn tạ chút hậu tình,
"Ơn này may có lai sinh là còn.
"Rồi đây đáy vực ngọn nguồn,
"Xin cho bụng cá lại chôn mày ngài.
Yêu vì nết trọng vì người,
Phu-nhân lại dạy đến lời đa mang :
"Thân già vì chút muộn-màng,
"Mới hay máy Tạo tuần-hoàn dành cho.
"Trăm năm dan-díu nghĩa vò,
"Mai sau trông-cậy già-nua được dành.
"Rồi ra lá kệ câu kinh,
"Mặc tiêu-sái đó cho thanh-thả đời".
Ơn lòng dám lĩnh lược lời,
Tạ từ thôi thoắt thuyền xuôi bến nào.
Nhà Lưu kinh-hãi xiết bao,
Mơ-màng đón hỏi, xôn-xao sai tìm.
Đầu gành cuối bãi lần xem,
Khác gì đáy bể mò kim hững-hờ.
Mối sầu đòi-đoạn như tơ,
Nguồn cơn nghĩ lại sau xưa tại mình :
"Quá thương chút phận lênh-đênh,
"Nghìn thu để chịu bạc tình với con.
"Máy duyên nghĩ đã vào khuôn,
"Toan này chỉ thắm cho tròn tuổi xanh.
"Ai mà xem nghĩa hơn mình,
"Nổi-nênh bèo-bọt, tan-tành cải-kim.
"Đã đành mặt nước nổi chìm,
"Biết đâu tăm cá bóng chim bây giờ".
Nàng đành được chốn nương-nhờ,
Khéo là khóc vẩn, thương vơ nực cười.
Bến mê ngán-ngẩm sự đời,
Cái vòng con tạo, khéo chơi lững-lờ.
Người còn đôi mặt sờ sờ,
Bên mê Thủy-quốc, bên ngờ Vân-Hương.
Vàng thau ngọc đá mơ-màng,
Làm cho ố thắm, phai vàng thế thôi.

markdown:
# Hoa tiên/III
[Hoa tiên](/wiki/Hoa_ti%C3%AAn)
Diêu-sinh thăm hỏi ân-cần,
Lấy kỳ thi-cử, ép phần thuốc thang.
Sinh rằng :"Duyên nghiệp dở-dang,
"Thôi thời còn nghĩ chi đường lợi-danh".
Dám thưa : "Dạy thế sao đành,
"Sân lai sáu kỷ, song huỳnh mười thu.
"Lại gì cho trọng hơn ru ?
"Mà coi muôn dặm vân cù làm chơi.
"Gió bằng chín vạn bay khơi,
"Bất bình dẫu việc tày trời cũng xong".
Nghe lời như dẹp cơn nồng,
Nhân kỳ phó cử quyết lòng tầm phương.
Sử-kinh lại gắng việc thường,
Gấm hoa thêm cải, ngọc vàng thêm lau.
Sắc thi vang dậy đâu đâu,
Hồi trang sinh mới gióng câu dặm hồng.
Tôn-sư án khảo vừa xong,
Lọt tài sớm đã tỏ dòng tiền xanh.
Tản hòe vàng chất sây cành,
Trước sân vào gởi đăng trình ra thi.
Dạy rằng : "Mây gió gặp kỳ,
"Vín rồng nay hội nam-nhi vẫy-vùng.
"Tiện cho Diêu-đệ theo cùng,
"Hàn song phong nguyệt bõ công sách đèn.
"Bảng thu sớm sớm đề tên,
"Tiện đường sớm lại ruỗi liền hội xuân.
"Đi về lọ quản dưới chân,
"Hãy cho ba tiệp trao lần nay mai".
Lĩnh lời lạy trước sân Lai,
Diêu-sinh đã hẹn cũng dời chân sang.
Túi "ôn", tráp "lý" nhẹ-nhàng,
"Đồ-thư nửa mạn, phong-quang một chèo.
Đòi phen dốc sớm địch chiều,
Bóng ngư mặt nước, tiếng tiều chân mây.
Cảnh thanh trải mấy mà hay,
Gót phồn-hoa thực nơi này Nam-kinh.
Y kỳ nạp quyển đề danh,
Trận thu cờ trống, lũy thành một ai.
Mấy phen thử sức đua tài,
Tỉnh nguyên giật giải, tên bài Diệc-thương.
Vòng năm Diêu cũng chen hàng,
Gió đưa cờ tiệp bờ sương nhặt truyền.
Trải tuần yến-ẩm lưu liên,
Yên-kinh lại gióng con thuyền ruổi mau.
Vui này dễ bỏ sầu đâu,
Nỗi riêng riêng chạnh, đòi nau một mình !
Trông về khóm biếc chòm xanh,
Núi gầy-gò vóc, sông quanh-quất lòng.
Phẩm đề biếng giở thư-đồng,
Thành xuân đã rõ mây lồng thứ năm.
Tin xưa vốn đã toan thầm,
Mật sai kíp đã cho thăm việc nàng.
Chỉ nghe phấp-phỏng tin Dương,
Còn ai lưu-lạc chưa tường biết nơi.
Mặt bèo chân sóng tuyệt vời,
Giận duyên xốc-nổi, thương người bơ vơ.
Việc thi nên cũng hững-hờ,
Hết ngày Diêu nói tận-từ mới nghe.
Nẩy tài nhả ngọc phun khuê,
Nhẹ-nhàng vây sóng, lập-lòe cánh mây.
Đất bằng một tiếng sấm bay,
Hai sinh đều dự một ngày nguy khoa,
Truyền lô Lương dự Thám-hoa,
Diêu-sinh Hoàng-giáp cũng là Á-khôi.
Phấn vua, lộc nước, ân trời,
Muôn nghìn danh-giá năm mười nhân-duyên,
Đá đưa thêm gợi tấc phiền,
Chén trăng xưa đã nặng nguyền sá đâu.
Vinh quy vừa định tuần sau,
Vừa nghe biên báo vội hầu quan sai.
Diêu ra quan-chính cõi ngoài,
Lương vào Hàn uyển thảnh-thơi ngọc đường.
Vườn sau trúc thạch sẵn-sàng,
Liền công-thự đó, là tường Tiền-nha.
Nàng từ tin ải truyền ra,
Nỗi mình, nỗi khách, biết là bao nhiêu
Trọn ngày khóa lặng song thêu,
Nguyệt, Hương biết ý dập-dìu ra chơi.
Trước hoa lần bóng hoa rơi,
Dưới trăng lần bóng, trăng soi người sầu.
Cảnh đâu dễ nhắc lòng đâu,
Vừa than tình mới, vừa sầu nỗi xưa :
"Ngàn mây trắng bạc như tờ,
"Bóng dâu chênh chếch đã vừa ngang vai.
"Bờ sương dặm tuyết bao nài,
"Nào ai ấm lạnh, nào ai ngọt bùi.
"Tưởng người chén nguyệt thề bồi,
"Phòng hương trộm tưởng đã người nào thôi !
"Ba xuân những chốn làm vui !
Dương thanh liễu lục những ai đó giờ"!
Cho hay thanh khí tương cờ,
Cách tường sinh cũng khi vừa dạo thanh,
Buồn tanh trăng ngọn gió cành,
Dịp chân dạ khách, tiếng kềnh đêm thu.
Cảnh sầu như ghẹo người sầu,
Khi than-thở bóng, khi châu-chan mày.
"Nghĩ người mặt sóng chân mây,
"Tiên thề đành để đến ngày tái sinh.
"Lỡ-làng bèo nước lênh-đênh,
"Ấy duyên phụ khách, hay mình phụ duyên.
"Nào ai bể dặn non nguyền,
"Lòng nào chuông vạn, ngựa nghìn với ai",
Nỉ-non đêm ngắn tình dài,
Nguyệt cài bên triện, hoa rơi trước rèm.
Cách hoa lạnh ngắt bóng thiềm,
Mây hồng tha-thướt làn xiêm một người.
Cây quỳnh thánh-thót sương rơi,
Đào rầu rầu ủ, liễu hơi hơi gầy.
Rõ người ngày trước chẳng sai,
Nguyệt, Hương cũng đến chi đây lạ đời.
Những là vắng mặt khuất lời,
Non bồng xem ngỡ mấy mươi mươi trùng.
Tường hoa quanh quất mấy vòng,
Bên hoa dường có nẻo thông cuối tường.
Hài văn lần bước bước sang,
Cách tường văng-vẳng tiếng vàng xa đưa.
Tưởng bây giờ là bao giờ ?
Song song đôi mặt còn ngờ chiêm-bao.
"Bấy lâu mưa khóa gió rào,
"Ngoài muôn nghìn dặm biết bao nhiêu tình.
"Biết đâu hương lửa ba sinh,
"Còn trăng còn gió còn dành duyên ta.
Dịp đâu đã lỡ lại hòa,
"Mới là tơ vận, mới là nguyệt xoay".
Nàng nghe giọt tủi thêm đầy,
Cạn lời lại giải niềm tây mọi lời.
Rằng vâng mừng trộm cho người,
"Đã duyên đằm-thắm, lại vời giàu-sang,
"Tiếc thay sương tuyết cũ càng,
"Lối duyên ai nghĩ tự chàng rắc gai.
"Thề hoa vì tiếng hơi hơi,
"Vẫn ghi lòng, kẻo thẹn lời với hoa.
"Soi người còn đó trăng già,
"Ai ngờ vàng đá, xảy ra cát lầm.
"Duyên đâu nữa để mà cầm !
"Nhện vương lại mấy phen lầm nữa đây.
"Bấy lâu chút mảnh riêng tây,
"Ái-ân này đến đêm này là xong.
"Tiên thề dù hãi chút lòng,
"Trên mồ một chén, rượu trong cũng là.
"thói thường ấm-lạnh thế mà,
"Trách ai rẻ rúng cho ta sượng-sùng.
"Giãi lòng với mảnh trăng trong,
"Tạ lòng vâng đã biết lòng thế thôi".
Trước lan so bóng ngán lời,
Trăng mờ gương lạnh, dế rời khúc ngâm.
Gió thương mây thảm âm-thầm,
Dần dần ngọn hạnh như đầm hạt mưa.
"Chủ-trương kia bởi ông tơ,
"Nào ai gió lật trăng lừa với ai !
"Mảnh gương ai bẻ làm hai,
"Biết đâu mà được giãi bày duyên-do.
"Mảnh son dầu được giãi cho,
"Thí cam há quản tươi khô đâu mà.
"Kể từ doanh-liễu dời xa,
"Cửa Lưu khi ép, đình Ba khi tìm.
"Bắc nam dặm dứt đường chim,
"Vì ai bèo nổi mây chìm bấy lâu !
"Nắm xương mai, sá nghĩ đâu,
"Nghĩ chăng, những nghĩ lầm nhau tại mình.
"Hay đâu cơ-hội còn dành,
"Gác Đằng lại nhủ gió thanh đem đường.
"Buổi này họp mặt tròn gương,
"Mới hay còn có lửa-hương kiếp này.
"Nhân sao nương náu chi đây,
"Những sao nông nỗi bấy nay dạy cùng".
Càng nghe càng một não nùng,
Ai hay ai cũng còn lòng chưa quên.
"Tình kia nào phụ chi duyên,
"Gió giun mây giẩy cho nên cớ nào !
"Sự mình kể hết tiêu-hao,
"Đã đành chiếc bách sóng đào lênh-đênh.
"Thương ôi muôn dặm biên-thành,
"Xa xôi nào thấu dữ lành tin hơi.
"Xót lời nên mới ngỏ lời,
"Gặp nhau cùng khách quê người biết sao !"
Một cơn gió giật, mưa dào,
Lẽ này người quyết dạ nào đinh ninh.
"Bụi Hồ quét sạch-sành-sanh,
"Ơn trên sau nữa nghĩa mình trả xuôi.
"Hẳn dù lầm-lỡ lứa đôi,
"Trót thề để chút đền-bồi cũng xong.
"Họa khi trời cũng chiều lòng,
"Một chuông vàng một chỉ hồng cũng hay.
"Bọc da dù đến thân này,
"Cũng đành tỏ chút tình ngay với người.
"Kiếp này đã dở-dang rồi,
"Sá chi mà có tiếc đời làm chi !
"Thôi thời thôi có nghĩ gì,
"Thiệt mình mà trả được nghì cũng nên".
Tử sinh quyết một mảnh nguyền,
Cành than ngọn thở dường quên bóng trời.
Giục khuya hoàn chợt gửi lời,
Hiểu-trang lầu nọ tiếng người đã đông.
Biệt ly ai vẽ nên lòng,
Càng nhau giọt tủi, càng nồng tấm thương.
Kẻ về, người lại sảnh-đường,
Liền tay chép biểu, tan sương lên chầu.
Lãm qua chuẩn doãn lời tâu,
Cờ sai gươm hộp mặc dầu tiện-nghi.
Lệnh trao ruổi phát tức thì,
Tinh binh mười vạn, thuộc tùy trăm viên.
Bệ từ vâng chỉ đặc truyền,
Ầm ầm ngựa gác xe chen khởi hành.
Mịt-mù bãi cát đồi tranh,
Cùng nhau khi nặng vì tình quản bao.
Ải xa mấy trận binh-đao,
Truy quân quá đất lầm vào thành không.
Súng đâu dậy tiếng đùng đùng,
Bốn bề giáp đánh ba vòng bọc quanh.
Một hai tin lũ bại binh,
Đồn rằng Lương đã liều mình trong quân.
Miếu-đường rốt lẽ xử phân,
Hành-biên lại khiến trọng thần chỉ-huy.
Tiện nghi các việc biên thùy,
Vận lương, Diêu cũng tức thì trẩy ra.
Mới hay mợ trú Tiền nha,
Vấn an tiện thể cáo qua lên đường.
Việc biên nói chuyện tin Lương,
Chực sau, Hương đã tỏ tường tai nghe.
Liền vào gửi trước phòng khuê,
Nghe tin nàng những e-nề đòi cơn.
Vật mình khóc-lóc thở-than,
Quyết ngay vào sá lời can lẽ nài,
"Vì ai cho lụy đến ai,
"Thà liều mạng bạc, kẻo sai chữ đồng".
Cháo cơm quyết chẳng bợn lòng,
Nguyệt đà gạn lẽ riêng chung chung rầm-rì.
Trình rằng : "Thôi đã vậy thì,
"Dẫu liều, đâu nữa ích gì đây chăng ?
"Tình kia bể núi thực rằng,
"Tình này sao lại xem bằng hiếu kia.
"Gìn lòng ngọc tạc vàng ghi,
"Hiếu tình cân lại nhắc đi cho tuyền".
Chấp-nê nàng đã đâu tin,
Gỡ dần, Hương lại đứng bên rén bày :
"Đào kia đành trả mận này,
"Có chăng đợi chút một giây ông về.
"Cho phu-nhân chút hả hê,
"Vẹn trong lúc ấy chi hề dám ngăn".
Êm lời nàng cũng dã dần,
Ngày giờ núm-náu, đêm tuần khói hương.
Nghe tin chẳng xiết nỗi nàng,
Dặm xa lại nỗi Đài Lương ở nhà.
Vừa mừng cá nhảy đợt ba,
Lại thêm chinh-tiễu sa-đà hành biên.
Sau nghe những sự ngoa truyền,
Xót lòng luống những xây phiền đắp thương.
Thực hư ai biện cho tường,
Lễ chiêu tuần điện lệ thường thiếu đâu.
Bỗng dưng mua não chuốc sầu mà chơi.
Tiếng oan dậy dậy đất lở trời,
Tin đưa Lưu cũng rã rơi tâm-thần.
Ngọc Khanh xiết nỗi ngại-ngần,
Đổi màu xiêm trắng, kém phân cơm vàng.
Xót vì, chúng cũng khuyên nàng :
"Dây đàn đứt nối là thường, nghĩ sao ?
Thấy lời oanh-yến lao xao,
Càng chan giọt thắm, càng bào lòng son.
Rằng : "Cương thường nặng núi non,
"Hãy còn trời đất, hãy còn di luân.
"Vẻ chi một mảnh hồng-quần,
"Chủ hoa đành đã đông quân đấy rồi.
"Thôi thôi đã vậy thì thôi,
"Cũng liều má phấn, cho rồi ngày xanh.
"Luân thường quyết gánh lấy mình,
"Treo gương trinh-bạch rành rành cho coi.
"Mảnh bao dày mỏng thói đời,
"Đợi tuần ráo cỏ chê cười như không.
"Dẫu rằng mòn núi cạn sông,
"Gương này quyết chẳng soi chung với người".
Lưỡi oanh khéo uốn ra lời,
Gớm thay cái mặt con người vô lương.
Mấy lời tạc đá ghi vàng,
Mối manh ai dám dọc đường nữa đâu.
Duyên kia thôi vậy cũng dầu,
Nợ kia, ai lại làm rầu cho ai.
Ngày xuân lo những thiệt thòi,
Phu-nhân vội đã toan bài ép duyên.
Lễ đưa truyền lại dẫn điền,
Tước bình thử mở xem tên ai vào.
Họ Lam có một người nào,
Nghe tin sai mối lại trao chỉ hồng.
Một lời gắn bó vừa xong,
Biết con đã hẳn như lòng cho chưa.
Đòi nàng khuyên-nhủ sau xưa,
Rén quì, thoắt đã tuôn mưa đôi hàng.
Ngập-ngừng nàng mới gửi tường :
"Yếu-thơ bồ liễu, lỡ-làng tóc-tơ.
"Phận sao, phận bạc như tờ,
"Nợ sinh-thành biết bao giờ trả xong.
"Nâng khăn trót đã long-đong.
"Còn toan tiếc mảnh má hồng nữa ru.
"Bên đường, nấm cỏ dầu dầu,
"Mặt nào quên não, khuây sầu với ai.
"Dẫu sao cũng một thân người,
"Dong cho chiếc gối trọn đời là cam".
Lời ngay dễ trái dạ tham,
Đem lời nửa mặt coi làm trăm năm.
Chước nên mụ những mừng thầm,
Lại đem trời bể mà cầm giầu-sang.
Uốn mềm hết tấc khoe khoang,
Trái tai nàng mới kể tường gần xa :
"Nói chi những sự người ta,
"Nghĩ mình nên chửa hay là chửa nên ?
"Chữ trinh là phận thuyền-quyên,
"Ôm cầm ấy, lại qua thuyền nào ru !
"Nỗi mình, riêng những thẹn-thò,
"Lại mang lấy tiếng pha-trò mà chơi".
Phu-nhân nghe hết mọi lời,
Dạy rằng : "Khuê-các sao hay chuyện ngoài.
"Duyên này chẳng được bàn dai,
"Nhẹ đem vàng-đá mà coi làm thường".
Thiếp-canh truyền hãy phó sang,
"Được lời gửi trước đài-trang bước vào.
"Trăng già xe vẩn hay sao,
"Tơ kia lựa với mối nào khéo sinh ?
"Dựng gây dám nghĩ sinh-thành,
"Biết thân mình, biết phận mình thế thôi.
"Hiếu trinh riêng những gồm đôi,
"Ơn nhà hãy trước, nghĩa người thì sau.
"Phận mà ra vậy cũng dầu,
"Nghĩ người đáy giếng thang lầu chẳng nhưng.
"U-minh đôi ngả khơi chừng,
"Một niềm sắt-đá biết rằng thấu không ?
"Kiếp này đã lỏng giải đồng,
"Mảnh duyên gắn-bó còn hòng kiếp sau".
Nỗi riêng càng nghĩ càng đau,
Càng hờn non-nước, càng rầu gió-trăng.
Nghĩ đi nghĩ lại ngập-ngừng,
Ngọc xuôi đồ sắm, hương lừng mã thay.
Lầu khuya vắng-vẻ ai hay,
Lần nghe văng vẳng canh chầy điểm ba.
Vườn sau rén ngõ then hoa,
Đè chừng sông cái ruổi pha một mình.
Khóc than ri-rỉ cuối ghềnh,
Giãi lòng với nước, bày tình với trăng
"Tiếc đời chi nữa cũng rằng,
"Dầu mà có thác cầm bằng không sinh.
"Há rằng chuốc tiếng mua danh,
"Sao cho phải phận-sự mình thì cam.
"Trông vời trời bể mênh-mang,
"Đem thân băng-tuyết gửi hàm giao-long".
Bất tình chi bấy hóa-công,
Cho người lấy mảnh má hồng làm chi ?
Người hạnh-nghị, khách dung-nghi,
Làm cho trâm gãy gương lìa mới thôi.
Mênh mang bể khổ sống trôi,
Biết rằng phúc thiện có trời nữa không ?
Có quan Đề-học họ Long,
Hồi kinh vừa gặp thuận giòng chạy qua.
Tiếng người lanh-lảnh nghe xa,
Kíp truyền thủy-thủ bỏ chà vớt xem.
Trước thuyền lướt mướt làn xiêm,
Gạn tường, mới giải mọi niềm sâu nông.
Thung-dung quan mới ướm lòng,
Khen rằng : "Tuyết sạch, giá trong thực là.
"Tiếc thay trong ngọc trắng ngà,
"Nỡ hoài chi để trôi hoa, giạt bèo.
"Rừng thuyền cõi tĩnh là nhiều,
"Sạch mình chi lọ là liều đến ai.
"Đem mình mà trả nghĩa người,
"Để công chín chữ thiệt-thòi về sau.
"May đây bèo nước gặp nhau,
"Thôi thì hợp phố cho châu lại về".
Lặng nghe giọt ngọc đầm-đìa,
Lại thôi mới kể tỉ-tê sự mình :
"Trẻ thơ đội đức sinh-thành,
"Sớm khuya ai dễ dứt tình được đâu.
"Ông tơ lật lọng lừa nhau,
"Cực thân nên phải ngậm sầu bước ra.
"Gốc phần dù lại dạo qua,
"Cành vin chẳng kẻo bẻ hoa tay người.
"Lại trơ mặt với người đời,
"Thà liều sóng bạc cho rồi ngày xanh.
"Muôn vàn tạ chút hậu tình,
"Ơn này may có lai sinh là còn.
"Rồi đây đáy vực ngọn nguồn,
"Xin cho bụng cá lại chôn mày ngài.
Yêu vì nết trọng vì người,
Phu-nhân lại dạy đến lời đa mang :
"Thân già vì chút muộn-màng,
"Mới hay máy Tạo tuần-hoàn dành cho.
"Trăm năm dan-díu nghĩa vò,
"Mai sau trông-cậy già-nua được dành.
"Rồi ra lá kệ câu kinh,
"Mặc tiêu-sái đó cho thanh-thả đời".
Ơn lòng dám lĩnh lược lời,
Tạ từ thôi thoắt thuyền xuôi bến nào.
Nhà Lưu kinh-hãi xiết bao,
Mơ-màng đón hỏi, xôn-xao sai tìm.
Đầu gành cuối bãi lần xem,
Khác gì đáy bể mò kim hững-hờ.
Mối sầu đòi-đoạn như tơ,
Nguồn cơn nghĩ lại sau xưa tại mình :
"Quá thương chút phận lênh-đênh,
"Nghìn thu để chịu bạc tình với con.
"Máy duyên nghĩ đã vào khuôn,
"Toan này chỉ thắm cho tròn tuổi xanh.
"Ai mà xem nghĩa hơn mình,
"Nổi-nênh bèo-bọt, tan-tành cải-kim.
"Đã đành mặt nước nổi chìm,
"Biết đâu tăm cá bóng chim bây giờ".
Nàng đành được chốn nương-nhờ,
Khéo là khóc vẩn, thương vơ nực cười.
Bến mê ngán-ngẩm sự đời,
Cái vòng con tạo, khéo chơi lững-lờ.
Người còn đôi mặt sờ sờ,
Bên mê Thủy-quốc, bên ngờ Vân-Hương.
Vàng thau ngọc đá mơ-màng,
Làm cho ố thắm, phai vàng thế thôi.
|
|![]()
|Tác phẩm này, được phát hành trước ngày 1 tháng 1 năm 1923, đã thuộc
| trên toàn thế giới vì tác giả đã mất hơn 100 năm trước.

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.04:-77.49:v4; Path=/; secure; Domain=.wikisource.org

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikisource.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache: cp1066 miss, cp1066 miss


text:
寒
Từ điển mở Wiktionary
Mục lục
Chữ Hán[sửa]
Tra cứu[sửa]
- Số nét: 12
- Bộ thủ: 宀 + 9 nét (xem trong Hán Việt tự điển)
- Dữ liệu Unicode: U+5BD2 (liên kết ngoài tiếng Anh)
Chuyển tự[sửa]
- Chữ Latinh
- Bính âm: hán (han2)
- Phiên âm Hán-Việt: hàn
- Chữ Hangul: 한
Tiếng Quan Thoại[sửa]
Danh từ[sửa]
寒
- (Như) Chilli.
Chữ Nôm[sửa]
(trợ giúp hiển thị và nhập chữ Nôm)

markdown:
# 寒
Từ điển mở Wiktionary
|Tra từ bắt đầu bởi|
|
|
## Mục lục
## Chữ Hán[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-Hani-&action=edit§ion=T-1)]
### Tra cứu[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-dictionary-&action=edit§ion=T-1)] [Số nét](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n_theo_s%E1%BB%91_n%C3%A9t): [12](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n_12_n%C3%A9t) [Bộ thủ](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:M%E1%BB%A5c_t%E1%BB%AB_ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n_theo_b%E1%BB%99): [宀](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n_b%E1%BB%99_%E5%AE%80)+ [9 nét](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n_b%E1%BB%99_%E5%AE%80_%2B_9_n%C3%A9t)(xem trong *)* [Hán Việt tự điển](https://vi.wikisource.org/wiki/H%C3%A1n_Vi%E1%BB%87t_t%E1%BB%B1_%C4%91i%E1%BB%83n/%E5%AE%80#9_N.C3.89T)
- Dữ liệu
[Unicode](https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Dung_Unicode): [U+5BD2](http://www.unicode.org/cgi-bin/GetUnihanData.pl?codepoint=5BD2)(liên kết ngoài tiếng Anh)
### Chuyển tự[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-translit-&action=edit§ion=T-1)] [Chữ Latinh](/wiki/ch%E1%BB%AF_Latinh) [Bính âm](/wiki/Wiktionary:B%C3%ADnh_%C3%A2m): [hán](/w/index.php?title=h%C3%A1n&action=edit&redlink=1)( [han](/wiki/han) 2) [Phiên âm Hán-Việt](https://vi.wikipedia.org/wiki/Phi%C3%AAn_%C3%A2m_H%C3%A1n-Vi%E1%BB%87t): [hàn](/wiki/h%C3%A0n)
-
- Chữ
[Hangul](/wiki/Hangul): [한](/w/index.php?title=%ED%95%9C&action=edit&redlink=1)
## Tiếng Quan Thoại[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-cmn-&action=edit§ion=T-1)]
### Danh từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-noun-&action=edit§ion=T-1)] **寒**
- (
*Như*) [Chilli](/wiki/chilli).
## Chữ Nôm[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-vie-n-&action=edit§ion=T-1)]
(
[trợ giúp hiển thị và nhập chữ Nôm](/wiki/Tr%E1%BB%A3_gi%C3%BAp:Ch%E1%BB%AF_N%C3%B4m))
|寒 viết theo chữ
|
### Cách phát âm[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-pron-&action=edit§ion=T-1)]
|
|[Huế](/wiki/Hu%E1%BA%BF) [Sài Gòn](/wiki/S%C3%A0i_G%C3%B2n) [Vinh](/wiki/Vinh) [Thanh Chương](/wiki/Thanh_Ch%C6%B0%C6%A1ng) [Hà Tĩnh](/wiki/H%C3%A0_T%C4%A9nh)

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.04:-77.49:v4; Path=/; secure; Domain=.wiktionary.org

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wiktionary.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache: cp1065 miss, cp1066 miss


text:
profond
Từ điển mở Wiktionary
Mục lục
Tiếng Pháp[sửa]
Cách phát âm[sửa]
Tính từ[sửa]
profond /pʁɔ.fɔ̃/
- Sâu.
- Puits profond — giếng sâu
- blessure profonde — vết thương sâu
- inspiration profonde — sự hít vào thật sâu
- Sâu sắc.
- Pensée profonde — tư tưởng sâu sắc
- Sâu kín.
- Mystère profond — điều huyền bí sâu kín
- Cực kỳ, quá sức, hết sức, tột bậc...
- Douleur profonde — đau đớn quá sức
- ignorance profonde — sự dốt nát tột bậc
- différence profonde — sự khác nhau hết sức, sự khác nhau xa
- nuit profonde — tối mịt
- profond sommeil — giấc ngủ say
- vert profond — màu lục đậm
- Rất trầm (giọng).
- Voix profonde — giọng rất trầm
Trái nghĩa[sửa]
Phó từ[sửa]
profond /pʁɔ.fɔ̃/
- Sâu.
- Creuser profond — đào sâu
Trái nghĩa[sửa]
Danh từ[sửa]
profond gđ /pʁɔ.fɔ̃/
Trái nghĩa[sửa]
Tham khảo[sửa]
- Hồ Ngọc Đức, Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí (chi tiết)

markdown:
# profond
Từ điển mở Wiktionary
## Mục lục
## Tiếng Pháp[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-fra-&action=edit§ion=T-1)]
### Cách phát âm[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-pron-&action=edit§ion=T-1)]
### Tính từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-adj-&action=edit§ion=T-1)]
|
|Số ít |
|Số nhiều
|
|Giống đực |
|profond |
|
|
|Giống cái |
||
|**profond** [/pʁɔ.fɔ̃/](/wiki/Wiktionary:IPA) [Sâu](/wiki/s%C3%A2u). *Puits*— giếng sâu **profond** *blessure*— vết thương sâu **profonde** *inspiration*— sự hít vào thật sâu **profonde**
-
[Sâu sắc](/wiki/s%C3%A2u_s%E1%BA%AFc). *Pensée*— tư tưởng sâu sắc **profonde**
-
[Sâu kín](/wiki/s%C3%A2u_k%C3%ADn). *Mystère*— điều huyền bí sâu kín **profond**
-
[Cực](/wiki/c%E1%BB%B1c) [kỳ](/wiki/k%E1%BB%B3), [quá sức](/wiki/qu%C3%A1_s%E1%BB%A9c), [hết sức](/wiki/h%E1%BA%BFt_s%E1%BB%A9c), [tột bậc](/wiki/t%E1%BB%99t_b%E1%BA%ADc)... *Douleur*— đau đớn quá sức **profonde** *ignorance*— sự dốt nát tột bậc **profonde** *différence*— sự khác nhau hết sức, sự khác nhau xa **profonde** *nuit*— tối mịt **profonde** *— giấc ngủ say* **profond**sommeil *vert*— màu lục đậm **profond**
-
[Rất](/wiki/r%E1%BA%A5t) [trầm](/wiki/tr%E1%BA%A7m)(giọng). *Voix*— giọng rất trầm **profonde**
-
#### Trái nghĩa[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ant-&action=edit§ion=T-1)]
### Phó từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-adv-&action=edit§ion=T-1)] **profond** [/pʁɔ.fɔ̃/](/wiki/Wiktionary:IPA) [Sâu](/wiki/s%C3%A2u). *Creuser*— đào sâu **profond**
-
#### Trái nghĩa[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ant-&action=edit§ion=T-1)]
### Danh từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-noun-&action=edit§ion=T-1)]
|
|Số ít |
|Số nhiều
|
|profond |
|**profond** gđ [/pʁɔ.fɔ̃/](/wiki/Wiktionary:IPA)
#### Trái nghĩa[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ant-&action=edit§ion=T-1)]
### Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ref-&action=edit§ion=T-1)]
- Hồ Ngọc Đức,
[Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí](http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/)( [chi tiết](/wiki/Wiktionary:Ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c/FVDP))


text:
silique
Từ điển mở Wiktionary
Bước tới:
dẫn lái
,
tìm
Mục lục
1
Tiếng Anh
1.1
Cách phát âm
1.2
Danh từ
1.3
Tham khảo
Tiếng Anh
[
sửa
]
Cách phát âm
[
sửa
]
IPA
:
/sə.ˈlik/
Danh từ
[
sửa
]
silique
/sə.ˈlik/
(
Thực vật học
)
Quả cải
.
Tham khảo
[
sửa
]
Hồ Ngọc Đức,
Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí
(
chi tiết
)
Lấy từ “
https://vi.wiktionary.org/w/index.php?title=silique&oldid=1522609
”
Thể loại
:
Mục từ tiếng Anh
Danh từ
Danh từ tiếng Anh
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Chưa đăng nhập
Thảo luận
Đóng góp
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Mục từ
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Tra
Sửa đổi
Xem lịch sử
Khác
Tìm kiếm
Chuyển hướng
Trang Chính
Cộng đồng
Thay đổi gần đây
Mục từ ngẫu nhiên
Trợ giúp
Thảo luận chung
Quyên góp
Chỉ mục
Ngôn ngữ
Chữ cái
Bộ thủ
Từ loại
Chuyên ngành
In/xuất ra
Tạo một quyển sách
Tải về dưới dạng PDF
Bản in được
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Tải tập tin lên
Các trang đặc biệt
Liên kết thường trực
Thông tin trang
Trích dẫn trang này
Ngôn ngữ định nghĩa
Deutsch
English
Suomi
Français
Ido
한국어
Polski
Русский
தமிழ்
Trang này được sửa đổi lần cuối lúc 22:30 ngày 10 tháng 8 năm 2014.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công–Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Xem
Điều khoản Sử dụng
để biết thêm chi tiết.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wiktionary
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Tuyên bố về cookie
Phiên bản di động

markdown:
# silique
Từ điển mở Wiktionary
## Tiếng Anh[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-eng-&action=edit§ion=T-1)]
### Cách phát âm[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-pron-&action=edit§ion=T-1)]
### Danh từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-noun-&action=edit§ion=T-1)] **silique** [/sə.ˈlik/](/wiki/Wiktionary:IPA)
- (
*Thực vật học*) [Quả cải](/w/index.php?title=qu%E1%BA%A3_c%E1%BA%A3i&action=edit&redlink=1).
### Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ref-&action=edit§ion=T-1)]
- Hồ Ngọc Đức,
[Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí](http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/)( [chi tiết](/wiki/Wiktionary:Ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c/FVDP)) **silique** [/sə.ˈlik/](/wiki/Wiktionary:IPA)

X-Cache: cp1055 miss, cp1066 miss


text:
Tìm kiếm bài viết theo id
5giay - Mạng thương mại điện tử
Tình hình diễn đàn
- akerhameura,
- Ms. Hiền 1008,
- BINGO888,
- SIM SINH VIÊN 120,
- than den,
- hieumangyang82,
- shopgiayre,
- utcoi54,
- thanginova,
- anhtai1709,
- vienho,
- rubyanh,
- entershop2015,
- sonthaygiao,
- kinhdoanh24tren7,
- 6kijien,
- Kevin_CK,
- choisunam1208,
- moctra11,
- KT3-TPHCM,
- kaolins,
- karaoke,
- tanhoangphatTN,
- kaka_22,
- nguyenngoclien,
- Lập Nhân,
- Lỏng gin,
- vjtxauxj87,
- NghiaHH29,
- sino,
- lythanhgiang,
- Pha Lau 2015,
- lklmonkey,
- phungkim-tran,
- Phuocloc1986,
- thanh219411,
- Motnguoingo,
- nhat3600,
- adnco,
- MrTiQuan,
- trieupc,
- jojo1000,
- thugiang86,
- jeansxuatkhau,
- thuyvi123456,
- nguyenthinhaquyen,
- thanhphuong1982,
- dinhkimsachDN,
- bienlong,
- leminhchinhlmc
- ... and 727 more
Tổng: 3,371 (Thành viên: 813, Khách: 2,516, Robots: 42)

markdown:
### Tìm kiếm bài viết theo id
# 5giay - Mạng thương mại điện tử
###
[Tình hình diễn đàn](online/)
-
[akerhameura](members/akerhameura.101344582/),
-
[Ms. Hiền 1008](members/ms-hien-1008.101738459/),
-
[BINGO888](members/bingo888.100106455/),
-
[SIM SINH VIÊN 120](members/sim-sinh-vien-120.101738098/),
-
[than den](members/than-den.100788495/),
-
[hieumangyang82](members/hieumangyang82.101525419/),
-
[shopgiayre](members/shopgiayre.101200869/),
-
[utcoi54](members/utcoi54.100912494/),
-
[thanginova](members/thanginova.101595581/),
-
[anhtai1709](members/anhtai1709.100720948/),
-
[vienho](members/vienho.101766322/),
-
[rubyanh](members/rubyanh.2360/),
-
[entershop2015](members/entershop2015.101679447/),
-
[sonthaygiao](members/sonthaygiao.101774455/),
-
[kinhdoanh24tren7](members/kinhdoanh24tren7.101404480/),
-
[6kijien](members/6kijien.101124571/),
-
[Kevin_CK](members/kevin_ck.100073273/),
-
[choisunam1208](members/choisunam1208.100804166/),
-
[moctra11](members/moctra11.101744867/),
-
[KT3-TPHCM](members/kt3-tphcm.100774752/),
-
[kaolins](members/kaolins.101719993/),
-
[karaoke](members/karaoke.101767871/),
-
[tanhoangphatTN](members/tanhoangphattn.101766201/),
-
[kaka_22](members/kaka_22.100127868/),
-
[nguyenngoclien](members/nguyenngoclien.101711661/),
-
[Lập Nhân](members/lap-nhan.101703701/),
-
[Lỏng gin](members/long-gin.101669865/),
-
[vjtxauxj87](members/vjtxauxj87.101037391/),
-
[NghiaHH29](members/nghiahh29.100124183/),
-
[sino](members/sino.37615/),
-
[lythanhgiang](members/lythanhgiang.101684068/),
-
[Pha Lau 2015](members/pha-lau-2015.101736069/),
-
[lklmonkey](members/lklmonkey.100492582/),
-
[phungkim-tran](members/phungkim-tran.101726087/),
-
[Phuocloc1986](members/phuocloc1986.101701442/),
-
[thanh219411](members/thanh219411.100949867/),
-
[Motnguoingo](members/motnguoingo.101763380/),
-
[nhat3600](members/nhat3600.100337739/),
-
[adnco](members/adnco.100256797/),
-
[MrTiQuan](members/mrtiquan.100585169/),
-
[trieupc](members/trieupc.101726085/),
-
[jojo1000](members/jojo1000.100003126/),
-
[thugiang86](members/thugiang86.100786300/),
-
[jeansxuatkhau](members/jeansxuatkhau.101583565/),
-
[thuyvi123456](members/thuyvi123456.101715373/),
-
[nguyenthinhaquyen](members/nguyenthinhaquyen.101773367/),
-
[thanhphuong1982](members/thanhphuong1982.101726083/),
-
[dinhkimsachDN](members/dinhkimsachdn.101683839/),
-
[bienlong](members/bienlong.100890150/),
-
[leminhchinhlmc](members/leminhchinhlmc.100778718/)
- ...
[and 727 more](online/)
Tổng: 3,371 (Thành viên: 813, Khách: 2,516, Robots: 42)

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Cache-control: private, max-age=0

Set-Cookie: 5s_session=961f04a0889350c01b2d971989279705; path=/; domain=www.5giay.vn; secure; httponly

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Server: Nhat Nguyet Websphere 12.3 build 3.456.234.2600

X-Powered-By: nhatnguyet-


text:
v_line
Đăng nhập
Trả phòng:
Lịch
Đảm Bảo Giá Tốt Nhất
215 East 64th Street
20 West 29th Street
Fifth Avenue at Central Park South
177-08 Liberty Avenue
43 West 32nd St.
Lý do tốt nên đặt phòng với Agoda
Hơn 950.000 khách sạn trên khắp thế giới
Hơn 8.000.000 nhận xét về khách sạn
Có mặt hơn 60.000 thành phố trên toàn thế giới
Bảo đảm giá tốt nhất! Giá phòng khách sạn thay đổi mỗi ngày!
Được hơn 16.000.000 khách hàng tin dùng
Ưu đãi đặc biệt của Agoda
Bao gồm các ưu đãi giờ chót(có thể trong cùng ngày!)Miễn phí một đêm nghỉNâng cấp hạng phòng miễn phí!
Customer Support
0.14
Km.
0.24
Km.
0.36
Km.
0.43
Km.
0.48
Km.
0.58
Km.
1.02
Km.
1.03
Km.
1.11
Km.
1.17
Km.
1.21
Km.
1.23
Km.
1.3
Km.
1.31
Km.
1.32
Km.
1.38
Km.
1.4
Km.
1.41
Km.
Về đầu trang
Bản quyền © 2005 – 2016 Agoda Company Pte. Ltd. Giữ toàn quyền.
AGODA ® là thương hiệu được đăng ký của AGIP LLC, sử dụng theo giấy phép của Agoda Company Pte. Ltd.
Agoda là thành viên của
(NASDAQ:PCLN)
Agoda là thành viên của Priceline Group, nhà cung cấp hàng đầu thế giới về dịch vụ du lịch trực tuyến & các dịch vụ có liên quan.
AS-AGWEB-3A06

WARC-Truncated: length

X-Recruiting: Like HTTP headers? Come write ours: http://grnh.se/1qxadk

Access-Control-Allow-Methods: GET,POST

Access-Control-Allow-Credentials: true

Pragma: no-cache

Cache-Control: private

X-Origin: ashburn

Access-Control-Allow-Headers: Content-Type

Vary: User-Agent, Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
Hỗ trợ chung: 04 710 78 999
Đăng ký
Đăng nhập
NGƯỜI MUA
Thanh toán online
Nạp tiền vào tài khoản Bảo Kim
Rút tiền từ tài khoản Bảo Kim
Chuyển tiền trực tuyến
NGƯỜI BÁN
Tích hợp thanh toán website TMĐT
Tích hợp thanh toán sản phẩm
Tích hợp thanh toán game, nội dung số
DỊCH VỤ TIỆN ÍCH
Đổi thẻ cào thành tiền mặt
Mua mã thẻ cào di động trả trước
Nạp tiền di động trả trước
Nạp tiền tài khoản game
Mua thẻ Visa TRUSTCard
Xem thêm >>
TRỢ GIÚP
Giới thiệu về Baokim.vn
Hướng dẫn đăng ký tài khoản
Quản lý tài khoản
Hướng dẫn đổi thẻ cào thành tiền mặt
Hướng dẫn nạp tiền di động trả trước
Trợ giúp >>
Đăng nhập
Email / Số điện thoại
*
Mật khẩu
*
Đăng nhập
Quên mật khẩu
|
Chưa có tài khoản?
Đăng ký
Trang chủ
Tin tức
Tích hợp
Liên hệ
FAQs
Điều khoản sử dụng
Chính sách bảo mật
Công ty cổ phần thương mại điện tử Bảo Kim
Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp số: 0104432131, ngày cấp 8/2/2010,
nơi cấp: Sở kế hoạch và đầu tư thành phố Hà Nội
Trụ sở: Tầng 3, Hà Thành Plaza, 102 Thái Thịnh, Quận Đống Đa, Hà Nội
VP TP.HCM: Tầng 4, Toà nhà Lữ Gia, 70 Lữ Gia, P.15, Q.11, Tp HCM
Hotline: 0966 746 964 - Hỗ trợ chung: 04 710 78 999
Email hỗ trợ:
support@baokim.vn

Vary: Accept-Encoding

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0