markdown:
- 01:14 PM 06/05/2009
[#1]
Em nghe nói rửa mặt bằng bột đậu xanh da sẽ bớt nhờn. Vậy các mẹ thông thái ai đã từng kinh qua dzụ nì vui lòng hướng dẫn cho e tí ạ.
1/ Bột này là mình xay hạt đậu xanh nguyên vỏ lun hả? Có phải rang trước khi xay không? Bỏ vô máy xay sinh tố xay được không (vì đem ra ngoài sợ không đảm bảo vệ sinh)? Ủa, e hỏi xí nữa, nếu xay bằng máy xay sinh tố thì xay không nó vẫn nhuyễn phải không ạ?
2/ Mình dùng bột này tắm lun được k? Và tắm như thế nào?
Đó là tất cả những thắc mắc của e. Mong mọi ng chỉ giáo.
Tks all!
-
-
- 01:58 PM 06/05/2009
[#2]
Em là chuyên gia dùng bột đậu xanh nè chị ơi :Clown:
1. Bột đậu xanh chị hok nên xay bằng máy xay sinh tố đâu, vì như cái máy sinh tố nhà em thì xay nó hok được nhuyễn, hạt hơi to nên phù hợp làm scrub hơn là để rửa mặt.
- Em thường ra mua ở cửa hàng chuyên bán bột đậu xanh nguyên chất cho bọn trẻ con ý, hoặc mang ra đó xay cũng đảm bảo.
- Khi rửa thì chị hòa với 1 ít nước cho nó sền sệt, và chỉ nên mát xa hay để trên mặt không quá 15'' chị nhé, vì mình rửa mặt hàng ngày mà.
2. Dùng để tắm tất nhiên là uki, nhưng em thường trộn với bột gạo (vì dùng riêng bột đậu xanh thì tốn lắm :cool
. Tắm cái này thì chỉ 1 tuần 1-2 lần thui chị ạ, kiểu như scrub body ấy mà. Nếu cẩn thận thì chị trộn với sữa tươi ko đường, ko thì trộn với nước lạnh cũng được, bôi lên người và mát xa theo hình tròn tầm khoảng 15 phút chị nhé. Tắm xong da mướt và mềm như da trẻ con ý
, có sữa thì còn thơm mùi sữa nữa cơ, thik lắm:Silly:
Em thik mấy cí tự nhiên thế nè, da em cũng là da nhằn mà, rửa mặt sạch lắm chị ạ.
- 02:12 PM 06/05/2009
[#3]
Bạn ui! Bạn ở Sài Gòn hay Hà Nội dzị? Nếu Sì Gòn thì bạn chỉ mình chỗ mua bột đậu xanh đi. Trong siêu thị thì hình như mình thấy nó cho đường và còn có thêm bột khác thì phải.
Kỳ này về fải làm thử mí được. Tks bạn nhìu hen!
- 10:04 PM 06/05/2009
[#4]
- 10:27 AM 07/05/2009
[#5]
Ôi, các mẹ có kinh nghiệm dùng nói rõ hơn về cái vụ đậu xanh này được không ạ?
- 10:41 AM 07/05/2009
[#6]
Em cũng muốn bon chen vụ này quá, bột đậu xanh này cụ thể là như thế nào ạ:Sigh:? Đắp mặt thì pha như thế nào:Sigh:? để sống, nấu chín hay rang lên ạ:Sigh:? Nghe nói da bị mụn đắp cái này cũng tốt hay sao í:Thinking:? Các mẹ thông thái kinh nghiệm đầy mình cho xin ý kiến đi ạ:Smiling:
- 10:44 AM 07/05/2009
[#7]
- 10:55 AM 07/05/2009
[#8]
Ôi em oánh dấu cái. Tối về đọc, đang giờ làm ko đọc được hết :Laughing:
- 11:42 AM 07/05/2009
[#9]
Cũng vừa đọc vụ này bên ttvnol, máu me quá em mua 1kg đậu xanh cả vỏ và tự đi xay. Tổng thiệt hại lên đến 25k, em thử làm chuột bạch xem kết quả ntn em sẽ thông báo lại sau vài ngày nhé:Smiling:
- 09:29 AM 08/05/2009
[#10]
Ở SG thì đem ra chỗ nào xay mọi ng nhỉ? Chỉ chỗ cụ thể cho e lun nhá. Tks all!
- 09:52 AM 08/05/2009
[#11]
Tớ cũng hí hửng vụ này từ năm ngoái cơ... Nhờ bà nội mua đỗ xanh ngon và xay lun ở quê (công xay 2k/cân; k thể rẻ hơn
) rồi đem lên trên này cho vào lọ dùng dần.
Tớ cứ mua cái bịch sữa tươi ko đường của Vinamilk í, mùa hè thì cho vào tủ lạnh cho mát. Khi dùng thì lấy 1 ít bột đỗ xanh+rót 1 ít sữa vào cái bát con, trộn lên rồi trét lên mặt (phải rửa mặt sạch trc khi bôi trét ah) rồi là ... ngồi online
15-20phút sau thì rửa mặt = nước lã cho sạch. sữa còn lại có thể dùng cho lần sau (gấp chặt mép túi chỗ bị cắt góc, trữ trong tủ lạnh, xài trong 1-2 ngày) hoặc uống luôn cho bổ :Laughing:
**Mùa đông thì sau khi trộn sữa và bột đx xong, nên để cái bát đó vào bồn rửa mặt (hay gáo múc nước) có chứa nước nóng. Khoảng 5p sau thì mình bôi trét lên mặt sẽ k bị lạnh, ấm áp vô cùng, thích lắm!** __Tip:__
Đỗ xanh nên dùng đỗ xanh loại ngon và còn sống nhé. Như thế thì mới tận dụng đc các chất khoáng hay vitamins ah.
Nên xay ở máy xay xát bột (hỏi các bà , các mẹ hay xay bột cho bé) thì bột sẽ mịn, khi đắp mặt rất tiện, bôi trét thoải mái, nằm ngả nằm ngiêng cũng ok
Nếu k thể mang ra hàng xay, có thể dùng bộ xay khô của máy xay sinh tố xay kỹ, tuy ko được mịn mượt nhg có thể dùng dạng scrub tốt hơn, đắp mặt vẫn ok ah.
Chỉnh sửa lần cuối bởi MeTuyetLinh; 08/05/2009 vào lúc 09:54 AM.
- 11:10 AM 08/05/2009
[#12]
Đậu xanh sống để cả vỏ, xay ở hàng xay bột cho trẻ em ấy. Dùng một thời gian da trắng sáng như ngoc
rooling:. Tớ cũng hay đắp cái này nhưng là trộn với mật ong
- 02:30 PM 08/05/2009
[#13]
- 01:57 AM 09/05/2009
[#14]
- 12:34 PM 11/05/2009
[#15]
Hằng ngày tắm, massage toàn thân bằng bột đậu xanh với sữa hoặc với mật ong có đc ko các mẹ nhỉ
EM mới làm thử 1 hôm thấy thích lắm.
Còn có nên ngày nào cũng đắp mặt ko ạ
....Em là của em do em và vì em.....
- 02:29 PM 11/05/2009
[#16]
- 04:41 PM 11/05/2009
[#17]
Vậy mua đậu xanh ngoài chợ rồi có cần rửa sạch rồi phơi khô ...sau đó mang ra tiệm xay hay mua rồi về xay luôn không vì em thấy ngoài chợ bán ko sạch lắmCái vụ đắp bot dau xanh với mat ong co tac dung gì vậy các chị .cách đắp và lieu` luọng thế nào chỉ giúp em với ..da em đang bị mụn đầu đen đắp có sao ko ^^Bột đậu xanh chỉ rửa mặt buổi tối thôi phải ko hay cả ngày sáng tối cũng đc .. với lại rua mặt hằng ngày bằng BĐX em nghe noi' nhiu` nguoi` bảo da mặt bị mỏng đi . nữa.rửa mặt BĐX kết hợp nuớc vo gạo có sao ko các sis .đi ra nắng có ăn nắng và nám da nếu làm như vậy ko ^^
- 09:27 PM 11/05/2009
[#18]
Hay quá nhỉ. Biết thêm 1 pp làm đẹp nữa rồi. Thank . :Rose::Rose::Rose:
- 03:32 PM 25/05/2009
[#19]
Mình thấy là mặt nạ bột đậu xanh có mang tính chất tẩy sạch rất cao, do vậy mà 1 tuần nhiều nhất bạn cũng chỉ nên đắp 2 đến 3 lần, khi đắp bạn không cần thiết phải đắp quá nhiều mà chỉ cần đắp một lớp mỏng là được. Sau khi đắp mặt xong bạn phải nhớ rửa mặt thật sạch với nước, nhưng trước khi rửa bạn nên nhỏ vài giọt nước lên mặt nạ vì khi mặt nạ bột đậu xanh khô lại sẽ rất khó gột rửa. Tùy từng công dụng mà có nhìu cách pha chế mặt nạ khác nhau đấy nhé
1. Mặt nạ đậu xanh gột bỏ tế bào chết:
Trộn đều 4 thìa bột đậu xanh với nước chưng cất. Sau khi trộn đều với nước chưng cất bạn tiếp tục cho thêm một ít nước vào và tiếp tục trộn đều tay, trước khi đắp bạn nhớ phải rửa mặt sạch. Sau khi bôi lên mặt một lớp mỏng với khoảng thời gian 15 – 20 phút, bạn rửa mặt sạch với nước ấm. Mỗi tuần chỉ nên đắp từ 2 đến 3 lần. Loại mặt nạ này có tác dụng rất tốt cho da, gột bỏ được các tế bào chết giúp da trở nên sạch hơn, bột đậu xanh còn có thể hạ nhiệt và giảm được sự phát sinh của bệnh đậu mùa.
2. Mặt nạ đậu xanh giữ ẩm:
Lấy 3 thìa bột đậu xanh, 2 thìa bột bạch chỉ, trộn cùng với 1 thìa mật ong, tạo thành 1 hỗn hợp rồi đắp lên mặt một lớp mỏng vừa phải. Sau 15 – 20 phút rửa mặt thật sạch với nước ấm. Mỗi tuần đắp khoảng 2 – 3 lần. Chú ý: da khô không nên sử dụng loại mặt nạ này.
3. Mặt nạ đậu xanh trị mụn:
Bột đậu xanh: 2 thìa, bột bạch chỉ: 1 thìa, bạch phục linh: 2 thìa, bột bạch cập: 1 thìa, cho thêm một ít mật ong và sữa, trộn đều tất cả các nguyên liệu trên thành một hỗn hợp (mùa hè nếu da có dầu thì nên cho một ít sữa, còn mùa đông thì nên cho mật ong), mỗi lần đắp thì chỉ nên đắp khoảng 20 – 30 phút, mỗi tuần đắp 2 đến 3 lần. Loại mặt nạ này có tác dụng dùng để trị mụn và các vết thâm. Nhưng phải chú ý tới thời điểm của da và thời tiết để suy sét xem nên dùng sữa hay mật ong để trộn những nguyên liệu trên
- 03:31 PM 11/06/2009
[#20]
thank ch nhìu.em thích nhất cách rửa mặt của chị,vì có lẽ nó đơn giản nhất.em sẽ thử và thông tin kq lại cho ch sau.:Thinking:
[DA ĐẸP](/forum/f3268)
# Cho e hỏi tí về bột đậu xanh làm đẹp?
[Đến trả lời mới nhất](http://www.webtretho.com/forum/f3268/cho-e-hoi-ti-ve-bot-dau-xanh-lam-dep-255703/index5.html#post32701719)
-
**70.4K**Lượt đọc
-
**95**Trả lời
Nơi học hỏi và chia sẻ những kinh nghiệm chăm sóc da, giữ dáng và các bí quyết ăn mặc để trở nên xinh đẹp hơn.
Theo dõi
**Môi đỏ & mi cong** [](https://www.facebook.com/moidomicong.vietnam?fref=ts)
![](http://img.webtretho.com/forum/images/wtt_v2/lamdep.png)

WARC-Truncated: length

Server: PEN

Set-Cookie: vbseo_loggedin=deleted; expires=Thu, 01-Jan-1970 00:00:01 GMT; path=/

Cache-Control: WTT cached

Pragma: private


markdown:
**XHTTOnline:**Hỏi: Tôi vừa mua mainboard mới và cài lại máy nhưng tôi không thể biết mình cần Driver nào và đã có phiên bản cập nhật mới hay chưa để phát huy hiệu quả các tích hợp trên main do có quá trình Driver trên CD tích hợp kèm theo. Liệu có phương án nào có thể giúp tôi tìm và tải chính xác phiên bản mới nhất của chipset trên main hay không? **Trả lời:**Thông thường, một mainboard mới hay một mainboard cũ đều cần những Driver để có thể phát huy tác dụng của các chipset tích hợp. Mặc dù đã có CD cài đặt kèm theo khi mua mainboard nhưng với một người dùng phổ thông thì sẽ khó phân biệt được mình cần và không cần Driver nào. Đây là lúc người dùng cần đến công cụ quét Driver trực tuyến tại [.](redirect.asp?rd=http://www.driveragent.com) __http://www.driveragent.com__
![]()
![]()
![]()
![]()
[để tải miễn phí Driver còn thiếu.](redirect.asp?rd=http://www.driverguide.com) __http://www.driverguide.com__ **PLMĐ.**

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Content-Type: text/html; charset: utf-8

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache


markdown:
XEM PHIM
xem phim hay nhat 2015, nhat nhat 2015. phim cap nhat nhanh hoan toan mien phi
Thứ Năm, ngày 18 tháng 4 năm 2013
Tùy Đường Diễn Nghĩa - Tuy Duong Dien Nghia Tập 6 7
Link xem phim online:
http://phim76.net/phim/tuy-duong-dien-nghia-tuy-duong-dien-nghia-2012/m6882.html
Nội Dung Phim
Tùy Đường Diễn Nghĩa
: Nói về thời kì nhà Tùy . Tạo nên sóng gió cho những anh hùng xuất hiện cứu nguy cho đất nước đến khi Lý Thế Dân lên ngôi .
Tùy Đường Diễn Nghĩa, phim Tùy Đường Diễn Nghĩa, tuy duong dien nghia, phim tuy duong dien nghia, Tuy Duong Dien Nghia, phim Tuy Duong Dien Nghia, tuy duong dien nghia tap 1/2/3/4/5/6/7/8/9/10/11/12/13/14/15/16/17/18/19/20/21/22/23/24/25/26/27/28/29/30/31/32 33/34/35/36/37/38/39/40 tap cuoi
Được đăng bởi
Nguyen Tien
vào lúc
15:21
Gửi email bài đăng này
BlogThis!
Chia sẻ lên Twitter
Chia sẻ lên Facebook
Chia sẻ lên Pinterest
Bài đăng Mới hơn
Bài đăng Cũ hơn
Trang chủ

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Cache-Control: private, max-age=0

X-Content-Type-Options: nosniff

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Server: GSE

Vary: Accept-Encoding


markdown:
Chuyện tình giữa PR và khách girl,girl xinh,girl,girl xinh 9x,girl kute,girl xinh viet nam,girl generation,girl xinh bikini,girl game,girlkieu,
Xem online tuyển tập
[ full hot nhất đang gây sốt, bạn có thể download tải Dit Nhau Voi Chi Dau](http://xinhkieu.com/search/Dit-Nhau-Voi-Chi-Dau/)
Đây là những hình ảnh và video clip mới đăng tải giới thiệu Dit Nhau Voi Chi Dau Nóng mắt với cơ thể đẹp của cô nàng hót girl này khi mà người đẹp này lôi cuốn với cơ thể bốc lửa của mình đẹp khi khoe nữa dưới của ngực khủng nóng bỏng của mình. Trong nền ảnh trắng cô nàng xvideo tạo giáng khi với cái quần đùi cô nàng lôi cuốn với áo ba lỗ vén áo khoe nữa dưới bầu ngực nhìn người đẹp này lôi.
Tuyển tập
**Dit Nhau Voi Chi Dau** phiên bản mới nhất vừa mới ra mắt, **Dit Nhau Voi Chi Dau** hấp dẫn khi chơi Vụ tung ảnh nóng lên mạng rùm beng đang gây sốc cho cộng đồng mạng cũng như nạn nhân bị tung ảnh Sex lên mạng đầu tiên của năm 2015 là một cô giáo đang là giáo viên công tác ở Tỉnh Bắc Giang. Khi hình ảnh của cô giáo này xuất hiện thì hàng loạt các trang mạng cũng như facebook đăng tải lan truyền nhau với tốc độ chóng mặt.
Mặt khác
**Dit Nhau Voi Chi Dau** Bộ phim88.net với cảnh khoe ảnh nóng 100% của em diễn viên phim cấp 3 Maria Ozawa siêu nóng bỏng mới nhất năm 2014 mà khi xem sẽ cảm thấy thốn cả tim dưới 18+ nên out. Maria Ozawa trên phim88.net nổi tiếng trên khắp thế giới về những kiểu ảnh ngươi lớn với biệt danh thánh nữ
| |![]()
Chuyện tình giữa PR và khách girl,girl xinh,girl,girl xinh 9x,girl kute,girl xinh viet nam,girl generation,girl xinh bikini,girl game,girlkieu,
Nửa đêm, chị nhận được tin nhắn của tình địch bảo chị rằng cố mà ngủ đi, đừng cố đợi chồng bởi anh ấy đang bận “phục vụ” cô ta. Cái tin Trung chìm sâu vào lâu đài tình ái […]

Content-Type: text/html

Connection: close


markdown:
Shop ZEX chuyên ht điều trị chong xuat tinh som - cách chống xuat tinh som tốt nhất cho nam giới đồng thời làm tăng kích thước dương vật cho nam giới. nước hoa cho nam cao cấp.
Google: Google ZEX
Cách làm tình - Bạn hay người bạn tình của mình đang thấy nhàm chán với những cách làm tình cũ rít, hay những cách làm tình của đôi bạn trong phòng the không đúng cách đã làm cho đôi bạn không hưởng thụ được những khoái cảm
Nếu cách làm tình của bạn không đúng cách bạn có thể dẫn đến xuất tinh sớm hay bạn đang bị trở ngại do kích thước dương vật quá bé.....hay những trục trặc khác nữa về sinh lý của mình.
Những cách làm tình trong phòng the được thành công hấp dẫn
> Ảnh chup len nữ sinh sexy
> Cách chống xuất tinh sớm tốt nhất cho đàn ông
> Hình nude nghệ thuật hấp dẫn - kích thích
> Nước hoa kích thích ham muốn tình dục nữ
> VIDEO huong dan lam tinh với các tư thế làm tình lên đỉnh cực sướng và mới lại
> Ảnh chup len nữ sinh sexy
> Cách chống xuất tinh sớm tốt nhất cho đàn ông
> Hình nude nghệ thuật hấp dẫn - kích thích
> Nước hoa kích thích ham muốn tình dục nữ
> VIDEO huong dan lam tinh với các tư thế làm tình lên đỉnh cực sướng và mới lại
Tại đây zex.vn hướng dẫn bạn những cách làm tình mới mẻ những bí quyết cần thiết trong phòng the mà bạn cần biết đến để luôn là người đàn ông hoàn hảo của cô ấy.
1. Thay đổi địa điểm "yêu"
Nếu cứ mãi chỉ ân ái trên giường, bạn sẽ dễ dàng thực hiện lại những "chiêu trò" đã cũ, tạo cảm giác nhàm chán cho cả 2. Bởi vậy hãy thay đổi không khí quen thuộc đến "phát ngán" đó bằng cách thay đổi môi trường "yêu". Hãy cùng nhau thưởng thức hương vị tình yêu, máy giặt hay trong nhà tắm...
Bộ sưu tập những ảnh làm tình nóng bỏng hấp dẫn cho các cặp vợ chồng tham khảo.
2. Cách làm tình trên bàn
Bạn có thể thay đổi không gian yêu đương nàng qua cách làm tình này. Vật dụng là một chiếc bàn trong phòng khách hoặc bàn ăn trong căn bếp thân thuộc. Chiếc bàn này cần có độ cao ngang hông bạn. Khi yêu đương đến giai đoạn cháy bỏng, bạn đặt nàng lên ghế, 2 tay nàng chống ra phía sau, tư thế ngồi ngửa, hai chân dạng ra.
thay đổi những địa điểm làm tình làm tăng thêm sự kích thích
3. Khám phá những vùng nhạy cảm mới
Bạn đã biết quá rõ về đôi gò bồng đào cũng như khu vực âm đạo của cô ấy? Vậy hãy khám phá thêm những khu vực cũng nhạy cảm không kém khác như chiếc cổ thon dài của cô ấy. Cổ là thế giới mới tập trung nhiều dây thần kinh. Chỉ cần nhẹ nhàng vuốt ve và đặt những nụ hôn ấm nóng lên khu vực này, cô ấy chắc chắn sẽ rất hứng thú với cuộc "yêu".
Hình nude nghệ thuật - ảnh khỏa thân 100%
4. Hôn trong 12 giây
Trừ những nụ hôn mãnh liệt trong lúc ấn ái thì những nụ hôn kéo dài từ ngày này sang ngày khác sẽ khiến cả 2 cảm thấy nhàm chán. Bởi vậy, mỗi ngày bạn chỉ cần hôn cô ấy 2 lần vào buổi sáng trước khi đi làm và buổi chiều khi đi làm về, mỗi lần 12 giây. Miệng mở rộng, tay vòng qua eo ôm lấy cô ấy.
5. Nịnh khéo nàng
Nếu như bạn dùng những từ ngữ quá mỹ miều và không chính xác để khen ngợi nàng thì chắc chắn lời khen đó sẽ phản tác dụng. Vì vậy, hãy tập trung vào một phần cơ thể của nàng mà bạn thực sự yêu thích để nói về vẻ đẹp của cô ấy. Làm cho cô ấy cảm thấy mình gợi cảm bằng cách suy nghĩ và lời nói cho biết cô ấy rất sexy.
6. Nếu bạn gặp trục trặc về sinh lý trong những cách làm tình trên bạn hãy nhờ đến các thảo dược phòng the để hỗ trợ tối đa cho bạn như crvimax tăng kích thước dương vật tối đa trong phòng the tăng ham muốn kéo dài thời gian yêu, vipmax chống xuất tinh sớm, stimuloid cho nam giới trong giai đoạn mãn dục nam , VIGRX for men tăng kích thước cậu nhỏ chống xuất tinh sớm.
Click vào hình xem ảnh thỏa thân của hot girl cực xinh
Xem thêm Visdeo clip 100 tư thế làm tình
Những cách làm tình trong phòng the được thành công hấp dẫn
Tư vấn Zex nam nữ
Tư vấn nữ giới
Tư vấn sinh lý nữ
Tư Vấn Sử dụng Sản Phẩm
Tư vấn - Đặt Hàng
ĐIỆN THOẠI:
0943.342.824
SHOP ZEX.VN CHUYÊN CUNG CẤP SẢN PHẨM HỖ TRỢ VỀ SINH LÝ NAM NỮ CHÍNH HÃNG NHẬP TỪ (USA) HOA KỲ
Website: www.zex.vn

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8


markdown:
For the first time ever, get 1 year of Awesome and Adobe Creative Cloud Photography account for just $10.35 USD/month!
Learn more.
Upgrade now
Discover
Groups
Upload
Buy
Sign up
Log in
About
Blog
Press
Support
Terms
Privacy
Developers
Apps
Jobs
Facebook
Twitter
Google+
Forged using code sourced from deep within the mountain.
Notifications
Essa Al Mazrooei
9,983 Affection
247,486 Views
1,012 Followers
Follow
Following
Unfollow
Edit Profile
You
Follow
Follow
Following
Unfollow
Edit Profile
You
Follow
About
Flow
Photos
271
Groups
Favorites
899
Store
1
Groups
Favorites
Sets
Groups
Favorites
Store
More

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Cache-Control: max-age=0, private, must-revalidate

X-Rack-Cache: miss


markdown:
1 Phản hồi
... " Hồng trần đa khả tiếu
Si tình tối vô liêu
Mục không nhất thiết dã hảo
Thử sinh vị liễu
Tâm khước dĩ vô sở nhiễu
Chích tưởng hoán đắc bán thế tiêu diêu"...
Tình hình là bổn lâu sau khi dạo lại nhà, thấy bừa bãi quá nên đành phải đóng cửa dọn dẹp. Chính vì vậy, ta lại... ai da đóng cửa thôi ~~~
Join 54 other followers
Tạo một website miễn phí hoặc 1 blog với WordPress.com.
The Liquorice Theme.

Server: nginx

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

Content-Encoding: gzip

X-ac: 1.dca _dca


markdown:
[The North American Orthodox-Catholic Theological Consultation](https://eirenikon.files.wordpress.com/2011/02/orth-cath.jpeg) *Georgetown University, Washington, DC* *Saturday, October 2, 2010*
[
**Emphasis** and a few comments added]
1.
*Prologue. *For almost forty-five years, the North American Orthodox-Catholic Theological Consultation has been meeting regularly to discuss some of the major pastoral and doctrinal issues that prevent our Churches from sharing a single life of faith, sacraments, and witness before the world. Our goal has been to pave the way towards sharing fully in Eucharistic communion through recognizing and accepting each other as integral parts of the Church founded by Jesus Christ.
2.
*A Central Point of Disagreement*. In the course of our discussions, it has become increasingly clear to us that **the most divisive element in our traditions has been a growing diversity, since the late patristic centuries, in the ways we understand the structure of the Church itself,** particularly our understanding of the forms of headship that seem essential to the Church’s being at the local, regional and worldwide levels. At the heart of our differences stands the way each of our traditions understands the proper exercise of primacy in the leadership of the Church, both within the various regions of the Christian world and within Christianity as a whole. In order to be the Body of Christ in its fullness — to be both “Orthodox” and “Catholic” — does a local community, gathered to celebrate the Eucharist, have to be united with the other Churches that share the Apostolic faith, not only through Scripture, doctrine, and tradition, but also through common worldwide structures of authority — particularly through the practice of a universal synodality in union with the bishop of Rome?
[There is no question here of one side or the other returning to some pure, patristic, first millennium standard. It’s unfair for each side to reproach the other for departing from such a mythic standard. Church history is full of both “Orthodox” and “Catholic” moments (and even a few “Protestant” ones!), and apologists for each side will use the bits that best fit their case. The problems which arose between the Churches in the second millennium arose because there was no consensus about the relationship between primacy and conciliarity in the first! There must, then, be a model of Orthodox-Catholic communion for the third millennium.]
**It seems to be no exaggeration, in fact, to say that the root obstacle preventing the Orthodox and Catholic Churches from growing steadily towards sacramental and practical unity has been, and continues to be, the role that the bishop of Rome plays in the worldwide Catholic communion.** While for Catholics, maintaining communion in faith and sacraments with the bishop of Rome is considered a necessary criterion for being considered Church in the full sense, for Orthodox, as well as for Protestants, it is precisely the pope’s historic claims to authority in teaching and Church life that are most at variance with the image of the Church presented to us in the New Testament and in early Christian writings. In the carefully understated words of Pope John Paul II, “the Catholic Church’s conviction that in the ministry of the bishop of Rome she has preserved, in fidelity to the Apostolic Tradition and the faith of the Fathers, the visible sign and guarantor of unity, constitutes a difficulty for most other Christians, whose memory is marked by certain painful recollections” ( *Ut Unum Sint *88).


markdown:
# Eugène xứ Savoie
|François-Eugène, Vương công xứ Savoie-Carignan|
|
|![]()
Vương công Eugène xứ Savoie, tranh của
[Jacob van Schuppen](/w/index.php?title=Jacob_van_Schuppen&action=edit&redlink=1)
Hôtel Soissons,
[Paris](/wiki/Paris) [Viên](/wiki/Vi%C3%AAn) [Đế quốc Habsburg](/wiki/H%E1%BB%8D_Habsburg)( [Áo](/wiki/%C3%81o)) [Đại chiến Thổ Nhĩ Kỳ](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_chi%E1%BA%BFn_Th%E1%BB%95_Nh%C4%A9_K%E1%BB%B3)
•
[Trận Zenta](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Zenta) [Chiến tranh Kế vị Tây Ban Nha](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_K%E1%BA%BF_v%E1%BB%8B_T%C3%A2y_Ban_Nha)
•
[Trận Blenheim](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_H%C3%B6chst%C3%A4dt_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_hai)
•
[Trận Turin](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Torino)
•
[Trận Oudenarde](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%ADn_Oudenarde&action=edit&redlink=1)
•
[Trận Malplaquet](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Malplaquet)
•
[Trận Denain](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Denain) [Chiến tranh Áo-Thổ Nhĩ Kỳ (1716-1718)](/w/index.php?title=Chi%E1%BA%BFn_tranh_%C3%81o-Th%E1%BB%95_Nh%C4%A9_K%E1%BB%B3_(1716-1718)&action=edit&redlink=1)
•
[Trận Petrovaradin](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%ADn_Petrovaradin&action=edit&redlink=1) **Vương công Eugène xứ Savoie** ( [tiếng Đức](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_%C4%90%E1%BB%A9c): *Eugen von Savoyen*, tên thật là **François Eugène**; [18 tháng 10](/wiki/18_th%C3%A1ng_10) năm [1663](/wiki/1663) – [21 tháng 4](/wiki/21_th%C3%A1ng_4) năm [1736](/wiki/1736)), là một trong những nhà [chỉ huy quân sự](/wiki/Ch%E1%BB%89_huy_qu%C3%A2n_s%E1%BB%B1) thành công trong [lịch sử châu Âu](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_ch%C3%A2u_%C3%82u), đã đảm nhiệm những chức vụ cao nhất trong triều đình [Habsburg](/wiki/H%E1%BB%8D_Habsburg) ở [Viên](/wiki/Vi%C3%AAn). Ông chào đời tại [Paris](/wiki/Paris), xuất thân trong một gia đình quý tộc [Savoie](/wiki/Savoie), và lớn lên trong cung đình [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) dưới thời [Louis XIV](/wiki/Louis_XIV_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p). Do có sức chịu đựng và thể lực yếu đuối, Vương công Eugène ban đầu được định hướng đến một sự nghiệp trong [nhà thờ](/wiki/Nh%C3%A0_th%E1%BB%9D), nhưng khi lên 19 tuổi, ông quyết định tiến lên con đường binh nghiệp. Do vua Louis XIV không cho ông tham gia quân đội [Pháp](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Ph%C3%A1p), Vương công Eugène đến [Đế quốc Áo](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_%C3%81o) và tuyên bố trung thành với [Vương triều Habsburg](/wiki/H%E1%BB%8D_Habsburg).
Trong suốt sáu thập kỷ, Vương công Eugène xứ Savoie là trọng thần của ba vị
[Hoàng đế La Mã Thần thánh](/wiki/Ho%C3%A0ng_%C4%91%E1%BA%BF_La_M%C3%A3_Th%E1%BA%A7n_th%C3%A1nh): [Leopold I](/wiki/Leopold_I_(%C4%91%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3_Th%E1%BA%A7n_th%C3%A1nh)), [Joseph I](/wiki/Joseph_I_c%E1%BB%A7a_%C4%91%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3_Th%E1%BA%A7n_th%C3%A1nh), và [Karl VI](/w/index.php?title=Karl_VI_c%E1%BB%A7a_%C4%91%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3_Th%E1%BA%A7n_th%C3%A1nh&action=edit&redlink=1). Ông tham chiến lần đầu tiên trong cuộc kháng chiến chống quân [Thổ Ottoman](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_Ottoman) khi người Thổ [bao vây Viên](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Vi%C3%AAn) vào năm 1683 và sau đó là cuộc [Chiến tranh Liên minh Thần thánh](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_chi%E1%BA%BFn_Th%E1%BB%95_Nh%C4%A9_K%E1%BB%B3), trước khi can dự trong cuộc [Chiến tranh Chín năm](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Ch%C3%ADn_n%C4%83m), chiến đấu cùng với người anh họ là [Quận công xứ Savoie](/w/index.php?title=Victor_Amadeus_II_x%E1%BB%A9_Sardinia&action=edit&redlink=1). Tuy nhiên, ông giành được tiếng tăm nhờ [thắng lợi quyết định](/wiki/Th%E1%BA%AFng_l%E1%BB%A3i_quy%E1%BA%BFt_%C4%91%E1%BB%8Bnh) của quân đội [Áo](/wiki/%C3%81o) trước quân Thổ Ottoman do [Sultan](/wiki/Sultan) [Mustafa II](/wiki/Mustafa_II) chỉ huy trong [trận Zenta](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Zenta) vào năm [1697](/wiki/1697), khiến ông trở nên lừng danh trên toàn cõi [châu Âu](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%82u). [Chiến thắng](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_th%E1%BA%AFng) của ông tại Zenta đã dẫn đến việc ký kết [Hòa ước Karlowitz](/w/index.php?title=H%C3%B2a_%C6%B0%E1%BB%9Bc_Karlowitz&action=edit&redlink=1) ( [1699](/wiki/1699)), đánh dấu sự bá quyền của Đế quốc Habsburg ở Nam Trung Âu. Sau đó, Vương công Eugène tiếp tục can dự cuộc [Chiến tranh Kế vị Tây Ban Nha](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_K%E1%BA%BF_v%E1%BB%8B_T%C3%A2y_Ban_Nha); trong đó, ông phối hợp chặt chẽ với [Quận công Marlborough](/wiki/John_Churchill,_Qu%E1%BA%ADn_c%C3%B4ng_Marlborough_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t) và đánh bại quân Pháp trong các trận chiến tại [Blenheim](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_H%C3%B6chst%C3%A4dt_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_hai) (1704), [Oudenarde](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%ADn_Oudenarde&action=edit&redlink=1) (1708), và [Malplaquet](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Malplaquet) (1709). Ngoài ra, chính ông cũng lập nên nhiều chiến công khi làm Tổng tư lệnh Quân đội Đế quốc La Mã Thần thánh ở phía bắc bán đảo [Ý](/wiki/%C3%9D), nổi bật hơn cả là thắng lợi quyết định ở [Torino](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Torino) ( [1706](/wiki/1706)). Về sau, Đế quốc Áo lâm chiến với Ottoman trong cuộc [Chiến tranh Áo-Thổ Nhĩ Kỳ](/w/index.php?title=Chi%E1%BA%BFn_tranh_%C3%81o-Th%E1%BB%95_Nh%C4%A9_K%E1%BB%B3_1716%E2%80%9318&action=edit&redlink=1), và cuộc chiến củng cố thanh danh của ông với những [chiến thắng](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_th%E1%BA%AFng) vang dội tại [Petrovaradin](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%ADn_Petrovaradin&action=edit&redlink=1) ( [1716](/wiki/1716)), và cuộc tổng tấn công quyết định tại [Beograd](/wiki/Beograd) ( [1717](/wiki/1717)).
Trong suốt những năm cuối thập niên 1720, uy thế và tài năng
[ngoại giao](/wiki/Ngo%E1%BA%A1i_giao) của Vương công Eugène đã mang lại cho Hoàng đế La Mã Thần thánh những đồng minh hùng mạnh trong các cuộc xung đột của ông ta với các [cường quốc](/wiki/C%C6%B0%E1%BB%9Dng_qu%E1%BB%91c) [nhà Bourbon](/wiki/Nh%C3%A0_Bourbon); tuy nhiên, do tinh thần và thể chất yếu đuối trong những năm cuối đời của mình, Vương công Eugène – trên cương vị Tổng tư lệnh Quân đội Đế quốc La Mã Thần thánh – không gặt hái được nhiều thành công - đó là cuộc [Chiến tranh Kế vị Ba Lan](/w/index.php?title=Chi%E1%BA%BFn_tranh_K%E1%BA%BF_v%E1%BB%8B_Ba_Lan&action=edit&redlink=1). Dù vậy, ở nước Áo, danh tiếng của Eugène vẫn không ai sánh bằng. Tuy có nhiều nhận định về nhân cách của ông, không ai có thể phản biện được những thành tựu vĩ đại của ông: ông đã góp phần cứu vãn Đế quốc Habsburg khỏi sự xâm chiếm của Pháp; ông bẻ gãy cuộc tây tiến của người Thổ, giải phóng [Trung Âu](/wiki/Trung_%C3%82u) khỏi một [thế kỷ](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7) rưỡi nắm dưới sự chiếm đóng của Đế quốc Ottoman. Ngoài ra, không những là một vị tướng được lòng dân, và, ông còn là một trong những nhà bảo trợ lớn của nghệ thuật, đã xây cất những công trình mà ngày nay vẫn tồn tại ở [Viên](/wiki/Vi%C3%AAn). Khi ngủ ở nhà, ông [qua đời](/wiki/Ch%E1%BA%BFt) vào ngày [21 tháng 4](/wiki/21_th%C3%A1ng_4) năm [1736](/wiki/1736), hưởng thọ 72 tuổi.
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&action=edit§ion=1)]
## Tài liệu tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&action=edit§ion=2)]
### Tài liệu sơ cấp[
[sửa](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&action=edit§ion=3)]
- Lediard, Thomas (1736).
*The Life of John, Duke of Marlborough.*3 Volumes. London [Saint-Simon, Louis de Rouvroy, duc de](/w/index.php?title=Louis_de_Rouvroy,_duc_de_Saint-Simon&action=edit&redlink=1)(1999 [1739–50]). *Memoirs: 1691–1709.*Volume 1. Prion Books Ltd. [ISBN 1-85375-352-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1853753521) [Saxe, Maurice de](/w/index.php?title=Maurice_de_Saxe&action=edit&redlink=1)(2007 [1757]). *Reveries on the Art of War.*Dover Publications Inc. [ISBN 0-486-46150-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0486461505)
### Tài liệu thứ cấp[
[sửa](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&action=edit§ion=4)] [Chandler, David G](/w/index.php?title=David_G._Chandler&action=edit&redlink=1)(1990). *The Art of Warfare in the Age of Marlborough.*Spellmount Limited. [ISBN 0-946771-42-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0946771421)
- Chandler, David G (2003).
*Marlborough as Military Commander.*Spellmount Ltd. [ISBN 1-86227-195-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/186227195X)
- Childs, John (2003).
*Warfare in the Seventeenth Century.*Cassell. [ISBN 0-304-36373-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0304363731) [Churchill, Winston](/wiki/Winston_Churchill)(2002). *. University of Chicago Press.* [Marlborough: His Life and Times](/w/index.php?title=Marlborough:_His_Life_and_Times&action=edit&redlink=1), Bk. 1, vols. i & ii [ISBN 0-226-10633-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0226106330)
- Churchill, Winston (2002).
*Marlborough: His Life and Times, Bk. 2, vols. iii & iv*. University of Chicago Press. [ISBN 0-226-10635-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0226106357) [Coxe, William](/w/index.php?title=William_Coxe&action=edit&redlink=1)(1864). *History of the House of Austria.*6 Volumes. Henry G. Bohn [Ritter, Gerhard](/wiki/Gerhard_Ritter)(1968), [University of California Press.](http://books.google.com.vn/books?id=2dvKLNxwVSkC&pg=PA37&dq=%22Eugene#v=onepage&q=%22Eugene&f=false) *Frederick the Great: a historical profile* [Duffy, Christopher](/wiki/Christopher_Duffy)(1985). *Frederick the Great: A Military Life.*Routledge & Kegan Paul. [ISBN 0-7100-9649-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0710096496) [Hatton, Ragnhild](/w/index.php?title=Ragnhild_Hatton&action=edit&redlink=1)(2001). *George I.*Yale University Press. [ISBN 0-300-08883-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0300088833) [Heer, Friedrich](/w/index.php?title=Friedrich_Heer&action=edit&redlink=1)(2002). *The Holy Roman Empire*(trans. George Weidenfield & Nicolson). Phoenix Press. [ISBN 1-84212-600-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1842126008) [Henderson, Nicholas](/w/index.php?title=Nicholas_Henderson&action=edit&redlink=1)(1966). *Prince Eugen of Savoy.*Weidenfield & Nicolson. [ISBN 1-84212-597-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1842125974)
- Lynn, John A (1999).
*The Wars of Louis XIV, 1667–1714.*Longman. [ISBN 0-582-05629-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0582056292)
- MacMunn, George (1933).
*Prince Eugene: Twin Marshal with Marlborough.*Sampson Low, Marston & CO., Ltd.
- McKay, Derek (1977).
*Prince Eugene of Savoy.*Thames and Hudson Ltd. [ISBN 0-500-87007-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0500870071)
- McKay, Derek & Scott, H. M (1984).
*The Rise of the Great Powers: 1648–1815.*Longman. [ISBN 0-582-48554-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0582485541)
- Setton, Kenneth M. (1991).
*Venice, Austria, and the Turks in the Seventeenth Century.*American Philosophical Society. [ISBN 0-87169-192-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0871691922) [Simms, Brendan](/w/index.php?title=Brendan_Simms&action=edit&redlink=1)(2008). *Three Victories and a Defeat: The Rise and Fall of the First British Empire.*Penguin. [ISBN 978-0-14-028984-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780140289848)
- Somerset, Anne (2004).
*The Affair of the Poisons: Murder, Infanticide and Satanism at the Court of Louis XIV.*Phoenix. [ISBN 0-7538-1784-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0753817845)
- Spielman, John (1977).
*Leopold I of Austria.*Thames and Hudson Ltd. [ISBN 0-500-87005-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0500870055)
- Stoye, John (2000).
*The Siege of Vienna.*Birlinn Ltd. [ISBN 1-84341-037-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1843410370) [Wolf, John B](/w/index.php?title=John_Baptist_Wolf&action=edit&redlink=1)(1962). *The Emergence of the Great Powers: 1685–1715.*Harper & Row. [ISBN 0061397509](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0061397509)
### Sách đọc thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Eug%C3%A8ne_x%E1%BB%A9_Savoie&action=edit§ion=5)]
- Arneth, Alfred. (1858–64).
*Prinz Eugen von Savoyen.*3 Volumes. Vienna
- Braubach, Max. (1963–65).
*Prinz Eugen von Savoyen.*5 Volumes. Vienna
- Tucker, Spencer C.,
[, ABC-CLIO,](http://books.google.com.vn/books?id=h5_tSnygvbIC&pg=PA676&dq=%22Zenta%22#v=onepage&q=%22Zenta%22&f=false) *A Global Chronology of Conflict: From the Ancient World to the Modern Middle East: From the Ancient World to the Modern Middle East* [2009](/wiki/2009). [ISBN 1851096728](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1851096728).
|
|![]()

Content-language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: cp1053 miss (0), cp1053 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Set-Cookie: WMF-Last-Access=22-May-2015;Path=/;HttpOnly;Expires=Tue, 23 Jun 2015 12:00:00 GMT


markdown:
# Tin sinh học
|Bài viết này cần thêm
|**Tin sinh học** ( *bioinformatics*) là một lĩnh vực khoa học sử dụng các công nghệ của các ngành [toán học ứng dụng](/wiki/To%C3%A1n_h%E1%BB%8Dc_%E1%BB%A9ng_d%E1%BB%A5ng), [tin học](/wiki/Tin_h%E1%BB%8Dc), [thống kê](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA), [khoa học máy tính](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc_m%C3%A1y_t%C3%ADnh), [trí tuệ nhân tạo](/wiki/Tr%C3%AD_tu%E1%BB%87_nh%C3%A2n_t%E1%BA%A1o), [hóa học](/wiki/H%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc) và [hóa sinh](/wiki/H%C3%B3a_sinh) ( *biochemistry*) để giải quyết các vấn đề [sinh học](/wiki/Sinh_h%E1%BB%8Dc). Một thuật ngữ thường được dùng thay thế cho tin sinh học là **sinh học tính toán** ( *computational biology*). Tuy nhiên, tin sinh học thiên về việc phát triển các giải thuật, lý thuyết và các kĩ thuật thống kê và tính toán để giải quyết các bài toán bắt nguồn từ nhu cầu quản lí và phân tích dữ liệu sinh học. Trong khi đó, sinh học tính toán thiên về kiểm định các giả thuyết (hypothesis) được đặt ra của một vấn đề trong sinh học nhờ máy tính thực nghiệm trên dữ liệu mô phỏng, với mục đích chính là phát hiện và nâng cao tri thức về sinh học (ví dụ: dự đoán mối quan hệ tương tác giữa các protein, dự đoán cấu trúc bậc 2 phân tử của protein, v.v.).
Do đó, các nghiên cứu trong ngành
[sinh học tính toán](/wiki/Sinh_h%E1%BB%8Dc_t%C3%ADnh_to%C3%A1n) ( *computational biology*) thường trùng lặp với [sinh học hệ thống](/wiki/Sinh_h%E1%BB%8Dc_h%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng) ( *systems biology*). Những lĩnh vực nghiên cứu chính của nó bao gồm [bắt cặp trình tự](/wiki/B%E1%BA%AFt_c%E1%BA%B7p_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1) ( *sequence alignment*), [bắt cặp cấu trúc protein](/w/index.php?title=B%E1%BA%AFt_c%E1%BA%B7p_c%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_protein&action=edit&redlink=1) ( *protein structural alignment*), dự đoán [cấu trúc protein](/wiki/C%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_protein) ( *protein structure prediction*), dự đoán [biểu hiện gene](/wiki/Bi%E1%BB%83u_hi%E1%BB%87n_gen) ( *gene expression*) và [tương tác protein - protein](/w/index.php?title=T%C6%B0%C6%A1ng_t%C3%A1c_protein_-_protein&action=edit&redlink=1) ( *protein-protein interactions*), và [mô hình hóa quá trình tiến hoá](/w/index.php?title=M%C3%B4_h%C3%ACnh_h%C3%B3a_qu%C3%A1_tr%C3%ACnh_ti%E1%BA%BFn_ho%C3%A1&action=edit&redlink=1). Thuật ngữ *tin sinh học* và *sinh học tính toán* thường được dùng hoán đổi cho nhau, mặc dù cái trước, nói một cách nghiêm túc, là tập con của cái sau. Những mối quan tâm chính trong các dự án tin sinh học và sinh học tính toán là việc sử dụng các công cụ toán học để trích rút các thông tin hữu ích từ các [dữ liệu hỗn độn](/w/index.php?title=D%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_h%E1%BB%97n_%C4%91%E1%BB%99n&action=edit&redlink=1) được thu nhận từ các kĩ thuật sinh học với lưu lượng mức độ lớn. (Lĩnh vực [khai phá dữ liệu](/wiki/Khai_ph%C3%A1_d%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u) ( *data mining*) trùng lắp với sinh học tính toán về phương diện này.) Những bài toán đặc trưng trong sinh học tính toán bao gồm việc lắp ráp ( *assembly*) những [trình tự](/w/index.php?title=Tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1) [DNA](/wiki/ADN) chất lượng cao từ các đoạn ngắn DNA được thu nhận từ [kỹ thuật xác định trình tự DNA](/w/index.php?title=K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt_x%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1_%C4%91o%E1%BA%A1n_ng%E1%BA%AFn&action=edit&redlink=1) ( *shotgun sequencing*), và việc dự đoán quy luật [điều hòa gene](/w/index.php?title=%C4%90i%E1%BB%81u_h%C3%B2a_gene&action=edit&redlink=1) ( *gene regulation*) với dữ liệu từ các [mRNA](/wiki/ARN_th%C3%B4ng_tin), [microarray](/wiki/DNA_microarray) hay [khối phổ](/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_ph%E1%BB%95_kh%E1%BB%91i_l%C6%B0%E1%BB%A3ng) ( *mass spectrometry*).
## Mục lục
[1 Các lĩnh vực nghiên cứu chính](#C.C3.A1c_l.C4.A9nh_v.E1.BB.B1c_nghi.C3.AAn_c.E1.BB.A9u_ch.C3.ADnh) [1.1 Genomics - Hệ gene học](#Genomics_-_H.E1.BB.87_gene_h.E1.BB.8Dc) [1.2 Sinh học tiến hoá](#Sinh_h.E1.BB.8Dc_ti.E1.BA.BFn_ho.C3.A1) [1.3 Phân tích chức năng gene](#Ph.C3.A2n_t.C3.ADch_ch.E1.BB.A9c_n.C4.83ng_gene) [1.4 Các hệ thống sinh học kiểu mẫu](#C.C3.A1c_h.E1.BB.87_th.E1.BB.91ng_sinh_h.E1.BB.8Dc_ki.E1.BB.83u_m.E1.BA.ABu) [1.5 Phân tích hình ảnh mức độ cao](#Ph.C3.A2n_t.C3.ADch_h.C3.ACnh_.E1.BA.A3nh_m.E1.BB.A9c_.C4.91.E1.BB.99_cao)
-
[2 Công cụ phần mềm](#C.C3.B4ng_c.E1.BB.A5_ph.E1.BA.A7n_m.E1.BB.81m) [3 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [4 Hình ảnh](#H.C3.ACnh_.E1.BA.A3nh) [5 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o) [6 Liên kết ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i) [7 Sách tham khảo](#S.C3.A1ch_tham_kh.E1.BA.A3o)
## Các lĩnh vực nghiên cứu chính[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=1)]
### Genomics - Hệ gene học[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=2)]
#### Phân tích trình tự[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=3)] *Bài chính: Bắt cặp trình tự, CSDL trình tự*
Kể từ khi
[bộ gene](/wiki/B%E1%BB%99_gen) của [Phage Φ-X174](/wiki/Phi-X174) được [xác định trình tự](/wiki/X%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1) ( [1977](/wiki/1977)) cho đến nay, [trình tự DNA](/wiki/Tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1_ADN) của rất nhiều loài sinh vật đã được lưu trữ trong các ngân hàng cơ sở dữ liệu gene. Những dữ liệu này sẽ được phân tích để tìm ra những [gene cấu trúc](/w/index.php?title=Gene_c%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc&action=edit&redlink=1) (gene mã hoá cho một [protein](/wiki/Protein) nào đó), cũng như tìm ra quy luật của những trình tự tương đồng giữa các protein). Việc so sánh các gene trong cùng một [loài](/wiki/Lo%C3%A0i) hay giữa các loài khác nhau có thể cho thấy sự tương đồng về chức năng của protein, hay mối quan hệ phát sinh chủng loài giữa những loài này (thể hiện trên [cây phát sinh chủng loài](/w/index.php?title=C%C3%A2y_ph%C3%A1t_sinh_ch%E1%BB%A7ng_lo%C3%A0i&action=edit&redlink=1) ( *phylogenetic tree*)). Với sự tăng trưởng khổng lồ của dữ liệu loại này, việc phân tích [trình tự DNA](/wiki/Tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1_ADN) một cách thủ công trở nên không thể thực hiện nổi.
Ngày nay, các
*chương trình máy tính* được sử dụng để giúp tìm các trình tự tương đồng trong [bản đồ gen](/wiki/B%E1%BB%99_gen) ( *genome*) của hàng loạt sinh vật, với số lượng [nucleotide](/wiki/Nucleotide) trong trình tự lên đến hàng tỉ. Những chương trình này có thể tìm kiếm những trình tự DNA không giống nhau hoàn toàn do các [đột biến nucleotide](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99t_bi%E1%BA%BFn_nucleotide&action=edit&redlink=1) (thay thế, mất hay thêm các gốc base). Những giải thuật [bắt cặp trình tự](/wiki/B%E1%BA%AFt_c%E1%BA%B7p_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1) ( *sequence alignment*) cũng được áp dụng ngay cả trong quá trình [xác định trình tự DNA](/wiki/X%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1_DNA), là kỹ thuật [xác định trình tự đoạn nhỏ](/w/index.php?title=X%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1_%C4%91o%E1%BA%A1n_nh%E1%BB%8F&action=edit&redlink=1) ( *shotgun sequencing*). (Kỹ thuật này đã được công ty Celera Genomics sử dụng để xác định trình tự genome của [vi khuẩn](/wiki/Vi_khu%E1%BA%A9n) *.) Kỹ thuật xác định trình tự hiện nay không thể tiến hành với cả đoạn trình tự DNA lớn (cỡ vài chục nghìn nucleotide trở lên) nên người ta sử dụng xác định trình tự nhỏ để giải mã hàng nghìn đoạn trình tự với kích thước khoảng 600 - 800 Haemophilus influenza* [nucleotide](/wiki/Nucleotide). Sau đó, những đoạn trình tự nhỏ này sẽ được sắp xếp thứ tự và nối lại với nhau (thông qua việc [bắt cặp trình tự](/wiki/B%E1%BA%AFt_c%E1%BA%B7p_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1)ở những đầu gối lên nhau ( *overlap*)) tạo thành một trình tự genome hoàn chỉnh.
Kỹ thuật xác định trình tự đoạn nhỏ tạo ra chuỗi dữ liệu một cách nhanh chóng, nhưng nhiệm vụ sắp xếp lại các mảnh DNA có thể là khá phức tạp cho các genome lớn. Trong trường hợp
[dự án bản đồ gen người](/wiki/D%E1%BB%B1_%C3%A1n_b%E1%BA%A3n_%C4%91%E1%BB%93_gene_ng%C6%B0%E1%BB%9Di) ( *Human Genome Project*), các nhà tin sinh học phải mất cả hàng tháng đồng thời sử dụng hàng loạt [siêu máy tính](/wiki/Si%C3%AAu_m%C3%A1y_t%C3%ADnh) (các máy DEC Alpha ra đời năm 2000) để sắp xếp đúng trình tự ngắn lại. Xác định trình tự đoạn nhỏ là kỹ thuật ưu tiên sử dụng trong hầu hết các dự án [giải mã genome](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_m%C3%A3_genome&action=edit&redlink=1) hiện nay và [giải thuật lắp ráp genome](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_thu%E1%BA%ADt_l%E1%BA%AFp_r%C3%A1p_genome&action=edit&redlink=1) ( *genome assembly algorithms*) là một trong những lĩnh vực nóng của tin sinh học.
Một khía cạnh khác của tin sinh học trong việc phân tích trình tự là việc
[tìm kiếm tự động các gen](/w/index.php?title=T%C3%ACm_ki%E1%BA%BFn_gene&action=edit&redlink=1) và những trình tự điều khiển bên trong một genome. Không phải là tất cả nucleotides bên trong một genome đều là [gene](/wiki/Gen). Phần lớn các DNA bên trong genome của các [sinh vật bậc cao](/w/index.php?title=Sinh_v%E1%BA%ADt_b%E1%BA%ADc_cao&action=edit&redlink=1) là các đoạn DNA không phục vụ cho một nhiệm vụ cụ thể nào (hoặc do khoa học hiện nay chưa nhận ra) được gọi là những đoạn [DNA rác](/w/index.php?title=DNA_r%C3%A1c&action=edit&redlink=1) ( *junk DNA*). Tin sinh học còn giúp kết nối dữ liệu giữa các dự án [genomics](/w/index.php?title=Genomics&action=edit&redlink=1) và [proteomics](/w/index.php?title=Proteomics&action=edit&redlink=1), ví dụ việc sử dụng trình tự DNA để [nhận dạng protein](/w/index.php?title=K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt_nh%E1%BA%ADn_d%E1%BA%A1ng_peptide&action=edit&redlink=1). *Xem thêm:* [phân tích trình tự](/w/index.php?title=Ph%C3%A2n_t%C3%ADch_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1), [công cụ định danh chuỗi](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5_%C4%91%E1%BB%8Bnh_danh_chu%E1%BB%97i&action=edit&redlink=1) ( *sequence profiling tool*), [trình tự motif](/wiki/Tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1_motif).
#### Chỉ định Genome[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=4)] *Bài chính:* [Tìm kiếm gene](/w/index.php?title=T%C3%ACm_ki%E1%BA%BFm_gene&action=edit&redlink=1)
Về phía lĩnh vực gen chuyên về nghiên cứu bản đồ gen (genomics),
**annotation** là quá trình đánh dấu các gen và các đặc tính sinh học ( *biological features*) khác trong một chuỗi DNA. Hệ thống phần mềm làm nhiệm vụ "genome annotation" đầu tiên đã được thiết kế vào năm 1995 bởi Owen White, anh thuộc nhóm đảm nhiệm việc sắp xếp trình tự và phân tích bản đồ gen đầu tiên của các sinh vật tự do (' *free-living organism*) để giải mã, khuẩn [Haemophilus influenzae](/w/index.php?title=Haemophilus_influenzae&action=edit&redlink=1). Dr. White đã xây dựng hệ thống phần mềm này để tìm kiếm các gen (nằm trong chuỗi DNA nhằm nhiệm vụ mã hóa các proteine), RNA chuyển vận (transfer RNA), và các chức năng khác, và để tạo các chức năng đầu tiên cho các gen đó. Hầu hết các hệ thống *genome annotation* hiện nay đều hoạt động tương tự, nhưng các chương trình nhằm để phân tích lãnh vực nghiên cứu bản đồ gen DNA ( *genomic DNA*) thì thường xuyên thay đổi và được cải tiến. Hệ thống [Ensembl](/w/index.php?title=Ensembl&action=edit&redlink=1) là hệ thống *genome annotation pipeline* cho bản đồ gen người được phát triển bởi Ewan Birney tại viện Sanger (The Sanger Institute) gần [Cambridge](/wiki/Cambridge), England . [1]
#### Dò tìm đột biến và SNP[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=5)]
Rất nhiều các nghiên cứu
[xác định trình tự](/wiki/X%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh_tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1) ( *sequencing*) hiện nay là nhằm tìm ra các [đột biến điểm](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99t_bi%E1%BA%BFn_%C4%91i%E1%BB%83m&action=edit&redlink=1) ( *point mutation*) xảy ra trên các [gene](/wiki/Gen) khác nhau trong [ung thư](/wiki/Ung_th%C6%B0). Tập sơ khởi ( *sheer volume*) các dữ liệu được tạo ra đòi hỏi các hệ thống tự động đọc những dữ liệu kiểu chuỗi này ( *sequence data*), rồi so sánh trình tự kết quả với các trình tự đã biết trên [genome người](/w/index.php?title=Genome_ng%C6%B0%E1%BB%9Di&action=edit&redlink=1), bao gồm cả những [điểm đa hình](/w/index.php?title=%C4%90i%E1%BB%83m_%C4%91a_h%C3%ACnh&action=edit&redlink=1) trên [tế bào dòng tinh](/w/index.php?title=T%E1%BA%BF_b%C3%A0o_d%C3%B2ng_tinh&action=edit&redlink=1) ( *germline*) đã biết.
Những hệ thống
[oligonucleotide microarray](/wiki/DNA_microarray), bao gồm những hệ thống dùng để phát hiện [điểm đa hình đơn nucleotide](/w/index.php?title=%C4%90i%E1%BB%83m_%C4%91a_h%C3%ACnh_%C4%91%C6%A1n_nucleotide&action=edit&redlink=1) (single nucleotide polymorphism) hoặc khảo sát [tính dị biệt so sánh genome](/w/index.php?title=T%C3%ADnh_d%E1%BB%8B_bi%E1%BB%87t_so_s%C3%A1nh_genome&action=edit&redlink=1) (comparative genomic hybridization), với khả năng cho phép nghiên cứu đồng thời hàng trăm ngàn vị trí trên toàn bản đồ gen đang được sử dụng để xác định những *đột biến thêm và mất đoạn nhiễm sắc thể* trong quá trình hình thành [ung thư](/wiki/Ung_th%C6%B0). [Mô hình chuỗi Markov ẩn](/w/index.php?title=M%C3%B4_h%C3%ACnh_chu%E1%BB%97i_Markov_%E1%BA%A9n&action=edit&redlink=1) ( *Hidden Markov Model*) và phương pháp [phân tích điểm thay đổi](/w/index.php?title=Ph%C3%A2n_t%C3%ADch_%C4%91i%E1%BB%83m_thay_%C4%91%E1%BB%95i&action=edit&redlink=1) ( *change-point analysis*) đang được phát triển để có thể suy ra số lượng thực của những thay đổi từ các dữ liệu hỗn độn ( *noisy data*). Các phương pháp tiếp cận thông tin vẫn đang được phát triển để có thể phát hiện những thương tổn DNA đã trùng hợp xảy ra trên nhiều dạng ung thư.
### Sinh học tiến hoá[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=6)]
#### Phân loại học phân tử[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=7)] [Sinh học tiến hoá](/wiki/Sinh_h%E1%BB%8Dc_ti%E1%BA%BFn_h%C3%B3a) ( *Evolutionary biology*) là ngành học nghiên cứu tổ tiên, hậu duệ cũng như quá trình phát triển của các chủng loài theo thời gian. Những phát triển gần đây trong lĩnh vực xác định trình tự gen và sự phổ biến các [máy tính](/wiki/M%C3%A1y_t%C3%ADnh) tốc độ cao cho phép các nhà nghiên cứu theo dõi sự tiến hoá của các loài dựa trên những thay đổi trong trình tự [DNA](/wiki/ADN). [Tiến hóa học máy tính](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFn_h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc_m%C3%A1y_t%C3%ADnh&action=edit&redlink=1) ( *Computational Evolutionary Biology*, CEB) đã ra đời trước kỷ nguyên hệ gene học (genomics) nghiên cứu xây dựng các mô hình tính toán [quần thể](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_th%E1%BB%83) và sự biến thiên của chúng theo thời gian.
Tiếp cận vấn đề theo chiều hướng ngược lại với CEB --- thay vì sử dụng các chương trình máy tính để điều tra quá trình tiến hoá, lĩnh vực
[giải thuật di truyền](/wiki/Gi%E1%BA%A3i_thu%E1%BA%ADt_di_truy%E1%BB%81n) (genetic algorithm) tìm cách tối ưu hóa những chương trình máy tính thông qua các nguyên lí tiến hoá ( *evolutionary principles*).
#### Bảo tồn đa dạng sinh học[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=8)]
Tin sinh học thường áp dụng trong lĩnh vực bảo tồn đa dạng sinh học (biodiversity). Thông tin quan trọng nhất được thu thập chính là tên, miêu tả, sự phân bố, trạng thái và kích thước
[dân số](/wiki/D%C3%A2n_s%E1%BB%91) của các chủng loài ( [species](/wiki/Lo%C3%A0i)), nhu cầu thói quen ( [habitat](/w/index.php?title=Habitat_(ecology)&action=edit&redlink=1)) và cách mà mỗi tổ chức tương tác với các chủng loài khác. Thông tin này được lưu trữ vào trong [cơ sở dữ liệu](/wiki/C%C6%A1_s%E1%BB%9F_d%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u) các máy tính, được truy xuất bởi các chương trình [phần mềm](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m) để tìm kiếm, hiển thị, phân tích các thông tin đó một cách tự động, và quan trọng nhất, là để giao tiếp được với con người, đặc biệt qua [internet](/wiki/Internet). Các chuỗi [DNA](/wiki/ADN) của các [loài sắp tuyệt chủng](/w/index.php?title=Lo%C3%A0i_s%E1%BA%AFp_tuy%E1%BB%87t_ch%E1%BB%A7ng&action=edit&redlink=1) có thể được bảo quản, và tên cùng miêu tả của mỗi loài đang bị giam giữ được lưu lại để có thể cho phép truy xuất tối đa đến các thông tin cần cho việc bảo tồn đa dạng sinh học.
Một ví dụ của ứng dụng này là dự án Species 2000
. Nó là một dự án nghiên cứu toàn cầu dựa vào internet để giúp cung cấp thông tin về mỗi chủng loài được biết đến của [2] [cây](/wiki/C%C3%A2y), [động vật](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt), [nấm](/wiki/N%E1%BA%A5m)(fungus), và [vi khuẩn](/wiki/Vi_khu%E1%BA%A9n)(microbe) còn tồn tại để làm nền tảng cho việc nghiên cứu đa dạng sinh học toàn cầu. Bất cứ ai trên thế giới cũng có thể tìm thấy lượng lớn thông tin về bất kì chủng loài nào từ các cơ sở dữ liệu cung cấp.
### Phân tích chức năng gene[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=9)]
#### Mức độ biểu hiện gene[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=10)]
Nhà
[sinh học phân tử](/wiki/Sinh_h%E1%BB%8Dc_ph%C3%A2n_t%E1%BB%AD) có thể đánh giá mức độ [biểu hiện](/wiki/Bi%E1%BB%83u_hi%E1%BB%87n_gen) của một gene bằng cách xác định lượng [mRNA](/wiki/ARN_th%C3%B4ng_tin) được tạo ra từ gene đó thông qua các kỹ thuật như [microarray](/wiki/DNA_microarray), [EST](/w/index.php?title=EST&action=edit&redlink=1) ( *expressed sequence tag*), [SAGE](/w/index.php?title=SAGE&action=edit&redlink=1) ( *Serial Analysis of Gene Expression*), [MPSS](/w/index.php?title=MPSS&action=edit&redlink=1) ( *massively parallel signature sequencing*), hay [khối phổ](/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_ph%E1%BB%95_kh%E1%BB%91i_l%C6%B0%E1%BB%A3ng) ( [định lượng protein](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%8Bnh_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_protein&action=edit&redlink=1)). Tất cả những kĩ thuật trên đều tạo ra những dữ liệu chứa [thông tin nhiễu](/w/index.php?title=Th%C3%B4ng_tin_nhi%E1%BB%85u&action=edit&redlink=1) ( *noise-prone*) làm việc tính toán, phân tích trở nên phức tạp. Yêu cầu thực tế đó đã cho ra đời một lĩnh vực mới trong [sinh học tính toán](/wiki/Sinh_h%E1%BB%8Dc_t%C3%ADnh_to%C3%A1n) là phát triển các công cụ thống kê để lọc [tín hiệu](/w/index.php?title=T%C3%ADn_hi%E1%BB%87u_(th%C3%B4ng_tin)&action=edit&redlink=1) xác đáng khỏi [thông tin nhiễu](/w/index.php?title=Th%C3%B4ng_tin_nhi%E1%BB%85u&action=edit&redlink=1) trong những [nghiên cứu biểu hiện gene đa lượng](/w/index.php?title=Nghi%C3%AAn_c%E1%BB%A9u_bi%E1%BB%83u_hi%E1%BB%87n_gene_%C4%91a_l%C6%B0%E1%BB%A3ng&action=edit&redlink=1) ( *high-throughput gene expression*). Các nghiên cứu này thường dùng để xác định các [gene](/wiki/Gen) liên quan đến một [bệnh](/wiki/B%E1%BB%87nh) lý nhất định, người ta có thể so sánh dữ liệu [microarray](/wiki/DNA_microarray) từ những [tế bào](/wiki/T%E1%BA%BF_b%C3%A0o) bị [ung thư](/wiki/Ung_th%C6%B0) với tế bào bình thường để xác định những [protein](/wiki/Protein) nào được tăng cường hay giảm thiểu do ung thư.
Dữ liệu biểu hiện gene cũng được dùng để nghiên cứu
[điều hòa gen](/w/index.php?title=%C4%90i%E1%BB%81u_h%C3%B2a_gen&action=edit&redlink=1), người ta có thể so sánh dữ liệu [microarray](/wiki/DNA_microarray) của một sinh vật ở những trạng thái sinh lý khác nhau từ đó kết luận về vài trò của từng gen tham gia vào mỗi trạng thái. Đối với [sinh vật đơn bào](/wiki/%C4%90%C6%A1n_b%C3%A0o), ta có thể so sánh các giai đoạn khác nhau của [chu kỳ tế bào](/wiki/Chu_k%E1%BB%B3_t%E1%BA%BF_b%C3%A0o) ( *cell cycle*), hay phản ứng của cơ thể ở những điều kiện [stress](/wiki/X%C3%BAc_k%C3%ADch) ( [stress sốc nhiệt](/w/index.php?title=Stress_s%E1%BB%91c_nhi%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1), [stress đói dinh dưỡng](/w/index.php?title=Stress_%C4%91%C3%B3i_dinh_d%C6%B0%E1%BB%A1ng&action=edit&redlink=1),.v.v.). Người ta cũng có thể áp dụng [giải thuật phân nhóm](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_thu%E1%BA%ADt_ph%C3%A2n_nh%C3%B3m&action=edit&redlink=1) ( *clustering algorithms*) đối với những dữ liệu biểu hiện để xác định những nhóm gene đồng biểu hiện, hay [đơn vị điều hòa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%A1n_v%E1%BB%8B_%C4%91i%E1%BB%81u_h%C3%B2a&action=edit&redlink=1) ( *regulon*). Những phân tích tiếp theo có thể triển khai theo nhiều hướng, ví dụ phân tích trình tự [promoter](/wiki/V%C3%B9ng_gien_kh%E1%BB%9Fi_%C4%91%E1%BB%99ng) của những nhóm gene để xác định [nhân tố điều hòa](/w/index.php?title=Nh%C3%A2n_t%E1%BB%91_%C4%91i%E1%BB%81u_h%C3%B2a&action=edit&redlink=1) chung hoặc sử dụng các công cụ máy tính để dự đoán những promoter liên quan đến cơ chế điều hòa từng nhóm gene (tham khảo [[3]](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Retrieve&db=pubmed&dopt=Abstract&list_uids=15084257)).
#### Nhận diện protein[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=11)] *Bài chính*: [Nhận diện chuỗi polypeptide](/w/index.php?title=Nh%E1%BA%ADn_di%E1%BB%87n_chu%E1%BB%97i_polypeptide&action=edit&redlink=1) [Protein microarray](/wiki/DNA_microarray) và hệ thống [khối phổ](/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_ph%E1%BB%95_kh%E1%BB%91i_l%C6%B0%E1%BB%A3ng) cao năng ( *high throughput mass spectrometry*) có thể cung cấp hình ảnh ( *snapshot*) tổng thể của các protein hiện có trong một mẫu sinh học ( *biological sample*). Các ứng dụng tin sinh học có liên quan rất nhiều đến việc lý giải các dữ liệu thu được từ những hệ thống này. Đối với protein microarray, những nhà tin sinh học cần chuyển kiểm tra dữ liệu [mRNA](/wiki/ARN_th%C3%B4ng_tin) gắn trên array. Trong khi đó, những vấn đề tin sinh học liên quan đến việc so trùng ( *matching*) dữ liệu khối phổ với cơ sở dữ liệu về trình tự protein.
#### Dự đoán cấu trúc protein[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=12)] *Bài chính: Dự đoán cấu trúc protein*
Dự đoán cấu trúc là một ứng dụng quan trọng nữa của tin sinh học. Có thể dễ dàng xác định trình tự
[axit amin](/wiki/Axit_amin) hay còn gọi là [cấu trúc bậc một](/w/index.php?title=C%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_b%E1%BA%ADc_m%E1%BB%99t&action=edit&redlink=1) của protein từ trình tự gene mã hóa cho nó. Nhưng, protein chỉ có chức năng vốn có khi nó cuộn gấp thành hình dạng chính xác (nếu điều này xảy ra ta có [cấu trúc bậc hai](/w/index.php?title=C%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_b%E1%BA%ADc_hai&action=edit&redlink=1), [cấu trúc bậc ba](/w/index.php?title=C%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_b%E1%BA%ADc_ba&action=edit&redlink=1) và [cấu trúc bậc bốn](/w/index.php?title=C%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_b%E1%BA%ADc_b%E1%BB%91n&action=edit&redlink=1)). Tuy nhiên, sẽ là vô cùng khó khăn nếu chỉ dự đoán các cấu trúc gấp nếp này từ trình tự axit amin. Một số phương pháp dự đoán cấu trúc bằng máy tính hiện đang phát triển.
Một trong các ý tưởng quan trọng trong nghiên cứu tin sinh học là quan điểm
[tương đồng](/w/index.php?title=T%C6%B0%C6%A1ng_%C4%91%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1). Trong một nhánh genomic của tin sinh học, tính tương đồng được sử dụng để dự đoán cấu trúc của gene: nếu biết trình tự và chức năng của gene A và trình tự này tương đồng với trình tự của gene B chưa biết chức năng thì có thể kết luận là A và B có cùng chức năng. Trong nhánh cấu trúc của tin sinh học, tính tương đồng được dùng để xác định những hợp phần quan trọng trong cấu trúc của protein cũng như tương tác của nó với các protein khác. Với kỹ thuật mô [phỏng tính tương đồng](/w/index.php?title=Ph%E1%BB%8Fng_t%C3%ADnh_t%C6%B0%C6%A1ng_%C4%91%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1) ( *homology modelling*), thông tin này được dùng để dự đoán cấu trúc của một protein khi đã biết cấu trúc của một protein khác tương đồng với nó. Hiện tại đây là cách dự đoán cấu trúc protein đáng tin cậy nhất.
Một ví dụ là hemoglobin ở người và hemoglobin của các cây họ đậu (
*leghemoglobin*) khá tương đồng với nhau. Cả hai đều có vai trò vận chuyển ôxy. Mặc dù trình tự axit amin hoàn toàn khác nhau, cấu trúc của chúng trên thực tế lại đồng nhất cho thấy rằng chúng hầu như có cùng một chức năng.
Các kỹ thuật dự đoán cấu trúc protein khác là protein threading và
*de novo* (from scratch) physics-based modeling. *Xem thêm: motif cấu trúc*
### Các hệ thống sinh học kiểu mẫu[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=13)] *Bài chính: sinh học hệ thống*
Sinh học hệ thống bao gồm việc sử dụng khả năng
[mô phỏng bằng máy tính](/w/index.php?title=M%C3%B4_ph%E1%BB%8Fng_b%E1%BA%B1ng_m%C3%A1y_t%C3%ADnh&action=edit&redlink=1) (computer simulation) các hệ cơ quan tế bào [cellular](/w/index.php?title=Cell_(biology)&action=edit&redlink=1) (như mạng các metabolites và [enzyme](/wiki/Enzym), chúng bao gồm các [metabolism](/w/index.php?title=Metabolism&action=edit&redlink=1), [signal transduction](/w/index.php?title=Signal_transduction&action=edit&redlink=1) pathways và [gene regulatory networks](/w/index.php?title=Gene_regulatory_network&action=edit&redlink=1)) để có thể phân tích và hiển thị hoá (visualize) việc kết nối phức tạp của các quá trình tế bào này. [Sự sống nhân tạo](/wiki/S%E1%BB%B1_s%E1%BB%91ng_nh%C3%A2n_t%E1%BA%A1o) (Artificial life) hay tiến hoá ảo nỗ lực nhằm tìm hiểu quá trình tiến hoá thông qua việc mô phỏng bằng máy tính các dạng sự sống (nhân tạo) đơn giản.
### Phân tích hình ảnh mức độ cao[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=14)]
Các kĩ thuật tính toán cũng được dùng để tăng tốc độ hoặc giúp tự động hoàn toàn quá trình xử lí, định lượng và phân tích một lượng lớn các
[hình ảnh sinh học](/w/index.php?title=H%C3%ACnh_%E1%BA%A3nh_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) có chứa-thông-tin-cao. Các hệ thống xử lí ảnh hiện đại tăng cường khả năng quan sát để giúp cho việc tính toán từ một tập lớn và phức tạp các hình ảnh, bằng cách cải tiến [độ chính xác](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99_ch%C3%ADnh_x%C3%A1c&action=edit&redlink=1), [tính khách quan](/w/index.php?title=T%C3%ADnh_kh%C3%A1ch_quan&action=edit&redlink=1), hay tốc độ. Một hệ thống phân tích được phát triển hoàn thiện có thể hoàn toàn thay thế người quan sát. Trong khi những hệ thống này không chỉ duy nhất phục vụ cho các ảnh liên quan đến sinh học, ứng dụng của chúng đối với các vấn đề sinh học vẫn tiếp tục tìm các giải pháp và là một thách thức, nhằm đưa nhiều ứng dụng xử lí ảnh về cùng thuộc lĩnh vực tin sinh học. Những hệ thống này đang dần trở thành quan trọng đối với cả [chẩn đoán](/wiki/Ch%E1%BA%A9n_%C4%91o%C3%A1n) và nghiên cứu. Một vài ví dụ là:
- Định lượng với tốc độ cao, độ tin cậy cao và xác định vị trí các tế-bào-con (
[hiển thị hình ảnh giàu nội dung](/w/index.php?title=Hi%E1%BB%83n_th%E1%BB%8B_h%C3%ACnh_%E1%BA%A3nh_gi%C3%A0u_n%E1%BB%99i_dung&action=edit&redlink=1)( *high-content screening*), [cytohistopathology](/w/index.php?title=Cytohistopathology&action=edit&redlink=1)) [Động học hình thái](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99ng_h%E1%BB%8Dc_h%C3%ACnh_th%C3%A1i&action=edit&redlink=1)( *Morphometrics*) được dùng để phân tích các hình ảnh về quá trình phát triển của [phôi](/wiki/Ph%C3%B4i)nhằm theo dõi và dự đoán [số phận](/w/index.php?title=S%E1%BB%91_ph%E1%BA%ADn_t%E1%BA%BF_b%C3%A0o&action=edit&redlink=1)của từng cụm tế bào ( *cell cluster*) trong suốt [quá trình phát sinh hình thái](/w/index.php?title=Qu%C3%A1_tr%C3%ACnh_ph%C3%A1t_sinh_h%C3%ACnh_th%C3%A1i&action=edit&redlink=1)( *morphogenesis*).
- Phân tích và hiển thị hình ảnh các hình ảnh lâm sàng
- Xác định các mẫu dòng khí trong phổi của mỗi sinh vật sống tại thời gian thực
- Định lượng mức độ lưu giữ trong các hình ảnh thời gian thực từ sự phát triển và hồi phục trong suốt thời gian tổn thương động mạch (
*arterial injury*)
- Đưa ra các quan sát về sự xử sự từ các đoạn phim được thu lại của các động vật thí nghiệm
- Đo đạc bằng tia hồng ngoại để xác định các hoạt động trao đổi chất
## Công cụ phần mềm[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=15)]
Một trong các công cụ dùng trong sinh học tính toán (
*computational biology*) nổi tiếng nhất là [BLAST](/wiki/BLAST), một giải thuật để tìm kiếm những [trình tự](/w/index.php?title=Tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1) [nucleic acid](/wiki/Axit_nucleic) hoặc [protein](/wiki/Protein) tương đồng lưu trữ trên các [cơ sở dữ liệu](/wiki/C%C6%A1_s%E1%BB%9F_d%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u). Ba nguồn cơ sở dữ liệu công cộng lớn nhất về trình tự [DNA](/wiki/ADN) và protein (thường được gọi là [ngân hàng gene](/w/index.php?title=Ng%C3%A2n_h%C3%A0ng_c%C6%A1_s%E1%BB%9F_d%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_gene&action=edit&redlink=1) (ngân hàng cơ sở dữ liệu gene) là [NCBI](/w/index.php?title=NCBI&action=edit&redlink=1), [EMBL](/w/index.php?title=EMBL&action=edit&redlink=1) và [DDBJ](/w/index.php?title=DDBJ&action=edit&redlink=1).
Các
[ngôn ngữ lập trình](/wiki/Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_l%E1%BA%ADp_tr%C3%ACnh) của [máy tính](/wiki/M%C3%A1y_t%C3%ADnh) như [Perl](/wiki/Perl) và [Python](/wiki/Python) thường được dùng để giao tiếp ( *interface*) và ly trích ( *) dữ liệu từ các parse* [ngân hàng cơ sở dữ liệu sinh học](/w/index.php?title=Ng%C3%A2n_h%C3%A0ng_c%C6%A1_s%E1%BB%9F_d%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1)( *biological database*) thông qua những [chương trình tin sinh học](/w/index.php?title=Ch%C6%B0%C6%A1ng_tr%C3%ACnh_tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1)( *bioinformatics program*). Cộng đồng những [lập trình viên](/wiki/L%E1%BA%ADp_tr%C3%ACnh_vi%C3%AAn)tin sinh học đã triển khai nhiều dự án [phần mềm mã nguồn mở](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m_ngu%E1%BB%93n_m%E1%BB%9F)( *free/open source*) như [EMBOSS](/w/index.php?title=EMBOSS&action=edit&redlink=1), [Bioconductor](/w/index.php?title=Bioconductor&action=edit&redlink=1), [BioPerl](/w/index.php?title=BioPerl&action=edit&redlink=1), [BioPython](/w/index.php?title=BioPython&action=edit&redlink=1), [BioRuby](/wiki/BioRuby)và [BioJava](/w/index.php?title=BioJava&action=edit&redlink=1). Điều này giúp cho việc chia sẻ, phát triển và phổ biến các [công cụ lập trình](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5_l%E1%BA%ADp_tr%C3%ACnh&action=edit&redlink=1)và [tài nguyên lập trình](/w/index.php?title=T%C3%A0i_nguy%C3%AAn_l%E1%BA%ADp_tr%C3%ACnh&action=edit&redlink=1)( *programming objects*) giữa các nhà tin sinh học.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=16)] [Biologically-inspired computing](/w/index.php?title=Biologically-inspired_computing&action=edit&redlink=1) [Morphometrics](/w/index.php?title=Morphometrics&action=edit&redlink=1) [Metabolic network](/w/index.php?title=Metabolic_network&action=edit&redlink=1) [Important publications in bioinformatics](/w/index.php?title=List_of_publications_in_biology&action=edit&redlink=1)
### Môn học liên quan[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=17)] [Toán ứng dụng](/wiki/To%C3%A1n_h%E1%BB%8Dc_%E1%BB%A9ng_d%E1%BB%A5ng) [Sinh học](/wiki/Sinh_h%E1%BB%8Dc) [Khoa học máy tính](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc_m%C3%A1y_t%C3%ADnh) [Tin học](/wiki/Tin_h%E1%BB%8Dc) [Toán sinh học](/wiki/To%C3%A1n_sinh_h%E1%BB%8Dc)(biomathematics) [Sinh học lý thuyết](/w/index.php?title=Sinh_h%E1%BB%8Dc_l%C3%BD_thuy%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1) [Lý sinh học](/wiki/L%C3%BD_sinh_h%E1%BB%8Dc)
## Hình ảnh[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=18)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=19) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=19)]
- R. Durbin, S. Eddy, A. Krogh and G. Mitchison,
*Biological sequence analysis*. Cambridge University Press, 1998. [ISBN 0-521-62971-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0521629713)
- Kohane, et al.
*Microarrays for an Integrative Genomics.*The MIT Press, 2002. [ISBN 0-262-11271-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/026211271X)
- Mount, David W. "Bioinformatics: Sequence and Genome Analysis" Spring Harbor Press, May 2002.
[ISBN 0-87969-608-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0879696087)
- JM. Claverie, C. Notredame,
*Bioinformatics for Dummies*. Wiley, 2003. [ISBN 0-7645-1696-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0764516965)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=20) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=20)] [Human Genome Project and Bioinformatics](http://www.ornl.gov/TechResources/Human_Genome/research/informatics.html) [Bioinformatics journal](http://bioinformatics.oupjournals.org/) [BMC Bioinformatics journal](http://www.biomedcentral.com/bmcbioinformatics) [Genome Canada: Canadian Bioinformatics Help Desk](http://gchelpdesk.ualberta.ca/servers/servers.php) [The OpenScience Project](http://openscience.org/index.php?section=214) [Biohealthmatics.com](http://www.biohealthmatics.com/) [Bioinformatics News](http://www.bioinfo-online.net/) [Books and articles on Bioinformatics from O'Reilly](http://bio.oreilly.com/)
### Dự án phần mềm[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=21) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=21)] [BIOMAP Project](http://biomap.org/)– Creating a Unified Global Map of various Macromolecular Biological Structures [Proteome Ontology Project](http://proteomeontology.org/)– an effort to build a protein ontology specification, part of the BIOMAP Project [Bioinformatics.org](http://bioinformatics.org/)– cổng giao tiếp và nơi lưu trữ các phần mềm tin sinh học mã nguồn mở [Bioconductor](http://www.bioconductor.org/) [BioJava](http://www.biojava.org/) [BioPerl](http://www.bioperl.org/) [BioPython](http://www.biopython.org/) [BioRuby](http://www.bioruby.org/) [EMBOSS](http://emboss.sourceforge.net/) [EnsEMBL](http://www.ensembl.org/) [The Generic Model Organism Database Project (GMOD)](http://www.gmod.org/)
### Tổ chức[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=22) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=22)] [European Bioinformatics Institute](http://www.ebi.ac.uk/) [National Center for Biotechnology Information](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/) [European Molecular Biology Laboratory](http://www.embl.org/) [Open Bioinformatics Foundation](http://www.open-bio.org/)– umbrella non-profit organization focused on supporting open source programming in bioinformatics [The International Society for Computational Biology](http://www.iscb.org/)
### Thư mục[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=23) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=23)]
- Danh sách các khóa học
- Các tạp chí quan trọng
- Một số site quan trọng
[Tin tức Tin sinh học](http://www.bionews.in/) [Tin tức Tin sinh học trực tuyến](http://www.bioinfo-online.net/) [Các sách và bài viết về Tin sinh học từ O'Reilly](http://bio.oreilly.com/) [Genome Canada: Trung tâm hỗ trợ về Tin sinh học Canada](http://gchelpdesk.ualberta.ca/servers/servers.php) [Dự án Genome người và Tin sinh học](http://www.ornl.gov/TechResources/Human_Genome/research/informatics.html) [Wikiomics.org](http://wikiomics.org): bioinformatics wiki cho người dùng và các nhà phát triển Tin sinh học trên toàn thế giới. Tập trung vào các câu hỏi thực tiễn và hướng đến các ấn phẩm học thuật và các nguồn phần mềm (khai trương vào tháng 11 năm 2005).
-
## Sách tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&veaction=edit&vesection=24) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tin_sinh_h%E1%BB%8Dc&action=edit§ion=24)]
- Baxevanis, A.D. and Ouellette, B.F.F., eds.,
*Bioinformatics: A Practical Guide to the Analysis of Genes and Proteins*, third edition. Wiley, 2005. [ISBN 0-471-47878-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0471478784)
- Claverie, J.M. and C.
[Notredame](/w/index.php?title=Notredame&action=edit&redlink=1), *Bioinformatics for Dummies*. Wiley, 2003. [ISBN 0-7645-1696-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0764516965)
- Durbin, R., S. Eddy, A. Krogh and G. Mitchison,
*Biological sequence analysis*. Cambridge University Press, 1998. [ISBN 0-521-62971-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0521629713)
- Kohane, et al.
*Microarrays for an Integrative Genomics.*The MIT Press, 2002. [ISBN 0-262-11271-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/026211271X)
- Michael S. Waterman,
*Introduction to Computational Biology: Sequences, Maps and Genomes*. CRC Press, 1995. [ISBN 0-412-99391-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0412993910)
- Mount, David W.
*Bioinformatics: Sequence and Genome Analysis*Spring Harbor Press, May 2002. [ISBN 0-87969-608-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0879696087)
|
|
|
|
|
|
các khái niệm
|Khác
|
|
|
Chú ý: khoa học máy tính còn có thể được chia thành nhiều chủ đề hay nhiều lĩnh vực khác dựa theo
|
|

X-Cache: cp1067 hit (1), cp1053 frontend miss (0)