markdown:
Trang Chính
GHPGVNTN Hoa Kỳ
Chùa Phật Đà
Tu Viện Pháp Vương
Mô Hình Chánh Điện
Cúng Dường
Giftshop Hoavouu.com
Kinh Sách Tổng Hợp
Kinh
Kinh Pali
Kinh Sanskrit/Hán Tạng
Giảng Giải Kinh
Luật
Luận
Pháp Luận
Phật Học
Phật Học Cơ Bản
Duy Thức Học
Tánh Không
Phật Học Ứng Dụng
Tịnh Độ
Thiền
Thiền Đại Thừa
Thiền Nguyên Thủy
Thiền Tổ Sư
Thiền và Thở
Kim Cang Thừa
Thư Mục Tác Giả
Ghi Danh Hành Hương
Tin Tức
Hoằng Pháp
Văn hóa Phật giáo
Tam Tạng Kinh Điển
Kinh
Luật
Luận
Đại Tạng Tiếng Việt
Linh Sơn Pháp Bảo Đại Tạng Kinh
Nghi Lễ
Nghiên Cứu Phật Học
Chuyên Đề
Tịnh Độ
Thiền Tông
Kim Cương Thừa
Xuân
Phật Đản
Thành Đạo
Vu Lan
An Cư Kiết Hạ
Phật Ngọc
Tham Luận/Tiểu Luận
Phân Ưu
Sách Phật Học PDF
Nhân Vật Phật Giáo
Địa Chỉ Tự Viện
Từ Điển Phật Học
Gia Ðình Phật Tử
Văn Học
Trang Thơ
Trang Văn
Điển Tích
Sách Văn Học PG
Lịch Sử
Hành Hương
Lối Về Sen Nở
Báo Chí, Đặc San, Kỷ Yếu
Sách Văn Học PDF
Khoa Học - Đời Sống
Món ăn chay
Hình Ảnh
Phật Sự Khắp Nơi
Phật Bồ Tát
Danh Lam Thắng Cảnh
Thế Giới Muôn Màu
Thư Pháp
Thư Pháp Thích Hạnh Tuệ
Media
Nghe Tụng Kinh
TT Thích Huệ Duyên
TT Thích Trí Thoát
TT Thích Nguyên Tạng
ĐĐ Thích Chiếu Túc
ĐĐ Thích Chiếu Niệm
ĐĐ Thích Hạnh Tuệ
Giọng Tụng Khác
Hành Trì Mật Tông
Nghe Thuyết Pháp
HT Thích Thanh Từ
HT Thích Huyền Vi
HT Thích Nhất Hạnh
HT Thích Tâm Thanh
HT Thích Thái Siêu
HT Thích Như Điển
HT Thích Nhất Chân
HT Thích Nguyên Hạnh
HT Thích Nguyên Siêu
HT Thích Phước Tịnh
HT Thích Thiện Huệ
TT Thích Nguyên Tạng
TT Thích Thông Triết
ĐĐ Thích Pháp Hòa
ĐĐ Thích Hạnh Tuệ
Giảng Sư Khác
Lectures in English
Sách Nói
Kinh
Luật
Luận
Sách Văn Học PG
Truyện Đọc
Âm nhạc
Nhạc Thần Chú
Nhạc Phật Giáo
Nhạc PG Album
Ân Cha Nghĩa Mẹ
Quê Hương
Trữ Tình
Nhạc Xuân
Ngâm Thơ
Cổ Nhạc
Hòa Tấu
Nhạc Trẻ
Nhạc Nước Ngoài
Album Music
Video Clip
Phim
Tủ Sách PDF
Sách Phật Học PDF
Sách Văn Học PDF
English Books PDF
Sách Lịch Sử PDF
Những Bài Viết PDF
Web Links
Tự Viện
Tổ Chức Phật Giáo
Nhân Sỹ Phật Giáo
Website GHPGVNTN
Văn Học Mạng
Giải Trí
Học Tiếng Anh
Tiện Ích
Truyền Thông - Báo Chí
Site Map
Bảo Trợ
Liên lạc
English
中文
Lectures 講經
HT Tịnh Không 淨空法師
無量壽經
阿彌陀經
觀無量壽佛經
往生論
普賢行願品
其他
Chinese Movies 中文影視
Chinese Books 中文書籍
Trang nhà
›
Kinh Sách Tổng Hợp
GHPGVNTN Hoa Kỳ
Chùa Phật Đà
Tu Viện Pháp Vương
Mô Hình Chánh Điện
Cúng Dường
Giftshop Hoavouu.com
Kinh Sách Tổng Hợp
Kinh
Kinh Pali
Kinh Sanskrit/Hán Tạng
Giảng Giải Kinh
Luật
Luận
Pháp Luận
Phật Học
Phật Học Cơ Bản
Duy Thức Học
Tánh Không
Phật Học Ứng Dụng
Tịnh Độ
Thiền
Thiền Đại Thừa
Thiền Nguyên Thủy
Thiền Tổ Sư
Thiền và Thở
Kim Cang Thừa
Thư Mục Tác Giả
Ghi Danh Hành Hương
Bài Mới Nhất trang Văn Học
Lòng Kham Nhẫn
(Xem: 52)
Tánh Thiện
Dạo Mát Nửa Đêm
(Xem: 36)
Tâm Minh Ngô Tằng Giao
Niệm Ân Hoà Thượng
(Xem: 85)
Thanh Phi
Hoài Niệm Tình Huynh Đệ
(Xem: 82)
Chúc Hiền
Cực Lạc Hiện Tiền
(Xem: 162)
Thích Nữ Huệ Trân
Chùa Vắng Trong Đặc Khu
(Xem: 94)
Nguyên Giác
Tại Sao Chúng Ta Không Dạy Bạn Chánh Niệm?
(Xem: 81)
Bạch X. Phẻ
Tương Lai- Cơ Hội - Thách Thức Cho Ni Giới Việt Nam Tại Hải Ngoại
(Xem: 158)
Thích Nữ Giới Hương
Sư Bà Thích Nữ Nguyên Thanh – Bậc Lương Đống Trong Hàng Ni Giới Tại Hoa Kỳ
(Xem: 161)
Thích Nữ Giới Hương
Đản Sinh Trong Đặc Khu TQ?
(Xem: 181)
Nguyên Giác
Vấn đề Sanh và Tử trong đời người
(Xem: 440)
Nguyễn Vĩnh Thượng
Ni Sư Giới Hương Giải Thích Về Luân Hồi Theo Kinh Lăng Nghiêm
(Xem: 131)
Nguyen Giác Phan Tấn Hải
Tâm Hoang Vu
(Xem: 110)
Nguyên Kim
Sóng Vỗ Xa Bờ
(Xem: 136)
Lam Khê
Tại Sao Chúng Ta Không Dạy Bạn Chánh Niệm?
(Xem: 642)
AnneMarie Rossi
,
Tâm Thường Định
Sự hình thành, phát triển và tồn tại của Chi Bộ Đức Quốc
(Xem: 563)
HT Thích Như Điển
Chùa Vắng Trong Đặc Khu
(Xem: 568)
Nguyên Giác
Nơi Cánh Chim Bay Về
(Xem: 121)
Lam Khê
Quả Báo Nghiệp Ưa Tranh Cãi
(Xem: 203)
Quảng Tánh
Nỗi Lòng & Hạnh Nguyện Của Di Mẫu
(Xem: 138)
Lam Khê
Điền Email để nhận bài mới
View Counts
14,268,893
Free Support Hoavouu.com
Trước
Sau
Phần Hai
Thực Hành
Nuôi Dạy : Những
Thực Tập
23 Tháng Mười Một 2010
00:00
(Xem: 1642)
Nghệ Thuật Để Sống Trọn Vẹn Ý Nghĩa Cuộc Đời
Phần Một Những Nguyên Tắc Nuôi Dạy Tâm Thức
Phần Hai Thực Hành Nuôi Dạy : Những Thực Tập
Phần Phụ Thêm Chân Dung Của Một Người Nuôi Dạy Cọp
P
HẦN HAI
THỰC HÀNH
NUÔI DẠY :
NHỮNG
THỰC TẬP
DẪN VÀO NHỮNG
THỰC TẬP
Hãy nhanh chóng một cách chậm chậm và bạn sẽ mau đến đích.
Milarepa
Trong phần một của cuốn sách này, người ta đã
quen biết
với con cọp bên trong và người ta đã hiểu sự
cần thiết
phải
điều phục
nó. Phần hai này gồm những công việc
thực hành
: một
toàn bộ
những bài
thực tập
có
mục đích
chỉ cho
chúng ta
làm sao
chế ngự
tâm thức
mình và trau dồi lòng bi một cách
thực tiễn
trong đời
sống hàng ngày, vì chính ở trong lòng
đời sống
hàng ngày mà việc đó phải được làm. Những
trách nhiệm
nghề nghiệp hay
gia đình
của
chúng ta
không phải là một
chướng ngại
ngăn cản
chúng ta
làm việc trên chính mình ;
trái lại
chúng là một mảnh đất
tuyệt hảo
, giàu
vô số
những cơ hội để học và để
trưởng thành
. Đó cũng là một chỗ kiểm nghiệm không bao giờ
nói dối
:
thử thách
của hàng ngày phát hiện nhanh chóng những
yếu đuối
và những
thiếu sót
của
chúng ta
và ngay sau đó người ta thấy cái
cần phải
tẩy xóa, làm lại hay làm
vững chắc
thêm. Không phải
vuốt ve
ý tưởng
bỏ đi tất cả để ra đi tìm
trí huệ
: nó không ở đâu khác ngoài chính mình, ở nơi mà người ta đang ở.
Bước đầu
tiên tiến
về sự
trưởng thành
có lẽ cốt
ở không
chối bỏ
thực tại
– của cái mà người ta là và của tình huống
hiện tại
– thay vì những
giấc mộng
mà
chắc chắn
người ta chẳng bao giờ
thực hiện
được và chúng chỉ là những bằng cớ của
chủ nghĩa
an nhàn
bất động
.
Tất cả
chúng ta
đều có một hành trang nào đó, từ khi sinh ra, đã học nhiều điều
ích lợi
, nhưng cũng mang lấy một số những
thói quen
xấu góp phần lớn vào những
vấn đề
và những khổ đau của
chúng ta
. Được nền
giáo dục
của
chúng ta
khuyến khích để phát triển
bản ngã
, người ta thường quen cho nó một
ưu tiên
luôn luôn, xem đấy là một chiều hướng
tự nhiên
. Người ta càng bị
điều kiện
hóa bởi những
giá trị
hiện đại
bao nhiêu khi chúng thường
ưu đãi
chủ nghĩa cá nhân
: sự quan trọng của
quan niệm
“nhân cách”, sự
phá hủy
gia đình
và làm yếu sự
liên đới
cộng đồng
,
tuyên dương
thành công
vật chất
và những
lạc thú
tiêu dùng
với sự
thành công
đó.
Trong một
thời gian
đầu, sẽ
ích lợi
khi phân tích một ít những
thói quen
và sự bị
quy định
của mình để
phân biệt
cái gì cần
giữ gìn
và trau dồi và cái gì
tốt hơn
hết là nên bỏ. Đó sẽ là dịp để biết một số
tính khí
hiện thời
của
chúng ta
thường là những
thói quen
xưa cũ, hay thậm chí những phản xạ
gắn liền với
chúng ta
từ thời
thơ ấu
,
mặc dầu
chúng
hoàn toàn
không
phù hợp
với
tình trạng
tâm thức
hiện thời
của
chúng ta
nữa. Cũng giống như con bướm kéo
theo sau
nó những mảnh của con nhộng của mình.
Những bài
thực tập
sau sẽ cho
chúng ta
những
phương tiện
để đối mặt với mọi
trường hợp
của
đời sống
hàng ngày, một cách
quân bình
tốt nhất. Phải
tìm ra
một sự
quân bình
, một
điều độ
nào đó, để có thể nhận những sự vật như chúng đến, không tự chiến đấu để sửa sang chúng một cách
thường trực
bằng cách từ chối cái người ta không ưa và chỉ
theo đuổi
cái làm cho người ta thích. Chỉ
sự kiện
ngừng dứt cuộc chiến đấu
vô bổ
này sẽ cất nhẹ cho
chúng ta
khỏi một trọng lượng lớn lao của
thất vọng
và
căng thẳng
: luôn luôn khó khăn
lắm khi
chèo ngược dòng !
Thường người ta khổ đau vì họ
phản ứng
quá mạnh với điều đến với mình – vui hay buồn. Đây
cũng thế
,
cần phải
điều hòa để không để cho những
biến cố
tràn ngập : thế nên người ta học
điều phục
con cọp
tâm thức
để
tìm thấy
một sự ổn định bên trong và không
hoàn toàn
phụ thuộc
vào sự
thuận lợi
của những
hoàn cảnh
bên ngoài nữa. Nếu ngày này qua ngày khác, người ta có
can đảm
giáp mặt với sự
giận dữ
hay khổ đau của mình trong những bài tập
thiền định
,
cuối cùng
người ta có thể đối mặt với chúng khi gặp chúng trong cuộc sống hàng ngày. Người ta dạy
dần dần
con cọp để không sợ lửa nữa,
cho đến
một ngày có thể nhảy qua một vòng lửa.
Những bài
thực tập
nhằm tạo ra một
không gian
, để
hiểu rõ
hơn cái gì đang xảy ra. Người ta tự cho mình một bước
thụt lui
đối với những
biến cố
và những khó khăn của đời mình. Như bài
thực tập
Quả Cầu Cầu Vồng (số 15), với những
quán tưởng
của nó về những ánh sáng màu sắc khác nhau, có thể cho
chúng ta
học đối mặt với những
cảm xúc
mãnh liệt chúng rất thường làm cho
chúng ta
hụt hẫng. Những bài
thực tập
về Người Bạn (số 7) và
Kẻ Thù
(số 11) giúp
chúng ta
tương đối
hóa
ý nghĩ
người ta tạo ra về
tình bạn
và
thù oán
. Người
chúng ta
xem như
một
kẻ thù
về lâu sau này có thể
trở thành
người bạn quý nhất, vì nó cho
chúng ta
cơ hội học sự
nhẫn nhục
và lòng bi. Ngược lại, những người
chúng ta
gọi là “bạn”, không phải luôn luôn
nhất thiết
làm điều tốt cho
chúng ta
: họ có thể thậm chí là một
chướng ngại
trầm trọng
cho sự phát triển bên trong nếu
chúng ta
quá luyến chấp vào họ, hay nếu
tình thương
yêu của họ quá có tính
sở hữu
.
Những bài
thực tập
được đề nghị ở đây tạo thành một
toàn bộ
những kỹ thuật làm chủ
tâm thức
mà người ta có thể
xem như
một
hình thức
“trị liệu”. Đó là một
trị liệu
toàn thể
(như
đức Phật
được tôn xưng là bậc
Đại Y Vương
– dịch giả) hơn là
ý nghĩa
của sự chữa trị hay
đề phòng
một bệnh trạng
đặc biệt
: một sự tái
quân bình
hay một sự tái
giáo dục
toàn diện
. Dù người ta không bệnh theo nghĩa thường tình, người ta đã mất cảm thức
bản năng
của sự
quân bình
mà một số người thuộc
tổ tiên
xa xưa của
chúng ta
đã có. Khi làm cho
cuộc đời
chúng ta
được dễ dàng,
thuận tiện
,
văn minh
đô thị
cũng làm
chúng ta
mong manh
dễ vỡ và
xa cách
những
thực tại
tự nhiên
. Đến nỗi người ta
bị bắt
buộc học lại điều mà người ta không biết làm một cách tự phát nữa : học
tôn trọng
những nhịp điệu sinh học và môi trường
tự nhiên
mà
chúng ta
tùy thuộc
vào, làm
quân bình
sự dinh dưỡng của
chúng ta
, tập
thể dục
để bù cho một cuộc sống quá ít
hoạt động
... Không đặc trưng sao khi thậm chí người ta
cần phải
học lại thở cho đúng, trong khi thở là một
bản năng
sinh lý
sơ khai
nhất nơi một
con người
? Chính trong mức độ những bài
thực tập
đề nghị ở đây có thể giúp tự
giáo dục
lại để tìm lại sự
quân bình
của mình mà người ta có thể nói đến một sự “trị liệu” – một sự
can thiệp
có
ý thức
với
mục đích
tái lập
những cơ chế
tự nhiên
của sự
quân bình
. Thật ra, có nhiều cái có một
giá trị
trị liệu
, chỉ cần người ta biết
nhận ra
và khai thác nó
đúng đắn
:
thực phẩm
người ta ăn,
y phục
người ta mặc, cách bước đi và tư thế ngồi, những
cử động
, những màu sắc và
âm thanh
chung quanh – tất cả những cái đó có thể có
tác dụng
trị liệu
đối với
chúng ta
, nghĩa là giúp
chúng ta
tìm thấy
một sự
quân bình
tốt hơn
, nhất là giữa thân và tâm. Phần đông
chúng ta
làm việc với cái đầu hơn là với
thân thể
, điều này chỉ làm nặng thêm khuynh hướng
tự nhiên
của
chúng ta
là trải nghiệm
thế giới
qua những
tư tưởng
hơn là qua cách trực tiếp và
đơn giản
hơn. Người ta ít có
cố gắng
thân xác và có khuynh hướng tạo tác
lo âu
hơn...
Dầu danh từ người ta
gán cho
những
thực tập
này là gì – “thiền định” hay “trị liệu” – trong mọi
trường hợp
chúng có thể giúp
chúng ta
tái lập
cảm thức những
quân bình
tự nhiên
, đấy chỉ là nhờ sự thư giãn
cần thiết
trong việc
thực hành
chúng. Sự
buông xả
là
cần thiết
cho mọi
hình thức
trị liệu
hay
thiền định
; khi người ta vừa có một
cố gắng
thể xác và người ta nghỉ một lát để uống một chút cà phê hay một tách trà, đó vừa là một chốc lát làm tươi mới lại vừa là thư giãn, điều đã hơi giống với một
thực tập
thiền định
hay
trị liệu
, nếu người ta biết thư giãn tốt. Ngược lại, nếu người ta suốt ngày uống cà phê, thì không chỉ người ta không thư giãn mà còn
căng thẳng
và kích động hơn trước.
Cũng thế
, người ta sẽ không rút ra được gì hay từ những bài
thực tập
này nếu họ phóng mình vào trong đó mà
hoàn toàn
co rút và
căng thẳng
. Không phải một cái gì
kỳ diệu
làm cho bạn
tức thời
đi từ sự
rối loạn
qua một
trạng thái
ân sủng
, nhưng những bài
thực tập
đòi hỏi một sự tập trung nào đó. Thế nên, khi
cảm thấy
căng thẳng
, kích động, quan trọng là
trước tiên
tạo ra trong đầu khoảng
không gian
bằng cách thư giãn một ít trước khi bắt đầu những bài
thực tập
. Trong
trường hợp
đó, người ta có nhiều
lợi lạc
khi bắt đầu với một
hoạt động
thể xác nhẹ nhàng – một cuộc đi dạo, làm vườn, nấu ăn sơ sài – sau đó người ta
cảm thấy
bình an
và thư giãn hơn, sẵn sàng làm việc với những “bắp thịt”
tâm thức
.
Những
lời khuyên
thực tiễn
cho sự
thực hiện
những bài
thực tập
Những bài
thực tập
được trình bày trong
hình thức
một chuỗi được
yêu cầu
đi theo
thứ tự. Sự tiến hành những bài
thực tập
không phải được tổ chức theo lối
tùy ý
, nó là một tập sự
tuần tự
những khả năng
tâm thức
khác nhau. Vậy quan trọng là phải xem những
thực tập
này như một tổng thể và
thực hành
chúng
lần lượt
, theo một
chương trình
vạch sẵn. Không nên chờ đợi gì nhiều nếu người ta nhảy qua những bài
thực tập
người ta không thích, hay tập trung
đặc biệt
vào những bài
thực tập
người ta
thích ý
, hay bay chập chờn giữa nhiều cái. Đó là một
toàn thể
mà mỗi
thành phần
là
cần thiết
để
bảo đảm
sự liền lạc ổn cố và
hiệu quả
của tất cả. Nếu một
lực sĩ
chỉ làm việc với bụng và ngực, nó sẽ có một phần trên quá nở, đặt trên đôi chân cào cào, thay vì một
thân thể
hài hòa của một người trau dồi
toàn thể
những bắp thịt của nó một cách
quân bình
.
Hiển nhiên
người ta nên
thực hành
những
thực tập
này càng
đều đặn
càng tốt, những
lợi lạc
tùy theo
mức độ
cố gắng
mà họ đầu tư vào.
Chúng ta
hãy biết rằng nếu điều gì
chúng ta
giữ trong lòng,
chúng ta
luôn luôn
tìm thấy
phương tiện
để làm điều đó : nếu những người làm việc suốt ngày từ chối sự
êm ái
của cái giường vào lúc bình minh để chạy bộ hay chơi quần vợt, chính là bởi vì họ tin rằng điều đó làm
tốt đẹp
cho họ, và họ sẵn sàng có
cố gắng
cần thiết
để kiếm được
lợi lạc
phụ đó. Nếu người ta thấy rằng những
thực tập
có một xác đáng nào đó cho mình, người ta sẽ
tìm ra
thời gian
để làm chúng, như những người chạy bộ buổi sáng sớm. Người ta càng đầu tư vào cái gì, người ta càng
thành công
trong cái đó. Điều đó muốn nói rằng, mọi
thực hành
đều
ích lợi
, dù nó có
giới hạn
thế nào, và dù người ta còn chưa có thể có một sự
thường xuyên
. Thậm chí, trong một
thời gian
đầu, người ta chỉ đọc những bài
thực tập
, người ta có thể có ý thích
trở lại
với chúng và
thực hành
chúng về sau, vào một lúc người ta thực sự
cảm thấy
chúng là nhu cầu.
Càng tiến trong
chương trình
những bài
thực tập
, có lẽ người ta sẽ có
cảm tưởng
rằng một số được thích hơn những cái khác, chuyện đó không có gì
trầm trọng
. Quan trọng là làm tất cả với
hết lòng
mình, cái này sau cái kia, mà không trú trong
ý tưởng
về một “kết quả”. Bạn chớ nản lòng khi gặp vài khó khăn và hãy
đơn giản
kiên trì
trong sự
thực hành
của bạn. Ngược lại, nếu bạn đến một điểm mà bạn có
cảm tưởng
mình đang
liên tục
chiến đấu với chính mình, hay chiến đấu với bài
thực tập
đang đặt cho bạn những
vấn đề
nan giải,
tốt hơn
là ngưng lại và hãy tự cho mình một sự nghỉ mệt một hai ngày, trước khi làm lại. Thật vậy, người ta chẳng được gì khi cưỡng ép quá, vì việc đó chỉ làm mình thêm
căng thẳng
, trong khi
trái lại
, cần
để tâm
thức thư giãn tối đa. Trong
thời gian
nghỉ
thực tập
, chớ ngừng tất cả những
thực hành
mà hãy dùng ba cái đầu tiên, “Thư Giãn” (số 2), “Cảm Nhận” (số 3) và “Tự Mở Mình Ra” (số 4). Chúng sẽ giúp bạn thư giãn để
trở lại
với
thực tập
“khó” với
tâm thức
đã lại tươi mới.
Nếu bạn bị nhiều
tư tưởng
tấn công trong khi
thực tập
, chớ có
lo âu
. Ngay khi biết sự
xao lãng
của mình, bạn chỉ thư giãn, rồi tập trung
trở lại
vào đối tượng
thiền định
. Nếu như vậy không đủ, người ta cũng có thể nghỉ ngơi một chút hay làm những
thực tập
thư giãn, trước khi nắm lại sợi dây
thực tập
. Phải học cách
nhận ra
khi nào người ta sẽ quá cứng rắn hay
trái lại
quá
dễ dãi
, để giữ một mức độ
trung dung
.
Bạn sẽ
nhận thấy
có nhiều
thực tập
đặt nền trên một
sự quán
tưởng
đức Phật
. Không phải là Phật với
tư cách
là một nhân vật
lịch sử
và
tôn giáo
, mà với
tư cách
là
biểu tượng
chiến thắng của sự
thanh tịnh
nội tại của
tâm thức
–
giác ngộ
,
thức tỉnh
và tràn đầy lòng bi – đối với những
nhiễm ô
đã tạm thời
che đậy
sự
thanh tịnh
đó.
Tuy nhiên
, nếu
biểu tượng
này làm khó khăn bạn vì những
lý do
trí thức
hay
tôn giáo
, để thay thế hãy tưởng tượng
tinh túy
của lòng bi
vũ trụ
, trong
hình thức
một quả cầu bằng ánh sáng
thanh tịnh
rực rỡ
.
Những
thực tập
sau đây không có
ý định
cho bạn những
năng lực
siêu phàm
, mà giúp bạn đối mặt với mọi
trường hợp
người ta phải đương đầu
trong đời
sống hàng ngày. Nếu bạn có
cảm tưởng
tiến bộ
tốt hơn
, nhất là trong việc giáp mặt những khó khăn của bạn, thì bạn đang ở trên
con đường
đúng. Thế nghĩa là, phải biết
kiên nhẫn
và không chờ đợi có tức khắc những kết quả
ngoạn mục
: người ta không thể xóa đi trong ngày một ngày hai những
thói quen
và những phản xạ
ích kỷ
có hàng bao nhiêu năm. Người ta sẽ
tìm thấy
một sự
an ủi
và khuyến khích nào đó khi tự nhớ lại rằng người ta không làm công việc này chỉ cho mình nó hay vì một kết quả
tức thời
, mà cũng cho tất cả những người khác, và với những
lợi lạc
bao la
dài hạn, cho họ cũng như cho
chúng ta
.
Nếu mặc dù với một liều lượng
cố gắng
và
kiên nhẫn
đủ khá, người ta
tiếp tục
có nhiều khó khăn khi đối mặt với những sự việc hàng ngày, với trong mình hay
xung quanh
mình, người ta có thể
tiếp xúc
với
tác giả
(để
tiếp xúc
với
tác giả
về những bài
thực tập
, xem
Phụ lục
cuối sách) hay những người
cộng tác
với
chương trình
thực tập
này. Người ta cũng có thể nhờ một
vị thầy tâm linh
giúp đỡ, hay
tham dự
một nhóm đã từng
thực hành
những bài tập này và họ có thể cho một sự nương dựa nào.
Tuy nhiên
, quan trọng là chớ lao ngay vào vòng tay của một “guru” đầu tiên vừa mới đến, và cần biết về
giá trị
của vị thầy hay của nhóm
liên quan
.
Khi
chương trình
những
thực tập
hoàn toàn
chấm dứt
, người ta có thể dùng theo
ý muốn
một
thiền định
nào đó đối với những khó khăn
đặc biệt
mà họ sẽ gặp. Mỗi bài
thực tập
đóng một
vai trò
riêng, và
toàn bộ
tạo thành một chuẩn bị
tốt đẹp
cho những ai muốn
theo đuổi
một
hành trình
tâm linh
lâu dài
và có kết quả. (Đối với
đạo Phật
, cái gì có ở đích
cuối cùng
phải đã có ở những
bước đầu
tiên. Những bài
thực tập
này đặt nền trên
căn bản
Phật tánh
và đưa đến
mục đích
là
Phật tánh
,
trí huệ
và
đại bi
, vì thế
giải thoát
hay
chứng ngộ
viên mãn
Phật tánh
là sự khai triển và
thành tựu
rốt ráo
những
thực tập
này ở mức độ cao nhất – ghi chú thêm của người dịch tiếng Việt).
Một điểm chót quan trọng : điều người ta học và hiểu về những
thực tập
không phải là để cho
chữ nghĩa
chết khô, mà để được đưa vào
thực hành
.
Ích lợi
gì khi
thiền định
về lòng bi trong một giờ đồng hồ nếu giờ phút sau đó người ta đã có một màn
gây lộn
với vợ hay
cãi nhau
với hàng xóm ? Điều bạn đã học phải
trở thành
một
bản chất
thứ hai, một cái gì theo bạn khắp nơi và trong mọi
hoàn cảnh
. Để làm
vững chắc
động lực
của bạn và tránh quy về chính mình, bạn hãy
kết thúc
mỗi thời làm việc với những
thực tập
bằng một
ý nghĩ
cho những người khác, theo
chủ đề
sau :
Tôi
ước mong
có thể
áp dụng
trong
cuộc đời
hàng ngày của tôi và
chia xẻ
với tất cả những ai khổ đau về thể xác hay
tâm thức
, tất cả điều gì tôi đã học hay hiểu hôm nay. Nguyện rằng những
nỗ lực
của tôi
liên hiệp
với
năng lực
của lòng bi
vũ trụ
để giúp đỡ họ
vượt qua
những khó khăn của họ và
tìm thấy
lại
hạnh phúc
.
Câu hỏi
: Có nên tránh đặt ra những
mục tiêu
quá
tham vọng
khi người ta làm những
thực tập
?
Trả lời
: Không
ích lợi
lắm khi
hy vọng
những kết quả quá lớn lao, bởi vì điều đó dẫn
chúng ta
đến chỗ hơi bắt ép những sự việc. Những
thực tập
không phải được làm để
chuyển hóa
đen ra trắng trong ngày một ngày hai, mà để cho người ta hòa nhập những
giáo pháp
vào
đời sống
hàng ngày.
Câu hỏi
: Khi thầy nói đến cái ngã (cái ta) được làm mạnh thêm bởi
giáo dục
, đó có phải cùng một thứ với một
cảm giác
mạnh mẽ về bản sắc của nó ? Có cái gì
tốt đẹp
trong cái
ngã không
? Nó không
cần thiết
với
chúng ta
để
sinh hoạt
bình thường
trong
thế giới
này sao ?
Trả lời
:
Rõ ràng
người ta cần một cái ngã có
chức năng
nào đó, một cái gì để nói : “Tôi muốn đi đến chỗ kia, tôi phải làm điều đó.” Nhưng một khi cái ngã đã đóng
vai trò
thiết lập
một bản sắc
sơ khai
này, không
cần thiết
phải bám vào nó nữa và phải sẵn sàng
lìa bỏ
nó, như khi người ta vất bỏ một đôi giày cũ mòn.
Vậy thì
người ta cần một
hình thức
cái ngã nào đó lúc
ban đầu
, nhưng khi nó đã
phục vụ
xong, người ta không cần đến nó nữa.
Câu hỏi
: Nếu vì
lý do
này hay
lý do
khác mà người ta không muốn
quán tưởng
đức Phật
, người ta có thể thế chỗ bằng cách tưởng tượng đức Jesus hay một
đạo sư
vĩ đại khác mà người ta
tin tưởng
không ?
Trả lời
: Khi người ta nói đến một vị “Phật”, người ta muốn nói đến một người có mọi phẩm tính mà danh từ đó
diễn tả
: một người mà
tâm thức
hoàn toàn
trong sạch
và đã
thức tỉnh
với
bản tánh
thật sự của những sự vật, mà lòng bi là toàn khắp
vũ trụ
, và
hoàn toàn
tận tụy vì những người khác. Nếu đó là điều mà đức Jesus
hiện thân
đối với bạn, bấy giờ là như nhau khi
hình dung
Chúa hay Phật.
Câu hỏi
: Nếu người ta bắt đầu
thực hành
những
thực tập
đều đặn
và người ta phải ngưng chúng trong vài tuần hay vài tháng vì một
lý do
nào đó, người ta có thể bắt đầu làm lại từ chỗ người ta đã ngừng hay
tốt hơn
là bắt đầu
trở lại
hết ?
Trả lời
: Tất cả
tùy thuộc
vào cái mà bạn đã rút ra được từ những bài tập bạn đã làm. Nếu bạn có
cảm tưởng
bạn đã thâu hóa chúng khá tốt và chúng thật sự làm
lợi lạc
cho bạn, bạn có thể
tiếp tục
từ chỗ bạn đã dừng trước kia.
Nếu không
phải thế,
tốt hơn
là bắt đầu lại từ đầu.
Câu hỏi
: Làm sao để
tránh khỏi
rơi vào những
cạm bẫy
của
thực hành
tâm linh
, như sự
kiêu mạn
khi người ta
cảm thấy
có những
tiến bộ
? Tôi tự hỏi khi người ta
thực hành
một mình
, với sách, không có thầy bên cạnh, người ta sẽ
tiến bộ
thiên lệch
chăng ?
Trả lời
: Rất có thể
hình ảnh
mà bạn tạo ra về chính bạn từ khi sanh ra không tương đồng với
thực tế
, nếu bạn không bao giờ phân tích. Có thể bạn tự tạo ra một
ý tưởng
về mình
hoàn toàn
không có cơ sở nào cả, nhưng bạn không biết gì, hơn nữa không có ai đã nói với bạn
hình ảnh
ấy về bạn có
trung thực
hay không. Người ta có thể tự nhủ “tôi là ánh sáng”, hay là Phật hay là Chúa, nhưng
rõ ràng
đó chỉ là một tưởng tượng
ảo giác
. Thế nên rất
ích lợi
khi có người nói cho
chúng ta
rằng
chúng ta
không đẹp, không
đức hạnh
, không
dị thường
như
chúng ta
tin như vậy, bởi vì điều đó tránh cho
chúng ta
tin vào
hình ảnh
về mình mà
chúng ta
phóng chiếu và tránh cho
chúng ta
tiếp tục
đồng hóa
với nó. Và chính trong chiều hướng đó mà một vị thầy có thể làm cho
chúng ta
bớt loại
sai lầm
này khi lột trần những
ảo tưởng
của
chúng ta
và dẫn dắt
chúng ta
trong hướng đi đúng.
Vậy thì
quả là đúng rằng người ta có thể tự lừa dối mình khi chỉ
tín nhiệm
vào độc nhất một cuốn sách, bởi vì người ta có nguy cơ
giải thích
nó riêng biệt theo
hình ảnh
mà người ta tự tạo về mình, và một đường lối như vậy
hoàn toàn
nghèo nàn
, kém cỏi. Tôi cũng thêm rằng một cuốn sách thế nào cũng có những
giới hạn
nội tại : nó cho một khuôn khổ quy chiếu tổng quát, xác định
một lần
cho tất cả trên giấy, trong khi cuộc sống thì
thường trực
biến đổi
và mỗi
trường hợp
người ta gặp là độc nhất.
Câu hỏi
:
Vậy thì
làm sao tránh loại
vấn đề
này khi người ta không làm việc dưới sự hướng dẫn của một vị thầy ?
Trả lời
: Hãy
nhấn mạnh
vào lòng bi đến mức nào bạn còn có thể, và hãy để bạn được hướng dẫn bởi nó trong khi chờ đợi gặp được một người nào biết đường lối mà
chúng ta
đang nói ở đây.
Câu hỏi
: Một sự
tăng trưởng
những
cảm xúc
tiêu cực
và những khó khăn có phải tất yếu là dấu hiệu là có cái gì không ổn trong
thực hành
hay đó là một
tác dụng
phụ của việc “chữa trị” đã đưa lên bề mặt những khuynh hướng có thức ?
Trả lời
: Khó mà nói một cách
trừu tượng
như vậy ; đó có thể là cái này hoặc cái kia, hay cả hai. Có thể người ta luôn luôn có những
phiền não
này trong họ, nhưng người ta còn chưa biết bởi vì người ta ít
ý thức
đến cái gì xảy trong
tâm thức
. Khi người ta luôn luôn có khuynh hướng có một
ý kiến
quá tốt về mình, người ta chỉ thấy cái người ta muốn thấy – những mặt tốt. Đến nỗi rằng những
phiền não
có vẻ khởi lên chẳng từ đâu cả khi người ta lại
ý thức
đến chúng và tự phân tích. Có lẽ đó không phải là một
nhận xét
khích lệ lắm, nhưng dầu sao, cái đáng nói là chớ xem quá
nghiêm trọng
những tình cảm và những
phiền não
này khi chúng được
tìm thấy
ở trong mình. Chỉ cần
ý thức
cái gì đang xảy ra nơi mình, và nếu người ta không phân cực vào một cái gì, thì người ta không phải có những
vấn đề
lớn lao.
Câu hỏi
:
Hiện giờ
có nhiều người đề nghị nhiều loại
hệ thống
“trị liệu”. Những
hệ thống
khác nhau này nói chung đều
ích lợi
, và chúng khác với đường lối đặt nền trên
đạo Phật
của ngài như thế nào ?
Trả lời
: Tôi không thể
trả lời
thay cho những người khác, nhưng tôi tưởng tượng có nhiều người đề nghị những
biện pháp
trị liệu
lợi lạc
, điều đó là tốt. Có những cái khác
thành công
ít nhiều, và một số thậm chí gây ra
tai hại
. Thật ra, phẩm chất của một
phương pháp
chữa lành
tùy thuộc
nhiều vào động cơ của nhà
trị liệu
, trong mức độ nhân cách của người ấy có một
ảnh hưởng
lớn trên những
phương pháp
của mình. Nhưng điều ấy còn
tùy thuộc
vào mức độ
kinh nghiệm
, và
giá trị
truyền thống
mà người ấy
dựa vào
: có một khác biệt lớn lao giữa một
hệ thống
“gia đình” mà một người nào đó đã
biến chế
từ những
ý tưởng
riêng của mình và của những người khác rải rác đó đây, với những phát huy được
truyền thừa
bởi một
truyền thống
đã có những
chứng cớ
của nó. Trong nhãn quan
Phật giáo
, sự chữa lành được đặt nền trên những kỹ thuật
tâm thức
nhắm đến thu hoạch sự
điều phục
tâm thức
. Điều này muốn nói rằng người nào biết làm sao
hàng phục tâm
thức –
bằng kinh
nghiệm
cá nhân
và không chỉ qua một
hiểu biết
lý thuyết
– được
đánh giá
là có đủ
thẩm quyền
để dạy những
phương pháp
ấy.
Câu hỏi
: Làm thế nào tôi có thể làm mạnh
động lực
của tôi,
ý muốn
thực hành
lòng bi của tôi ? Tôi
hoàn toàn
tin sự
cần thiết
làm việc đó, nhưng luôn luôn có một cái gì
ngăn cản
tôi – sự lười biếng, những bế tắc trong
tâm trí
.
Trả lời
: Điều quan trọng là làm
hết sức
mình, tính đến những
điều kiện
của riêng
mình, hơn là chờ đợi được
hoàn hảo
để giúp đỡ những người khác. Khi giúp đỡ họ, người ta cũng tự giúp đỡ chính mình, và dù cho người ta
lầm lẫn
, người ta cũng có thể rút ra những bài học để tự
cải thiện
. Đặt sự
thực hành
của bạn trên
ý tưởng
rằng bạn sẵn sàng giúp đỡ
mọi người
nào cần đến bạn và làm tất cả những gì bạn có thể làm được trong chiều hướng đó
tốt hơn
là nói với những người khác : “Tôi rất thích giúp các bạn, nhưng tôi còn chưa
hoàn toàn
sẵn sàng.”
Câu hỏi
: Đâu là sự khác biệt hay là mối tương quan, giữa
trị liệu
và
thiền định
?
Trả lời
: Không có sự khác biệt giữa chữa lành và
thiền định
.
Trị liệu
muốn nói đến
điều trị
, chăm sóc, chữa lành, và cũng
phòng ngừa
những bệnh tật, những mất
quân bình
.
Chúng ta
hãy lấy một
thí dụ
đơn giản
để
phác họa
: nếu bạn làm đứt tay và bạn dán miếng băng lên đó, thì ấy là một
trị liệu
vật lý
; nếu
đồng thời
bạn
lợi dụng
điều đó để học không tự làm đứt tay
một lần
nữa, điều này thuộc về
phương diện
tâm thức
của sự
trị liệu
. Mọi sự
trị liệu
liên hệ
với
phương diện
tâm thức
đều
liên kết với
thiền định
.
Câu hỏi
: Thế có phải muốn nói rằng, khi người ta biết
thiền định
đúng, tức là người ta đang làm
trị liệu
bằng cách
thiền định
?
Trả lời
: Vâng, đúng thế. Nhưng điều đó cũng
áp dụng
cho những việc khác : ăn, ngủ, mặc quần áo, và thư giãn, tất cả những cái đó
tham gia
vào sự
trị liệu
theo nghĩa rộng – mọi cái
đáp ứng
đầy đủ cho những nhu cầu của
chúng ta
.
Câu hỏi
: “Có lòng bi” hiểu cho đúng là thế nào ?
Trả lời
: Theo tôi, có lòng bi nghĩa là
bao gồm
tất cả
mọi người
vào trong
cuộc đời
của bạn. Để được như vậy phải hiểu rằng tất cả
chúng ta
không trừ một ai đều đi tìm
hạnh phúc
và đều tránh
đau khổ
và
bất hạnh
.
Phiền não
, đó là do
vô minh
của
chúng ta
về
bản tánh
đích thực của những sự vật mà người ta không thể
tìm thấy
hạnh phúc
, trong khi người ta không ngừng có những khổ nhọc và khó khăn đủ mọi loại. Lòng bi, đó là
tình thương
vô
điều kiện
. Đó là
ý chí
giúp đỡ bất kỳ ai cần sự giúp đỡ của bạn, và với cùng một chăm sóc
ân cần
cho tất cả : người mà bạn giúp đỡ có thể là hữu ích cho bạn hay thậm chí
giận dữ
, hung bạo với bạn, hay
tố cáo
bạn những việc bạn không hề làm – tất cả chẳng thay đổi gì được
ý chí
muốn giúp đỡ họ. Ngược lại, những
phản ứng
như vậy chỉ làm cho
ý chí
đó mạnh thêm. Người ta không chờ đợi cái gì cho mình, không
mong chờ
một kết quả nào. Và nếu một
tình cờ
bi thảm
khiến người ta ngồi tù vì điều người ta đã giúp đỡ một ai đó, lòng bi sẽ đưa đến sự
vui mừng
đã có thể mang lấy
gánh nặng
của người khác, đổi lấy
hạnh phúc
của mình. Thế đó là lòng bi thật sự, cái cho đi tất cả mà không chờ đền đáp.
Câu hỏi
: Thầy đã nói có một lúc mà, nếu người ta
thực hành
đúng đắn
những bài
thực tập
, người ta có thể tự nhủ người ta đang đi trong chiều hướng đúng. Thầy nghĩ điều đó như thế nào ? Có những dấu hiệu
cho phép
người ta
đánh giá
những
tiến bộ
của mình không ?
Trả lời
: Tôi nghĩ rằng nếu bạn
nhận thấy
rằng khi
thực hành
những bài
thực tập
bạn đến chỗ sống những
biến cố
hàng ngày
tốt hơn
và đối mặt với chúng tương xứng hơn, đó là có một
tiến bộ
nào đấy. Nếu
thực hành
đúng đắn
những bài
thực tập
, người ta sẽ có ít khuynh hướng tự tạo ra những
vấn đề
và tự đặt mình trong những tình huống khó khăn. Người ta sẽ phát triển cái tốt nhất của chính mình để
trở thành
một
con người
xứng đáng với danh từ này.
CHƯƠNG TRÌNH
LÀM VIỆC
Đây là vài
chỉ dẫn
cụ thể
sẽ cho bạn một
ý tưởng
về
thời gian
cần thiết
để
trải qua
mỗi một
thực tập
, để bạn có thể tổ chức công việc của bạn.
Những
điểm sơ khởi
:
•
Chúng ta
hãy
nhấn mạnh
một lần
nữa vào sự quan trọng cần theo THứ Tự những bài tập và chỉ đi qua cái
tiếp theo
sau khi đã làm xong
thời gian
“học nghề”
dự kiến
cho mỗi bài.
•
THờI GIAN
NHữNG
THờI THựC
HÀNH
tùy thuộc
vào sự mong muốn của người ta muốn thực sự rút ra
lợi lạc
tối đa của những
thực tập
. Chẳng hạn nếu người ta quá bận và chỉ có nửa giờ một ngày cho chúng hay là có
thời gian
nhưng người ta không
cảm thấy
có thể tự
bó buộc
để theo
trọn vẹn
chương trình
được
yêu cầu
thì làm sao ?
Tốt hơn
là chẳng làm gì cả ? Thật ra, mọi
nỗ lực
đều khó nhọc : cốt yếu là bạn tự định một thời khóa làm việc hàng ngày kéo dài bao lâu, theo những bổn phận bắt buộc của bạn, và giữ như vậy. Có
lợi lạc
hơn nhiều khi
thực hành
nửa giờ mỗi ngày,
đều đặn
, hơn là một giờ lúc này, hai giờ lúc khác. Chính sự
liên tục
của
nỗ lực
là điều quan trọng.
Lúc
ban đầu
, có lẽ người ta thích làm hai thời ngắn hơn là một thời dài ; điều đó không thành
vấn đề
,
miễn là
đều đặn
.
Thời gian
tổng thể để
thực hành
một
thực tập
– vài ngày, một tuần hay hơn nữa – là một
TốI THIểU
theo
chỉ định
; người ta không được gì cả nếu muốn đi qua quá nhanh đến bài
thực tập
tiếp theo
.
Lịch và
thời gian
tối thiểu
thực hành
những bài
thực tập
1. TƯ THế : vài phút trước khi bắt đầu mỗi thời làm việc.
Tùy ý
theo nhu cầu.
2. THƯ GIÃN (
BUÔNG Xả
) : một phần tư giờ, trước mỗi thời.
Tiếp theo
,
tùy ý
theo nhu cầu.
3. CảM NHậN : 1 tuần, một thời một giờ mỗi ngày.
4. Tự Mở MÌNH RA : 3 ngày, một thời 20 phút mỗi ngày.
Tiếp theo
,
tùy ý
, khi nào người ta
cảm thấy
quá co rút.
5. CầU VồNG : 1 tuần, một giờ mỗi ngày.
6. TấM GƯƠNG :
Phần đầu – 1 tuần là
tối thiểu
; 15-20 phút một hoặc hai lần mỗi ngày.
Phần hai – 3 hay 4 tuần ; 15-20 phút mỗi ngày.
7. BạN : 3 đến 4 tuần ; 45 phút mỗi ngày.
8.
ĐứC PHậT
BÊN TRONG : 1 tuần ; một thời một giờ bốn mươi lăm phút mỗi ngày.
9. LÀM
SốNG ĐộNG
ĐứC PHậT
BÊN TRONG : 4 tuần ; một thời một giờ mười lăm phút mỗi ngày.
10. TRIểN Nở, THU RÚT : 3 tuần ; một giờ mỗi ngày.
11.
Kẻ THÙ
: 4 tuần ; một giờ hai mươi phút mỗi ngày.
12. NHậN TRÊN CHÍNH MÌNH Sự KHổ ĐAU CủA
CHA Mẹ
VÀ
GIA ĐÌNH
: 2 tuần ; một giờ mười lăm phút mỗi ngày.
13. NHậN TRÊN CHÍNH MÌNH Sự KHổ ĐAU CủA Xứ Sở MÌNH, NHữNG BạN BÈ VÀ
THÚ VậT
: 2 tuần ; một giờ mười lăm phút mỗi ngày.
14. NHậN TRÊN CHÍNH MÌNH Sự KHổ ĐAU CủA NHữNG
Kẻ THÙ
CủA MÌNH : 4 tuần ; một giờ rưỡi mỗi ngày.
15. KHốI CầU CầU VồNG : 6 tuần tất cả ; một giờ mỗi ngày trong một tuần, cho mỗi màu.
16. LÒNG BI
VŨ TRụ
: 4 tuần ; nửa giờ mỗi ngày.
Bài
Thực Tập
số 1
TƯ THẾ
Bạn đã
quyết định
học
điều phục
con cọp bên trong, để
tìm thấy
bình an
trong chính bạn. Đây là vài chuẩn bị
thực tiễn
để cho bạn dễ dàng trong khi tập sự những
thực tập
: cần xác định nơi chốn và tư thế mà bạn sắp
sử dụng
.
Chọn một nơi
thích hợp
Nơi ở là
đặc biệt
quan trọng với người mới học. Phải ở một nơi
tương đối
yên tĩnh, xa tiếng ồn, những chuyện vãn, và tổng quát hơn là xa mọi thứ có thể làm cho bạn nhiều
xao lãng
.
Người ta có thể ở
ngoài trời
, hay ở một chỗ yên tĩnh khác – một khu vườn. Những “tiếng ồn”
tự nhiên
như nước chảy hay chim hót không thành
vấn đề
, hơn nữa chúng còn thường làm thư giãn. Nếu có dịp,
đặc biệt
tốt khi ngồi trên đỉnh một ngọn đồi hay một chỗ bao quát cảnh vật, hay bên bờ biển,
nếu không
có nhiều thứ làm
xao lãng
ở chung
quanh.
Nếu ở trong nhà, phải tìm một nơi yên tĩnh, nghĩa là một góc không bị
quấy rầy
bởi mọi loại làm bạn
xao lãng
(điện thoại, người nói chuyện, TV, radio hay
âm nhạc
). Chỗ ngồi phải thông thoáng và không nóng. Nói chung, một chỗ ngồi hơi nóng một chút hơn là quá nóng,
để tâm
thức không ngủ gật và
cảnh tỉnh
.
Một tư thế tốt
Tư
thế thân
thể có một
ảnh hưởng
thật sự với
chúng ta
, trong mọi
thời khắc
của
đời sống
, hẳn thế, nhưng còn hơn nữa trong
thực tập
thiền định
. Tư thế có thể làm
thuận tiện
hay ngược lại làm khó khăn cho
hơi thở
, sự
tuần hoàn
của máu và những
năng lực
thần kinh
trong
thân thể
; nó
ảnh hưởng
cách
tích cực
hay
tiêu cực
lên
tình trạng
những
cơ quan
của
chúng ta
. Y học
Tây Tạng
và y học Trung Hoa
chứng tỏ
rõ ràng
thân thể
chúng ta
có một mạng kinh mạch
tinh vi
như thế nào, chúng vận chuyển
năng lực
qua
toàn thân
và những bộ phận khác nhau. Chính trên nguyên lý này đã lập nên khoa châm cứu và những kỹ thuật
xoa bóp
; chúng
cho phép
chữa trị một số bệnh bằng cách
tái lập
những
quân bình
năng lực
qua
trung gian
một số điểm
năng lực
ở những chỗ khác nhau của những đường kinh mạch. Thế nên tư thế ngồi là quan trọng, để
cho không
ngăn chặn sự
lưu thông
tự do
của
năng lực
– gồm cả
năng lực
tinh tấn
– trong
thân thể
.
Nếu ngồi tốt, những
năng lực
sẽ có thể
di chuyển
tự do
trong
thân thể
và người ta không
cảm thấy khó chịu
hay không
thoải mái
. Điều này không chỉ nói đến một sự không
thoải mái
thân thể
– người nào cũng biết tê rần như kiến chạy trong chân –
mà cả
tâm thức
: nếu những
năng lực
(khí) không
lưu chuyển
tốt trong thân, người ta có thể
cảm thấy khó chịu
, bải hoải và mất
quân bình
, dễ bị kích động...
Nếu có thể
, người ta được
yêu cầu
ngồi xếp bằng
, tốt nhất trong tư thế
hoa sen
hay nửa
hoa sen
(
kiết già
hay bán già), (hình 1 và 2).
Nếu không
thể, vì đôi
chân quá
cứng hay những
vấn đề
sức khỏe
riêng biệt, không phải khó nhọc tự làm
đau đớn
khi vặn vẹo bằng bất cứ giá nào : người ta cũng có thể học ngồi đúng trên một cái ghế (hình 3). Nếu người ta còn trẻ và không có trở ngại
đặc biệt
, cần
cố gắng
vượt qua
những
đau đớn
ban đầu
và học một trong các tư thế này.
Dù ngồi thế
hoa sen
hay nửa
hoa sen
, phải luôn luôn xếp chân trái vào trước, chân phải đặt lên chân trái. Rồi điều quan trọng nhất : thẳng lưng lên để cho tạo thành một đường thẳng từ đáy xương sống đến ót. Thật vậy, chính trong lưng mà tất cả mạng
thần kinh
làm các bộ phận thông thương với bộ óc, và nếu thẳng lưng, những
năng lực
thần kinh
sẽ
lưu chuyển
quân bình
trong
toàn thân
. Để ngồi tốt, phải
cảm thấy
quân bình
, vai thẳng mà vẫn thư giãn, không ép về phía sau và không có cái này cao hơn cái kia.
Một cái gối đệm là một phụ tùng quan trọng cho tư thế và nó giúp giữ lưng thẳng : người ta sẽ chọn một khối đệm vuông khá cứng, khoảng bốn mươi phân mỗi cạnh và dày từ sáu đến mười hai phân. Thế nghĩa là tùy mỗi người
tìm thấy
bề dày
thích hợp
nhất cho mình, theo hình thể và tư thế của mình. Nếu ngồi theo thế
hoa sen
,
tốt hơn
là dùng một gối đệm hơi dày hơn – khoảng mười hai phân.
Nếu thế
hoa sen
hay nửa
hoa sen
tạo ra nhiều
vấn đề
, người ta có thể ngồi trên ghế như nói ở trên hay quỳ gối, đùi hơi
xa nhau
, ngồi trên một ghế đẩu thấp hay trên nhiều đệm chất lên cho đủ chiều cao, để giữ lưng thẳng.
Về hai tay có hai tư thế để chọn. Người ta có thể chỉ đặt chúng duỗi thẳng nghỉ ngơi, bàn tay úp trên đùi, hai cùi chỏ hơi mở (hình 3 và 4). Hay tay này đặt trên tay kia, phía trước, nhẹ nhàng được đặt trên chân đã xếp : đặt bàn tay trái lên trước, lưng bàn tay trên chân, lòng bàn tay hướng về phía mình và những ngón tay hơi cong về phía trên,
thành hình
như cái lò luyện
vàng bạc
. Rồi đặt bàn tay phải lên, tư thế giống như bàn tay trái, và nối đầu hai ngón cái lại (như hình 1). Cần giữ hai tay mềm mại và thư giãn : không dựa lên với
sức mạnh
– trên đùi hay tay này trên tay kia hay những ngón tay cái – mà để chúng ở tư thế đó với nhiều thư giãn và
tự nhiên
càng tốt, điều không khó khăn khi đã quen.
Khi lưng thẳng và hai tay thư giãn, người ta
hoàn thành
tư thế bằng cách nghiêng nhẹ ót về phía trước, như thế hơi kéo cằm vào trong cổ. Người ta để miệng hơi mở, lưỡi ở trên nóc họng ; người ta có thể thở cả bằng mũi và bằng miệng, theo cách
thích hợp
với mình. Về phần mắt,
thích hợp
là mở cả hai mắt, trừ khi dành cho những
quán tưởng
, vì nếu
quán tưởng
mà
mở mắt
thì hơi khó, nhất là đối với người mới học. Người ta cố định cái nhìn
trước mặt
, ngay tầm lỗ mũi, trên một điểm khoảng nửa thước đến hai thước. Không phải tập trung cái nhìn để thấy một cái gì, mà để nó ở đó,
trước mặt
, không
cố gắng
nhìn thấy. Nếu bạn thường mang kính, hãy gỡ nó ra.
Một tư thế đúng là một sự
quân bình
giữa
nỗ lực
và
buông xả
, để tạo những
điều kiện
tốt nhất cho sự
an định
tâm thức
. Không nên quá
căng thẳng
, cũng không quá thả lỏng. Nếu người ta
cảm thấy
một sự chống cự tự thân mạnh mẽ đối với tư thế, hay một
căng thẳng
quá độ
, người ta có thể làm ba bài
thực tập
đầu trong tư thế nằm dài, ngửa lưng (hình 6). Như đối với thế ngồi, cốt yếu là lưng thẳng. Để cho ót thẳng hàng với xương sống, cũng phải hơi kéo cằm vào : người ta có thể dùng một cuốn sách, một cái gối hay mền xếp dưới đầu. Nếu có
đau đớn
trong phần dưới lưng,
tốt hơn
hãy nâng đùi lên một chút với những cái gối để loại trừ sự không
thoải mái
trong vùng thắt lưng (hình 5).
Tuy nhiên
, nên xem tư thế nằm này như một sự
sửa chữa
tạm thời, và khi bạn đã quen với những
thực tập
, hãy
cố gắng
tìm ra
một tư thế ngồi
thoải mái
.
Bài
Thực Tập
số 2
THƯ GIÃN
Hai
thực tập
thư giãn này được đặt nền trên
hơi thở
và dùng để thư giãn trước mỗi thời
ngồi thiền
. Người ta có thể chọn lựa sự chuyển thể này hay chuyển thể kia của
thực tập
,
tùy theo
sở thích
.
Quan trọng là thở
tự nhiên
, không
ép buộc
.
Hơi thở
vào có thể sâu hơn và dài hơn
bình thường
, nếu điều đó
tự nhiên
. Nhịp điệu của chu kỳ
hơi thở
của mỗi chuyển thể của
thực tập
có thể
phù hợp
với
trạng thái
tâm thức
đang có : người ta có thể thở hơi nhanh nếu
cảm thấy
đau hay bị những xúc cảm mạnh mẽ, hay
trái lại
chậm hơn nếu
cảm thấy
tĩnh lặng và thư giãn.
Nếu bạn khó buông lỏng trong bài tập thở này, hay bất kỳ bài tập nào khác, hãy nằm dài ra một lát và để cho những
tư tưởng
và những tình cảm của bạn đến đi
tùy ý
– mọi thứ đi qua trong đầu bạn.
Tiếp theo
, thử làm lại
thực tập
thở bằng cách kém thúc ép hơn trước.
Chuyển thể thứ nhất :
Thực tập
gồm thở trong ba giai đoạn bằng nhau :
1. Hãy
thở vào
tận cùng khi đếm đến năm.
Thật ra, con số năm chỉ để
biểu thị
và bạn có thể giảm hoặc tăng một chút để cho nó
trùng hợp
với nhịp điệu thở
tự nhiên
của bạn lúc đó ; chỉ cần con số như nhau trong ba giai đoạn thở.
2. Giữ
hơi thở
của bạn lại và đếm đến năm.
3.
Thở ra
(đếm đến năm) bằng miệng, vì nhờ
vậy mà
người ta làm hết những
căng thẳng
một cách tốt nhất. Khi
thở ra
hãy tưởng tượng bạn
thoát khỏi
mọi
căng thẳng
, như bạn đổ trống một bình chứa đầy nước tù đọng, và hãy
để tâm
thức đến và đi
tùy theo
ý nó.
Chớ chú ý
thời gian
dừng vào cuối
hơi thở
ra ; hãy
tiếp nối
tức thì
hơi thở
vào
tiếp theo
.
• Hãy lập lại
toàn bộ
thực tập
ba hay bốn lần.
Chuyển thể thứ hai :
Ở đây một
hơi thở
ra và một
hơi thở
vào tính là một chu kỳ và bài tập cốt ở đếm thầm trong trí hai mươi mốt chu kỳ thở.
1. Hãy
thở ra
bằng miệng, hơi dài hơn
bình thường
, và hãy nghỉ một chút trước khi
tiếp tục
thở vào
.
2.
Thở vào
bằng mũi, chậm và sâu hơn
bình thường
. Hãy nghỉ trước khi
thở ra
, vừa đếm “MộT” cho chu kỳ đầu tiên.
• Hãy lập lại chu kỳ hai mươi mốt lần, mỗi lần mỗi đếm. Nếu bạn đếm lộn, hãy bắt đầu lại từ đầu.
Hãy chọn
phương pháp
thích hợp
hơn cho bạn và
thực hành
nó trong ít ra là BốN NGÀY trước khi
đi vào
những bài
thực tập
. Sau đó, nên bắt đầu một cách có
hệ thống
mỗi thời thiền bằng một thư giãn ngắn ; người ta cũng có thể dùng
thực tập
thở này để buông lỏng khi người ta
cảm thấy
hơi bị căng, trong khi
thực hiện
một bài tập khác hay vào mọi lúc khác của
đời sống
hàng ngày.
Bài
Thực Tập
số 3
CẢM NHẬN
Thực tập
nhằm để
hòa giải
với một trong những
sự kiện
sơ đẳng
nhất của
đời sống
chúng ta
: cái người ta cảm nhận, ở mức độ
vật lý
cũng như mức độ tình cảm. Một trong những kết quả
đáng giá
của sự
quan sát
những
cảm giác
thân thể
là cảm thức thư giãn
sâu xa
do nó mang lại. Nhưng điều đó đi
xa hơn
nhiều so với một
thực tập
thư giãn
đơn giản
:
sự kiện
đơn giản
nhìn thẳng vào những sự việc rất
cá nhân
mà
bình thường
người ta thích
che dấu
sẽ
cho phép
thanh toán
một số lo ngại
vẩn vơ
và những
căng thẳng
nối kết với nỗi
sợ hãi
giáp mặt với
thực tế
– một
thực tế
thường
tỏ ra
rất
đơn giản
hơn nhiều so với
ý tưởng
đáng sợ
mà người ta đã tự tạo. Người ta học
nhận diện
rất
chính xác
mọi cái người ta cảm nhận và học
tiếp nhận
tất cả cấp độ màu sắc những
cảm giác
và tình cảm được
quan sát
– từ những cái rất
dễ chịu
đến những cái rất khó chịu. Chính sự học tập
nhận biết
và
tiếp nhận
cái trải nghiệm bên trong này sẽ dùng làm nền tảng cho sự
thực hiện
mục tiêu
chính yếu
của sự chữa trị này : đối mặt với những sự vật và những
con người
, như chúng tự
trình diện
với
chúng ta
trong cuộc sống hàng ngày.
Người ta
thường có
nhiều khuynh hướng
lựa chọn
điều người ta cảm nhận :
chạy theo
những
cảm giác
dễ chịu
,
vật lý
hay
tâm lý
, và
cố gắng
tránh khỏi
cái gì khó chịu với mình. Đến mức
độ người
ta có thể bị khổ đau hay khó nhọc xâm chiếm khi người ta không thấy và hiểu rằng khổ đau không phải là cái gì cứng chắc và
bất biến
, rằng nó cũng như mọi
cảm giác
khác, không phải là
sự kiện
cố định mà là một thủy triều của
kinh nghiệm
thường trực
biến đổi
và
chuyển hóa
và
tiếp nối
với những cái
trung tính
hay
tích cực
. Ở đó người ta chạm đến sự
biểu lộ
của
vô thường
ở mức độ
tinh vi
và
sâu xa
của
kinh nghiệm
, một sự thực mà người ta sẽ
khám phá
càng lúc càng rõ hơn khi
thực hành
thực tập
này. Điều đó sẽ
cho phép
chúng ta
thu hoạch
dần dần
một
thái độ
thư giãn hơn đối với những tình cảm và
cảm giác
của
chúng ta
.
Mô tả
thực tập
1.
Sắp đặt
Hãy ngồi thẳng lưng, hay nằm duỗi dài, và
ý thức
sự xúc chạm của
thân thể
bạn với đệm ngồi, hay mặt đất. Hãy
cảm thấy
rõ ràng
tất cả những điểm
tiếp xúc
và những khác biệt về cường độ tựa vào, từ một chỗ này đến chỗ khác. Hãy
nhận xét
những
cử động
thở
biến đổi
rất nhẹ
áp lực
trên những điểm
tiếp xúc
khác nhau giữa
thân thể
và những
điểm tựa
như thế nào. Khi bạn đã
ý thức
những
cảm giác
này
tác động
lên
thân thể
đang ngồi hay nằm của bạn, bạn có thể qua giai đoạn
tiếp theo
,
đi vào
một phân tích
chi tiết
hơn.
2. Phân tích
chi tiết
những
cảm giác
thân thể
A. Từ thấp lên cao
Hãy
quan sát
những
cảm giác
bạn
cảm thấy
trong ngón chân cái. Nếu bạn không thấy có gì
đặc biệt
, hãy
đơn giản
cảm nghiệm nó và đi qua những ngón
kế tiếp
khi
ghi nhận
điều bạn
cảm thấy
trong hai chân.
Di chuyển
sự chú ý của bạn
dần dần
từ những ngón chân đến tất cả bàn chân và hãy chú ý vào sự khác biệt
cảm giác
nhỏ nhất mà bạn có thể
quan sát
được từ một điểm khác, dần lên khắp bàn chân : một
cảm giác
lạnh, nóng, nặng, nhẹ, nhột, trọng lượng, bồng bềnh v.v...
Ghi nhận
điều bạn
cảm thấy
mà không có những
bình luận
gì.
Hãy
tiếp tục
di chuyển
sự chú ý của bạn lên đùi và đến háng, vừa
hoàn toàn
ý thức
điều bạn cảm nhận.
Tiếp theo
qua tay, bắt đầu từ những ngón tay ;
đi lên
từ bàn tay và cánh tay
cho đến
vai. Dẫn sự chú ý của bạn xuống cuối xương sống và
đi lên
rất nhẹ nhàng, từng đốt từng đốt ; hãy
nhận xét
dần dần
mọi điều bạn
cảm thấy
, trong lưng và phần thân. Hãy
lưu ý
những
cảm giác
liên kết với
một vài bộ phận và với chuyển động thở. Trong mức độ có thể, hãy bằng lòng
nhận xét
những
cảm giác
của bạn, không phân tích,
giải thích
hay ghi chép chúng.
Khi bạn đến ót,
tiếp tục
di chuyển
sự chú ý của bạn qua cổ và yết hầu –
cảm thấy
cả ngoài lẫn trong – và đến miệng. Rồi
khám phá
mỗi
chi tiết
của mặt và đầu – bên trong và bên ngoài – và
chấm dứt
bằng cách để sự chú ý của bạn nghỉ ngơi nơi
trung tâm
đỉnh đầu.
B. Về phía dưới
Lần này, người ta làm lại cuộc du lịch theo chiều ngược lại, nhưng nhanh hơn nhiều. Hãy tưởng tượng
thân thể
bạn là một loại bình chứa đầy nước, và bạn mở những nút ở dưới bàn chân. Hãy
theo dõi
sự hạ thấp mực nước đang chảy ra và
ghi nhận
những
cảm giác
của bạn về mỗi mức nước trong khi
lưu ý
điều bạn
cảm thấy
một cách
toàn bộ
mà không phải trong
chi tiết
về mỗi phần
thân thể
nước rút qua. Khi bạn xuống đến những ngón chân, hãy dẫn sự chú ý vào chuyển động
tự nhiên
của
hơi thở
đối với
toàn bộ
thân thể
.
Phần còn lại của thời thiền để
chỉ quan
sát những chuyển động của
hơi thở
, mà vẫn rất thư giãn và không
ép buộc
sự chú ý. Hãy
chấm dứt
bài
thực tập
bằng cách duỗi hết
toàn thân
.
• Quan trọng : Hai thời của bài tập bổ túc lẫn nhau : chớ quên phần hai – sự
đi xuống
trở lại
từ đầu đến chân. Dầu có thích một trong hai thời hơn, thì cả hai tạo thành một tổng thể và phải được
thực hiện
như vậy.
Câu hỏi
: Nên làm gì khi trong
thực tập
, người ta gặp những
cảm giác
rất khó chịu, không thể bỏ qua được, và người ta không thể
tiếp tục
như không
có gì xảy ra ?
Trả lời
:
Chắc chắn
tốt hơn
là làm lại một ít thư giãn hơn là muốn bằng mọi giá qua bài tập
kế tiếp
.
Tuy nhiên
, nếu những
cảm giác
khó chịu ấy kéo dài, thậm chí sau nhiều tháng
thực hành
, có
lẽ phải
đối diện
bằng cách nắm sừng con bò mộng :
chấp nhận
sự có mặt của những
cảm giác
ấy và nhìn thẳng vào chúng.
Câu hỏi
: Khi thầy nói “làm lại sự thư giãn”, có phải đó có nghĩa là một trong những
thực tập
hơi thở
?
Trả lời
: Tôi nghĩ rằng bạn chỉ cần
tự thư
giãn, buông lỏng một lúc,
thời gian
để cho những
cảm giác
của bạn tan biến. Hãy thử không nghĩ gì khác
đặc biệt
, không loay hoay
bực bội
.
Câu hỏi
: Khi tôi
thực tập
bài này, tôi không thể gỡ sự chú ý của tôi khỏi chỗ nó đã ở. Phải làm sao ?
Trả lời
: Có lẽ bạn đã tự tạo một
ý tưởng
quá cứng đặc hay quá nặng nề về cái bạn tưởng tượng khi
thực tập
, hay bạn đã
cung cấp
một
cố gắng
không hợp cỡ cho việc cần làm. Đôi khi, một cái vít không vào trong lỗ, đó là vì nó lớn quá, phải cần cái nhỏ hơn. Có lẽ bạn cần làm nhẹ nhàng hơn...
Câu hỏi
: Nếu những
cảm giác
tôi thể nghiệm làm nổi dậy mọi loại tình cảm và kỷ niệm không ngừng
trở lại
, phải
xem xét
và phân tích chúng hay chỉ chú ý vào những
cảm giác
mà thôi ?
Trả lời
: Bạn hãy
cố gắng
quan tâm
vào những
cảm giác
và không chú ý quá vào điều gì chúng gây ra trong bạn.
Câu hỏi
: Khi làm
thực tập
này, tôi đã
khám phá
ra những
cảm giác
tôi chưa hề
cảm thấy
. Đó có phải chỉ là kết quả của sự tưởng tượng của tôi không ?
Trả lời
: Không
nhất thiết
. Có lẽ những
cảm giác
ấy đã có ở trong đó, trong bạn từ lâu, nhưng bây giờ bạn mới
ý thức
. Bạn bắt đầu thấy chúng
rõ ràng
hơn một chút.
Bài
Thực Tập
số 4
TỰ MỞ MÌNH RA
Bài tập này nhằm giúp bạn
nuôi dưỡng
một
thái độ
mở rộng
với những người khác, và sửa soạn cho bạn giúp đỡ họ
tốt hơn
. Sự phát triển
cá nhân
của bạn không phải là một cái gì
trừu tượng
xảy ra ngoài dòng sống hàng ngày của bạn ;
trái lại
nó tự
nuôi dưỡng
bằng tất cả những gì đến với bạn mỗi ngày và bằng mọi thứ xảy ra trong bạn. Vậy bạn hãy
chấp nhận
toàn khối chất liệu nguyên sơ này. Hãy
quan sát
những
tư tưởng
của bạn, những tình cảm và
cảm giác
của bạn, và hãy để chúng đến và đi
tự do
, không
phân biệt
cũng không
kiểm duyệt
.
Thực tập
này cũng rất
ích lợi
để
thực hành
sự thư giãn, trong mức
độ người
ta học tự để cho những
tư tưởng
hay tình cảm đến một cách
trọn vẹn
, không
tìm cách
giữ lại hay
kiểm soát
, dù chúng có
dữ dội
hay hủy hoại thế nào.
Thực ra
chúng là những chất liệu
cần thiết
cho sự phát triển lòng bi, và để cho điều này, không có gì tốt nhất so với những cái khác : chúng đều có cùng
giá trị
và cùng sự ích dụng trực tiếp như nhau.
Vậy thì
đó là
phương tiện
tuyệt hảo
để
giải thoát
khỏi những tình cảm mà người ta đã dồn nén hay kềm giữ trong mình.
Mô tả
thực tập
Chuẩn bị
Hãy dành một chốc lát
ý thức
về những
cảm giác
thân thể
của bạn,
toàn bộ
và
tự nhiên
, không theo một lộ trình cố định và
chi tiết
như trong
thực tập
trước. Để bắt đầu, hãy
ghi nhận
những
tư tưởng
và những tình cảm mà những
cảm giác
khác nhau này gây ra nơi bạn, rồi hãy
quan sát
mọi cái tự
trình diện
với
tâm thức
bạn :
tư tưởng
,
ý tưởng
,
cảm giác
,
xúc động
. Hãy để chúng đến và đi
tự do
, không chọn lọc hay chối bỏ bất cứ cái gì. Chớ
nghi ngờ
rằng bạn đang có ở đó chất liệu
ban đầu
cho sự phát triển
cá nhân
của bạn và rằng tất cả đều
ích lợi
.
Quán tưởng
Bài
thực tập
này
phối hợp
sự quán
tưởng một
hình ảnh
– sự
hình dung
của
tâm thức
về một
hình ảnh
– với
hơi thở
của bạn, ở đây sự
nhấn mạnh
đặt vào
thời gian
thở ra
.
Hãy tưởng tượng sự
bao la
của
không gian
trước mặt
bạn.
Tiếp theo
hình dung
một cái cửa lớn
mở rộng
ra
không gian
. Hãy tưởng tượng khi bạn
thở ra
, mọi
tư tưởng
, tình cảm và
cảm giác
trút ra khỏi bạn và tạo thành một dòng chảy lớn và
liên tục
. Khi dòng này đi qua cửa lớn, hãy
cảm thấy
dòng chảy
biến thành
ánh sáng chói lọi
mặc dầu
hình thức
hay
bản chất
ban đầu
của những
tư tưởng
và những
yếu tố
kinh nghiệm
khác tạo thành dòng chảy có thế nào. Mọi cái
biến thành
ánh sáng chói lọi,
tượng trưng
lòng bi
vũ trụ
, tuôn trên tất cả cái gì đang sống trong
vũ trụ
. Hãy
cảm thấy
ánh sáng chói lọi này của lòng bi đem đến cho mỗi
chúng sanh
khắp trong
vũ trụ
điều mà nó muốn và nó cần.
Dần dần
, tất cả
không gian
tràn đầy ánh sáng chói lọi, đến độ không còn ai trong
thế giới
ở ngoài
ảnh hưởng
của lòng bi
vũ trụ
. Điều này
rõ ràng
cũng
áp dụng
cho chính bạn : bạn hãy
thâm nhập
vào cảm thức rằng ánh sáng chói lọi mang lại cái mà bạn muốn.
Nếu bạn không thể
hình dung
rõ ràng
ánh sáng chói lọi và giữ
hình ảnh
của nó trong
tâm thức
, điều đó không
trầm trọng
. Quan trọng là cảm nhận nó, cảm nhận rằng mọi cái trong bạn đã thực sự
chuyển hóa
thành ánh sáng chói lọi tuôn trào lên
toàn bộ
vũ trụ
.
Dù cường độ hay sự
dữ dội
nhất thời
của những tình cảm của bạn có thế nào, chớ
sợ hãi
; chớ đè nén chúng vì chúng cấu thành chất liệu
ban sơ
của lòng bi. Hãy
đặc biệt
nghĩ đến những người đang khổ đau vì những tình cảm
tương tự
.
• Hãy
thực hành
bài tập này trong ba ngày, một thời hai mươi phút mỗi ngày.
Ngoài ba ngày dành cho
thực tập
này trong khuôn khổ
toàn bộ
chương trình
, bạn có thể luôn luôn làm nó vào bất kỳ lúc nào, ngay khi bạn hơi
cảm thấy
căng thẳng
. Bạn cũng có thể
trở lại
với nó một hay hai ngày nếu bạn có vài khó khăn hay
căng thẳng
đặc biệt
khi bạn
thực hành
một trong những bài tập về sau.
Chớ
ngần ngại
mà không dùng nó vào mọi lúc của
đời sống
hàng ngày, dù chỉ vài phút, khi bạn
cảm thấy
bức bách
,
căng thẳng
, hay
lo âu
bởi những khó khăn
đặc biệt
.
Câu hỏi
: Khi người ta
thở ra
và mọi thứ đi ra qua cái cửa lớn, cửa vẫn mở hay đóng lại mỗi khi
thở vào
?
Trả lời
: Trên nguyên tắc, nó vẫn mở, nhưng không bắt buộc cấm tưởng tượng cái cửa mở khi
thở ra
và đóng khi
thở vào
.
Câu hỏi
: Nếu người ta chỉ tập chú vào
hơi thở
ra, những
tư tưởng
và tình cảm có
tiếp tục
đi ra qua cánh cửa lớn trong
thời gian
thở vào
không ?
Trả lời
: Vâng, điều đó
tiếp tục
(dầu người ta có tập trung vào điều đó hay không).
Câu hỏi
: Có thể thay vì
quán tưởng
cái cửa lớn
trước mặt
tôi trong
không gian
, tôi lại tưởng tượng chính tôi là cánh cửa lớn ấy ?
Trả lời
: Điều đó không đặt thành
vấn đề
.
Câu hỏi
: Có phải người ta cũng
đi theo
bằng
tâm thức
hành trình
của ánh sáng và tưởng tượng rằng những người đang
đau khổ
nhận được cái mà họ cần ?
Trả lời
: Hẳn nhiên. Bạn có thể tưởng tượng bạn gởi ánh sáng một cách tổng quát cho tất cả những ai đang khổ đau, hay riêng biệt cho một hoặc nhiều người nào đó.
Câu hỏi
: Người ta có thể dùng
thực tập
này để làm việc hầu
cải thiện
vài quan hệ
cá nhân
khó khăn không ? Chẳng hạn, nếu có người nào có khuynh hướng đối xử với tôi như tôi luôn luôn
sai lầm
, có
ích lợi
khi tôi tưởng tượng rằng tất cả sự tức giận và
ác cảm
của tôi đi ra qua cái cửa lớn và
chuyển hóa
thành ánh sáng chói lọi của lòng bi, nó giúp đỡ người này tự
cảm thấy
tốt hơn
và không luôn luôn thù ghét tôi nữa ?
Trả lời
: Điều đó có thể thực sự
ích lợi
.
Câu hỏi
: Khi những tình cảm đổ về cái cửa lớn, người ta có tưởng tượng chúng trong những hình dạng
đặc biệt
, hơi giống như một khúc phim trong đầu hay như khói không ? Hay chỉ cảm nhận chúng mà thôi ?
Trả lời
: Tôi không tin rằng bạn
cần phải
tưởng tượng khói –
vấn đề
chỉ là cảm nhận những sự vật.
Bài
Thực Tập
số 5
CẦU VỒNG
Trong những
thực tập
trước, người ta đã làm việc trên
tâm thức
nhờ những đối tượng “bên trong”, như
hơi thở
, những
cảm giác
và một
quán tưởng
phát sinh của lòng bi. Với “Cầu vồng”, người ta sắp tập trung trên những đối tượng “bên ngoài” mình, và
cố gắng
tri giác
bản tánh
thật sự của chúng. Những đối tượng này có thể thuộc về một trong ba
phạm trù
sau đây :
• những đối tượng có
giá trị
(như một đá quý) ;
• những đối tượng không có
giá trị
buôn bán và không thuộc về
chúng ta
(như một viên sỏi hay một cọng cỏ) ;
• những đối tượng thuộc về
chúng ta
, có
giá trị
hay không (tất cả mọi thứ người ta
quan niệm
“thuộc về tôi” hay “thuộc về chúng ta”).
Thực tập
này có một
mục tiêu
phân ba :
1. Làm cho
chúng ta
khám phá
khuynh hướng của
tâm thức
bám chặt vào những đối tượng và
hiển lộ
cho
chúng ta
thấy sự bám luyến này
ngăn cản
chúng ta
thấy những sự vật đúng như chúng là.
2. Làm cho
chúng ta
ý thức
về
vô thường
, sự không có tính “cứng đặc” của
mọi vật
bao quanh ta, ngay cả với những vật có vẻ cứng đặc nhất và
bất động
nhất.
3. Làm cho
chúng ta
thoát khỏi
ý kiến sai lầm
– của rất nhiều người – rằng
chúng ta
không thể “quán tưởng”, nghĩa là tưởng tượng về những sự vật, không thể tự tạo một
hình dung
thuộc
tâm thức
. Ở đây, đối tượng ở
trước mặt
chúng ta
,
thường trực
trong tầm nhìn, đến
độ người
ta không có
cảm tưởng
phải
ép buộc
nhiều để tưởng tượng ra nó.
Thực tập
này là một tiếp cận đầu tiên với sự “quán tưởng”.
Quán tưởng
, là làm ra một
hình ảnh
thuộc
tâm thức
rõ ràng
và
hiện thực
một cái gì, nhưng
đồng thời
hình ảnh
đó sáng rỡ và không thể sờ nắm, như một cầu vồng.
Chúng ta
sẽ
trở lại
với nó
chi tiết
hơn trong dịp
thực hành
bài số 8. Lúc này, người ta học tự tạo một
hình ảnh
tâm thức
của một đối tượng, rồi
tiếp theo
để cho nó tan biến, một cách rất
tự nhiên
.
Mô tả
thực tập
Thực tập
này dạy bạn
chuyển hóa
bằng
tâm thức
một vật gì thành cầu vồng. Vậy hãy lấy một đồ vật gì của bạn, không có
giá trị
nhiều lắm, và đặt nó
trước mặt
bạn, thế nào cho bạn có thể thấy nó
trọn vẹn
. Hãy nhìn nó và nghĩ đến trong một lát
giá trị
nó có đối với bạn.
Tiếp theo
, vẫn để mắt mở, hãy tưởng tượng
trước mặt
bạn một phiên bản đúng của đồ vật này, bên cạnh nguyên bản. Rồi tưởng tượng bạn đập vỡ nó, biến nó thành từng mảnh càng lúc càng nhỏ, và
cuối cùng
thành bụi. Những
phần tử
còn lại nhỏ,
tinh vi
đến
độ người
ta khó thấy chúng.
Hãy tưởng tượng rằng bạn gom tất cả những
hạt bụi
đó lại, không mất một hạt nào, bấy giờ tự hỏi : “Đồ vật đối tượng ấy đâu rồi ? Mới cách đây vài khoảnh khắc, có một đồ vật ấy ở đó, với một tên và một
giá trị
riêng. Đồ vật đó đã đi đâu, cả tên và
giá trị
của nó ?”
Tiếp theo
, hãy
chuyển hóa
bằng
tâm thức
đống bụi thành một cầu vồng có thể là đủ màu sắc, hay một màu nhưng theo cấp độ đậm nhạt.
Tùy theo
cái gì bạn thấy dễ dàng nhất. Từ cái cầu vồng bằng bụi này, hãy tạo lại một cầu vồng đồ vật. Bạn
trở lại
với một phiên bản của đồ vật
ban đầu
,
miễn là
cái đồ vật này được làm bằng cầu vồng ; bởi thế nó không thể sờ nắm, không có chút chất thể nào.
Bây giờ hãy
nhận ra
rằng nó không có một
giá trị
buôn bán nào.
Để
chấm dứt
, hãy hòa tan đồ vật bằng cầu vồng trong cái đồ vật nguyên bản luôn luôn ở
trước mặt
bạn. Hãy
nhận xét
kinh nghiệm
này có thể
chuyển đổi
sự
đánh giá
của bạn về đối tượng và
giá trị
mà nó đã có trước đây trong con mắt bạn như thế nào.
• Quan trọng là giữ hai mắt mở
trong suốt
thực tập
: khi tưởng tượng phiên bản của đồ vật, hãy giữ cái nhìn trên nguyên bản
trước mặt
bạn, nhưng không chăm chú vào nó. Khi bạn bắt đầu mệt hay co
rút lại
, hãy dừng một lúc và làm một trong ba
thực tập
đầu tiên để thư giãn.
Hãy chọn một đối tượng khác vào mỗi lần
thực tập
. Hãy bắt đầu bằng một vật có
giá trị
ít và mỗi lần tiến thêm đến một sự vật càng ngày càng quý giá với bạn. Hãy thay đổi một ít về chủng loại đồ vật và hãy tưởng tượng với sự
chính xác
rõ ràng
cách bạn làm nó tan ra từng mảnh : chẳng hạn, nếu bạn chọn một
bức tranh
bạn có thể cào rách vải, lấy hết sơn đi, biến nó thành bụi, làm vỡ vụn cái khung. Trong
trường hợp
một tấm thảm, người ta có thể tháo khổ vải, rút những sợi chỉ, tháo ra những sợi tơ... Hãy
biểu lộ
trí tưởng tượng...
• Hãy
thực hành
bài
thực tập
này trong một tuần, khoảng một giờ mỗi ngày.
(
Lời nói
thêm của người dịch tiếng Việt : Ngài Tilopa, vị
sư tổ
của phái Kagyu có nói : “Không phải các
hình tướng
đã
trói buộc
con vào
sanh tử
, mà sự bám chấp vào các
hình tướng
đã
trói buộc
con vào
sanh tử
.”
Bài kệ
kết thúc
kinh Kim Cang
là : “Tất cả
pháp hữu vi
. Như
mộng huyễn bào ảnh
. Như sương cũng như chớp. Hãy quán thấy như vậy.”
Kinh Hoa Nghiêm
phẩm
Thập Nhẫn
cũng nói đến các nhẫn :
như huyễn
nhẫn, như mộng nhẫn,
như hóa
nhẫn,
như không
nhẫn... Kinh Đại
Bát Nhã
nói đến “bất khả đắc” như là chỗ
chứng ngộ
của
hành giả
đối với các
hình tướng
hiện tượng
.
Tóm lại
có thể nói
mục tiêu
các pháp
quán tưởng
của
đạo Phật
là nhằm để phá trừ sự
chấp tướng
này để cho
chân lý
,
thực tại
,
Pháp thân
,
Phật tánh
...
biểu lộ
.
Như thế, đây là một
quán tưởng
có vẻ như
đơn sơ
nhưng thật ra là để
đáp ứng
cho một
mục tiêu
trọng yếu
của
đạo Phật
, nó là một pháp
quán tưởng
nhằm
hiện thực
hóa những câu kinh được trích dẫn ở trên. Từ một
thực tập
này,
chúng ta
có thể nhìn thấy những bài
thực tập
ở đây đều nhằm đến những
mục tiêu
cao nhất của
đạo Phật
là
giải thoát
và
Phật tánh
. Bởi thế, những bài
thực tập
không chỉ là sự chữa lành,
trị liệu
theo
nghĩa thông
thường, mà có nghĩa là chữa trị mọi
phiền não
của
chúng sanh
để đưa người ta thấy được nền tảng
Phật tánh
của mình. Do đó, trong
kinh điển
đã từng nói đến
đức Phật
như là bậc
Đại Y Vương
, người thầy thuốc chữa khỏi căn bệnh của
ba cõi
sanh tử
.)
Bài
Thực Tập
số 6
TẤM GƯƠNG
Thực tập
này để
chúng ta
ý thức
những phóng chiếu, phóng tưởng mà
chúng ta
không ngừng tạo tác ra và làm cho
chúng ta
hiểu được tiến trình của những phóng chiếu đó. Người ta hiểu “phóng chiếu” là khuynh hướng của
tâm thức
gán cho
thế giới
bên ngoài và những
kinh nghiệm
thứ màu sắc của những
ý nghĩ
hay những tình cảm của mình. Khi người ta
phiền muộn
, hình như
toàn bộ
thế giới
liên hệ
với
chúng ta
trở nên
bất hạnh
hơn, và khi người ta nhìn thấy “cuộc đời toàn màu hồng”, mọi sự có vẻ dễ dàng hơn,
mọi người
đều
mỉm cười
với ta, thậm chí những người không có
liên hệ
quen biết
.
Rất thường người ta không
hoàn toàn
ý thức
được tiến trình phóng tưởng này, và đó chính là
vấn đề
. Người ta luôn luôn thấy cọng tóc trong mắt người bên cạnh, mà không biết rằng đó là vì người ta có một cây xà trong mắt mình khiến mình thấy điều đó. Người ta
tìm thấy
ở những người trong
gia đình
hay những bạn
đồng nghiệp
những khuyết điểm mà người ta
không chấp
nhận thấy
chúng hiện
hữu trong mình. Ngược lại, người ta sẵn sàng thần
tượng hóa
những phẩm tính nơi những người khác mà tự họ cũng có, nhưng người ta không muốn tự
nhận biết
, điều này không phải không gây ra mọi loại
phản ứng
xúc cảm
mâu thuẫn
. Phóng chiếu như vậy lên những người khác tiềm năng
tốt đẹp
của mình lại thành ra
trốn tránh
trách nhiệm
cần phát triển những phẩm tính mà ta vốn có nơi mình : dễ hơn khi tự nhận
một lần
cho tất cả là không thể
đảo ngược
và vô
hy vọng
. Người ta đóng
vai trò
“kẻ ác” và cho những người khác
vai trò
“kẻ thiện” : người ta
nhất quyết
chiếm lấy
đặc quyền
quên tất cả
ý định
phát triển và
tiến bộ
cá nhân
...
“Tấm gương” chỉ cho
chúng ta
làm thế nào
ý thức
những tình cảm của
chúng ta
và cách
chúng ta
phóng chiếu chúng ra ngoài mình.
Thực tập
gồm hai giai đoạn : phần thứ nhất để xác định phần “ích lợi” của những tình cảm của
chúng ta
, cái cần giữ lại và
nuôi dưỡng
, và phần
vô ích
hay có hại nên bỏ. Trong phần hai, người ta
khám phá
hiệu ứng boomerang (một dụng cụ để săn của thổ dân Úc, phóng ra trúng con mồi và rồi
trở lại
với người phóng) của những phóng tưởng của
chúng ta
: cười đối lại cười, nhăn nhó đối lại nhăn nhó. Mọi cái
chúng ta
phóng chiếu lên những người khác
trở lại
với
chúng ta
và
ảnh hưởng
đến
toàn bộ
những quan hệ
chúng ta
có với họ, và như vậy
cho đến
ngày người ta có thể thấy họ như họ thật sự là – ngoài mọi khuyết điểm hay phẩm tính mà người ta
gán cho
họ qua những phóng chiếu của mình.
• Quan trọng : Để cho bài
thực tập
này, phải cần những thời thiền rất ngắn – 15 đến 20 phút, một hay hai lần mỗi ngày. Hãy làm 5 đến 10 phút thư giãn trước mỗi thời.
Mô tả
thực tập
Phần 1
1. Thư giãn (5-10 phút).
Bạn hãy ngồi trước một tấm gương, khá lớn đủ để có thể thấy
toàn thân
bạn. Hãy nghĩ rằng một tấm gương chỉ là một tấm lá
thủy tinh
phản chiếu
lại một
hình ảnh
,
hình ảnh
này “hiện hữu” chỉ do bạn ở đó để
tri giác
nó.
Trong độ mười phút, hãy chỉ ngồi trước gương, mắt nhắm hay cái nhìn hướng xuống đất và hãy thư giãn ; hãy
ý thức
những
cảm giác
của bạn, những
tư tưởng
và những
cảm xúc
. Hãy
đánh giá
một cách khách quan những cái
tích cực
và cái
tiêu cực
trong cái bạn
cảm thấy
.
2. Tấm gương (15-20 phút).
Khoảng một lúc, khi bạn cảm nhận
tâm thức
bạn bắt đầu yên lặng, hãy nhìn vào trong gương.
Trước tiên
hãy
ghi nhận
bằng
tâm thức
hiệu quả
khi bạn tự nhìn mình như vậy.
Tiếp theo
, hãy tưởng tượng rằng
hơi thở
bạn chuyên chở mọi
tư tưởng
, mọi
ấn tượng
và mọi tình cảm mà bạn đã cảm nhận, và khi
thở ra
bạn thổi chúng vào trong hình
phản chiếu
của bạn nơi tấm gương. Hãy có
cảm tưởng
làm trống bạn
dần dần
, hãy để tất cả những tình cảm của bạn đi ra khỏi bạn và vào trong gương.
Cùng lúc
, để cho bạn tràn ngập một
cảm giác
hư không
,
trong suốt
và không thể nắm bắt ; hãy
cảm thấy
sự lùi lại của bạn đối với những
tư tưởng
.
Sau 15-20 phút của công việc này, hãy dẫn lại vào bạn – khi
thở vào
– những phẩm chất mà bạn muốn giữ và hãy nghĩ rằng bạn bỏ lại trong tấm gương mọi cái bạn không bằng lòng và bạn muốn gỡ khỏi chúng.
Hãy nhớ rằng chính bạn đã tạo ra
hình ảnh
trong gương, bằng cách phóng chiếu những tình cảm của bạn vào đó. Hãy
ý thức
sự kiện
bạn đã
nhận ra
nơi
hình ảnh
đó một số phẩm chất và chính bạn chọn lựa cái bạn muốn
lấy lại
và
giữ gìn
trong bạn.
3. Thư giãn (5-10 phút).
Cuối
thực tập
, hãy dành 5-10 phút để thư giãn
hoàn toàn
, để cho những
tư tưởng
đến và đi tùy chúng.
• Hãy theo sự
thực hành
phần một này trong ít ra một tuần (khoảng một hay hai thời một ngày). Chớ qua phần hai trước khi có thể phóng chiếu dễ dàng những tình cảm của bạn vào tấm gương và nhất là trước khi bạn
cảm thấy
hơi sẵn sàng hơn để
chứng nghiệm
những sự vật với ít cứng đặc và
vững chắc
hơn trước kia.
Phần 2
1. Thư giãn (5-10 phút).
Hãy bắt đầu bằng thư giãn, như với phần 1. Hãy
để tâm
thức tự bình lặng
tự nhiên
.
2. Tấm gương (15-20 phút).
Hãy nhìn hình
phản chiếu
của bạn trong gương và
xem xét
rằng bạn sắp làm một cuộc
trao đổi
giữa cái mà bạn tự
đồng hóa
như là chính mình và cái nhân vật thấy trong gương. Sự
trao đổi
này xảy ra theo
thời gian
hơi thở
:
– mỗi
hơi thở
ra, hãy thổi mọi thứ bạn cảm nhận trong bạn vào trong nhân vật trong gương.
¬
– mỗi
hơi thở
vào, hãy đưa
trở lại
vào bạn những
tư tưởng
và những tình cảm của nhân vật trong gương.
Tiếp tục
sự
trao đổi
khi
phối hợp
nó với
hơi thở
của bạn. Hãy nhớ một cách sắc bén nhất rằng mọi cái bạn
cảm thấy
chỉ là kết quả của những phóng chiếu của bạn.
Chớ thử phân tích hay
lý luận
. Hãy bằng lòng làm
thực tập
mà không
vượt quá
những
giới hạn
thời gian
của nó (15-20 phút).
2. Thư giãn (5-10 phút).
Như phần 1.
• Hãy
thực hành
phần 2 trong ba hoặc bốn tuần, khoảng một thời một ngày.
“Tấm gương” rất quan trọng để cho
chúng ta
khám phá
cái ở nền tảng
ý nghĩ
mà người ta tự tạo về mình và về những người khác : tiến trình phóng chiếu. Thiết yếu đã
hiểu rõ
thực tập
này để
theo đuổi
phần còn lại của việc chữa trị, khi những
thực tập
tiếp theo
còn vận dụng hơn nữa cơ chế
trao đổi
với một
hình ảnh
mà người ta tự phóng chiếu ra :
hình ảnh
đức Phật
, bạn bè,
gia đình
,
kẻ thù
... Vậy chớ nhảy ngang
thực tập
“Tấm Gương” nếu bạn muốn làm hết loạt
thực tập
.
Tuy nhiên
nếu bạn
cảm thấy
những khó khăn lớn, đến độ bạn không thể làm tốt
thực tập
này được nữa – vì
sợ hãi
hay những
phản ứng
do bài tập gây nên, hay do những kết bế
trầm trọng
– bạn có thể qua thẳng bài số 8 “Đức Phật Bên Trong”,
tiếp theo
đến bài số 10, “Triển Nở / Thu Rút”, và đến bài số 15, “Khối Cầu Cầu Vồng”, bởi vì những bài đó không đòi hỏi những cơ chế phóng chiếu.
Câu hỏi : Phần đầu của
thực tập
cho phép
tôi
chuyển di
vào tấm gương tất cả
một lượng
những tình cảm đau buồn mà tôi có trong mình, và tôi đã
cảm thấy
một sự nhẹ nhõm lớn. Nhưng tôi tự hỏi đó có phải là một loại
ảo tưởng
không ?
Trả lời
:
Chắc chắn
trong một nghĩa nào, bất kỳ
thực tập
gì cũng là một
ảo tưởng
, nhưng đó cũng là cơ hội và
phương tiện
để học
điều phục
, làm chủ
tâm thức
. Dù nếu một
thực tập
không thể
giải thoát rốt ráo
cho bạn khỏi những khổ đau và khó nhọc của bạn, thì bạn cũng có thể
cảm thấy
một
lợi lạc
nào đó trong
tức thời
,
tuy nhiên
cái cốt yếu nằm trong sự
thực tập
làm chủ
tâm thức
, nó là
phương tiện
độc nhất để đến chỗ
giải thoát
khỏi khổ đau – tính về
lâu dài
.
Câu hỏi : Tôi tự hỏi
phải chăng
người ta có thể xem
thực tập
tấm gương như một bài học về
vô thường
. Tôi có thể xem nó như vậy không, hay tôi phải bằng lòng với việc
chuyển di
những tình cảm của tôi vào tấm gương và ngược lại ?
Trả lời
: Khi bạn nhìn sự
phản chiếu
của bạn trong tấm gương, bạn có thể hiểu rất rõ sự
trong suốt
và
vô thường
của nó và
bao gồm
hai
tính chất
đó trong mọi cái bạn thấy. Thật vậy, đó là một
thí dụ
rất tốt. Bạn cũng có thể dùng sự
phản chiếu
một cách
thích đáng
để
thoát khỏi
những
căng thẳng
của bạn và để “làm thành ra bên ngoài” những
vấn đề
đang
gặm nhấm
bạn ở bên trong. Chính bạn là người
quyết định
cách
sử dụng
,
lợi ích
mà bạn muốn từ bài
thực tập
.
Câu hỏi : Điều ấy không gây ra một ít “vô trật tự” khi để lại trong gương mọi cái mà tôi không thích – cái
tiêu cực
hay khốn khổ trong tôi – sao ? Tôi có phải lau chùi bằng
tâm thức
tấm gương bỏ lại đằng sau trước khi có một người khác dùng nó ?
Trả lời
: Không, tôi không tin điều đó là
cần thiết
! Tấm gương không bị hư, nó không lưu giữ khổ đau. Người ta chỉ dùng nó như
điểm tựa
để làm trống một ít khổ đau và nhọc nhằn của mình – như khi người ta đổ đi một phần thừa của một bình chứa người ta làm quá đầy, để tránh nó tràn. Với những tình cảm cũng như vậy : đôi khi đem chúng ra bên ngoài là
ích lợi
, và điều đó nhờ ở tấm gương.
Câu hỏi : Điều tôi thấy trong gương trong phần hai của
thực tập
làm tôi rất khốn khổ, và phải thu nó lại vào tôi chỉ làm tôi tệ ra thêm. Điều độc nhất giúp đỡ tôi là
ý nghĩ
rằng không phải những tình cảm tôi cảm nhận, cũng không phải
hình ảnh
phản chiếu
trong gương là có
thực chất
. Đó có phải là một lối tốt và một
giải pháp
chấp nhận
được cho
vấn đề
không ?
Trả lời
:
Hoàn toàn
như vậy. Khi người ta tự nhìn mình trong một tấm gương, rất quan trọng phải hiểu rằng cái người ta thấy trong đó không phải là cái gì có
thực chất
và cứng đặc. Bởi thế, chớ có xem những tình cảm là quá
nghiêm trọng
– khó nhọc hay
dễ chịu
– mà bài
thực tập
gây ra, vì chẳng có cái nào là có
thực chất
. Chớ
gán cho
chúng sự quan trọng
thái quá
.
(
Lời nói
thêm của người dịch tiếng Việt : “Tấm gương là một
thực hành
trong Yoga Thân Huyễn, một trong sáu Yoga của Naropa. Nhờ sự
thực hành
“Tấm Gương”, người ta sẽ hiểu được tiến trình phóng chiếu của
tâm thức
mình, do đó sẽ
thâm nhập
sự thật
“Ba cõi
duy tâm
,
vạn pháp
duy thức”. Đó không chỉ là
chủ đề
chính của phái
Duy Thức
, mà là
chân lý
được xiển dương trong những kinh tạo ra
Đại thừa
, như
Hoa Nghiêm
,
Viên Giác
, Đại
Bát Nhã
, Lăng Nghiêm,
Lăng Già
... mà
hành giả
phải
chứng nghiệm
trên
con đường
đi đến
Phật tánh
.)
Bài
Thực Tập
số 7
BẠN
Thực tập
này nhằm bày tỏ cho
chúng ta
thấy sự bám níu là gì :
trong đời
mỗi người
chúng ta
có những
con người
và sự vật mà người ta bám luyến đến độ rất
đau đớn
khi phải chia lìa.
Học đặt mình vào chỗ những người bạn, người ta sẽ thử hiểu họ hơn, từ điều người ta biết về họ, hơn là điều người ta chờ đợi ở họ. Để
trao đổi
những
vai trò
, như người ta sắp làm ở đây, cũng phải tự cho đi chính mình, bất luận người ta biết về mình như thế nào. Điều này giúp cho
chúng ta
tìm thấy
một sự cởi
mở rộng
lớn hơn với những người khác và tương thông với họ
tốt hơn
,
đặc biệt
với những người gần gũi.
Phẩm chất của
động lực
của
chúng ta
thì
đặc biệt
trọng yếu
trong
thực tập
này : nếu người ta
trao đổi
những
vai trò
với những bạn bè của mình, đó chính là để đi ra khỏi tháp ngà của
quan điểm
quy ngã của
chúng ta
, để tránh bị nhốt mãi trong
lý luận
một chiều của những
thái độ ích kỷ
của
chúng ta
. Đó là để có thể hiểu mình và người khác hơn, hầu khai triển nơi mình lòng bi và hành động dưới sự khơi gợi của nó.
Mô tả
thực tập
1. Phần một : phóng chiếu (10-15 phút).
Bạn hãy nghĩ đến một người mà bạn rất luyến mến và bạn muốn gần gũi càng nhiều càng tốt. Đó có thể là cha hay mẹ, chồng hay vợ, bạn,
con người
bạn khác phái
thân thiết
.
Hãy tưởng tượng người này ở
trước mặt
bạn ; dù bạn không thấy người đó
rõ ràng
lắm, quan trọng là tự nhủ nó thật sự ở đó,
cảm thấy
sự
hiện diện
của nó, khơi gợi điều bạn cảm nhận khi bạn ở cùng nó. Hãy dùng
thời gian
để phóng chiếu
hình ảnh
và sự
hiện diện
của người bạn này
trước mặt
bạn.
Phần
thực tập
này bạn cần 10 đến 15 phút. Sau đó hãy nghỉ ngơi một lát trước khi qua phần
tiếp theo
.
2. Phần hai :
trao đổi
vai trò
(30 phút).
Tiến trình
trao đổi
được
phối hợp
với
hơi thở
. Hãy tưởng tượng khi
thở vào
, bạn hấp thu vào trong bạn người bạn ở
trước mặt
bạn, và khi
thở ra
bạn tự phóng chiếu chính mình vào trong người bạn.
Bề ngoài
của
thân thể
người bạn và của bạn vẫn như vậy, nhưng nội dung bên trong
dần dần
biến đổi
theo sự
trao đổi
. Từng chút, với mỗi
hơi thở
vào, những
tư tưởng
,
cảm giác
, tình cảm và
tham muốn
của người bạn
trở thành
của bạn, trong khi những cái của bạn
trở thành
của người ấy, theo mỗi
hơi thở
ra.
Sự
trao đổi
không
nhất thiết
phải trùng với mỗi
hơi thở
vào và
thở ra
của bạn ; hãy dùng một nhịp điệu
tự nhiên
cho bạn. Chớ có quá tổ chức hay cơ cấu hóa sự
trao đổi
theo cách
hệ thống
: hãy rộng mở và thư giãn và để cho sự
chuyển di
xảy ra càng
tự nhiên
càng tốt.
Hãy
theo đuổi
sự
chuyển di
trong nửa giờ. Cuối thời thiền, bạn có thể giữ lại
cảm giác
bạn là người bạn của mình hay
trở về
trong
da thịt
mình –
tùy ý
lựa chọn
. Nhưng dù cách nào, hãy giữ điều mà bạn đã hiểu về người bạn của mình.
• Hãy
thực hành
“Người Bạn” trong ba đến bốn tuần, khoảng một thời 45 phút cả hai phần : phần một 10-15 phút,
tiếp theo
một thời nghỉ ngắn và phần hai 30 phút.
Chớ luôn luôn chọn cùng một người bạn để
trao đổi
:
dần dần
bạn sẽ hiểu nhiều về
thực tập
, hãy chuyển qua những người bạn khác.
Câu hỏi : Phải làm gì nếu nhân vật mà tôi nghĩ đến không ngừng lượn lờ khắp mọi hướng,
xuất hiện
và biến mất ?
Trả lời
: Không sao cả. Nhân vật đó không bắt buộc phải ngồi : chính bạn mới phải ngồi...
Câu hỏi : Phần lớn
thời gian
tôi
cảm thấy
một sự ngăn ngại
hoàn toàn
đối với
thực tập
này, chính vì sự
sợ hãi
cho mình và đem người khác vào mình. Tôi có một
cảm tưởng
rất mạnh mẽ về khoảng cách, về chia cách. Làm thế nào ?
Trả lời
: Bạn hãy
thực hành
“Tấm Gương” lâu hơn một chút, để
giảm bớt
cảm tưởng
về sự cứng đặc của những sự vật và những
con người
. Chính điều đó đặt thành
vấn đề
cho bạn,
ngăn cản
bạn làm sự
trao đổi
với một người khác. Hãy
tiếp tục
thực tập
cái gương
chừng nào
bạn còn
cảm thấy
sự
sợ hãi
này bởi vì bạn còn đóng góp cho những sự vật một sự cứng đặc mà thật ra chúng không có.
Câu hỏi :
Phải chăng
hơi cao vọng hay thậm chí nguy hiểm khi muốn nhận về phần mình tất
cả đời
sống
kinh nghiệm
bên trong của một người nào khác ?
Trả lời
: Không, thật sự không có nguy hiểm nào ;
vấn đề
chỉ đặt ra nếu người ta đã quá
tiến hóa
, và dầu sao đi nữa, trong những
điều kiện
khá khác biệt. Nếu bạn đã khá
tiến bộ
trong
thực hành
của bạn, bạn đã ra khỏi nguy hiểm trước khi
vấn đề
đặt ra...
Câu hỏi : Nếu tôi
cảm thấy
đã rất gần gũi một người nào đó, rất
liên kết
và rất bám luyến với nó, có phải tiến trình hòa lẫn
tâm thức
này có nguy cơ làm mạnh thêm một chút sự bám dính của tôi ?
Trả lời
: Không. Tôi nghĩ rằng cũng “Tấm Gương” có thể giúp bạn
giải quyết
vấn đề
này.
Câu hỏi :
Chúng ta
hãy
giả thiết
rằng khi làm
thực tập
này
thình lình
tôi
cảm thấy
hoàn toàn
và rất mạnh mẽ – trong
thân thể
và trong những
cảm xúc
của tôi – những
vấn đề
và những
đau đớn
của người khác mà đến lúc đó tôi chưa từng nghĩ tới, và
kinh nghiệm
này
hoàn toàn
lật đổ tôi vì tôi không biết tôi có thể làm gì để giúp đỡ y ?
Trả lời
: Tôi không tin điều đó sẽ xảy ra. Thực vậy, người ta không thể cảm nhận sự
đau khổ
thực sự của người khác và điều người ta
cảm thấy
bao giờ cũng chỉ là điều người ta tự tưởng tượng ra. Và dầu
chấp nhận
rằng có ở đó cái gì khác hơn là một sản phẩm của sự tưởng tượng, thì chính trong lòng bi mà phải tìm lời
giải đáp
cho một tình huống như vậy : hiểu được sự
đau đớn
của người khác và nhiệt thành mong muốn
đủ sức
giúp đỡ nó.
Câu hỏi :
Thời gian
là bao nhiêu phải dành cho sự
trao đổi
với một người bạn, trước khi qua một người khác, và có nên bắt đầu bằng những
tình bạn
ít
đam mê
nhất, vì sẽ dễ dàng nhất bởi người ta ít
cảm thấy
bám luyến ?
Trả lời
: Bạn có thể
trải qua
thời gian
nào đủ
cần thiết
cho bạn về một người bạn. Làm việc trên những người bạn khác nhau thì tốt : những người thân nhất và những người kém thân.
Bài
Thực Tập
số 8
ĐỨC PHẬT
BÊN TRONG
Danh từ “Phật” ở đây được dùng trong nghĩa là người đã
đạt đến
trạng thái
thức tỉnh
hoàn toàn
của
tâm thức
: sự
hiểu biết
thanh tịnh
và
trí huệ
, hợp
nhất không
thể
phân chia
với lòng bi
vũ trụ
.
Vậy thì
chính để
tượng trưng
cho
trạng thái
này mà người ta
quán tưởng
hình tướng
Phật. Nhưng nếu
sự quán
tưởng như vậy gây ra
vấn đề
cho bạn bởi những
lý do
cá nhân
, bạn có thể thay thế nó bằng một khối cầu ánh sáng
trong sạch
sáng rỡ, và bạn sẽ mượn ở đó cùng những phẩm chất vừa nói ở trên.
Nhận xét
sơ khởi
: Kỹ thuật
quán tưởng
1. Gợi ra nơi mình một
hình ảnh
, một
cảm tưởng
“Quán tưởng” chỉ có nghĩa là “tưởng tượng”, tưởng tượng, nghĩa là gợi ra, tưởng ra một
ảnh tượng
bằng
tâm thức
– như
chính ngữ
nguyên học của chữ ấy. Người ta tạo ra
trở lại
nơi mình
hình ảnh
hay
cảm tưởng
về cái gì hay về người nào. Đó là
hoạt động
tự nhiên
nhất của
con người
, cái mà người ta vẫn làm mọi ngày mà không biết, như thở : bạn nghĩ đến mẹ bạn và
tức thời
hình ảnh
của bà khởi lên trong
trí nhớ
bạn, người ta nói với bạn một nơi chốn mà bạn biết rõ và bạn thấy nó tức khắc
rõ ràng
... Cứ
tiếp tục
như thế, người ta không ngừng
quán tưởng
,
hình dung
những sự vật trong
tâm thức
.
Vậy thì
bạn đã biết gợi ra một cách tự phát những
hình ảnh
;
quán tưởng
, đó là học làm việc đó một cách
cố ý
,
sử dụng
khả năng bẩm sinh này để tưởng tượng một sự vật nào đó
cần thiết
cho
thực hành
một
thực tập
.
Một điểm quan trọng : cần
cảm thấy
sự
hiện diện
của người hay vật người ta
quán tưởng
, gây ra nơi mình
cảm tưởng
người ta đang
dự phần
với nó, dù cho người ta không “thấy”
chính xác
những
chi tiết
cụ thể
. Phải có
cảm tưởng
rằng cái người ta
quán tưởng
thực sự ở
trước mặt
mình.
2. Tạo ra những
hình ảnh
không thể sờ nắm
Còn một khác biệt quan trọng khác giữa những
hình ảnh
mà sự tưởng tượng
bình thường
của
chúng ta
tạo ra và những
hình ảnh
do
quán tưởng
.
Hình ảnh
quán tưởng
không bao giờ cứng đặc, làm bằng
thịt xương
, bằng đá, đồng, gỗ hay bất kỳ
vật chất
nào khác. Cái người ta tưởng tượng phải thấy được
rõ ràng
nhưng không thể sờ chạm, làm bằng ánh sáng, như một cầu vồng. Khi người ta
quán tưởng
một người, người ta thấy nó – thậm chí người ta có thể
ý thức
nhiều
chi tiết
, nhưng
đồng thời
không thể sờ nắm được : nó có mọi vẻ
bề ngoài
vật chất
, nhưng không có
bản chất
. Như vậy, khi bạn phải
quán tưởng
“một ống sáng”, bạn chớ tưởng tượng một bóng nê-ông hay một ống cứng đặc chứa đầy ánh sáng, mà hãy thử
hình dung
một
tia sáng
tỏa sáng hình cái ống – với tất cả vẻ
bề ngoài
của một cái ống, nhưng không có
vật chất
.
Cũng thế
, chớ tưởng tượng một
đức Phật
bằng đồng, hay một khối cầu sáng rỡ giống như một bóng điện. Nếu người ta
hình dung
những vật cứng đặc, người ta sẽ tự tạo cho mình những
vấn đề
rắc rối
nhưng giả tạo : làm thế nào đem một
đức Phật
to lớn bằng đồng hay một bóng đèn 2000 oát vào trong
thân thể
bằng xương thịt
bình thường
của bạn ? Bạn hãy nhớ rằng những
quán tưởng
là những dụng cụ
cần thiết
cho công việc
tâm thức
, làm việc với những
hình tướng
tâm thức
, và bạn chớ bám vào
ý niệm
cứng đặc của thân bạn và những đối tượng được
quán tưởng
khác. Nếu
thân thể
bạn cũng không thể sờ nắm như một cầu vồng và
đức Phật
, khối cầu sáng rỡ hay
mọi vật
khác cũng như vậy, bạn sẽ không có trở ngại khi đem nó vào
bản thân
mình và những
quán tưởng
sẽ không đặt ra những
vấn đề
khó khăn cho bạn.
• Điều
chính yếu
tóm tắt
:
quán tưởng
, tức là gợi ra một
hình ảnh
tâm thức
rõ ràng
và
hiện thực
,
đồng thời
không thể sờ nắm và sáng rỡ, như một cầu vồng và
cảm thấy
sự
hiện diện
của nó, dù người ta không “thấy” nó
một cách cụ thể
.
Mô tả
thực tập
1. Chuẩn bị
Đã
cẩn thận
ngồi thằng lưng, bạn hãy tưởng tượng ở trong
trung tâm
của
thân thể
bạn một bông sen vàng có những cánh hướng về phía trên.
Tiếp theo
hãy
quán tưởng
một ống sáng rỡ, không có màu sắc
đặc biệt
(điều đó không quan trọng), nó từ đỉnh đầu của bạn (trong vùng thóp trên đầu), đi qua
thân thể
và đến trong tim
hoa sen
. Phần trên cùng của ống hình cái phễu và
mở rộng
trên đỉnh đầu bạn.
2. Gợi ra
Hãy tưởng tượng trên đầu bạn, ngay trên chỗ
mở rộng
của ống ánh sáng, có một
đức Phật
– hay một khối cầu – ánh sáng
rực rỡ
, kích cỡ tùy bạn muốn.
Hãy tưởng tượng và
cảm thấy
rằng
thân thể
bạn trở nên càng lúc càng kém cứng đặc, càng
trong suốt
và không thể sờ nắm.
3.
Thiền định
(45 phút)
Hãy
dần dần
đưa vào trong bạn
hình tướng
sáng rỡ của Phật hay khối cầu : hãy tưởng tượng nó đang xuống một cách êm dịu từ trên đầu bạn đến
trung tâm
thân thể
bạn để
an định
ở tim
hoa sen
.
• Quan trọng : hãy nhớ
không tưởng
tượng
thân thể
bạn hay
hình tướng
ánh sáng
rực rỡ
là cái gì cứng đặc.
Sau 45 phút
thiền định
, hãy nghỉ ngơi một lát.
4. Thư giãn (1 giờ)
Làm
thực tập
thư giãn (số 2). Hãy trả
tâm thức
về với chính nó, bằng cách để cho mọi
tư tưởng
,
ý tưởng
, tình cảm,
cảm giác
của bạn đến và đi
tự nhiên
.
Bạn hãy để cho
tinh túy
của sự
thức tỉnh
và lòng bi từ nay
hiện hữu
trong bạn và chung quanh bạn.
Thân thể
bạn không còn cứng đặc nữa – bạn không
phân biệt
nữa tay chân, bộ phận,
đau đớn
,
căng thẳng
. Tất cả
dần dần
tan biến trong một
đại dương
tĩnh lặng và
an bình
của
tâm thức
.
Hãy ở như vậy trong một giờ.
• Hãy
thực hành
“Đức Phật Bên Trong” trong một tuần, một thời khoảng 1 giờ 45 phút (45 phút
thiền định
, 1 giờ thư giãn) mỗi ngày.
Câu hỏi : Khi ngài nói về “trung tâm thân thể”,
chính xác
nó ở đâu ?
Trả lời
: Trước hết, phải nói về
trung tâm
bản thể
của bạn. Người ta
quan niệm
nó ở khoảng trong vùng trái tim. Ở
Đông phương
, người ta cũng nói “trung tâm trái tim”, không phải theo nghĩa ở giữa bắp thịt tim, mà trong nghĩa chakra một trong những
trung tâm
năng lực
của
thân thể
, như một vòng tròn có tâm điểm giữa ngực. Điều đó nói rằng, đây là một
vấn đề
khá
chủ quan
: tất cả
tùy thuộc
vào
cảm tưởng
cá nhân
của bạn, vào
ý tưởng
về địa điểm
trung tâm
của
bản thể
bạn.
Câu hỏi : Nếu tôi không thấy được trong
tâm thức
hình ảnh
của Phật, thì
cảm thấy
sự
hiện diện
của ngài có đủ chăng ?
Trả lời
: Vâng, bởi vì
mục đích
của
thực tập
là gợi ra sự
hiện diện
của những phẩm tính nền tảng của
tâm thức
hơn là
hình thức
mà những phẩm tính đó khoác vào – ở đây
hình thức
chỉ là phụ.
Câu hỏi : Đôi khi có những màu sắc khác
hiển lộ
thế chỗ cho ánh sáng
rực rỡ
. Tôi có phải
nỗ lực
để luôn luôn
tìm thấy
ánh sáng
rực rỡ
chứ ?
Trả lời
: Vâng, tôi nghĩ
tốt hơn
là tưởng tượng ra một loại ánh sáng
rực rỡ
.
Câu hỏi : Ngài có thể gợi cho tôi một cách để
đạt đến
đó dễ dàng hơn ?
Trả lời
: Hãy
quan sát
một miếng vải sáng
rực rỡ
, nhưng nếu bạn có
cảm tưởng
về một màu sắc “cứng đặc”, hãy thử nhìn sự
rực rỡ
của tấm vải trong một cái gương, để có một
ý tưởng
về sự
trong suốt
của màu sắc bạn sắp
quán tưởng
.
Câu hỏi : Trong phần cuối của thư giãn,
tâm thức
tôi thường không
hoàn toàn
an bình
và tôi thấy mọi loại xúc cảm. Tôi phải làm sao ?
Trả lời
: Hãy
tìm thấy
dù chỉ một vùng rất nhỏ của sự yên tĩnh và hãy để cho những
tư tưởng
và tình cảm bạn tan vào đó. Dù chỉ có một phần trăm
tâm thức
bạn
bình an
, bạn cũng sẽ có
thể đạt
tới chỗ đó.
Câu hỏi : Nếu người ta không có
thì giờ
đòi hỏi cho
thực tập
này, một giờ bốn mươi lăm phút, thì có cần làm đủ một giờ thư giãn sau chót không ?
Trả lời
: Vâng, cần. Điều bạn có thể làm, là chia
thời giờ
bạn có để
duy trì
mối tương quan giữa hai phần
thực tập
: thư giãn thì lâu hơn
thiền định
một chút.
Bài
Thực Tập
số 9
LÀM
SỐNG ĐỘNG
ĐỨC PHẬT
BÊN TRONG
Trước khi dấn thân vào
thực tập
mới này, có lẽ nên nhìn lại và
đánh giá
một chút về điều người ta đã làm. Trước hết người ta học ngồi cho đúng, thư giãn và mở mình ra với những người khác. Rồi người ta dùng cầu vồng để làm mất sự “cứng đặc”,
bản chất
bất biến
đã
gán cho
những đối tượng sự vật.
Tiếp theo
,
thực tập
tấm gương đã chuẩn bị cho
chúng ta
trao đổi
vai trò
với một người bạn. “Cầu Vồng”, “Người Bạn” và “Đức Phật Bên Trong” đã
cho phép
chúng ta
thấy rằng
chúng ta
có khả năng “quán tưởng”. Với “Người Bạn”, người ta đã chơi đùa với sự
thân thiết
của những mối
liên hệ
, với sự bám luyến với một người nào đó để khai triển
thói quen
quán tưởng
: thật vậy, người ta càng gần gũi với một ai, thì
hình ảnh
của nó sẽ
trở lại
tự nhiên
dễ dàng trong
tâm thức
, như khi người ta đang yêu đương. Một khi người ta đã hiểu cơ chế, người ta có thể
quán tưởng
những sự vật mà người ta không
cảm thấy
liên kết
nhiều, như một
đức Phật
hay một khối cầu ánh sáng.
Mọi người
đều có khả năng
quán tưởng
những
hình ảnh
, như
chúng ta
đã
ghi nhận
. Một số người có lẽ làm dễ dàng hơn những người khác, nhưng với một chút
thực hành
, mỗi người có thể
tiến bộ
không khó khăn lắm. Những
vấn đề
nếu có thường là do một
cố gắng
quá độ
để
quán tưởng
: những
hình ảnh
khó hình thành trong một
tâm thức
khô cứng vì
căng thẳng
, trong khi chúng khởi lên dễ dàng khi
tâm thức
thoải mái
thư giãn. Nếu người ta đem vào sự
thực hành
một lượng
thư giãn và nhiệt tình và người ta tin rằng điều đó có thể làm cho
tốt hơn
, những
quán tưởng
sẽ
tức thời
thành tựu
một cách
tự nhiên
, tự phát.
Nếu khuôn mặt người bạn hay
kẻ thù
trở lại
trong bạn không ngừng khi bạn đang
quán tưởng
đức Phật
hay khối cầu ánh sáng, bạn chớ
lo âu
. Điều đó có nghĩa là bạn còn một khoảng đường để hiểu rằng tất cả
chúng sanh
đều có nơi họ
tinh túy
của sự
thức tỉnh
và lòng bi. Người ta còn chưa
tri giác
điều đó vì hai
lý do
: một mặt, người ta cứ
ngoan cố
xếp loại những người họ biết thành hai
phạm trù
– bạn hay thù – và mặt khác, người ta có khuynh hướng không biết đến khía cạnh tốt của nhân cách những người khác mà chỉ thấy những khía cạnh xấu. Với những
quán tưởng
này, người ta phải đến chỗ
hiểu rõ
hơn rằng mỗi
chúng sanh
đều có trong nó
tinh túy
của sự
toàn thiện
, tiềm năng của
thức tỉnh
,
giác ngộ
.
Khi
nghiên cứu
giải phẫu học, người ta không cần lấy hết ruột gan và những
cơ quan
để khảo sát : người ta dùng những kiểu mẫu chúng chỉ là những
hình ảnh
được phóng chiếu ra bên ngoài từ một
thực tại
bên trong.
Cũng thế
,
thực tập
ở trước đã dùng một kiểu mẫu –
đức Phật
hay một khối cầu ánh sáng – để làm cho
chúng ta
hiểu sự
hiện diện
nơi
chúng ta
những phẩm tính vốn có sẵn trong
trạng thái
thức tỉnh
của
tâm thức
. Kiểu mẫu này không gì khác hơn là
hình ảnh
, phóng chiếu ra bên ngoài mình, của tiềm năng
toàn thiện
– “Phật tánh”, “thiên tánh” trong
ngôn ngữ
Thiên chúa giáo
– hiện đang ở trong mỗi
chúng ta
.
Vậy thì
sự quán
tưởng
vận hành
như một
phương tiện
để phóng chiếu một
hình ảnh
ra bên ngoài mình để hiểu cái ở bên trong mình.
Mô tả
thực tập
1. Chuẩn bị
Thực tập
này nhắm đến làm
sinh động
đức Phật
bên trong. Bạn hãy dùng sự thu hoạch của bài tập trước để tưởng tượng trực tiếp
đức Phật
hay khối cầu ánh sáng
rực rỡ
trên một
hoa sen
vàng ở
trung tâm
thân thể
bạn, và hãy tập trung vào đó. Hãy nghĩ rằng
tâm thức
bạn đã giống như
tâm thức
của Phật, như sự
hiện diện
của
đức Phật
bên trong bạn
chứng tỏ
điều đó.
Hãy nhớ rằng
thân thể
bạn và
thân thể
đức Phật
hay khối cầu ánh sáng là
trong suốt
và không thể đụng chạm, thấy được
rõ ràng
nhưng không thể sờ nắm, như một cầu vồng. Điều đó sẽ tránh cho bạn khỏi tạo ra những
vấn đề
rắc rối
vô ích
, về hình thể hay kích cỡ của những sự vật, chiều hướng... – mọi cái phát sinh từ tính
vật chất
của những sự vật. Bạn hãy nhớ rằng không làm việc trên
vật chất
cứng đặc có một cơ cấu
vững chắc
.
2. Phần I : tưởng tượng bạn của mình dưới
hình thức
một vị Phật
Hãy gợi lên
trước mặt
bạn một trong những người bạn mà bạn đã dùng để
quán tưởng
“Người Bạn”. Mỗi khi bạn
thở ra
, một vị Phật – hay một khối cầu ánh sáng – giống như
hình ảnh
trong bạn phát xuất từ
trung tâm
thân thể
bạn
đi vào
thân thể
người bạn và tan biến vào trong đó. Hãy
tìm ra
một sự
phối hợp
tự nhiên
giữa
quán tưởng
và
hơi thở
của bạn khi “phát ra” một vị Phật hay một khối cầu sáng rỡ, bởi chu kỳ
hơi thở
. Nhưng điều đó không bắt buộc ; tùy bạn
tìm ra
một nhịp điệu
thích hợp
.
Hãy nghĩ rằng
hình tướng
sáng rỡ của Phật hay khối cầu
đi vào
trong người bạn hòa trộn
hoàn toàn
với anh ấy hay chị ấy,
ban cho
người ấy tất cả những phẩm tính
hiểu biết
thanh tịnh
và lòng bi
vũ trụ
,
kết thúc
thì chỉ còn là một với anh, chị ấy. Trước đây, người ta dùng sự bám luyến làm cho bạn
nhạy cảm
với người bạn của bạn để hiểu anh ấy hay chị ấy hơn ; bây giờ cũng chính sự
thân thiết
này sắp giúp bạn
hiểu biết
nguyên lý của sự
toàn thiện
– tức là
đức Phật
– trộn lẫn trong người bạn của bạn.
3. Phần II : hãy tự tưởng tượng mình trong
hình thức
một vị Phật
Hãy tưởng tượng rằng Phật – hay khối cầu ánh sáng – ở
trung tâm
bản thể
bạn phát ra một ánh sáng
rực rỡ
đầy khắp
thân thể
bạn và tịnh hóa nó
toàn bộ
. Bây giờ bạn không chỉ có
tâm thức
của một vị Phật (như bắt đầu cuộc
thực tập
) mà còn
thân thể
của ngài nữa.
Thâm sâu
trong sự xác tín này, bạn hãy tưởng tượng bạn trong
hình thức
một vị Phật.
Giờ đây, người bạn và bạn cả hai đều có
thân thể
không thể sờ nắm và sáng rỡ của một vị Phật ; không còn chút dấu vết nào của bản sắc lý lịch của bạn trước kia. Không còn nữa
vấn đề
“tôi” hay “bạn tôi” ; chỉ còn một vị Phật
đối diện
với một vị Phật khác, hay nếu bạn thích, một hiện thể
hoàn toàn
thanh tịnh
và
thức tỉnh
trước một vị khác.
4.
Cảm thấy
một “niềm tự hào chính đáng”
Khi bạn đã làm xong hai phần của
thiền định
, nếu bạn muốn bạn có thể thêm vào đó một chốc lát
suy nghĩ
về “sự tự hào chính đáng” mà người ta có thể
cảm thấy
khi
khám phá
ra sự
toàn thiện
này nơi mình và nơi tất cả mọi
chúng sanh
. Hãy
minh bạch
về chuyện này : không phải phồng mình lên vì
kiêu ngạo
khi tự nhủ mình thật sự là một người
phi thường
và rất
tiến hóa
. Đúng hơn đó là một tình cảm cảm kích và
kính trọng
sâu xa
đối với sự
toàn thiện
của
bản tánh
nền tảng của tất cả
chúng sanh
;
ý thức
tất cả sự cao cả và phẩm giá của chiều kích
hiện hữu
này, người ta vui thú,
hân hoan
, người ta
kính trọng
nó trong mình và trong những người khác và người ta
cảm thấy
một sự tự hào
chính đáng
,
như Pháp
. Sự tự hào này không có gì
tiêu cực
,
trái lại
nó là một
đối trị
tuyệt hảo
với sự
kiêu mạn
bình thường
của
chúng ta
, vì nó
bao gồm
những người khác và đem
chúng ta
lại gần họ thay vì loại trừ họ và đem
chúng ta
ra xa họ. Vậy các bạn hãy nói : “Chúng ta cả hai là những vị Phật – những hiện thể đã
hoàn toàn
hiện thực
tiềm năng
toàn thiện
của mình” – và hãy trầm mình vào chốc lát trong một niềm tự hào
chính đáng
, phát sanh từ sự cảm kích với sự thực này làm bạn
kinh ngạc
.
• Hãy
thực hành
bài tập này trong 4 tuần, khoảng một thời một giờ mười lăm phút mỗi ngày (
phân chia
giữa những phần khác nhau của bài tập
tùy theo
sự
thích hợp
nhất của bạn).
Nếu bạn
cảm thấy
bị xáo động trong khi
thiền định
, hãy thư giãn một chút bằng
hơi thở
, rồi lại
tiếp tục
tiến trình
bình thường
của thời khóa. Nếu một ngày nào bạn không yên và rất bị kích động, chớ gượng ép giữ mình
cho đến
cuối thời thiền.
Tốt hơn
là làm nhiều thời ngắn (dù chỉ năm phút), có những khoảng nghỉ ngơi ở giữa. Hãy
tỏ ra
mềm dẻo
uyển chuyển,
tùy theo
những
giới hạn
của bạn lúc đó.
Bình luận
Thực tập
cho phép
chúng ta
ý thức
cái gì cực kỳ quan trọng : khi người ta tự
giới hạn
vào
hình tướng
bình thường
của những người bạn và của chính mình, những
hình tướng
đó gợi ra cho
chúng ta
tham muốn
và bám luyến – những tình cảm
gieo rắc
nhiều chất độc khác trong đường đi của chúng (
tham lam
,
ghen ghét
, thù hận,
si mê
...) Ngược lại, khi người ta – cả hai bên – có những
tính chất
của một vị Phật, thì sự bám luyến còn có thể ở chỗ nào ? Tình yêu
chiếm hữu
nhường chỗ cho sự
kính trọng
và chính sự
kính trọng
này nảy sanh ra khả năng giúp đỡ thực sự những người khác. Cái gây ra
trục trặc
nơi
chúng ta
là
ý tưởng
người ta tự tạo về mình và về bạn mình, vì nó khơi động trong
chúng ta
mọi loại chờ mong và
hy vọng
, với đủ loại
vấn đề
và
khổ tâm
thất vọng
bao gồm
trong đó. Nếu người ta tiến đến chỗ xem mọi
chúng sanh
là những vị Phật,
thái độ
của
chúng ta
đối với họ sẽ thay đổi tự
bản chất
: người ta không chờ đợi
gì nữa
ở họ, và người ta thôi ngạo mạn chiếm lấy cho mình quyền phê phán những hành động của họ chẳng hạn. Người ta sẽ
lợi lạc
nhiều khi làm đi làm lại
thực tập
này, nó có thể giúp
tâm thức
dần dần
hiểu ra
bản tánh
thật sự của nó.
Câu hỏi : Có
tốt hơn
khi chọn lấy một người cho mọi ngày, và người ta có thể chọn một
kẻ thù
thay chỗ một người bạn ?
Trả lời
: Nếu bạn muốn dùng
thực tập
này để
giải quyết
một
vấn đề
đặc biệt
, bạn có thể lấy một nhân vật đối với bạn
hiện thân
cho những khó khăn này
trong suốt
thời gian
. Nhưng nếu bạn chỉ
tìm cách
hiểu biết
vị
Phật hiện
diện trong mỗi
chúng ta
, bấy giờ bạn có thể thay đổi nhân vật mỗi ngày.
Câu hỏi : Tại sao kiêu hãnh được
xem như
một cái gì
tiêu cực
, trong khi một
xã hội
như
chúng ta
đang sống đây, nó thường giúp người ta tự vượt chính mình và như vậy làm gương cho những người khác ?
Trả lời
: Nếu bạn có
cảm tưởng
kiêu hãnh nhiều, có lẽ tốt khi thử thay
thế sự
kiêu hãnh
bình thường
này bằng sự kiêu hãnh
chính đáng
mà người ta vừa nói. Kiêu hãnh với
chúng ta
có vẻ
ích lợi
lúc đầu
, nhưng nó sẽ không như thế về lâu về dài, bởi vì nó chất nặng
bản ngã
. Hãy lấy ví dụ một người
hãnh diện
về
gia đình
mình và tự nhủ : “Tôi quả là có một
gia đình
hết mức.” Điều đó
rõ ràng
không có gì
tai hại
,
xấu xa
trong nó, nhưng chính là qua mọi thứ lưu xuất ra từ đó mà những sự việc sẽ hư hại... Nếu hân thưởng cái người ta có là
tốt đẹp
, thì không
cần thiết
cũng không
ích lợi
khi
quan niệm
ra sự kiêu hãnh về điều đó.
Câu hỏi : Tôi phải làm gì nếu người bạn tôi dùng cho
sự quán
tưởng
chuyển hóa
thành một người khác ở giữa thời thiền ? Tôi cứ để vậy hay
cố gắng
trở lại
nhân vật
ban đầu
?
Trả lời
: Lúc khởi đầu,
tốt hơn
là thử
trở lại
với nhân vật
ban đầu
để học làm chủ phần nào
sự quán
tưởng, nhưng nếu người ta đã đủ
kinh nghiệm
, điều đó không bắt buộc.
Câu hỏi : Với
tư cách
là
tín đồ
Thiên Chúa giáo
, tôi không muốn dùng những
biểu tượng
đặc biệt
của
Phật giáo
. Vậy là tôi dùng khối cầu ánh sáng và điều đó
diễn tiến
tốt. Bây giờ chỉ có điều tôi hơi khó khăn khi tưởng tượng ra
toàn bộ
nhân cách của tôi và của người bạn tôi trong
hình thức
hai khối cầu ánh sáng “đối mặt nhau”. Ngài có điều gì gợi ý cho tôi ?
Trả lời
: Khi người ta nói đến Phật, phần nhiều người ta nghĩ đến nhân vật
lịch sử
sống ở
Ấn Độ
cách đây 2500 năm, giống như phần đông
tín đồ
Thiên Chúa giáo
nghĩ đến đức Jesus Christ xứ Nazareth khi người ta đề cập đến những phẩm tính của Christ. Ở đây người ta đặt mình trong
trạng thái
thức tỉnh
,
giác ngộ
của
tâm thức
và danh từ
Phật tượng
trưng
toàn bộ
những phẩm tính nội tại của
trạng thái
này, hơn là một nhân vật
lịch sử
nhất định
. Bạn cũng có thể gọi cái đó là Christ, không quan trọng đâu ; những phẩm tính là như nhau, chỉ có sự gọi tên là khác biệt.
Câu hỏi : Làm sao
phản ứng
lại cái phần “tôi” không ngừng lập lại với tôi rằng tôi chẳng có chút dấu vết gì của lòng bi, mà tôi thật khó cảm nhận và rằng mọi cái ấy chỉ là giả hiệu,
giả vờ
?
Trả lời
: Tôi nghĩ rằng những
thực tập
này đúng là dành cho sự khai triển lòng bi khi người ta không có nó và sẽ
hoàn toàn
vô ích
nếu bạn đã có nó...
Câu hỏi : Khi người ta thấy ở một điểm nào đó những
con người
có thể là tàn ác và hung dữ, có lẽ khắp nơi trên
thế giới
, làm sao tin được rằng tất cả họ là những vị Phật ?
Trả lời
: Tôi tin rằng trước hết phải tự tìm một động cơ
đúng đắn
, rồi học
điều phục
tâm thức
mình.
Tiếp theo
, người ta một ngày nào sẽ đến chỗ
nhận ra
sự
thanh tịnh
của
bản tánh
nền tảng của tất cả. Khi bạn đến đó, có lẽ bạn sẽ có câu
trả lời
cho câu hỏi của bạn và bạn sẽ biết làm gì
lúc ấy
.
(
Lời nói
thêm của người dịch tiếng Việt : Một câu nói “kinh điển” thường ở cửa miệng
mọi người
Phật tử
chúng ta
là : “Tất cả
chúng sanh
đều có
Phật tánh
.” Nhưng làm thế nào để
trí huệ
và
đại bi
hiển hiện
ở đời, làm thế nào để
xã hội
biến thành
một
cõi tịnh
độ khi
ý niệm
không
biến thành
hiện thực
qua
thực hành
? Bởi thế, ít ra đây là một
phương pháp
để
hiện thực
hóa lý
tưởng của
mọi người
chúng ta
.)
Bài
Thực Tập
số 10
TRIỂN NỞ / THU RÚT
Thực tập
này bày tỏ cái
tri giác
mà người ta có về
thân thể
mình và về
thực tại
vật lý
của nó
ảnh hưởng
đến những
trạng thái
tâm thức
chúng ta
như thế nào.
Chắc chắn
bạn đã
nhận thấy
rằng người ta có khuynh hướng bị
bất hạnh
và
suy sụp
khi đau ở một chỗ nào đó, và
tính khí
tươi tốt và thư giãn khi
cảm thấy
tốt đẹp
“trong da mình” – nói theo
nghĩa đen
.
Ngoài ra
,
ý thức
hay không, mỗi người tự tạo cho mình một số
ý tưởng
nào đó về
thân thể
mình ; những
ý tưởng
đôi khi quá neo chặt và cứng cỏi đến độ chúng ngăn
chúng ta
tiến hóa
và lấy của
chúng ta
sự
tự do
.
Thực tập
phát huy triển nở và thu rút sẽ giúp
chúng ta
phá vỡ cái xiềng cổ là những
ý tưởng
chấp chặt
này,
đặc biệt
đối với những
ý tưởng
về “thân” hay về “tâm” ; nó sẽ góp phần
giải thoát chúng
ta khỏi những
bó buộc
mà
bản năng
“lãnh thổ”
áp bức
chúng ta
.
Hãy tiếp
cận sự
thiền định
này với
thận trọng
, vì nó có thể gây ra những
phản ứng
sợ hãi
. Nếu bạn
cảm thấy
trong bạn sự
căng thẳng
hay
sợ hãi
, hãy dừng lại, thư giãn và làm một trong những thư giãn
lúc đầu
. Chỉ làm lại
thực tập
khi bạn
cảm thấy
lại sự
thoải mái
, thư giãn.
Nếu cần
, thậm chí hãy dừng
thực tập
hoàn toàn
trong một hay hai ngày. Nếu sự
sợ hãi
mà bạn
cảm thấy
liên quan
với một điểm xác định của
thân thể
bạn, hãy thư giãn một ít và hãy tưởng tượng rằng chỗ ấy
hoàn toàn
trong suốt
.
Tiếp theo
, bạn hãy tự hỏi
sợ hãi
ở đâu và ai
sợ hãi
, và
suy nghĩ
về điều đó một lát.
Mô tả
thực tập
1. Phần một : triển nở (30 phút)
Hãy tưởng tượng
đức Phật
, hay khối cầu sáng rỡ có cùng những phẩm tính, ở
trung tâm
thân thể
bạn. Điều này để bạn
bảo đảm
không sợ : trong
tư cách
Phật, bạn chẳng có gì để sợ hay để mất, dù cái gì xảy ra với
thân thể
bạn. Hãy thở
đều đặn
và khi
thở ra
hãy tưởng tượng bạn nở lớn
thân thể
bạn ra, vỏ bọc ngoài thân càng lúc càng lớn ra (như một trái banh bơm hơi) ; hình thể thân bạn vẫn như vậy, nhưng kích thước tăng dần. Làm như vậy cả thảy ba hay bốn
hơi thở
ra, nhịp điệu
hơi thở
của bạn
tự nhiên
và
thoải mái
. Nếu bạn khó chịu hay
cảm thấy
căng thẳng
ở đâu, hãy tập trung trên điểm đó và lấy nó như
trung tâm
của tiến trình triển nở. Hãy tưởng tượng mỗi
hơi thở
ra làm cho sự
đau đớn
ra khỏi
thân thể
bạn và vỏ bao
thân thể
càng lúc càng
tinh tế
. Ở yên trong
ý thức
về những phẩm tính của Phật –
hiểu biết
thanh tịnh
và lòng bi
vũ trụ
– trong khi
tiếp tục
sự triển nở
cho đến
lúc
thân thể
bạn
đạt đến
kích cỡ một cái nhà. Vào lúc đó, hãy làm biến mất
hình dáng
bình thường
của
thân thể
bạn –
trở thành
không hình thể – và
tiếp tục
lớn lên với một
thân thể
không
hình dáng
.
Hãy
tiếp tục
triển nở : da của
thân thể
bạn càng lúc càng mỏng (như khi bơm một trái bóng cao su) và càng lúc càng kém đặc ở bên trong. Hãy theo
cho đến
khi bạn
đạt đến
tầm cỡ một trái núi.
Thân thể
bạn bây giờ hầu
như không
hiện hữu
, chỉ còn là một cái bóng sương mù
mơ hồ
. Hãy
tiếp tục
lớn trong bầu trời
cho đến
lúc không còn dấu vết gì của
thân thể
bạn, như nó
hoàn toàn
biến mất trong
không gian
.
Nếu bạn
cảm thấy
một nỗi
sợ hãi
nào đó, hãy nhớ rằng bạn có những phẩm tính của một vị Phật và không gì có thể xảy đến với bạn. Để
chấm dứt
, hãy tưởng tượng bạn trong
cảm giác
hiện hữu
mà không có
thân thể
, và để cho biến mất mọi
ý niệm
về một
bản ngã
.
Phần một này kéo dài nửa giờ, là một nửa của bài
thực tập
.
2. Phần hai : thu rút (30 phút)
Phần hai này là cái ngược lại của phần trước. Hãy thở
đều đặn
, trong khi
hoàn toàn
tỏ biết trong tâm rằng bạn là một vị Phật. Sau ba hay bốn
hơi thở
vào, hãy tưởng tượng rằng
thân thể
bạn nhỏ dần lại. Chớ
quan tâm
về
hình dáng
thân thể
như thế nào, hãy chỉ
tiếp tục
làm nó
thu nhỏ
cho đến
lúc
chấm dứt
bằng cách tan biến
hoàn toàn
vào
đức Phật
– hay khối cầu ánh sáng
rực rỡ
ở
trung tâm
bản thể
bạn. Bấy giờ hãy nghĩ rằng bạn chỉ còn là một với
đức Phật
hay khối cầu ánh sáng ; không còn nữa “cái tôi”, chỉ còn sự
biểu lộ
của những phẩm tính chúng là
tinh túy
của
bản tánh
của bạn.
Tập trung vào
hơi thở
vào, hãy
tiếp tục
làm nhỏ
đức Phật
– khối cầu – mà “bạn” đã
trở thành
,
cho đến
khi nó còn kích cỡ một hạt. Hạt trở nên
trong suốt
và không màu sắc, nó biến mất
dần dần
và
cuối cùng
hoàn toàn
biến mất.
• Hãy
thực hành
thực tập
này trong
ba tuần
, khoảng một thời một giờ mỗi ngày, chia làm hai phần bằng nhau (30 phút triển nở và 30 phút thu rút).
Câu hỏi : Có cần
tiếp tục
cảm nhận sự
tiếp xúc
với chỗ ngồi hay với mặt đất khi
thân thể
lớn và rộng ra trong giai đoạn triển nở không ?
Trả lời
:
Tuyệt đối
không
cần thiết
cảm thấy
bị dính với chỗ ngồi hay với mặt đất.
Quả thật
, người ta
tìm cách
vượt khỏi
sợ hãi
và lo ngại thường
cảm thấy
trước
ý nghĩ
tan biến vào một cái gì khác. Thế nghĩa là, nếu điều đó làm bạn
bối rối
khi tháo hết những dây buộc, bạn có thể
duy trì
cảm tưởng
có một sự
tiếp xúc
với mặt đất, điều đó sẽ không
ngăn cản
bạn đôi khi có
cảm tưởng
bập bềnh nhẹ nhàng trên mặt đất.
Câu hỏi : Phải làm gì nếu người ta khó khăn nhiều khi
quán tưởng
triển nở hơn thu rút, nếu người ta
không thật
sự
đi vào
tiến trình đó được ?
Trả lời
: Điều đó có thể làm
rắc rối
cho công việc của bạn một chút. Trong
trường hợp
đó, chớ có bắt ép ; hãy làm vài
thực tập
thư giãn trước khi làm lại
quán tưởng
.
Câu hỏi : Kích thước của Phật trong
trung tâm
tim có
tăng trưởng
song hành với
thân thể
không, hay nó giữ nguyên ?
Trả lời
: Phật không phải là một đối tượng
vật chất
ở giữa
thân thể
bạn, như một tượng đồng.
Trái lại
bạn phải tưởng tượng rằng nó càng lúc càng trở nên
trong suốt
(và ít
bản chất
), lần lần chính bạn
trở thành
nó. Nghĩa là kích thước của nó
không thật
sự quan trọng.
(
Lời nói
thêm của dịch giả tiếng Việt : Là
chúng sanh
vô minh
như
chúng ta
, ai cũng cho là
toàn thể
bản thể
mình là thân xác, và từ đó, sướng khổ, nổi trôi,
sống chết
cũng là từ cái chấp thân này. Nhưng ít ai biết rằng
ý thức
về thân xác của
chúng ta
chỉ là một “quán tưởng”
phiến diện
và
sai lầm
của của
tâm thức
vô minh
. Bởi
thế sự
quán tưởng
triển nở và thu rút này sẽ phá vỡ
sự quán
tưởng
sai lầm
thông thường về
thân thể
, phá bỏ chấp thân, và mở ra
không gian
bao la
của
giải thoát
...)
Bài
Thực Tập
số 11
KẺ THÙ
Thực tập
này nằm trong cùng
viễn cảnh
với những cái trước khi nhằm làm cho
chúng ta
học đối mặt
tốt hơn
với những sự việc của
cuộc đời
.
Chúng ta
sắp thử hiểu tại sao
chúng ta
lại thường
suy nghĩ
, nói năng và làm những việc
vô ích
, hầu như là có hại – cho chính mình và cho những người khác. Và người ta phải đến chỗ đối mặt với
ác cảm
và
hận thù
.
Bài tập này đặt
chúng ta
đối diện
với
ác cảm
hay thù hận mà đôi khi người ta
cảm thấy
, do đủ mọi
lý do
. Ngay cả khi bạn nghĩ là không có
kẻ thù
không đội trời chung và thực thụ, bạn cũng có thể làm
thực tập
bởi vì có những
phạm trù
kẻ thù
khác nhau và những cấp độ
ác cảm
khác nhau. Ở đây, người ta
phân biệt
làm ba thứ, theo định nghĩa :
1. Một
ác cảm
căn cứ trên sự ghét bỏ
cá nhân
: điều này có thể từ một loại tức giận nhỏ, như khi có ai làm bạn khó chịu
buồn phiền
,
cho đến
một
hình thức
cực độ
, như khi người ta
cảm thấy
một
cơn giận
dữ và thù ghét có thể
đưa tới
sự giết hại.
2. Một
ác cảm
do một trái nghịch mà người khác
mang đến
cho bạn, chẳng hạn không ngừng nói lại mọi chuyện bạn đã làm.
3. Một
ác cảm
từ một
gắn bó
quá độ
: nếu có ai quá
gắn bó
với bạn, nó không ngừng lo toan đến những việc bạn làm và “tình yêu”
chiếm hữu
này
trở thành
một tù ngục. Vậy là bạn ghét người đó, kẻ làm hư hại
tự do
của bạn và xem bạn là con tin
tinh thần
.
Mô tả
thực tập
Bạn sắp
quan tâm
đến vẻ
bề ngoài
thân thể
và những tình cảm của “kẻ thù” của bạn hơn là cái người ấy có thể nói hay làm.
Bạn hãy chọn một “kẻ thù” nằm trong một
phạm trù
vừa kể ở trên, dù mức độ
ác cảm
với nó ở mức độ ra sao.
Hãy tưởng tượng rằng người ấy đang ngồi
trước mặt
bạn và các bạn sắp
trao đổi
những nhân cách của các bạn
với nhau
, nhưng mỗi người vẫn giữ vẻ
bề ngoài
bình thường
của mình. Như đối với những
thực tập
ở trước, sự
trao đổi
được
phối hợp
với những “pha” thở. Khi
thở vào
, bạn
dần dần
thu hút người kia vào bạn, nghĩ rằng bạn đem
dần dần
vào bạn tất cả cái gì làm nên người kia : những tình cảm,
cảm giác
,
tư tưởng
, lo toan,
sợ hãi
,
hy vọng
, những bộ phận bên trong... của nó. Không cần làm điều đó trong mỗi
hơi thở
vào : hãy tìm một nhịp độ
hòa hợp
với sự thở
bình thường
tự nhiên
của bạn. Chú ý vào
hơi thở
ra, qua đó bạn tưởng tượng rằng bạn để cho ra khỏi bạn tất cả những cái gì định nghĩa thành
con người
bạn và những cái đó sẽ làm đầy
thân thể
kẻ thù
của bạn.
Dần dần
bạn
tiến tới
trong
thực tập
này, hãy
cảm thấy
rằng bạn tự làm trống chính bạn và đem bạn làm đầy
kẻ thù
, trong khi cái ngược lại xảy ra cho nó.
Hãy
tiếp tục
cho đến
khi bạn
hoàn thành
sự
trao đổi
hai nhân cách và cái bên trong của các bạn, chỉ có
bề ngoài
tương ứng
là không thay đổi.
Khi sự
trao đổi
đã xong, hãy dành một chốc lát để
suy nghĩ
: Cái giận ở đâu ? Sự thù hận,
sợ hãi
, sự quỵ lụy
gắn bó
ở đâu ? Đâu là
nguyên nhân
của mối
ác cảm
? Hãy tự hỏi : “Bây giờ tôi ở chỗ của
kẻ thù
và nó ở chỗ của tôi, vậy nguồn gốc mối
ác cảm
nằm ở đâu ?”
Cuối lúc
suy nghĩ
như vậy, hãy
lấy lại
vẻ
bề ngoài
thân thể
của bạn, những tình cảm và tất cả những cái gì định hình nên bạn, nhưng vẫn giữ trong bạn cái mà bạn đã
tri giác
về người kia khi bạn ở “trong da hắn”.
Hãy
chấm dứt
bằng
thực tập
thư giãn, hãy để những
tư tưởng
và tình cảm của bạn đến và
đi theo
ý chúng. Hãy
để tâm
thức
tự thư
giãn và bình lặng và
quan sát
cái gì xảy ra.
Với
thực tập
này, người ta thực sự trở vào trong cái
sống động
của
chủ đề
; người ta
đi thẳng
vào trái tim của mọi
vấn đề
của mình. Điều đó đôi khi khó nhọc, nhưng hãy có
can đảm
, điều đó xứng đáng với sự khó nhọc...
• Hãy
thực hành
thực tập
này trong bốn tuần, khoảng một thời một giờ hai mươi phút mỗi ngày, mười phút sau cùng dành cho sự thư giãn.
Tốt hơn
là chớ thay đổi nhiều nhân vật cho
thực tập
này, và
duy trì
một người hay một ít người.
Câu hỏi : Tôi rất hiểu rằng
thực tập
này để làm tôi thay đổi
tính khí
hơn là thay đổi những người khác, nhưng tôi không thể tự ngăn mình khỏi nghĩ rằng, bởi vì tôi phải khó khăn để
tiến hóa
, thì những người khác có lẽ cũng như vậy. Đây có phải là một
giải thích sai lầm
không ?
Trả lời
:
Thực tập
này không phải có
mục đích
làm thay đổi những người khác. Dù những người khác có
cải thiện
,
mục tiêu
của
chúng ta
phải là ở chỗ tự làm cho mình
tiến bộ
.
Câu hỏi : Ngài có vẻ muốn nói rằng người ta có thể
đồng hóa
trạng thái
yêu đương với một loại
ác cảm
. Điều ấy có phải nói rằng
tốt hơn
là nên co gối lên cổ khi người ta
cảm thấy
bị
hấp dẫn
mạnh mẽ bởi một người nào, hay người ta có thể tịnh hóa tình yêu nằm trong sự
hấp dẫn
mà người ta
cảm thấy
đối với người khác, để biến tình cảm này thành cái gì hữu ích và
lợi lạc
?
Trả lời
: Nếu bạn có thể
thương yêu
mà không bám luyến, hay bạn
thành công
khi
vượt qua
sự bám luyến
ban đầu
, bấy giờ tình yêu có thể là rất, rất hữu ích và
lợi lạc
. Nhưng ngay khi người ta bám luyến vào người yêu, thậm ý vào
ý tưởng
tình yêu, thì tình yêu này này ô uế bởi
bản ngã
và dễ dàng
biến thành
“chua”. Chính bởi vì sự bám luyến kéo theo trên đường đi của nó tính
sở hữu
, ghen tuông và
mong chờ
– tất cả những thứ làm nhiễm độc
cuộc đời
chúng ta
... Ở đâu có bám luyến, tình yêu mất đi sự
thanh khiết
của nó.
Câu hỏi : Khi tôi làm
thực tập
này, tôi có
cảm tưởng
rằng ai đó muốn làm điều xấu cho tôi đang
tìm cách
đi vào
chiếm đoạt
con người
tôi. Đây là một
kinh nghiệm
kinh khủng
đến độ phải nhiều ngày tôi mới lại
cảm thấy
mình
an toàn
trong
da thịt
của tôi. Như vậy tôi có nên
tiếp tục
làm
thực tập
không ?
Trả lời
: Nếu người ta có thể tiếp cận
thực tập
này với
ý định
trong sạch
lớn lao và một cảm thức
tình thương chân thật
, thì
ý tưởng
người nào đó
tìm cách
sở hữu
bạn không có gì gây
sợ hãi
, mà ngược lại. Nhưng một người mới bắt đầu sẽ có khó khăn để thấy sự việc dưới góc độ như vậy. Hãy thử hiểu hơn nữa cái gì là “Phật bên trong”, điều ấy sẽ giúp bạn. Và nếu bạn lại còn
sợ hãi
khi làm
thực tập
, hãy
cố gắng
cảm thấy
rõ ràng
Phật tánh
hiện diện
trong bạn, trước khi
tiếp tục
.
Câu hỏi :
Thực tập
này đôi khi có một
hiệu quả
rất
xáo trộn
với tôi ; tôi
cảm thấy
hoàn toàn
đảo lộn
, chìm ngập trong những xúc cảm
dữ dội
và một sự
cay đắng
lớn lao. Có nên
tiếp tục
và đối mặt với những tình cảm này hay ngừng lại và làm một ít thư giãn ?
Trả lời
: Hai cách
giải quyết
đều có
giá trị
.
Ban đầu
, có lẽ
ích lợi
khi làm một ít thư giãn, nhưng rồi luôn luôn phải đến một lúc người ta bắt buộc phải nắm lấy cặp sừng của con bò mộng.
Rốt cuộc
, phải đối mặt với những khó khăn của mình và
giải quyết
chúng, dù điều đó rất gian khổ.
NHẬN LẤY TRÊN CHÍNH MÌNH SỰ KHỔ ĐAU
CỦA NHỮNG NGƯỜI KHÁC
Nhập đề tổng quát
Ba
thực tập
tiếp theo
nhằm phát triển và làm mạnh
ý chí
giúp đỡ những người khác của
chúng ta
khi
dần dần
tiến
xa hơn
trong sự dấn thân của
chúng ta
: người ta bắt đầu bằng mong muốn nhận trên chính mình sự
đau khổ
của
cha mẹ
và
gia đình
mình (số 12), rồi đến của bạn bè,
thú vật
và của xứ sở (số 13),
cho đến
bao gồm
sự
đau khổ
của những
kẻ thù
(số 14). Để
tìm thấy
nơi mình lòng bi
cần thiết
, người ta
chấp nhận
đối mặt với cái
tiêu cực
hơn trong mình và tịnh hóa nó.
Một khi
ý tưởng
về lòng bi
thức dậy
nơi mình, người ta sẽ
nỗ lực
đưa nó vào
thực hành
bằng cách nghĩ rằng người ta nhận trên chính mình những
đau khổ
của những người khác. Vì
rõ ràng
trong lúc này chỉ cần một nguyện ước
chân thành
– mà người ta rất khó
thực hiện
– người ta sắp lại tự tưởng tượng mình trong
hình thức
một vị Phật, như là sự
biểu lộ
ra bên ngoài của
hiểu biết
thanh tịnh
và lòng bi
vũ trụ
. Những thu hoạch về những
thiền định
trước kia của bạn sẽ
ích lợi
cho bạn, không chỉ bởi vì bạn đã có
thói quen
quán tưởng
mình trong
hình thức
một vị Phật – hay khối cầu ánh sáng – mà cũng bởi vì bạn đã học
cách cảm
nhận những phẩm tính bên trong mà sự việc đó
thừa nhận
và những âm vang
sâu xa
mà sự việc ấy gây ra trong bạn. Bây giờ bạn có thể
cảm thấy
dễ dàng
thoải mái
và có một
bảo đảm
nào đó khi bạn tự nhủ “Tôi là một vị Phật.” Người ta sẽ không đề cập đến khối cầu ánh sáng nữa trong những
quán tưởng
tiếp theo
đây, bởi vì người ta nghĩ rằng
ý nghĩa
của Phật với
tư cách
là
biểu tượng
và
biểu lộ
ra bên ngoài của những phẩm tính của
tâm thức
giác ngộ
đang
hiện diện
trọn vẹn
rõ ràng
đối với tất cả
chúng ta
– điều này không
ngăn cản
bạn
tiếp tục
dùng nó cho những
quán tưởng
, nếu bạn thích. Dầu sự chọn lựa của bạn là cái gì,
chính yếu
là
thấm nhuần
sự xác tín và cảm thức rằng người ta thực sự là một vị Phật – theo nghĩa
chúng ta
đã xác định – khi người ta làm những
quán tưởng
này. Nếu bạn còn chưa có thể
cảm thấy
một xác tín như vậy, hãy nhảy qua bộ ba
thực tập
này và thẳng đến “Khối Cầu Cầu Vồng” (số 15).
Bài
Thực Tập
số 12
NHẬN LẤY TRÊN CHÍNH MÌNH
SỰ KHỔ ĐAU CỦA
CHA MẸ
VÀ CỦA
GIA ĐÌNH
MÌNH
Đã học nhìn thấy những người khác và tự thấy mình trong
hình thức
một vị Phật, người ta bắt đầu hiểu
tốt hơn
một chút cái
tinh túy
thanh tịnh
, tiềm năng của
toàn thiện
hiện diện
trong
tâm thức
của mỗi người – “bản tánh Phật” của
chúng ta
. Người ta
thoáng thấy
một
thực tại
cho đến
lúc đó chưa từng nghĩ ra : mọi cái đều
tham dự
vào cái
tinh túy
này – mọi
kinh nghiệm
thân xác,
lời nói
hay
tâm thức
của
chúng ta
cũng như của những người khác. Khi người ta hiểu ra tất cả
chúng ta
liên hệ
mật thiết
với nhau
tới mức độ nào,
ý muốn
giúp đỡ những người khác nảy sanh
hoàn toàn
tự nhiên
, và người ta chuẩn bị học nhận lấy trên chính mình sự khổ đau của những người khác, bắt đầu từ những người gần gũi với
chúng ta
.
Mô tả
thực tập
Hãy
tự lập
lại : “Tôi là một vị Phật”, và khi
hoàn toàn
thấm nhuần
xác tín này, hãy
quán tưởng
bạn trong
hình tướng
ấy, sáng rỡ và không thể sờ nắm. Hãy tưởng tượng
trước mặt
bạn là cha bạn, mẹ bạn và những thành viên gần gũi của
gia đình
bạn, dù đã chết hay đang sống. Hãy
lần lượt
nghĩ đến từng người, và
cố gắng
thấy biết sự khổ đau riêng biệt của mỗi người trong họ : chẳng hạn một bà mẹ khổ đau vì quá bám luyến với chồng mình, một người cha bị tiêu hoại bởi
tham vọng
quá mức
của mình, hay một người anh có trở ngại về mặt
thân thể
. Hãy làm một bản
kê khai
chính xác
trong óc về mỗi khổ nhọc hay khổ đau này, rồi hãy chọn lấy một cái sẽ là đối tượng
chính yếu
cho
sự thiền
định của bạn, trong
thiền định
đó bạn sẽ thử nhận lấy trên bạn sự
đau khổ
riêng biệt này của một thành viên
gia đình
.
Vậy hãy tập trung vào người ấy và vào sự
đau khổ
đã chọn cho buổi
thiền định
và tưởng tượng rằng tất cả sự
đau khổ
đó – thân hay tâm – ra khỏi người đó dưới dạng một loại bùn đen, nhầy quánh, nặng nề và dày đặc, hơi giống dầu hắc – hầu như cứng và có vẻ rất
độc hại
. Khi
thở vào
– không cưỡng ép mỗi
hơi thở
, hãy tìm nhịp điệu
thích hợp
với bạn vào lúc đó – bạn làm cho bùn đen của người bạn muốn nhận khổ đau đi ra khỏi người ấy và hút vào
thân thể
Phật của bạn. Chất lỏng màu đen
đi vào
trong trái tim Phật của bạn, nơi đó nó cháy lên, dùng làm nhiên liệu cho ngọn lửa của lòng bi và làm
sống động
ngọn lửa của sự thấu hiểu của bạn về tiềm năng
toàn thiện
hiện diện
trong mỗi
chúng ta
–
tinh túy
của Phật,
Phật tánh
.
Đồng thời
, trên những
hơi thở
ra của bạn – theo nhịp độ
thích hợp
với bạn – hãy tưởng tượng rằng bạn gởi đến người ấy tất cả sự
tốt đẹp
, tất cả
đức hạnh
và tất cả
hạnh phúc
có thể có, trong
hình thức
một ánh sáng trắng và
thanh tịnh
như
pha lê
thoát ra từ trái tim Phật của bạn và
thâm nhập
toàn bộ
thân thể
của người kia,
giải thoát
nó
tức thời
khỏi những
đau khổ
của nó và khỏi những gì là
nguyên nhân
của khổ đau đó.
Vậy là bạn tạo ra một chuyển động đến và đi, qua đó bạn rút vào sự khổ đau trong
hình thức
một chất lỏng màu đen và thay thế bằng ánh sáng trắng
thanh tịnh
của sự
tốt đẹp
và
hạnh phúc
.
Bạn hãy tập trung
thỉnh thoảng
trên
hình ảnh
của người bạn muốn giúp đỡ bằng cách
quán tưởng
người đó
trở lại
rất
rõ ràng
, và nghĩ
trở lại
sự khổ đau mà bạn đang muốn làm nhẹ nơi người đó. Hãy thường làm điều này khi bạn thấy cần.
Dần dần
khi bạn
tiến bộ
trong
thực tập
, chất lỏng đen sẽ sáng sủa ra và chảy lỏng hơn,
tương ứng
với sự loại trừ
dần dần
khổ đau. Sau một
thời gian
– khoảng nửa giờ – chính cùng một ánh sáng trắng và
trong trẻo
chuyển động
lưu thông
giữa bạn và người kia, trên
hơi thở
vào và
hơi thở
ra (
một lần
ba hay bốn chu kỳ thở là đủ,
tùy theo
bạn
tìm thấy
nhịp điệu của mình). Hãy nghĩ rằng thành viên này của
gia đình
bạn là đối tượng cho
sự thiền
định của bạn giờ đây
hoàn toàn
thoát khỏi
những khổ đau của nó và nó cũng
trở thành
một vị Phật như bạn.
•
Lưu ý
quan trọng : bạn chớ sợ ngã bệnh hay bị chìm ngập khổ đau này khi nhận nó trên chính bạn, bởi vì bạn không ở trong
hình thức
bình thường
của bạn nữa : bạn là Phật trong
thời gian
bạn làm
thực tập
này và không có cái xấu nào có thể chạm đến bạn.
• Hãy
thực hành thiền định
này trong hai tuần (hay hơn, nếu bạn muốn tập trung trên nhiều người khác nhau), khoảng một giờ mười lăm phút mỗi ngày. Hãy
chia xẻ
thời gian
của bạn giữa những thành viên khác nhau của
gia đình
bạn và để vài ngày cho mỗi người trong họ.
Bài
Thực Tập
số 13
NHẬN LẤY TRÊN CHÍNH MÌNH
SỰ KHỔ ĐAU CỦA BẠN BÈ,
THÚ VẬT
VÀ CỦA XỨ SỞ BẠN
Trong
thực tập
này, người ta tập trung trên những khổ đau của bạn bè,
thú vật
và xứ sở của mình. Dù cho
mọi người
khổ đau, những khổ đau của những người khác không luôn luôn
rõ ràng
, bởi vì chúng mang lấy những
hình thức
không đập mạnh vào mắt. Có đủ loại khổ –
vật chất
, tình cảm hay
tinh thần
– mà người ta phải học để
nhận ra
nơi những người khác để có thể giúp họ
thoát khỏi
chúng. Chẳng hạn, nếu người ta
ý thức
những
hành hạ
do bám luyến gây ra, người ta có thể nhận lấy chúng trên chính mình
cùng lúc
với
nguyên nhân
của chúng – sự
tham muốn
.
Mô tả
thực tập
1.
Thiền định
Bạn hãy chọn lấy một người
bạn trai
hay gái, một con vật hay một loài thú riêng biệt, một nhóm hay một hội đoàn mà bạn thuộc vào, hay
toàn bộ
cộng đồng
quốc gia
. Hãy tưởng tượng người bạn ấy, con
thú vật
ấy hay nhóm ấy
trước mặt
bạn.
Sự quán
tưởng giống như trong
thực tập
trước : trên
hơi thở
vào bạn nhận vào bạn sự khổ đau với hình dạng một chất lỏng màu đen, và trên
hơi thở
ra bạn gởi trả lại ánh sáng trắng của lòng bi. Ánh sáng này không chỉ làm nhẹ những khổ đau
hiện thời
của người hay nhóm
liên quan
, mà còn mang lại cho họ cái mà họ mong muốn nhất. Khi bạn
thở ra
, hãy nghĩ rằng bạn đem cho họ tất cả cái gì có thể lấp đầy những mong muốn của họ, bởi vì chính khi
thỏa mãn
sự
tham muốn
làm cho họ khổ đau mà bạn có thể làm cho họ nhẹ nhõm. Hãy tưởng tượng rằng ánh sáng trắng tự động mặc lấy hình dạng của cái mà những người được
quán tưởng
mong muốn nồng nhiệt nhất hay họ
cảm thấy
cần thiết
nhất –
vật lý
, tình cảm hay
trí thức
. Đến độ họ
cảm thấy
được giải thoát
khỏi bám luyến của họ bởi vì tất cả
tham muốn
của họ đã được
thỏa mãn
.
Nếu bạn
hiểu rõ
điều người đó mong muốn là gì, bạn có thể
quán tưởng
đối tượng ấy, làm cho nó càng đẹp càng tốt. Chẳng hạn bạn biết ai đó đang cháy bỏng vì muốn có một cái nhà, hãy tưởng tượng cái nhà càng đẹp càng tốt và biếu nó cho người ấy qua
trung gian
ánh sáng mà bạn gởi đến khi
thở ra
.
Khi bạn có
cảm tưởng
đã
hoàn toàn
đáp ứng
những
tham muốn
của người hay nhóm người bạn
quán tưởng
trước mặt
, và như thế đã bẻ gãy những sợi xiềng của
tham luyến
và khổ đau đang
ràng buộc
họ, hãy tưởng tượng rằng những người này cũng mang lấy
hình tướng
của một vị Phật.
2. Hội nhập
thiền định
vào
đời sống
hàng ngày
Thiền định
không chỉ là giờ phút này khi dòng
bình thường
của những sự việc
trở thành
trừu tượng
trong lúc bạn ngồi trên gối thiền hay trên ghế. Đó là một
trạng thái
tâm thức
, một phẩm tính
chú tâm
mà người ta học trau dồi suốt cả ngày, ngay giữa lòng những
hoạt động
hàng ngày. Bạn hãy lập lại
thường xuyên
trong ngày : “Tôi là một vị Phật”, và làm sao xác tín này
nuôi dưỡng
và định hướng mỗi
tư tưởng
, mỗi
lời nói
và mỗi hành động của bạn. Hãy không ngừng khơi dậy
ý định
giúp đỡ những người khác : người ta thấy đầy đủ những khổ đau chung quanh ta mỗi ngày để khó có thể quên. Hãy
duy trì
một sự
liên tục
của sự
chú tâm
cắm rễ trong mối bận tâm
vị tha
này : bạn mong muốn nhận về nơi bạn sự khổ đau của những người khác và thay thế vào đó sự
mãn nguyện
những
tham muốn
của họ. Hãy gởi cho họ ánh sáng trắng của lòng
đại bi
để bù đắp cho
tham muốn
của họ cũng thường như mỗi khi
ý nghĩ
về họ đến với bạn.
Tôi muốn xác định một điểm, để tránh mọi hiểm nguy
mập mờ
ý nghĩa
: khi tôi nói “Hãy nghĩ rằng bạn là một vị Phật”, như thế không có nghĩa là tự cho mình là một vị Phật, như những người khác tự cho mình là Napoléon hay Jean d’Arc ; việc này không muốn nói hãy kêu lên điều đó trên những mái nhà và
quấy rầy
mọi người
bằng việc
tuyên bố
mình là Phật – với
lý do
là một lama
Tây Tạng
đã nói với bạn như vậy – và chờ đợi được
trọng vọng
như thế ! Điều đó nghĩa là
thấm nhuần
một xác tín thuộc về
thực tại
tối hậu
của
bản tánh
chúng ta
, để giúp
chúng ta
khai triển tất cả tiềm năng của nó – cho sự
tốt đẹp
vĩ đại nhất của những người khác và của chính
chúng ta
. Một xác tín bạn sẽ
giữ gìn
nơi bạn, mà bạn
nuôi dưỡng
và
củng cố
mỗi ngày và nó sẽ
bồi bổ
cho bạn
sức mạnh
, ngày qua ngày.
Rõ ràng
có những lúc bạn
cảm thấy
hoàn toàn
không có khả năng nhận lấy sự khổ đau của những người khác và cho họ
tình thương
và lòng bi của một vị Phật. Khi bạn muốn gởi người
đồng nghiệp
đang làm việc với bạn đến cho quỷ ma ở
địa ngục
, đôi khi bạn
cảm thấy
hoàn toàn
mâu thuẫn
với chính bạn, bị
giằng co
giữa sự cao cả của những
lý tưởng
tình thương
vô
điều kiện
và
thực tế
buồn rầu
của những
lời nói
và hành động của bạn. Chưa nói đến những gì xảy ra trong đầu bạn ! Nhưng chớ nản lòng ! Chính trong những lúc như
vậy mà
phải nhớ rằng tiềm năng của
toàn thiện
–
Phật tánh
– đang ở nơi mỗi
chúng ta
vẫn hằng
hằng thanh
tịnh, dù những
yếu đuối
và
sai lầm
của
chúng ta
. Không có gì có thể làm
nhiễm ô
nó và nó vẫn giữ mọi phẩm tính của nó, như một miếng vàng bị vùi dưới hàng tấn đất đá đổ vụn người ta tìm lại được sau bao nhiêu năm nó biến mất. Hãy
tin cậy
vào chính bạn và cũng tự nói rằng
bản thân
sự
thanh tịnh
của
mục tiêu
của bạn là một
sức mạnh
có thể
nâng đỡ
bạn qua mọi
thăng trầm
.
• Hãy
thực hành thiền định
này trong hai tuần, khoảng hai giờ mười lăm phút mỗi ngày, dành hai hay ba ngày cho mỗi đối tượng
thiền định
mà bạn đã chọn.
Bài
Thực Tập
số 14
NHẬN LẤY TRÊN CHÍNH MÌNH
SỰ KHỔ ĐAU CỦA NHỮNG
KẺ THÙ
CỦA MÌNH
Để cho
thiền định
này, người ta sẽ xem là có ba
phạm trù
kẻ thù
:
1. Những
kẻ thù
ở xa : những người này nằm ở mức độ
quốc gia
mà người ta thuộc về. Có thể có những
quốc gia
khác lâm chiến với xứ sở của bạn hay
áp bức
xứ sở bạn bằng cách này hay cách khác, cũng như có những
yếu tố
hay lực lượng
trừu tượng
hơn như nạn đói hay hạn hán. Những
kẻ thù
đó chỉ gây ra nơi
chúng ta
một
ác cảm
tương đối
giới hạn
, trong mức độ chúng thường kém
liên hệ
đến
cá nhân
, và do vậy ít khổ đau hơn.
2. Những
kẻ thù
của
cá nhân
: là những người
chúng ta
không ưa, do đủ loại
lý do
, nhưng không nằm trong những người thân cận với
chúng ta
. Dù những tình cảm của
chúng ta
đã rất nhiều
độc ác
hơn
trường hợp
trước, thì chúng vẫn còn dễ
kiểm soát
hơn là đối với những người
mật thiết
.
3. Những người
mật thiết
mà với họ người ta có những tương quan rất khó khăn : những người bạn, những người thân cận hay những người trong
gia đình
không
thông hiểu
nhau và bạn ghét họ –
thỉnh thoảng
hay
thường xuyên
– hay họ ghét bạn. Nếu bạn không có
kẻ thù
như vậy, hãy nghĩ đến một con vật bạn rất khó chịu với sự
hiện diện
của nó.
Mô tả
thực tập
1. Chuẩn bị / tịnh hóa
Trước khi thử nhận lấy trên chính mình sự khổ đau của những
kẻ thù
,
trước tiên
phải
thoát khỏi
những độc làm
ô nhiễm
tâm thức
chúng ta
, và
nếu không
có những độc ấy
chúng ta
cũng không có những
kẻ thù
.
Hãy tưởng tượng một vị Phật ánh sáng chói ngồi
trước mặt
bạn. Hãy gợi lên
kẻ thù
bạn sắp
thiền định
và để cho tất cả những tình cảm
tiêu cực
mà y gợi ra cho bạn dâng lên trong bạn. Hãy
cảm thấy
tới điểm nào những
cảm xúc
này đủ mạnh và làm bạn
dao động
, và hãy
hình dung
chúng trong
hình thức
một đám khói màu đen dày ở trong
thân thể
bạn.
Tiếp theo
hãy mở mình ra với sự
thanh tịnh
của Phật ở trước bạn. Khi
thở vào
, hãy để cho bạn được thấm nhập bởi những
tia sáng
chói ngời phát ra từ thân Phật, và khi
thở ra
, hãy tưởng tượng rằng bạn
tống ra
khỏi
thân thể
bạn đám khói đen dày – những xúc cảm bạo liệt ở trong bạn – nó rút vào trong đất, khoảng một mét
trước mặt
bạn và tan biến
hoàn toàn
ở đó.
Dần dần
khi
thực tập
tiến bộ
, hãy
cảm thấy
ánh sáng chói ngời thay thế lần khói đen,
cho đến
khi nó không còn nữa. Bây giờ bạn cũng
thanh tịnh
như một vị Phật và như vậy đã sẵn sàng nhận lấy trên bạn sự khổ đau của những
kẻ thù
.
Tin chắc
điều này, bạn hãy đi qua giai đoạn
tiếp theo
.
2. Phần một : sẵn sàng đón nhận sự khổ đau mà những
kẻ thù
gây ra cho bạn. Hút vào một
đám mây
các độc
Hãy tưởng tượng tất cả những
kẻ thù
của bạn
tụ tập
trước mặt
bạn : những người chỉ
ảnh hưởng
đến bạn từ xa, những người thân cận, những người
mật thiết
, những người trong
gia đình
– tất cả những người bạn ghét vì một
lý do
nào đó.
Toàn bộ
những tình cảm
tiêu cực
mà những
kẻ thù
của bạn có đối với bạn mang
hình thức
một
đám mây
đen
tượng trưng
cho những độc của
tâm thức
(tham, sân,
vô minh
và mọi chuyển thể của chúng). Chớ quên rằng bạn đang ngang mức độ một vị Phật,
thanh tịnh
hoàn toàn
nơi thân, ngữ, tâm, và khi
thở vào
, hãy hấp thu
dần dần
đám mây
đen này. Ngay khi những
bất tịnh
tạo thành
đám mây
đi vào
trong bạn, chúng tự
tiêu hủy
và tự
chuyển hóa
: khi
thở ra
, bạn gởi đến những
kẻ thù
một ánh sáng trắng và
rạng rỡ
của sự
thanh tịnh
– ánh sáng của lòng bi.
Dần dần
khi
thiền định
tiến bộ
, hãy
cảm thấy
sự
ham muốn
của bạn giúp đỡ những người khác
tiến hóa
và phát triển tăng thêm. Chớ
tìm cách
lẩn tránh những độc bạn đã rút ra từ những
kẻ thù
gần và xa ; hãy nghĩ rằng bạn đón nhận những khổ đau họ gây ra cho bạn và thay vì ghét họ, bạn gởi cho họ
tình thương
và lòng bi của một vị Phật, dưới
hình thức
ánh sáng trắng.
3. Phần hai : nhận lấy trên chính mình khổ đau của một
kẻ thù
Như phần một của
thực tập
, bạn được tịnh hóa, như một vị Phật.
Hãy nghĩ đến một người đích xác
cụ thể
bạn có những tương quan khó khăn dầu
lý do
là gì – ghét, ghen,
bất hòa
, khinh miệt – (không có một người như vậy, thì hãy gợi ra một con vật bạn khó chịu), và tưởng tượng người ấy ở
trước mặt
bạn.
Khi đã
cảm thấy
sự
hiện diện
của người ấy hay con vật ấy
rõ ràng
,
tìm cách
khám phá
nguyên nhân
chánh của những khổ đau của nó – giận, tham,
kiêu căng
,
ngu si
,
ghen ghét
... – và hãy tưởng tượng cái độc này trong
hình thức
một đám khói đen dày thoát ra từ nó và bạn hấp thu vào khi thở vô.
Như trước, đám khói này được tịnh hóa nơi bạn bởi lòng bi và khi bạn
thở ra
, bạn gởi nó đến người
trước mặt
trong
hình thức
một ánh sáng trắng và
thanh tịnh
rạng rỡ
. Bạn cũng có thể tưởng tượng những màu khác, nhưng màu trắng là
chính yếu
.
Bạn càng gởi ánh sáng trắng khi
thở ra
, khói càng nhạt đi và biến mất. Để
chấm dứt
chỉ còn ánh sáng trắng
lưu chuyển
giữa bạn và người kia. Chính người ấy đã
trở thành
hoàn toàn
thanh tịnh
, như một vị Phật, như bạn vậy. Từ nay hai người có thể hiểu nhau và
tôn trọng
lẫn nhau.
Cuối buổi
thiền định
, hãy
để tâm
thức bạn thư giãn và chìm trong
cảm giác
không gian
vô biên
. Hãy an trụ ở đó lâu
cho đến
khi nào bạn còn
cảm thấy
việc ấy là
tự nhiên
và
thoải mái
.
• Hãy
thực hành thiền định
này trong bốn tuần, khoảng một giờ rưỡi mỗi ngày. Hãy
kết thúc
mỗi thời thiền bằng một khoảng
thời gian
thư giãn
hoàn toàn
của
tâm thức
.
Bài
Thực Tập
số 15
KHỐI CẦU CẦU VỒNG
Thật dễ dàng để cho mình bị cuốn đi bởi bạo lực của một số tình cảm và
cảm xúc
của mình, dù cho sau đó sự việc này sẽ gây ra không ít
vấn đề
và khổ đau, như
chắc chắn
bạn đã từng
kinh nghiệm
.
Vậy thì
người ta nên học
nhận biết
những cơ chế xúc tình để có thể hiểu chúng và sau đó
kiểm soát
chúng
tốt hơn
.
Đó chính là
mục tiêu
của
thực tập
này mà
từ ngữ
chủ đạo là hiểu. Chẳng hạn nếu người ta có một
tính khí
ghen tuông, thì không phải tự nói với mình không nên có nó mà người ta chữa lành khỏi nó. Hơn nữa phải biết rằng khi hành động dưới sự
thống trị
của ghen tuông, người ta tự làm hại mình và người khác trong khi tự cho là
thương yêu
và muốn đem lại
hạnh phúc
; người ta làm hư hỏng sự
tự do
của mình và làm mất
lý trí
. Chính là hiểu sự ghen tuông làm nhiễm độc
cuộc đời
ta đến mức độ nào mà người ta muốn
thoát khỏi
nó. Và cũng như thế với những xúc cảm khác làm
rối loạn
những
ý nghĩ
của
chúng ta
và xé rách trái tim
chúng ta
, chưa nói đến những tàn phá mà những xúc cảm đó gây ra quanh
chúng ta
.
Thực tập
này phân thành sáu phần, mỗi phần căn cứ trên
sự quán
tưởng một ánh sáng màu sắc riêng biệt,
trong suốt
và không thể sờ nắm, chứa đựng một
năng lực
chữa lành, kể về cả thể xác và
tinh thần
(ví dụ, nếu người ta đau đầu, hay chỗ nào khác, người ta có thể tưởng tượng ánh sáng đến chiếu sáng chỗ đau đó và có sự nhẹ nhõm, như một món thuốc).
Niềm tin
có một
vai trò
quan trọng ở đây : phải xem những ánh sáng có màu sắc này như sự
biểu lộ
của tiềm năng chữa lành của
tâm thức
; cách chữa trị ung thư
hiện đại
cũng
sử dụng
năng lực
tự chữa lành này khi cho người bệnh một số
thực hành
quán tưởng
.
Người ta càng quen
quán tưởng
những ánh sáng này, người ta càng hết tự co rút và rút ra được sự
lợi lạc
từ đó. Nói như thế có nghĩa đây không phải là một phương thuốc trị bá bệnh và không phải
vấn đề
là chờ đợi một sự lành bệnh
kỳ diệu
: bệnh tật cũng
tham dự
vào
đời sống
, và đó là một
hiện tượng
phức tạp
mà sự
xuất hiện
do rất nhiều
yếu tố
.
Tuy nhiên
, nếu
sự quán
tưởng những ánh sáng màu không chữa lành cho
chúng ta
tất cả bệnh tật đi nữa, thì nó sẽ có thể giúp
chúng ta
sống
tốt hơn
. Như
chúng ta
đã
nhận xét
, càng có sự
tin tưởng
vào
năng lực
chữa bệnh của một phương thuốc bao nhiêu, thì nó có
hiệu quả
lợi lạc
bấy nhiêu trên người
cầu cứu
nó. Nếu người ta không tin điều đó như vậy và người ta làm những
thực tập
chỉ trên đầu môi, thì
rõ ràng
những
thực tập
có một
tác động
rất nhỏ nơi
chúng ta
. Nhưng một
điều chắc chắn
trong mọi
trường hợp
: việc ấy sẽ không gây cho bạn một
tai hại
nào...
Như đối với những
thực tập
trước,
sự quán
tưởng thì
đồng thời
với
hơi thở
: ánh sáng
thâm nhập
vào
thân thể
với
hơi thở
vào, trong khi những nhiễu loạn tình cảm (
phiền não
) và sự khổ đau được tống xuất bởi
hơi thở
ra. Ánh sáng luôn luôn hành động trên mọi cấp độ một lúc – thể xác,
lời nói
và
tâm thức
– bởi vì ở cấp độ đó mà những khó khăn của
chúng ta
tác động
, và người ta có thể tập trung ánh sáng trên những điểm
đặc biệt
làm
chúng ta
đau đớn
, về thể xác cũng như về
tinh thần
.
Chính vì sự
tiện lợi
mà những xúc cảm khác nhau được đối xử riêng biệt, nhưng quan trọng là chớ quên rằng tất cả chúng được nối kết nhau bởi một gốc rễ –
bản ngã
. Chẳng hạn, bạn hãy lấy sự
kiêu ngạo
, nó có thể mặc lấy mọi loại
hình thức
nhuộm màu bởi những độc khác của
tâm thức
: người ta có thể kiêu hãnh
cùng lúc
với ghen tuông,
ngu si
,
giận dữ
và v.v... Điều đó muốn nói rằng, dù khi người ta làm việc chỉ trên một màu sắc, người ta
đồng thời
cũng rút được
lợi lạc
từ những
hiệu quả
của những màu sắc khác.
Khi bạn
chấm dứt
mọi
thực tập
của loạt này, bạn có thể
tiếp theo
dùng lại một cách
thích đáng
màu nào
tùy theo
cái nào gây rối cho bạn nhiều nhất. Chẳng hạn bạn
cảm thấy
không thể tự
kiểm soát
mình vì sự ghen tuông của bạn, bạn hãy dùng ánh sáng
lục như
một phương thuốc.
Mô tả
thực tập
Trước tiên
hãy
xem xét
xúc cảm nào phá rầy bạn, như sự
ghen ghét
hay
kiêu ngạo
, và bạn muốn làm việc với nó. Hãy biết nó làm nhiễm độc
cuộc đời
bạn đến mức nào và hãy
ý thức
những
ảnh hưởng
dội lại đầy
khổ tâm
của nó trên bạn và trên những người khác.
Tiếp theo
hãy tưởng tượng bạn đang nhìn một bầu trời rất
thanh tịnh
màu xanh da trời, hay bầu trời đêm xanh thẫm và đầy sao,
tùy theo
cái nào bạn thích. Ở xa
xuất hiện
một khối cầu bằng ánh sáng trong đó người ta
phân biệt
được sáu màu sắc,
sống động
và lấp lánh như đá quý : trắng, lục, vàng, xanh da trời, đỏ và xanh của trời đêm. Tỏa sáng màu sắc và không thể sờ nắm như những màu sắc của mống cầu vồng, những ánh sáng màu này không ngừng
quay cuồng
gợn sóng trong khối cầu (như những bọt xà phòng). Màu nào trong các màu ấy cũng có thể
trở thành
màu
thống trị
của khối cầu,
tùy theo
những nhu
cầu thực
tập. Bạn hãy
thâm nhập
ý tưởng
rằng mỗi màu thực sự có một
năng lực
chữa lành, có thể làm nhẹ những
đau đớn
của bạn và chữa lành cho sự
tiêu cực
xấu xa
của những xúc cảm của bạn. Cũng hãy nhớ khi bạn làm những phần khác nhau của
thực tập
thì mỗi màu chứa đựng
tinh túy
của tất cả các màu kia.
Khi
thở vào
, bạn hút vào
thân thể
bạn – trong
hình thức
quen thuộc
bình thường
– ánh sáng của khối cầu, ánh sáng đó giúp cho bạn làm chủ được xúc cảm
tiêu cực
tương ứng
với màu sắc của nó. Khi
thở ra
, bạn trục xuất khỏi
thân thể
bạn
yếu tố
xúc cảm mất
quân bình
này, dưới
hình thức
một khói màu
độc hại
, nó tan biến ở khoảng xa bạn ba tấc.
Khi bạn bắt đầu
cảm thấy
những
hiệu quả
tích cực
của
thực tập
, hãy
kết thúc
buổi tập bằng cách tưởng tượng rằng bạn gởi ánh sáng chữa lành bạn vừa
sử dụng
cho một người
đặc biệt
cần. Chẳng hạn bạn biết một người rất
kiêu ngạo
và bạn muốn giúp đỡ nó, hãy gởi cho nó ánh sáng trắng và sau đó để cho ánh sáng trắng đó soi chiếu toàn
thế giới
.
Những
thực tập
này có thể rất
ích lợi
cho bạn, không chỉ về
cá nhân
, mà còn trong những tương quan với những người khác : nếu bạn
điều phục
tốt những mặt
tiêu cực
của nhân cách bạn, bạn sẽ ít
xúc phạm
những người khác hay làm họ
tổn thương
. Thế nghĩa là khi bạn tự tịnh hóa mình, bạn đã đi
bước đầu
tiên thực sự về phía những người khác.
Nếu bạn
căng thẳng
hay khó chịu trong khi làm những
thiền định
này, thì hãy làm lại một lát những
thực tập
ở trước : “Thư giãn”, “Tự mở mình ra” hay “Cảm nhận”, trước khi
theo đuổi
tiếp tục
.
• Hãy
thực hành
“khối cầu cầu vồng” trong sáu tuần, mỗi tuần cho một màu, khoảng một giờ mỗi ngày.
1.
Quán tưởng
ánh sáng trắng : phương thuốc dành cho
kiêu căng
Hãy
tìm kiếm
nơi bạn tất cả mọi thứ
liên kết với
kiêu căng
. “Kiêu căng” ở đây dùng theo nghĩa ngạo mạn, một
thái độ
tự cao và hạ cố, và một tình cảm tự tôn đối với những người khác. Hãy
xem xét
những
biểu lộ
của
kiêu căng
trong đời
sống hàng ngày của bạn và hãy thấy nó
tác động
tai hại
như thế nào lên bạn, về thể xác cũng như về tình cảm.
Hãy
quán tưởng
khối cầu cầu vồng
trước mặt
bạn, trong bầu trời xanh (màu xanh theo bạn chọn như nói ở trên). Những ánh sáng muôn màu
quay cuồng
trong khối cầu hợp nhất lại để cho ta một ánh sáng trắng, lấp lánh và
thanh tịnh
như một viên
kim cương
. Hãy tưởng tượng rằng ánh sáng này
thâm nhập
bạn khi bạn
thở vào
; nó
cho phép
bạn
nhận diện
sự
kiêu căng
trong bạn, hiểu nó,
chấp nhận
nó và
thoát khỏi
nó. Nó
chuyển hóa
thành khói đen và dày mà bạn trục xuất khi
thở ra
và nó biến mất
hoàn toàn
khi ra khỏi
thân thể
bạn ba tấc.
Hãy nghĩ rằng ánh sáng đã
hoàn toàn
tịnh hóa bạn khỏi
kiêu căng
và đã xóa mọi
hậu quả
độc hại
của cái mà bạn đã
suy nghĩ
, nói năng hay làm dưới sự
thống trị
của nó. Nếu bạn đang có một bệnh nào đó đang đau ở một nơi nào đó, hãy tập trung vào sự
tác động
của ánh sáng ở chỗ ấy, và hãy
cảm thấy
những
hiệu quả
tốt lành
của ánh sáng.
Vào cuối thời thiền, khi bạn
cảm thấy
được tịnh hóa khỏi sự
kiêu căng
, hãy hướng ánh sáng trắng đến những người mà bạn biết, rồi đến tất cả những người khác.
Để
chấm dứt
, ánh sáng trắng nhập
trở lại
vào khối cầu, nó lại trở nên nhiều màu và đi xa dần trong
không gian
và
hoàn toàn
biến mất. Hãy
để tâm
thức nghỉ ngơi trong
không gian
vô biên
càng lâu
cho đến
khi nào bạn còn
cảm thấy
điều đó là
tự nhiên
.
2.
Quán tưởng
ánh sáng lục : phương thuốc dành cho
ghen ghét
,
đố kỵ
Hãy
tìm thấy
trong bạn mọi thứ
liên kết với
ghen tỵ
. Hãy xem những
biểu lộ
của
ghen tỵ
biểu lộ
trong đời
sống hàng ngày của bạn và những
hậu quả
của nó trên thể xác và trên những tình cảm của bạn.
Hãy
quán tưởng
khối cầu cầu vồng
trước mặt
bạn, trong bầu trời xanh. Những ánh sáng đủ màu
quay cuồng
trong khối cầu
hợp lại
thành một ánh sáng lục tươi. Hãy tưởng tượng ánh sáng này
thâm nhập
vào bạn khi bạn
thở vào
; ánh sáng
cho phép
bạn
nhận diện
sự
ghen tỵ
của bạn, hiểu nó,
chấp nhận
nó và
thoát khỏi
nó. Nó
chuyển hóa
thành một khói dày màu lục đậm mà bạn
tống ra
khi
thở ra
và nó biến mất
hoàn toàn
ở khoảng cách ba tấc với
thân thể
bạn. Nếu bạn có bệnh tật gì hay chỗ đau nào, hãy tập trung lên
tác động
của ánh sáng vào chỗ đó, và hãy thấy những
hiệu quả
tốt lành
.
Cuối thời thiền, khi bạn
cảm thấy
đã được tịnh hóa khỏi sự
ghen tỵ
, hãy hướng ánh sáng lục trước hết đến những người bạn biết, rồi thì đến tất cả
mọi người
.
Để
chấm dứt
, hãy tưởng tượng rằng ánh sáng lục lại hội nhập vào khối cầu, nó lại
trở thành
đủ màu và xa dần trong
không gian
và biến mất
hoàn toàn
. Hãy
để tâm
thức nghỉ ngơi trong
không gian
vô biên
lâu
cho đến
khi nào điều đó còn
tự nhiên
với bạn.
4.
Quán tưởng
ánh sáng vàng :
phương thuốc dành cho
tham muốn
và
thất vọng
Làm như những
quán tưởng
ở trên với ánh sáng vàng của kim loại vàng sáng chói, để
tống ra
khỏi bạn những
tham muốn
, sự không
toại nguyện
, không bằng lòng và những
thất vọng
của bạn trong
hình thức
một khói dày màu vàng đậm và đục.
4.
Quán tưởng
ánh sáng xanh da trời :
phương thuốc dành cho sự
ngu si
“Ngu si” ở đây phải hiểu trong nghĩa
uể oải
và nhu nhược, một kiểu
dễ dãi
khoái trá với chính mình, như khi người ta thích không biết gì cả và làm con đà điểu rúc đầu trong cát. Là
ngu si
trong
ý nghĩa
một sự không
hiểu biết
cố tình
, do thiếu
ý chí
muốn biết và hiểu, có từ sự
uể oải
và
thụ động
. Bạn hãy tìm nơi bạn mọi thứ
liên kết với
ngu si
theo nghĩa người ta đã phân định :
uể oải
, nhu nhược,
thụ động
và
dễ dãi
tự mãn với chính mình.
Hãy làm theo trình
tự như
những
quán tưởng
ở trên với ánh sáng màu xanh da trời được
thở vào
, và
tống ra
những thứ thuộc
ngu si
trong
hình thức
một khói dày xanh đậm.
5.
Quán tưởng
ánh sáng đỏ :
phương thuốc dành cho sự
tham lam
Hãy tìm nơi bạn sự
tham lam
và những
ham muốn
không
thỏa mãn
của nó, cũng như mọi thứ
liên kết với
nó :
cảm giác
thiếu thốn
và
nghèo khó
, tình cảm
cô đơn
, những khuynh hướng
keo kiệt
, và sự bất lực không thể chia cho những người khác.
Hãy làm theo trình
tự như
những
quán tưởng
ở trên với ánh sáng màu đỏ
chói sáng
như hồng ngọc – một màu sắc nóng,
sống động
và
vui tươi
. Cái được
tống ra
là một khói dày màu nâu sẫm.
6.
Quán tưởng
ánh sáng màu xanh đêm :
phương thức dành cho sự
giận dữ
Làm như những
quán tưởng
theo trình tự ở trên với ánh sáng màu xanh đêm với sự
rực rỡ
của một viên đá quý được
thở vào
, và
giận dữ
, thù ghét được
thở ra
dưới dạng khói dày màu đen và
dơ bẩn
.
Câu hỏi : Tôi
thường có
cảm tưởng
bị dồn vào một lối bí :
y như
luôn luôn mọi sự cứ lập lại. Luôn luôn cùng một
hình ảnh
và cùng những
kinh nghiệm
trở lại
, dù tôi làm nhiều những
thiền định
và những
quán tưởng
. Ngài khuyên tôi làm thế nào để
giải quyết
loại
vấn đề
này ?
Trả lời
: Tôi nghĩ rằng bạn nên cho
tâm thức
nghỉ ngơi một ít, để cho thư giãn là điều tốt.
Câu hỏi : Nhưng tôi
cảm thấy
rằng tôi càng lúc càng dễ
nổi giận
vì không thấy có
tiến bộ
nào và đến chỗ
nổi giận
với bài
thực tập
.
Trả lời
: Bạn có
cảm tưởng
không
tiến bộ
, nhưng bạn
nhận ra
bạn đang
giận dữ
:
trái lại
, tôi nghĩ rằng có một
tiến bộ
bởi vì trước kia thậm chí bạn không biết bạn đang
nổi giận
.
Nhận biết
cơn giận
của mình cũng là một cách
tiến bộ
. Nếu bạn chùi một cái bàn bao năm không chùi, bạn sẽ làm bốc lên một
đám mây
bụi và bạn sẽ không
nhận ra
từng
hạt bụi
làm nên
đám mây
dày đó. Nhưng nếu bạn chùi dọn mỗi ngày, một chút bụi nhỏ sẽ đập vào mắt bạn.
VŨ TRỤ
ĐƯỢC
CHUYỂN BIẾN
BỞI LÒNG BI
Thực tập
này để cho bạn tự sửa soạn
nhận biết
sự
thanh tịnh
và
toàn thiện
nội tại của
vũ trụ
và của tất cả mọi
hiện tượng
đúng như chúng tự
hiển lộ
, khi lòng bi đã tịnh hóa
tri giác
bị méo mó bởi
chấp ngã
của
chúng ta
.
Mô tả
thực tập
Chuẩn bị :
thiết lập
nơi mình một tình cảm của lòng bi.
Bạn hãy bắt đầu mỗi thời thiền bằng cách
thiền định
một lát về “Bốn Tâm Vô Lượng” (Từ, Bi, Hỷ, Xả) :
“Mong rằng tất cả
chúng sanh
được
hạnh phúc
và
tìm thấy
những
nguyên nhân
của
hạnh phúc
;
Mong rằng họ khỏi khổ đau và những
nguyên nhân
của khổ đau ;
Rằng không có ai trong họ bị mất đi
hạnh phúc
chân thật
– không có mọi khổ đau ;
Và luôn luôn
cảm thấy
sự
bình đẳng
vĩ
đại không
biết đến sự luyến bám vào những
chúng sanh
thân thuộc
, không có sự ghét bỏ những người khác.”
Nếu điều đó có hơi
rắc rối
đối với bạn hay nếu đoạn văn
truyền thống
này làm bạn khó khăn, thì bạn hãy
đơn giản
thấm nhập một tình cảm của lòng bi khi mong rằng không có ai khổ nữa.
1. Sự
chuyển biến
con người
bạn bởi lòng bi
Hãy tưởng tượng rằng bầu trời từ bên này qua bên kia được ba
tia sáng
băng ngang, khoảng tầm cao của cái nhìn của bạn. Đó là ánh sáng vĩ đại của lòng bi
vũ trụ
xuất hiện
với bạn dưới
hình thức
ba dải băng ánh sáng đặt chồng lên nhau : dải thứ nhất ở trên cao có màu trắng
rực rỡ
và phóng ánh sáng
trong suốt
như
pha lê
, dải thứ hai một màu đỏ chói và nóng, và dải thứ ba một màu xanh đậm. Hãy nghĩ rằng bạn đang có
trước mặt
bạn một
biểu lộ
sống thực của lòng bi
vũ trụ
và hãy
cảm thấy
sự
hiện diện
của lòng bi ấy qua ánh sáng ba màu này.
Hãy tưởng tượng phần ánh sáng trắng của lòng bi phát về phía bạn những tia màu trắng, rất sáng chói.
Toàn thân
bạn tràn đầy ánh sáng trắng
phóng quang
; hãy nghĩ rằng bây giờ
thân thể
đã
hoàn toàn
được tịnh hóa và
trong suốt
.
Dải ánh sáng màu đỏ của lòng bi phát
tiếp theo
về phía bạn những
tia sáng
màu hồng ngọc của nó và
đi vào
trong cổ họng bạn. Hãy nghĩ rằng ngữ (
lời nói
) của bạn
hoàn toàn
được tịnh hóa bởi ánh sáng này.
Cuối cùng
, dải ánh sáng xanh của lòng bi phát ra những
tia sáng
màu xanh sáng
đi vào
trong tim bạn – tức là luân xa trái tim. Hãy nghĩ rằng ánh sáng tịnh hóa
hoàn toàn
tâm thức
bạn, với mọi
tư tưởng
và tình cảm trong đó.
Ánh sáng của lòng bi đã
hoàn toàn
tịnh hóa bạn – thân, ngữ và tâm ; bây giờ bạn
hoàn toàn
thanh tịnh
ở mọi cấp độ của
con người
bạn. Tất cả
con người
bạn đã được
chuyển hóa
bởi lòng bi.
2.
Chuyển biến
của
toàn bộ
vũ trụ
bởi lòng bi
Bây giờ hãy tưởng tượng ánh sáng ba màu của lòng bi luôn luôn ở đó,
trước mặt
bạn, trong bầu trời, chiếu sáng mạnh mẽ và tràn đầy
toàn bộ
vũ trụ
bằng những
tia sáng
trắng, đỏ và xanh. Hãy nghĩ rằng ánh sáng này làm
sáng tỏ
toàn bộ
ngân hà, và những cái khác bên kia
thế giới
chúng ta
đã biết, và tất cả những gì ở đó đều được tịnh hóa và
chuyển biến
hoàn toàn
.
Toàn thể
vũ trụ
trở thành
một nơi chốn
thiên đường
hay
Tịnh độ
nếu bạn theo
Phật giáo
–
một thế
giới của sự
thanh tịnh
,
hoàn hảo
và
hạnh phúc
hoàn toàn
. Tất cả những
âm thanh
trong đó đều
đẹp đẽ
và
thanh tịnh
vô cùng
; chúng là âm vang
tự nhiên
,
biểu lộ
tự nhiên
của sự
toàn thiện
. Tất cả
tư tưởng
làm
sống động
vũ trụ
– dù
hình dáng
nào, cách thức nào – những chuyển động nhỏ nhất của
tâm thức
đều
tiêu biểu
cho chính
tinh túy
của sự
toàn thiện
.
Nếu bạn
đặc biệt
quan tâm
về những
vấn đề
hay những
đau khổ
của một xứ sở, một dân tộc hay những
con người
nào đó xác định, bạn có thể có một
tư tưởng
cho họ vào lúc ánh sáng ba màu của lòng bi tràn đầy
vũ trụ
; hãy tưởng tượng rằng nó chiếu sáng họ một cách
đặc biệt
khi đi ngang qua.
Phần cuối
Bạn hãy
chìm đắm
trong
trạng thái
toàn thiện
này lâu
cho đến
chừng nào
điều ấy còn là
tự nhiên
, không gò ép. Hãy
chấm dứt
như bạn đã bắt đầu khi chuẩn bị trong một lát
tham thiền
về “Bốn
Đức Hạnh
Vô Lượng”, hay về lòng bi.
• Hãy
thực hành
thực tập
này trong bốn tuần, khoảng một thời một giờ rưỡi mỗi ngày.
Trước
Sau
In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
1
2
3
4
5
6
7
Trang sau
Trang cuối
7 Câu Hỏi Tìm Hiểu Về Pháp Môn Tịnh Độ
Thích Giác Khang
An Ủi Lớn Nhất Của Đời Người Là Bố Thí
Thích Đạt Ma Phổ Giác
Ánh Sáng Đạo Pháp
Vô Huệ Nguyên
,
LAMA YESHE
Ẩn Tu Ngẩu Vịnh
Thích Thiền Tâm
Ba Mươi Lời Khuyên Tâm Huyết
Thanh Liên
,
Gyalwa Longchenpa
Ba Thứ Lượng Và Năm Phần Luận Trong Kinh Lăng Già Đức Phật
Ban Biên Tập
Bài Ca Cho Dagmea
Tâm Bảo Đàn
Bài Ca Soi Sáng Tâm Hồi Nhớ
Tâm Bảo Đàn
,
Jigten Sumgon
Bài Khẩn Nguyện Bảy Dòng
Thanh Liên
Bài Pháp Của Đức Đạt Lai Lạt Ma Dành Cho Phật Tử Việt Nam
Tâm Diệu
Bài Phát Nguyện Vãng Sanh Cực Lạc
Tuệ Uyển
,
Tông Khách Ba
,
Tông Hiền Nhân
Bài Tụng Sandokai (Tham Đồng Khế)
Tâm Thái
Bảo Ấn Tâm Vô Năng Tống Trì Đại Tùy Cầu Đa - Ra - Ni
Thích Viên Đức
Biển Lớn Không Dung Chứa Tử Thi
Quảng Tánh
Biết Và Không Biết
Thích Nữ Hạnh Huệ
Bồ Đề Đạt Ma - Tổ Thiền Tông Thứ Nhất Trung Hoa
Thích Thanh Từ
,
Hạnh Chiếu
,
Trúc Thiên
Bồ Đề Đạt Ma Quán Tâm Pháp
Minh Thiền
Bồ Đề Đạt Ma Và Giá Trị Siêu Việt Của Nền Thiền Học Việt Nam
Như Hùng
Bồ Đề Đạt Ma Với Võ Thuật
Thanh Tâm
Bổ Đề Tâm Ly Tướng Luận - Tác-giả: Long-thọ Bồ-tát. Hán-dịch: Ngài Thí-hộ - Việt-dịch: Thích-tâm-châu
Bồ Đề Tâm Sự Viên Thành Của Phật Pháp
Lama Thubten Yeshe
,
Giác Anh
Bộ Mặt Nguyên Thủy
Ngọc Bảo
Bồ Tát Đạo Hay Tám Tiết Thơ Giúp Tập Luyện Tâm Thức Của Nhà Sư Tây Tạng Guéshé Langri Tangpa
Hoang Phong
Bồ Tát Và Tánh Không Trong Kinh Tạng Pali Và Đại Thừa
Thích Nữ Giới Hương
Bodhinyāna Giác Minh
Phạm Kim Khánh
,
Ajahn Chah
,
Sumanā Lê Thị Sương
Bốn Chân Lí Cao Quý
Đặng Hữu Phúc
Bốn Điều Không Thể Ngăn Ngừa (The Four Un-preventable)
Sayadaw Kundala
,
Kim Khánh
Bốn Mươi Tám Đại Nguyện Của Đức Phật A Di Đà
Thích Trí Tịnh
Bốn Nền Tảng: Những Tư Tưởng Xoay Chuyển Tâm Hướng Về Pháp
Liên Hoa
,
Karma Khenchen Rinpoche
Bổn Phận Của Người Xuất Gia
Thích Quang Thạnh
Bốn Sự Thật Nhiệm Màu
Nguyễn Duy Nhiên
,
Joseph Goldstein
Bổn Tôn - Suối Nguồn Của Những Thành Tựu
Thanh Liên
,
Jamgon Kongtrul Rinpoche
Bớt Duyên - Chuyên Tâm Niệm Phật
Thích Trí Tịnh
Bức Thư Bồ Tát Long Thọ Gởi Cho Vua Gautamputra
Peter Della Santina
Buddhist Hybrid Sanskrit
Tâm Diệu
Buổi Thuyết Trình "Hơi Thở Nhiệm Màu"
Tạ Ân Phúc
Buông Bỏ Chấp Trước Mới Thoát Khỏi Luân Hồi
Tịnh Không
Bụt Hay Phật ?
Phan Mạnh Lương
Bụt Hay Phật ?
Nguyễn Trọng Phu
Ca Tụng Đại Bi: Khai Từ “Nhập Trung Đạo Của Nguyệt Xứng” Bản Dịch Việt: Đặng Hữu Phúc
Đặng Hữu Phúc
Các Đạo Sư Của Sự Thiền Định
Thanh Liên
Các Học Phái Phật Giáo
Hoang Phong
,
Fabrice Midal
Các Kỳ Kiết Tập Kinh Điển Theo Phật Giáo Theravada
Đăng Nguyên
,
Rewata Dhamma
Các Sự Chuẩn Bị Thiết Yếu
Liên Hoa
,
Orgyen Kusum Lingpa
Các Tiểu Sử Ngắn Gọn Của Dòng Hóa Thân
Thanh Liên
Cách Niệm Hơi Thở (Anapanasati)
Dhammapala
Cách Thức Đúng Đắn Để Lắng Nghe Giáo Pháp
Thanh Liên
,
Patrul Rinpoche
Cái Chết
Đạt Lai Lạt Ma
Cái Chết Là Một Thứ Bệnh "Ung Thư"
Hoang Phong
Cái Gì Là Lõi Cây
Cái Nhìn Tỉnh Biết Của Thực Tại Tính/ Pháp Tính
Đạt Lai Lạt Ma
,
Đặng Hữu Phúc
Cái Tôi Và Minh Triết Về “Cái Tôi”
Nguyễn Xuân Chiến
Cam Kết Trì Giữ Đạo Đức Kiên Định Của Chatral Rinpoche
Thanh Liên
,
Zach Larson
Căn Bản Pháp Hành Thiền
Bình Anson
,
Ajahn Brahmavamso
,
Thiện Nhựt
Cắt Đức Tham Muốn
Thanh Liên
,
Lama Thubten Zopa Rinpoche
Câu Chuyện Đi Đứng
Chân Hiền Tâm
Câu Chuyện Một Con Đường
Hoang Phong
Câu Trả Lời Đã Có Sẵn Trong Câu Hỏi
Hoang Phong
,
Daisetz Teitaro Suzuki
Cày Câu Cuốc Chữ, Dòng Sữa Mẹ Và Bi Ân Của Mẹ
Đặng Hữu Phúc
Cha Ăn Mặn Con Khác Nước
Thích Phước Thái
Chân Không Diệu Hữu
Nguyễn Tường Bách
Chân Như Quan Của Phật Giáo - Kimura Taiken - Thích Quảng Độ
Chân Như Và Duyên Khởi
Hồng Dương
Chánh Nghữ Và Khái Niệm Về Ba Cửa Ngỏ
Hoang Phong
Chánh Niệm - Trái Tim Của Thiền Tập
Thích Nhuận Hải
Chánh Niệm Là Gì
Nguyễn Duy Nhiên
,
Jon Kabat-Zinn
Chánh Niệm Tỉnh Giác
Ayya Khema
Chánh Niệm Trên Tính Không Của Tâm
Đạt Lai Lạt Ma
,
Đặng Hữu Phúc
Chánh Niệm Và Đạo Đức
Kaelyn Stiles
,
Minh Phúc
Chào Buổi Sáng Tinh Mơ
Diệu Liên Lý Thu Linh
,
Diệu Ngộ Mỹ Thanh
,
Michael Carroll
,
Giác Nghiêm Nguyễn Tấn Nam
Chất Cam Lồ Huyền Diệu
Thanh Liên
Chế Ngự Năng Lượng Tình Dục
Ban Biên Tập
Chết – Thể Dạng Trung Gian – Tái Sinh
Hoang Phong
,
Dagpo Rimpoché
Chết An Lạc Tái Sinh Hoan Hỷ
Thích Nguyên Tạng
,
Thích Như Điển
,
Tulku Thondup
Chí Nguyện Cố Gắng Toàn Lực
Tuệ Uyển
,
Đạt Lai Lạt Ma
,
Jeffrey Hopkins
Chiếc Bè Chánh Pháp
Thích Nữ Hạnh Huệ
Chiến Thắng Và Chiến Bại - Kinh Sangama - Sutta
Hoang Phong
Cho Sự Không Sợ Hãi
Nguyên Trâm
Cho Và Nhận - Một Phương Pháp Thực Tiển Hướng Đến Từ Ái Và Bi Mẫn
Tuệ Uyển
,
Đạt Lai Lạt Ma
,
Geshe Thupten Jinpa
Chủ Động Cái Chết Tái Sinh Trong Một Kiếp Sống Tốt Đẹp Hơn
Hoang Phong
,
Đạt Lai Lạt Ma
Chú Giải Về P'howa
Nguyên Giác
,
Chagdud Khadro
Chú Sa Di Niệm Phật Vãng Sanh
Thích Nữ Giác Anh
Chú Ý Những Gì Trong Từng Khoảng Khắc
Alan Wallace
,
Đỗ Hoàng Tùng
Chùa Cao Mân Trung Quốc
Ajita Sqaure
Chuẩn Bị Như Thế Nào Cho Cái Chết Của Mình
Hoang Phong
Chúng Sanh Vô Biên Thệ Nguyện Độ
Tịnh Không
Chuyện Hai Người Quét Rác
Đào Văn Bình
Chuyển Hóa Âu Lo - Tâm An Dịch
Tâm An
Có Ma Hay Không? Ý Nghĩa Và Quan Niệm Về Ma Trong Phật Giáo
Hoang Phong
Có Một Nghệ Thuật Ngủ
Đỗ Hồng Ngọc
Có Thời Gian Hay Không?
Nguyễn Thế Đăng
Có Trí Tuệ Là Như Biết Thật Về...
Chân Hiền Tâm
Cội Nguồn Truyền Thừa Và Phương Pháp Tu Trì Của Thiền Tông
Thích Duy Lực
Con Ăn Chay Trường Nhưng Bác Sĩ Bảo Ăn Mặn Để Chữa Bệnh, Nên Làm Như Thế Nào?
Thích Giác Quang
Con Đường Dẫn Tới An Lạc Và Giải Thoát Cho Tâm Hồn
Thanisasro
,
Thích Nguyên Thái
,
Ajaan Lee Dhammadharo
Con Đường Như Thật
Giác Nguyên
,
Sumedho
Con Đường Thanh Tẩy Theo Mật Tông
Vô Huệ Nguyên
,
LAMA YESHE
Con Đường Tu Tắt - Pháp Môn Tịnh Độ
Thiện-Tâm
Con Khỉ Lại Thức Trong Mỗi Giấc Thiền
Nhụy Nguyên
Công Án Của Phật Thích Ca Và Tổ Đạt Ma
Thích Duy Lực
1
2
3
4
5
6
7
Trang sau
Trang cuối
Quảng Cáo Bảo Trợ

Cache-Control: no-cache

Set-Cookie: fn.gzip=2;expires=Tue, 18 Jul 2028 02:59:45 GMT;path=/

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Type: text/html; charset=utf-8