text:
·
Lưu ý trước khi post bŕi
·
Portal
Help
Search
Members
Calendar
Welcome Guest (
Log In
|
Register
)
Resend Validation Email
Enjoy forums? Start your own community for free.
Learn More
·
Register for Free
Welcome to
Phongdiepnet
. We hope you enjoy your visit.
You're currently viewing our forum as a guest. This means you are limited to certain areas of the board and there are some features you can't use. If you join our community, you'll be able to access member-only sections, and use many member-only features such as customizing your profile, sending personal messages, and voting in polls. Registration is simple, fast, and completely free.
Join our community!
If you're already a member please log in to your account to access all of our features:
Name:
Password:
Phongdiepnet
->
Diễn đŕn PhongdiepNET
->
Bŕi viết của bạn
Dịch vŕ tán phét về thơ Prévert
, Phan Huy Đường
Track this topic
|
Email this topic
|
Print this topic
phongdiep
Posted:
Feb 26 2011, 05:31 AM
Administrator
Group: Admin
Posts: 274
Member No.: 1
Joined: 28-June 06
Phan Huy Đường
Dịch vŕ tán phét về thơ Prévert
Les feuilles mortes
Oh, je voudrais tant que tu te souviennes,
Des jours heureux quand nous étions amis,
Dans ce temps lŕ, la vie était plus belle,
Et le soleil plus brűlant qu'aujourd'hui.
Les feuilles mortes se ramassent ŕ la pelle,
Tu vois, je n'ai pas oublié.
Les feuilles mortes se ramassent ŕ la pelle,
Les souvenirs et les regrets aussi,
Et le vent du nord les emporte,
Dans la nuit froide de l'oubli.
Tu vois, je n'ai pas oublié,
La chanson que tu me chantais...
C'est une chanson, qui nous ressemble,
Toi qui m'aimais, moi qui t'aimais.
Nous vivions, tous les deux ensemble,
Toi qui m'aimais, moi qui t'aimais.
Et la vie sépare ceux qui s'aiment,
Tout doucement, sans faire de bruit.
Et la mer efface sur le sable,
Les pas des amants désunis.
Souligné : PHD
Počme de Jacques PREVERT / Musique de Kosma
Thuở lá chết
Ôi, ta quá mong em nhớ,
Những ngŕy âu yếm bạn giữa chúng ta,
Thuở ấy, đời đẹp hơn,
Vŕ mặt trời nóng bỏng hơn hôm nay.
Lá chết nhiều không sao ôm hết,
Em thấy không, ta đă không quęn.
Lá chết nhiều không sao ôm hết,
Kỷ niệm vŕ hối tiếc cũng thế thôi,
Vŕ gió Bắc cuốn chúng đi
Vŕo đęm lạnh quęn lăng.
Em thấy không, ta vẫn không quęn,
Bŕi ca em hát cho ta…
Đó lŕ một bŕi ca giống chúng ta,
Em, người yęu ta vŕ ta, người yęu em.
Chúng ta đă cůng sống,
Em, người yęu ta vŕ ta, người yęu em.
Rồi cuộc đời chia lěa những kẻ yęu nhau,
Thật dịu dŕng, không tiếng động.
Vŕ biển xoá đi tręn cát,
Dấu chân những těnh nhân đă chia ly.
Nhấn mạnh : PHĐ
Thơ Jacques PREVERT / Nhạc Kosma
PHĐ "dịch" cŕn
Bŕi thơ nŕy độc đáo ở chỗ nŕo ?
Thoạt đọc, ngôn ngữ giản dị, hồn nhięn, thậm chí trẻ con (tu vois… tu vois…). Tầm thường như ngôn ngữ hŕng ngŕy, toŕn ý-chung. Thế mŕ trŕn trề nhục cảm, biến thŕnh thơ ! Lạ thật.
Ba câu sau tạo âm hưởng cho toŕn bộ bŕi : lưu luyến, thiết tha, ám ảnh.
Oh, je voudrais tant que tu te souviennes,
…
Tu vois, je n'ai pas oublié.
…
Tu vois, je n'ai pas oublié,
…
Ba câu thơ như tręn trời rơi xuống. Không hoŕ vần với câu trước, câu sau, nęn lời vŕ tồn tại… độc lập. Thế thě cňn "thi phú" gě nữa ? Nỗi nhớ nhung tha thiết ám ảnh nŕy loang ra, lây vŕo tất cả những câu văn sau khiến chúng ngây ngất… nhớ, bất kể nhớ gě ! Vě sao thế ? Vě nỗi nhớ ấy phi thời gian, phi không gian.
Từ tant ở đây quả khó dịch. Nghĩa rất mơ hồ. Đại ý lŕ nhiều. Nhiều bao nhięu ? Không biết ! Có thể dịch thŕnh quá nhiều ? Cũng được. Thí dụ : Ôi, ta quá muốn… Nhưng quá ở đây không có nghĩa lŕ quá xá, quá độ, quá lâu, nęn giảm bớt, mŕ có nghĩa… ngược lại : bao nhięu cũng không đủ nói hết được lňng ta ! Thế thě nhiều hay quá ở đây không thuộc phạm trů số lượng, không chỉ lŕ quan hệ về lượng của con người với không gian. Điều ta mong muốn không lŕ thấy em trước mắt měnh. Ta muốn em… nhớ.
Từ tant kín đáo hoŕ âm với từ quand trong câu thơ sau. Quand ám chỉ thời gian. Thời điểm nŕo trong năm tháng một đời người ? Không biết… Bao lâu ? Không biết… Chỉ nhớ đó lŕ thời… hạnh phúc ! Thế thě không lŕ quan hệ về lượng của con người với thời gian.
Tóm lại, đây không lŕ quan hệ của con người với vật giới. Lŕ quan hệ của ta với em, của ta với měnh, của měnh với nhau. Trong tâm khảm ta, tất cả những thứ khác – lá chết, gió Bắc, e tutti quanti – chỉ tồn tại vŕ có ý nghĩa xuyęn qua quan hệ ấy. Quan hệ gě ? Yęu. Người đời coi đây lŕ bŕi thơ těnh, quả không sai.
Quand lại kín đáo hoŕ âm với ce temps lŕ. Ce vŕ lŕ thường được důng để chỉ định một điều gě đích xác trong ngoại giới. Ở đây lại chỉ định một thời gian hŕm hồ không có dấu mốc, không có độ dŕi trong Thời Gian… vật lý, chỉ có hěnh thái nhớ nhung. Thế thě, ở đây, dưới dạng ngôn ngữ, thời gian vŕ nhớ nhung lŕ… một. Thời gian lŕ… nhớ nhung ! Nhớ nhung một cuộc sống đẹp. Trong bŕi thơ nŕy. Nhớ nhung hiện sinh hoá thŕnh ngôn từ, vật thể hoá thŕnh âm thanh vŕ ký hiệu, thŕnh vết chân có thực của con người ở đời, trong thế giới thực vŕ, biết đâu, có thể, trong lňng người khác.
Temps lại kín đáo hoŕ âm với brűlant trong câu thơ tiếp : nóng bỏng. Thế thě, ở ta, thời gian chỉ lŕ nỗi nhớ nhung nóng bỏng một cuộc sống hạnh phúc, một cuộc sống chỉ em mới có thể cho ta. Hč hč…
Ta khẳng định điều ấy với em :
Em thấy không, ta đă không quęn.
…
Em thấy không, ta vẫn không quęn,
Nghĩa lŕ ta vẫn nhớ ? Không ! Nghĩa lŕ, dů muốn, ta không thể quęn ! Ở đời, ta nhớ nhiều thứ lắm. Chỉ có vŕi điều ta không thể quęn. Em…
Đây lŕ câu nói chuyện trực diện với người khác. Nó có nghĩa : ngay bây giờ em đang ở ta. Thế thě điều ta khao khát khi ta quá mong em nhớ lŕ : ta được… ở em như em ở ta. Ngay bây giờ. Măi măi.
Ta chỉ khao khát thôi, không nỡ xin. Vě ta đă dám lŕm.
Đięn thật, hč hč…
Ôi Trời Xanh đểu giả, cho ta đủ thứ hay dở, sao nỡ không cho ta chút těnh thơ ?
*
Như chuyện zui chơi chữ nghĩa trong một oép văn chương, Mai Ninh đă hiệu đính bản dịch tręn như sau, chính xác vŕ có nhạc điệu hơn :
Les feuilles mortes
Oh, je voudrais tant que tu te souviennes,
Des jours heureux quand nous étions amis,
Dans ce temps lŕ, la vie était plus belle,
Et le soleil plus brűlant qu'aujourd'hui.
Les feuilles mortes se ramassent ŕ la pelle,
Tu vois, je n'ai pas oublié.
Les feuilles mortes se ramassent ŕ la pelle,
Les souvenirs et les regrets aussi,
Et le vent du nord les emporte,
Dans la nuit froide de l'oubli.
Tu vois, je n'ai pas oublié,
La chanson que tu me chantais...
C'est une chanson, qui nous ressemble,
Toi qui m'aimais, moi qui t'aimais.
Nous vivions, tous les deux ensemble,
Toi qui m'aimais, moi qui t'aimais.
Et la vie sépare ceux qui s'aiment,
Tout doucement, sans faire de bruit.
Et la mer efface sur le sable,
Les pas des amants désunis.
Souligné : PHD
Počme de Jacques PREVERT / Musique de Kosma
Những chiếc lá chết
Ôi, ta mong biết bao em cňn nhớ,
Những ngŕy hạnh phúc thời chúng ta lŕ bạn,
Thuở ấy, đời đẹp tươi hơn,
Vŕ mặt trời bỏng gắt hơn hôm nay.
Lá chết rơi nhiều không sao hốt hết,
Em thấy không, ta đă không quęn.
Lá chết rơi nhiều không sao hốt hết,
Kỷ niệm vŕ hối tiếc cũng thế,
Theo gió bắc cuốn đi,
Trong đęm lạnh của lăng quęn.
Em thấy không, ta vẫn nhớ,
Bŕi ca em hát cho ta …
Đó lŕ một bŕi ca giống chúng ta,
Em, người yęu ta vŕ ta, người yęu em.
Hai chúng měnh đă từng chung sống,
Em, người yęu ta vŕ ta, người yęu em.
Rồi cuộc đời tách lěa những kẻ yęu nhau,
Nhẹ nhŕng, không tạo ra tiếng động.
Vŕ biển xoá đi tręn mặt cát,
Dấu chân những těnh nhân đă chia ly.
Nhấn mạnh : PHĐ
Thơ Jacques PREVERT / Nhạc Kosma
PHĐ "dịch" cŕn
Mai Ninh hiệu đính
Hŕn Thuỷ cũng tham gia cuộc zui.
Lời Việt cho Les feuilles mortes
Hŕn Thuỷ
Sau bản dịch bŕi thơ Prévert nŕy của Phan Huy Đường, tại hạ tự nhięn có cao hứng dịch lại thŕnh lời Việt cho bŕi hát, vě bŕi « Les feuilles mortes » ấy không chỉ lŕ một bŕi thơ. Âu cũng lŕ dịp đầu năm khai bút. Sau đó cũng xin dông dŕi thęm vŕi chuyện, vọng cổ cho vui...
Můa lá chết
Người ơi, nhớ người, tôi xin người nhớ ngŕy xưa,
Thời hạnh phúc měnh chung sống těnh bạn đầm ấm,
Ngŕy xưa ấy đời tươi thắm đẹp hơn bao giờ,
Vŕ nắng trưa nồng cháy, nay chừng đă lạnh câm.
Můa rơi lá nhiều rơi chết tŕn úa đầy sân
Tôi nhớ, thấy không người, vẫn nhớ.
Můa lá rơi nhiều lá rơi tŕn úa vô vŕn
Mŕ những kỷ niệm tiếc nuối thě cũng cầm như...
Để rồi cho gió bắc cuốn đi về xa,
Vŕo trong đęm lạnh giá của lăng quęn.
Tôi nhớ, thấy không người, vẫn nhớ,
Nhớ khúc ca khi người hát tặng tôi...
Một bản těnh ca, lŕ ảnh hěnh hai ta,
Hěnh ảnh těnh yęu, của người vŕ tôi.
Một thời cňn nhau, một trời một đôi,
Người lŕ těnh yęu, vŕ tôi yęu người.
Nhưng đời chia lěa những người yęu nhau,
Ęm đềm sâu lắng, chẳng tiếng xôn xao.
Vŕ tręn băi cát dạt dŕo biển sóng xoá mờ,
Những bước chân nhân těnh cách lěa đau.
Nhạc: Kosma, lời: Prévert,
bản dịch lời: Hŕn Thuỷ
…chuyện cũng đă từ hơn 60 năm rồi. Cả hai đều rất nổi tiếng. Prévert viết lời vŕ Kosma viết nhạc, chung, chứ không hẳn lŕ nhạc hay thơ có trước. Cặp nŕy (trong một thời, từ 1939 đến 1951, sau đó họ không cộng tác với nhau nữa) cộng lại cũng sánh như một Bob Dylan hay một Trịnh Công Sơn : lời vŕ nhạc quyện vŕo nhau không thể chia cắt. Vŕ điều quan trọng lŕ họ đều thể hiện těnh cảm của nhiều người trong thời họ đang sống, vŕ đều được đón nhận nồng nhiệt như nhau.
Vậy thời của Prévert, Kosma vŕ bŕi hát nŕy ? Đó lŕ vŕo đầu năm 1945 – vŕ ta nhớ, tháng 8 năm 1944 Paris mới được giải phóng khỏi tay quân đội Đức Quốc Xă. Trước đó Kosma đi vŕo kháng chiến bí mật vŕ Prévert hoạt động công khai, nhưng cũng như nhiều nghệ sĩ nổi tiếng khác trong vůng tạm chiếm, ông tỏ thái độ ủng hộ kháng chiến chống Đức một cách gián tiếp khéo léo, do đó těnh bạn của họ không hề sứt mẻ, vŕ khi Kosma từ kháng chiến về họ hợp tác lại với nhau ngay –, bŕi hát nŕy lŕ một phần của ca kịch « Le rendez vous » (cuộc hẹn hň), cũng do hai người cộng tác, như nói tręn; sau họ chuyển thể thŕnh phim « Les portes de la nuit » (ngưỡng cửa của đęm), do Marcel Carné đạo diễn, nhạc Kosma, đối thoại vŕ lời nhạc Prévert. Không cần đi vŕo chi tiết của hai bản ca kịch hay phim nŕy, chỉ biết lŕ bŕi hát trong phim do Yves Montand thể hiện, vŕ từ đó về sau nó nổi tiếng tręn cả thế giới, cũng như bŕi hát khác trong phim lŕ « Les enfants qui s'aiment » (Những đứa trẻ yęu nhau).
*
Bây giờ thử suy diễn tại sao bŕi hát đă được đón nhận rộng răi như thế. Trước hết, tuy khởi đi từ một hoŕn cảnh cụ thể, nhưng nó đă vượt lęn để trở thŕnh phổ quát, do đó nó sống qua thời gian vŕ không gian. Sống qua thời gian vŕ không gian vě thời gian vŕ không gian ấy đă trở vŕo trong nội tâm, đă trở thŕnh một těnh cảm trong nội tâm, như bang chủ Cái bang AMVC (PHĐ) viết « thời gian vŕ nhớ nhung lŕ… một. Thời gian lŕ… nhớ nhung ! ». Nhưng vượt qua cũng lŕ một phủ định biện chứng (hč hč !) vŕ da thịt của cuộc phủ định nŕy đau đớn lắm. Thời gian thực của nhớ nhung lŕ thời gian trước chiến tranh, vŕ sự phủ định thực của thời gian đó lŕ chiến tranh, đối với những con người běnh thường giản dị – người anh hůng hay triết gia có thể không coi chiến tranh lŕ sự triệt tięu hạnh phúc của měnh.
Do đó lời của bŕi thơ nŕy rất giản dị, rất đời thường. Chỉ có ba ẩn dụ, một lŕ « lá chết », hai lŕ « những dấu chân tręn cát », cả hai tương đối phổ biến. Ẩn dụ thứ ba, « gió bắc », sẽ xin đề cập sau. « Lá chết» thě chắc chắn đă có từ lâu tręn cả địa cầu, vŕ tượng trưng cho buồn đau nhung nhớ. Ở đây đau thương nŕy gợi đến rất cụ thể hŕng triệu người đă chịu chết hay mất mát trong chiến tranh, bởi vậy Prévert không viết kiểu lá thu vŕng bay lất phất qua song cửa... mŕ viết: lá chết... « se ramassent ŕ la pelle » (nghĩa đen : phải hốt đi bằng xẻng), thŕnh ngữ thông thường của tiếng Pháp, có nghĩa: vừa rất nhiều, vừa tŕn tạ, không có giá trị gě cả. Cňn về ẩn dụ thứ hai thě – tại hạ không biết đủ để khẳng định điều nŕy – có thể « dấu chân tręn cát » lŕ một sáng tạo rất đẹp của Prévert, sau đó mới trở thŕnh phổ biến; nếu thế, quả lŕ một kỳ diệu của thięn tŕi : cái đẹp vừa được sáng tạo bỗng lập tức thŕnh quen thuộc vě cảm nhận được ngay. Cňn lại thě sao ? chỉ có người yęu tôi vŕ tôi yęu người, ngŕy xưa měnh hạnh phúc, vân vân... phức tạp hơn một chút thě thấy ngŕy xưa mặt trời nóng bỏng hơn.
« Thế mŕ trŕn trề nhục cảm, biến thŕnh thơ ! » (PHĐ). Sao vậy ? vě ở đây có một tứ thơ chủ yếu khác : sự ca ngợi těnh yęu một cách đơn giản trần trụi « tôi yęu người, vŕ người yęu tôi » kiểu từ thượng cổ tới nay ai cũng nói được đó, lại lŕ một ẩn dụ thứ tư nữa, chính ẩn dụ đó đă đi vŕo lňng người đang đau đớn. Tứ thơ nŕy kỳ lạ ở chỗ, thường thě ẩn dụ lŕ một hěnh ảnh nŕo đó được důng để kín đáo gợi lęn một ý tưởng hay cảm xúc chỉ có một lięn hệ mảnh mai với nó; vậy mŕ ở đây: một câu nói thông thường, nếu đọc vŕ nghe tỉnh táo trong một văn cảnh khác sẽ thấy gần như thô lỗ, lại gợi lęn... chính nó, těnh yęu, một cách mănh liệt, trŕn đầy, trong lňng mọi người.
Vě nó cňn lŕ sự phủ định chiến tranh, phủ định số phận nghiệt ngă lŕm nęn cuộc chia ly, mŕ bŕi thơ chỉ nhắc đến như « gió bắc » vŕ « đời ». Sự chối từ đó lŕm nęn điều kỳ diệu của ngôn ngữ: nói « gió bắc » – ẩn dụ kín đáo về quân đội Đức Quốc Xă, nước Đức ở phía đông bắc của nước Pháp – cuốn đi kỷ niệm vŕ tiếc nuối vŕo quęn lăng, thực ra lŕ vě không muốn nói « gió bắc » cuốn đi đời sống ngŕy xưa, lŕm cho nó thŕnh kỷ niệm vŕ tiếc nuối. Chứ cňn, trong một cuộc sống hạnh phúc, có đâu thời gian cho kỷ niệm vŕ tiếc nuối. Vŕ rồi « gió bắc » ở đoạn đầu đă trở thŕnh « đời » một cách chung chung trong điệp khúc, như « số phận », « định mệnh »... như điều luôn luôn hiện hữu trong mỗi đời người.
Nhạc vŕ lời bốn câu trong đoạn giữa của bŕi hát da diết nhất vŕ có kịch tính cao nhất, chính vě nó thể hiện biện chứng tâm lý « biết nhưng không muốn biết nữa » nŕy, nhất lŕ ở hai câu giữa : quęn vŕ không quęn đối chọi nhau đột ngột. Quęn lŕ muốn quęn hết khung cảnh quá khứ vŕ lý do lŕm cho měnh đă mất hạnh phúc, nhớ lŕ chỉ nhớ tới těnh yęu thôi, těnh yęu trần trụi trong tiếng nhạc ngân lęn khẳng định trong bốn câu sau đó. Vŕ những lời thủ thỉ giữa một người với một người trở thŕnh tiếng ngân vang tha thiết với đời trong điệp khúc của bŕi hát, mŕ âm điệu thay đổi hoŕn toŕn. Nếu trong nửa đầu ca sĩ nói với người yęu – có thể đang xa cách, có thể không xa cách nhưng do hoŕn cảnh đă đổi thay không yęu nhau nữa, có thể đă chết – trong tâm tưởng của rięng měnh, với giọng điệu kể lể rất rięng tư thân mật; thě trong nửa sau ca sĩ vừa nói với người đă yęu, vừa đồng thời nói với mọi người, « người vŕ tôi » trở thŕnh « những người yęu nhau », ngôi thứ ba.
Tóm lại về sự trần trụi phổ quát của lời bŕi hát : Người kia đă chết ? không biết ! Người kia ở xa ? không biết ! Người kia đă đổi thay ? Không biết ! Ai gây ra cuộc chia ly, biết nhưng không muốn biết nữa. Ngŕy xưa chúng tôi/ta yęu nhau, vŕ bây giờ tôi chỉ muốn nhớ lại těnh yęu ấy, thế thôi. Vŕ cuối cůng chấp nhận, ngay cả nỗi nhớ về těnh yęu đó, nỗi nhớ đă được « vật thể hoá thŕnh âm thanh vŕ ký hiệu, thŕnh vết chân có thực của con người ở đời » (PHĐ), cũng đang được sóng biển xoá đi... Nhưng xoá đây nằm ở thě hiện tại, đang xoá, có nghĩa lŕ không chắc xoá được ! bốn câu kết cực kỳ đẹp: trách móc số phận, buồn đau, cam chịu vŕ hy vọng cůng hiện diện.
Thế rồi khắp nơi, không chỉ ở Pháp – vŕ không chỉ sau chiến tranh thứ hai – người ta hát vŕ khięu vũ tręn nền một bản nhạc buồn, khi thủ thỉ khi da diết. Một bŕi hát khẳng định těnh yęu với lời lẽ dung dị của đời thường. Nhưng hát được như thế lŕ khởi đầu của giải thoát khỏi thảm kịch – bất kể thảm kịch nŕo – vŕ khẳng định quyền có hạnh phúc của những con người běnh thường. Nhưng người ta tręn thế giới khi phóng tác lại lời thường không diễn tả hết những ẩn ý vŕ cảm xúc của nguyęn bản. Có sao đâu ! Cảm xúc tập thể của một cộng đồng ở một thời đại không giống như của một cộng đồng khác ở một thời đại khác.
Nếu muốn, mời bạn đọc nghe Thái Thanh hát lời Việt do Phong Vũ đặt từ năm 1957, trong đó ẩn dụ « muŕ thu lá vŕng bay... » đă lấy lại hěnh ảnh buồn man mác muôn thủa của nó. Cũng thế, xin nghe thęm « Autumn leaves » (lá můa thu), bản tiếng Mỹ – chỉ důng lại điệp khúc thôi – do Doris Day hát năm 1956, vŕ Eva Cassidy hát, qua phong cách Jazz, 50 năm sau. Cuối cůng xin giới thiệu Phạm Ngọc Lân hát cả lời Pháp lẫn lời Việt do ông phóng tác, vŕ tự đệm đŕn guita rất đięu luyện (tại hạ không quen ông, chỉ bất ngờ thấy tręn mạng bản vidéo khá hấp dẫn nŕy khi đi těm thông tin về bŕi hát).
Bạn đọc có thể xem nguyęn bản nhạc vŕ lời ở tŕi liệu đính kčm.
*
Vŕi dňng về việc dịch, dịch khởi đi từ cảm hứng, rồi phần lớn về sau lŕ lao động chữ nghĩa, khi đó phải loay hoay chọn lựa vŕ sắp xếp từ ngữ... gần như giải một bŕi toán khô khan. Vě vậy, theo thiển ý, việc dịch thơ chỉ may ra đạt nếu không khi nŕo quęn cảm nhận (xin důng chữ nŕy để chỉ chung ý tưởng vŕ cảm xúc nhận được). Cảm nhận phải bao trům bản dịch thơ, ưu tięn hơn sự trung thŕnh với ngôn từ. Dịch lời cho một bŕi thơ/nhạc nhuần nhuyễn như bŕi nŕy thě cảm nhận đến từ cả nhạc lẫn lời – có khi các ca sĩ lớn cũng có phần ảnh hưởng. Bạn sẽ thấy Yves Montand không hát mŕ chỉ đọc tám câu thơ đầu, vŕ... ối giời ! nụ cười của Juliette Greco khi chuyển sang điệp khúc.
Cảm nhận đó (dĩ nhięn chủ quan) vừa được trěnh bŕy ở tręn.
Tại hạ, khi dịch để hát được bằng tiếng Việt, cố theo sát cả âm điệu lẫn ý tưởng vŕ těnh cảm từ đó toát ra, mặc dů biết rằng như thế lŕ « quy hěnh trňn thŕnh hěnh vuông ». Không thể không có khuyết điểm, đặc biệt lŕ với câu hỏi « tiếng Việt nŕy có lŕ tiếng Việt không ? » Xin bạn đọc xét xem vŕ lượng thứ. Nhưng có một điều có lẽ thấy lạ tai, đó lŕ hai chữ « người », vŕ « tôi ». Chỉ xin nói đó lŕ lựa chọn của tại hạ từ trước khi bắt đầu.
Hŕn Thuỷ
Vŕ đây lŕ bŕi thơ của chính Kosma trong tiếng mẹ đẻ cho khúc nhạc của chŕng, do Nguyễn Hồng Nhung dịch :
Một bŕi ca nghe cuối năm
(Sống trong thế kỷ XX đầy biến động của các loại chủ nghĩa gây đau thương cho con người, thế gian nŕy ai không mơ tới khát vọng YĘU bằng muôn nẻo ngôn ngữ Bábel?
Bŕi thơ Les Feuilles Mortes để đời của thi sĩ Pháp lừng danh Jacques Prevert được ông hoŕng nhạc sanzon người Hungary Kozma József phổ nhạc -khi sang Paris trốn nạn diệt chủng Do thái đông Âu.
Bŕi hát Những chiếc lá rơi giờ đây vang lęn tha thiết hơn bao giờ hết, vě nhân loại vẫn chưa gặp khả năng đi hết khát vọng YĘU!
Nguyễn Hồng Nhung không biết tiếng Pháp -thật tiếc- để có thể dịch từ bản gốc lời bŕi ca nŕy. NHN có xem bản dịch bŕi thơ tiếng Pháp từ Googl e- khá nhiều sự khác biệt so với bản tiếng Hung.
Nhưng than ôi, computer không thể yęu thay người - NHN đŕnh chỉ lŕm điều nó có thể lŕm được : dịch từ thứ tiếng nó biết, tiếng Hungary.
Nhưng bŕi ca nŕy ngân bęn tai độc giả người Việt sẽ mang linh hồn của ba thứ tiếng -trong muôn vŕn linh hồn ngôn ngữ Bábel.)
LES FEUILLES MORTES
http://www.youtube.com/watch?v=JWfsp8kwJto&feature=related
http://www.youtube.com/watch?v=J0EjWWlOCUY&feature=related
Kozma József (Hungary)
Hulló levelek
Szemébe mondtam , hogy nem szeretem
Vártam, hogy erre majd mit mond nekem
Gyötörtem, kínoztam szüntelnül.
Féltékeny voltam oly' kegyetlenül
Hazudtam néki, hogy más várt
Ha este randevúnk volt
Szerettem volna ha könnyet ejt tán'
De Ő csak nevetve fölém hajolt
S azt mondta :szeretsz te engem
Szíved enyém ,tudom én
S én ellöktem magamtól durván
Nem szólt egy szót sem csak nézett rám
A két szemét még most is látom,
Könny nélkül sírt, csak nézett vádlón.
Egy percig állt, sebzetten, bénán,
Nem szólt egy szót, csak elment némán.
Hervadt falevél hullt le a fákról,
Elvitte őt az őszi szél.
Mégis minden este vissza - vissza várom,
Mert szívem csak őérte ég
Elmult a tavasz és elmult a nyár
Szomorú szívem csak őreá vár
Beláttam, hibáztam, megbántam én
Él bennem mégis egy halvány remény
Visszetér hozzám , ha eljön az ősz
És rájön, hogy mégis szeretem Őt
Szerelmünk emléke mindent legyőz
S még jobban szeretem mint azelőtt
Már érzem csókját a számon
És látom lágy mosolyát
A vétkemet százszor is bánom
És várom hívó szavát
Magamba járok az őszi ködben,
Vállamra hervadt falevél röppen.
Egy régi nótát dúdolok halkan,
Szívem csak ott van ahol te vagy.
Talán csak megszokás viszi a lábam
Egy kis pad felé, a lomb alatt,
Ahol összebújva ültünk még a nyáron,
És mosolyogva néztél reám.
NHỮNG CHIẾC LÁ RƠI
Tôi nói vŕo mắt nŕng, ta không yęu em,
vŕ chờ đợi câu trả lời sẽ đến
tôi đầy đọa, nghiền rứt nŕng không nghỉ
ôi lňng ghen đâu giới hạn, bạo tŕn.
Tôi dối nŕng, có người thương đang đợi
trong hẹn hň buổi tối hai ta,
tôi những muốn nhěn nước mắt rơi, có lẽ
nhưng Nŕng chỉ cười, âu yếm kề bęn
nŕng thě thŕo: anh yęu em
trái tim anh lŕ của em, em biết.
Thô bạo lạnh lůng tôi đẩy nŕng ra
không một lời, ngước nhěn tôi lẳng lặng
đôi mắt nŕng, tôi vẫn thấy lúc nŕy
khóc không lệ, chỉ cái nhěn kết tội
sững phút giây, đau đớn, lặng câm
không một lời nŕng rảo bước âm thầm.
Những chiếc lá úa héo tŕn từ cây rụng
gió thu vŕng đă cuốn em đi.
Nhưng mỗi tối tôi vẫn chờ vẫn đợi
trái tim buồn chỉ cháy đỏ bởi em.
Můa xuân đă qua, rồi můa hč cũng hết
trái tim buồn chỉ ngong ngóng chờ em.
Tôi đă thấy tôi sai lầm, tôi lŕm nŕng đau khổ
váng vất đâu đây tia hy vọng lé loi
nŕng sẽ về bęn tôi khi thu vŕng sẽ đổ
sẽ nhận ra, tôi vẫn chỉ yęu Nŕng.
Ký ức těnh yęu chúng měnh mạnh hơn tất cả
ta sẽ yęu em hơn gấp bội ngŕy xưa
đôi môi anh cảm nhận vị hôn em thuở trước
nụ cười dịu dŕng phảng phất mắt anh
trăm nghěn lần tội anh không tha thứ
nhưng anh vẫn chờ lời nhắn rủ thiết tha.
Lang thang một měnh mŕn sương thu hương khói
lá úa vŕng chạm vai đẫm bay bay
nho nhỏ trong tôi rě rầm bŕi ca ngŕy ấy
trái tim nŕy chỉ đọng chốn có em.
Bước chân âm thầm thói quen đưa dẫn
gặp dňng suối trong, vňm lá thân thương
nơi chúng měnh rúc vai nhau cuối hč phai ấp ủ
vŕ em cười, đôi mắt ngước nhěn anh.
NGUYỄN HỒNG NHUNG dịch từ bản tiếng Hung
(29. Tết Tân Măo. 2011.)
Cảm nhận vŕ dịch thơ ở từng người nó lạ lůng thế đấy. Có trời mới hiểu nổi.
2011-02-15
phongdiep
Posted:
Feb 26 2011, 05:33 AM
Administrator
Group: Admin
Posts: 274
Member No.: 1
Joined: 28-June 06
Phan Huy Đường
Một ý tưởng sắp "duy vật biện chứng"
http://biosphere.blog.lemonde.fr/2011/02/0...quel-collectif/
07 février 2011
pour les humains, quel collectif ?
Cho loŕi người, đâu lŕ điều chung họ cần ?
Ý thế nŕy (coi bản gốc tiếng Pháp ở cuối bŕi) :
"Chúng ta tương thuộc với toŕn bộ vũ trụ… thế mŕ có người muốn khiến chúng ta tin rằng con người cá thể lŕ một đơn tử lẻ loi hoŕn toŕn tự do lŕm theo sở thích. Những đại biểu của những tôn giáo thờ người theo hěnh ảnh của Chúa vŕ những kinh tế gia tự do tin tưởng vŕo năng lực tuyệt đối của con người quả kém khả năng quan sát.
Cha xứ Jean Meslier đă vứt bỏ tôn giáo của měnh ngay trước năm 1729 để chủ trương một quan điểm duy vật rất hiện đại : "Tręn cơ sở nŕo mŕ họ dám khẳng định hăo rằng Chúa có thực ? Vẻ đẹp, trật tự, sự hoŕn hảo của những sản phẩm của tự nhięn ? Nhưng tại sao phải đi těm một Chúa vô hěnh vŕ không thể biết được để gán cho nó chức năng sáng tạo mọi thực thể, mọi sự vật, trong khi những thực thể, những sự vật lŕ có thực vŕ, do đó, đơn giản nhất lŕ gán khả năng sáng tạo, tổ chức những gě chúng ta nhěn thấy, sờ thấy, cho chúng, nghĩa lŕ cho chính vật chất. Tất cả những chất lượng vŕ những tiềm năng mŕ ta gán cho một vị Chúa đặt ở ngoŕi tự nhięn, tại sao ta lại không gán cho chính tự nhięn vốn vĩnh cửu ?"
Lŕm sao có thể không tán thŕnh quan điểm nŕy ? Điều chung của chúng ta, chính lŕ vật giới, chính lŕ sinh giới, chính lŕ tự nhięn. Chúng ta đă quęn điều ấy vŕ chúng ta đă tŕn phá môi trường sống của chúng ta. Thế mŕ vẫn có những vị giảng đạo đi ngang dọc thế giới để phổ biến những lời lẽ đięn rồ của họ vŕ những người cầm quyền chỉ cňn biết nói tới phát triển kinh tế để bŕo chữa cho những hŕnh động phá hoại của họ. Loŕi người đięn, cŕng ngŕy cŕng có nhiều người quan sát sự đięn cuồng của chúng ta bắt đầu nói thế."
*
Rő rŕng lŕ triết lý duy vật. Lại đi xa hơn chủ nghĩa duy vật kinh điển một bước : Thięn nhięn ở đây bao gồm vật giới vŕ sinh giới. Vŕ sinh giới không đơn thuần máy móc quy về vật giới : matičre vŕ biosphčre. Không khác triết lý của Marx bao nhięu (11 Luần đề về Feuerbach), tuy triết lý của Marx rất mơ hồ về sinh giới vŕ Engels đŕnh không bŕn tới nơi tới chốn vě chŕng công nhận měnh vŕ loŕi người thời ấy chưa có đủ kiến thức trong lĩnh vực nŕy, nęn chŕng không muốn lạm bŕn cho sướng miệng thôi.
Theo tôi, chỉ đi thęm một bước thě lŕ triết lý "duy vật" biện chứng :
1/ Vật chất vŕ thięn nhięn ở đây lŕ những khái niệm chỉ có trong đầu của con người.
2/ Những khái niệm ấy do con người tạo ra, chỉ có trong nhân giới thôi. Chúng sẽ biến mất khỏi vũ trụ, kể cả sinh giới, khi nhân loại vong thân. Không có nghĩa lŕ sinh giới vong thân nhe. Theo kiến thức của ta hôm nay, điều ấy ắt tới, tuy sớm muộn cňn tůy tư duy vŕ hŕnh động của loŕi người.
3/ Con người có khả năng tạo ra chúng vě :
a/ Nó có khả năng tư duy bằng ngôn ngữ. Ngôn ngữ đó do chính nó sáng tác. Ngôn ngữ lŕ nguồn gốc vŕ tương lai của tư duy. Nó lŕ sáng tác tập thể của loŕi người xuyęn qua quan hệ chung giữa họ với thięn nhięn.
b/ Điều ấy khả thi vě con người lŕ một vật thể, nó lŕ một bộ phận của vật giới ; do đó nó có khả năng trực tiếp hay gián tiếp tác động vŕo vật giới vŕ qua đó mŕ hiểu vật giới. Nhưng nó cũng lŕ một sinh thể, có khả năng cảm nhận, "ý thức" về vật giới vŕ sinh giới ngoŕi měnh vŕ ở měnh, cách nŕy cách nọ, mức nŕy mức kia, dưới hěnh thái nŕy, hěnh thái nọ. Cuối cůng, lŕ người, nó có khả năng nói cho nhau biết những điều ấy xuyęn qua một ngôn ngữ có khả năng tồn tại sau khi nó chết, một cách rất đặc biệt : ngôn ngữ ấy lưu lại ở người cňn sống tư duy vŕ těnh cảm của hằng hŕ sa số người đă chết vŕ thấm vŕo bất cứ ai đón nhận nó, bất cứ ai học nói để nęn người. Cňn mỗi cá nhân học được gě thě… tuỳ, trước tięn lŕ tuỳ hoŕn cảnh nęn người của rięng měnh.
Tóm lại, thięn nhięn, vật giới vŕ sinh giới, xét cho cůng, lŕ những vấn đề văn hoá (trong đó có tư duy khoa học !) Vě thế, trong kích thước ấy, ai cũng có quyền bŕn, vŕ có không ít người tŕo lao. Nęn bŕn, nếu không sợ phải bŕn, vě, bŕn tới cůng sẽ phải bŕn về… chính měnh. Chẳng thích thú gě !
Ở Tây Âu, chủ nghĩa duy vật, duy sinh, duy lý, đă có vŕ thŕnh văn bản trong văn hoá Hy Lạp cổ. Không phải lúc nŕo cũng thuần nhất. Phải qua bao nhięu thế kỷ suy ngẫm chúng mới từ từ kết tụ lại, đặt cho con người những câu hỏi đáng hỏi hóc búa. Có thể thế kỷ 21 sẽ chứng kiến vŕ bước đầu giải quyết điều ấy. Nếu thế, triết học sẽ phải kinh qua một cơn khủng hoảng không thể chỉ ghẹo chữ nghĩa mŕ giải quyết được, vŕ sẽ xúc phạm không ít truyền thống văn hoá của mọi nền văn minh cňn ở đời ngŕy nay.
Cuộc khủng hoảng tư tưởng ngŕy nay tręn thế giới, xét cho cůng, lŕ một cuộc khủng hoảng văn hoá. Vě thế, ngŕy nay, ngoŕi khoa học đích thực thě triết lý, thơ văn vŕ nghệ thuật rất cần thiết để lŕm người. Chán thật ?
2011-02-08
L’ętre humain n’est jamais seul, dčs le départ il a besoin de sa mčre et de son géniteur, d’un couple parental qui le socialise et l’ouvre sur les autres sinon il deviendrait un enfant sauvage, d’une famille élargie et d’un territoire d’appartenance, de gouvernance locale, nationale et internationale, de la biosphčre et de la communauté des ętres vivants, d’une plančte, d’un systčme solaire et d’une galaxie. Nous sommes interdépendants avec l’ensemble de l’univers… et certains veulent pourtant nous faire croire que l’individu est une monade isolée qui a toute liberté d’agir ŕ sa guise. Ces représentants des religions de l’homme ŕ l’image de dieu et ces économistes libéraux qui croient ŕ la toute puissance de l’individu n’ont pas un trčs grand sens de l’observation.
L’abbé Jean Meslier* rejetait dčs avant 1729 sa religion pour mettre ŕ la place une conception matérialiste trčs contemporaine : « Sur quelles bases ont-ils fondé cette prétendue certitude de l’existence d’un Dieu? Sur la beauté, l’ordre, sur les perfections des ouvrages de la nature? Mais pourquoi aller chercher un Dieu invisible et inconnu comme créateur des ętres et des choses, alors que les ętres et les choses existent et que, par conséquent, il est bien plus simple d’attribuer la force créatrice, organisatrice, ŕ ce que nous voyons, ŕ ce que nous touchons, c’est ŕ dire ŕ la matičre elle-męme? Toutes les qualités et puissances qu’on attribue ŕ un Dieu placé en dehors de la nature, pourquoi ne pas les attribuer ŕ la nature męme qui est éternelle ? »
Comment ętre en désaccord avec ce point de vue ? Notre collectif, c’est la matičre, c’est la biosphčre, c’est la nature. Nous avons oublié cela et nous avons saccagé notre milieu de vie. Pourtant les religieux parcourent encore ce monde de leurs paroles insensées et les gouvernants ne parlent que de croissance pour justifier leurs destructions. Homo demens, commencent ŕ dire de plus en plus d’observateurs de nos folies.
* Mémoire des pensées et des sentiments de Jean Meslier (1729), publié aprčs sa mort
phongdiep
Posted:
Feb 28 2011, 02:39 AM
Administrator
Group: Admin
Posts: 274
Member No.: 1
Joined: 28-June 06
Góp ý của Phạm Ngọc Lân
Tôi (PHĐ) đă gửi bản dịch của tôi cho vŕi oép bạn trước khi công bố nó tręn oép ămvc. Những oép sau đă đăng :
http://DienDan.org/
http://www.phongdiep.net/
http://www.vanchuongviet.org/
Sáng nay, tôi nhận được meo của vanchuongviet.org chuyển lại bŕi góp ý sau của Phạm Ngọc Lân. Rất lý thú. Xin đăng lại.
Thưa ban bięn tập vanchuongviet.org,
Tôi gửi vŕi lời góp ý nŕy về bŕi viết "Dịch vŕ tán phét về thơ Prévert" đăng hôm nay, 27-2-2011. Mong ban bięn tập vcv gửi đến hai tác giả Phan Huy Đường vŕ Hŕn Thuỷ, vŕ nếu được, đăng lęn vcv để góp vui thęm vŕo công việc lý thú của hai người mŕ tôi được hân hạnh biết ở Paris. Tôi hiện nay sống ở Toulouse, Pháp.
Thân mến,
Phạm Ngọc Lân
-----------------------------
Góp ý với bŕi viết "Dịch vŕ tán phét về thơ Prévert"
Rất vui được tác giả Hŕn Thuỷ giới thiệu tôi với độc giả của vanchuongviet.org trong bŕi viết về ca khúc Les Feuilles Mortes, lời cůa Prévert, nhạc của Kosma. Sở dĩ được hân hạnh nŕy vě tôi cũng có viết lời Việt cho bŕi hát nŕy, vŕ có hát với đŕn ghi-ta đăng tręn YouTube, Hŕn Thuỷ těnh cờ nghe được.
Vŕ cũng qua bŕi viết, lại được biết thęm lŕ Kosma cũng có viết lời tiếng Hungary cho bản nhạc nŕy, qua lời dịch của Nguyễn Hồng Nhung.
Khi đọc bŕi thơ của Prévert đăng tręn đầu bŕi viết, câu thứ hai "Des jours heureux quand nous étions amis", với từ "quand" được tác giả Phan Huy Đường nhấn mạnh, tôi hoảng quá ! Vě tôi vẫn hát "oů" thay vě "quand". Mŕ quả thật, từ "quand" ở đây chỉ thời gian, từ "oů" chỉ không gian, như vậy từ "quand" chính xác quá rồi cňn gě nữa! Nhưng không lẽ tôi hát sai từ bao nhięu năm trời mŕ không biết?
Từ "quand" được PHD nhấn mạnh lŕ vě sau đó, tác giả nói đến vần giữa các từ "tant", "quand" vŕ "temps-lŕ", như vậy thě quả thật lŕ cái "quand" nŕy quan trọng trong mạch thơ của Prévert, không phải chuyện đůa!
Tôi vội vŕng lęn mạng nghe lại Montand hát ờ Olympia, tám câu đầu Montand chỉ đọc thôi, vŕ... ông đọc lŕ "oů". Rồi vŕo nghe Juliette Gréco hát ở Berlin năm 1967, với đŕn ghi-ta đệm, Juliette cũng hát "oů". Tôi sực nhớ ra lŕ hồi đó, tôi có một bản photocopy của bŕi hát nŕy, lục lại trong thůng sách nhạc cũ, těm ra được nó, mừng quá. Bản in năm 1947, nhŕ xuất bản Enoch & Cie, Paris, với hěnh Yves Montand cňn trẻ măng ngoŕi běa. Vŕ bản in cũng ghi "oů", chứ không phải "quand".
Như vậy thě PHD, cũng lŕ chỗ tôi quen biết, "phịa" ra từ "quand" nŕy để "tán phét" như trong tựa đề của bŕi viết chăng?
Phải nói thęm rằng ngôn ngữ Pháp có những "quái đản" như trường hợp nŕy. Rő rŕng bối cảnh lŕ thời gian, nhưng lại důng "oů" lŕ tiếng důng cho không gian. Mŕ không phải chỉ có trong bŕi thơ nŕy thôi đâu! Vả lại, khi tôi hát thử với từ "quand" thě câu hát nghe không ęm xuôi như khi hát với từ "oů", lŕ một từ rất khięm tốn trong cách phát âm, hěnh như có mặt ở đó thật, nhưng chỉ muốn cho người ta lướt qua měnh trong câu hát...
Bŕi viết cũng nhắc đến Mai Ninh, một người bạn khác của tôi, được giới thiệu "đă hiệu đính bản dịch tręn như sau", nhưng sau đó, không thấy bản dịch nŕy đâu cả, chỉ đăng có bŕi tiếng Pháp thôi.
Tôi xin được viết lại đây lời tiếng Pháp in trong ấn bản tręn, để thấy những chỗ khác biệt (đặc biệt lŕ "et je t'aimais"). Vŕ cũng viết ra đây lời tiếng Việt để hát với giai điệu của Kosma. Xin nhấn mạnh rằng tôi không těm cách "dịch" bŕi thơ tiếng Pháp của Prévert, cũng không có ý định viết một bŕi thơ tiếng Việt. Tôi chỉ viết lời cho một bản nhạc có sẵn. Lấy ý tổng quát của Prévert, vŕ viết ra một bản tiếng Việt có thể hát được, không bị gượng ép bởi những cái "lặt vặt lŕm khổ ta" như sắc, huyền, hỏi, ngă, nặng.
Les Feuilles Mortes – Můa Thu Lá Úa
Nhạc của Joseph Kosma, lời của Jacques Prévert, 1945
Oh ! je voudrais tant que tu te souviennes
Des jours heureux oů nous étions amis
En ce temps-lŕ la vie était plus belle
Et le soleil plus brűlant qu'aujourd'hui
Les feuilles mortes se ramassent ŕ la pelle
Tu vois, je n'ai pas oublié
Les feuilles mortes se ramassent ŕ la pelle
Les souvenirs et les regrets aussi
Et le vent du nord les emporte
Dans la nuit froide de l'oubli
Tu vois, je n'ai pas oublié
La chanson que tu me chantais
***
C'est une chanson qui nous ressemble.
Toi, tu m'aimais et je t'aimais
Et nous vivions tous deux ensemble
Toi qui m'aimais, moi qui t'aimais.
Mais la vie sépare ceux qui s'aiment
Tout doucement, sans faire de bruit
Et la mer efface sur le sable
Les pas des amants désunis
----------
Můa thu lá úa
Lời Việt của Phạm Ngọc Lân
Thầm mơ ước người xưa có cňn nhớ thời thơ ngây
Đời tươi thắm měnh say đắm cůng xây mộng ước
Ngŕy xưa ấy měnh vui sống hạnh phúc sum vầy
Vŕ nắng chan hoŕ ấm ngôi nhŕ với ngŕn hoa
Můa thu lá vŕng bay úa tŕn khắp trời thęnh thang
Kỷ niệm xưa vẫn cňn anh vẫn nhớ
Můa lá thu vŕng úa bay tŕn măi chân trời nŕo
Vŕ tiếc thương rồi cũng bay theo lá mŕ thôi
Rồi cơn gió cuốn mang theo těnh ta
Vŕo đęm quęn lăng... đęm giá băng
Em thấy đó, anh vẫn cňn ghi nhớ măi
Tiếng hát em, câu ca rięng tặng anh
***
Bŕi ca năm đó, měnh yęu nhau thắm thiết
Můa thu lá úa, kỷ niệm ngŕy xưa
Rồi qua cơn gió, lŕm bay đi lá úa
Kỷ niệm ngŕy xưa, theo gió xoá nhoŕ
Đời chia cắt těnh đôi ta
Xoá mờ trong trí nhớ
Bao kỷ niệm xưa
Cả những ước mơ
Vŕ tręn cát, vết chân đôi nhân těnh đă qua
Biển sóng xoá tan đi vết těnh ta...
http://www.youtube.com/user/phamjngocjlaan.../22/mx6abflGkAI
Phạm Ngọc Lân
Toulouse, 27 thŕng 2, 2011
*
Tôi (PHĐ) đă trả lời vanchuongviet.org như sau :
Anh Hoŕ thân mến,
Anh nęn đăng bŕi đính chính của Phạm Ngọc Lân. Đầu tháng 3, khi đăng bŕi của tôi tręn ămvc, tôi sẽ đăng luôn bŕi của Phạm Ngọc Lân.
Mấy lời đính chính nŕy chắc chắn lŕ có cơ sở :
a/ Bản thân tôi cũng nhớ như Phạm Ngọc Lân vě tôi nhớ hai bŕi hát của Y. Montand vŕ J. Greco.
b/ Nhŕ xuất bản Enoch & Cie đă đăng năm 1947, thế nŕo J. Prévert cũng đă có duyệt. Với truyền thống xuất bản ở Pháp, sửa một từ trong một bŕi thơ không lŕ chuyện đůa.
Bản tôi důng, tôi těnh cờ gặp tręn oép. Tôi ngạc nhięn phát hiện nó khác trí nhớ của tôi. Tôi vốn không tin trí nhớ của tôi cho lắm vŕ tôi biết, lúc phổ nhạc, đôi khi người ta sửa vŕi từ để dễ hát. Tôi nghĩ, người yęu thơ Prévert tới mức đăng tải tręn oép của měnh một bŕi thơ trứ danh thě hẳn đă kiểm soát (té ra lŕ không ? Tôi cũng vậy ! Copier-Coller kinh thật ?) Tôi tự hỏi, tại sao có sự khác biệt nŕy ? Thế lŕ nổi hứng tán phét.
Tôi tň mň trở lại oép xem tôi đă nhặt văn bản kia từ đâu. Dĩ nhiện, cả trăm nghěn trang ! Tręn mấy trang đầu, cứ như Truyện Kiều ấy, đă có 4 văn bản khác nhau, có văn bản cňn thęm nguyęn một khúc (sic) : văn bản của Phạm Ngọc Lân vŕ 3 văn bản sau :
http://rosannadelpiano.perso.sfr.fr/Prevert.htm
http://lapoesiequejaime.net/prevert.htm
http://fle.blogcindario.com/2005/06/00068-...les-mortes.html
Kinh thật ! Qua đâu mŕ thế ? Có ca sĩ "sửa" trong một buổi trěnh diễn ? Bản thân Prévert sửa nhân một dịp tái bản ? Chủ oép "phịa" ra chăng ?
Chịu thua.
Thôi, tán phét một tí tręn một văn bản có thể sai nhưng không tồi cũng chẳng chết ai. Vẫn lý thú. Nhưng tôi sợ nŕng thơ lŕ phải lắm. Mỗi lần đụng tới nŕng, tức khắc "ăn đňn", hč hč… Có lẽ từ nay tôi nęn chạy mặt nŕng.
PHĐ, 2011-02-27
*
«
Next Oldest
|
Bŕi viết của bạn
|
Next Newest
»
Fully Featured & Customizable Free Forums
Learn More
·
Register for Free
Close Topic Options
Track this topic
Receive email notification when a reply has been made to this topic and you are not active on the board.
Subscribe to this forum
Receive email notification when a new topic is posted in this forum and you are not active on the board.
Download / Print this Topic
Download this topic in different formats or view a printer friendly version.
Forum Jump
------------
Diễn đŕn PhongdiepNET
- THONG BAO
- Lưu bút/trň chuyện cůng Phong Điệp
- Bŕi viết của bạn
- Tác phẩm yęu thích
- Phản hồi các bŕi viết tręn Phongdiep.Net
- Thảo luận các vấn đề văn học
- Thư giăn
- Câu lạc bộ văn học
- Thơ Trẻ - ý kiến vŕ běnh luận
- Cůng suy ngẫm
- Xa lộ
Hosted for free by
zIFBoards
* (
Terms of Use: Updated 2/10/2010
) | Powered by
Invision Power Board
v1.3 Final © 2003
IPS, Inc.
Page creation time:
0.0932
seconds |
Archive

markdown:
![ ](http://i1.ifrm.com/style_images/1/nav_m.gif)
**Dịch vŕ tán phét về thơ Prévert**, Phan Huy Đường
|
|
|Welcome Guest (
|
Enjoy forums? Start your own community for free.
|Welcome to |Phongdiepnet. We hope you enjoy your visit.
You're currently viewing our forum as a guest. This means you are limited to certain areas of the board and there are some features you can't use. If you join our community, you'll be able to access member-only sections, and use many member-only features such as customizing your profile, sending personal messages, and voting in polls. Registration is simple, fast, and completely free.
If you're already a member please log in to your account to access all of our features:
|
|![]()
|
|
|
|
|
|
|
|![]()

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Apache

Set-Cookie: PhongdiepNETsession_id=0aac8fc4a5e6e2732ce94c79d2033ab7; path=/PhongdiepNET/; domain=.invisionfree.com; httponly

Vary: User-Agent,Accept-Encoding

Cache-Control: no-cache, must-revalidate, max-age=0

Pragma: no-cache

Content-Encoding: gzip

Connection: close

Content-Type: text/html