markdown:
**Tiêu chuẩn GlobalGAP** __PHẦN 1: GIỚI THIỆU VỀ GLOBAL GAP (GAP – GOOD AGRICULTURAL PRACTICES)__ ** 1. GLOBAL GAP là gì?**
- Là một tiêu chuẩn tự nguyện để chứng nhận trên toàn cầu trong lãnh vực Nông nghiệp.
- Tổ chức phi lợi nhuận FoodPLUS là đại diện pháp nhân cho ban hành chính GLOBALGAP.
- GLOBALGAP cung cấp tiêu chuẩn và khuôn khổ cho chứng nhận bên thứ ba.
- GLOBALGAP là tiêu chuẩn đảm bảo cho trang trại tổng hợp.
- GLOBALGAP là công cụ giữa các doanh nghiệp, không trực tiếp tới người tiêu dùng.
- Sử dụng thương hiệu và logo của GLOBALGAP theo qui định.
**2. Quyền lợi của nhà sản xuất:**
- Tổ chức chứng nhận và nhà sản xuất thỏa thuận với nhau việc đăng ký và chứng nhận (trong vòng 14 ngày).
- Hợp đồng dịch vụ giữa tổ chức chứng nhận và nhà sản xuất trong thời gian 3 năm.
- Những khiếu nại hoặc phàn nàn đối với tổ chức chứng nhận thông qua trang website
[www.globalgap.org](http://www.globalgap.org/)
- Nhà sản xuất có thể áp dụng nhiều cách thức chứng nhận khác nhau ( theo phương thức 1, 2, 3, 4)
- Nhà sản xuất có thể có thể chuyển từ tổ chức chứng nhận này sang tổ chức chứng nhận khác, hoặc yêu cầu hủy bỏ hợp đồng.
- Nhà sản xuất cùng một lúc có thể chứng nhận các sản phẩm khác nhau bởi các tổ chức chứng nhận khác nhau.
- Bảo mật: GLOBALGAP (EUREPGAP) và tổ chức chứng nhận được GLOBALGAP (EUREPGAP) phê duyệt bảo mật tất cả các thông tin liên quan đến nhà sản xuất như chi tiết về sản phẩm quá trình, báo cáo đánh giá, tài liệu có liên quan (trừ trường hợp có yêu cầu pháp luật). Không thông tin nào được tiết lộ trừ khi có thỏa thuận bằng văn bản với nhà sản xuất.
**3. Nghĩa vụ của nhà sản xuất:**
- Nhà sản xuất đước chứng nhận theo phương thức 1 và 2 có trách nhiệm tuân thủ theo các Tiêu chí tuân thủ và Qui tắc chung.
- Nhà sản xuất phải đăng ký với một tổ chức chứng nhận trước khi đánh giá.
- Nhà sản xuất đang trong tình trạng khắc phục thì không được chuyển đổi tổ chức chứng nhận.
- Nhà sản xuất muốn thay đổi tổ chức chứng nhận phải thông báo mã số khách hàng GLOBALGAP cho tổ chức chứng nhận mới.
- Nhà sản xuất được đăng ký có trách nhiệm cung cấp thông tin cập nhật về cho tổ chức chứng nhận.
- Nhà sản xuất phải cam kết tuân thủ các yêu cầu trong quy định chung, kể cả chi phí.
- Khi đăng ký phải nêu rõ các vị trí và địa điểm cần chứng nhận.
** 4. Đăng ký:**
- Thông tin tổng quát (Tên công ty, người liện hệ, địa điểm,..).
- Thông tin đăng ký nhà sản xuất ( sản phẩm, diện tích sản xuất hàng năm, cây trồng trong hay ngoài nhà kiếng, …).
- Chấp nhận đăng ký ( Ký thỏa thuận chứng nhận, được cấp số đăng ký, trả phí theo quy định).
** 5. Thời gian đánh giá:**
- Chỉ kiểm tra khi nhà sản xuất đăng ký xong.
- Kiểm tra lần đầu hồ sơ sản xuất phải có 3 tháng trước vụ thu hoạch (sau khi đăng ký) hay trước khi đăng ký.
- Kiểm tra lần đầu vào vụ thu hoạch là tốt nhất, nếu kiểm tra trước hoặc sau thu hoạch thì phải có cuộc thăm viếng vào kỳ thu hoạch (có thể không báo trước).
- Kiểm tra kế tiếp: trong vòng 6 tháng trước và 3 tháng sau khi chứng nhận hết hạn (phải có sự gia hạn của Tổ chứng chứng nhận).
** 6. Mức tuân thủ:**
- 100% các điểm chính yếu yêu cầu phải đạt.
- 95% các điểm thứ yếu yêu câu phải đạt.
- Khuyến cáo: không bắt buộc.
**7. Giá trị chứng nhận:**
- Chứng nhận có giá trị trong vòng 12 tháng.
** 8. Chọn cách thức chứng nhận:**
- Cách thức 1: Một chủ có một hay nhiều nông trại.
- Cách thức 2: Nhóm các nhà sản xuất kết hợp.
** 9. Những tiêu chuẩn chủ yếu:**
- Tiêu chuẩn về kỹ thuật sản xuất.
- Tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm.
- Tiêu chuẩn về môi trường làm việc cho người lao động.
- Truy nguyên nguồn gốc.
__PHẦN 2: TIÊU CHUẨN GLOBAL GAP__ **- Các nông trại:** **1. Hồ sơ lưu trữ và đánh giá nội bộ/ thanh tra nội bộ.** **2. Lịch sử và quản lý vùng đất.**
2.1 Lịch sử vùng đất.
2.2 Quản lý vùng đất.
**3. Sức khỏe công nhân, an toàn và phúc lợi xã hội.**
3.1 Đánh giá nguy cơ.
3.2 Huấn luyện.
3.3 Các mối nguy hiểm và sơ cứu thương.
3.4 Quần áo/ thiết bị bảo hộ.
3.5 Phúc lợi xã hội của người lao động.
3.6 Hợp đồng phụ.
**4. Quản lý chất thải và ô nhiễm, tái sản xuất và tái sử dụng.**
4.1 Xác định chất thải và những chất gây ô nhiễm.
4.2 Kế hoạch xử lý chất thải và ngăn ô nhiễm môi trường.
**5. Vấn đề về môi trường và sự bảo tồn.**
5.1 Ảnh hưởng của sản xuất nông nghiệp đến môi trường và sự đa dạng sinh học.
5.2 Khu vực không sản xuất (bảo tồn).
5.3 Hiệu quả năng lượng.
**6. Khiếu nại.** **7. Truy nguyên nguồn gốc.** *- Nông trại trồng trọt:* **1. Truy nguyên.** **2. Vật liệu nhân giống.**
2.1 Chất lượng và tình trạng vật liệu nhân giống.
2.2 Tính kháng sâu bệnh.
2.3 Xử lý hóa chất và phân bón.
2.4 Gieo hạt / trồng cây.
2.5 Cây trồng biến đổi gien.
**3. Lịch sử vùng đất và quản lý vùng đất.**
3.1 Luân canh.
**4. Quản lý đất canh tác.**
4.1 Bản đồ đất.
4.2 Canh tác.
4.3 Xói mòn đất.
**5. Sử dụng phân bón.**
5.1 Các yêu cầu về dinh dưỡng.
5.2 Khuyến cáo về số lượng và loại phân bón.
5.3 Hồ sơ sử dụng phân bón.
5.4 Dùng máy móc.
5.5 Lưu giữ phân bón.
5.6 Phân hữu cơ.
5.7 Phân vô cơ.
**6. Tưới tiêu / bón phân qua hệ thống tưới tiêu.**
6.1 Dự đoán nhu cầu tưới nước.
6.2 Phương pháp tưới / bón phân.
6.3 Chất lượng nước tưới.
6.4 Nguồn cung cấp nước tưới tiêu / phân bón theo tưới tiêu.
**7. Quản lý dịch hại tổng hợp (IPM).** **8. Sản phẩm bảo vệ thực vật.**
8.1 Lựa chọn sản phẩm bảo vệ thực vật.
8.2 Ghi chép các lần xử lý.
8.3 Thời gian cách ly trước khi thu hoạch (không áp dụng cho hoa và phụ liệu trang trí ).
8.4 Thiết bị xử lý.
8.5 Thải bỏ những nông dược dư sau khi phun thuốc.
8.6 Phân tích dư lượng các sản phẩm bảo vệ thực vật.
8.7 Tồn trữ các sản phẩm bảo vệ thực vật.
8.8 Vận hành các sản phẩm bảo vệ thực vật.
8.9 Bao sản phẩm bảo vệ thực vật đã sử dụng hết.
8.10 Các sản phẩm bảo vệ thực vật hết hạn sử dụng.
*- Cây ăn trái và rau quả:* **1. Vật liệu nhân giống.**
1.1 Lựa chọn giống cây trồng và gốc ghép.
**2. Quản lý đất và các chất nền.**
2.1 Khử trùng đất.
2.2 Chất nền.
**3. Tưới tiêu và bón phân qua hệ thống tưới.**
3.1 Chất lượng nước tưới.
**4. Thu hoạch.**
4.1 Tổng quan.
4.2 Đóng gói sản phẩm tại nơi thu hoạch.
**5. Xử lý sản phẩm sau thu hoạch.**
5.1 Nguyên tắc vệ sinh.
5.2 Vệ sinh cá nhân.
5.3 Điều kiện vệ sinh.
5.4 Khu vực đóng gói và kho.
5.5 Kiểm soát chất lượng.
5.6 Kiểm soát bộ gậm nhắm và chim.
5.7 Rửa sau thu hoạch.
5.8 Xử lý sau thu hoạch.
*- Trà:* **1. Vật liệu nhân giống.**
1.1 Chọn giống.
**2. Quản lý nông trại và lịch sử nông trại.**
2.1 Lịch sử nông trại.
**3. Quản lý đất và các giá thể.**
3.1 Đất và khử trùng đất.
3.2 Giá thể.
**4. Sử dụng phân bón.**
4.1 Khuyến cáo số lượng và chủng loại.
4.2 Phân hữu cơ.
4.3 Hồ sơ bón phân.
4.4 Tồn trữ phân bón.
**5. Tưới tiêu / Bón phân qua hệ thống tưới tiêu.**
5.1 Phương pháp tưới.
**6. Sản phẩm bảo vệ thực vật.**
6.1 Các yếu tố cơ bản.
6.2 Chọn thuốc bảo vệ thực vật.
6.3 Hồ sơ áp dụng.
6.4 Vận chuyển thuốc bảo vệ thực vật.
**7. Thu hoạch.**
7.1 Vệ sinh.
7.2 Thủ tục thu hoạch.
7.3 Tồn trữ và vận chuyển trà tươi.
7.4 Đo lường lượng trà thu hoạch.
**8. Bộ phận chế biến.**
8.1 Tổng quát.
8.2 Các nguyên tắc vệ sinh.
8.3 Vệ sinh cá nhân.
8.4 Phương tiện vệ sinh.
8.5 Khu vực tồn trữ và chế biến.
8.6 Chế biến trà.
8.7 Nước chế biến.
8.8 Kiểm soát chất lượng.
8.9 Kiểm soát chim,chuột.
**9. Sức khỏe, an toàn và phúc lợi của công nhân.**
9.1 Thiết bị/quần áo bảo hộ, hộp thuốc cấp cứu.
9.2 Phúc lợi của công nhân.
**10. Tái sử dụng.**
10.1 Tái sử dụng phụ phẩm trà.
10.2 Kế hoạch xử lý rác.
**11. Môi trường và bảo tồn.**
11.1 Tác động của việc trồng trọt đối với môi trường.
11.2 Sử dụng năng lượng.
**12. Biểu mẫu khiếu nại**. *- Hoa và cây cảnh:* **1. Nguyên vật liệu nhân giống.**
1.1 Sự lựa chọn giống cây trồng hoặc gốc ghép.
1.2 Tính kháng sâu và bệnh hại.
**2. Quản lý đất và chất nền.**
2.1 Khử trùng đất.
2.2 Chất nền.
**3. Sử dụng phân bón.**
3.1 Yêu cầu dinh dưỡng.
3.2 Kho phân bón.
**4. Thu hoạch.**
4.1 Vệ sinh.
**5. Xử lý sau thu hoạch.**
5.1 Chất lượng nước.
5.2 Xử lý sau thu hoạch.
**6. Sản phẩm bảo vệ thực vật.**
6.1 Lựa chọn sản phẩm bảo vệ thực vật.
__PHẦN 3: LỢI ÍCH CỦA VIỆC ÁP DỤNG VÀ CHỨNG NHẬN GLOBAL GAP:__ **1. Lợi ích:** **- Về mặt đối ngoại:** **- Về mặt đối nội:** **2. Khó khăn:**
- Việc thực hiện sản xuất theo GAP không khó vì những công việc này đã và đang thực hiện. Cái khó làm thế nào để người nông dân ý thức được sản xuất an toàn cho người và môi trường.
- Người thực sự thực hiện trên đồng lại không phải là người quyết định sự thay đổi mà do chủ họ quyết định.
- Thối quen rửa bình phun, dụng cụ pha chế thuốc bảo vệ thực vật tại các ao hồ, sông suối gây ô nhiễm nguồn nước và làm ngộ độc các động vật thủy sinh cũng là nguy cơ gây ô nhiễm môi trường.
- Lạm dụng quá nhiều thuốc bảo vệ thực vật trong việc phòng trừ sâu bệnh hại.
- Chưa được tập huấn sử dụng an toàn thuốc bảo vệ thực vật.
- Không chú ý đến thời gian cách ly.
- Sử dụng thuốc có độ độc cao.
- Không có hoặc không sử dụng bảo hộ lao động.
- Chưa có nơi tồn trữ phân bón, hóa chất, bảo hộ lao động hợp lý.
- Chưa chú ý đến việc vệ sinh khi thu hoạch và xử lý sau thu hoạch.
- Việc xử lý chất thải chưa tốt.
**3. Chi phí và thời gian cho việc áp dụng GLOBALGAP.**
- Chi phí thực hiện GLOBALGAP phụ thuộc vào hiện trạng phần cứng nông trại và xưởng chế biến của Quý Công ty. Một khi phần cứng nông trại, nhà xưởng và trang thiết bị đáp ứng được các tiêu chuẩn vệ sinh và an toàn thì khi tiến hành áp dụng theo hệ thống sẽ không tốn kém nhiều.
- Về nguồn nhân lực, mỗi nhà sản xuất cần có:
- Một nhân sự được đào tạo về quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) đối với các trang trại trồng trọt.
- Một nhân sự được đào tạo về sơ cấp cứu.
- Việc thực hiện xây dựng hệ thống GLOBALGAP sẽ chiếm thời gian từ 8 đến 12 tháng tuỳ theo quy mô của từng doanh nghiệp.
__PHẦN 4: CHƯƠNG TRÌNH TƯ VẤ N XÂY DỰNG VÀ ÁP DỤNG GLOBAL GAP__ **1. Khảo sát phần cứng**
- Trước khi bắt đầu chương trình tư vấn xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý theo GLOBALGAP, Công ty TNHH Tư Vấn Quản Lý Lương sẽ xem xét quy mô và phạm vi tư vấn tại Quý Công ty.
- Chương trình khảo sát và đánh giá tình hình thực tế trang trại, khuyến cáo phần cứng sẽ được tiến hành trong vòng 1 ngày công và được thực hiện tại trang trại của Quý Công ty.
- Chương trình khảo sát công ty sẽ được thực hiện miễn phí.
**2. Các lớp đào tạo**
- Đào tạo lớp nhận thức cơ bản về GLOBALGAP.
- Đào tạo lớp đánh giá chất lượng nội bộ.
Sau các khóa đào tạo, các học viên sẽ có khả năng xây dựng và quản lý hệ thống tài liệu-hồ sơ, xây dựng hệ thống văn bản, áp dụng hệ thống quản lý và trở thành các chuyên viên đánh giá nội bộ.
Sau mỗi lớp học, chúng tôi sẽ tổ chức các buổi kiểm tra
**3. Chương trình tư vấn**
Chương trình tư vấn sẽ gồm nhiều bước, được thực hiện nhằm xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn GLAOBALGAP mô hình của Quý Công ty bao gồm:
*Chương trình Tư Vấn Xây Dựng và Áp Dụng Hệ Thống Quản Lý Chất Lượng theo tiêu chuẩn GLOBAL GAP sẽ được thực hiện bởi các chuyên viên có nhiều kinh nghiệm và được các tổ chức quốc tế chứng nhận.*
__PHẦN 5: CÁC DỊCH VỤ HỖ TRỢ LIÊN QUAN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO & TƯ VẤN__
- Đăng ký tổ chức đánh giá chứng nhận.
- Hướng dẫn thực hiện các hành động khắc phục, phòng ngừa sau đánh giá chính thức.
- Giảm giá tái đào tạo/tái cấu trúc Hệ Thống Quản Lý cho các khách hàng đã ký hợp đồng với Công ty TNHH Tư Vấn Quản Lý Lương.
- Giới thiệu những đối tác tiềm năng trong danh sách khách hàng của Công ty TNHH Tư Vấn Quản Lý Lương.
- Đảm bảo phương thức dịch vụ tư vấn - đào tạo và phương thức thanh toán linh hoạt, thuận lợi và dựa trên kế hoạch thuận tiện nhất cho Quý Công ty.
Công ty TNHH Tư vấn Quản lý Lương
VP: 64 Trương Định, Phường 7, Quận 3, Thành phố Hồ Chí Minh
Email:
[luongcompany@gmail.com](mailto:luongcompany@gmail.com) Điện thoại:84-28-39.322.883 Fax:84-28-39.322.391
Copyright 2008 - 2018 © Luongltd.com . All rights reserved

Server: Apache/2.4.16 (Unix) OpenSSL/1.0.1e-fips Phusion_Passenger/5.1.11 mod_bwlimited/1.4


markdown:
|
|![]()
|
|
Various Artists
|
|![]()
|
|
Various Artists
|
|![]()
|
|
Vanh Leg
|
|![]()
|
|
Various Artists
|
|![]()
|
|
Various Artists
|
|![]()
|
|
Khánh Tân
|
|![]()
|
|
Various Artists
|
|![]()
|
|
Đỗ Duy Nam
|
|![]()
|
|
Nhóm nhảy St. 319
|
|![]()
|
|
Various Artists

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html


markdown:
Theo PGS Nha, sau hơn 3 năm thành lập, Đơn vị Hỗ trợ sinh sản (thuộc khoa Phụ sản) đã giúp 200 gia đình hiếm muộn có con. Hiện hàng tháng, Đơn vị cũng nhận được hàng chục hồ sơ xin hỗ trợ sinh sản. Có nhiều người mẹ sau hàng chục năm sống trong nỗi buồn không để có con, đến tuổi 45-46 lại được làm mẹ.
Bế đứa con nhỏ trên tay, chị Nguyễn Bích Thuỷ (35 tuổi Hoàng Mai, Hà Nội) không tin được vào niềm vui mà mình đã chờ đợi suốt 11 năm ròng. Nhiều năm chị sống trong buồn khổ, chạy chữa khắp nơi nhưng không có kết quả. Đến khi hai vợ chồng đã tuyệt vọng thì hạnh phúc lại mỉm cười. Với sự trợ giúp của các bà đỡ Đơn vị Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Bạch Mai, ngày 23.3 vừa qua, con trai chị Thủy đã chào đời khoẻ mạnh. Hoặc như chị Yến (Hà Nội) là một người khuyết tật, lập gia đình muộn nhưng hai vợ chồng vẫn khát khao có đứa con. Đến tuổi 46, nhờ được hỗ trợ sinh sản, chị cũng đã được làm mẹ.
Chị Nguyễn Bích Thuỷ mừng rơi nước mắt đón chào đứa con sau 11 năm chờ đợi. Ảnh BSCC
Theo PGS Nha, hiện nay, tình trạng vô sinh ngày càng gia tăng nên nhu cầu hỗ trợ sinh sản càng cao. Theo một nghiên cứu gần đây nhất, hiện tình trạng vô sinh chiếm 7,7% các cặp vợ chồng và ngày càng gia tăng. Nguyên nhân là do tình trạng lập gia đình ngày càng muộn, có con muộn nên khi các bạn trẻ “nhớ ra” cần phải sinh con thì hệ thống sinh sản đã có hỏng hóc. Ngoài ra, tình trạng tình dục không an toàn, dẫn đến mang thai ngoài ý muốn, phá thai, viêm nhiễm đường sinh dục khiến cho “con giống” của đàn ông ngày càng yếu, còn trứng hoặc ống dẫn trứng, tử cung của phụ nữ bị ảnh hưởng.
“Xã hội hiện đại khiến môi trường sống và làm việc ô nhiễm, thức ăn không đảm bảo vệ sinh, đàn ông uống bia rượu nhiều, công việc quá bận rộn, căng thẳng cũng khiến cho chất lượng tình dục sa sút, tình trạng vô sinh gia tăng” - PGS Nha nhận định.
PGS Nha cho biết, các cặp vợ chồng không nên có con quá muộn, trong cuộc sống cũng chú ý tránh stress, căng thẳng, tránh để viêm nhiễm đường sinh dục mới hạn chế được tình trạng hiếm muộn. Khi quan hệ tình dục đều mà trên 6 tháng - 1 năm không có con thì nên đi khám sớm để được điều trị kịp thời. Theo PGS Nha, càng khám sớm, tuổi càng trẻ thì khả năng hỗ trợ sinh sản thành công càng cao.

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

X-Cache: QuickCache vv2.1.1rc1 - file

Cache-Control: public

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html; charset=Utf-8


markdown:
Bạn khó lòng mà không cười khi theo dõi clip hết sức đáng yêu này.
iOne
Tưởng vậy mà không phải vậy. Thế mới bực mình!
Vnexpress
Nam MC kêu trời, trong khi khán giả thì không nhịn được cười với bức tranh được vẽ trong 1 phút.
Đất Việt
Màn troll khiến anh em nào cũng nhiệt tình nhưng có người thì nổi khùng lên (nguồn facebook).
Ông muốn con gái nhà người ta sống sao hả ông Châu Tinh Trì?
Hai anh bạn thân ở chung phòng trọ ngồi uống nước rồi nói chuyện với nhau, một anh nói:
Tiin
Nhìn loạt ảnh của một ‘nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp’, mọi người ai cũng phải rùng mình rồi sau đó bò lăn ra cười.
Chuyện đó đâu ai ngờ, thực hành tiếng Anh vào cuộc sống, bữa cơm sinh viên dù chưa hết tháng...là những bức ảnh hài hước nhất Facebook ngày hôm nay.
Hội những kẻ có thù với 'con nhà người ta'; cái khó ló cái khôn... là những hình ảnh được chia sẻ nhiều trên Facebook.
Thật sự không thể tưởng tượng rằng hội chị em lại lầy lội đến thế.
'Cực quang chi luyến' đang là bộ phim bị 'ném đá' nhiều nhất vì nội dung quá khiên cưỡng và hơi lố.
Rảnh rỗi sinh nông nổi, chành trai tự photoshop mình vào các bức ảnh làm kẻ chuyên phá đám.
Chú với chả cháu, có mà chú cháu cây khế thì có.
Chỉ bằng cách dạo nhạc và hát duy nhất một ca khúc mà cô gái đã khiến cả trường quay cười ngả nghiêng.
Một anh chàng nghi ngờ vợ mình có gian tình với gã hàng xóm nên sau chuyến công tác dài ngày, anh ta dò hỏi con trai:
Thấy con trai được cô bạn thân lì xì 100 nghìn, Tũn cười tươi nói:
VTVNEWS
11 giây trước
Zing
1 phút trước
Soha
1 phút trước
Saostar
2 phút trước
Thời Đại
3 phút trước
Afamily
3 phút trước
Ngôi Sao
4 phút trước
Người Đưa Tin
5 phút trước
Afamily
5 phút trước
Infonet
10 phút trước
Cơ quan chủ quản: Công ty Truyền thông Viettel
GP: 353/GP-TTĐT do Sở TT&TT HN cấp ngày 25/01/2017
Trụ sở: Tầng 4, Tòa nhà The Light, Tố Hữu, Nam Từ Liêm, HN
Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Võ Thanh Hải
Hotline: 0982.11.22.55 - CSKH: 198 (Miễn phí)
Liên hệ QC: 0969.16.17.18 -
Email:
hoptac@viettel.com.vn

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8


markdown:
# Tin tức
**Theo một số thống kê, trẻ châu Á đang có giấc ngủ đêm ngắn và thời gian đi ngủ muộn hơn các em bé châu Âu. Phải chăng đó cũng là nguyên nhân khiến trẻ châu Á có thể trạng thấp bé hơn?**
Giấc ngủ rất quan trọng với trẻ nhỏ vì sẽ giúp các bé
[phát triển chiều cao](http://mamasuanon.com.vn/product/phat-trien-chieu-cao-tri-nao-chong-coi-xuong) tốt hơn. Đặc biệt giấc ngủ đêm giúp trẻ tăng tiết hormone tăng trưởng, có vai trò lớn với trí não và thể trạng của bé. Tuy nhiên các bà mẹ Việt Nam thường rất áp lực để rèn cho con ngủ.
Theo các chuyên gia áp dụng 3 bước sau đây có thể giúp trẻ dễ dàng đi vào giấc ngủ và có giấc ngủ dài:
**Tắm trước khi đi ngủ**
Ngay khi còn là trẻ sơ sinh, bố mẹ nên rèn luyện cho các con thói quen nhận biết nhịp thức ngủ. Tắm cũng là một trong các dấu hiệu. Ví dụ buổi tối, tắm nước ấm để báo hiệu sắp tới giờ ngủ. Nước ấm giúp trẻ thư giãn và dễ đi vào giấc ngủ hơn.
**Massage cho bé**
Massage giúp lưu thông máu, gắn kết tình cảm giữa bé và người chăm sóc. Massage cũng giúp trẻ tăng tuần hoàn, tăng tiêu hóa, hấp thu dinh dưỡng.
**Lời ru, trò chuyện nhẹ nhàng**
Sau khi massage, người lớn có thể trò chuyện nhẹ nhàng thủ thỉ với bé hoặc rát ru. Những trẻ lớn hơn thì cha mẹ có thể đọc sách, kể chuyện…
Chu trình này thường kéo dài khoảng 30 phút, giúp trẻ ngủ sâu hơn, ít thức giấc giữa đêm,
[chống còi xương](http://mamasuanon.com.vn/product/phat-trien-chieu-cao-tri-nao-chong-coi-xuong), mệt mỏi. Đồng thời để đảm bảo tốt sức khỏe, bạn nên cho trẻ đi ngủ từ khoảng 9h tối, và để trẻ tự ngủ.

WARC-Truncated: length

Server: Apache

Cache-Control: no-cache, must-revalidate

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-Language: en

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

X-Generator: Drupal 7 (http://drupal.org)


markdown:
## Xe đẩy Dandy UDH-LSC
- Nhà sản xuất:
[Dandy](http://maydemtien.asia/dandy)
- Dòng sản phẩm: Xe đẩy Dandy Nhật Bản
- Số lượng sản phẩm trong kho: 2
- Chở và vận chuyển hàng hoá.
- Kiểu xe : xe đẩy tay (Gấp được)
- Kích thước sản phẩm : Dài 800 x Rộng 500 x Cao (Tay đẩy) 951mm
- Kích thước cả thùng : 830x540x220mm
- Kích thước mặt sàn : Dài 800 x Rộng 500mm
- Tải trọng : 300kg ( Max )
- Đường kính bánh xe : Ø 125 mm (5”)
- Trọng lượng xe : 22 kg
- Trọng lượng cả thùng : 23 kg

Cache-Control: private, no-cache, no-store, proxy-revalidate, no-transform

Set-Cookie: currency=VND; expires=Sun, 18-Feb-2018 07:23:12 GMT; path=/; domain=maydemtien.asia

X-Powered-By: PleskLin


markdown:
chuyển sang blog mới tại: http://tman75hd.blogspot.com
Hoan nghênh sự góp ý của bạn cho blog! - Nếu bạn không có các tài khoản để nhắn tin/bình luận bạn có thể chọn trong "Nhận xét với tư cách" với tài khoản "Ẩn danh" (Anonymous).- Blog còn có các entry/bài viết khác mà bạn có thể xem qua, chúng được liệt kê tại entry Mục lục.Cám ơn bạn đã đọc blog! Chúc bạn tìm được nhiều bài viết hay và hữu ích cho mình!
## Không có nhận xét nào:
## Đăng nhận xét
Hoan nghênh sự góp ý của bạn cho blog! - Nếu bạn không có các tài khoản để nhắn tin/bình luận bạn có thể chọn trong "Nhận xét với tư cách" với tài khoản "Ẩn danh" (Anonymous).
- Blog còn có các entry/bài viết khác mà bạn có thể xem qua, chúng được liệt kê tại entry Mục lục.
Cám ơn bạn đã đọc blog! Chúc bạn tìm được nhiều bài viết hay và hữu ích cho mình!

Server: GSE

Cache-Control: private, max-age=0

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


markdown:
KIA
Hyundai
TOYOTA
HONDA
FORD
NISSAN
CHEVROLET
MAZDA
Hyundai
Bán xe Hyundai Accent 1.4MT đời 2014, giá chỉ 452 triệu
452,000,000₫
Cần bán Toyota Vios đời 2008, 380 triệu
380,000,000₫
Bán ô tô Chevrolet Aveo LT đời 2017, màu vàng cát, 459 triệu hỗ trợ vay 100%
459,000,000₫
Bán xe BMW 320i GT LCi phiên bản nâng cấp 2017 mới, bán BMW 320i GT LCi 2017 giá rẻ nhất
1,998,000,000₫
Bán Hyundai Santa Fe MLX đời 2006, màu bạc, nhập khẩu Hàn Quốc như mới, 530tr
530,000,000₫
Kia tải 2 tấn 4 màu trắng, giao xe nhanh, Kia Thaco 2 tấn 4, xe tải trọng cao 2400kg
343,000,000₫
Bán Mitsubishi Jolie đời 2004, màu vàng, giá chỉ 235 triệu
235,000,000₫
Xe Mercedes C250 AMG đời 2015, màu đen số tự động
1,590,000,000₫
Bán xe tải Fuso Canter 6.5 - 3.5T đời 2017, màu trắng, có sẵn giao ngay
629,000,000₫
Cần bán Hummer H3 3.6 đời 2008, màu đỏ, nhập khẩu chính hãng
1,900,000,000₫
Suzuki Việt Anh bán xe Sedan Suzuki Ciaz mới 2017 nhập khẩu giá siêu tốt nhiều KM
580,000,000₫
Bán xe Chevrolet Cruze LT 2017, màu đen, giá 589tr
589,000,000₫
Bán xe ô tô Toyota Corolla altis 2.0RS 2014 Mới giá 914 triệu tại Hà Nội - 0902 235 092
914,000,000₫
Bán xe ô tô Toyota Corolla altis 2.0RS 2014 Mới giá 914 triệu tại Cần Thơ - 07103 756 666
914,000,000₫
Bán Nissan Sunny XV đời 2017, màu đen, 538 triệu
538,000,000₫
Bán Ford Fiesta Titanium đời 2012, màu xám
380,000,000₫
Bán Ford Ranger 2.2L XLS MT 4x2 đời 2017, màu trắng, nhập khẩu, 605tr
605,000,000₫
Bán xe Toyota Fortuner 2.4G đời 2017, màu đen, nhập khẩu
981,000,000₫
Bán xe Toyota Camry XLE 2.5 đời 2016, màu đen, nhập khẩu nguyên chiếc
1,896,000,000₫
Bán ô tô Toyota Zace GL đời 2003 xe gia đình, 228tr
228,000,000₫
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Next
Last
Copyright by
Khoa Học Ứng Dụng
Thông tin trên web được sưu tầm trên Internet. Chúng tôi không chịu trách nhiệm về việc bạn sử dụng thông tin trên website.
Liên hệ thông tin Ms Thủy - 0986.178.132 - mxhkhoahoc@gmail.com


markdown:
191 Nguyễn Thiện Thuật, Q.3 - 0862909030
47 Hoa Sứ, P7, Q.Phú Nhuận - 0822421999
Nhận thông báo
Hãy chắc chắn rằng bạn không bỏ lỡ những diễn biến thú vị bằng cách tham gia chương trình bản tin của chúng tôi.

Set-Cookie: currency=VND; expires=Sun, 18-Feb-2018 07:49:05 GMT; Max-Age=2592000; path=/; domain=myphamus.vn


markdown:
Tự tay nấu món bún bò Huế thơm ngon, hấp dẫn này đảm bảo cả nhà sẽ thích mê, cùng tham khảo ngay công thức dưới đây nhé!
Có nhiều cách làm mứt dừa khác nhau mà món nào cũng ngon và hấp dẫn, chị em có thể chọn lựa để làm đãi khách dịp Tết Âm lịch này nhé!
Mứt đậu đỏ ngòn ngọt, thơm, bùi vô cùng hấp dẫn cho những ai thưởng thức, các bà nội trợ hãy lưu ngay công thức này nhé!
Không cần đợi lên men, với cách làm kim chi cải thảo dưới đây thì sau khi làm xong bạn có thể thưởng thức được ngay.
Chuối khô là một trong những món ăn vặt được nhiều người yêu thích, vừa mang vị đậm đà của đường, vị thơm của chuối. Hãy cùng tôi khám phá xem cách làm mứt chuối khô nhé!
Mách các bà nội trợ cách làm mứt chùm ruột siêu chất lượng, siêu ngon, lại an toàn, cùng chúng tôi vào bếp ngay nào!
Ở một số nơi theo lẽ tất nhiên, mâm cơm ngày tết không thể thiếu món giò thủ thơm ngon. Ngay sau đây chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn cách làm giò thủ thơm ngon dai giòn sẽ được
Một món ăn với hương vì và màu sắc khá phù hợp với mâm cơm ngày tết. Hãy bổ sung ngay vào danh sách món ngon ăn tết để mọi người trong gia đình cùng thưởng thức nhé.
Đã bao giờ bạn nghĩ đến việc dùng bánh cupcake để thể hiện một thông điệp chưa? Nếu chưa thì giờ bạn có thể nghĩ đến rồi đó. Cách làm bánh cupcake dưới đây sẽ giúp cho bạn có thể tự mình tạo ra được những chiếc bánh thật thơm ngon.
Bông lan trứng muối là một món ăn đặc biệt của Vũng Tàu, cho đến nay thì món ăn này đã phổ biến ở khắp các tỉnh thành và được nhiều người đón nhận. Hôm nay, chúng tôi sẽ giúp bạn có thể làm bông lan trứng muối cho cả gia đình thưởng thức mà chắc chắn không bị tanh.
Trong thời tiết nóng nực, những chiếc bánh được làm từ trái cây thanh mát luôn là niềm yêu thích của các bé. Nhưng cách làm bánh sữa chua trái cây như thế nào thì các bạn cùng chúng tôi theo dõi các bước thực hiện sau đây nhé!
Sẽ thật tuyệt nếu được dùng bánh đậu xanh với tách trà phải không nào? Cùng chúng tôi vào bếp ngay thôi nào cách làm bánh đậu xanh dưới đây sẽ giúp cho bạn co được một món bánh siêu ngon.
Bánh tét là một món ăn truyền thống của người dân miền Nam trong dịp tết đến xuân về. Cách làm bánh tét nhân đậu xanh dưới đây sẽ là công thức bỏ túi cho những ai yêu thích bánh tét.
Bánh ướt thịt nướng là một món ăn hấp dẫn của người dân xứ Huế. Cách làm bánh ướt thịt nướng dưới đây sẽ giúp cho bạn được thưởng thức bánh tráng thịt nướng ngay tại nhà mà tựa như đang ăn món ăn ở Huế.
Bánh phu thê với hương vị thơm ngon đặc biệt được rất nhiều người yêu thích. Đã bao giờ bạn nghĩ rằng mình sẽ làm những chiếc bánh phu thê này tại nhà chưa? Cùng chúng tôi học cách làm bánh phu thê qua các bước dưới đây nhé!
Pizza là một món ăn được nhiều người yêu thích. Với vị thơm của đế pizza cùng với lớp phomai béo ngậy, thêm vị của thịt, hải sản,… chắc chắn khiến cho người ăn khó có thể quên được. Thế nhưng, người ăn chay hay ăn kiêng hoàn toàn có thể ăn pizza.
Những chiếc bánh dừa nướng giòn tan ăn là mê chắc chắn bạn sẽ nhận được những lời khen tuyệt vời từ người thưởng thức. Cùng bắt tay vào làm ngay bạn nhé!
Từ lâu, bánh rán đã trở thành món ăn quen thuộc của nhiều người. Nó là món ăn sáng, món ăn vặt,…. Và cũng có rất nhiều loại bánh rán khác nhau. Hôm nay, chúng tôi sẽ chia sẻ đến các bạn cách làm bánh rán ngon tuyệt này nhé!
Bánh tráng là một món ăn vặt được yêu thích của giới trẻ. Nếu đã quá quen thuộc với bánh tráng trộn thì bạn hãy thử làm bánh tráng cuốn bơ xem hấp dẫn thế nào nhé! Chắc chắn đây sẽ là món ăn hứa hẹn nhiều điều thú vị.
Bánh ngô chiên giòn kết hợp với vị béo ngậy của sữa giúp những chiếc bánh này tăng thêm độ đậm đà và thơm ngon. Những chiếc bánh ngô chiên giòn được bán rất nhiều tại các cửa hàng hôm nay chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn làm bánh ngô chiên sữa siêu ngon, siêu đơn giản.


markdown:
THÁNG BA TÂY BẮC HOA BAN NỞ
MINH NGUYỄN
Không biết từ lúc nào tôi
bỗng quan tâm tới các loài hoa. Điều này kể ra e
có người sẽ mỉm cười cho rằng: đàn ông ai lại
quan tâm tới mấy chuyện hoa hòe hoa sói; trừ trường
hợp sinh nhật cha mẹ, bạn bè hay người yêu.
Tưởng chuyện đơn giản, vậy
mà tôi đã phải chưng hửng trước câu hỏi đầy sự
đánh đố nơi cô bạn vì, biết tôi đã nhiều
lần đi lên vùng Tây Bắc : ngoài mùa hoa đào hoa mận
ra, nghe nói trên vùng Tây Bắc còn có mùa hoa gì đặc
biệt lắm, anh có biết không ?
Tôi chợt nhớ lần ghé lên
Lào Cai,đi cùng Mây vượt chặng đường dài qua hàng
ngàn bâc đá, đặt chân lên vườn hoa thiên nhiên Sapa
trên đỉnh núi Hàm Rồng. Ở đó ngoài việc ngắm
thỏa thuê hàng trăm loài hoa lan đẹp lộng lẫy quí
hiếm, trước khi ghé sang vườn Châu Âu kỳ thú nhìn
thấy cơ man hoa hồng, hoa thươc dược, tuy-líp, lay-ơn
để, cuối cùng dừng chân lại bên rừng hoa đào hoa
mận bạt ngàn; tuyệt nhiên không nghe nhắc tới loài
hoa nào khác. Đem thắc mắc hỏi Mây, cô cười thật
xinh bên hai chiếc răng vàng bắt nắng sáng lấp lánh,
khiến tôi mỗi lần nhìn thấy phải phát ghen lên với
mấy tay thợ Trung Quốc, cô cho biết : tuy cùng ở vùng
Tây Bắc tổ quốc nhưng người H’ Mông ở Lào Cai
hay Hà Giang chỉ trồng hoa đào hoa mận. Còn muốn khám
phá mùa hoa Ban, phải chờ cho đến tháng ba đi qua Sơn
La - Điện Biện, ở đó tha hồ ngắm mùa hoa trắng
ngần nở khắp trên đỉnh núi, ở lưng chừng đồi
hay bên những vách đá dựng đứng.
Hoa ban. Có thật, có một mùa
hoa ban trên vùng Tây Bắc, tôi chưa hề biết đến?
Nhất định, tôi tự nhủ mình sẽ lên đó một lần,
nhìn tận mắt mùa hoa ban này mới được. Tiếc thay,
thời gian chưa đến tháng ba, nếu trở về Sàigòn
lúc này e chẳng bỏ công sau chuyến đi dài ngày, trong
khi tôi đang có mặt ở Hà Nội. Nghĩ vậy, tôi a-lô
về Nam Định rủ mấy anh chị bên gia đình bác Tiển,
lấy xe ô-tô đi thăm đền phủ Dầy- Vân Cát, thưởng
thức ba mươi sáu giá đồng cùng với các nghệ sĩ
hát văn, sau đó xuôi về bến Đục, đi thuyền trên
suối Yến, lên động Hương Tích đọc bài thơ chữ
nôm do Chu Mạnh Trinh đề trên vách đá.
Đi chơi hết một vòng quê hương,
đến khi quay về Hà Nội, tôi vẫn còn thừa thời
gian để ghé lên Tây Bắc xem mùa hoa ban nở. Trong lúc
đang do dự chưa biết đi bằng phương tiện gì, may
sao có người mang xe máy kèm theo bản đồ đến cho
tôi thuê xe. Không phải chần chờ gì nữa, tôi xuôi
đường Thăng Long ra Xuân Mai, qua Lương Sơn, lên Hòa Bình
thả hồn trong khung cảnh thiên nhiên mướt xanh từ hai
bên đường dẩn lên miền sơn cước. Con đường đi
qua khiến tôi không khỏi bồi hồi nhớ tới những
câu thơ “ Sông Mã xa rồi tây tiến ơi!/ Nhớ về
rừng núi nhớ chơi vơi/ Sài Khao sương lấp đoàn quân
mỏi/ Mường Lát hoa về trong đêm hơi/ Dốc lên khúc
khuỷu dốc thăm thẳm/ Heo hút cồn mây súng ngửi trời/
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống “(*)
Vượt qua chặng đường heo
hút cồn mây với rừng núi chơi vơi, với dốc lên
khúc khuỷu dốc thăm thẳm, với ngàn thước lên cao
ngàn thước xuống; chẳng mấy chốc tôi đã chạy
xe lên tới Hòa Bình. Thay vì chạy vòng tới hồ thủy
điện ngắm cảnh hùng vĩ sông Đà, tôi lái xe thẳng
tuột tới dốc Cun. Mới đầu, nhìn con dốc tôi tưởng
bình thường như bao con dốc tôi từng đi qua, nhưng khi
đặt chân lên con đường uốn lượn ngoằn ngoèo,
tôi có cảm giác như đang trôi bồng bềnh trong mây hoặc
chìm sâu dưới nhiều đoạn cua gấp khúc. Ở đó,
một bên vách đá cheo leo, một bên vực sâu trắng
xóa một mùa hoa lạ lẫm đang nở trắng trời trắng
đất. Xứ sở hoa ban đây rồi? Loài hoa đẹp tựa
những bông tuyết bám trên đỉnh Phăn-Xi-Păng vào những
hôm nhiệt độ xuống dưới không độ. Hoa trắng trước
mặt, hoa trắng sau lưng, hoa trắng trên đầu, hoa trắng
dưới chân, hoa trắng đuổi theo tôi chạy miết tới
con đường mới bạt núi, nhằm làm giảm độ cao
nguy hiểm. Bất ngờ, từ một bên vách núi còn lởm
chởm đá, mấy chị em phụ nữ đầu chít khăn len
(**), mặc áo “xửa cóm” bỏ trong váy ống đen, ngồi
bên những chiếc bàn làm từ vỏ cây rừng, buôn bán
hàng quà đặc trưng: cơm lam, mía lùi, ngô luộc, rau
rừng ngay trên đỉnh đèo Thung khe. Đứng trước hình
ảnh khá ấn tượng giữa môt bên là các phụ nữ
người Thái trắng, một bên là cảnh vật thiên nhiên
trắng xóa màu hoa ban, buột tôi không thể nhắm mắt
làm ngơ, dừng xe chụp vội mấy bức hình về hoa
ban, đồng thời thưởng thức những món ăn đặc
sản “ năm thì mười thuở “ mới gặp, để lấy
sức đi tiếp lên đèo Thung Nhuối. Ngọn đèo cuối
cùng trong số những ngọn đèo nguy hiểm nằm trên
cung đường dài mười hai cây số. Và, khi đã đứng
trên đỉnh đèo cuối cùng này, nhìn xuống thung lũng
bạt ngàn màu hoa trắng muốt nở đầy bên dưới
ruộng đồng, bên mươi nếp nhà sàn mái đỏ xinh xinh
ẩn hiện bên các bản làng người Mường người
Thái, toát lên vẻ đẹp thanh bình mà tôi chưa biết
nơi đây là đâu? Kịp khi quay nhìn, tôi nhận ra đám
người gồm đàn ông mặc áo cánh màu chàm có hai
túi dưới, cổ tròn xẻ trước ngực cài những chiếc
nút làm bằng vải hoặc làm từ xương, tay dắt ngựa
hoặc cặp nách gia súc mới mua, đi lẫn vào đám
phụ nữ mặc áo cổ xẻ chữ V, đính hàng nút bạc
hình những con vật có cánh chạy dài từ cổ xuống
tới cạp váy màu mạ non trông thật gợi cảm. Họ
đi lẫn vào nhau nói cười vui vẻ, sau buổi tan chợ
trở về thôn bản. Hỏi thăm, mới hay thung lũng đang
nở tràn một mùa hoa ban bên dưới là “ Mai Châu mùa
em thêm nếp xôi”. (***). Nơi hàng năm có tục lệ mở
hội xên Bản, xên Mường vào dịp hoa ban nở nên có
tên gọi “ hội hoa ban “. Hội hoa ban tổ chức với
qui mô lớn nhỏ tùy thuộc vào điều kiện thời tiết
có liên quan tới sự được mùa hay mất mùa trong
năm. Là cơ hội dành cho thanh niên nam nữ thi tài, vui
chơi, tìm hiểu tâm tình của nhau. Từ sáng sớm tinh
mơ của ngày hội, tiếng trống, tiếng chiêng âm vang
khắp núi rừng. Các bếp lửa trong các ngôi nhà sàn
bập bùng lửa đỏ đồ xôi, luộc gà, thái măng,
mổ lợn bày cổ. Rượu cần từng vò lớn được
mang ra đãi khách. Riêng đám thanh niên nam nữ áo váy
chỉnh tề, gọi nhau đi đến những cánh rừng có nhiều
hoa ban nở nhất. Ở đó họ chọn ra những cánh hoa
đẹp nhất tặng người yêu để tượng trưng cho sự
chung thủy và một ít mang về nhà biếu bố mẹ để
chứng tỏ lòng hiếu thảo cùng sự biết ơn.
Do háo hức muốn khám phá
ngay một mùa hoa ban, tôi hỏi thăm đường rẻ xuống
thung lũng Mai Châu. Con đường dẩn vào huyện lị thơ
mộng chẳng kém bao con đường phố núi tôi từng
đặt chân đến. Con đường chạy suốt chiều dài
huyện lỵ với một bên núi đá chấp chùng, một
bên là những cánh đồng xanh mởn lúa non. Để chiêm
ngưỡng tận mắt màu hoa ban giữa núi rừng Tây Bắc,
tôi nhờ cô gái người Thái con chủ nhà trọ bản Lát,
hướng dẩn đi chơi núi. Trên đường đi, cô vui vẻ
cho biết hoa ban có nhiều loại : hoa ban đỏ, hoa ban tím;
đặc biệt vào tháng ba trên đường từ Hòa Bình
đi Lai Châu, Sơn La, đặt chân đến bất cứ nơi nào
trên miền sơn cước này, người ta cũng đều bắt
gặp màu trắng hoa ban báo hiệu mùa nương rẫy,hội
hè, đình đám. Và, lần đầu tiên trong cơn gió nhẹ
thoảng đưa đến bên cánh mũi, tôi biết thế nào
là thứ hương thơm khó phân biệt được với mùi
cỏ cây, hoa lá mọc ven đường. Tôi giữ chặt những
chiếc hoa ban do cô gái trao cho. Hoa ban. Từ khi mới còn
là nụ, cho đến lúc mọc dài thành búp mãn khai, hoa
trông chẳng khác gì ngón tay búp măng nơi cô gái trẻ.
Đến khi trưởng thành, hoa mọc ra năm cánh hoặc đôi
khi chỉ còn bốn, riêng một cánh để ý thấy nổi
lên chùm tia màu hồng đỏ ở về phía cuối cuốn;
thoạt trông cứ tưởng đó là những mạch máu nhỏ
li ti. Chỉ cần một cơn gió nhẹ thoảng qua cũng đủ
làm cho những chiếc tua mang đầy nhụy hoa, khẻ lay động
theo điệu luân vũ của gió, làm nổi bật hai chiếc
lá xanh tượng hình nửa trái tim của nàng Ban và chàng
Khun ghép thành đôi qua câu hát: “ Nàng Ban xinh đẹp/
Yêu chàng trai Khun/ Tình duyên không thành/ Chết hóa
thành Ban “ .
Theo truyền thuyết của dân tộc
Thái: “ ngày xửa ngày xưa có chàng trai Khun, giỏi
nghề nương rẩy lại có tài săn bắn đã, đem lòng
yêu cô gái tên Ban xinh đẹp hát hay dệt giỏi. Thế
nhưng, vì ham giàu cha Ban đem gả cô cho con trai nhà tạo
Mường, vốn là một thanh niên lười biếng lại có
tật gù lưng. Mặc cho cô van xin hết lời nhưng cha cô
quyết không từ bỏ ý định. Ông bàn với nhà tạo
Mường sữa sọan lễ cưới sớm cho hai người.Trong
bước đường cùng, nàng Ban đã chạy sang bản núi
tìm tới nhà chàng Khun để cầu cứu. Đến nơi,
nàng nghe tin chàng đã đi mua trâu ở những bản làng
thật xa. Để làm tin nàng lấy chiếc khăn Piêu đội
đầu, buộc vào tay cầu thang nhà rồi bươn bả ra
đi tìm chàng. Nàng đi hết ngọn núi này đến ngọn
núi khác, ngày này qua ngày khác, cuối cùng vì quá
đau khổ, mệt mỏi nàng đã gục chết trước một
cửa hang nơi lưng chừng núi. Thương tình, dân làng
xúm nhau đắp đất lo cho nàng có được nấm mộ
giữa rừng. Trong khi đó Khun cũng vừa đi mua bán về
đến nhà. Chàng bất ngờ nhìn thấy chiếc khăn của
Ban vắt trên cầu thang,chàng biết ngay đã xảy ra chuyện
chẳng lành cho nàng nên vội đi tìm. Dò hỏi khắp
nơi, Khun biết nàng đã bỏ nhà ra đi tìm chàng ở
tận trong rừng sâu núi thẳm. Chàng vội băng rừng,
vượt suối, trèo hết núi này sang núi kia vẫn tìm
không thấy nàng. Cuối cùng do kiệt sức, chàng ngã
xuống trên một mô đất ở trước cửa hang. Ngay lúc
đó, mặt đất bỗng dưng lay động phủ kín lấy
người chàng. Sau này, từ trên ngôi mộ thấy mọc
lên một cái cây có những chiếc lá xanh thẩm mang
hình hai nữa trái tim ghép lại. Và, đến mùa đông
lạnh giá cây trút hết lá, dệt thành tấm thảm che
kín lấy ngôi mộ, đợi đến tháng ba trổ lộc non
và cho ra những chiếc hoa trắng như làn da nàng Ban.
Người dân vùng Tây Bắc cảm thương cho mối tình chung
thủy của hai người, bèn lấy tên nàng Ban đặt cho
loài hoa này.Từ đó,ngoài vẻ đẹp thuần khiết ra
hoa ban còn có vai trò quan trọng trong đời sống vật
chất, tinh thần người Thái. Cho nên mỗi khi đi rừng
thấy hoa ban là biết sắp đến bản làng của họ
với những nếp nhà sàn xinh xinh quyện lấy làn khói
bếp, bốc lên hương vị thơm lừng của món hoa ban đồ
chõ xôi.
Sau buổi đi ngắm hoa ban trở
về, tôi được chủ nhà hiếu khách mời
ăn bữa cơm tối. Ngồi trên sàn nhà lót bằng tre
nứa, trải chiếu hoa, bên cạnh bếp lửa ấm cúng;
uống rượu cần được ủ những lúa nếp, lá hính
ho,gừng cùng với ngực mèo ngon tuyệt vời. Đặc
biệt các món ăn được thể hiện đầy bản sắc
văn hóa ẩm thực của người Thái qua việc sử dụng
lá non hay hoa ban nấu các món ăn như: Hoa ban xào thịt
lợn rừng. Hoa ban nộm củ riềng. Hoa ban hầm thịt
chân giò. Hoa ban đồ chõ xôi. Hoặc lá hoa ban non đồ
chấm chéo cá. . . ăn nhớ đời.
Sáng ra, tôi chào tạm biệt
những ngôi nhà sàn, những hàng cây cọ, những thửa
ruộng lúa non đẹp như bức tranh đặc tả về Mai Châu
xuôi đường quốc lộ sáu đi lên Sơn La bên cái nắng
hanh vàng vắt hờ hững bên sườn đồi, bên lưng chừng
vách núi cùng với màu trắng hoa ban đang nở trắng
trời trắng đất, chạy đuổi theo ngay sau lưng.
Tự dưng, tôi cảm thấy mất
đi sự hào hứng ban đầu, cho dù cảnh quan thiên nhiên
ở Sơn La nghe nói xinh đẹp, thơ mộng không thua gì Đà
Lạt phương Nam với hai cao nguyên Mộc Châu, Nà Sản nổi
tiếng cùng cây trà cây cà phê và chăn nuôi bò sữa.
Vì sao ư. Có lẽ do tôi đã
khám phá đầy đủ về một mùa hoa ban nở trắng
ngần trên vùng trời Tây Bắc ?
__________________________________
(*)(***) Tây Tiến (trong tập
thơ Mây Đầu ô của Quang Dũng)
(**) Để phân biệt với
phụ nữ Thái đen đầu đội khăn Piêu
© Tác giả giữ bản quyền.
. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả gởi từ Sài Gòn ngày 23.07.2011.
. Trích đăng lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com.
DANH MỤC TÁC PHẨM CỦA MINH NGUYỄN
TRỞ VỀ TRANG TRUYỆN TRƯỚC
TRUYỆN TIẾP THEO
THÁNG BA TÂY BẮC HOA BAN NỞ
MINH NGUYỄN
Không biết từ lúc nào tôi
bỗng quan tâm tới các loài hoa. Điều này kể ra e
có người sẽ mỉm cười cho rằng: đàn ông ai lại
quan tâm tới mấy chuyện hoa hòe hoa sói; trừ trường
hợp sinh nhật cha mẹ, bạn bè hay người yêu.
Tưởng chuyện đơn giản, vậy
mà tôi đã phải chưng hửng trước câu hỏi đầy sự
đánh đố nơi cô bạn vì, biết tôi đã nhiều
lần đi lên vùng Tây Bắc : ngoài mùa hoa đào hoa mận
ra, nghe nói trên vùng Tây Bắc còn có mùa hoa gì đặc
biệt lắm, anh có biết không ?
Tôi chợt nhớ lần ghé lên
Lào Cai,đi cùng Mây vượt chặng đường dài qua hàng
ngàn bâc đá, đặt chân lên vườn hoa thiên nhiên Sapa
trên đỉnh núi Hàm Rồng. Ở đó ngoài việc ngắm
thỏa thuê hàng trăm loài hoa lan đẹp lộng lẫy quí
hiếm, trước khi ghé sang vườn Châu Âu kỳ thú nhìn
thấy cơ man hoa hồng, hoa thươc dược, tuy-líp, lay-ơn
để, cuối cùng dừng chân lại bên rừng hoa đào hoa
mận bạt ngàn; tuyệt nhiên không nghe nhắc tới loài
hoa nào khác. Đem thắc mắc hỏi Mây, cô cười thật
xinh bên hai chiếc răng vàng bắt nắng sáng lấp lánh,
khiến tôi mỗi lần nhìn thấy phải phát ghen lên với
mấy tay thợ Trung Quốc, cô cho biết : tuy cùng ở vùng
Tây Bắc tổ quốc nhưng người H’ Mông ở Lào Cai
hay Hà Giang chỉ trồng hoa đào hoa mận. Còn muốn khám
phá mùa hoa Ban, phải chờ cho đến tháng ba đi qua Sơn
La - Điện Biện, ở đó tha hồ ngắm mùa hoa trắng
ngần nở khắp trên đỉnh núi, ở lưng chừng đồi
hay bên những vách đá dựng đứng.
Hoa ban. Có thật, có một mùa
hoa ban trên vùng Tây Bắc, tôi chưa hề biết đến?
Nhất định, tôi tự nhủ mình sẽ lên đó một lần,
nhìn tận mắt mùa hoa ban này mới được. Tiếc thay,
thời gian chưa đến tháng ba, nếu trở về Sàigòn
lúc này e chẳng bỏ công sau chuyến đi dài ngày, trong
khi tôi đang có mặt ở Hà Nội. Nghĩ vậy, tôi a-lô
về Nam Định rủ mấy anh chị bên gia đình bác Tiển,
lấy xe ô-tô đi thăm đền phủ Dầy- Vân Cát, thưởng
thức ba mươi sáu giá đồng cùng với các nghệ sĩ
hát văn, sau đó xuôi về bến Đục, đi thuyền trên
suối Yến, lên động Hương Tích đọc bài thơ chữ
nôm do Chu Mạnh Trinh đề trên vách đá.
Đi chơi hết một vòng quê hương,
đến khi quay về Hà Nội, tôi vẫn còn thừa thời
gian để ghé lên Tây Bắc xem mùa hoa ban nở. Trong lúc
đang do dự chưa biết đi bằng phương tiện gì, may
sao có người mang xe máy kèm theo bản đồ đến cho
tôi thuê xe. Không phải chần chờ gì nữa, tôi xuôi
đường Thăng Long ra Xuân Mai, qua Lương Sơn, lên Hòa Bình
thả hồn trong khung cảnh thiên nhiên mướt xanh từ hai
bên đường dẩn lên miền sơn cước. Con đường đi
qua khiến tôi không khỏi bồi hồi nhớ tới những
câu thơ “ Sông Mã xa rồi tây tiến ơi!/ Nhớ về
rừng núi nhớ chơi vơi/ Sài Khao sương lấp đoàn quân
mỏi/ Mường Lát hoa về trong đêm hơi/ Dốc lên khúc
khuỷu dốc thăm thẳm/ Heo hút cồn mây súng ngửi trời/
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống “(*)
Vượt qua chặng đường heo
hút cồn mây với rừng núi chơi vơi, với dốc lên
khúc khuỷu dốc thăm thẳm, với ngàn thước lên cao
ngàn thước xuống; chẳng mấy chốc tôi đã chạy
xe lên tới Hòa Bình. Thay vì chạy vòng tới hồ thủy
điện ngắm cảnh hùng vĩ sông Đà, tôi lái xe thẳng
tuột tới dốc Cun. Mới đầu, nhìn con dốc tôi tưởng
bình thường như bao con dốc tôi từng đi qua, nhưng khi
đặt chân lên con đường uốn lượn ngoằn ngoèo,
tôi có cảm giác như đang trôi bồng bềnh trong mây hoặc
chìm sâu dưới nhiều đoạn cua gấp khúc. Ở đó,
một bên vách đá cheo leo, một bên vực sâu trắng
xóa một mùa hoa lạ lẫm đang nở trắng trời trắng
đất. Xứ sở hoa ban đây rồi? Loài hoa đẹp tựa
những bông tuyết bám trên đỉnh Phăn-Xi-Păng vào những
hôm nhiệt độ xuống dưới không độ. Hoa trắng trước
mặt, hoa trắng sau lưng, hoa trắng trên đầu, hoa trắng
dưới chân, hoa trắng đuổi theo tôi chạy miết tới
con đường mới bạt núi, nhằm làm giảm độ cao
nguy hiểm. Bất ngờ, từ một bên vách núi còn lởm
chởm đá, mấy chị em phụ nữ đầu chít khăn len
(**), mặc áo “xửa cóm” bỏ trong váy ống đen, ngồi
bên những chiếc bàn làm từ vỏ cây rừng, buôn bán
hàng quà đặc trưng: cơm lam, mía lùi, ngô luộc, rau
rừng ngay trên đỉnh đèo Thung khe. Đứng trước hình
ảnh khá ấn tượng giữa môt bên là các phụ nữ
người Thái trắng, một bên là cảnh vật thiên nhiên
trắng xóa màu hoa ban, buột tôi không thể nhắm mắt
làm ngơ, dừng xe chụp vội mấy bức hình về hoa
ban, đồng thời thưởng thức những món ăn đặc
sản “ năm thì mười thuở “ mới gặp, để lấy
sức đi tiếp lên đèo Thung Nhuối. Ngọn đèo cuối
cùng trong số những ngọn đèo nguy hiểm nằm trên
cung đường dài mười hai cây số. Và, khi đã đứng
trên đỉnh đèo cuối cùng này, nhìn xuống thung lũng
bạt ngàn màu hoa trắng muốt nở đầy bên dưới
ruộng đồng, bên mươi nếp nhà sàn mái đỏ xinh xinh
ẩn hiện bên các bản làng người Mường người
Thái, toát lên vẻ đẹp thanh bình mà tôi chưa biết
nơi đây là đâu? Kịp khi quay nhìn, tôi nhận ra đám
người gồm đàn ông mặc áo cánh màu chàm có hai
túi dưới, cổ tròn xẻ trước ngực cài những chiếc
nút làm bằng vải hoặc làm từ xương, tay dắt ngựa
hoặc cặp nách gia súc mới mua, đi lẫn vào đám
phụ nữ mặc áo cổ xẻ chữ V, đính hàng nút bạc
hình những con vật có cánh chạy dài từ cổ xuống
tới cạp váy màu mạ non trông thật gợi cảm. Họ
đi lẫn vào nhau nói cười vui vẻ, sau buổi tan chợ
trở về thôn bản. Hỏi thăm, mới hay thung lũng đang
nở tràn một mùa hoa ban bên dưới là “ Mai Châu mùa
em thêm nếp xôi”. (***). Nơi hàng năm có tục lệ mở
hội xên Bản, xên Mường vào dịp hoa ban nở nên có
tên gọi “ hội hoa ban “. Hội hoa ban tổ chức với
qui mô lớn nhỏ tùy thuộc vào điều kiện thời tiết
có liên quan tới sự được mùa hay mất mùa trong
năm. Là cơ hội dành cho thanh niên nam nữ thi tài, vui
chơi, tìm hiểu tâm tình của nhau. Từ sáng sớm tinh
mơ của ngày hội, tiếng trống, tiếng chiêng âm vang
khắp núi rừng. Các bếp lửa trong các ngôi nhà sàn
bập bùng lửa đỏ đồ xôi, luộc gà, thái măng,
mổ lợn bày cổ. Rượu cần từng vò lớn được
mang ra đãi khách. Riêng đám thanh niên nam nữ áo váy
chỉnh tề, gọi nhau đi đến những cánh rừng có nhiều
hoa ban nở nhất. Ở đó họ chọn ra những cánh hoa
đẹp nhất tặng người yêu để tượng trưng cho sự
chung thủy và một ít mang về nhà biếu bố mẹ để
chứng tỏ lòng hiếu thảo cùng sự biết ơn.
Do háo hức muốn khám phá
ngay một mùa hoa ban, tôi hỏi thăm đường rẻ xuống
thung lũng Mai Châu. Con đường dẩn vào huyện lị thơ
mộng chẳng kém bao con đường phố núi tôi từng
đặt chân đến. Con đường chạy suốt chiều dài
huyện lỵ với một bên núi đá chấp chùng, một
bên là những cánh đồng xanh mởn lúa non. Để chiêm
ngưỡng tận mắt màu hoa ban giữa núi rừng Tây Bắc,
tôi nhờ cô gái người Thái con chủ nhà trọ bản Lát,
hướng dẩn đi chơi núi. Trên đường đi, cô vui vẻ
cho biết hoa ban có nhiều loại : hoa ban đỏ, hoa ban tím;
đặc biệt vào tháng ba trên đường từ Hòa Bình
đi Lai Châu, Sơn La, đặt chân đến bất cứ nơi nào
trên miền sơn cước này, người ta cũng đều bắt
gặp màu trắng hoa ban báo hiệu mùa nương rẫy,hội
hè, đình đám. Và, lần đầu tiên trong cơn gió nhẹ
thoảng đưa đến bên cánh mũi, tôi biết thế nào
là thứ hương thơm khó phân biệt được với mùi
cỏ cây, hoa lá mọc ven đường. Tôi giữ chặt những
chiếc hoa ban do cô gái trao cho. Hoa ban. Từ khi mới còn
là nụ, cho đến lúc mọc dài thành búp mãn khai, hoa
trông chẳng khác gì ngón tay búp măng nơi cô gái trẻ.
Đến khi trưởng thành, hoa mọc ra năm cánh hoặc đôi
khi chỉ còn bốn, riêng một cánh để ý thấy nổi
lên chùm tia màu hồng đỏ ở về phía cuối cuốn;
thoạt trông cứ tưởng đó là những mạch máu nhỏ
li ti. Chỉ cần một cơn gió nhẹ thoảng qua cũng đủ
làm cho những chiếc tua mang đầy nhụy hoa, khẻ lay động
theo điệu luân vũ của gió, làm nổi bật hai chiếc
lá xanh tượng hình nửa trái tim của nàng Ban và chàng
Khun ghép thành đôi qua câu hát: “ Nàng Ban xinh đẹp/
Yêu chàng trai Khun/ Tình duyên không thành/ Chết hóa
thành Ban “ .
Theo truyền thuyết của dân tộc
Thái: “ ngày xửa ngày xưa có chàng trai Khun, giỏi
nghề nương rẩy lại có tài săn bắn đã, đem lòng
yêu cô gái tên Ban xinh đẹp hát hay dệt giỏi. Thế
nhưng, vì ham giàu cha Ban đem gả cô cho con trai nhà tạo
Mường, vốn là một thanh niên lười biếng lại có
tật gù lưng. Mặc cho cô van xin hết lời nhưng cha cô
quyết không từ bỏ ý định. Ông bàn với nhà tạo
Mường sữa sọan lễ cưới sớm cho hai người.Trong
bước đường cùng, nàng Ban đã chạy sang bản núi
tìm tới nhà chàng Khun để cầu cứu. Đến nơi,
nàng nghe tin chàng đã đi mua trâu ở những bản làng
thật xa. Để làm tin nàng lấy chiếc khăn Piêu đội
đầu, buộc vào tay cầu thang nhà rồi bươn bả ra
đi tìm chàng. Nàng đi hết ngọn núi này đến ngọn
núi khác, ngày này qua ngày khác, cuối cùng vì quá
đau khổ, mệt mỏi nàng đã gục chết trước một
cửa hang nơi lưng chừng núi. Thương tình, dân làng
xúm nhau đắp đất lo cho nàng có được nấm mộ
giữa rừng. Trong khi đó Khun cũng vừa đi mua bán về
đến nhà. Chàng bất ngờ nhìn thấy chiếc khăn của
Ban vắt trên cầu thang,chàng biết ngay đã xảy ra chuyện
chẳng lành cho nàng nên vội đi tìm. Dò hỏi khắp
nơi, Khun biết nàng đã bỏ nhà ra đi tìm chàng ở
tận trong rừng sâu núi thẳm. Chàng vội băng rừng,
vượt suối, trèo hết núi này sang núi kia vẫn tìm
không thấy nàng. Cuối cùng do kiệt sức, chàng ngã
xuống trên một mô đất ở trước cửa hang. Ngay lúc
đó, mặt đất bỗng dưng lay động phủ kín lấy
người chàng. Sau này, từ trên ngôi mộ thấy mọc
lên một cái cây có những chiếc lá xanh thẩm mang
hình hai nữa trái tim ghép lại. Và, đến mùa đông
lạnh giá cây trút hết lá, dệt thành tấm thảm che
kín lấy ngôi mộ, đợi đến tháng ba trổ lộc non
và cho ra những chiếc hoa trắng như làn da nàng Ban.
Người dân vùng Tây Bắc cảm thương cho mối tình chung
thủy của hai người, bèn lấy tên nàng Ban đặt cho
loài hoa này.Từ đó,ngoài vẻ đẹp thuần khiết ra
hoa ban còn có vai trò quan trọng trong đời sống vật
chất, tinh thần người Thái. Cho nên mỗi khi đi rừng
thấy hoa ban là biết sắp đến bản làng của họ
với những nếp nhà sàn xinh xinh quyện lấy làn khói
bếp, bốc lên hương vị thơm lừng của món hoa ban đồ
chõ xôi.
Sau buổi đi ngắm hoa ban trở
về, tôi được chủ nhà hiếu khách mời
ăn bữa cơm tối. Ngồi trên sàn nhà lót bằng tre
nứa, trải chiếu hoa, bên cạnh bếp lửa ấm cúng;
uống rượu cần được ủ những lúa nếp, lá hính
ho,gừng cùng với ngực mèo ngon tuyệt vời. Đặc
biệt các món ăn được thể hiện đầy bản sắc
văn hóa ẩm thực của người Thái qua việc sử dụng
lá non hay hoa ban nấu các món ăn như: Hoa ban xào thịt
lợn rừng. Hoa ban nộm củ riềng. Hoa ban hầm thịt
chân giò. Hoa ban đồ chõ xôi. Hoặc lá hoa ban non đồ
chấm chéo cá. . . ăn nhớ đời.
Sáng ra, tôi chào tạm biệt
những ngôi nhà sàn, những hàng cây cọ, những thửa
ruộng lúa non đẹp như bức tranh đặc tả về Mai Châu
xuôi đường quốc lộ sáu đi lên Sơn La bên cái nắng
hanh vàng vắt hờ hững bên sườn đồi, bên lưng chừng
vách núi cùng với màu trắng hoa ban đang nở trắng
trời trắng đất, chạy đuổi theo ngay sau lưng.
Tự dưng, tôi cảm thấy mất
đi sự hào hứng ban đầu, cho dù cảnh quan thiên nhiên
ở Sơn La nghe nói xinh đẹp, thơ mộng không thua gì Đà
Lạt phương Nam với hai cao nguyên Mộc Châu, Nà Sản nổi
tiếng cùng cây trà cây cà phê và chăn nuôi bò sữa.
Vì sao ư. Có lẽ do tôi đã
khám phá đầy đủ về một mùa hoa ban nở trắng
ngần trên vùng trời Tây Bắc ?
__________________________________
(*)(***) Tây Tiến (trong tập
thơ Mây Đầu ô của Quang Dũng)
(**) Để phân biệt với
phụ nữ Thái đen đầu đội khăn Piêu
© Tác giả giữ bản quyền.
. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả gởi từ Sài Gòn ngày 23.07.2011.
. Trích đăng lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com.
DANH MỤC TÁC PHẨM CỦA MINH NGUYỄN
TRỞ VỀ TRANG TRUYỆN TRƯỚC
TRUYỆN TIẾP THEO
THÁNG BA TÂY BẮC HOA BAN NỞ
MINH NGUYỄN
Không biết từ lúc nào tôi
bỗng quan tâm tới các loài hoa. Điều này kể ra e
có người sẽ mỉm cười cho rằng: đàn ông ai lại
quan tâm tới mấy chuyện hoa hòe hoa sói; trừ trường
hợp sinh nhật cha mẹ, bạn bè hay người yêu.
Tưởng chuyện đơn giản, vậy
mà tôi đã phải chưng hửng trước câu hỏi đầy sự
đánh đố nơi cô bạn vì, biết tôi đã nhiều
lần đi lên vùng Tây Bắc : ngoài mùa hoa đào hoa mận
ra, nghe nói trên vùng Tây Bắc còn có mùa hoa gì đặc
biệt lắm, anh có biết không ?
Tôi chợt nhớ lần ghé lên
Lào Cai,đi cùng Mây vượt chặng đường dài qua hàng
ngàn bâc đá, đặt chân lên vườn hoa thiên nhiên Sapa
trên đỉnh núi Hàm Rồng. Ở đó ngoài việc ngắm
thỏa thuê hàng trăm loài hoa lan đẹp lộng lẫy quí
hiếm, trước khi ghé sang vườn Châu Âu kỳ thú nhìn
thấy cơ man hoa hồng, hoa thươc dược, tuy-líp, lay-ơn
để, cuối cùng dừng chân lại bên rừng hoa đào hoa
mận bạt ngàn; tuyệt nhiên không nghe nhắc tới loài
hoa nào khác. Đem thắc mắc hỏi Mây, cô cười thật
xinh bên hai chiếc răng vàng bắt nắng sáng lấp lánh,
khiến tôi mỗi lần nhìn thấy phải phát ghen lên với
mấy tay thợ Trung Quốc, cô cho biết : tuy cùng ở vùng
Tây Bắc tổ quốc nhưng người H’ Mông ở Lào Cai
hay Hà Giang chỉ trồng hoa đào hoa mận. Còn muốn khám
phá mùa hoa Ban, phải chờ cho đến tháng ba đi qua Sơn
La - Điện Biện, ở đó tha hồ ngắm mùa hoa trắng
ngần nở khắp trên đỉnh núi, ở lưng chừng đồi
hay bên những vách đá dựng đứng.
Hoa ban. Có thật, có một mùa
hoa ban trên vùng Tây Bắc, tôi chưa hề biết đến?
Nhất định, tôi tự nhủ mình sẽ lên đó một lần,
nhìn tận mắt mùa hoa ban này mới được. Tiếc thay,
thời gian chưa đến tháng ba, nếu trở về Sàigòn
lúc này e chẳng bỏ công sau chuyến đi dài ngày, trong
khi tôi đang có mặt ở Hà Nội. Nghĩ vậy, tôi a-lô
về Nam Định rủ mấy anh chị bên gia đình bác Tiển,
lấy xe ô-tô đi thăm đền phủ Dầy- Vân Cát, thưởng
thức ba mươi sáu giá đồng cùng với các nghệ sĩ
hát văn, sau đó xuôi về bến Đục, đi thuyền trên
suối Yến, lên động Hương Tích đọc bài thơ chữ
nôm do Chu Mạnh Trinh đề trên vách đá.
Đi chơi hết một vòng quê hương,
đến khi quay về Hà Nội, tôi vẫn còn thừa thời
gian để ghé lên Tây Bắc xem mùa hoa ban nở. Trong lúc
đang do dự chưa biết đi bằng phương tiện gì, may
sao có người mang xe máy kèm theo bản đồ đến cho
tôi thuê xe. Không phải chần chờ gì nữa, tôi xuôi
đường Thăng Long ra Xuân Mai, qua Lương Sơn, lên Hòa Bình
thả hồn trong khung cảnh thiên nhiên mướt xanh từ hai
bên đường dẩn lên miền sơn cước. Con đường đi
qua khiến tôi không khỏi bồi hồi nhớ tới những
câu thơ “ Sông Mã xa rồi tây tiến ơi!/ Nhớ về
rừng núi nhớ chơi vơi/ Sài Khao sương lấp đoàn quân
mỏi/ Mường Lát hoa về trong đêm hơi/ Dốc lên khúc
khuỷu dốc thăm thẳm/ Heo hút cồn mây súng ngửi trời/
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống “(*)
Vượt qua chặng đường heo
hút cồn mây với rừng núi chơi vơi, với dốc lên
khúc khuỷu dốc thăm thẳm, với ngàn thước lên cao
ngàn thước xuống; chẳng mấy chốc tôi đã chạy
xe lên tới Hòa Bình. Thay vì chạy vòng tới hồ thủy
điện ngắm cảnh hùng vĩ sông Đà, tôi lái xe thẳng
tuột tới dốc Cun. Mới đầu, nhìn con dốc tôi tưởng
bình thường như bao con dốc tôi từng đi qua, nhưng khi
đặt chân lên con đường uốn lượn ngoằn ngoèo,
tôi có cảm giác như đang trôi bồng bềnh trong mây hoặc
chìm sâu dưới nhiều đoạn cua gấp khúc. Ở đó,
một bên vách đá cheo leo, một bên vực sâu trắng
xóa một mùa hoa lạ lẫm đang nở trắng trời trắng
đất. Xứ sở hoa ban đây rồi? Loài hoa đẹp tựa
những bông tuyết bám trên đỉnh Phăn-Xi-Păng vào những
hôm nhiệt độ xuống dưới không độ. Hoa trắng trước
mặt, hoa trắng sau lưng, hoa trắng trên đầu, hoa trắng
dưới chân, hoa trắng đuổi theo tôi chạy miết tới
con đường mới bạt núi, nhằm làm giảm độ cao
nguy hiểm. Bất ngờ, từ một bên vách núi còn lởm
chởm đá, mấy chị em phụ nữ đầu chít khăn len
(**), mặc áo “xửa cóm” bỏ trong váy ống đen, ngồi
bên những chiếc bàn làm từ vỏ cây rừng, buôn bán
hàng quà đặc trưng: cơm lam, mía lùi, ngô luộc, rau
rừng ngay trên đỉnh đèo Thung khe. Đứng trước hình
ảnh khá ấn tượng giữa môt bên là các phụ nữ
người Thái trắng, một bên là cảnh vật thiên nhiên
trắng xóa màu hoa ban, buột tôi không thể nhắm mắt
làm ngơ, dừng xe chụp vội mấy bức hình về hoa
ban, đồng thời thưởng thức những món ăn đặc
sản “ năm thì mười thuở “ mới gặp, để lấy
sức đi tiếp lên đèo Thung Nhuối. Ngọn đèo cuối
cùng trong số những ngọn đèo nguy hiểm nằm trên
cung đường dài mười hai cây số. Và, khi đã đứng
trên đỉnh đèo cuối cùng này, nhìn xuống thung lũng
bạt ngàn màu hoa trắng muốt nở đầy bên dưới
ruộng đồng, bên mươi nếp nhà sàn mái đỏ xinh xinh
ẩn hiện bên các bản làng người Mường người
Thái, toát lên vẻ đẹp thanh bình mà tôi chưa biết
nơi đây là đâu? Kịp khi quay nhìn, tôi nhận ra đám
người gồm đàn ông mặc áo cánh màu chàm có hai
túi dưới, cổ tròn xẻ trước ngực cài những chiếc
nút làm bằng vải hoặc làm từ xương, tay dắt ngựa
hoặc cặp nách gia súc mới mua, đi lẫn vào đám
phụ nữ mặc áo cổ xẻ chữ V, đính hàng nút bạc
hình những con vật có cánh chạy dài từ cổ xuống
tới cạp váy màu mạ non trông thật gợi cảm. Họ
đi lẫn vào nhau nói cười vui vẻ, sau buổi tan chợ
trở về thôn bản. Hỏi thăm, mới hay thung lũng đang
nở tràn một mùa hoa ban bên dưới là “ Mai Châu mùa
em thêm nếp xôi”. (***). Nơi hàng năm có tục lệ mở
hội xên Bản, xên Mường vào dịp hoa ban nở nên có
tên gọi “ hội hoa ban “. Hội hoa ban tổ chức với
qui mô lớn nhỏ tùy thuộc vào điều kiện thời tiết
có liên quan tới sự được mùa hay mất mùa trong
năm. Là cơ hội dành cho thanh niên nam nữ thi tài, vui
chơi, tìm hiểu tâm tình của nhau. Từ sáng sớm tinh
mơ của ngày hội, tiếng trống, tiếng chiêng âm vang
khắp núi rừng. Các bếp lửa trong các ngôi nhà sàn
bập bùng lửa đỏ đồ xôi, luộc gà, thái măng,
mổ lợn bày cổ. Rượu cần từng vò lớn được
mang ra đãi khách. Riêng đám thanh niên nam nữ áo váy
chỉnh tề, gọi nhau đi đến những cánh rừng có nhiều
hoa ban nở nhất. Ở đó họ chọn ra những cánh hoa
đẹp nhất tặng người yêu để tượng trưng cho sự
chung thủy và một ít mang về nhà biếu bố mẹ để
chứng tỏ lòng hiếu thảo cùng sự biết ơn.
Do háo hức muốn khám phá
ngay một mùa hoa ban, tôi hỏi thăm đường rẻ xuống
thung lũng Mai Châu. Con đường dẩn vào huyện lị thơ
mộng chẳng kém bao con đường phố núi tôi từng
đặt chân đến. Con đường chạy suốt chiều dài
huyện lỵ với một bên núi đá chấp chùng, một
bên là những cánh đồng xanh mởn lúa non. Để chiêm
ngưỡng tận mắt màu hoa ban giữa núi rừng Tây Bắc,
tôi nhờ cô gái người Thái con chủ nhà trọ bản Lát,
hướng dẩn đi chơi núi. Trên đường đi, cô vui vẻ
cho biết hoa ban có nhiều loại : hoa ban đỏ, hoa ban tím;
đặc biệt vào tháng ba trên đường từ Hòa Bình
đi Lai Châu, Sơn La, đặt chân đến bất cứ nơi nào
trên miền sơn cước này, người ta cũng đều bắt
gặp màu trắng hoa ban báo hiệu mùa nương rẫy,hội
hè, đình đám. Và, lần đầu tiên trong cơn gió nhẹ
thoảng đưa đến bên cánh mũi, tôi biết thế nào
là thứ hương thơm khó phân biệt được với mùi
cỏ cây, hoa lá mọc ven đường. Tôi giữ chặt những
chiếc hoa ban do cô gái trao cho. Hoa ban. Từ khi mới còn
là nụ, cho đến lúc mọc dài thành búp mãn khai, hoa
trông chẳng khác gì ngón tay búp măng nơi cô gái trẻ.
Đến khi trưởng thành, hoa mọc ra năm cánh hoặc đôi
khi chỉ còn bốn, riêng một cánh để ý thấy nổi
lên chùm tia màu hồng đỏ ở về phía cuối cuốn;
thoạt trông cứ tưởng đó là những mạch máu nhỏ
li ti. Chỉ cần một cơn gió nhẹ thoảng qua cũng đủ
làm cho những chiếc tua mang đầy nhụy hoa, khẻ lay động
theo điệu luân vũ của gió, làm nổi bật hai chiếc
lá xanh tượng hình nửa trái tim của nàng Ban và chàng
Khun ghép thành đôi qua câu hát: “ Nàng Ban xinh đẹp/
Yêu chàng trai Khun/ Tình duyên không thành/ Chết hóa
thành Ban “ .
Theo truyền thuyết của dân tộc
Thái: “ ngày xửa ngày xưa có chàng trai Khun, giỏi
nghề nương rẩy lại có tài săn bắn đã, đem lòng
yêu cô gái tên Ban xinh đẹp hát hay dệt giỏi. Thế
nhưng, vì ham giàu cha Ban đem gả cô cho con trai nhà tạo
Mường, vốn là một thanh niên lười biếng lại có
tật gù lưng. Mặc cho cô van xin hết lời nhưng cha cô
quyết không từ bỏ ý định. Ông bàn với nhà tạo
Mường sữa sọan lễ cưới sớm cho hai người.Trong
bước đường cùng, nàng Ban đã chạy sang bản núi
tìm tới nhà chàng Khun để cầu cứu. Đến nơi,
nàng nghe tin chàng đã đi mua trâu ở những bản làng
thật xa. Để làm tin nàng lấy chiếc khăn Piêu đội
đầu, buộc vào tay cầu thang nhà rồi bươn bả ra
đi tìm chàng. Nàng đi hết ngọn núi này đến ngọn
núi khác, ngày này qua ngày khác, cuối cùng vì quá
đau khổ, mệt mỏi nàng đã gục chết trước một
cửa hang nơi lưng chừng núi. Thương tình, dân làng
xúm nhau đắp đất lo cho nàng có được nấm mộ
giữa rừng. Trong khi đó Khun cũng vừa đi mua bán về
đến nhà. Chàng bất ngờ nhìn thấy chiếc khăn của
Ban vắt trên cầu thang,chàng biết ngay đã xảy ra chuyện
chẳng lành cho nàng nên vội đi tìm. Dò hỏi khắp
nơi, Khun biết nàng đã bỏ nhà ra đi tìm chàng ở
tận trong rừng sâu núi thẳm. Chàng vội băng rừng,
vượt suối, trèo hết núi này sang núi kia vẫn tìm
không thấy nàng. Cuối cùng do kiệt sức, chàng ngã
xuống trên một mô đất ở trước cửa hang. Ngay lúc
đó, mặt đất bỗng dưng lay động phủ kín lấy
người chàng. Sau này, từ trên ngôi mộ thấy mọc
lên một cái cây có những chiếc lá xanh thẩm mang
hình hai nữa trái tim ghép lại. Và, đến mùa đông
lạnh giá cây trút hết lá, dệt thành tấm thảm che
kín lấy ngôi mộ, đợi đến tháng ba trổ lộc non
và cho ra những chiếc hoa trắng như làn da nàng Ban.
Người dân vùng Tây Bắc cảm thương cho mối tình chung
thủy của hai người, bèn lấy tên nàng Ban đặt cho
loài hoa này.Từ đó,ngoài vẻ đẹp thuần khiết ra
hoa ban còn có vai trò quan trọng trong đời sống vật
chất, tinh thần người Thái. Cho nên mỗi khi đi rừng
thấy hoa ban là biết sắp đến bản làng của họ
với những nếp nhà sàn xinh xinh quyện lấy làn khói
bếp, bốc lên hương vị thơm lừng của món hoa ban đồ
chõ xôi.
Sau buổi đi ngắm hoa ban trở
về, tôi được chủ nhà hiếu khách mời
ăn bữa cơm tối. Ngồi trên sàn nhà lót bằng tre
nứa, trải chiếu hoa, bên cạnh bếp lửa ấm cúng;
uống rượu cần được ủ những lúa nếp, lá hính
ho,gừng cùng với ngực mèo ngon tuyệt vời. Đặc
biệt các món ăn được thể hiện đầy bản sắc
văn hóa ẩm thực của người Thái qua việc sử dụng
lá non hay hoa ban nấu các món ăn như: Hoa ban xào thịt
lợn rừng. Hoa ban nộm củ riềng. Hoa ban hầm thịt
chân giò. Hoa ban đồ chõ xôi. Hoặc lá hoa ban non đồ
chấm chéo cá. . . ăn nhớ đời.
Sáng ra, tôi chào tạm biệt
những ngôi nhà sàn, những hàng cây cọ, những thửa
ruộng lúa non đẹp như bức tranh đặc tả về Mai Châu
xuôi đường quốc lộ sáu đi lên Sơn La bên cái nắng
hanh vàng vắt hờ hững bên sườn đồi, bên lưng chừng
vách núi cùng với màu trắng hoa ban đang nở trắng
trời trắng đất, chạy đuổi theo ngay sau lưng.
Tự dưng, tôi cảm thấy mất
đi sự hào hứng ban đầu, cho dù cảnh quan thiên nhiên
ở Sơn La nghe nói xinh đẹp, thơ mộng không thua gì Đà
Lạt phương Nam với hai cao nguyên Mộc Châu, Nà Sản nổi
tiếng cùng cây trà cây cà phê và chăn nuôi bò sữa.
Vì sao ư. Có lẽ do tôi đã
khám phá đầy đủ về một mùa hoa ban nở trắng
ngần trên vùng trời Tây Bắc ?
__________________________________
(*)(***) Tây Tiến (trong tập
thơ Mây Đầu ô của Quang Dũng)
(**) Để phân biệt với
phụ nữ Thái đen đầu đội khăn Piêu
© Tác giả giữ bản quyền.
. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả gởi từ Sài Gòn ngày 23.07.2011.
. Trích đăng lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com.
DANH MỤC TÁC PHẨM CỦA MINH NGUYỄN
TRỞ VỀ TRANG TRUYỆN TRƯỚC
TRUYỆN TIẾP THEO
MINH NGUYỄN
Không biết từ lúc nào tôi
bỗng quan tâm tới các loài hoa. Điều này kể ra e
có người sẽ mỉm cười cho rằng: đàn ông ai lại
quan tâm tới mấy chuyện hoa hòe hoa sói; trừ trường
hợp sinh nhật cha mẹ, bạn bè hay người yêu.
Tưởng chuyện đơn giản, vậy
mà tôi đã phải chưng hửng trước câu hỏi đầy sự
đánh đố nơi cô bạn vì, biết tôi đã nhiều
lần đi lên vùng Tây Bắc : ngoài mùa hoa đào hoa mận
ra, nghe nói trên vùng Tây Bắc còn có mùa hoa gì đặc
biệt lắm, anh có biết không ?
Tôi chợt nhớ lần ghé lên
Lào Cai,đi cùng Mây vượt chặng đường dài qua hàng
ngàn bâc đá, đặt chân lên vườn hoa thiên nhiên Sapa
trên đỉnh núi Hàm Rồng. Ở đó ngoài việc ngắm
thỏa thuê hàng trăm loài hoa lan đẹp lộng lẫy quí
hiếm, trước khi ghé sang vườn Châu Âu kỳ thú nhìn
thấy cơ man hoa hồng, hoa thươc dược, tuy-líp, lay-ơn
để, cuối cùng dừng chân lại bên rừng hoa đào hoa
mận bạt ngàn; tuyệt nhiên không nghe nhắc tới loài
hoa nào khác. Đem thắc mắc hỏi Mây, cô cười thật
xinh bên hai chiếc răng vàng bắt nắng sáng lấp lánh,
khiến tôi mỗi lần nhìn thấy phải phát ghen lên với
mấy tay thợ Trung Quốc, cô cho biết : tuy cùng ở vùng
Tây Bắc tổ quốc nhưng người H’ Mông ở Lào Cai
hay Hà Giang chỉ trồng hoa đào hoa mận. Còn muốn khám
phá mùa hoa Ban, phải chờ cho đến tháng ba đi qua Sơn
La - Điện Biện, ở đó tha hồ ngắm mùa hoa trắng
ngần nở khắp trên đỉnh núi, ở lưng chừng đồi
hay bên những vách đá dựng đứng.
Hoa ban. Có thật, có một mùa
hoa ban trên vùng Tây Bắc, tôi chưa hề biết đến?
Nhất định, tôi tự nhủ mình sẽ lên đó một lần,
nhìn tận mắt mùa hoa ban này mới được. Tiếc thay,
thời gian chưa đến tháng ba, nếu trở về Sàigòn
lúc này e chẳng bỏ công sau chuyến đi dài ngày, trong
khi tôi đang có mặt ở Hà Nội. Nghĩ vậy, tôi a-lô
về Nam Định rủ mấy anh chị bên gia đình bác Tiển,
lấy xe ô-tô đi thăm đền phủ Dầy- Vân Cát, thưởng
thức ba mươi sáu giá đồng cùng với các nghệ sĩ
hát văn, sau đó xuôi về bến Đục, đi thuyền trên
suối Yến, lên động Hương Tích đọc bài thơ chữ
nôm do Chu Mạnh Trinh đề trên vách đá.
Đi chơi hết một vòng quê hương,
đến khi quay về Hà Nội, tôi vẫn còn thừa thời
gian để ghé lên Tây Bắc xem mùa hoa ban nở. Trong lúc
đang do dự chưa biết đi bằng phương tiện gì, may
sao có người mang xe máy kèm theo bản đồ đến cho
tôi thuê xe. Không phải chần chờ gì nữa, tôi xuôi
đường Thăng Long ra Xuân Mai, qua Lương Sơn, lên Hòa Bình
thả hồn trong khung cảnh thiên nhiên mướt xanh từ hai
bên đường dẩn lên miền sơn cước. Con đường đi
qua khiến tôi không khỏi bồi hồi nhớ tới những
câu thơ “ Sông Mã xa rồi tây tiến ơi!/ Nhớ về
rừng núi nhớ chơi vơi/ Sài Khao sương lấp đoàn quân
mỏi/ Mường Lát hoa về trong đêm hơi/ Dốc lên khúc
khuỷu dốc thăm thẳm/ Heo hút cồn mây súng ngửi trời/
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống “(*)
Vượt qua chặng đường heo
hút cồn mây với rừng núi chơi vơi, với dốc lên
khúc khuỷu dốc thăm thẳm, với ngàn thước lên cao
ngàn thước xuống; chẳng mấy chốc tôi đã chạy
xe lên tới Hòa Bình. Thay vì chạy vòng tới hồ thủy
điện ngắm cảnh hùng vĩ sông Đà, tôi lái xe thẳng
tuột tới dốc Cun. Mới đầu, nhìn con dốc tôi tưởng
bình thường như bao con dốc tôi từng đi qua, nhưng khi
đặt chân lên con đường uốn lượn ngoằn ngoèo,
tôi có cảm giác như đang trôi bồng bềnh trong mây hoặc
chìm sâu dưới nhiều đoạn cua gấp khúc. Ở đó,
một bên vách đá cheo leo, một bên vực sâu trắng
xóa một mùa hoa lạ lẫm đang nở trắng trời trắng
đất. Xứ sở hoa ban đây rồi? Loài hoa đẹp tựa
những bông tuyết bám trên đỉnh Phăn-Xi-Păng vào những
hôm nhiệt độ xuống dưới không độ. Hoa trắng trước
mặt, hoa trắng sau lưng, hoa trắng trên đầu, hoa trắng
dưới chân, hoa trắng đuổi theo tôi chạy miết tới
con đường mới bạt núi, nhằm làm giảm độ cao
nguy hiểm. Bất ngờ, từ một bên vách núi còn lởm
chởm đá, mấy chị em phụ nữ đầu chít khăn len
(**), mặc áo “xửa cóm” bỏ trong váy ống đen, ngồi
bên những chiếc bàn làm từ vỏ cây rừng, buôn bán
hàng quà đặc trưng: cơm lam, mía lùi, ngô luộc, rau
rừng ngay trên đỉnh đèo Thung khe. Đứng trước hình
ảnh khá ấn tượng giữa môt bên là các phụ nữ
người Thái trắng, một bên là cảnh vật thiên nhiên
trắng xóa màu hoa ban, buột tôi không thể nhắm mắt
làm ngơ, dừng xe chụp vội mấy bức hình về hoa
ban, đồng thời thưởng thức những món ăn đặc
sản “ năm thì mười thuở “ mới gặp, để lấy
sức đi tiếp lên đèo Thung Nhuối. Ngọn đèo cuối
cùng trong số những ngọn đèo nguy hiểm nằm trên
cung đường dài mười hai cây số. Và, khi đã đứng
trên đỉnh đèo cuối cùng này, nhìn xuống thung lũng
bạt ngàn màu hoa trắng muốt nở đầy bên dưới
ruộng đồng, bên mươi nếp nhà sàn mái đỏ xinh xinh
ẩn hiện bên các bản làng người Mường người
Thái, toát lên vẻ đẹp thanh bình mà tôi chưa biết
nơi đây là đâu? Kịp khi quay nhìn, tôi nhận ra đám
người gồm đàn ông mặc áo cánh màu chàm có hai
túi dưới, cổ tròn xẻ trước ngực cài những chiếc
nút làm bằng vải hoặc làm từ xương, tay dắt ngựa
hoặc cặp nách gia súc mới mua, đi lẫn vào đám
phụ nữ mặc áo cổ xẻ chữ V, đính hàng nút bạc
hình những con vật có cánh chạy dài từ cổ xuống
tới cạp váy màu mạ non trông thật gợi cảm. Họ
đi lẫn vào nhau nói cười vui vẻ, sau buổi tan chợ
trở về thôn bản. Hỏi thăm, mới hay thung lũng đang
nở tràn một mùa hoa ban bên dưới là “ Mai Châu mùa
em thêm nếp xôi”. (***). Nơi hàng năm có tục lệ mở
hội xên Bản, xên Mường vào dịp hoa ban nở nên có
tên gọi “ hội hoa ban “. Hội hoa ban tổ chức với
qui mô lớn nhỏ tùy thuộc vào điều kiện thời tiết
có liên quan tới sự được mùa hay mất mùa trong
năm. Là cơ hội dành cho thanh niên nam nữ thi tài, vui
chơi, tìm hiểu tâm tình của nhau. Từ sáng sớm tinh
mơ của ngày hội, tiếng trống, tiếng chiêng âm vang
khắp núi rừng. Các bếp lửa trong các ngôi nhà sàn
bập bùng lửa đỏ đồ xôi, luộc gà, thái măng,
mổ lợn bày cổ. Rượu cần từng vò lớn được
mang ra đãi khách. Riêng đám thanh niên nam nữ áo váy
chỉnh tề, gọi nhau đi đến những cánh rừng có nhiều
hoa ban nở nhất. Ở đó họ chọn ra những cánh hoa
đẹp nhất tặng người yêu để tượng trưng cho sự
chung thủy và một ít mang về nhà biếu bố mẹ để
chứng tỏ lòng hiếu thảo cùng sự biết ơn.
Do háo hức muốn khám phá
ngay một mùa hoa ban, tôi hỏi thăm đường rẻ xuống
thung lũng Mai Châu. Con đường dẩn vào huyện lị thơ
mộng chẳng kém bao con đường phố núi tôi từng
đặt chân đến. Con đường chạy suốt chiều dài
huyện lỵ với một bên núi đá chấp chùng, một
bên là những cánh đồng xanh mởn lúa non. Để chiêm
ngưỡng tận mắt màu hoa ban giữa núi rừng Tây Bắc,
tôi nhờ cô gái người Thái con chủ nhà trọ bản Lát,
hướng dẩn đi chơi núi. Trên đường đi, cô vui vẻ
cho biết hoa ban có nhiều loại : hoa ban đỏ, hoa ban tím;
đặc biệt vào tháng ba trên đường từ Hòa Bình
đi Lai Châu, Sơn La, đặt chân đến bất cứ nơi nào
trên miền sơn cước này, người ta cũng đều bắt
gặp màu trắng hoa ban báo hiệu mùa nương rẫy,hội
hè, đình đám. Và, lần đầu tiên trong cơn gió nhẹ
thoảng đưa đến bên cánh mũi, tôi biết thế nào
là thứ hương thơm khó phân biệt được với mùi
cỏ cây, hoa lá mọc ven đường. Tôi giữ chặt những
chiếc hoa ban do cô gái trao cho. Hoa ban. Từ khi mới còn
là nụ, cho đến lúc mọc dài thành búp mãn khai, hoa
trông chẳng khác gì ngón tay búp măng nơi cô gái trẻ.
Đến khi trưởng thành, hoa mọc ra năm cánh hoặc đôi
khi chỉ còn bốn, riêng một cánh để ý thấy nổi
lên chùm tia màu hồng đỏ ở về phía cuối cuốn;
thoạt trông cứ tưởng đó là những mạch máu nhỏ
li ti. Chỉ cần một cơn gió nhẹ thoảng qua cũng đủ
làm cho những chiếc tua mang đầy nhụy hoa, khẻ lay động
theo điệu luân vũ của gió, làm nổi bật hai chiếc
lá xanh tượng hình nửa trái tim của nàng Ban và chàng
Khun ghép thành đôi qua câu hát: “ Nàng Ban xinh đẹp/
Yêu chàng trai Khun/ Tình duyên không thành/ Chết hóa
thành Ban “ .
Theo truyền thuyết của dân tộc
Thái: “ ngày xửa ngày xưa có chàng trai Khun, giỏi
nghề nương rẩy lại có tài săn bắn đã, đem lòng
yêu cô gái tên Ban xinh đẹp hát hay dệt giỏi. Thế
nhưng, vì ham giàu cha Ban đem gả cô cho con trai nhà tạo
Mường, vốn là một thanh niên lười biếng lại có
tật gù lưng. Mặc cho cô van xin hết lời nhưng cha cô
quyết không từ bỏ ý định. Ông bàn với nhà tạo
Mường sữa sọan lễ cưới sớm cho hai người.Trong
bước đường cùng, nàng Ban đã chạy sang bản núi
tìm tới nhà chàng Khun để cầu cứu. Đến nơi,
nàng nghe tin chàng đã đi mua trâu ở những bản làng
thật xa. Để làm tin nàng lấy chiếc khăn Piêu đội
đầu, buộc vào tay cầu thang nhà rồi bươn bả ra
đi tìm chàng. Nàng đi hết ngọn núi này đến ngọn
núi khác, ngày này qua ngày khác, cuối cùng vì quá
đau khổ, mệt mỏi nàng đã gục chết trước một
cửa hang nơi lưng chừng núi. Thương tình, dân làng
xúm nhau đắp đất lo cho nàng có được nấm mộ
giữa rừng. Trong khi đó Khun cũng vừa đi mua bán về
đến nhà. Chàng bất ngờ nhìn thấy chiếc khăn của
Ban vắt trên cầu thang,chàng biết ngay đã xảy ra chuyện
chẳng lành cho nàng nên vội đi tìm. Dò hỏi khắp
nơi, Khun biết nàng đã bỏ nhà ra đi tìm chàng ở
tận trong rừng sâu núi thẳm. Chàng vội băng rừng,
vượt suối, trèo hết núi này sang núi kia vẫn tìm
không thấy nàng. Cuối cùng do kiệt sức, chàng ngã
xuống trên một mô đất ở trước cửa hang. Ngay lúc
đó, mặt đất bỗng dưng lay động phủ kín lấy
người chàng. Sau này, từ trên ngôi mộ thấy mọc
lên một cái cây có những chiếc lá xanh thẩm mang
hình hai nữa trái tim ghép lại. Và, đến mùa đông
lạnh giá cây trút hết lá, dệt thành tấm thảm che
kín lấy ngôi mộ, đợi đến tháng ba trổ lộc non
và cho ra những chiếc hoa trắng như làn da nàng Ban.
Người dân vùng Tây Bắc cảm thương cho mối tình chung
thủy của hai người, bèn lấy tên nàng Ban đặt cho
loài hoa này.Từ đó,ngoài vẻ đẹp thuần khiết ra
hoa ban còn có vai trò quan trọng trong đời sống vật
chất, tinh thần người Thái. Cho nên mỗi khi đi rừng
thấy hoa ban là biết sắp đến bản làng của họ
với những nếp nhà sàn xinh xinh quyện lấy làn khói
bếp, bốc lên hương vị thơm lừng của món hoa ban đồ
chõ xôi.
Sau buổi đi ngắm hoa ban trở
về, tôi được chủ nhà hiếu khách mời
ăn bữa cơm tối. Ngồi trên sàn nhà lót bằng tre
nứa, trải chiếu hoa, bên cạnh bếp lửa ấm cúng;
uống rượu cần được ủ những lúa nếp, lá hính
ho,gừng cùng với ngực mèo ngon tuyệt vời. Đặc
biệt các món ăn được thể hiện đầy bản sắc
văn hóa ẩm thực của người Thái qua việc sử dụng
lá non hay hoa ban nấu các món ăn như: Hoa ban xào thịt
lợn rừng. Hoa ban nộm củ riềng. Hoa ban hầm thịt
chân giò. Hoa ban đồ chõ xôi. Hoặc lá hoa ban non đồ
chấm chéo cá. . . ăn nhớ đời.
Sáng ra, tôi chào tạm biệt
những ngôi nhà sàn, những hàng cây cọ, những thửa
ruộng lúa non đẹp như bức tranh đặc tả về Mai Châu
xuôi đường quốc lộ sáu đi lên Sơn La bên cái nắng
hanh vàng vắt hờ hững bên sườn đồi, bên lưng chừng
vách núi cùng với màu trắng hoa ban đang nở trắng
trời trắng đất, chạy đuổi theo ngay sau lưng.
Tự dưng, tôi cảm thấy mất
đi sự hào hứng ban đầu, cho dù cảnh quan thiên nhiên
ở Sơn La nghe nói xinh đẹp, thơ mộng không thua gì Đà
Lạt phương Nam với hai cao nguyên Mộc Châu, Nà Sản nổi
tiếng cùng cây trà cây cà phê và chăn nuôi bò sữa.
Vì sao ư. Có lẽ do tôi đã
khám phá đầy đủ về một mùa hoa ban nở trắng
ngần trên vùng trời Tây Bắc ?
__________________________________
(*)(***) Tây Tiến (trong tập
thơ Mây Đầu ô của Quang Dũng)
(**) Để phân biệt với
phụ nữ Thái đen đầu đội khăn Piêu
© Tác giả giữ bản quyền.
. Cập nhật theo nguyên bản của tác giả gởi từ Sài Gòn ngày 23.07.2011.
. Trích đăng lại vui lòng ghi rõ nguồn Newvietart.com.
DANH MỤC TÁC PHẨM CỦA MINH NGUYỄN
TRỞ VỀ TRANG TRUYỆN TRƯỚC
TRUYỆN TIẾP THEO
Không biết từ lúc nào tôi
bỗng quan tâm tới các loài hoa. Điều này kể ra e
có người sẽ mỉm cười cho rằng: đàn ông ai lại
quan tâm tới mấy chuyện hoa hòe hoa sói; trừ trường
hợp sinh nhật cha mẹ, bạn bè hay người yêu.
Tưởng chuyện đơn giản, vậy
mà tôi đã phải chưng hửng trước câu hỏi đầy sự
đánh đố nơi cô bạn vì, biết tôi đã nhiều
lần đi lên vùng Tây Bắc : ngoài mùa hoa đào hoa mận
ra, nghe nói trên vùng Tây Bắc còn có mùa hoa gì đặc
biệt lắm, anh có biết không ?
Tôi chợt nhớ lần ghé lên
Lào Cai,đi cùng Mây vượt chặng đường dài qua hàng
ngàn bâc đá, đặt chân lên vườn hoa thiên nhiên Sapa
trên đỉnh núi Hàm Rồng. Ở đó ngoài việc ngắm
thỏa thuê hàng trăm loài hoa lan đẹp lộng lẫy quí
hiếm, trước khi ghé sang vườn Châu Âu kỳ thú nhìn
thấy cơ man hoa hồng, hoa thươc dược, tuy-líp, lay-ơn
để, cuối cùng dừng chân lại bên rừng hoa đào hoa
mận bạt ngàn; tuyệt nhiên không nghe nhắc tới loài
hoa nào khác. Đem thắc mắc hỏi Mây, cô cười thật
xinh bên hai chiếc răng vàng bắt nắng sáng lấp lánh,
khiến tôi mỗi lần nhìn thấy phải phát ghen lên với
mấy tay thợ Trung Quốc, cô cho biết : tuy cùng ở vùng
Tây Bắc tổ quốc nhưng người H’ Mông ở Lào Cai
hay Hà Giang chỉ trồng hoa đào hoa mận. Còn muốn khám
phá mùa hoa Ban, phải chờ cho đến tháng ba đi qua Sơn
La - Điện Biện, ở đó tha hồ ngắm mùa hoa trắng
ngần nở khắp trên đỉnh núi, ở lưng chừng đồi
hay bên những vách đá dựng đứng.
Hoa ban. Có thật, có một mùa
hoa ban trên vùng Tây Bắc, tôi chưa hề biết đến?
Nhất định, tôi tự nhủ mình sẽ lên đó một lần,
nhìn tận mắt mùa hoa ban này mới được. Tiếc thay,
thời gian chưa đến tháng ba, nếu trở về Sàigòn
lúc này e chẳng bỏ công sau chuyến đi dài ngày, trong
khi tôi đang có mặt ở Hà Nội. Nghĩ vậy, tôi a-lô
về Nam Định rủ mấy anh chị bên gia đình bác Tiển,
lấy xe ô-tô đi thăm đền phủ Dầy- Vân Cát, thưởng
thức ba mươi sáu giá đồng cùng với các nghệ sĩ
hát văn, sau đó xuôi về bến Đục, đi thuyền trên
suối Yến, lên động Hương Tích đọc bài thơ chữ
nôm do Chu Mạnh Trinh đề trên vách đá.
Đi chơi hết một vòng quê hương,
đến khi quay về Hà Nội, tôi vẫn còn thừa thời
gian để ghé lên Tây Bắc xem mùa hoa ban nở. Trong lúc
đang do dự chưa biết đi bằng phương tiện gì, may
sao có người mang xe máy kèm theo bản đồ đến cho
tôi thuê xe. Không phải chần chờ gì nữa, tôi xuôi
đường Thăng Long ra Xuân Mai, qua Lương Sơn, lên Hòa Bình
thả hồn trong khung cảnh thiên nhiên mướt xanh từ hai
bên đường dẩn lên miền sơn cước. Con đường đi
qua khiến tôi không khỏi bồi hồi nhớ tới những
câu thơ “ Sông Mã xa rồi tây tiến ơi!/ Nhớ về
rừng núi nhớ chơi vơi/ Sài Khao sương lấp đoàn quân
mỏi/ Mường Lát hoa về trong đêm hơi/ Dốc lên khúc
khuỷu dốc thăm thẳm/ Heo hút cồn mây súng ngửi trời/
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống “(*)
Vượt qua chặng đường heo
hút cồn mây với rừng núi chơi vơi, với dốc lên
khúc khuỷu dốc thăm thẳm, với ngàn thước lên cao
ngàn thước xuống; chẳng mấy chốc tôi đã chạy
xe lên tới Hòa Bình. Thay vì chạy vòng tới hồ thủy
điện ngắm cảnh hùng vĩ sông Đà, tôi lái xe thẳng
tuột tới dốc Cun. Mới đầu, nhìn con dốc tôi tưởng
bình thường như bao con dốc tôi từng đi qua, nhưng khi
đặt chân lên con đường uốn lượn ngoằn ngoèo,
tôi có cảm giác như đang trôi bồng bềnh trong mây hoặc
chìm sâu dưới nhiều đoạn cua gấp khúc. Ở đó,
một bên vách đá cheo leo, một bên vực sâu trắng
xóa một mùa hoa lạ lẫm đang nở trắng trời trắng
đất. Xứ sở hoa ban đây rồi? Loài hoa đẹp tựa
những bông tuyết bám trên đỉnh Phăn-Xi-Păng vào những
hôm nhiệt độ xuống dưới không độ. Hoa trắng trước
mặt, hoa trắng sau lưng, hoa trắng trên đầu, hoa trắng
dưới chân, hoa trắng đuổi theo tôi chạy miết tới
con đường mới bạt núi, nhằm làm giảm độ cao
nguy hiểm. Bất ngờ, từ một bên vách núi còn lởm
chởm đá, mấy chị em phụ nữ đầu chít khăn len
(**), mặc áo “xửa cóm” bỏ trong váy ống đen, ngồi
bên những chiếc bàn làm từ vỏ cây rừng, buôn bán
hàng quà đặc trưng: cơm lam, mía lùi, ngô luộc, rau
rừng ngay trên đỉnh đèo Thung khe. Đứng trước hình
ảnh khá ấn tượng giữa môt bên là các phụ nữ
người Thái trắng, một bên là cảnh vật thiên nhiên
trắng xóa màu hoa ban, buột tôi không thể nhắm mắt
làm ngơ, dừng xe chụp vội mấy bức hình về hoa
ban, đồng thời thưởng thức những món ăn đặc
sản “ năm thì mười thuở “ mới gặp, để lấy
sức đi tiếp lên đèo Thung Nhuối. Ngọn đèo cuối
cùng trong số những ngọn đèo nguy hiểm nằm trên
cung đường dài mười hai cây số. Và, khi đã đứng
trên đỉnh đèo cuối cùng này, nhìn xuống thung lũng
bạt ngàn màu hoa trắng muốt nở đầy bên dưới
ruộng đồng, bên mươi nếp nhà sàn mái đỏ xinh xinh
ẩn hiện bên các bản làng người Mường người
Thái, toát lên vẻ đẹp thanh bình mà tôi chưa biết
nơi đây là đâu? Kịp khi quay nhìn, tôi nhận ra đám
người gồm đàn ông mặc áo cánh màu chàm có hai
túi dưới, cổ tròn xẻ trước ngực cài những chiếc
nút làm bằng vải hoặc làm từ xương, tay dắt ngựa
hoặc cặp nách gia súc mới mua, đi lẫn vào đám
phụ nữ mặc áo cổ xẻ chữ V, đính hàng nút bạc
hình những con vật có cánh chạy dài từ cổ xuống
tới cạp váy màu mạ non trông thật gợi cảm. Họ
đi lẫn vào nhau nói cười vui vẻ, sau buổi tan chợ
trở về thôn bản. Hỏi thăm, mới hay thung lũng đang
nở tràn một mùa hoa ban bên dưới là “ Mai Châu mùa
em thêm nếp xôi”. (***). Nơi hàng năm có tục lệ mở
hội xên Bản, xên Mường vào dịp hoa ban nở nên có
tên gọi “ hội hoa ban “. Hội hoa ban tổ chức với
qui mô lớn nhỏ tùy thuộc vào điều kiện thời tiết
có liên quan tới sự được mùa hay mất mùa trong
năm. Là cơ hội dành cho thanh niên nam nữ thi tài, vui
chơi, tìm hiểu tâm tình của nhau. Từ sáng sớm tinh
mơ của ngày hội, tiếng trống, tiếng chiêng âm vang
khắp núi rừng. Các bếp lửa trong các ngôi nhà sàn
bập bùng lửa đỏ đồ xôi, luộc gà, thái măng,
mổ lợn bày cổ. Rượu cần từng vò lớn được
mang ra đãi khách. Riêng đám thanh niên nam nữ áo váy
chỉnh tề, gọi nhau đi đến những cánh rừng có nhiều
hoa ban nở nhất. Ở đó họ chọn ra những cánh hoa
đẹp nhất tặng người yêu để tượng trưng cho sự
chung thủy và một ít mang về nhà biếu bố mẹ để
chứng tỏ lòng hiếu thảo cùng sự biết ơn.
Do háo hức muốn khám phá
ngay một mùa hoa ban, tôi hỏi thăm đường rẻ xuống
thung lũng Mai Châu. Con đường dẩn vào huyện lị thơ
mộng chẳng kém bao con đường phố núi tôi từng
đặt chân đến. Con đường chạy suốt chiều dài
huyện lỵ với một bên núi đá chấp chùng, một
bên là những cánh đồng xanh mởn lúa non. Để chiêm
ngưỡng tận mắt màu hoa ban giữa núi rừng Tây Bắc,
tôi nhờ cô gái người Thái con chủ nhà trọ bản Lát,
hướng dẩn đi chơi núi. Trên đường đi, cô vui vẻ
cho biết hoa ban có nhiều loại : hoa ban đỏ, hoa ban tím;
đặc biệt vào tháng ba trên đường từ Hòa Bình
đi Lai Châu, Sơn La, đặt chân đến bất cứ nơi nào
trên miền sơn cước này, người ta cũng đều bắt
gặp màu trắng hoa ban báo hiệu mùa nương rẫy,hội
hè, đình đám. Và, lần đầu tiên trong cơn gió nhẹ
thoảng đưa đến bên cánh mũi, tôi biết thế nào
là thứ hương thơm khó phân biệt được với mùi
cỏ cây, hoa lá mọc ven đường. Tôi giữ chặt những
chiếc hoa ban do cô gái trao cho. Hoa ban. Từ khi mới còn
là nụ, cho đến lúc mọc dài thành búp mãn khai, hoa
trông chẳng khác gì ngón tay búp măng nơi cô gái trẻ.
Đến khi trưởng thành, hoa mọc ra năm cánh hoặc đôi
khi chỉ còn bốn, riêng một cánh để ý thấy nổi
lên chùm tia màu hồng đỏ ở về phía cuối cuốn;
thoạt trông cứ tưởng đó là những mạch máu nhỏ
li ti. Chỉ cần một cơn gió nhẹ thoảng qua cũng đủ
làm cho những chiếc tua mang đầy nhụy hoa, khẻ lay động
theo điệu luân vũ của gió, làm nổi bật hai chiếc
lá xanh tượng hình nửa trái tim của nàng Ban và chàng
Khun ghép thành đôi qua câu hát: “ Nàng Ban xinh đẹp/
Yêu chàng trai Khun/ Tình duyên không thành/ Chết hóa
thành Ban “ .
Theo truyền thuyết của dân tộc
Thái: “ ngày xửa ngày xưa có chàng trai Khun, giỏi
nghề nương rẩy lại có tài săn bắn đã, đem lòng
yêu cô gái tên Ban xinh đẹp hát hay dệt giỏi. Thế
nhưng, vì ham giàu cha Ban đem gả cô cho con trai nhà tạo
Mường, vốn là một thanh niên lười biếng lại có
tật gù lưng. Mặc cho cô van xin hết lời nhưng cha cô
quyết không từ bỏ ý định. Ông bàn với nhà tạo
Mường sữa sọan lễ cưới sớm cho hai người.Trong
bước đường cùng, nàng Ban đã chạy sang bản núi
tìm tới nhà chàng Khun để cầu cứu. Đến nơi,
nàng nghe tin chàng đã đi mua trâu ở những bản làng
thật xa. Để làm tin nàng lấy chiếc khăn Piêu đội
đầu, buộc vào tay cầu thang nhà rồi bươn bả ra
đi tìm chàng. Nàng đi hết ngọn núi này đến ngọn
núi khác, ngày này qua ngày khác, cuối cùng vì quá
đau khổ, mệt mỏi nàng đã gục chết trước một
cửa hang nơi lưng chừng núi. Thương tình, dân làng
xúm nhau đắp đất lo cho nàng có được nấm mộ
giữa rừng. Trong khi đó Khun cũng vừa đi mua bán về
đến nhà. Chàng bất ngờ nhìn thấy chiếc khăn của
Ban vắt trên cầu thang,chàng biết ngay đã xảy ra chuyện
chẳng lành cho nàng nên vội đi tìm. Dò hỏi khắp
nơi, Khun biết nàng đã bỏ nhà ra đi tìm chàng ở
tận trong rừng sâu núi thẳm. Chàng vội băng rừng,
vượt suối, trèo hết núi này sang núi kia vẫn tìm
không thấy nàng. Cuối cùng do kiệt sức, chàng ngã
xuống trên một mô đất ở trước cửa hang. Ngay lúc
đó, mặt đất bỗng dưng lay động phủ kín lấy
người chàng. Sau này, từ trên ngôi mộ thấy mọc
lên một cái cây có những chiếc lá xanh thẩm mang
hình hai nữa trái tim ghép lại. Và, đến mùa đông
lạnh giá cây trút hết lá, dệt thành tấm thảm che
kín lấy ngôi mộ, đợi đến tháng ba trổ lộc non
và cho ra những chiếc hoa trắng như làn da nàng Ban.
Người dân vùng Tây Bắc cảm thương cho mối tình chung
thủy của hai người, bèn lấy tên nàng Ban đặt cho
loài hoa này.Từ đó,ngoài vẻ đẹp thuần khiết ra
hoa ban còn có vai trò quan trọng trong đời sống vật
chất, tinh thần người Thái. Cho nên mỗi khi đi rừng
thấy hoa ban là biết sắp đến bản làng của họ
với những nếp nhà sàn xinh xinh quyện lấy làn khói
bếp, bốc lên hương vị thơm lừng của món hoa ban đồ
chõ xôi.
Sau buổi đi ngắm hoa ban trở
về, tôi được chủ nhà hiếu khách mời
ăn bữa cơm tối. Ngồi trên sàn nhà lót bằng tre
nứa, trải chiếu hoa, bên cạnh bếp lửa ấm cúng;
uống rượu cần được ủ những lúa nếp, lá hính
ho,gừng cùng với ngực mèo ngon tuyệt vời. Đặc
biệt các món ăn được thể hiện đầy bản sắc
văn hóa ẩm thực của người Thái qua việc sử dụng
lá non hay hoa ban nấu các món ăn như: Hoa ban xào thịt
lợn rừng. Hoa ban nộm củ riềng. Hoa ban hầm thịt
chân giò. Hoa ban đồ chõ xôi. Hoặc lá hoa ban non đồ
chấm chéo cá. . . ăn nhớ đời.
Sáng ra, tôi chào tạm biệt
những ngôi nhà sàn, những hàng cây cọ, những thửa
ruộng lúa non đẹp như bức tranh đặc tả về Mai Châu
xuôi đường quốc lộ sáu đi lên Sơn La bên cái nắng
hanh vàng vắt hờ hững bên sườn đồi, bên lưng chừng
vách núi cùng với màu trắng hoa ban đang nở trắng
trời trắng đất, chạy đuổi theo ngay sau lưng.
Tự dưng, tôi cảm thấy mất
đi sự hào hứng ban đầu, cho dù cảnh quan thiên nhiên
ở Sơn La nghe nói xinh đẹp, thơ mộng không thua gì Đà
Lạt phương Nam với hai cao nguyên Mộc Châu, Nà Sản nổi
tiếng cùng cây trà cây cà phê và chăn nuôi bò sữa.
Vì sao ư. Có lẽ do tôi đã
khám phá đầy đủ về một mùa hoa ban nở trắng
ngần trên vùng trời Tây Bắc ?

Accept-Ranges: bytes