markdown:
# Kế hoạch bồi dưỡng học sinh giỏi lớp 9, môn hóa học
Chia sẻ: Le Hoang Minh | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:147
lượt xem 82
download
![](http://image1.tailieu.vn/document/thumbnail/2011/20110416/lminh2009/80x100/hon_10_chuyen_de_bdhsg_hoa_9_2010_2309.jpg)
##
Kế hoạch bồi dưỡng học sinh giỏi lớp 9, môn hóa học
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static1.tailieu.vn/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Chất tạo thành (Sản phẩm thu được) phải có ít nhất một chất không tan hoặc một chất khí hoặc một chất điện li yếu...
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Kế hoạch bồi dưỡng học sinh giỏi lớp 9, môn hóa học
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc kÕ ho¹ch båi dìng hsg m«n: Ho¸ Häc 9 Stt Tªn chuyªn ®Ò Sè tiÕt I RÌn luyÖn kÜ n¨ng viÕt CTHH, PTHH vµ c¸c ph¬ng ph¸p gi¶i to¸n ho¸ häc th«ng dông. 1 ViÕt, hoµn thµnh c¸c ph¬ng tr×nh ho¸ häc vµ híng dÉn 1 12 sè ph¬ng ph¸p gi¶i to¸n ho¸ häc th«ng dông. II VËn dông c¸c c«ng thøc tÝnh to¸n ho¸ häc 1 Bµi tËp vÒ ®é tan, nång ®é dung dÞch... 04 2 Bµi tËp pha trén dung dÞch c¸c chÊt 08 III TÝnh theo PTHH: X¸c ®Þnh c«ng thøc - TÝnh khèi lîng, thÓ tÝch, nång ®é vµ thµnh phÇn % cña c¸c chÊt. 1 X¸c ®Þnh c«ng thøc cña c¸c chÊt v« c¬ 04 a/ Bµi tËp Oxit t¸c dông víi dung dÞch axÝt 04 2 b/ Bµi tËp OxÝt t¸c dông víi dung dÞch baz¬ 04 c/ Bµi tËp hçn hîp OxÝt 08 3 Bµi tËp dung dÞch axit t¸c dông víi kim lo¹i 04 4 Bµi tËp dung dÞch axÝt t¸c dông víi baz¬ 12 (hçn hîp axit t¸c dông víi hçn hîp baz¬) 5 Bµi tËp dung dÞch axÝt t¸c dông víi muèi 04 6 Bµi tËp dung dÞch baz¬ t¸c dông víi dung dÞch muèi 04 7 Bµi tËp hçn hîp kim lo¹i 08 8 Bµi tËp hçn hîp muèi 08 9 Bµi tËp tæng hîp cña chñ ®Ò tÝnh theo PTHH. 08 IV NhËn biÕt – ph©n biÖt, t¸ch – tinh chÕ, ®iÒu chÕ c¸c chÊt v« c¬ theo yªu cÇu. ViÕt PTHH ®Ó thùc hiÖn s¬ ®å chuyÓn ho¸. 1 Bµi tËp nhËn biÕt – ph©n biÖt c¸c hîp chÊt v« c¬ 04 2 Bµi tËp t¸ch – tinh chÕ c¸c chÊt v« c¬ 04 3 §iÒu chÕ c¸c chÊt v« c¬ 04 4 ViÕt vµ hoµn thµnh c¸c ph¬ng tr×nh ho¸ häc ®Ó thùc 04 hiÖn s¬ ®å chuyÓn ho¸ - chuçi ph¶n øng V Hi®rocacbon – DÉn xuÊt cña hi®r«cacbon 1 ViÕt c«ng thøc cÊu t¹o 03 2 NhËn biÕt, tinh chÕ vµ ®iÒu chÕ chÊt h÷u c¬ 04 3 ViÕt ph¬ng tr×nh ho¸ häc – s¬ ®å chuyÓn ho¸ - chuçi 04 ph¶n øng 4 X¸c ®Þnh c«ng thøc ph©n tö hîp chÊt h÷u c¬ 04 5 TÝnh theo PTHH: TÝnh ®é rîu, nång ®é vµ thµnh phÇn % vÒ khèi lîng, thÓ tÝch cña c¸c chÊt h÷u c¬ trong hçn hîp. a Bµi tËp hçn hîp hi®r«cacbon 04 b Bµi tËp hçn hîp rîu 04 c Bµi tËp hçn hîp axit h÷u c¬ 04 d Bµi tËp tæng hîp 08 Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 1
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc Ngêi lËp kÕ ho¹ch GV: Tèng Duy ViÖt Chuyªn ®Ò 1: ViÕt ph¬ng tr×nh ho¸ häc I/ Ph¶n øng võa cã sù thay ®æi sè oxi ho¸, võa kh«ng cã sù thay ®æi sè oxi ho¸. 1/ Ph¶n øng ho¸ hîp. - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: Cã thÓ x¶y ra sù thay ®æi sè oxi ho¸ hoÆc kh«ng. VÝ dô: Ph¶n øng cã sù thay ®æi sè oxi ho¸. 4Al (r) + 3O2 (k) ----> 2Al2O3 (r) Ph¶n øng kh«ng cã sù thay ®æi sè oxi ho¸. BaO (r) + H2O (l) ----> Ba(OH)2 (dd) 2/ Ph¶n øng ph©n huû. - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: Cã thÓ x¶y ra sù thay ®æi sè oxi ho¸ hoÆc kh«ng. VÝ dô: Ph¶n øng cã sù thay ®æi sè oxi ho¸. 2KClO3 (r) -------> 2KCl (r) + 3O2 (k) Ph¶n øng kh«ng cã sù thay ®æi sè oxi ho¸. CaCO3 (r) -----> CaO (r) + CO2 (k) II/ Ph¶n øng cã sù thay ®æi sè oxi ho¸. 1/ Ph¶n øng thÕ. - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: Nguyªn tö cña ®¬n chÊt thay thÕ mét hay nhiÒu nguyªn tö cña mét nguyªn tè trong hîp chÊt. VÝ dô: Zn (r) + 2HCl (dd) ----> ZnCl2 (dd) + H2 (k) 2/ Ph¶n øng oxi ho¸ - khö. - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: X¶y ra ®ång thêi sù oxi ho¸ vµ sù khö. hay x¶y ra ®ång thêi sù nhêng electron vµ sù nhËn electron. VÝ dô: CuO (r) + H2 (k) ------> Cu (r) + H2O (h) Trong ®ã: - H2 lµ chÊt khö (ChÊt nhêng e cho chÊt kh¸c) - CuO lµ chÊt oxi ho¸ (ChÊt nhËn e cña chÊt kh¸c) - Tõ H2 -----> H2O ®îc gäi lµ sù oxi ho¸. (Sù chiÕm oxi cña chÊt kh¸c) - Tõ CuO ----> Cu ®îc gäi lµ sù khö. (Sù nhêng oxi cho chÊt kh¸c) III/ Ph¶n øng kh«ng cã thay ®æi sè oxi ho¸. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 2
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc 1/ Ph¶n øng gi÷a axit vµ baz¬. - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: S¶n phÈm thu ®îc lµ muèi vµ níc. VÝ dô: 2NaOH (dd) + H2SO4 (dd) ----> Na2SO4 (dd) + 2H2O (l) NaOH (dd) + H2SO4 (dd) ----> NaHSO4 (dd) + H2O (l) Cu(OH)2 (r) + 2HCl (dd) ----> CuCl2 (dd) + 2H2O (l) Trong ®ã: Ph¶n øng trung hoµ (2 chÊt tham gia ë tr¹ng th¸i dung dÞch). - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: lµ sù t¸c dông gi÷a axit vµ baz¬ víi lîng võa ®ñ. - S¶n phÈm cña ph¶n øng lµ muèi trung hoµ vµ níc. VÝ dô: NaOH (dd) + HCl (dd) ----> NaCl (dd) + H2O (l) 2/ Ph¶n øng g÷a axit vµ muèi . - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: S¶n phÈm thu ®îc ph¶i cã Ýt nhÊt mét chÊt kh«ng tan hoÆc mét chÊt khÝ hoÆc mét chÊt ®iÖn li yÕu. VÝ dô: Na2CO3 (r) + 2HCl (dd) ----> 2NaCl (dd) + H2O (l) + CO2 (k) BaCl2 (dd) + H2SO4 (dd) -----> BaSO4 (r) + 2HCl (dd) Lu ý: BaSO4 lµ chÊt kh«ng tan kÓ c¶ trong m«i trêng axit. 3/ Ph¶n øng gi÷a baz¬ vµ muèi. - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: + ChÊt tham gia ph¶i ë tr¹ng th¸i dung dÞch (tan ®îc trong níc) + ChÊt t¹o thµnh (S¶n phÈm thu ®îc) ph¶i cã Ýt nhÊt mét chÊt kh«ng tan hoÆc mét chÊt khÝ hoÆc mét chÊt ®iÖn li yÕu. + Chó ý c¸c muèi kim lo¹i mµ oxit hay hi®roxit cã tÝnh chÊt lìng tÝnh ph¶n øng víi dung dÞch baz¬ m¹nh. VÝ dô: 2NaOH (dd) + CuCl2 (dd) ----> 2NaCl (dd) + Cu(OH)2 (r) Ba(OH) 2 (dd) + Na2SO4 (dd) ---> BaSO4 (r) + 2NaOH (dd) NH4Cl (dd) + NaOH (dd) ---> NaCl (dd) + NH3 (k) + H2O (l) AlCl3 (dd) + 3NaOH (dd) ----> 3NaCl (dd) + Al(OH)3 (r) Al(OH)3 (r) + NaOH (dd) ---> NaAlO2 (dd) + H2O (l) 4/ Ph¶n øng gi÷a 2 muèi víi nhau. - §Æc ®iÓm cña ph¶n øng: + ChÊt tham gia ph¶i ë tr¹ng th¸i dung dÞch (tan ®îc trong níc) + ChÊt t¹o thµnh (S¶n phÈm thu ®îc) ph¶i cã Ýt nhÊt mét chÊt kh«ng tan hoÆc mét chÊt khÝ hoÆc mét chÊt ®iÖn li yÕu. VÝ dô: NaCl (dd) + AgNO3 (dd) ----> AgCl (r) + NaNO3 (dd) BaCl2 (dd) + Na2SO4 (dd) ----> BaSO4 (r) + 2NaCl (dd) 2FeCl3 (dd) + 3H2O (l) + 3Na2CO3 (dd) ----> 2Fe(OH)3 (r) + 3CO2 (k) + 6NaCl (dd) C¸c ph¬ng ph¸p c©n b»ng mét ph¬ng tr×nh ph¶n øng. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 3
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc 1/ C©n b»ng ph¬ng tr×nh theo ph¬ng ph¸p ®¹i sè. VÝ dô: C©n b»ng ph¬ng tr×nh ph¶n øng P2O5 + H2O -> H3PO4 §a c¸c hÖ sè x, y, z vµo ph¬ng tr×nh ta cã: - C¨n cø vµo sè nguyªn tö P ta cã: 2x = z (1) - C¨n cø vµo sè nguyªn tö O ta cã: 5x + y = z (2) - C¨n cø vµo sè nguyªn tö H ta cã: 2y = 3z (3) 6x Thay (1) vµo (3) ta cã: 2y = 3z = 6x => y = = 3x 2 NÕu x = 1 th× y = 3 vµ z = 2x = 2.1 = 2 => Ph¬ng tr×nh ë d¹ng c©n b»ng nh sau: P2O5 + 3H2O -> 2H3PO4 VÝ dô: C©n b»ng ph¬ng tr×nh ph¶n øng. Al + HNO3 (lo·ng) ----> Al(NO3)3 + NO + H2O Bíc 1: §Æt hÖ sè b»ng c¸c Èn sè a, b, c, d tríc c¸c chÊt tham gia vµ chÊt t¹o thµnh (NÕu 2 chÊt mµ trïng nhau th× dïng 1 Èn) Ta cã. a Al + b HNO3 ----> a Al(NO3)3 + c NO + b/2 H2O. Bíc 2: LËp ph¬ng tr×nh to¸n häc víi tõng lo¹i nguyªn tè cã sù thay ®æi vÒ sè nguyªn tö ë 2 vÕ. Ta nhËn thÊy chØ cã N vµ O lµ cã sù thay ®æi. N: b = 3a + c (I) O: 3b = 9a + c + b/2 (II) Bíc 3: Gi¶i ph¬ng tr×nh to¸n häc ®Ó t×m hÖ sè Thay (I) vµo (II) ta ®îc. 3(3a + c) = 9a + c + b/2 2c = b/2 ----> b = 4c ---> b = 4 vµ c = 1. Thay vµo (I) ---> a = 1. Bíc 4: Thay hÖ sè võa t×m ®îc vµo ph¬ng tr×nh vµ hoµn thµnh ph¬ng tr×nh. Al + 4 HNO3 ----> Al(NO3)3 + NO + 2 H2O Bíc 5: KiÓm tra l¹i ph¬ng tr×nh võa hoµn thµnh. 2/ C©n b»ng theo ph¬ng ph¸p electron. VÝ dô: Cu + HNO3 (®Æc) -----> Cu(NO3)2 + NO2 + H2O Bíc 1: ViÕt PTP¦ ®Ó x¸c ®Þnh sù thay ®æi sè oxi ho¸ cña nguyªn tè. Ban ®Çu: Cu0 ----> Cu+ 2 Trong chÊt sau ph¶n øng Cu(NO3)2 Ban ®Çu: N+ 5 (HNO3) ----> N+ 4 Trong chÊt sau ph¶n øng NO2 Bíc 2: X¸c ®Þnh sè oxi ho¸ cña c¸c nguyªn tè thay ®æi. Cu0 ----> Cu+ 2 N+ 5 ----> N+ 4 Bíc 3: ViÕt c¸c qu¸ tr×nh oxi ho¸ vµ qu¸ tr×nh khö. Cu0 – 2e ----> Cu+ 2 N+ 5 + 1e ----> N+ 4 Bíc 4: T×m béi chung ®Ó c©n b»ng sè oxi ho¸. 1 Cu0 – 2e ----> Cu+ 2 Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 4
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc 2 N+ 5 + 1e ----> N+ 4 Bíc 5: §a hÖ sè vµo ph¬ng tr×nh, kiÓm tra, c©n b»ng phÇn kh«ng oxi ho¸ - khö vµ hoµn thµnh PTHH. Cu + 2HNO3 (®Æc) -----> Cu(NO3)2 + 2NO2 + H2O + 2HNO3 (®Æc) -----> Cu + 4HNO3 (®Æc) -----> Cu(NO3)2 + 2NO2 + 2H2O – electron) 3/ C©n b»ng theo ph¬ng ph¸p b¸n ph¶n øng ( Hay ion Theo ph¬ng ph¸p nµy th× c¸c bíc 1 vµ 2 gièng nh ph¬ng ph¸p electron. Bíc 3: ViÕt c¸c b¸n ph¶n øng oxi ho¸ vµ b¸n ph¶n øng khö theo nguyªn t¾c: + C¸c d¹ng oxi ho¸ vµ d¹ng khö cña c¸c chÊt oxi ho¸, chÊt khö nÕu thuéc chÊt ®iÖn li m¹nh th× viÕt díi d¹ng ion. Cßn chÊt ®iÖn li yÕu, kh«ng ®iÖn li, chÊt r¾n, chÊt khÝ th× viÕt díi d¹ng ph©n tö (hoÆc nguyªn tö). §èi víi b¸n ph¶n øng oxi ho¸ th× viÕt sè e nhËn bªn tr¸i cßn b¸n ph¶n øng th× viÕt sè e cho bªn ph¶i. Bíc 4: C©n b»ng sè e cho – nhËn vµ céng hai b¸n ph¶n øng ta ®îc ph¬ng tr×nh ph¶n øng d¹ng ion. Muèn chuyÓn ph¬ng tr×nh ph¶n øng d¹ng ion thµnh d¹ng ph©n tö ta céng 2 vÕ nh÷ng lîng t¬ng ®¬ng nh nhau ion tr¸i dÊu (Cation vµ anion) ®Ó bï trõ ®iÖn tÝch. Chó ý: c©n b»ng khèi lîng cña nöa ph¶n øng. M«i trêng axit hoÆc trung tÝnh th× lÊy oxi trong H2O. Bíc 5: Hoµn thµnh ph¬ng tr×nh. Mét sè ph¶n øng ho¸ häc th«ng dông. CÇn n¾m v÷ng ®iÒu kiÖn ®Ó x¶y ra ph¶n øng trao ®æi trong dung dÞch. Gåm c¸c ph¶n øng: 1/ Axit + Baz¬ → Muèi + H2O 2/ Axit + Muèi → Muèi míi + AxÝt míi 3/ Dung dÞch Muèi + Dung dÞch Baz¬ → Muèi míi + Baz¬ míi 4/ 2 Dung dÞch Muèi t¸c dông víi nhau → 2 Muèi míi §iÒu kiÖn ®Ó x¶y ra ph¶n øng trao ®æi lµ: S¶n phÈm thu ®îc ph¶i cã Ýt nhÊt mét chÊt kh«ng tan hoÆc mét chÊt khÝ hoÆc ph¶i cã H2O vµ c¸c chÊt tham gia ph¶i theo yªu cÇu cña tõng ph¶n øng. TÝnh tan cña mét sè muèi vµ baz¬. - HÇu hÕt c¸c muèi clo rua ®Òu tan ( trõ muèi AgCl , PbCl 2 ) - TÊt c¶ c¸c muèi nitrat ®Òu tan. - TÊt c¶ c¸c muèi cña kim lo¹i kiÒm ®Òu tan. - HÇu hÕt c¸c baz¬ kh«ng tan ( trõ c¸c baz¬ cña kim lo¹i kiÒm, Ba(OH) 2 vµ Ca(OH)2 tan Ýt. * Na2CO3, NaHCO3 ( K2CO3 , KHCO3 ) vµ c¸c muèi cacbonat cña Ca, Mg, Ba ®Òu t¸c dông ®îc víi axÝt. NaHCO3 + NaHSO4 → Na2SO4 + H2O + CO2 Na2CO3 + NaHSO4 → Kh«ng x¶y ra NaHCO3 + NaOH → Na2CO3 + H2O Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 5
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc Na2CO3 + NaOH → Kh«ng x¶y ra 2NaHCO3 → Na2CO3 + H2O + CO2 NaHCO3 + Ba(OH)2 → BaCO3 + NaOH + H2O 2NaHCO3 + 2KOH → Na2CO3 + K2CO3 + 2H2O Na2CO3 + Ba(OH)2 → BaCO3 + 2NaOH Ba(HCO3)2 + Ba(OH) 2 → 2BaCO3 + 2H2O Ca(HCO3)2 + Ba(OH)2 → BaCO3 + CaCO3 + 2H2O NaHCO3 + BaCl2 → kh«ng x¶y ra Na2CO3 + BaCl2 → BaCO3 + 2NaCl Ba(HCO3)2 + BaCl 2 → kh«ng x¶y ra Ca(HCO3)2 + CaCl2 → kh«ng x¶y ra NaHSO3 + NaHSO4 → Na2SO4 + H2O + SO2 Na2SO3 + H2SO4 → Na2SO4 + H2O + SO2 2NaHSO3 + H2SO4 → Na2SO4 + 2H2O + 2SO2 Na2SO3 + 2NaHSO4 → 2Na2SO4 + H2O + SO2 2KOH + 2NaHSO 4 → Na2SO4 + K2SO4 + H2O (NH4)2CO3 + 2NaHSO4 → Na2SO4 + (NH4)2SO4 + H2O + CO2 Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu Cu + Fe SO4 → kh«ng x¶y ra Cu + Fe2(SO4)3 → 2FeSO4 + CuSO4 Fe + Fe2(SO4)3 → 3FeSO4 2FeCl2 + Cl2 → 2FeCl3 0 t Mét sè PTHH cÇn lu ý: VÝ dô: Hoµ tan m( gam ) MxOy vµo dung dÞch axit (HCl, H2SO4, HNO3) Ta cã PTHH c©n b»ng nh sau: lu ý 2y/x lµ ho¸ trÞ cña kim lo¹i M MxOy + 2yHCl → xMCl2y/x + yH2O 2MxOy + 2yH2SO4 → xM2(SO4)2y/x + 2yH2O MxOy + 2yHNO3 → xM(NO3)2y/x + yH2O VD: Hoµ tan m( gam ) kim lo¹i M vµo dung dÞch a xit (HCl, H2SO4) Ta cã PTHH c©n b»ng nh sau: lu ý x lµ ho¸ trÞ cña kim lo¹i M 2M + 2xHCl → 2MCl x + xH2 ¸p dông: Fe + 2HCl → FeCl 2 + H2 2Al + 2*3 HCl → 2AlCl3 + 3H2 6 2M + xH2SO4 → M2(SO4)x + xH2 ¸p dông: Fe + H2SO4 → FeSO4 + H2 2Al + 3H2SO4 → Al2(SO4)3 + 3H2 C¸c ph¶n øng ®iÒu chÕ mét sè kim lo¹i : • §èi víi mét sè kim lo¹i nh Na, K, Ca, Mg th× dïng ph ¬ng ph¸p ®iÖn ph©n nãng ch¶y c¸c muèi Clorua. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 6
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc ®pnc PTHH chung: 2MCl x (r ) 2M(r ) + Cl2( k ) → (®èi víi c¸c kim lo¹i ho¸ trÞ II th× nhí ®¬n gi¶n phÇn hÖ sè) • §èi víi nh«m th× dïng ph ¬ng ph¸p ®iÖn ph©n nãng ch¶y Al2O3, khi cã chÊt ®pnc xóc t¸c Criolit(3NaF.AlF3) , PTHH: 2Al2O3 (r ) 4Al ( r ) + 3 O2 (k ) → • §èi víi c¸c kim lo¹i nh Fe , Pb , Cu th× cã thÓ dïng c¸c ph¬ng ph¸p sau: - Dïng H2: Fe xOy + yH2 t → xFe + yH2O ( h ) 0 - Dïng C: 2Fe xOy + yC(r ) t → 2xFe + yCO2 ( k ) 0 - Dïng CO: Fe xOy + yCO (k ) t → xFe + yCO2 ( k ) 0 - Dïng Al( nhiÖt nh«m ): 3Fe xOy + 2yAl (r ) t → 3xFe + yAl2O3 ( k ) 0 - PTP¦ nhiÖt ph©n s¾t hi®r« xit: 4xFe(OH) 2y/x + (3x – 2y) O2 t → 2xFe2O3 + 4y H2O 0 Mét sè ph¶n øng nhiÖt ph©n cña mét sè muèi 1/ Muèi nitrat • NÕu M lµ kim lo¹i ®øng tríc Mg (Theo d·y ho¹t ®éng ho¸ häc) 2M(NO3)x → 2M(NO2)x + xO2 (Víi nh÷ng kim lo¹i ho¸ trÞ II th× nhí ®¬n gi¶n phÇn hÖ sè ) • NÕu M lµ kim lo¹i kÓ tõ Mg ®Õn Cu (Theo d·y ho¹t ®éng ho¸ häc) 4M(NO3)x t → 2M2Ox + 4xNO2 + xO2 0 (Víi nh÷ng kim lo¹i ho¸ trÞ II th× nhí ®¬n gi¶n phÇn hÖ sè ) • NÕu M lµ kim lo¹i ®øng sau Cu (Theo d·y ho¹t ®éng ho¸ häc) 2M(NO3)x t → 2M + 2NO2 + xO2 0 (Víi nh÷ng kim lo¹i ho¸ trÞ II th× nhí ®¬n gi¶n phÇn hÖ sè) 2/ Muèi cacbonat - Muèi trung hoµ: M2(CO3)x (r) t → M2Ox (r) + xCO2(k) 0 (Víi nh÷ng kim lo¹i ho¸ trÞ II th× nhí ®¬n gi¶n phÇn hÖ sè) - Muèi cacbonat axit: 2M(HCO 3)x(r) t → M2(CO3)x(r) + xH2O( h ) + xCO2(k) 0 (Víi nh÷ng kim lo¹i ho¸ trÞ II th× nhí ®¬n gi¶n phÇn hÖ sè) 3/ Muèi amoni NH4Cl t → NH3 (k) + HCl ( k ) 0 NH4HCO3 t → NH3 (k) + H2O ( h ) + CO2(k) 0 NH4NO3 → N2O (k) + H2O ( h ) 0 t NH4NO2 t → N2 (k) + 2H2O ( h ) 0 (NH4)2CO3 t → 2NH3 (k) + H2O ( h ) + CO2(k) 0 2(NH4)2SO4 t → 4NH3 (k) + 2H2O ( h ) + 2SO2 ( k ) + O2(k) 0 Bµi 1: ViÕt c¸c ph¬ng tr×nh ho¸ häc biÓu diÔn c¸c ph¶n øng ho¸ häc ë c¸c thÝ nghiÖm sau: a) Nhá vµi giät axit clohi®ric vµo ®¸ v«i. b) Hoµ tan canxi oxit vµo níc. c) Cho mét Ýt bét ®iphotpho pentaoxit vµo dung dÞch kali hi®r«xit. d) Nhóng mét thanh s¾t vµo dung dÞch ®ång(II) sunfat. e) Cho mét mÉu nh«m vµo dung dÞch axit sunfuric lo·ng. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 7
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc f) Nung mét Ýt s¾t(III) hi®r«xit trong èng nghiÖm. g) DÉn khÝ cacbonic vµo dung dÞch níc v«i trong ®Õn d. h) Cho mét Ýt natri kim lo¹i vµo níc. Bµi 2: Cã nh÷ng baz¬ sau: Fe(OH) 3, Ca(OH)2, KOH, Mg(OH) 2. H·y cho biÕt nh÷ng baz¬ nµo: a) BÞ nhiÖt ph©n huû? b) T¸c dông ®îc víi dung dÞch H2SO4? c) §æi mµu dung dÞch phenolphtalein tõ kh«ng mµu thµnh mµu hång? Bµi 3: Cho c¸c chÊt sau: canxi oxit, khÝ sunfur¬, axit clohi®ric, bari hi®r«xit, magiª cacbonat, bari clorua, ®iphotpho penta oxit. ChÊt nµo t¸c dông ® îc víi nhau tõng ®«i mét. H·y viÕt c¸c ph ¬ng tr×nh ho¸ häc cña ph¶n øng. Híng dÉn: LËp b¶ng ®Ó thÊy ®îc c¸c cÆp chÊt t¸c dông ®îc víi nhau râ h¬n. Bµi 4: Cho c¸c oxit sau: K2O, SO2, BaO, Fe3O4, N2O5. ViÕt ph¬ng tr×nh ho¸ häc(nÕu cã) cña c¸c oxit nµy lÇn lît t¸c dông víi níc, axit sunfuric, dung dÞch kali hi®roxit. Bµi 5: Cho mét lîng khÝ CO d ®i vµo èng thuû tinh ®èt nãng cã chøa hçn hîp bét gåm: CuO, K2O, Fe2O3 (®Çu èng thuû tinh cßn l¹i bÞ hµn kÝn). ViÕt tÊt c¶ c¸c ph¬ng tr×nh ho¸ häc x¶y ra. Bµi 6: Nªu hiÖn tîng vµ viÕt PTHH minh ho¹ a/ Cho Na vµo dung dÞch Al2(SO4)3 b/ Cho K vµo dung dÞch FeSO 4 c/ Hoµ tan Fe3O4 vµo dung dÞch H2SO4 lo·ng. d/ Nung nãng Al víi Fe2O3 t¹o ra hçn hîp Al2O3 vµ FexOy. PTHH tæng qu¸t: 3x Fe2O3 + ( 6x – 4y ) Al t → 6 FexOy + ( 3x – 2y ) Al2O3 0 Bµi 7: Cho thÝ nghiÖm MnO2 + HCl ® → KhÝ A Na2SO3 + H2SO4 ( l ) → KhÝ B FeS + HCl → KhÝ C NH4HCO3 + NaOH d → KhÝ D Na2CO3 + H2SO4 ( l ) → KhÝ E a. Hoµn thµnh c¸c PTHH vµ x¸c ®Þnh c¸c khÝ A, B, C, D, E. b. Cho A t¸c dông C, B t¸c dông víi dung dÞch A, B t¸c dung víi C, A t¸c dung dÞch NaOH ë ®iÒu kiÖn thêng, E t¸c dông dung dÞch NaOH. ViÕt c¸c PTHH x¶y ra. Bµi 8: Nªu hiÖn tîng x¶y ra, gi¶i thÝch vµ viÕt PTHH minh ho¹ khi: 1/ Sôc tõ tõ ®Õn d CO2 vµo dung dÞch níc v«i trong; dung dÞch NaAlO2. 2/ Cho tõ tõ dung dÞch axit HCl vµo dung dÞch Na 2CO3. 3/ Cho Na vµo dung dÞch MgCl 2, NH4Cl. 4/ Cho Na vµo dung dÞch CuSO 4, Cu(NO3)2. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 8
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc 5/ Cho Ba vµo dung dÞch Na2CO3, (NH4)2CO3, Na2SO4. 6/ Cho Fe vµo dung dÞch AgNO3 d 7/ Cho tõ tõ ®Õn d dung dÞch NaOH vµo dung dÞch AlCl 3, Al2(SO4)3. 8/ Cho Cu ( hoÆc Fe ) vµo dung dÞch FeCl 3. 9/ Cho tõ tõ ®Õn d bét Fe vµo hçn hîp dung dÞch gåm AgNO3 vµ Cu(NO3)2. 10/ Sôc tõ tõ NH3 vµo dung dÞch AlCl3 Mét sè ph¬ng ph¸p gi¶i to¸n ho¸ häc th«ng dông. 1. Ph¬ng ph¸p sè häc Gi¶i c¸c phÐp tÝnh Ho¸ häc ë cÊp II phæ th«ng, th«ng th êng sö dông ph- ¬ng ph¸p sè häc: §ã lµ c¸c phÐp tÝnh dùa vµo sù phô thuéc tû lÖ gi÷a c¸c ®¹i l - îng vµ c¸c phÐp tÝnh phÇn tr¨m. C¬ së cña c¸c tÝnh to¸n Ho¸ häc lµ ®Þnh luËt thµnh phÇn kh«ng ®æi ®îc ¸p dông cho c¸c phÐp tÝnh theo CTHH vµ ®Þnh luËt b¶o toµn khèi lîng c¸c chÊt ¸p dông cho c¸ phÐp tÝnh theo PTHH. Trong ph¬ng ph¸p sè häc ngêi ta ph©n biÖt mét sè ph¬ng ph¸p tÝnh sau ®©y: a. Ph¬ng ph¸p tØ lÖ. §iÓm chñ yÕu cña ph¬ng ph¸p nµy lµ lËp ®îc tØ lÖ thøc vµ sau ®ã lµ ¸p dông c¸ch tÝnh to¸n theo tÝnh chÊt cña tØ lÖ thøc tøc lµ tÝch c¸c trung tØ b»ng tÝch c¸c ngo¹i tØ. ThÝ dô: TÝnh khèi lîng c¸cbon ®i«xit CO2 trong ®ã cã 3 g cacbon. Bµi gi¶i Μ CO2 = 12 + (16.2) = 44 1mol CO2 = 44g LËp tØ lÖ thøc: 44g CO2 cã 12g C xg 3g C 44 : x = 12 : 3 44.3 = 11 => x = 12 VËy, khèi lîng cacbon ®i«xit lµ 11g ThÝ dô 2: Cã bao nhiªu gam ®ång ®iÒu chÕ ®îc khi cho t¬ng t¸c 16g ®ång sunfat víi mét lîng s¾t cÇn thiÕt. Bµi gi¶i Ph¬ng tr×nh Ho¸ häc: CuSO4 + Fe - > FeSO4 + Cu 160g 64g 16g xg 16.64 = 6,4 g => x = 160 VËy ®iÒu chÕ ®îc 6,4g ®ång. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 9
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc b. Ph¬ng ph¸p tÝnh theo tØ sè hîp thøc. D¹ng c¬ b¶n cña phÐp tÝnh nµy tÝnh theo PTHH tøc lµ t×m khèi l îng cña mét trong nh÷ng chÊt tham gia hoÆc t¹o thµnh ph¶n øng theo khèi l îng cña mét trong nh÷ng chÊt kh¸c nhau. Ph ¬ng ph¸p t×m tØ sè hîp thøc gi÷a khèi l îng c¸c chÊt trong ph¶n øng ®îc ph¸t biÓu nh sau: “TØ sè khèi lîng c¸c chÊt trong mçi ph¶n øng Ho¸ häc th× b»ng tØ sè cña tÝch c¸c khèi lîng mol c¸c chÊt ®ã víi c¸c hÖ sè trong ph ¬ng tr×nh ph¶n øng”. Cã thÓ biÓu thÞ díi d¹ng to¸n häc nh sau: m1 m1 n1 = m2 m2 n2 Trong ®ã: m1 vµ m2 lµ khèi lîng c¸c chÊt, m1, m2 lµ khèi lîng mol c¸c chÊt cßn n1, n2 lµ hÖ sè cña PTHH. VËy khi tÝnh khèi lîng cña mét chÊt tham gia ph¶n øng Ho¸ häc theo khèi lîng cña mét chÊt kh¸c cÇn sö dông nh÷ng tØ sè hîp thøc ®· t×m ® îc theo PTHH nh thÕ nµo ? §Ó minh ho¹ ta xÐt mét sè thÝ dô sau: ThÝ dô 1: CÇn bao nhiªu P«tat ¨n da cho ph¶n øng víi 10g s¾t III clorua ? Bµi gi¶i PTHH FeCL3 + 3KOH -> Fe(OH) 3 ↓ + 3KCL 10g ? TÝnh tØ sè hîp thøc gi÷a khèi lîng Kali hi®r«xit vµ s¾t II clorua MKOH = (39 + 16 + 1) = 56g M FeCL3 = (56 + 35,5.3) = 162,5 g m KOH 56.3 168 = = m Fecl 3 162,5 162,5 160 * T×m khèi lîng KOH: m KOH = 10 g. 162,5 = 10,3g ThÝ dô 2: CÇn bao nhiªu gam s¾t III chorua cho t¬ng t¸c víi kalihi®r«xit ®Ó thu ®îc 2,5g Kaliclorua? Bµi gi¶i PTHH FeCl3 + 3 KOH - > Fe(OH) 3 ↓ + 3KCl TÝnh tØ sè hîp thøc gi÷a khèi lîng FeCl 3 vµ Kaliclorua M FeCL = 162,5 g ; MKCL 74,5g 3 m FeCl 4 162,5 162,5 = = m KCl 74,5.3 223,5 162,5 * TÝnh khèi lîng FeCl 3: M FeCL = 2,5. 223,5 = 1,86 g 3 c. Ph¬ng ph¸p tÝnh theo thõa sè hîp thøc. H»ng sè ®îc tÝnh ra tõ tØ lÖ hîp thøc gäi lµ thõa sè hîp thøc vµ biÓu thÞ b»ng ch÷ c¸i f. Thõa sè hîp thøc ®· ®îc tÝnh s½n vµ cã trong b¶ng tra cøu chuyªn m«n. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 10
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc ViÖc tÝnh theo thõa sè hîp thøc còng cho cïng kÕt qu¶ nh phÐp tÝnh theo tØ sè hîp thøc nhng ®îc tÝnh ®¬n gi¶n h¬n nhê c¸c b¶ng tra cøu cã s½n. ThÝ dô: Theo thÝ dô 2 ë trªn th× thõa sè hîp thøc lµ: 162,5 f = 223,5 = 0,727 => M FeCL = 2,5. f = 2,5.0,727 = 1,86 3 VËy, khèi lîng FeCl3 lµ 1,86g 2. Ph¬ng ph¸p ®¹i sè Trong c¸c ph¬ng ph¸p gi¶i c¸c bµi to¸n Ho¸ häc ph ¬ng ph¸p ®¹i sè còng th - êng ®îc sö dông. Ph¬ng ph¸p nµy cã u ®iÓm tiÕt kiÖm ®îc thêi gian, khi gi¶i c¸c bµi to¸n tæng hîp, t¬ng ®èi khã gi¶i b»ng c¸c ph¬ng ph¸p kh¸c. Ph¬ng ph¸p ®¹i sè ®îc dïng ®Ó gi¶i c¸c bµi to¸n Ho¸ häc sau: a. Gi¶i bµi to¸n lËp CTHH b»ng ph¬ng ph¸p ®¹i sè. ThÝ dô: §èt ch¸y mét hçn hîp 300ml hi®rocacbon vµ amoniac trong oxi cã d. Sau khi ch¸y hoµn toµn, thÓ tÝch khÝ thu ® îc lµ 1250ml. Sau khi lµm ngng tô h¬i níc, thÓ tÝch gi¶m cßn 550ml. Sau khi cho t¸c dông víi dung dÞch kiÒm cßn 250ml trong ®ã cã 100ml nit¬. ThÓ tÝch cña tÊt c¶ c¸c khÝ ®o trong ®iÒu kiÖn nh nhau. LËp c«ng thøc cña hi®rocacbon Bµi gi¶i Khi ®èt ch¸y hçn hîp hi®rocacbon vµ amoniac trong oxi ph¶n øng x¶y ra theo ph¬ng tr×nh sau: 4NH3 + 3O2 -> 2N2 + 6H2O (1) y y CxHy + (x + ) O2 -> xCO2 + H2O (2) 4 2 Theo d÷ kiÖn bµi to¸n, sau khi ®èt ch¸y amoniac th× t¹o thµnh 100ml nit¬. Theo PTHH (1) sau khi ®èt ch¸y hoµn toµn amoniac ta thu ®îc thÓ tÝch nit¬ nhá h¬n 2 lÇn thÓ tÝch amoniac trong hçn hîp ban ®Çu, vËy thÓ tÝch amonac khi cha cã ph¶n øng lµ 100. 2 = 200ml. Do ®ã thÓ tÝch hi®ro c¸cbon khi ch a cã ph¶n øng lµ 300 - 200 = 100ml. Sau khi ®èt ch¸y hçn hîp t¹o thµnh (550 - 250) = 300ml, cacbonnic vµ (1250 - 550 - 300) = 400ml h¬i níc. Tõ ®ã ta cã s¬ ®å ph¶n øng: y y CxHy + (x + ) O2 -> xCO2 + H2O 4 2 100ml 300ml 400ml Theo ®Þnh luËt Avoga®ro, cã thÓ thay thÕ tØ lÖ thÓ tÝch c¸c chÊt khÝ tham gia vµ t¹o thµnh trong ph¶n øng b»ng tØ lÖ sè ph©n tö hay sè mol cña chóng. CxHy + 5O2 -> 3CO2 + 4 H2O => x = 3; y = 8 VËy CTHH cña hydrocacbon lµ C3H8 Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 11
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc b. Gi¶i bµi to¸n t×m thµnh phÇn cña hçn hîp b»ng ph¬ng ph¸p ®¹i sè. ThÝ dô: Hoµ tan trong níc 0,325g mét hçn hîp gåm 2 muèi Natriclorua vµ Kaliclorua. Thªm vµo dung dÞch nµy mét dung dÞch b¹c Nitrat lÊy d - KÕt tña b¹c clorua thu ®îc cã khèi lîng lµ 0,717g. TÝnh thµnh phÇn phÇn tr¨m cña mçi chÊt trong hçn hîp. Bµi gi¶i Gäi MNaCl lµ x vµ mKcl lµ y ta cã ph¬ng tr×nh ®¹i sè: x + y = 0,325 (1) NaCl + AgNO3 -> AgCl ↓ + NaNO3 PTHH: KCl + AgNO3 -> AgCl ↓ + KNO3 Dùa vµo 2 PTHH ta t×m ®îc khèi lîng cña AgCl trong mçi ph¶n øng: M AgCl 143 m’AgCl = x . = x . 58,5 = x . 2,444 M NaCl M AgCl 143 mAgCl = y . = y . 74,5 = y . 1,919 M kcl => mAgCl = 2,444x + 1,919y = 0,717 (2) x + y = 0,325 Tõ (1) vµ (2) => hÖ ph¬ng tr×nh 2,444 x + 1,919 y = 0,717 Gi¶i hÖ ph¬ng tr×nh ta ®îc: x = 0,178 y = 0,147 0,178 => % NaCl = 0,325 .100% = 54,76% % KCl = 100% - % NaCl = 100% - 54,76% = 45,24%. VËy trong hçn hîp: NaCl chiÕm 54,76%, KCl chiÕm 45,24% 3. Ph¬ng ph¸p ¸p dông ®Þnh luËt b¶o toµn nguyªn tè vµ khèi lîng. a/ Nguyªn t¾c: Trong ph¶n øng ho¸ häc, c¸c nguyªn tè vµ khèi lîng cña chóng ®îc b¶o toµn. Tõ ®ã suy ra: + Tæng khèi lîng c¸c chÊt tham gia ph¶n øng b»ng tæng khèi l îng c¸c chÊt t¹o thµnh. + Tæng khèi lîng c¸c chÊt tríc ph¶n øng b»ng tæng khèi lîng c¸c chÊt sau ph¶n øng. b/ Ph¹m vi ¸p dông : Trong c¸c bµi to¸n x¶y ra nhiÒu ph¶n øng, lóc nµy ®«i khi kh«ng cÇn thiÕt ph¶i viÕt c¸c ph¬ng tr×nh ph¶n øng vµ chØ cÇn lËp s¬ ®å ph¶n øng ®Ó thÊy mèi quan hÖ tØ lÖ mol gi÷a c¸c chÊt cÇn x¸c ®Þnh vµ nh÷ng chÊt mµ ®Ò cho. Bµi 1. Cho mét luång khÝ clo d t¸c dông víi 9,2g kim lo¹i sinh ra 23,4g muèi kim lo¹i ho¸ trÞ I. H·y x¸c ®Þnh kim lo¹i ho¸ trÞ I vµ muèi kim lo¹i ®ã. Híng dÉn gi¶i: §Æt M lµ KHHH cña kim lo¹i ho¸ trÞ I. PTHH: 2M + Cl2 → 2MCl 2M(g) (2M + 71)g Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 12
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc 9,2g 23,4g ta cã: 23,4 x 2M = 9,2(2M + 71) suy ra: M = 23. Kim lo¹i cã khèi lîng nguyªn tö b»ng 23 lµ Na. VËy muèi thu ®îc lµ: NaCl Bµi 2: Hoµ tan hoµn toµn 3,22g hçn hîp X gåm Fe, Mg vµ Zn b»ng mét l îng võa ®ñ dung dÞch H2SO4 lo·ng, thu ®îc 1,344 lit hi®ro (ë ®ktc) vµ dung dÞch chøa m gam muèi. TÝnh m? Híng dÉn gi¶i: PTHH chung: M + H2SO4 → MSO4 + H2 1,344 nH 2 SO 4 = nH 2 = 22,4 = 0,06 mol ¸p dông ®Þnh luËt BTKL ta cã: mMuèi = mX + m H 2 SO 4 - m H 2 = 3,22 + 98 * 0,06 - 2 * 0,06 = 8,98g Bµi 3: Cã 2 l¸ s¾t khèi lîng b»ng nhau vµ b»ng 11,2g. Mét l¸ cho t¸c dông hÕt víi khÝ clo, mét l¸ ng©m trong dung dÞch HCl d. TÝnh khèi lîng s¾t clorua thu ®îc. Híng dÉn gi¶i: PTHH: 2Fe + 3Cl2 → 2FeCl3 (1) Fe + 2HCl → FeCl2 + H2 (2) Theo ph¬ng tr×nh (1,2) ta cã: 11,2 11,2 nFeCl 3 = nFe = 56 = 0,2mol nFeCl 2 = nFe = 56 = 0,2mol Sè mol muèi thu ® îc ë hai ph¶n øng trªn b»ng nhau nh ng khèi lîng mol ph©n tö cña FeCl 3 lín h¬n nªn khèi lîng lín h¬n. mFeCl 2 = 127 * 0,2 = 25,4g mFeCl 3 = 162,5 * 0,2 = 32,5g Bµi 4: Hoµ tan hçn hîp 2 muèi Cacbonnat kim lo¹i ho¸ trÞ 2 vµ 3 b»ng dung dÞch HCl d thu ®îc dung dÞch A vµ 0,672 lÝt khÝ (®ktc). Hái c« c¹n dung dÞch A thu ®îc bao nhiªu gam muèi kh¸c nhau? Bµi gi¶i: Bµi 1: Gäi 2 kim lo¹i ho¸ trÞ II vµ III lÇn l ît lµ X vµ Y ta cã ph ¬ng tr×nh ph¶n øng: XCO3 + 2HCl -> XCl2 + CO2 + H2O (1) Y2(CO3)3 + 6HCl -> 2YCl3 + 3CO2 + 3H2O (2). Sè mol CO2 tho¸t ra (®ktc) ë ph¬ng tr×nh 1 vµ 2 lµ: 0,672 nCO2 = = 0,03mol 22,4 Theo ph¬ng tr×nh ph¶n øng 1 vµ 2 ta thÊy sè mol CO 2 b»ng sè mol H2O. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 13
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc n H 2O = nCO2 = 0,03mol n HCl = 0,03.2 = 0,006mol vµ Nh vËy khèi lîng HCl ®· ph¶n øng lµ: mHCl = 0,06 . 36,5 = 2,19 gam Gäi x lµ khèi lîng muèi khan ( m XCl 2 + m YCl3 ) Theo ®Þnh luËt b¶o toµn khèi lîng ta cã: 10 + 2,19 = x + 44 . 0,03 + 18. 0,03 => x = 10,33 gam Bµi to¸n 2: Cho 7,8 gam hçn hîp kim lo¹i Al vµ Mg t¸c dông víi HCl thu ® îc 8,96 lÝt H2 (ë ®ktc). Hái khi c« c¹n dung dÞch thu ® îc bao nhiªu gam muèi khan. Bµi gi¶i: Ta cã ph¬ng tr×nh ph¶n øng nh sau: Mg + 2HCl -> MgCl 2 + H2↑ 2Al + 6HCl -> 2AlCl3 + 3H2↑ Sè mol H2 thu ®îc lµ: 8,96 nH 2 = = 0,4mol 22,4 Theo (1, 2) ta thÊy sè mol gÊp 2 lÇn sè mol H2 Nªn: Sè mol tham gia ph¶n øng lµ: n HCl = 2 . 0,4 = 0,8 mol Sè mol (sè mol nguyªn tö) t¹o ra muèi còng chÝnh b»ng sè mol HCl b»ng 0,8 mol. VËy khèi lîng Clo tham gia ph¶n øng: mCl = 35,5 . 0,8 = 28,4 gam VËy khèi lîng muèi khan thu ®îc lµ: 7,8 + 28,4 = 36,2 gam 4. Ph¬ng ph¸p dùa vµo sù t¨ng, gi¶m khèi lîng. a/ Nguyªn t¾c: So s¸nh khèi lîng cña chÊt cÇn x¸c ®Þnh víi chÊt mµ gi¶ thiÕt cho biÕt l îng cña nã, ®Ó tõ khèi lîng t¨ng hay gi¶m nµy, kÕt hîp víi quan hÖ tØ lÖ mol gi÷a 2 chÊt nµy mµ gi¶i quyÕt yªu cÇu ®Æt ra. b/ Ph¹m vÞ sö dông: §èi víi c¸c bµi to¸n ph¶n øng x¶y ra thuéc ph¶n øng ph©n huû, ph¶n øng gi÷a kim lo¹i m¹nh, kh«ng tan trong n íc ®Èy kim lo¹i yÕu ra khái dung sÞch muèi ph¶n øng, ...§Æc biÖt khi cha biÕt râ ph¶n øng x¶y ra lµ hoµn toµn hay kh«ng th× viÖc sö dông ph¬ng ph¸p nµy cµng ®¬n gi¶n ho¸ c¸c bµi to¸n h¬n. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 14
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc Bµi 1: Nhóng mét thanh s¾t vµ mét thanh kÏm vµo cïng mét cèc chøa 500 ml dung dÞch CuSO4. Sau mét thêi gian lÊy hai thanh kim lo¹i ra khái cèc th× mçi thanh cã thªm Cu b¸m vµo, khèi lîng dung dÞch trong cèc bÞ gi¶m mÊt 0,22g. Trong dung dÞch sau ph¶n øng, nång ®é mol cña ZnSO 4 gÊp 2,5 lÇn nång ®é mol cña FeSO4. Thªm dung dÞch NaOH d vµo cèc, läc lÊy kÕt tña råi nung ngoµi kh«ng khÝ ®Õn khèi lîng kh«ng ®æi , thu ®îc 14,5g chÊt r¾n. Sè gam Cu b¸m trªn mçi thanh kim lo¹i vµ nång ®é mol cña dung dÞch CuSO 4 ban ®Çu lµ bao nhiªu? Híng dÉn gi¶i: PTHH (1) Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu (2) Zn + CuSO4 → ZnSO4 + Cu Gäi a lµ sè mol cña FeSO4 V× thÓ tÝch dung dÞch xem nh kh«ng thay ®æi. Do ®ã tØ lÖ vÒ nång ®é mol cña c¸c chÊt trong dung dÞch còng chÝnh lµ tØ lÖ vÒ sè mol. Theo bµi ra: CM ZnSO 4 = 2,5 CM FeSO 4 Nªn ta cã: nZnSO 4 = 2,5 nFeSO 4 Khèi lîng thanh s¾t t¨ng: (64 - 56)a = 8a (g) Khèi lîng thanh kÏm gi¶m: (65 - 64)2,5a = 2,5a (g) Khèi lîng cña hai thanh kim lo¹i t¨ng: 8a - 2,5a = 5,5a (g) Mµ thùc tÕ bµi cho lµ: 0,22g Ta cã: 5,5a = 0,22 ⇒ a = 0,04 (mol) VËy khèi lîng Cu b¸m trªn thanh s¾t lµ: 64 * 0,04 = 2,56 (g) vµ khèi lîng Cu b¸m trªn thanh kÏm lµ: 64 * 2,5 * 0,04 = 6,4 (g) Dung dÞch sau ph¶n øng 1 vµ 2 cã: FeSO 4, ZnSO4 vµ CuSO4 (nÕu cã) Ta cã s¬ ®å ph¶n øng: 0 NaOH d t , kk 1 FeSO4 → Fe(OH) 2 → Fe2O3 2 a a a (mol) 2 a mFe 2 O 3 = 160 x 0,04 x 2 = 3,2 (g) 0 NaOH d t CuSO4 → Cu(OH)2 → CuO b b b (mol) mCuO = 80b = 14,5 - 3,2 = 11,3 (g) ⇒ b = 0,14125 (mol) VËy ∑ nCuSO 4 ban ®Çu = a + 2,5a + b = 0,28125 (mol) 0,28125 ⇒ CM CuSO 4 = = 0,5625 M 0,5 Bµi 2: Nhóng mét thanh s¾t nÆng 8 gam vµo 500 ml dung dÞch CuSO 4 2M. Sau mét thêi gian lÊy l¸ s¾t ra c©n l¹i thÊy nÆng 8,8 gam. Xem thÓ tÝch dung dÞch kh«ng thay ®æi th× nång ®é mol/lit cña CuSO 4 trong dung dÞch sau ph¶n øng lµ bao nhiªu? Híng dÉn gi¶i: Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 15
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc Sè mol CuSO4 ban ®Çu lµ: 0,5 x 2 = 1 (mol) PTHH (1) Fe + CuSO4 → FeSO4 + Cu 1 mol 1 mol 56g 64g lµm thanh s¾t t¨ng thªm 64 - 56 = 8 gam Mµ theo bµi cho, ta thÊy khèi lîng thanh s¾t t¨ng lµ: 8,8 - 8 = 0,8 gam 0,8 VËy cã = 0,1 mol Fe tham gia ph¶n øng, th× còng cã 0,1 mol CuSO 4 tham 8 gia ph¶n øng. ⇒ Sè mol CuSO4 cßn d : 1 - 0,1 = 0,9 mol 0,9 Ta cã CM CuSO 4 = 0,5 = 1,8 M Bµi 3: DÉn V lit CO2 (®ktc) vµo dung dÞch chøa 3,7 gam Ca(OH) 2. Sau ph¶n øng thu ®îc 4 gam kÕt tña. TÝnh V? Híng dÉn gi¶i: Theo bµi ra ta cã: 3,7 Sè mol cña Ca(OH) 2 = = 0,05 mol 74 4 Sè mol cña CaCO3 = = 0,04 mol 100 PTHH CO2 + Ca(OH) 2 → CaCO3 + H2O - NÕu CO2 kh«ng d: Ta cã sè mol CO2 = sè mol CaCO3 = 0,04 mol VËy V(®ktc) = 0,04 * 22,4 = 0,896 lÝt - NÕu CO2 d: CO2 + Ca(OH) 2 → CaCO3 + H2O 0,05 ← 0,05 mol → 0,05 CO2 + CaCO3 + H2O → Ca(HCO3)2 0,01 ← (0,05 - 0,04) mol VËy tæng sè mol CO2 ®· tham gia ph¶n øng lµ: 0,05 + 0,01 = 0,06 mol ⇒ V(®ktc) = 22,4 * 0,06 = 1,344 lÝt Bµi 4: Hoµ tan 20gam hçn hîp hai muèi cacbonat kim lo¹i ho¸ trÞ 1 vµ 2 b»ng dung dÞch HCl d thu ®îc dung dÞch X vµ 4,48 lÝt khÝ (ë ®ktc) tÝnh khèi l îng muèi khan thu ®îc ë dung dÞch X. Bµi gi¶i: Gäi kim lo¹i ho¸ trÞ 1 vµ 2 lÇn l ît lµ A vµ B ta cã ph¬ng tr×nh ph¶n øng sau: A2CO3 + 2HCl -> 2ACl + CO2↑ + H2O (1) BCO3 + 2HCl -> BCl2 + CO2↑ + H2O (2) Sè mol khÝ CO2 (ë ®ktc) thu ®îc ë 1 vµ 2 lµ: Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 16
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc 4,48 nCO2 = = 0,2mol 22,4 Theo (1) vµ (2) ta nhËn thÊy cø 1 mol CO 2 bay ra tøc lµ cã 1 mol muèi cacbonnat chuyÓn thµnh muèi Clorua vµ khèi l îng t¨ng thªm 11 gam (gèc CO 3 lµ 60g chuyÓn thµnh gèc Cl2 cã khèi lîng 71 gam). VËy cã 0,2 mol khÝ bay ra th× khèi lîng muèi t¨ng lµ: 0,2 . 11 = 2,2 gam VËy tæng khèi lîng muèi Clorua khan thu ®îc lµ: M(Muèi khan) = 20 + 2,2 = 22,2 (gam) Bµi 5: Hoµ tan 10gam hçn hîp 2 muèi Cacbonnat kim lo¹i ho¸ trÞ 2 vµ 3 b»ng dung dÞch HCl d thu ®îc dung dÞch A vµ 0,672 lÝt khÝ (®ktc). Hái c« c¹n dung dÞch A thu ®îc bao nhiªu gam muèi kh¸c nhau? Bµi gi¶i Mét bµi to¸n ho¸ häc thêng lµ ph¶i cã ph¶n øng ho¸ häc x¶y ra mµ cã ph¶n øng ho¸ häc th× ph¶i viÕt ph¬ng tr×nh ho¸ häc lµ ®iÒu kh«ng thÓ thiÕu. VËy ta gäi hai kim lo¹i cã ho¸ trÞ 2 vµ 3 lÇn lît lµ X vµ Y, ta cã ph¶n øng: XCO3 + 2HCl -> XCl2 + CO2 + H2O (1) Y2(CO3)3 + 6HCl -> 2YCl3 + 3CO2 + 3H2O (2). Sè mol chÊt khÝ t¹o ra ë ch¬ng tr×nh (1) vµ (2) lµ: 0,672 n CO2 = = 0,03 mol 22,4 Theo ph¶n øng (1, 2) ta thÊy cø 1 mol CO 2 bay ra tøc lµ cã 1 mol muèi Cacbonnat chuyÓn thµnh muèi clorua vµ khèi l îng t¨ng 71 - 60 = 11 (gam) ( m CO3 = 60 g ; mCl = 71g ). Sè mol khÝ CO2 bay ra lµ 0,03 mol do ®ã khèi lîng muèi khan t¨ng lªn: 11 . 0,03 = 0,33 (gam). VËy khèi lîng muèi khan thu ®îc sau khi c« c¹n dung dÞch. m (muèi khan) = 10 + 0,33 = 10,33 (gam). Bµi 6: Hoµ tan 20gam hçn hîp hai muèi cacbonat kim lo¹i ho¸ trÞ 1 vµ 2 b»ng dung dÞch HCl d thu ®îc dung dÞch X vµ 4,48 lÝt khÝ (ë ®ktc) tÝnh khèi l îng muèi khan thu ®îc ë dung dÞch X. Bµi gi¶i: Gäi kim lo¹i ho¸ trÞ 1 vµ 2 lÇn l ît lµ A vµ B ta cã ph¬ng tr×nh ph¶n øng sau: A2CO3 + 2HCl -> 2ACl + CO2↑ + H2O (1) Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 17
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc BCO3 + 2HCl -> BCl2 + CO2↑ + H2O (2) Sè mol khÝ CO2 (ë ®ktc) thu ®îc ë 1 vµ 2 lµ: 4,48 nCO2 = = 0,2mol 22,4 Theo (1) vµ (2) ta nhËn thÊy cø 1 mol CO 2 bay ra tøc lµ cã 1 mol muèi cacbonnat chuyÓn thµnh muèi Clorua vµ khèi l îng t¨ng thªm 11 gam (gèc CO 3 lµ 60g chuyÓn thµnh gèc Cl2 cã khèi lîng 71 gam). VËy cã 0,2 mol khÝ bay ra th× khèi lîng muèi t¨ng lµ: 0,2 . 11 = 2,2 gam VËy tæng khèi lîng muèi Clorua khan thu ®îc lµ: M(Muèi khan) = 20 + 2,2 = 22,2 (gam) Bµi 1: Nhóng mét thanh kim lo¹i M ho¸ trÞ II vµo 0,5 lit dd CuSO 4 0,2M. Sau mét thêi gian ph¶n øng, khèi lîng thanh M t¨ng lªn 0,40g trong khi nång ®é CuSO 4 cßn l¹i lµ 0,1M. a/ X¸c ®Þnh kim lo¹i M. b/ LÊy m(g) kim lo¹i M cho vµo 1 lit dd chøa AgNO 3 vµ Cu(NO3)2 , nång ®é mçi muèi lµ 0,1M. Sau ph¶n øng ta thu ®îc chÊt r¾n A khèi lîng 15,28g vµ dd B. TÝnh m(g)? Híng dÉn gi¶i: a/ theo bµi ra ta cã PTHH . M + CuSO4 MSO4 + Cu (1) → Sè mol CuSO4 tham gia ph¶n øng (1) lµ: 0,5 ( 0,2 – 0,1 ) = 0,05 mol §é t¨ng khèi lîng cña M lµ: mt¨ng = mkl gp - mkl tan = 0,05 (64 – M) = 0,40 gi¶i ra: M = 56 , vËy M lµ Fe b/ ta chØ biÕt sè mol cña AgNO3 vµ sè mol cña Cu(NO3)2. Nhng kh«ng biÕt sè mol cña Fe Cu2+ Ag+ (chÊt oxh m¹nh) (chÊt khö Fe 0,1 0,1 ( mol ) + 2+ Ag Cã TÝnh oxi ho¸ m¹nh h¬n Cu nªn muèi AgNO3 tham gia ph¶n øng víi Fe tríc. PTHH: Fe + 2AgNO 3 Fe(NO3)2 + 2Ag (1) → Fe + Cu(NO 3)2 → Fe(NO3)2 + Cu (2) Ta cã 2 mèc ®Ó so s¸nh: - NÕu võa xong ph¶n øng (1): Ag kÕt tña hÕt, Fe tan hÕt, Cu(NO 3)2 cha ph¶n øng. ChÊt r¾n A lµ Ag th× ta cã: mA = 0,1 x 108 = 10,8 g - NÕu võa xong c¶ ph¶n øng (1) vµ (2) th× khi ®ã chÊt r¾n A gåm: 0,1 mol Ag vµ 0,1 mol Cu mA = 0,1 ( 108 + 64 ) = 17,2 g Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 18
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc theo ®Ò cho mA = 15,28 g ta cã: 10,8 < 15,28 < 17,2 vËy AgNO3 ph¶n øng hÕt, Cu(NO3)2 ph¶n øng mét phÇn vµ Fe tan hÕt. mCu t¹o ra = mA – mAg = 15,28 – 10,80 = 4,48 g. VËy sè mol cña Cu = 0,07 mol. Tæng sè mol Fe tham gia c¶ 2 ph¶n øng lµ: 0,05 ( ë p 1 ) + 0,07 ( ë p 2 ) = 0,12 mol Khèi lîng Fe ban ®Çu lµ: 6,72g 5. Ph¬ng ph¸p ghÐp Èn sè. Bµi to¸n 1: (XÐt l¹i bµi to¸n ®· nªu ë ph¬ng ph¸p thø nhÊt) Hoµ tan hçn hîp 20 gam hai muèi cacbonnat kim lo¹i ho¸ trÞ I vµ II b»ng dung dÞch HCl d thu ®îc dung dÞch M vµ 4,48 lÝt CO 2 (ë ®ktc) tÝnh khèi lîng muèn t¹o thµnh trong dung dÞch M. Bµi gi¶i Gäi A vµ B lÇn lît lµ kim lo¹i ho¸ trÞ I vµ II. Ta cã ph¬ng tr×nh ph¶n øng sau: A2CO3 + 2HCl -> 2ACl + H2O + CO2↑ (1) BCO3 + 2HCl -> BCl2 + H2O + CO2↑ (2) Sè mol khÝ thu ®îc ë ph¶n øng (1) vµ (2) lµ: 4,48 nCO3 = = 0,2mol 22,4 Gäi a vµ b lÇn lît lµ sè mol cña A2CO3 vµ BCO3 ta ®îc ph¬ng tr×nh ®¹i sè sau: (2A + 60)a + (B + 60)b = 20 (3) Theo ph¬ng tr×nh ph¶n øng (1) sè mol ACl thu ®îc 2a (mol) Theo ph¬ng tr×nh ph¶n øng (2) sè mol BCl 2 thu ®îc lµ b (mol) NÕu gäi sè muèi khan thu ®îc lµ x ta cã ph¬ng tr×nh: (A + 35.5) 2a + (B + 71)6 = x (4) Còng theo ph¶n øng (1, 2) ta cã: a + b = nCO = 0,2(mol ) (5) 2 Tõ ph¬ng tr×nh (3, 4) (LÊy ph¬ng tr×nh (4) trõ (5)) ta ®îc: 11 (a + b) = x - 20 (6) Thay a + b tõ (5) vµo (6) ta ®îc: 11 . 0,2 = x - 20 => x = 22,2 gam Bµi to¸n 2: Hoµ tan hoµn toµn 5 gam hçn hîp 2 kim lo¹i b»ng dung dÞch HCl thu ®îc dung dÞch A vµ khÝ B, c« c¹n dung dÞch A vµ khÝ B, c« c¹n dung dÞch A thu ®îc 5,71 gam muèi khan tÝnh thÓ tÝch khÝ B ë ®ktc. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 19
- Tµi liÖu båi dìng häc sinh giái m«n ho¸ häc Bµi gi¶i: Gäi X, Y lµ c¸c kim lo¹i; m, n lµ ho¸ trÞ, x, y lµ sè mol t ¬ng øng, sè nguyªn tö khèi lµ P, Q ta cã: 2X + 2n HCl => 2XCln = nH2↑ (I) 2Y + 2m HCl -> 2YClm + mH2↑ (II). Ta cã: xP + y Q = 5 (1) x(P + 35,5n) + y(Q + 35,5m) = 5,71 (2) LÊy ph¬ng tr×nh (2) trõ ph¬ng tr×nh (1) ta cã: x(P + 35,5n) + y(Q + 35,5m)- xP - yQ = 0,71 => 35,5 (nx + my) = 0,71 1 Theo I vµ II: n H = ( xn + my) 2 2 0,71 .22,4 = 0,224 (lÝt) => thÓ tÝch: V = nx + my = 355.2 6. Ph¬ng ph¸p chuyÓn bµi to¸n hçn hîp thµnh bµi to¸n chÊt t¬ng ®¬ng. a/ Nguyªn t¾c: Khi trong bµi to¸n x¶y ra nhiÒu ph¶n øng nh ng c¸c ph¶n øng cïng lo¹i vµ cïng hiÖu suÊt th× ta thay hçn hîp nhiÒu chÊt thµnh 1 chÊt t ¬ng ®¬ng. Lóc ®ã lîng (sè mol, khèi lîng hay thÓ tÝch) cña chÊt t¬ng ®¬ng b»ng lîng cña hçn hîp. b/ Ph¹m vi sö dông: Trong v« c¬, ph ¬ng ph¸p nµy ¸p dông khi hçn hîp nhiÒu kim lo¹i ho¹t ®éng hay nhiÒu oxit kim lo¹i, hçn hîp muèi cacbonat, ... hoÆc khi hçn hîp kim lo¹i ph¶n øng víi níc. Bµi 1: Mét hçn hîp 2 kim lo¹i kiÒm A, B thuéc 2 chu k× kÕ tiÕp nhau trong b¶ng hÖ thèng tuÇn hoµn cã khèi l îng lµ 8,5 gam. Hçn hîp nµy tan hÕt trong n íc d cho ra 3,36 lit khÝ H2 (®ktc). T×m hai kim lo¹i A, B vµ khèi lîng cña mçi kim lo¹i. Híng dÉn gi¶i: PTHH 2A + 2H2O → 2AOH + H2 (1) 2B + 2H2O → 2BOH + H2 (2) §Æt a = nA , b = nB 3,36 ta cã: a + b = 2 22,4 = 0,3 (mol) (I) 8,5 M trung b×nh: M = 0,3 = 28,33 Ta thÊy 23 < M = 28,33 < 39 Gi¶ sö MA < MB th× A lµ Na, B lµ K hoÆc ngîc l¹i. mA + mB = 23a + 39b = 8,5 (II) Tõ (I, II) ta tÝnh ®îc: a = 0,2 mol, b = 0,1 mol. VËy mNa = 0,2 * 23 = 4,6 g, mK = 0,1 * 39 = 3,9 g. Ngêi biªn so¹n: Tèng Duy ViÖt – GV: Trêng THCS ThÞ TrÊn Thêng Xu©n 20
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Tổng hợp Đề thi học sinh giỏi lớp 9 môn Vật lý
121 p |
1682 |
860
-
Bộ đề thi học sinh giỏi lớp 8 môn Hóa học có hướng giẫn giải
21 p |
1419 |
526
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 12 môn Hóa cấp tỉnh
29 p |
875 |
358
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 5 môn Tiếng Việt cấp tỉnh
6 p |
899 |
216
-
Tổng hợp các Đề thi học sinh giỏi lớp 9 cấp thành phổ
25 p |
1056 |
201
-
Đề thi chọn học sinh giỏi lớp 9 môn Hóa học
8 p |
773 |
166
-
Đề thi chọn học sinh giỏi tỉnh môn Hóa lớp 9
6 p |
483 |
157
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 9 môn Tin năm 2012-2013
16 p |
250 |
92
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 9 môn Toán (2008 – 2009) - Sở GD&ĐT Hải Dương
13 p |
228 |
76
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 9 môn Lý lớp 9 cấp tỉnh - Kèm đáp án
19 p |
264 |
55
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 9 môn Địa
8 p |
223 |
45
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 12 môn Hóa - Kèm đáp án
30 p |
161 |
38
-
Đề thi học sinh giỏi lớp 12 môn Tin cấp quốc gia
12 p |
146 |
36
-
Đề thi học sinh giỏi cấp tỉnh môn Hóa học lớp 12 (2012 - 2013) – Sở GD&ĐT Bắc Ninh
5 p |
72 |
25
-
Đề thi chọn học sinh giỏi lớp 9 môn Hóa học - Phòng GD&ĐT Yên Khánh
8 p |
38 |
18
-
Bài ôn luyện HSG lớp 2
17 p |
46 |
11
-
Đề thi chọn học sinh giỏi lớp 9 THCS năm học 2013-2014 môn Ngữ văn 9 - Giáo dục và Đào tạo Lâm Thao
5 p |
25 |
9
-
Đề thi chọn học sinh giỏi lớp 12: Môn Hóa học (Năm học 2012-2013)
3 p |
32 |
7

Set-Cookie: TLDEVNamespace=smou7sp8otqqkh3kke6hpik2f1; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


markdown:
# Quyết định Số: 06/2010/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang
Chia sẻ: In Oneyear | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:7
lượt xem 14
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2010/20100407/inoneyear/80x100/qd_06_5131.jpg)
##
Quyết định Số: 06/2010/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
QUYẾT ĐỊNH BAN HÀNH QUY ĐỊNH VỀ THỰC HIỆN CHẾ ĐỘ NÂNG BẬC LƯƠNG TRƯỚC THỜI HẠN ĐỐI VỚI CÁN BỘ, CÔNG CHỨC, VIÊN CHỨC
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Quyết định Số: 06/2010/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang
- UỶ BAN NHÂN DÂN CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT TỈNH TUYÊN QUANG NAM ------- Độc lập – Tự do – Hạnh phúc --------- Số: 06/2010/QĐ-UBND Tuyên Quang, ngày 05 tháng 3 năm 2010 QUYẾT ĐỊNH BAN HÀNH QUY ĐỊNH VỀ THỰC HIỆN CHẾ ĐỘ NÂNG BẬC LƯƠNG TRƯỚC THỜI HẠN ĐỐI VỚI CÁN BỘ, CÔNG CHỨC, VIÊN CHỨC ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH Căn cứ Luật Tổ chức Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân ngày 26 tháng 11 năm 2003; Căn cứ Nghị định số 204/2004/NĐ-CP ngày 14/12/2004 của Chính phủ về chế độ tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang; Nghị định số 76/2009/NĐ-CP ngày 15/9/2009 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 204/2004/NĐ-CP ngày 14/12/2004 của Chính phủ về chế độ tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang; Căn cứ Thông tư số 03/2005/TT-BNV ngày 05/01/2005 của Bộ Nội vụ hướng dẫn thực hiện chế độ nâng bậc lương thường xuyên và nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức; Thông tư số 83/2005/TT-BNV ngày 10/8/2005 của Bộ Nội vụ hướng dẫn sửa đổi, bổ sung chế độ nâng bậc lương và các chế độ phụ cấp lương đối với cán bộ, công chức, viên chức; Xét đề nghị của Giám đốc Sở Nội vụ tại Tờ trình số 309/TTr-SNV ngày 24/11/2009 về việc ban hành Quy định về thực hiện chế độ nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức thuộc tỉnh Tuyên Quang,
- QUYẾT ĐỊNH: Điều 1. Ban hành kèm theo Quyết định này Quy định về thực hiện chế độ nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức các cơ quan thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang. Điều 2. Quyết định này có hiệu lực thi hành sau 10 ngày kể từ ngày ký. Các ông (bà): Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh, Giám đốc các Sở, Thủ trưởng các Ban, Ngành trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện, thị xã và cán bộ, công chức, viên chức thuộc tỉnh căn cứ Quyết định thi hành./. TM. ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH CHỦ TỊCH Đỗ Văn Chiến QUY ĐỊNH VỀ THỰC HIỆN CHẾ ĐỘ NÂNG BẬC LƯƠNG TRƯỚC THỜI HẠN ĐỐI VỚI CÁN BỘ, CÔNG CHỨC, VIÊN CHỨC CÁC CƠ QUAN THUỘC TỈNH TUYÊN QUANG (Ban hành kèm theo Quyết định số 06/2010/QĐ-UBND ngày 05 tháng 03 năm 2010 của Uỷ ban nhân dân tỉnh)
- Chương I NHỮNG QUY ĐỊNH CHUNG Điều 1. Phạm vi và đối tượng áp dụng Quy định này quy định về thực hiện chế độ nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức các cơ quan, tổ chức, đơn vị trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh để các Sở, Ban, Ngành, tổ chức, đơn vị, Ủy ban nhân dân huyện, thị xã áp dụng thực hiện nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức lập thành tích xuất sắc trong thực hiện nhiệm vụ, thuộc đối tượng quy định tại khoản 1, mục I Thông tư số 03/2005/TT-BNV ngày 05/01/2005 của Bộ Nội vụ hướng dẫn thực hiện chế độ nâng bậc lương thường xuyên và nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức. Điều 2. Nguyên tắc thực hiện Việc thực hiện nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức phải được công khai trong cơ quan, đơn vị và đảm bảo thực hiện theo đúng quy định của Nhà nước về chế độ nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức lập thành tích xuất sắc trong thực hiện nhiệm vụ. Điều 3. Tiêu chuẩn nâng bậc lương trước thời hạn Cán bộ, công chức, viên chức được xem xét nâng bậc lương trước thời hạn, trong thời gian giữ bậc lương phải được đánh giá xếp loại công chức, viên chức hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ và được cấp có thẩm quyền quyết định công nhận (bằng văn bản). Chương II NHỮNG QUY ĐỊNH CỤ THỂ
- Điều 4. Cấp độ thành tích đạt được tương ứng với thời gian được nâng bậc lương trước thời hạn. 1. Cán bộ, công chức, viên chức được xét nâng bậc lương trước thời hạn 12 tháng khi đạt một trong các cấp độ thành tích sau: a) Được tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ hoặc các hình thức khen thưởng cao hơn. b) Được tặng danh hiệu vinh dự: Nhà giáo ưu tú; Thầy thuốc ưu tú; Nghệ sỹ ưu tú trở lên. c) Chiến sỹ thi đua cấp Bộ, ngành Trung ương, tỉnh trở lên; d) Có 3 năm liên tục đạt Chiến sỹ thi đua cơ sở; đ) Có sáng kiến cải tiến kỹ thuật, cải tiến lề lối làm việc; giải pháp mang lại lợi ích thiết thực được Thủ trưởng cơ quan, đơn vị có Quyết định áp dụng; e) Là người chủ trì nghiên cứu Đề tài khoa học cấp tỉnh và Đề tài khoa học được ứng dụng vào thực tiễn có hiệu quả. 2. Cán bộ, công chức, viên chức được xét nâng bậc lương trước thời hạn 9 tháng khi đạt một trong các cấp độ thành tích sau: a) Bằng khen cấp Bộ, ngành Trung ương, tỉnh; b) Có 2 năm liên tục đạt Chiến sỹ thi đua cơ sở; c) Là người chủ trì nghiên cứu Đề tài khoa học cấp cơ sở (do cơ quan Sở công nhận) và Đề tài khoa học được ứng dụng vào thực tiễn có hiệu quả.
- 3. Cán bộ, công chức, viên chức được xét nâng bậc lương trước thời hạn 6 tháng khi đạt danh hiệu chiến sỹ thi đua cơ sở; Điều 5. Thứ tự, ưu tiên xét nâng bậc lương trước thời hạn 1. Xét người lập thành tích cao hơn từ trên xuống, hết những người được nâng bậc lương trước thời hạn 12 tháng, sau đó đến những người được nâng bậc lương trước thời hạn 9 tháng, 6 tháng. 2. Trường hợp nhiều cán bộ, công chức, viên chức đạt tiêu chuẩn, cấp độ thành tích ngang nhau ở chỉ tiêu cuối cùng được nâng bậc lương trước thời hạn thì xét theo các yếu tố khác như: a) Thâm niên công tác nhiều hơn; b) Chưa được nâng bậc lương trước thời hạn trong quá trình công tác; c) Có mức lương thấp hơn; d) Kiêm nhiệm công tác Đảng, Đoàn thể… Điều 6. Quy trình thực hiện nâng bậc lương trước thời hạn 1. Người đứng đầu các đơn vị (đơn vị có tài khoản và được giao biên chế) trực thuộc Sở, Ban, Ngành, tổ chức, đơn vị trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, Ủy ban nhân dân huyện, thị xã hàng năm cùng với cấp uỷ, công đoàn cùng cấp (nếu có) lựa chọn cán bộ, công chức, viên chức có đủ tiêu chuẩn và đạt được các cấp độ thành tích theo quy định để đề nghị Sở, Ban, Ngành, tổ chức, đơn vị, Ủy ban nhân dân huyện, thị xã xét nâng bậc lương trước thời hạn; 2. Giám đốc Sở, Thủ trưởng Ban, Ngành, tổ chức, đơn vị trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện, thị xã thống nhất với cấp uỷ (nếu có)
- và công đoàn cùng cấp xét nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức, đảm bảo số người được nâng bậc lương trước thời hạn do lập thành tích xuất sắc ở các đơn vị trực thuộc không vượt quá 5% tổng số biên chế trả lương tính theo báo cáo của tất cả các đơn vị trực thuộc. Nếu hết quý I không thực hiện hết chỉ tiêu nâng bậc lương trước thời hạn thì không được tính vào năm sau; 3. Sau khi có kết quả xét nâng bậc lương trước thời hạn, cơ quan, đơn vị có cán bộ, công chức, viên chức được nâng bậc lương trước thời hạn thông báo, niêm yết công khai danh sách cán bộ, công chức, viên chức được nâng bậc lương trước thời hạn (trong thời hạn 05 ngày làm việc); 4. Hết thời hạn thông báo công khai không có phản ảnh, vướng mắc gì Giám đốc Sở, Thủ trưởng Ban, Ngành, tổ chức, đơn vị trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện, thị xã ra Quyết định nâng bậc lương trước thời hạn (đối với cán bộ, công chức, viên chức thuộc thẩm quyền quản lý); trình Uỷ ban nhân dân tỉnh (đối với cán bộ, công chức, viên chức thuộc UBND tỉnh quản lý). Điều 7. Hồ sơ đề nghị xét nâng bậc lương trước thời hạn 1. Hồ sơ đơn vị gửi Sở, Ban, Ngành, Ủy ban nhân dân huyện, thị xã: a) Biên bản lựa chọn của đơn vị; b) Danh sách cán bộ, công chức, viên chức đề nghị nâng bậc lương trước thời hạn; c) Bản sao Bằng khen, danh hiệu thành tích của cấp có thẩm quyền. 2. Hồ sơ gửi Ủy ban nhân dân tỉnh (đối với cán bộ, công chức, viên chức thuộc Uỷ ban nhân dân tỉnh quản lý): a) Văn bản đề nghị của Giám đốc Sở, Thủ trưởng Ban, Ngành, tổ chức, đơn vị trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện, thị xã;
- b) Bản sao Bằng khen, danh hiệu thành tích của cấp có thẩm quyền. Chương III TỔ CHỨC THỰC HIỆN Điều 8. Giám đốc các Sở, Thủ trưởng Ban, Ngành, tổ chức, đơn vị có trách nhiệm tổ chức thực hiện tốt việc đánh giá cán bộ, công chức, viên chức hàng năm, thực hiện tốt công tác thi đua khen thưởng theo quy định của Luật Thi đua - Khen thưởng và tổ chức thực hiện nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức lập thành tích xuất sắc trong thực hiện nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị mình theo đúng quy định. Định kỳ vào quý IV hàng năm, báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh, đồng gửi Sở Nội vụ tổng hợp về kết quả thực hiện nâng bậc lương trước thời hạn đối với cán bộ, công chức, viên chức do lập thành tích xuất sắc trong thực hiện nhiệm vụ. Điều 9. Giám đốc Sở Nội vụ có trách nhiệm hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc việc tổ chức thực hiện Quy định này và thực hiện chế độ báo cáo định kỳ với Uỷ ban nhân dân tỉnh.
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Luật về tổ chức hội đồng nhân dân và ủy ban nhân dân
44 p |
472 |
147
-
Nghị định số 12/2010/NĐ-CP của Chính phủ về cơ quan chuyên môn thuộc Uỷ ban nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh.
3 p |
201 |
23
-
Quyết định Số: 01/2010/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân quận Tân Phú
12 p |
97 |
7
-
Quyết định Số: 01/2010/QĐ-UBND
16 p |
58 |
6
-
Quyết định Số: 14/2010/QĐ-UBND CỦA ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ CẦN THƠ
8 p |
78 |
6
-
Quyết định Số: 04/2010/QĐ-UBND CỦA ỦY BAN NHÂN DÂN QUẬN 3
13 p |
74 |
5
-
Quyết định Số: 05/2010/QĐ-UBND CỦA ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH CÀ MAU
16 p |
136 |
4
-
Quyết định Số: 07/2010/QĐ-UBND CỦA ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH AN GIANG
13 p |
85 |
4
-
Quyết định Số: 22/2009/QĐ-UBND
3 p |
54 |
3
-
Quyết định Số: 05/2010/QĐ-UBND CỦA UỶ BAN NHÂN DÂN TỈNH TUYÊN QUANG
15 p |
126 |
3
-
Quyết định Số: 04/2010/QĐ-UBND CỦA UỶ BAN NHÂN DÂN TỈNH TUYÊN QUANG
17 p |
54 |
3
-
Quyết định Số: 14/2010/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh
10 p |
70 |
3
-
Quyết định Số: 28/2009/QĐ-UBND VỀ VIỆC GIAO CHỈ TIÊU KẾ HOẠCH ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN NĂM 2010
4 p |
57 |
3
-
Quyết định Số: 23/2009/QĐ-UBND
4 p |
55 |
2
-
Quyết định 08/2013/QĐ-UBND tiêu chuẩn, điều kiện bổ nhiệm chức danh Trưởng phòng, Phó Trưởng phòng và tương đương thuộc Sở, Ban, ngành, Uỷ ban nhân dân huyện, thành phố của tỉnh Quảng Nam
6 p |
70 |
2
-
Quyết định 887/QĐ-UBND năm 2013 công bố thủ tục hành chính mới, bị bãi bỏ lĩnh vực Xây dựng thuộc thẩm quyền giải quyết của Uỷ ban nhân dân cấp huyện trên địa bàn tỉnh Bến Tre
3 p |
30 |
1
-
Quyết định số: 65/2015/QĐ-UBND
7 p |
10 |
0

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: Apache/2.2.31 (CentOS)

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Set-Cookie: TLDEVNamespace=f4hqld9ve3uraitop7ipj29cq4; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


markdown:
# Trắc nghiệm axit photphoric và muối photphat
Chia sẻ: Nguyen Van Duc | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:3
lượt xem 95
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2010/20100819/phidoigabay940/80x100/axit_photphoric_va_muoi_phot_phatmicrosoft_word_document_4__1545.jpg)
##
Trắc nghiệm axit photphoric và muối photphat
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Tài liệu tham khảo Trắc nghiệm hóa học chuyên đề Nitơ
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Trắc nghiệm axit photphoric và muối photphat
- 1, Để nhận biết ion PO4 trong dung dịch thường dùng thuốc thử AgNO3 bởi vì: 3 Chọn câu trả lời đúng: A. Có khí màu nâu bay ra. B. Tạo ra dung dịch có màu vàng C. Tạo ra kết tủa có màu vàng đặc trưng. D. Tạo ra khí không màu, hóa nâu ngoài 2, Dung dịch axit nitric và axit photphoric không giống nhau ở điểm nào? Chọn câu trả lời đúng: A. Tác dụng với bazơ B. Làm đổi màu quỳ tím sang đỏ C. Đều là axit mạnh D. Tác dụng với oxit bazơ 3, Để thu được muối photphat trung hòa, cần lấy bao nhiêu ml dung dịch NaOH 1,00M cho tác dụng với 50,0 ml dung dịch H3PO4 0,50M? Chọn câu trả lời đúng: A. 75 ml B. 100 ml C. 50 ml D. 25 ml 4, Thêm 21,3g P2O5 vào dung dịch chứa 16g NaOH tạo ra 400 ml dung dịch chứa những chất gì? Nồng độ bao nhiêu? Chọn câu trả lời đúng: A. NaH2PO4 0,5M B. Na2HPO4 0,25M C. Na2HPO4 0,25M và NaH2PO4 0,5M D. Na3PO4 0,1M 5, Trong dãy nào sau đây tất cả các muối đều ít tan trong nước? Chọn câu trả lời đúng: A. AgI, CuS, BaHPO4, Ca3(PO4)2 B. AgCl, PbS, Ba(H2PO4)2, Ca(NO3)2 C. AgNO3, Na3PO4, CaHPO4, CaSO4 D. AgF, CuSO4, BaCO3, Ca(H2PO4)2 6, Để điều chế 1 tấn axit photphoric 50% với hiệu suất phản ứng 90% thì khối lượng quặng photphoric chứa 73% Ca3(PO4)2 là: Chọn câu trả lời đúng:
- A. 878,7kg B. 1204kg C. 641,45kg D. 790,8kg 7, Đốt cháy hoàn toàn 6,2g P trong O2 có dư, sản phẩm tạo thành cho tác dụng với lượng vừa đủ dung dịch NaOH 32% tạo ra muối Na2HPO4. Nồng độ phần trăm muối thu được là Chọn câu trả lời đúng: A. 28,4% B. 44,2% C. Đáp số khác D. 64,2% 8, Tính chất hóa học của axit photphoric là: 1. Phân li trong dung dịch nước. 2. Làm phenolphtalein có màu hồng. Tác dụng với: 3. Amoniac; 4. Oxit bazơ; 5. Đồng khi đun nóng; 6. Kẽm; 7. Một số muối; 8. Axit nitric. Những tính chất nêu sai là: Chọn câu trả lời đúng: A. 2, 5, 8 B. 1, 2, 6, 7 C. 2, 4, 5, 8 D. 1, 2, 6, 8 9, Hỗn hợp X gồm các chất rắn NaOH, KOH, CaCO3 • Cho 11,8g X tác dụng với lượng dư dung dịch HCl thu được 1,12 lit khí CO2 ở đktc. • Cho 11,8g X tác dụng lượng dư dung dịch (NH4)3PO4 thu được 3,36 lit khí NH3 (đktc) Khối lượng mỗi chất trong X là: Chọn câu trả lời đúng: A. 5g CaCO3; 1g NaOH; 5,8g KOH B. 5g CaCO3; 4g NaOH; 2,8g KOH C. 5g CaCO3; 2g NaOH; 4,8g KOH D. 5g CaCO3; 3g NaOH; 3,8g KOH 10, Để điều chế HI. nên dùng axit gì trong 4 axit sau: HCl, H2SO4 đặc, HNO3, H3PO4 tác dụng với một muối iođua. HCl + NaI NaCl + HI HNO3 + NaI NaNO3 + HI
- H2SO4đ + NaI Na2SO4 + 2HI H3PO4 + NaI Na3PO4 + 3HI Chọn câu trả lời đúng: A. H2SO4 B. HCl C. H3PO4 D. HNO3
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Trắc nghiệm axit nitric và muối nitrat
2 p |
387 |
122
-
Trắc nghiệm phương trình và bất phương trình chứa căn
10 p |
381 |
93
-
Ebook Phương pháp giải bài tập trắc nghiệm Đại số và Giải tích 11: Phần 1
82 p |
159 |
93
-
Ebook Phương pháp giải bài tập trắc nghiệm Đại số và Giải tích 11: Phần 2
90 p |
140 |
85
-
Giáo án hóa học lớp 11 nâng cao - Bài 15: AXÍT PHOTPHORIC VÀ MUỐI PHOTPHAT
7 p |
342 |
73
-
Ebook Cơ sở lý thuyết và 500 câu hỏi trắc nghiệm Đại số và Giải tích 11: Phần 1
93 p |
86 |
66
-
Ebook Cơ sở lý thuyết và 500 câu hỏi trắc nghiệm Đại số và Giải tích 11: Phần 2
74 p |
68 |
53
-
75 câu hỏi trắc nghiệm về Mắt và Dụng cụ quang học
16 p |
119 |
34
-
30 câu hỏi trắc nghiệm về Mắt và dụng cụ quang học
7 p |
115 |
27
-
Ebook Lý thuyết và bài tập Sinh học - 1155 câu trắc nghiệm biến dị và di truyền 12: Phần 1
121 p |
61 |
18
-
90 câu hỏi trắc nghiệm về Mắt và Dụng cụ quang học
21 p |
51 |
12
-
§ 11 AXIT PHOTPHORIC VÀ MUÔI PHOTPHAT
5 p |
155 |
12
-
Ebook Lý thuyết và bài tập Sinh học - 1155 câu trắc nghiệm biến dị và di truyền 12: Phần 2
93 p |
38 |
10
-
Ebook Lý thuyết và bài tập Sinh học - 1155 câu trắc nghiệm di truyền và biến dị: Phần 1
91 p |
59 |
10
-
Ebook Lý thuyết và bài tập Sinh học - 1155 câu trắc nghiệm di truyền và biến dị: Phần 2
124 p |
36 |
7
-
Một số câu trắc nghiệm về Fe và hợp chất của Fe môn hóa 12
3 p |
37 |
3
-
Ebook Giải toán tự luận và trắc nghiệm dao động và sóng cơ học: Phần 1
82 p |
11 |
1

Set-Cookie: TLDEVNamespace=cifjb32k80fa9s8qgoaqo2ug07; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


markdown:
# Trang bị điện II (phần 2)
Chia sẻ: Chau Duong | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:15
lượt xem 82
download
![](http://image1.tailieu.vn/document/thumbnail/2010/20100302/duongchauphu/80x100/trang_bi_dien_ii_phan_2_9094.jpg)
##
Trang bị điện II (phần 2)
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static1.tailieu.vn/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Tham khảo tài liệu 'trang bị điện ii (phần 2)', kỹ thuật - công nghệ, điện - điện tử phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Trang bị điện II (phần 2)
- 6 Chương 2 LÒ ĐIỆN TRỞ 2.1. Khái niệm chung và phân loại Lò điện trở là thiết bị biến đổi điện năng thành nhiệt năng thông qua dây đốt (dây điện trở). Từ dây đốt, qua bức xạ, đối lưu và truyền dẫn nhiệt, nhiệt năng được truyền tới vật cần gia nhiệt. Lò điện trở thường được dùng để nung, nhiệt luyện, nấu chảy kim loại màu và hợp kim màu… Phân loại lò điện trở có nhiều cách: 1. Phân loại theo phương pháp toả nhiệt - Lò điện trở tác dụng trực tiếp: lò điện trở tác dụng trực tiếp là lò điện trở mà vật nung được nung nóng trực tiếp bằng dòng điện chạy qua nó. Đặc điểm của lò này là tốc độ nung nhanh, cấu trúc lò đơn giản. Để đảm bảo nung đều thì vật nung có tiết diện như nhau theo suốt chiều dài của vật. - Lò điện trở tác dụng gián tiếp là lò điện trở mà nhiệt năng toả ra ở dây điện trở (dây đốt), rồi dây đốt sẽ truyền nhiệt cho vật nung bằng bức xạ, đối lưu hoặc dẫn nhiệt. 2. Phân loại theo nhiệt độ làm việc - Lò nhiệt độ thấp: nhiệt độ làm việc của lò dưới 6500C. - Lò nhiệt trung bình: nhiệt độ làm việc của lò từ 6500C đến 12000C. - Lò nhiệt độ cao: nhiệt độ làm việc của lò trên 12000C. 3. Phân loại theo nơi dùng - Lò dùng trong công nghiệp - Lò dùng trong phòng thí nghiệm - Lò dùng trong gia đình 4.Phân loại theo đặc tính làm việc - Lò làm việc liên tục - Lò làm việc gián đoạn Lò làm việc liên tục được cấp điện liên tục và nhiệt độ giữ ổn định ở một giá trị nào sau quá trình khởi động (hình 2.1a). Khi khống chế nhiệt độ bằng cách đóng cắt nguồn thì nhiệt độ sẽ dao động quanh giá trị nhiệt độ ổn định (hình 2.1b) Lò làm việc gián đoạn thì đồ thị nhiệt độ và công suất như hình 2.2 τ P τ P τ P P P P τô τ τô τ τ τmt a) t τmt b) t τmt t Hình 2.2 đồ thị nhiệt độ và công Hình 2.1 Đồ thị nhiệt độ và công suất lò làm việc liên tục suất lò làm việc gián đoạn
- 7 5. Phân loại theo kết cấu lò, có lò buồng, lò giếng, lò chụp, lò bể… 6. Phân loại theo mục đích sử dụng: có lò tôi, lò ram, lò ủ, lò nung … Ở Việt Nam thường dùng lò kiểu buồng để nhiệt luyện (tôi, ủ , nung, thấm than); lò kiểu giếng để nung, nhiệt luyện; lò muối để nhiệt luyện dao cắt qua muối nung… 2.2 Yêu cầu đối với vật liệu làm dây đốt Trong lò điện trở, dây đốt là phần tử chính biến đổi điện năng thành nhiệt năng thông qua hiệu ứng Joule. Dây đốt cần phải làm từ các vật liệu thoả mãn các yêu cầu sau: - chụi được nhiệt độ cao; - độ bền cơ khí cao; - có điện trở suất lớn (vì điện trở suất nhỏ sẽ dẫn đến dây dài, khó bố trí trong lò hoặc tiết diện dây phải nhỏ, không bền); - hệ số nhiệt điện trở nhỏ (vì điện trở sẽ ít thay đổi theo nhiệt độ, đảm bảo công suất lò); - chậm hoá già (tức dây đốt ít bị biến đổi theo thời gian, do đó đảm bảo tuổi thọ của lò) 2.3 Vật liệu làm dây điện trở 1) Dây điện trở bằng hợp kim + Hợp kim Crôm - Niken (Nicrôm). Hợp kim này có độ bền cơ học cao vì có lớp màng Oxit Crôm (Cr2O3) bảo vệ, dẻo, dễ gia công, điện trở suất lớn, hệ số nhiệt điện trở bé, sử dụng với lò có nhiệt độ làm việc dưới 12000C. + Hợp kim Crôm - Nhôm (Fexran), có các đặc điểm như hợp kim Nicrôm nhưng có nhược điểm là giòn, khó gia công, độ bền cơ học kém trong môi trường nhiệt độ caơ. 2) Dây điện trở bằng kim loại Thường dùng những kim loại có nhiệt độ nóng chảy cao: Molipden (Mo), Tantan (Ta) và Wonfram (W) dùng cho các lò điện trở chân không hoặc lò điện trở có khí bảo vệ. 3) Điện trở nung nóng bằng vật liệu kim loại + Vật liệu Cacbuarun (SiC) chụi được nhiệt độ cao tới 14500C, thường dùng cho lò điện trở có nhiệt độ cao, dùng để tôi dụng cụ cắt gọt. + Cripton là hỗn hợp của graphic, cacbuarun và đất sét, chúng được chế tạo dưới dạng hạt có đường kính 2-3mm, thường dùng cho lò điện trở trong phòng thí nghiệm yêu cầu nhiệt độ lên đến 18000C. Bảng 2.1. Đặc tính kỹ thuật vật liệu chế tạo dây điện trở là kim loại và hợp kim Bảng 2.2. Đặc tính kỹ thuật của thanh nung cacbuarun (Nga chế tạo).
- 8 Bảng 2.1. Đặc tính kỹ thuật vật liệu chế tạo dây điện trở kim loại và hợp kim Điện Nhiệt độ làm Khối Hệ số Nhiệt trở Nhiệt độ việc t, 0C lượng nhiệt độ suất ở làm việc Làm Làm Vật liệu làm dây điện trở riêng ở 0 điện chảy 0 C, ρ, cực đai, việc việc 200C, trở lỏng, Ωmm2 0 C liên gián g/cm3 α.103 0 C /m tục đoạn -X20H80 8,40 1,100 0,035 1400 1150 1050 1000 Nicrôm -X20H80T 8,20 1,270 0,022 1400 1200 1050 1000 -X15H60 8,30 1,100 0,100 1400 1050 950 900 Thép - X2 7,85 0,900 0,350 1400 1100 850 800 Hợp kim - X13 4 7,20 1,260 0,150 1450 900 750 650 Hợp kim - OX17 5 7,10 1,300 0,060 1450 1050 Hợp kim - OX25 5 7,00 1,400 0,050 1450 1200 - 595(OX23 5A) 7,30 1,350 0,050 1525 1250 1050 1000 - 626(OX27 5A) 7,20 1,420 0,022 1525 1300 1150 1100 Vonfram, W 19,34 0,050 4,300 3410 3000* Milipden, Mo 10,20 0,052 5,100 2625 2200* Platin, Pt 21,46 0,098 8,950 1755 1400 Sắt, Fe 7,88 0,090 11,30 1535 400 Niken, Ni 8,90 0,065 13,40 1452 1000 Những vật liệu phi kim loại (**) 800 ÷ Thay - 1500 1250 1200 SiC (cacbuarun) 2,30 đổi 900 theo - 2000 Grafit 1,60 8 ÷ 3 nhiệt (2800)* độ (hệ 10 ÷ - 2000 Cacbon (than) 1,60 số 60 (2500)* nhiệt 1,00 Cripton (hỗn hợp của 600 ÷ điện ÷ trở graphit, cacbon và đất sét 2000 1,25 âm) Ghi chú: * Trong chân không hoặc trong môi trường khí bảo vệ ** Khối lượng riêng thay bằng khối lượng đống ρ1= ρ0(1 + αt)
- 9 Bảng 2.2. Đặc tính kỹ thuật của thanh nung cacbuarun (Nga chế tạo) Kích thước, mm Diện tích Điện trở của toàn Kiểu thanh Chiều dài Đường kính bề mặt làm thanh ở trạng thái toàn thanh hai đầu việc, cm2 nóng, Ω Thanh nung công nghiệp KHC – 25x300 406 - 236 0,77 ÷ 1,75 KHC – 25x300 1120 25 236 1,1 ÷ 1,55 KHC – 25x400 1220 25 314 1,2 ÷ 1,80 KHC – 25x560 711 - 564 1,2 ÷ 2,8 KHMB – 25x400 640 - 314 1,1 ÷ 2,0 Dùng ở phòng thí nghiệm KHM – 8x100 270 14 25,1 1,0 ÷ 2,0 KHM – 8x150 270 14 37,8 1,5 ÷ 3,0 KHM – 8x150 320 14 37,8 1,5 ÷ 3,0 KHM – 8x150 420 14 37,8 1,5 ÷ 3,0 KHM – 8x180 300 14 45,2 1,8 ÷ 3,6 KHM – 8x180 350 14 45,2 1,8 ÷ 3,6 KHM – 8x180 400 14 45,2 1,8 ÷ 3,6 KHM – 8x180 480 14 45,2 1,8 ÷ 3,6 KHM – 8x200 500 14 50,2 2,0 ÷ 4,0 KHM – 8x250 450 14 62,5 2,5 ÷ 5,0 KHM – 12x250 750 18 94,2 1,5 ÷ 3,0 KHM – 14x300 800 23 132,0 1,75 ÷ 3,5 Công nghiệp và phòng thí nghiệm KHΛ – 12x200 280 - 75,4 4,4 ÷ 9,0 KHΛ – 12x230 320 - 86,5 4,5 ÷ 9,0 KHΛ – 16x320 280 - 115 4,5 ÷ 9,0 Ghi ch ú: 1. Sai số điện trở không lớn hơn 4%. 2. Hai chữ số viết ở mác thanh nung: chữ số thứ nhất là đường kính phần làm việc, chữ số thứ hai là chiều dài phần làm việc. 2.4.Tính toán kích thước dây điện trở Trong mục này chỉ trình bày việc tính chọn dây điện trở là kim loại và hợp kim. Dây điện trở làm từ kim loại và hợp kim được chế tạo với hai tiết diện: tiết diện tròn và tiết diện chữ nhật. - Đối với tiết diện tròn cần tính hai thông số: đường kính dây d và chiều dài dây điện trở L.
- 10 - Đối với dây điện trở tiết diện chữ nhật cần xác định các cạnh a, b (b/a = m = 5:10) và chiều dài dây đốt L. Trong thực tế có hai loại lò: một pha và ba pha. Nếu công suất của lò lớn hơn 5kW phải làm lò ba pha, tránh hiện tượng lệch phụ tải cho lưới điện. Nhưng khi tính toán chỉ cấn tính cho một pha, vị trí số điện trở của dây dẫn của ba pha phải như nhau. Việc tính toán kích thước dây điện trở được dựa trên hai biểu thức sau: + Biểu thức phản ánh quá trình biến đổi điện năng thành nhiệt năng P = W.F.10-3 [kW] (2.1) + Biểu thức phản ánh các thông số điện U2 U2 P= .10 3 = .10 3 [kW] (2.2) R ρ Trong đó: P - công suất của dây điện trở, kW W - công suất bề mặt riêng của dây điện trở thực, W/cm2; F - diện tích xung quanh của dây điện trở, cm2; U - điện áp giữa hai đầu dây điện trở, V; R - điện trở của dây đốt, Ω; ρ - điện trở suất của vật liệu chế tạo dây điện trở, Ωmm2/m; L - chiều dài của dây điện trở, m; S - diện tích của tiết diện cắt ngang của dây điện trở, mm2. Biểu thức (2.1) có thể viết dưới dạng sau: P = W.C.L.10-2 [kW] (2.3) Trong đó: C - chu vi của dây điện trở, mm. Từ (2-3) rút ra được: P.10 −2 L= [m] (2.4) Wd .C Từ biểu thức (2.2) rút ra: U 2 .S L= .10 −3 [m] (2.5) P.ρ Cân bằng hai biểu thức (2.4) và (2.5) ta có: P 2 .ρ .10 5 C.S = [mm3] (2.6) U 2 .W a) Đối với dây điện trở có tiết diện tròn πd 2 C = лd, S= 4 Thay vào (2.6) và tìm d, ta có: 4.10 5.ρ .P 2 d =3 [mm] (2.7) π 2 .U 2 .W
- 11 RS 10.ρ .P 2 L= =3 [m] (2.8) ρ 4πρW 2 b) Đối với dây đốt có tiết diện hình chữ nhật (m = b/a) C = (a + b).2 = 2a(m +1) S = a.b = ma2 Thay vào biểu thức (2.6) và tìm a, ta có: 5.10 4 ρ .P 2 a=3 [mm] (2.9) m(m + 1)U 2W RS 2,5.P.U 2 .m L= = [m] (2.10) ρ (m + 1) 2 ρW 2 2.5 Các loại lò điện trở thông dụng Theo chế độ nung, lò điện trở phân thành hai nhóm chính: 1. Lò nung nóng theo chu kỳ Hình 2.3 Các loại lò điện trở; a) buồng lò; b) lò giếng; c) lò đẩy
- 12 Bao gồm: + Lò buồng (hình 2.3a) thường dùng để nhiệt luyện kim loại (thường hoá, ủ, thấm than v.v…). Lò buồng được chế tạo với cấp công suất từ 25kW đến 75kW. Lò buồng dùng để tôi dụng cụ có nhiệt độ làm việc tới 13500C, dùng dây điện trở bằng các thanh nung cacbuarun. + Lò giếng (hình 2.3b) thường dùng để tôi kim loại và nhiệt luyện kim loại. Buồng lò có dạng hình trụ tròn được chôn sâu trong lòng đất có nắp đậy. Lò giếng được chế tạo với cấp công suất từ 30 ÷ 75kW. + Lò đẩy (hình 2.3c) có buồng kích thước chữ nhật dài. Các chi tiết cần nung được đặt lên giá và tôi theo từng mẻ. Giá đỡ chi tiết được đưa vào buồng lò theo đường ray bằng một bộ đẩy dùng kích thuỷ lực hoặc kích khí nén. 2) Lò nung nóng liên tục bao gồm: + Lò băng: buồng lò có tiết diện chữ nhật dài, có băng tải chuyển động liên tục trong buồng lò. Chi tiết cần gia nhiệt được sắp xếp trên băng tải. Lò buồng thường dùng để sấy chai, lọ trong công nghiệp chế biến thực phẩm. + Lò quay thường dùng để nhiệt luyện các chi tiết có kích thước nhỏ (bi, con lăn, vòng bi), các chi tiết cần gia nhiệt được bỏ trong thùng, trong quá trình nung nóng, thùng quay liên tục nhờ một hệ thống truyền động điện. 2.6. Khống chế và ổn định nhiệt độ lò điện trở 1. Đặt vấn đề + Theo đinhl luật Joule - Lence Q = 0,238.I2.R.t [cal] (2.11) Trong đó: Q- nhiệt lượng toả ra của dây điện trở, cal; I- dòng điện đi qua dây điện trở, A; R- điện trở của dây điện trở, Ω; t- thời gian dòng điện chạy qua dây điện trở, s; + Thời gian nung chi tiết đến nhiệt độ yêu cầu: G.C (t1 − t 2 ) t= [s] (2.12) a Trong đó: G- khối lượng của chi tiết có độ dài 100mm, kg; t1- nhiệt độ yêu cầu, 0C; t2- nhiệt độ môi trường, 0C; C- nhiệt dung trung bình của chi tiết cần nung; a- tốc độ toả nhiệt của chi tiết có độ dài 100mm, kcal/s. + Công suất điện cần cung cấp cho chi tiết có độ dài là 1mm: 4,18.l.a P2 = [kW] (2.13) 100 + Công suất tiêu thụ của lò điện trở:
- 13 P2 P1 = [kW] (2.14) η. cos ϕ Trong đó: η - hiệu suất của lò (η = 0,7 ÷ 0,75); φ - hệ số công suất của lò (cosφ = 0,8 ÷ 0,85). Từ biểu thức trên ta rút ra rằng: để điều chỉnh nhiệt độ lò điện trở có thể thực hiện bằng cách điều chỉnh công suất cấp cho lò điện trở. Điều chỉnh công suất cấp cho lò điện trở có thể thực hiện bằng các phương pháp sau: - Hạn chế công suất cấp cho dây điện trở bằng cách đấu thêm điện trở phụ (cuộn kháng bão hoà, điện trở) - Dùng biến áp tự ngẫu, hoặc biến áp có nhiều đầu dây sơ cấp để cấp cho lò điện trở. - Thay đổi sơ đồ đấu dây của dây điện trở (từ tam giác sang sao, hoặc từ nối tiếp sang song song). - Đóng cắt nguồn cấp cho dây điện trở theo chu kỳ. - Dùng bộ điều áp xoay chiều để thay đổi trị số điện áp cấp cho dây điện trở. 2) Các loại cảm biến nhiệt độ Sơ đồ khối chức năng của hệ thống điều chỉnh và ổn định nhiệt độ được trình bày trên hình 2.4 Trong sơ đồ khối chức t0đặt 1 ε 2 3 năng gồm có các khâu chính - t0 sau: t 0ph - Lò điện trở 3 là đối tượng điều chỉnh với tham số điều 4 0 khiển là nhiệt độ của lò (t ). - Bộ điều chỉnh và ổn định Hình 2.4 Sơ đồ khối chức năng của hệ thống điều nhiệt độ 2 (thay đổi các chỉnh và ổn định nhiệt độ lò điện trở thông số nguồn cấp cấp cholò điện trở) - Bộ tổng hợp tín hiệu điều khiển 1 (ε = t0đặt – t0ph). - Cảm biến nhiệt độ 4, có chức năng gia công ra một tín hiệu điện tỷ lệ với nhiệt độ của lò. Để nâng cao độ chính xác khi khống chế và ổn đinh nhiệt độ của lò điện trở, hệ thống điều chỉnh nhiệt độ lò điện trở là hệ thống kín (có mạch vòng phản hồi). Việc điều chỉnh và ổn đinh nhiệt độ của lò được thực hiện thông qua việc thay đổi các thông số nguồn cấp cho lò. Như vậy tín hiệu phản hồi tỷ lệ với nhiệt độ của lò trong hệ thống khống chế và ổn định nhiệt độ lò điện trở. Hiện nay thường dùng các loại cảm biến nhiệt độ sau:
- 14 + Nhiệt kế thuỷ ngân: chiều cao của cột nước thuỷ ngân tỷ lệ thuận với nhiệt độ của lò. Cấu tạo của nó gồm có: 1- điện cực tĩnh (có thể dịch chuyển được nhờ nam châm vĩnh cửu); 2- Nước thuỷ ngân đóng vai trò như một cực động; 3- vỏ thuỷ tinh (hình 2-5) Như vậy, điện cực 1 và 2 tạo thành một cặp tiếp điểm. Khi nhiệt độ trong lò nhỏ hơn trị số nhiệt độ đặt, tiếp điểm 1-2 còn hở, còn khi nhiệt độ của lò bằng hoặc lớn hơn nhiệt độ đặt, tiếp điểm 1-2 kín. Việc thay đổi trị số nhiệt độ đặt thực hiện bằng cách dịch chuyển điện cực tĩnh 1 bằng nam châm vĩnh cữu. - Ưu điểm: Cấu tạo đơn giản, cùng một lúc thực hiện ba chức năng: cảm biến, khâu chấp Hình 2.5 Cấu tạo của cảm biến hành và chỉ thị nhiệt độ. nhiệt độ loại nhiệt kế thuỷ ngân -Nhược điểm: Chỉ dùng được đối với lò điện nhiệt độ thấp (t0 ≤ 6500C), độ nhạy không cao do quán tính nhiệt của nước thuỷ ngân lớn. + Nhiệt điện trở (RN). Trị số điện trở của nhiệt điện trở thay đổi theo nhiệt độ theo biểu thức sau: RRN = RRNO(1 +αt0) [Ω] (2.15) Trong đó: RRN - trị số điện trở của nhiệt điện trở, Ω; RRNO- trị số điện trở của nhiệt điện trở trong điều kiện tiêu chuẩn (nhiệt độ môi trường), Ω; α - hệ số nhiệt điện trở, Ω/0C. Với công nghệ chế tạo vật liệu bán dẫn, người ta có thể chế tạo được nhiệt điện trở với α >0 và α < 0. - Ưu điểm: cấu tạo đơn giản, kích thước nhỏ gọn, dễ gá lắp trong lò. - Nhược điểm: chỉ dùng được đối với lò nhiệt độ thấp (t0 làm việc dưới 6500C), trị số điện trở của nó chỉ tỷ lệ tuyến tính với nhiệt độ trong một dãi nhất định. + Cặp nhiệt ngẫu (CNN) có tên gọi thường dùng là can nhiệt Khi đưa can nhiệt vào lò, nó sẽ xuất hiện một sức nhiệt điện e, trị số của e tỷ lệ tuyến tính với nhiệt độ của lò. -Ưu điểm: trị số sức nhiệt điện e tỷ lệ tuyến tính với nhiệt độ trong một dải rộng, được dùng trong tất cả các loại lò nhiệt độ làm việc tới 13500C. - Nhược điểm: trị số sức nhiệt điện rất bé nên cần phải có một khâu khuếch đại chất lượng cao.
- 15 2.7. Một số sơ đồ khống chế nhiệt độ lò điện trở điển hình 1) Sơ đồ khống chế nhiệt độ lò điện trở bằng bộ điều áp xoay chiều dùng triac (hình 2.6) RN VR2 VR3 Hình 2.6. Sơ đồ mạch điện nguyên lý + Thông số kỹ thuật của lò: Đây là lò công suất nhỏ, nhiệt độ làm việc thấp dùng để nuôi, cấy vi trùng trong các viện nghiên cứu - Công suất định mức: P = 500W. - Nhiệt độ làm việc: t0 = 370 ± 10. + Nguyên lý điều chỉnh và ổn định nhiệt độ: Nguyên lý điều chỉnh nhiệt độ lò điện trở thực hiện bằng cách: điều chỉnh trị số điện áp nguồn cấp cho dây điện trở bằng cách thay đổi góc mở α của triac TC. Trị số góc mở α của triac được xác đinh bằng tốc độ nạp của tụ C2. Tốc độ nạp của tụ C2 phụ thuộc vào dòng colectơ của transito TR3 (Ic). - Dòng Ic của transito TR3 xác định theo biểu thức: U BE Ic = [A] (2.16) R8 Trong đó: UBE - điện áp đặt lên cực B và E của TR3. U cc .R7 −8 U BE = [V] (2.17) R7 −8 + RVR 2 + RVR 3 + R10 + R7
- 16 ( R9 + R RV 1 ) R RN Trong đó: R 7 −8 = [Ω] (2.18) R9 + RVR1 + R RN UCC - điện áp nguồn cấp bằng điện áp ổn áp của điôt zener Đ2; RRN - trị số của nhiệt điện trở RN (có α < 0). - Điện áp trên tụ C2 bằng: 1 U BE UC2 = C2 ∫I C dt = R8 .C 2 .t [V] (2.19) Tụ C2 được nạp cho đến khi trị số điện áp trên tụ UC2 ≥ Ung. (Ung - là điện áp ngưỡng của transito TR2). Transito TR2 là transito một tiếp giáp (UJT) có điện áp ngưỡng. Ung = UEB1 = 0,68Ucc Khi điện áp trên tụ C2: UC2 ≥ Ung - transito TR2 thông, tụ C2 được phóng qua cuộn dây sơ cấp của biến áp xung W1, cuộn thứ cấp của biến áp W2 sẽ xuất hiện xung điều khiển đặt lên cực điều khiển của triac TC. Như vậy, góc mở α của triác TC phụ thuộc vào điện áp UBE và được xác đinh theo biều thức sau: 2πf .R3 .U ng α = ωt = [rad] (2.20) U BE UBE phụ thuộc vào: RRN, RVR1, RVR2 và RVR3. Trong đó chiết áp : VR1, VR2 là chiết áp chỉnh định để chọn điểm làm việc hợp lý. Chiết áp VR3 để đặt nhiệt độ. Đồ thị điện áp tại các điểm đo của sơ đồ được biểu diễn trên Hình 2.7 Đồ thị điện áp hình 2.7 + Nguyên lý ổn định nhiệt độ: Giả sử nhiệt độ trong lò vì một lý do gì đó giảm xuống nhỏ hơn nhiệt độ đặt (t0 < t0 đặt), trị số điện trở của nhiệt điện trở tăng (RRN tăng) làm cho UBE của transito TR3 tăng lên (thế B âm hơn) làm cho IC tăng, tốc độ nạp của tụ C2 nhanh hơn cuối cùng góc mở α của TC giảm, điện áp cấp cho dây điện trở tăng và nhiệt độ của lò sẽ tăng đến giá trị nhiệt độ đặt.
- 17 2) Sơ đồ khống chế ổn định nhiệt độ lò điện trở bằng bộ điều áp xoay chiều ba pha dùng Thyristor. Đối với lò điện trở có công suất trên 5kW, để tránh hiện tượng lệch phụ tải cho lưới điện nên phải dùng lò 3 pha. Để khống chế và ổn định nhiệt độ của lò người ta dùng bộ điều áp xoay chiều ba pha cấp điện cho dây điện trở của lò. + Sơ đồ mạch lực của lò biểu diễn trên hình 2.8 Hình 2.8 Sơ đồ mạch lực lò 3 pha Sơ đồ được dùng cho lò điện trở có dải công suất tiêu thụ từ 5 đến 90 kW (tuỳ thuộc vào trị số dòng điện trung bình đi qua các Thyristor 1T ÷ 6T). Mạch lực gồm có các phần tử chính sau: - Cuộn kháng xoay chiều CK1 ÷ CK3 dùng để hạn chế dòng ngắn mạch và hạn chế tốc độ tăng dòng anot (di/dt) của Thyristor. - Bộ điều áp xoay chiều ba pha điều khiển hoàn toàn dùng Thyristor 1T ÷ 6T hoặc bộ điều áp xoay chiều ba pha bán điều khiển bằng cách thay các Thyristor 4T, 6T, 2T bằng 3 điôt).
- 18 - RdđA, RdđB và RdđC là dây điện trở của lò đấu theo hình sao (Y) hoặc đấu theo hình tam giác (∆) tuỳ thuộc vào kích thước dây điện trở khi tính chọn. - Mạch (R - C) đấu song song với các Thyristor dùng để hạn chế tốc độ tăng điện áp (du/dt) bảo vệ các Thyristor tránh hiện tượng tự mở. 1VS 2VS 1R 5D +a 7V 5C 2C + 2 7R A 4D 5R DD21 8R 2D DD31 DD32 DD33 DD34 6V 4C + 1 DD1 & & & & 3R 1BAX 1CL 1 R CT2 2T 2R 3C 6R 1T 1 4 C 32 5 1FX-A 4R R.dđA DD22 - 1BA + 3D 3 + 1C KĐK-A 2FX-A B 1FX-B KĐK-B 2FX-B C 1FX-C N KĐK-B 2FX-C 19R 20R +b 11C 27R 2CL M 6C 8V 1RS 2RS 25R 11D 7C 10C 21R 22R +a RLD DD23 17R DD41 DD42 DD43 DD44 DA11 DA12 15C 1 10R & & & & - - 2BA 9R 12R 13R 14R + + 16C 15R 1 Uph 18R 9V FET 12C 13C 12D 3T 24R 29R DD24 11R 23R XCT 16R 8C 9C KĐ Tới chỉ thị số Hình 2.9.Sơ đồ nguyên lý mạch điều khiển + Mạch điều khiển. Mạch điều khiển bộ điều áp xoay chiều có chức năng thay đổi góc mở α của các Thyristor 1T ÷ 6T để thay đổi điện áp cấp cho dây điện trở của lò, chính là thực hiện chức năng điều chỉnh và ổn định nhiệt độ của lò. Mạch điều khiển gồm có các khối chính sau: * Khối điều khiển xung pha gồm 3 khối tương tự nhau gồm có các khâu sau:
- 19 - Khâu đồng pha và xác định thời điểm qua gốc “0” của điện áp lưới gồm biến áp 1BA, bộ chỉnh lưu 1CL, các điện trở 1R ÷ 5R và transito 1T. - Khâu so sánh và tạo thời điểm phát xung dùng bộ đếm DD1. - Mạch lật nhớ trạng thái (dùng trigơ R-S: DD2.1 và DD2.2). - Khâu băm xung (DD3.1 ÷ DD3.4). - Khâu khuếch đại xung dùng biến áp xung BAX1, BAX2, R6÷ R9, điôt Đ1 ÷ Đ6 và transito TR2 ÷ TR5). - Mạch cấm R12, R13, Đ7 và Đ8. * Khối tổng hợp tín hiệu điều khiển gồm các khâu sau: - Khâu phát xung cao tần gồm DD4.1 ÷ DD4.4, chiết áp 12R và tụ điện 7C. Tần sô phát xung của khâu này có thể thay đổi từ 5kHz đến 1MHz bằng cách thay đổi trị số điện trở 12R. - Khâu gia công tín hiệu phản hồi âm nhiệt độ gồm: cảm biến nhiệt độ 1RS hoặc 2RS được lựa chọn nhờ khoá chuyển đổi S. Cảm biến nhiệt là một nhánh của cầu đo một chiều, các nhánh còn lại là 17R, 18R và 14R-15R- 16R. Cung cấp dòng cho cầu đo là bộ ổn định dòng điện cấu tạo trên khuếch đại thuật toán DA1-2. Điện trở tinh chỉnh 21R dùng để thay đổi dòng ra giới hạn nhỏ và đảm bảo thết lập giới hạn trên của nhiệt độ cần đo. Giới hạn dưới của nhiệt độ cần đo thiết lập qua điện trở tinh chỉnh 14R. Điện áp ra từ đường chéo của cầu đo tỉ lệ với điện trở được khuếch đại bởi bộ khuếch đại vi phân thực hiện trên DA1.1, đưa đến bộ biến đổi AD chỉ thị số và tới khuếch đại phản hồi KĐ. Tín hiệu này đưa vào transito trường FET 3T đóng vai trò như một điện trở động đấu song song với chiết áp 12R và 13R. Trị số điện trở của nó (RS-D) thay đổi phụ thuộc vào Uph chính là phụ thuộc vào nhiệt đô. Các tụ 8C, 9C và 10C để lọc nhiễu. * Khâu bảo vệ quá dòng gồm: - Khâu gia công tín hiệu tỉ lê với dòng tiêu thụ của lò là ba biến dòng TI1 ÷ TI3, transito TR1 ÷ TR2, khuếch đại thuật toán IC, cầu chỉnh lưu CL, chiết áp VR1 ÷ VR2, điốt Đ, các điện trở R1 ÷ R7 và rơle liên động RLĐ (hình 2.8) - Khâu nhớ trạng thái và phục hồi gồm trigơ R-S (DD2.3 ÷ DD2.4), nút bấm phục hồi M, tụ C4, 9R ÷ 11R và đèn báo LED (hình 2.9) * Nguồn cấp: Nguồn +a lấy từ biến áp 1BA,1CL.Nguồn +b lấy từ biến áp 2BA, 2CL. Để ổn áp sơ đồ dùng bộ ổn áp thông số 11D -27R và 12D-28R. Sau bộ chia áp 25R-16R có tụ lọc phụ thêm 14C. Nguyên lý làm việc của sơ đồ như sau: Tại thời điểm đi qua điểm “0” của điện áp lưới, trên cực colectơ của transito TR1 xuất hiện xung chữ nhật. Xung này đưa đến cổng R của bộ đếm DD.1 ra lệnh bắt đầu đếm xung và đưa vào một đầu vào R của trigơ R-S (DD2.1 ÷ DD2.2). Khi chân thứ hai C của bộ đếm DD1(lấy từ đầu ra của bộ phát xung cao tần DD.4.1 ÷ DD.4.4) đạt được 28 = 64 xung, đầu ra 32 của bộ
- 20 đếm DD.1 có mức logic “1”. Thời điểm xuất hiện mức “1” của DD.1 phụ thuộc vào tần số phát ra của bộ phát cao tần DD.4.1 ÷ DD.4.4. Tần số đó quyết định trị số góc mở α của các tiristo, chính là trị số điện áp đặt lên dây đốt của lò điện trở. Thay đổi tần số phát xung từ 5kHz đến 1MHz sẽ thay đổi được góc mở α = 1800 ÷ 00 tương ứng với trị số điện áp đặt lên dây đốt của lò từ Umax đến Umin. Nguyên lý ổn định nhiệt độ của lò thực hiện như sau: Nếu vì một lý do nào đó, nhiệt độ trong lò thấp hơn nhiệt độ đặt, sức nhiệt điện Hình 2.10 Đồ thị điện áp tại các điểm đo phát ra từ cặp nhiệt ngẫu giảm, điện áp phản hồi Uph của bộ khuếch đại KĐ giảm, làm cho điện trở RS-D của FET 3T giảm, tần số phát ra của DD.4.1 ÷ DD.4.4 tăng lên, góc mở α giảm xuống, điện áp đặt lên dây đốt của lò tăng lên, kết quả nhiệt độ của lò tăng lên bằng nhiệt độ đặt và ngược lại. Nguyên lý làm việc của khâu bảo vệ quá dòng như sau: khi dòng tiêu thụ của lò nhỏ hơn dòng chỉnh định (Iđm < Icđ ), điện áp lấy trên chiết áp VR1 (điện áp trên chiết áp VR1 tỷ lệ với dòng điện lò tiêu thụ) nhỏ hơn điện áp lấy trên chiết áp VR2 (điện áp ngưỡng so sánh), điện áp ra của IC bằng –Ucc dẫn đến transito TR1, TR2 khoá, rơle liên động RLĐ không tác động. Khi đó tiếp điểm RLĐ hở, dẫn đến đầu ra Q của trigơ R-S (DD2.3 ÷ DD2.4) có mức logic “1” dẫn đến đầu ra của bộ phát xung DD.4.1 ÷ DD.4.4 có xung, hệ thống làm việc bình thường. Khi dòng tiêu thụ của lò lớn hơn dòng chỉnh định, trị số điện trở trên chiết áp VR1 lớn hơn điện áp trên chiết áp VR2, điện áp ra của IC bằng +Ucc, TR1, TR2 thông, rơle RLĐ tác động dẫn đến đầu ra Q của trigơ R-S (DD2.3 ÷ DD2.4) có mức logic “0” và đầu ra của bộ phát xung cao tần (DD4.1 ÷ DD4.4) không có xung. Sau khi xử lý xong sự cố, ấn nút “M” qua khâu vi phân 6C-10R và điôt 8Đ, đưa mức logic “1” vào DD4.4, phục hồi trạng thái làm việc cho khâu phát xung cao tần.
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Giáo trình Trang bị điện 1: Phần 2 - CĐ Phương Đông
26 p |
343 |
146
-
Giáo trình Trang bị điện 1: Phần 1 - CĐ Phương Đông
30 p |
262 |
122
-
Bài giảng Trang bị điện ô tô - Chương 2: Hệ thống cung cấp điện ô tô
62 p |
235 |
118
-
Trang bị điện II (phần 5)
39 p |
176 |
116
-
Bài giảng Trang bị điện - TS. Đặng Thái Việt
125 p |
156 |
103
-
Trang bị điện II (phần 8)
5 p |
316 |
103
-
Trang bị điện II (phần 6)
9 p |
178 |
101
-
Trang bị điện-điện tử, máy gia công kim loại part 2
21 p |
242 |
96
-
Trang bị điện II (phần 7)
11 p |
201 |
79
-
Trang bị điện II (phần 10)
11 p |
172 |
76
-
Giáo trình Trang bị điện (Hệ cao đẳng nghề): Phần 2
37 p |
147 |
75
-
Trang bị điện II (phần 11)
7 p |
137 |
64
-
Trang bị điện II (phần 4)
7 p |
89 |
46
-
Giáo trình Thực hành Trang bị điện: Phần 2
64 p |
67 |
41
-
Giáo trình Trang bị điện - điện tử tự động hóa cầu trục và cần trục: Phần 2
170 p |
71 |
31
-
Giáo trình Trang bị điện trạm bơm: Phần 2
90 p |
43 |
27
-
Bài giảng học phần Trang bị điện và điều khiển tự động trên ôtô - Phan Đắc Yến
160 p |
46 |
25

Set-Cookie: TLDEVNamespace=be9gg8gik3v08ukhq53d1jant5; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


markdown:
# Trích Báo cáo "Xây dựng hệ thống kiểm soát quỹ tiền mặt tại doanh nghiệp một các hiệu quả"
Chia sẻ: Hoang Ly | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:5
lượt xem 239
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2009/20090624/hoangly/80x100/1-huong-20-20thu-pdf-45421.jpg)
##
Trích Báo cáo "Xây dựng hệ thống kiểm soát quỹ tiền mặt tại doanh nghiệp một các hiệu quả"
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Tiền là một trong các loại tài sản trọng yếu và đóng vai trò quan trọng trong tất cả các hoạt động kinh doanh của một doanh nghiệp. Chính vì thế việc xây dựng kế hoạch để quản lý một cách hiệu quả tiền mặt sẽ giảm thiểu rủi ro về khả năng thanh toán cũng như tăng hiệu quả sử dụng đồng tiền của doanh nghiệp, đồng thời giúp ngăn ngừa các hành vi gian lận về tài chính. Bài nghiên cứu này giới thiệu phương thức quản lý lượng tiền mặt tại quỹ trong doanh nghiệp vừa và...
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Trích Báo cáo "Xây dựng hệ thống kiểm soát quỹ tiền mặt tại doanh nghiệp một các hiệu quả"
- Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008 XÂY DỰNG HỆ THỐNG KIỂM SOÁT QUỸ TIỀN MẶT TẠI DOANH NGHIỆP MỘT CÁCH HIỆU QUẢ ESTABLISHING EFFECTIVELY A SYSTEM OF CASH MANAGEMENT SVTH: NGUYỄN THỊ THU HƢƠNG Lớp: 06A2, Trường Cao Đẳng Công Nghệ Thông Tin GVHD: HUỲNH THỊ KIM HÀ Khoa: Kế toán_Tin Học, Trường CĐ Công Nghệ Thông Tin TÓM TẮT Tiền là một trong các loại tài sản trọng yếu và đóng vai trò quan trọng trong tất cả các hoạt động kinh doanh của một doanh nghiệp. Chính vì thế việc xây dựng kế hoạch để quản lý một cách hiệu quả tiền mặt sẽ giảm thiểu rủi ro về khả năng thanh toán cũng như tăng hiệu quả sử dụng đồng tiền của doanh nghiệp, đồng thời giúp ngăn ngừa các hành vi gian lận về tài chính. Bài nghiên cứu này giới thiệu phương thức quản lý lượng tiền mặt tại quỹ trong doanh nghiệp vừa và nhỏ và tính hiệu quả của nó. ABSTRACT Cash is the most valuable and important asset for all business activities of a firm. Working out a plan to administer effectively cashs, therefore, takes an essential role in lessening risks in payment procedures, increasing the effect of using cash in a firm and preventing behavior in financial fraudulence. The aim of this study is to introduce methods and there effects in managing cash of small and medium firms. 1. Mở đầu: Để góp phần giúp cho việc phát triển ngày càng vững mạnh của các doanh nghiệp, các nhà lãnh đạo cấp cao trong doanh nghiệp luôn chú trọng đến việc quản lý tài chính đặc biệt kiểm soát lƣu lƣợng tiền mặt tại quỹ. Làm thế nào để việc kiểm soát này trở nên chặt chẽ và đạt đƣợc hiệu quả cao nhất đang là vấn đề cấp thiết đối với các nhà lãnh đạo bởi vì với việc xây dựng đƣợc một hệ thống kiểm soát vững mạnh nhƣ vậy sẽ đem lại rất nhiều lợi ích cho các doanh nghiệp trong việc: Đảm bảo tính chính xác của các số liệu kế toán và báo cáo tài chính của doanh nghiệp. Giảm bớt rủi ro gian lận hoặc trộm cắp đối với doanh nghiệp do bên thứ ba hoặc nhân viên của doanh nghiệp gây ra. Giảm bớt rủi ro sai sót không cố ý của nhân viên mà có thể gây tổn hại cho doanh nghiệp. Giảm bớt rủi ro không tuân thủ chính sách và quy trình kinh doanh của doanh nghiệp. Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn đó, mục đích nghiên cứu của đề tài này là nhằm đƣa ra đƣợc một cái nhìn khái quát hơn về việc quản lý các khoản chi tiêu trong doanh nghiệp và để giảm bớt sự thất thoát tiền mặt trong doanh nghiệp; đồng thời có thể giúp các doanh nghiệp tự xây dựng cho mình một mô hình quản lý sao cho đạt đƣợc hiệu quả tối ƣu nhất. Phạm vi nghiên cứu đề tài: giới thiệu phƣơng thức kiểm soát tiền mặt tại doanh nghiệp. 2. Nội dung : 2.1. Nguyên tắc kiểm soát tiền trong doanh nghiệp: tiền được coi như là mạch máu lưu thông của doanh nghiệp, vì vậy đòi hỏi phải có những nguyên tắc quản lý chặt chẽ vốn bằng tiền để tránh thất thoát, gian lận. 431
- Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008 - Đối với tiền mặt: hạn chế tiền mặt tồn quỹ, chỉ giữ lại ở mức thấp nhất để đáp ứng những nhu cầu thanh toán mà không thể chi trả qua ngân hàng. Cần khuyến khích thanh toán qua ngân hàng. - Đối với tiền là ngoại tệ, vàng bạc, đá quý thì chỉ cần mở sổ theo dõi chi tiết theo số lƣợng, trọng lƣợng, quy cách, phẩm chất và giá trị từng thứ, từng loại tƣơng tự nhƣ đối với hàng tồn kho. Việc quản lý ngoại tệ phải tuân thủ theo các quy định của nhà nƣớc trong từng thời kỳ. Trƣờng hợp tiền gửi ở ngân hàng thì cần theo dõi chi tiết tiền ở từng ngân hàng. - Đối với vàng bạc, kim khí quý, đá quý...do các tổ chức, cá nhân khác ký cƣợc, ký quỹ tại đơn vị thì trƣớc khi nhập quỹ phải làm đầy đủ các thủ tục về cân, đo, đong đếm và giám định chất lƣợng, niêm phong có xác nhận của ngƣời ký cƣợc, ký quỹ và đƣợc hạch toán nhƣ các tài sản bằng tiền của đơn vị. - Xây dựng những quy tắc rõ ràng về trách nhiệm, nghĩa vụ của các bộ phận, cá nhân có liên quan trong quá trình thanh toán, ví dụ: thiết lập quy trình cụ thể khi thu, chi bằng tiền mặt, tiền gửi ngân hàng với quyền phê duyệt của các cấp quản lý để xác định trách nhiệm của cá nhân, bộ phận có liên quan khi thanh toán, nhằm đảm bảo việc thanh toán diễn ra thuận lợi trong nội bộ đơn vị hay giữa đơn vị với các tổ chức, cá nhân bên ngoài. - Cần tuân thủ các yêu cầu quản lý nội bộ vốn bằng tiền và tuân thủ nguyên tắc bất kiêm nhiệm. Chẳng hạn cá nhân nào có trách nhiệm đối với một tài sản thì không đƣợc giữ sổ sách kế toán đối với loại tài sản đó, kế toán thì không đƣợc kiêm nhiệm thủ quỹ...Tiền nhập vào hay xuất ra khỏi đơn vị phải có chứng từ hợp lệ, có đầy đủ chữ ký của ngƣời nhận, ngƣời giao và các bên có trách nhiệm liên quan. - Thủ quỹ có trách nhiệm quản lý nhập, xuất quỹ tiền mặt, ngoại tệ, vàng bạc...Hàng ngày thủ quỹ phải kiểm kê số tồn quỹ tiền mặt thực tế và tiến hành đối chiếu với số liệu sổ quỹ tiền mặt với sổ kế toán quỹ tiền mặt. Nếu có chênh lệch phải xác định nguyên nhân và kiến nghị biện pháp giải quyết. - Cần tổ chức công tác kiểm kê định kỳ và kiểm kê đột xuất tiền mặt tồn quỹ. Đối với tiền gửi ngân hàng, định kỳ, đối chiếu số dƣ trên sổ sách của doanh nghiệp với số dƣ tại ngân hàng để kịp thời xử lý chênh lệch. 2.2. Các cách thức quản lý tiền mặt của một doanh nghiệp 2.2.1. Tăng tốc độ thu hồi tiền mặt . +Các phuơng pháp tăng tốc độ thu hồi tiền mặt : - Áp dụng chính sách chiết khấu đối với các khoản nợ thanh toán trƣớc hay đúng hạn . - Sử dụng hệ thống thanh toán, chuyển tiền thích hợp nhằm nhanh chóng thu hồi và đƣa tiền vào đầu tƣ. + Phƣơng pháp đánh giá hiệu quả : C S Ce *t (1) C S : số tiền thu hồi sớm. : số tiền thu đƣợc mỗi ngày . C e t : số tiền tiết kiệm. +Lợi nhuận ròng hàng năm nhờ thu hồi tiền mặt sớm : (2) B CS * r F B : Lợi nhuận ròng C S : Số tiền thu hồi sớm r : Lãi suất tiền gửi F : Chi phí để duy trì hệ thống thu hồi tiền 432
- Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008 2.2.2. Lựa chọn phương thức chuyển tiền B S * it C (3) B : lợi nhuận thuần do sự lựa chọn công cụ chuyển tiền thích hợp mang lại . S : độ lớn của khoản tiền cần chuyển . i : tỷ lệ sinh lời có thể thu đƣợc mỗi ngày nếu tiền đƣợc đƣa vào đầu tƣ. t : thời gian tiết kiệm do chuyển tiền nhanh hơn . C : chênh lệch về chi phí giữa các công cụ chuyển tiền - Công thức xác định độ lớn của lƣợng tiền cần chuyển mỗi ngày để lựa chọn công cụ chuyển tiền : C S* (4) t * i 2.2.3. Giảm tốc độ chi tiêu Tận dụng thời gian chênh lệch thu và chi: doanh nghiệp có thể tận dụng khoảng thời gian chênh lệch do xử lý các loại séc hay hoàn tất thủ tục thanh toán . Sử dụng hối phiếu khi mua hàng: do hối phiếu chỉ đƣợc thanh toán khi có sự xác nhận của chủ tài khoản nên doanh nghiệp có thể sử dụng hối phiếu để tận dụng một số ngày hoãn chi trả tiền . 2.3. Hoạch định ngân sách tiền mặt. + Lập bảng dự báo thu tiền bán hàng hàng tháng . Căn cứ vào các điều kiện thanh toán ghi trong hợp đồng mua bán, có thể lập bảng dự báo thời điểm thu tiền bán hàng nhƣ bảng 1. Bảng 1 : Bảng dự báo thời điểm thu tiền bán hàng hàng tháng Khoản mục Tháng 1. Tổng doanh thu số bán 2. Bán hàng 3. Thu tiền bán hàng trong tháng 4. Thu sau 1 tháng 5. Thu sau 2 tháng 6. Tổng thu trong tháng 7. Thu tiền mặt 8. Tổng thu tiền mặt + Lập bảng dự báo chi tiền mặt . Dựa trên dự báo về doanh số bán hàng hằng tháng, doanh nghiệp có thể xây dựng kế hoạch sản xuất và kế hoạch mua vật tƣ_nhiên liệu ...Căn cứ vào kế hoạch mua hàng, thông lệ thanh toán và các chi phí khác, có thể lập kế hoạch chi trả tiền mặt nhƣ bảng 2. Bảng 2 : Bảng dự báo chi tiền mặt Khoản mục Tháng 1. Doanh số bán 2. Mua nhiên liệu 3. Trả tiền mua nhiên liệu 4. Trả lƣơng và thƣởng 433
- Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008 5. Các chi phí khác 6. Thuế 7. Đầu tƣ vào tài sản cố định 8. Chia lợi tức cổ phần 9. Tổng chi tiền mặt + Hoạch định ngân sách tiền mặt . Xây dựng ngân sách tiền mặt 6 tháng hoặc cả năm. Doanh nghiệp cần ấn định mức tồn quỹ tiền mặt mục tiêu trong tháng để đƣa vào ngân sách theo nhƣ bảng 3. Bảng 3 : Bảng ngân sách tiền mặt 1. Tổng thu tiền mặt 2. Tổng chi tiền mặt 3. Chênh lệch thu chi 4. Tồn quỹ tiền mặt đầu tháng khi chƣa đƣợc tài trợ 5. Tồn quỹ tiền mặt mục tiêu 6. Số dƣ tiền mặt (hay thiếu hụt) cuối tháng so với mục tiêu. 3. Kết luận: Với việc tính toán và xây dựng các bảng hoạch định ngân sách nhƣ trên sẽ giúp các doanh nghiệp ƣớc lƣợng định mức số tiền mặt tại quỹ của doanh nghiệp mình.Việc xác định cụ thể lƣợng tiền mặt tại quỹ nhằm duy trì sự thông suốt các hoạt động kinh doanh và khả năng thanh toán của doanh nghiệp, đồng thời giảm thiểu đến mức tối đa những thất thoát cũng nhƣ những rủi ro không cần thiết trong quá trình hoạt động. Nhằm tăng cƣờng công tác kiểm tra kiểm soát chặt chẽ và đơn giản hóa quy trình xét duyệt chi trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ, cần xây dựng định mức duyệt chi hợp lý cho từng cấp quản lý trên cơ sở quy mô hoạt động của từng doanh nghiệp. Tuy nhiên cần đảm bảo phải có đầy đủ các chứng từ liên quan để chứng minh nghiệp vụ chi đã đƣợc thực hiện (nếu có xảy ra) và hoá đơn Giá trị gia tăng. Tuy đã lập các dự báo về các khoản thu chi tiền mặt trong kỳ tới ở doanh nghiệp nhƣng có thể trong một số giai đoạn có tính chất mùa vụ, lƣợng tiền mặt có thể trở nên thừa và cần đƣợc xử lý bằng một trong những cách sau: Cho vay có lãi suất - Gửi tiết kiệm có kỳ hạn để thu về một khoản lãi suất cao hơn nếu để trong tài khoản giao dịch với mức lãi suất không kỳ hạn. Doanh nghiệp cũng có thể cho vay một khoản thích hợp để có thêm thu nhập, đồng thời có thể thu hồi trong thời hạn phù hợp với nhu cầu sử dụng lại. Đầu tư vào các sản phẩm tài chính có tính thanh khoản cao - Trừ các khoản dành riêng cho đầu tƣ chứng khoán, doanh nghiệp không nên dùng số tiền mặt thừa tạm thời để mua các loại cổ phiếu, vì việc đầu tƣ vào cổ phiếu sẽ gặp rủi ro về giá cả và có tính thanh khoản thấp. Các loại giấy nợ hoặc trái phiếu của doanh nghiệp và của chính phủ đƣợc giao dịch trên thị trƣờng chính thức sẽ thích hợp để đầu tƣ vì chúng ít rủi ro và dễ dàng thu hồi ngay ngoại trừ một số ít rủi ro liên quan đến việc thay đổi lãi suất. Cho dù đầu tƣ vào loại sản phẩm tài chính nào, yếu tố an toàn và tính thanh khoản cao vẫn là ƣu tiên số một cho việc giải quyết lƣợng tiền mặt thừa. - Để quản lý tốt lƣu lƣợng tiền mặt, doanh nghiệp cần xây dựng và phát triển các mô hình dự báo tiền mặt dựa trên chu kỳ kinh doanh của mình cũng nhƣ kế hoạch phát triển trong 434
- Tuyển tập Báo cáo “Hội nghị Sinh viên Nghiên cứu Khoa học” lần thứ 6 Đại học Đà Nẵng - 2008 từng thời kỳ. Bên cạnh đó, việc lựa chọn ngân hàng đối tác cũng rất quan trọng nhằm giúp doanh nghiệp tăng cƣờng công tác quản lý tiền mặt thông qua các dịch vụ thanh toán cũng nhƣ khả năng đánh giá hoạt động kinh doanh dựa trên hệ thống kiểm tra giám sát thƣờng xuyên của ngân hàng đối với doanh nghiệp. Qua đó, doanh nghiệp có thể nhận diện những khó khăn trong việc quản lý tiền mặt để có biện pháp giải quyết kịp thời. TÀI LIỆU THAM KHẢO [1] PGS.TS Võ Văn Nhị - TS.Mai Hoàng Minh (2007), Kế toán tài chính, Nhà xuất bản Thống Kê, Hà Nội. [2] Nguyễn Hải Sản (2000), Quản trị tài chính Doanh Nghiệp, Nhà xuất bản Thống Kê, Hà Nội. [3] http://www.moi.gov.vn/BForum/detail.asp?Cat=14&id=2462 [4] http://snc.com.vn/Desktop.aspx/TinTuc- SuKien/Su_kien/Gioi_thieu_ve_kiem_soat_noi_bo/ 435
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
XÂY DỰNG HỆ THỐNG KIỂM SOÁT QUỸ TIỀN MẶT TẠI DOANH NGHIỆP MỘT CÁCH HIỆU QUẢ
5 p |
311 |
84
-
Xây dựng hệ thống xử lý nước thải chứa xăng dầu tại một nhà máy quân sự bằng công nghệ sinh học
60 p |
99 |
42
-
Báo cáo: Xây dựng hệ thống bài tập phát triển thể lực cho nam sinh viên môn bóng chuyền năm thứ 2 chuyên ngành sư phạm thể dục thể thao trường Đại học Cần Thơ
13 p |
119 |
28
-
Luận văn tốt nghiệp: Xây dựng hệ thống tra cứu khách sạn trên hệ điều hành Android
15 p |
47 |
18
-
Đề tài nghiên cứu khoa học: Xây dựng hệ thống giảng dạy chất lượng cao
44 p |
55 |
15
-
Luận văn tốt nghiệp: Xây dựng hệ thống quản lý dự án theo quy trình Scrum
15 p |
54 |
14
-
Báo cáo khoa học: Hệ thống quan trắc lâu dài công trình cầu lớn
3 p |
57 |
11
-
Hoàn thiện công nghệ sản xuất vật liệu hàn chất lượng cao dùng cho đóng tàu: Báo cáo chế tạo hệ thống trộn nguyên liệu sản xuất thuốc hàn
19 p |
73 |
10
-
Báo cáo " Xây dựng hệ thống kiểm thử tự động cho các giai đoạn cài đặt phần mềm "
3 p |
49 |
10
-
Luận văn tốt nghiệp Kỹ sư: Xây dựng hệ thống trợ giúp ẩm thực trên điện thoại di động
100 p |
24 |
9
-
Tạp chí khoa học: Cơ chế phối hợp giữa Nhà nước và các thiết chế xã hội trong hệ thống kiểm soát xã hội đối với tội phạm và thực tiễn ở Việt Nam
15 p |
31 |
8
-
Báo cáo khoa học: Tổng quan về an toàn người bệnh và xây dựng hệ thống y tế bảo đảm an toàn người bệnh
9 p |
30 |
8
-
Luận văn tốt nghiệp: Xây dựng hệ thống website quản lý trường THPT Duy Tân – Tam Kỳ, Quảng Nam
46 p |
29 |
6
-
Nghiên cứu xây dựng hệ thống tổng hợp xử lý số liệu và cảnh báo hỏng hóc
54 p |
33 |
5
-
Nghiên cứu xây dựng hệ thống điều khiển cho module barcode, bể ghi và ngăn xếp (4 B)
138 p |
26 |
4
-
Báo cáo " Xây dựng hệ thống dự báo tổ hợp bão ở Biển Đông hạn 5 ngày bằng phương pháp nuôi nhiễu "
7 p |
22 |
3
-
Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ: Xây dựng hệ thống thuật ngữ Pháp - Việt về phương pháp dạy học (Didactic)
268 p |
15 |
2

Set-Cookie: TLDEVNamespace=t708pgbj5hdip9afjemi866fc2; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


markdown:
# Xây dựng nhóm làm việc hạng A
Chia sẻ: Nguyen Anh | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:6
35
lượt xem 4
download
lượt xem 4
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2010/20101011/thyanhzzz/80x100/xay_dung_nhom_lam_viec_hang_a_ngay_tu_ngay_dau_tien_1079.jpg)
##
Xây dựng nhóm làm việc hạng A
Mô tả tài liệu
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Tham khảo tài liệu 'xây dựng nhóm làm việc hạng a', kinh doanh - tiếp thị, quản trị kinh doanh phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
Chủ đề:
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Set-Cookie: TLDEVNamespace=d0vtgvrooflbp94agekahj4im3; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly