markdown:
tag:blogger.com,1999:blog-83345863576250675122015-06-18T01:57:17.928-07:00Những vấn đề Việt NamNhan Tuan Truongnoreply@blogger.comBlogger145125tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-67793534930731827202015-06-17T22:51:00.003-07:002015-06-18T01:57:17.944-07:00Về hiệu lực pháp lý và cách hóa giải Công hàm 1958 của ông Phạm Văn Đồng.
Lập luận thường thấy dẫn đi dẫn lại, không chỉ ở các bài viết của (hầu hết) các học giả VN, mà còn thấy thường xuyên ở các dư luận viên, với mục đích « hóa giải » công hàm 1958 của Phạm Văn Đồng. Đó là « người ta không thể chuyển nhượng cho ai cái mà người ta không có chủ quyền ». Lập luận này cho rằng Việt Nam bị chia hai theo Hiệp định Genève 1954. Quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa do VNCH quản lý, những tuyên bố của miền Bắc (VNDCCH), như công hàm 1958, sẽ không có hiệu lực lên chủ quyền của các quần đảo này. Có người còn đi xa hơn, cho rằng hai thực thể chính trị VNDCCH và VNCH là « hai quốc gia, độc lập có chủ quyền », sau đó kết luận rằng hệ quả về pháp lý của công hàm 1958 sẽ không ràng buộc đối với quốc gia CHXHCNVN hiện tại.

Lập luận này tôi đã từng viết cảnh báo nhiều lần rằng nó rất nguy hiểm. Nếu nhà nước chính thức sử dụng nó thì các thế hệ VN trong tương lai sẽ vô phương, không còn lý lẽ nào để đòi lại HS và TS.

Nhắc lại một vụ VN dính líu đến pháp lý gần đây, đó là vụ kiện « chất da cam », mục đích răn đe để mọi người cẩn thận. Không biết luật thì đừng đùa với luật. <o:p></o:p>

Người Mỹ rải 80 triệu lít chất khai quang này lên một số vùng lãnh thổ ở miền Nam. Tác hại của nó, lên người cũng như lên đồng ruộng, rừng rú… VN chắc chắn phải là có. Những cựu quân nhân Mỹ và Đại Hàn, những người trước kia đã tiếp xúc với hóa chất này tại VN, đã kiện và đã thắng. Họ được chính phủ Mỹ bồi thường. Nhưng VN kiện nhà nước Mỹ, lại thua. Vì sao thua ? Dĩ nhiên là vì « ngu », vì không biết luật, chứ không phải vì thiếu bằng chứng. VN đã giao hồ sơ kiện cho một nhóm người, có thể tinh tường về xảo thuật tuyên truyền, nhưng là những « a ma tơ » về luật. Vụ này không phải duy nhứt. VN cũng có nhiều vụ kiện (quốc tế) thất bại, như vụ hàng không VN. Nguyên nhân thua đơn giản cũng chỉ vì không biết luật (nhưng thích giỡn mặt với luật). <o:p></o:p>

Công hàm 1958 là một « tuyên bố đơn phương » của VNDCCH nhìn nhận một (tuyên bố đơn phương) của TQ về lãnh hải 12 hải lý và chủ quyền lãnh thổ của TQ ở một số đảo. <o:p></o:p>

Về ý nghĩa và hiệu lực pháp lý của một tuyên bố đơn phương, tôi có viết bài ở đây :

https://www.facebook.com/notes/nh%C3%A2n-tu%E1%BA%A5n-tr%C6%B0%C6%A1ng/c%C3%B4ng-h%C3%A0m-1958-m%E1%BB%99t-v%E1%BA%A5n-%C4%91%E1%BB%81-thu%E1%BB%99c-ph%E1%BA%A1m-vi-c%C3%B4ng-ph%C3%A1p-qu%E1%BB%91c-t%E1%BA%BF/768808033159541<o:p></o:p>

Tôi cũng đặt giả thuyết, nếu công hàm 1958 không hiện hữu, thì sự « im lặng » của VN trước tuyên bố về lãnh hải và chủ quyền lãnh thổ của TQ, thì tuyên bố của TQ sẽ có hiệu lực ràng buộc VN. Bài viết ở đây :

http://nhantuantruong.blogspot.fr/2014/05/neu-cong-ham-1958-cua-pham-van-ong.html<o:p></o:p>

Trong tiểu đoạn này tôi không nhắc lại những điều đã ghi trong các bài đó mà chỉ nói những điều chưa đề cập (hay ít đề cập).<o:p></o:p>

1/ Công hàm 1958 vô hiệu do hệ quả « table rase – phủi sạch » sau khi VN thống nhứt. <o:p></o:p>

Lập luận này thấy trong bài viết của tác giả « Quốc Pháp », được đăng tải trên các trang báo trong, ngoài nước.<o:p></o:p>

Tác giả giải thích rằng, tập quán quốc tế dành cho những quốc gia mới độc lập quyền « table rase », tức là phủi sạch, tất cả những hiệp ước bất bình đẳng đã ký kết trước đây. Theo tác giả, nước CHXHCNVN kế thừa HS và TS từ VNCH, thông qua CHLPCHMNVN.<o:p></o:p>

Vấn đề là, theo điều 11 của Công ước Vienne 1978 (Vienna Convention on Succession of States in respect of Treaties 1978), « table rase » không áp dụng trong trường hợp các kết ước, hay những điều ước có liên quan đến lãnh thổ, hoặc các điều ước có hiệu quả làm thay đổi đường biên giới. <o:p></o:p>

Xem bài tôi giải thích về điều 11 Công ước Vienne 1978 ở đây :

http://nhantuantruong.blogspot.fr/2014/06/gop-y-voi-bbt-trang-bo-xit-va-cac-tac.html<o:p></o:p>

2/ Về lập luận « VNCH và VNDCCH là hai quốc gia độc lập có chủ quyền » của nhóm « Quĩ Nghiên cứu Biển Đông ».<o:p></o:p>

Đây là lập luận nguy hiểm nhứt, có thể làm cho VN mất vĩnh viễn danh nghĩa chủ quyền HS và TS. Lập luận này có những điều sơ hở chết người như sau :

Thứ nhứt, đi ngược nội dung hai hiệp ước nền tảng khai sinh nước VN sau này, đó là Hiệp định Genève 1954 và Hiệp định Paris 1973. Cả hai hiệp định này khẳng định « Việt Nam là một quốc gia độc lập, thống nhứt ba miền Bắc, Trung, Nam. Vĩ tuyến 17 là đường phân chia tạm thời, không phải là đường ranh giới ».

Mọi người cần phải biết, một hồ sơ « pháp lý » muốn có giá trị, điều tiên khởi là mọi lập luận nền tảng của hồ sơ phải phù hợp với pháp lý.

Công pháp quốc tế đặt nền tảng trên những qui ước, những đồng thuận của các quốc gia cũng như tập quán về quan hệ giữa các quốc gia.

Lập luận « VNCH và VNDCCH là hai quốc gia độc lập có chủ quyền » đã đi ngược các nguyên tắc về luật quốc tế. Nó đã đi ngược lại nội dung hai kết ước quốc tế 1954 và 1973.

Một hồ sơ kết tinh trên một lập luận như vậy, theo tôi, có thể bị Tòa loại ngay từ vòng đầu.

Thứ hai, khi nhìn nhận VNCH và VNDCCH là hai quốc gia độc lập có chủ quyền, thì (người chủ trương lập luận này) đã mặc nhiên nhìn nhận VNDCCH không có danh nghĩa chủ quyền tại HS và TS.

Vậy thì việc TQ chiếm HS năm 1974 (và có thể toàn bộ TS sau này) là chiếm lãnh thổ của quốc gia tên gọi VNCH. Quốc gia VNDCCH, bây giờ là CHXHCNVN, là bên thứ ba, đâu có quan hệ gì đến HS và TS ?

Thứ ba, những người chủ trương lập luận này cho rằng quốc gia VN hôm nay, tức CHXHCNVN, « kế thừa » danh nghĩa chủ quyền HS và TS từ CPLT CHMNVN.

Giả sử rằng CHXHCNVN kế thừa HS và TS từ CPLT CHMNVN. Vấn đề là quốc gia CHXHCNVN « kế tục » quốc gia VNDCCH. Làm thế nào một quốc gia có thể kế thừa cùng lúc hai lập trường đối kháng ?

Còn nhiều lập luận « nguy hiểm » khác nhưng không nhắc ở đây. (Như lập luận của Từ Đặng Minh Thu. Tác giả cho rằng công hàm 1958 là một « tuyên bố về ý định », mà một tuyên bố về ý định có thể không tuân thủ…)

Tất cả các tác giả của những lập luận trên đây đều có điểm chung là nhìn nhận hiệu lực công hàm 1958. Lập luận của các tác giả là « né tránh » hiệu lực ràng buộc về pháp lý công hàm này chứ không nhằm « hóa giải » nó.

Đây là một điều tệ hại nhứt của luật học. Một lý thuyết gia về luật, hay một luật sư, cho dầu tệ hại đến đâu, mục tiêu của họ là phủ nhận hiệu lực pháp lý bất kỳ hồ sơ nào do địch thủ đưa ra chứ không phải là nhìn nhận nó.

Câu hỏi đặt ra, hóa giải hiệu lực công hàm 1958 như thế nào ?

Quân bất hí ngôn, bút sa gà chết ! đã ký rồi thì chối cãi làm sao ?

Tôi đã đề nghị phương pháp hóa giải, nói đi nói lại nhiều lần, điển hình ở đây :

http://nhantuantruong.blogspot.fr/2014/05/thu-mo-kinh-goi-thu-tuong-nguyen-tan.html

Lập luận của tôi, công hàm 1958 không có giá trị pháp lý, vì nó đã đi ngược lại các nguyên tắc nền tảng về pháp lý qui định từ hai hiệp định nền tảng khai sinh ra nước VN : hiệp định Genève 1954 và Hiệp định Paris 1973.

Tôi có giải thích như sau :

Do hoàn cảnh lịch sử, nước Việt Nam bị phân chia thành hai vùng lãnh thổ tại vĩ tuyến 17, lần lượt mang tên : Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa và Việt Nam Cộng Hòa.

Chiếu theo tinh thần Hiệp định Genève 1954 (được các nước Anh, Pháp, Mỹ, Liên Xô, TQ bảo trợ), các nước công nhận chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ VN. Vĩ tuyến 17 là đường ranh quân sự tạm thời, không phải là đường phân định biên giới về chính trị hay lãnh thổ.

Hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, do ở phía nam vĩ tuyến 17, do đó thuộc quyền quản lý của VNCH.

Vấn đề chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nước Việt Nam được tái xác định theo Hiệp định Paris năm 1973 : « Hoa Kỳ và các nước khác tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của nước Việt Nam như Hiệp định Genève 1954 về Việt Nam đã công nhận. »

Tinh thần hai hiệp định, cũng là một chân lý làm nên chất keo gắn bó nhân dân và đất nước VN : đất nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một…

Điều này thể hiện lên thực tế. Trong khoảng thời gian từ 1954 đến 1973, không có bất kỳ quốc gia nào trên thế giới nhìn nhận sự hiện hữu của hai quốc gia Việt Nam. Khối Tư bản nhìn nhận VNCH là đại diện của nước Việt Nam duy nhất. Khối XHCN công nhận VNDCCH là đại diện nước VN duy nhất. Nước này nhìn nhận phía này thì không nhìn nhận phía kia, hay ngược lại.

Trên tinh thần tôn trọng « độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của nước Việt Nam » của các hiệp ước quốc tế này (mà các nước Mỹ, Trung Quốc, Anh, Pháp… đồng bảo trợ chúng), bất kỳ các tuyên bố, các hành vi đơn phương của một bên (VNCH hay VNDCCH), nếu có làm tổn hại đến việc toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, chúng đều không có giá trị.

Nhà cầm quyền Trung Quốc viện dẫn công hàm của cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng viết nhằm ủng hộ tuyên bố về lãnh thổ và hải phận của Trung Quốc tháng 9 năm 1958, cho rằng nhà nước VNDCCH đã nhìn nhận chủ quyền của Trung Quốc tại Hoàng Sa (và Trường Sa). Điều này hiển nhiên không đúng

Công hàm 1958 của ông Phạm Văn Đồng viết trong khoản thời gian 1954-1973, có liên quan đến chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, đi ngược lại tinh thần hai Hiệp định 1954 và 1973, do đó không có giá trị pháp lý ràng buộc.

Hóa giải công hàm 1958 chỉ đơn giản như vậy.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-66350577886261008982015-06-15T11:04:00.001-07:002015-06-16T11:26:57.402-07:00Nhân 800 năm Magna Carta thử bàn về nguồn gốc và cách dịch thuật từ « pháp quyền » trong « Pháp quyền Xã Hội Chủ nghĩa ».
Tuyên ngôn « Magna Carta Libertatum » của Anh quốc ra đời ngày 15 tháng 6 năm 1215, đến nay là đúng 800 năm, được xem là văn bản đầu tiên, làm nền tảng cho các hệ thống luật lệ và hình thức tổ chức nhà nước « Rule of Law » và « Etat de Droit » ở các nước tự do dân chủ hiện thời. Nội dung cốt lõi của Magna Carta (được thể hiện ở các quốc gia tự do dân chủ) là quyền tự do của cá nhân được bảo đảm bằng luật và sự thể hiện quyền lực của hoàng đế (nay là nhà nước) phải tuân thủ theo luật lệ.

Nếu so sánh với tinh thần « Magna Carta », 800 năm sau, thì cái gọi là « Pháp quyền Xã Hội Chủ nghĩa » của nhà nước Việt Nam vẫn là một thứ lẩu thập cẩm về luật lệ. Hiến pháp thực tế là « cương lĩnh » của đảng cộng sản cầm quyền trong một giai đoạn nhứt định. Đảng là một tập đoàn « siêu quyền lực », được hiến pháp cho phép lãnh đạo tuyệt đối mọi lãnh vực trong xã hội, nhưng không bị chế tài bởi pháp luật. Tức là đảng đứng trên và đứng ngoài hệ thống pháp luật. Toàn bộ quyền lực nhà nước tập trung vào nhân sự đảng viên. Hiến pháp qui định lực lượng công an, quân đội phải có nhiệm vụ bảo vệ đảng. Nếu xét cho kỹ, hệ thống luật pháp của VN hiện nay còn kém hơn luật lệ của Anh từ 800 năm trước. Bởi vì quyền lực của hoàng gia Anh phải tuân thủ pháp luật trong khi đảng CSVN không hề bị chế tài bởi bất kỳ một điều luật nào.

Dầu vậy hệ thống luật lệ và cách thức tổ chức nhà nước này được mệnh danh là « nhà nước pháp quyền ».

Vậy thì nguồn gốc của « pháp quyền » trong cụm từ « nhà nước pháp quyền » đã đến từ đâu ?

Theo TS Nguyễn Sĩ Dũng trong bài « Hiến pháp 1946 với tư tưởng pháp quyền » :<o:p></o:p>

“Năm 1919, trong Bản yêu sách được Nguyễn Ái Quốc gửi đến hội nghị Vecxây, yêu sách thứ 7 là pháp quyền. Sau này, yêu sách đó được Bác thể hiện thành lời ca: “Bảy xin Hiến pháp ban hành. Trăm điều phải có thần linh pháp quyền” (Yêu cầu ca, Báo Nhân dân, ngày 30/1/77).”<o:p></o:p>

Theo TS Nguyễn Đình Lộc trong bài : « Hồ chí minh : Trăm điều phải có thần linh pháp quyền và việc xây dựng hệ thống pháp luật Việt Nam » :<o:p></o:p>

“Cho đến nay, qua các tư liệu lịch sử có được, có thể nói, đây là lần đầu tiên trong văn học sử Việt Nam xuất hiện khái niệm “pháp quyền” và “pháp quyền” ở đây lại được nâng lên thành “thần linh” - một khái niệm linh thiêng, làm nổi bật ý nghĩa tính chất “pháp quyền”, nổi bật ý nghĩa, vai trò của pháp luật, của Hiến pháp trong đời sống xã hội.”<o:p></o:p>

Như vậy từ ngữ « pháp quyền », theo các học giả trên, là của ông Hồ.<o:p></o:p>

Vấn đề là ý nghĩa của “pháp quyền” mà ông Hồ sử dụng là gì ? Ông sử dụng từ ngữ này trong dịp nào ? Muốn vậy ta phải tìm hiểu bản Yêu sách năm 1919 (Revendications du peuple Annamite – Yêu sách của nhân dân An Nam) đã nói lên những điều gì.<o:p></o:p>

Bài vè lục bát tựa đề « Việt Nam yêu cầu ca », thực ra là bản “phóng tác” của bản yêu sách 7 điểm viết bằng tiếng Pháp « Revendications du peuple Annamite – Yêu sách của nhân dân An Nam » (mà các sử gia VN cho là của ông Hồ), viết năm 1919 nhân dịp Hội nghị các đại cường thắng trận Đệ Nhất thế chiến tổ chức tại Versaille. Gọi là “phóng tác” vì bài dịch này không phù hợp với ý nghĩa tiếng Pháp của văn bản. Bài vè có câu :<o:p></o:p>

« Bảy xin Hiến pháp ban hành
Trăm điều phải có thần linh pháp quyền »<o:p></o:p>

Nguyên văn yêu sách số 7, bản tiếng Pháp : <o:p></o:p>

« 7/ Remplacement du régime des décrets par les régimes des lois. » (Nguồn : Les décolonisations au XXe siècle: La fin des empires européens et japonais, Par Pierre Brocheux, Annexe 1.)<o:p></o:p>

Tạm dịch ra tiếng Việt là : thay thế chế độ pháp lệnh bằng chế độ luật lệ.<o:p></o:p>

So sánh lại ta thấy ý nghĩa tiếng Việt và tiếng Pháp của văn bản là không hoàn toàn chính xác. Trong bản tiếng Việt nói đến « hiến pháp » mà điều này không thấy trong bản chính tiếng Pháp. Nhưng đại cương về ý tứ thì có thể chấp nhận. <o:p></o:p>

Ý nghĩa của điều 7 (tiếng Việt) là gì ? « Xin » ở đây là « xin ai », ai xin ? Hiến pháp này là hiến pháp nào ? Ai ban bố ?<o:p></o:p>

Bản “yêu sách” gởi Hội nghị Versaille, nơi các cường quốc thắng trận đang hội họp. Dĩ nhiên là “xin” lãnh đạo các đại cường thắng trận, trong đó có Pháp quốc. Người xin dĩ nhiên là tác giả của Văn bản (các sử gia VN thì cho là của ông Hồ).<o:p></o:p>

Hiến pháp này là hiến pháp nào ? VN lúc đó vẫn còn là “thuộc địa” của Pháp, được Pháp cai trị dưới “chế độ pháp lệnh” (của Bộ Thuộc địa và quan Toàn quyền), chứ không theo luật lệ (Hiến pháp) của mẫu quốc. Hiến pháp ở đây phải là hiến pháp của mẫu quốc.<o:p></o:p>

Điều này sẽ rõ rệt nếu ta xét lại điều 2 của bản Yêu sách :<o:p></o:p>

« 2/ Réforme de la justice indochinoise par l’octroi aux Indigènes des mêmes garanties judiciaires qu’aux Européens, et la suppression complète et définitive des Tribunaux d’exception qui sont des instruments de terrorisation et d’oppression contre la partie la plus honnête du peuple Annamite. » <o:p></o:p>

(Nguồn : Les décolonisations au XXe siècle: La fin des empires européens et japonais, Par Pierre Brocheux, Annexe 1.)<o:p></o:p>

Tạm dịch : cải cách lại pháp lý Đông dương bằng cách ban bố cho người bản địa được bảo đảm về tư pháp (tài phán) như là người Châu Âu đồng thời bãi bỏ vĩnh viễn tất cả những loại Tòa án đặc biệt mà thực chất chỉ là những công cụ khủng bố và đàn áp thành phần những người An Nam lương thiện nhất.<o:p></o:p>

Chữ « l’octroi » trong tiếng Pháp có nghĩa là « ban bố, ban phát ».<o:p></o:p>

« Xin » để được « ban phát » : quyền được bình đẳng về tài phán như người Châu Âu.<o:p></o:p>

« Bảy xin hiến pháp ban hành - trăm điều phải có thần linh pháp quyền » ở đây có nghĩa là xin hiến pháp của mẫu quốc ban hành những điều « luật » để bảo đảm « quyền » của người « bản địa ».<o:p></o:p>

VN lúc đó chưa lấy lại « độc lập – souveraineté » thì không thể nói « hiến pháp » trong câu này là « hiến pháp » của nước VN được.<o:p></o:p>

 (Giả sử rằng Tây thực dân lúc đó chấp nhận bản Yêu sách, thay đổi hiến pháp, cho phép toàn dân Đông dương được quyền “ngang hàng” với dân Tây mẫu quốc. VN (và Khmer, Lào) đã trở thành một “lãnh thổ hải ngoại” của Pháp, như Nouvelle-Calédonie, Réunion... hiện nay. Các dân tộc Đông dương (kể cả VN) đã có quốc tịch Pháp hết rồi ! Uổng quá phải không ?)<o:p></o:p>

Như vậy « pháp quyền » của ông Hồ có ý nghĩa là “juridiction” (như các định nghĩa của tự điển tiếng Việt xuất bản ở miền Nam trước 1975).<o:p></o:p>

Vấn đề đặt ra, ta có thể dùng tinh thần pháp quyền của ông Hồ để chuyển dịch ý nghĩa của khái niệm « rule of law » của Anh (như đã thấy ở một số học giả, nhà báo Việt Nam trong, ngoài nước hiện nay) được hay không ?<o:p></o:p>

Theo tôi là không được !<o:p></o:p>

Thứ nhứt, về cách dịch theo “word by word”. Thuật từ « rule of law » là một nhóm từ chuyên môn thuộc về “khái niệm”, không thể tách rời ra từng chữ. Ý nghĩa của nó là « sự ưu việt hay sự thống trị của pháp luật » (prééminent de droit – primauté de droit). Tách rời từng chữ ra để dịch có thể đúng trên con chữ, nhưng sẽ mất đi ý nghĩa “khái niệm” của thuật từ. <o:p></o:p>

Tự điển tiếng Hoa có lúc dịch là “pháp qui”, tức qui tắc luật pháp (luật chơi trong cờ bạc). Có lúc dịch là “pháp trị”. <o:p></o:p>

Cách dịch thứ nhứt không đúng vì chữ “rule” ở đây không thể dịch là “qui tắc” mà phải dịch là sự “thống trị” hay “ưu việt” (“règne” trong tiếng Pháp). Cách dịch thứ hai tạm ổn vì “pháp trị” là một khái niệm “dựa theo luật để cai trị” hiện hữu trong văn minh Trung Hoa từ lâu đời. Khái niệm “pháp trị” tương tự tinh thần của “Magna carta” 800 năm trước của Anh nhưng kém một điều là không qui định rõ quyền lực của hoàng đế có phục tùng luật pháp hay không. Dầu vậy, dùng một từ “khái niệm tương ứng” để dịch một từ tương ứng là đúng cách.<o:p></o:p>

Thứ hai, như mọi người điều biết, ở Anh có đến hai khái niệm về luật : “common law” (luật do các phán lệ của các quan tòa) hay “statute law” (luật do quốc hội ban hành). Luật pháp nước Anh không đặt nền tảng trên hiến pháp (do quốc hội ban hành) mà trên các “phán lệ”. Chữ “law” trong « rule of law » là đến từ “common law”. Trong khi các xứ Châu Âu như Pháp, “état de droit”, nền tảng luật pháp đặt trên hiến pháp. Ở đây luật là do quốc hội ban hành.<o:p></o:p>

Ý nghĩa chữ “pháp quyền” của ông Hồ mang nội hàm luật “hiến định” (bảy xin hiến pháp ban hành – trăm điều phải có thần linh pháp quyền), theo khái niệm “etat de droit” của Pháp. <o:p></o:p>

 “Etat de Droit” được hiểu là “nhà nước xây dựng trên sự tôn trọng pháp luật” (État fondé sur le respect de la loi), tương đương với khái niệm “rule of law”. <o:p></o:p>

Như vậy, lấy một khái niệm mang nội hàm “luật hiến định” để dịch một từ mang nội hàm “common law – droit commun – thông luật” là không hợp cách.<o:p></o:p>

Thứ ba, về từ ngữ, không ai giải thích được (đến hôm nay), chữ “quyền” trong “pháp quyền” đến từ “quyền lực – power – pouvoir” hay từ “quyền lợi – right – droit” ? Nếu chưa xác định được nguồn gốc chữ “quyền” đến từ đâu thì mọi cách dịch đều chỉ là miễn cưỡng. <o:p></o:p>

Vì vậy tôi cho là cách dùng từ “pháp quyền” để dịch “rule of law”, hay “nhà nước pháp quyền” để dịch “état de droit” đều sai. <o:p></o:p>

Tạm chấp nhận, theo cách dịch của người Hoa, Nhật... là “pháp trị” (rule of law) và “nhà nước pháp trị” (etat de droit). Nhưng chính xác phải là “tinh thần trọng luật” hay “nhà nước (được xây dựng trên tinh thần) thượng tôn pháp luật”. <o:p></o:p>

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-50937283822231682702015-06-13T22:08:00.001-07:002015-06-13T22:08:33.474-07:00Quyền lịch sử nào của Trung Quốc tại biển Đông ?
Những tuyên bố chính thức của TQ về chủ quyền Biển Đông, lập luận thường xuyên được nhắc đi nhắc lại là : « TQ có chủ quyền bất khả tư nghị ở hai quần đảo Tây Sa và Nam Sa và vùng biển chung quanh ». Tây Sa và Nam Sa là Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam. Vùng biển chung quanh tức vùng biển được giới hạn bởi 9 đoạn có hình chữ U, gọi là « đường chữ U », chiếm đến 90% diện tích Biển Đông.

Trên mặt báo chí, truyền thông, văn từ chính thức… của TQ mới đây cũng đã tuyên bố như thế.

Về chủ quyền hai quần đảo Tây Sa và Nam Sa (tức Hoàng Sa và Trường Sa của VN), những lập luận của TQ dầu ngang ngược nhưng người ta có thể hiểu. Nhưng « vùng biển chung quanh », TQ đã sử dụng những lý lẽ nào để chứng minh, hay thuyết phục dư luận thế giới rằng nó thuộc « chủ quyền » của TQ ?.

Theo tinh thần Luật Quốc tế về Biển 1982 (UNCLOS), một quốc gia có danh nghĩa « chủ quyền » ở một vùng biển, nếu và chỉ nếu biển này thuộc nội hải của quốc gia đó. Trong vùng nội hải quốc gia có đầy đủ thẩm quyền như trên đất liền. Lấy thí dụ đảo Hải Nam, vùng biển chung quanh đảo này không hề thuộc « chủ quyền » của TQ, ngoại trừ vùng biển phía trong đường cơ bản. Từ đường cơ bản tính ra 12 hải lý là « lãnh hải », quốc gia có « chủ quyền » (tương đối) ở vùng trời, nước và đất trong vùng lãnh hải. Tương đối vì bị hạn chế do việc phải nhượng quyền « qua lại không gây hại » cho tàu bè các nước. Vùng biển có bề rộng 200 hải lý, tính từ đường cơ bản, gọi là vùng kinh tế độc quyền. Trong khu vực biển này quốc gia chỉ có « quyền chủ quyền » về kinh tế mà thôi.

Lập luận của TQ thường thấy các học giả dẫn ra để biện hộ cho yêu sách « chủ quyền » về « vùng biển đường chữ U » là « Quyền lịch sử - droit historique ».

Vấn đề là UNCLOS không nhìn nhận « quyền lịch sử » của bất kỳ quốc gia nào ở một vùng biển nào đó. Luật Biển 1958 có nhắc về « vịnh lịch sử », nhưng Biển Đông rộng lớn như thế không thể gọi là một « vịnh ». Một số trường hợp ngoại lệ, « vùng biển lịch sử » giữa VN và Kampuchia, được hai bên đồng thuận xác định chung quanh đảo Phú Quốc và bờ biển hai nước. Không nước nào phản đối vùng biển lịch sử này của VN và Kampuchia. Hình thể địa lý, biển này chỉ quan hệ giữa hai nước mà không có tàu bè nước ngoài vãng lai. Trong khi Biển Đông là một biển chung, có đến 7 nước bao bọc chung quanh. Nơi đây cũng là một hải đạo quan trọng, chiếm đến hơn 40% trọng lượng hàng hóa lưu thông trên thế giới. Biển Đông vì vậy còn mang yếu tố quốc tế.

TQ sẽ không bao giờ thuyết phục được quốc gia nào nhìn nhận lý lẽ « quyền lịch sử » của họ. Nhưng dầu vậy ta cần tìm hiểu nguyên nhân xuất phát (lịch sử) và hiệu quả pháp lý của « quyền lịch sử » để có thể phản biện được lập luận của TQ một cách hữu hiệu.

1/ Quyền lịch sử.<o:p></o:p>

Thuật ngữ « quyền lịch sử » có lẽ lần đầu sử dụng tại một số nước Châu Phi sau khi Thế chiến thứ II chấm dứt. Nguyên nhân bắt nguồn từ hậu quả các cuộc phân định biên giới tự tiện nhằm phân chia vùng ảnh hưởng giữa các đế quốc thực dân như Anh, Pháp.

Lục địa Phi Châu, ngoại trừ một phần nhỏ vùng Cận và Trung Đông (biên giới giữa Ba Tư và đế quốc Ottoman được phân định từ năm 1639), biên giới tại đây hầu hết chỉ được phân định trong khoản thời gian ngắn ngũi từ năm 1885 đến năm 1914. Việc phân định này được hoạch định giữa đại diện các cường quốc trong phòng giấy, thế nào để thuận tiện cho việc phòng thủ quân sự, hay cho việc quản lý hành chánh thuộc địa của các bên, mà không để ý đến địa bàn sinh hoạt của các bộ lạc dân tộc sinh sống trong vùng. Đường biên giới vì thế phần nhiều là các đường thẳng như kinh tuyến, vĩ tuyến, đường theo sống núi, đường phân thủy, đường theo trung tuyến con sông… Hậu quả việc này làm cho nhiều bộ tộc bị phân chia làm hai, làm ba… ngăn cách nhau bằng một đường gạch vô hình gọi là đường biên giới. Nhiều bộ tộc lớn lại không có lãnh thổ, hay nhiều bộ tộc khác nhau, thậm chí thù nghịch với nhau, bị gộp lại chung sống trong một quốc gia. Nhiều nơi chính quyền quốc gia lại do một bộ tộc thiểu số lãnh đạo. Các việc này là đầu mối của các xung đột đẫm máu về lãnh thổ hay chủng tộc trong thế kỷ qua tại lục địa Châu Phi.

Biên giới này gọi là biên giới theo tinh thần Hội nghị Berlin (1884-1885). Đế quốc Anh phân định khoảng 27,5% tổng số chiều dài đường biên giới trên thế giới, trong khi đế quốc Pháp trên 17%. Biên giới này còn gọi là biên giới thuộc địa.

Sau Thế chiến Thứ II, các cường quốc Đức, Ý thua trận phải từ bỏ các thuộc địa của họ tại Châu Á, Châu Phi… theo như nội dung các Hòa ước Hòa bình năm 1948. Biên giới lục địa Châu Phi lần nữa lại xáo trộn. Biên giới được phân chia lại, lần này theo tinh thần mật ước « Yalta » tháng 2-1945. Đó là biên giới « ý thức hệ », nhằm phân chia thế giới thành hai cực « tư bản – cộng sản ».

Sau khi các nước Châu Phi được trả độc lập, đường biên giới do các cường quốc thực dân thành lập trước kia lại được « luật quốc tế » công nhận. Các cường quốc trên thế giới e ngại việc đặt lại đường biên giới sẽ làm bùng nổ một cuộc chiến khác : cuộc chiến giữa các chủng tộc, hay giữa hai nước thuộc địa cũ, nhằm tranh dành lãnh thổ. Nguyên tắc « uti possidetis » (bắt nguồn từ Nam Mỹ) trở thành tập quán quốc tế, được các Tòa án quốc tế áp dụng trong mọi trường hợp giải quyết tranh chấp biên giới. Ý nghĩa nguyên tắc này là « trước (khi độc lập) anh làm chủ nó thì bây giờ anh tiếp tục làm chủ nó ».

Nhưng, trong vài trường hợp, một dân tộc đã sinh sống, đã chăn nuôi trên đồng cỏ, uống nước ở nguồn nước, trên một vùng đất từ bao ngàn năm nay. Bây giờ họ bị ngăn cấm không được đến nơi đó, với lý do mà họ khó có thể chấp nhận, là đất đó nay thuộc về một quốc gia khác. Trong khi vùng « đất mới » dành cho họ lại không có đồng cỏ, nguồn nước nào để họ sinh sống. Họ sẽ sống bằng cái gì ? Những xung đột như thế đưa đến đổ máu. Các bộ tộc đó lên tiếng đòi lại « quyền » của họ : « quyền lịch sử ».

Thuật ngữ « quyền lịch sử » từ đó ra đời.

Nhưng đối với công pháp quốc tế, « quyền lịch sử » không được nhìn nhận như là một « quyền », hay một « lý thuyết pháp lý », để có bất kỳ một hiệu lực pháp lý nào.

Một số trường hợp tranh chấp lãnh thổ Tòa quốc tế phân xử sau đây, « quyền lịch sử » được một bên nhắc đến như không được chấp nhận.<o:p></o:p>

Vụ xử tranh chấp biên giới Burkina-Faso – Mali (CIJ ngày 22-12-1986). Tranh chấp hai bên là chủ quyền các ao hồ và các đồng cỏ chăn nuôi. Lý lẽ của Burkina-Faso dựa lên « quyền lịch sử ». Từ ngàn đời dân chúng của quốc gia này đã sống trên vùng đất đó. Tòa bác lý lẽ « quyền lịch sử » của Burkina-Faso nhưng Tòa phân xử rằng vùng đất đó thuộc về Burkina-Faso vì lý do dựa lên nguyên tắc « effectivité », (chứ không do « quyền lịch sử »). Trước Tòa phía Burkina-Faso đã dẫn ra những chứng cứ chứng tỏ được các hành vi thể hiện thẩm quyền quốc gia (thuế má, cảnh sát, các thủ tục hành chánh…) tại các vùng đất đó. <o:p></o:p>

Thí dụ khác, trong vụ xử tranh chấp giữa Ấn Độ và Pakistan, một vùng khoảng 10% vùng tranh chấp được xem thuộc Pakistan do « quyền lịch sử ». Tòa Trọng tài (PCA, 19-12-1968) quyết định giao khoảng 10% vùng tranh chấp này cho Pakistan, cũng lý do « effectivité ». Nhưng thực ra vùng đất này không thể giao cho Ấn Độ. Từ bao đời nay dân phía (Pakistan) đã sinh sống và khai thác ở đó. Nguyên tắc « uti possodetis » ở đây được tòa áp dụng nhưng có điều chỉnh khéo léo để tránh gây xung đột cho đôi bên.

Ta có thể nhắc trường hợp của VN với nhóm dân tộc thiểu số Khmer sống ở miền Nam hay chủ quyền của VN tại một số đảo trong vịnh Thái Lan. Theo nguyên tắc « uti possidetis », sau khi độc lập, lãnh thổ của VN là lãnh thổ do hành chánh thuộc địa Pháp để lại. Dầu vậy, một đảng chính trị Khmer, nhân danh « quyền lịch sử » lên tiếng đòi lại các lãnh thổ hay đòi tự trị khu « Khmer Khrom ». Mặc dầu, phía Thái Lan cũng có thể nhân danh « quyền lịch sử » như vậy để đòi lại các tỉnh phía hữu ngạn sông Cửu Long, bao gồm khoảng ½ diện tích nước Kampuchia.

Ta cũng có thể nhắc thí dụ tranh chấp giữa Bolivie và Chili về đòi hỏi một « hành lang ra biển » cho Bolivie. Nguyên nhân, khoảng một thế kỷ rưởi trước, vùng đất phía bắc Chili thuộc Bolivie. Nhưng nước này thua trận phải bỏ vùng đất này cho Chili, do đó mất phần đất giáp biển. Hiện nay Bolivie nhân danh « quyền lịch sử » để đòi Chili nhượng một hành lang để nước này có đường thông ra biển.

2/ Trung Quốc có quyền lịch sử ở biển Đông ?<o:p></o:p>

Để biện hộ « quyền lịch sử » của TQ trên biển Đông, các học giả TQ thường nhắc đến các yếu tố : 1/ quan hệ thuợng quốc - chư hầu giữa VN và TQ. 2/ từ ngàn năm nay, ngư dân người Hoa vẫn đánh cá ở khu vực biển Đông. 3/ đường 9 đoạn chữ U, kế thừa từ chính phủ Trung Hoa Dân quốc. 4/ TQ có chủ quyền tại HS và TS do nội dung của hòa ước tháng 4-1952 ký kết với Nhật. Các học giả TQ cho rằng những sự kiện này chứng minh TQ có « quyền lịch sử » ở vùng biển này.

2.1 Do quan hệ thượng quốc – chư hầu giữa TQ và VN. <o:p></o:p>

Trên phương diện pháp lý, quan hệ « thuợng quốc – chư hầu » giữa VN và TQ đã chấm dứt sau Hiệp ước 15 tháng 3 năm 1874, còn gọi là hiệpước « Hoà Bình và Liên Minh », ký kết giữa đại diện triều đình nhà Nguyễn với đại diện nước Pháp quốc. Điều 2 của Hiệp ước, phía VN đơn phương tuyên bố không còn thần phục TH nữa. Đến năm 1885, một Hiệp ước khác được ký giữa Pháp và nhà Thanh, còn gọi là Hiệp ước Thiên tân, nước TH chính thức từ bỏ quyền thượng quốc ở VN cho Pháp. <o:p></o:p>

Về ý nghĩa của quan hệ « thuợng quốc – chư hầu », các học giả đương đại TQ thổi phồng quá lố về tính pháp lý của nó. <o:p></o:p>

Lần đầu tiên phía Trung Hoa chính thức nhắc đến quan hệ « thuợng quốc – chư hầu » trước các cường quốc Tây Phương là ông Tăng Kỷ Trạch, đang nhiệm-sở ở St Péterbourg. Ông này nhân việc vua Tự Đức, sau khi đã ký hòa ước 1874 với Pháp, vẫn tiếp tục sai sứ triều cống, lên tiếng trước giới ngoại giao Tây Phương rằng hình thức « thượng quốc – chư hầu » giữa Trung Hoa và Việt Nam tương tự như hình thức bảo hộ (protectorat). <o:p></o:p>

Việc so sánh này hoàn toàn sai. Trên thực tế, Trung Hoa chưa bao giờ có thể can thiệp trực tiếp hay ảnh hưởng vào nội bộ VN trong tất cả mọi lãnh vực, từ kinh tế, quân sự đến việc liên hệ ngoại giao với các nước khác. Việt Nam hành sử thực tế như một nước độc lập. Trong khi quan hệ "bảo hộ", phía bảo hộ có toàn quyền cai trị, từ pháp luật, kinh tế cho đến quân sự, ngoại giao...<o:p></o:p>

Trên quan điểm công pháp quốc tế, việc triều cống (thể hiện quan hệ thuợng quốc – chư hầu) không nói lên được tính « effectivité », tức những hành vi hành sử quyền chủ tể của đế quốc trên vùng lãnh thổ của nước chư hầu.<o:p></o:p>

2.2 Về lý do từ ngàn năm nay ngư dân người Hoa vẫn đánh cá ở khu vực biển Đông, <o:p></o:p>

Các học giả TQ quên mất một điều là ngư dân các nước khác đồng thời cũng đánh cá ở đó. Vịn vào yếu tố này, phía TQ có thể « chơi dao hai lưỡi ». Vì nếu tính lùi thời gian, đâu phải lúc nào đất của TQ cũng mở rộng như vậy ? Trong khi lãnh thổ của VN có lúc mở ra giáp đến Phúc Kiến. Mặt khác, các vùng Nội Mông, Tây Tạng, Tân Cương... thậm chí Đài loan, hay các tỉnh Hoa Nam... đều có thể nhân danh « quyền lịch sử » để lên tiếng đòi độc lập. Nếu VN và các nước có tranh chấp với TQ, ủng hộ các đòi hỏi này thì TQ sẽ rất lúng túng. <o:p></o:p>

2.3 Do kế thừa đường 9 đoạn chữ U do nhà nước Quốc Dân thành lập năm 1947. <o:p></o:p>

Điều này có nhiều phần miễn cưỡng và thiếu minh bạch.<o:p></o:p>

Nhà nước Quốc Dân đặt trên nền tảng lý thuyết Tam Dân của Tôn Dật Tiên, được thành hình qua 3 giai đoạn: giai đoạn một là giai đoạn quân quản (1925-1927), thời kỳ chinh phục lãnh thổ từ các lãnh chúa địa phương. Giai đoạn hai là giai đoạn giám hộ, là giai đoạn giáo dục người dân để chuẩn bị cho sinh hoạt dân chủ. Giai đoạn ba là giai đoạn hiến định. Giai đoạn Hiến định bắt đầu do bản Hiến pháp được thành lập tháng 12 năm 1946 và có hiệu lực năm sau, tháng 12 năm 1947. <o:p></o:p>

Theo tài liệu từ nguồn văn khố Pháp quốc, bầu cử Quốc hội Trung Hoa Dân quốc được tổ chức, từ 21 đến 23 tháng 11 năm 1947, trong 32 tỉnh, huyện trên tổng số 47 (vì các nơi khác do cộng sản kiểm soát). Cứ 500.000 dân thì một đại biểu được bầu. Mặt khác, các thành phần dân tộc Mông, Tạng, Hồi hay các hội đại diện phụ nữ, các liên đoàn công nhân, các tổ chức nghề nghiệp, các dân tộc thiểu số cũng được ưu tiên có đại diện tại quốc hội. Riêng ở những vùng bị CS chiếm đóng, các đại biểu được chỉ định.

Báo chí phía CS của Mao Tạch Đông chỉ trích, cho rằng đây là cuộc bầu bán “giả tạo”.<o:p></o:p>

Quốc hội nhóm họp ngày 29-3, nhân ngày kỹ niệm 72 liệt sĩ Hoàng Hoa Cương (Quảng Đông) năm 1911. Buổi họp này biểu lộ đúng như bản chất mà báo CS đã phê bình. Tranh chấp quyền hành đã biểu lộ ngay từ ngày đầu. Hai đảng Thanh Hoa (Jeune Chine) và đảng Dân chủ Xã hội đảng (social-démocrate) đã được bảo đảm mỗi đảng được dành cho một số ghế, nhưng các đảng viên Quốc Dân đảng ở địa phương lại không tuân theo chỉ thị, do đó sinh ra việc đại biểu đắc cử nhưng không được tham gia vào quốc hội. Các đảng kia do đó tố cáo « việc bầu cử không hợp pháp ». <o:p></o:p>

Dầu vậy, quốc hội này cũng làm được một số công việc, trong đó có việc khẳng định « các quyền bất khả thời hiệu (droits imprescriptibles) của TQ tại Hoàng Sa ». Hoàn toàn không hề nhắc đến « bản đồ 9 đoạn chữ U » cũng như không hề đề cập đến chủ quyền quần đảo Trường sa ở phía nam. <o:p></o:p>

Như thế nhà nước TQ ở Bắc Kinh hiện nay « kế thừa » bản đồ chữ U (và quần đảo TS) là kế thừa từ ai ?

Một số học giả cho rằng nguồn gốc bản đồ chín đoạn chữ U đến từ sáng kiến của một tư nhân.

Theo công pháp quốc tế, một nhà nước chỉ có thể kế thừa các hành vi thuộc về lãnh thổ từ một nhà nước tiền nhiệm, chứ không thể kế thừa từ một « sáng kiến » của tư nhân.<o:p></o:p>

Về lý do theo nội dung Hòa ước Nhật-Hoa ngày 24-4-1952, hai quần đảo HS và TS đã được Nhật trả cho TQ.<o:p></o:p>

Điều này hoàn toàn không đúng. (Xem thêm ở đây http://nhantuantruong.blogspot.fr/2015/05/hoa-uoc-trung-nhat-1952-phai-chang-mac.html)<o:p></o:p>

Hội nghị San Francisco được tổ chức một năm trước đó, 1951. Theo tinh thần Hòa ước này, Nhật tuyên bố từ bỏ các vùng đất đã chiếm, trong đó có HS và TS. Nhân dịp này, Thủ tướng VN là ông Trần Văn Hữu, long trọng tuyên bố thâu hồi hai quần đảo này về cho VN. Các nước hiện diện trong hội nghị không nước nào phản đối.<o:p></o:p>

Năm sau, Nhật ký hòa ước với nhà nước TH Dân quốc. Ở thời điểm này Nhật đã từ bỏ HS và TS, phía VN đã tuyên bố thâu hồi, thì còn đâu mà giao lại cho TQ ? Nội dung hòa ước Nhật-Hoa chỉ nhắc lại nội dung của hòa ước San Francisco 1951, trong đó xác định Nhật phải từ bỏ vĩnh viễn chủ quyền ở Đài Loan, Bành Hồ, HS và TS nhưng không xác định là giao cho nước nào.<o:p></o:p>

Các học giả Đài Loan cũng nại việc kế thừa và liên tục quốc gia để cho rằng HS và TS thuộc TQ. <o:p></o:p>

Trước 1945, Nhật sát nhập TS vào Đài loan và cho một số lính gốc Đài loan canh giữ một số đảo. Nhưng người ta không thể kế thừa cái gì mà nhà nước tiền nhiệm đã từ bỏ. Nhật đã từ bỏ các đảo này theo tinh thần hòa ước San Francisco 1951.

Trong tranh chấp các đảo trong Hồng Hải giữa hai nước Yemen và Erythrée được tòa Trọng tài xử ngày 9-10-1998, phía Erythrée vịn vào lý do liên tục quốc gia. Trước kia chủ quyền các đảo thuộc về Ý, sau đó chuyển sang cho Ethiopie sau Thế chiến thứ II (Erythrée thuộc Liên bang Ethiopie từ năm 1962, đến năm 1993 thì tuyên bố độc lập). Nhưng tòa bác bỏ lý lẽ này, bởi vì nhà nước tiền nhiệm là Ý, chiếu theo hòa ước 1948 thì phải tuyên bố từ bỏ các lãnh thổ trong khu vực. Tòa cho rằng Erythrée không thể kế thừa cái mà nhà nước tiền nhiệp đã từ bỏ.

Như thế, những lý lẽ mà học giả TQ cố gắng dung để chứng minh « quyền lịch sử » của nước họ tại biển Đông là hoàn toàn phí lý, không thuyết phục. Trong khi trên quan điểm quốc tế công pháp, đã nói trên, quyền này không hề được thừa nhận.

3/ Kết luận :Hiện nay, căn bản pháp lý của phía TQ là dựa lên tuyên bố đơn phương 1958 của ông Phạm Văn Đồng cũng như các tài liệu sách báo, bản đồ v.v... của nhà nước VNDCCH sản xuất. Các tài liệu này minh thị và mặc thị công nhận hai quần đảo HS và TS thuộc TQ.

Nhưng những « bằng chứng » này không có hiệu lực pháp lý.

Một văn bản pháp lý (như tuyên bố đơn phương 1958 của ông Phạm Văn Đồng) chỉ có hiệu lực pháp lý khi nó không đi ngược lại các nguyên tắc pháp lý.

Tuyên bố 1958 của ông Đồng đã vi phạm nội dung Hiệp định Genève (khai sinh ra hai miền nam và bắc VN) ở khoản : VN là một nước độc lập, có chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ ba miền trung, nam, bắc. Khoản này được tái xác định theo Hiệp định Paris 1973. Tuyên bố 1958 (chỉ là ý kiến của một thành phần VN), có nội dung liên quan vấn đề lãnh thổ, hải phận quốc gia. Nếu nội dung văn bản đi ngược tinh thần hai hiệp định nền tảng, văn bản này không có hiệu lực pháp lý.

Các văn hóa phẩm, như các bài báo, bản đồ… xuất bản ở miền Bắc, trong khoản thời gian 1954-1975, cũng vậy. Nó không thể hiện ý nguyện toàn thể quốc dân Việt Nam. Nếu chúng đi ngược lại nội dung các văn kiện pháp lý nền tảng, chúng cũng đều không có giá trị pháp lý.
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-3044995613818986542015-05-31T08:41:00.000-07:002015-05-31T08:41:18.919-07:00Tam anh chiến Lữ Bố ?
Có người đặt câu hỏi cho tôi, khủng hoảng Biển Đông có thể làm chiến tranh có thể bùng nổ hay không ? Theo tôi, chiến tranh có thể bùng nổ, nếu TQ bước qua một giới hạn mà Nhật và Hoa Kỳ không thể chấp nhận được.

Giới hạn đó là gì ?

Thử nhìn lại khủng hoảng Ukraine. Khi Nga chiếm Crimée các nước Tây phương phản đối dữ dội, nhưng chỉ bằng võ mồm sau đó là một số trừng phạt kinh tế. Logic chiến lược, để bảo vệ Crimée, cũng như để đưa biển Azov thành nội hải của Nga, Putin xúi giục thành phần ly khai nhằm đưa miền đông Ukraine vào vòng ảnh hưởng của mình. Việc Nga chiếm Crimée (và miền đông Ukraine), một phần đến từ việc thất bại khi phân định ranh giới biển Azov. Nếu phân định vùng biển này trên tinh thần « công bằng », lấy đường « trung tuyến » để phân chia, phía Ukraine được lợi hơn vì ưu đãi địa lý. Tàu bè của Nga, từ biển Đen vào biển Azov, phải đi qua một cửa biển mà đường đẵng sâu tàu bè có thể thông lưu lại thuộc về Ukraine. Hai bên thuơng thuyết để phân định hơn 10 năm nhưng không thành công. Trong khi Crimée từ lâu là địa bàn của hải quân Nga (hạm đội Biển Đen) với hải cảng Sebastopol. Quyết định chiếm Crimée của Putin đến từ tính toán chiến lược. Biển Azov và biển Đen là « không gian sinh tồn » của Nga. Nếu phân định ranh giới bình thường thì Nga sẽ mất biển Đen trong khi biển Azov trở thành một biển « quốc tế ». Tức là tàu chiến thuộc khối NATO có thể tiến vào đến biển Azov. Như vậy việc an ninh quốc gia bị đe dọa nghiêm trọng.

Sau khi chiếm Crimée, tiếp theo xúi giục quân ly khai tách rời miền đông Ukraine, Nga bị dư luận thế giới lên án nặng nề. Nga chịu sự trừng phạt về kinh tế của Mỹ và phương tây. Nhưng điểm giới hạn cho Nga trong khu vực này, được thiết lập từ thời chiến tranh lạnh, là Địa Trung Hải. Tức là, hành vi của Nga, mặc dầu vi phạm các nguyên tắc cơ bản của Luật quốc tế và Hiến chương LHQ, nhưng đó vốn là « vùng ảnh hưởng truyền thống » của Nga. Tức là, nếu Nga ngừng ở đó, quyền lợi và an ninh các nước Tây Âu vẫn không bị đe dọa.

Trong khi ở Biển Đông thì khác. Có ít nhứt ba cách nhìn khác biệt và đối nghịch.

Cách nhìn của TQ là « thiết lập lại ảnh hưởng của đế quốc Trung Hoa từ trước hậu bán thế kỷ 19 ». Một cách vắn tắt là TQ phải đưa các nước như VN, Thái, Miến Điện, Mã Lai, Nam Dương… vào trong ảnh hưởng của họ. Theo TQ, các xứ này trước kia là « chư hầu » của TQ. Vùng biển được giới hạn bởi đường chữ U chín đoạn là « vùng biển lịch sử ». Các đảo trong phạm vi đường 9 đoạn này thuộc chủ quyền của TQ. Hiện nay TQ cố gắng làm đủ mọi cách để lấy lại chủ quyền các đảo HS và TS để thực hiện tham vọng « đường 9 đoạn » này.

Đường chữ U chín đoạn được TQ công bố trước quốc tế lần đầu tiên năm 2009, nhân việc phản đối hồ sơ chung VN và Mã Lai nạp LHQ về Thềm lục địa mở rộng.

Theo quan điểm về biển của TQ, qua hai bộ Luật Biển năm 1996 và 2002, TQ bảo lưu, không chấp nhận việc « tự do hàng hải » cho các tàu « nghiên cứu » được qui định theo bộ Luật Quốc tế về Biển 1982. Việc này đưa đến đụng chạm giữa Mỹ và TQ trong thời gian qua, như vụ chiếc tàu Impeccable năm 2009 và chiếc máy bay dọ thám EP 3E năm 2001, tại khu vực gần đảo Hải Nam.

Quan niệm của TQ về hiệu lực (lãnh hải và vùng kinh tế độc quyền) của các đảo, theo những tuyên bố trước cộng đồng quốc tế, hay là hành vi của TQ qua việc đặt giàn khoan 981, kế cận đảo Tri Tôn (thuộc Hoàng Sa) và trên thềm lục địa của VN, thì dường như TQ chủ trương các đảo này có hiệu lực như các đảo thực sự. Điều này cũng đúng cho các đảo nhân tạo mà TQ hiện đang xây dựng.

Cách nhìn của VN, mọi người đều biết, hai quần đảo HS và TS thuộc VN. Mặc dầu VN có những tuyên bố trong quá khứ (1977) về vùng biển của mình, nhưng trên thực tế, qua hồ sơ Thềm lục địa mở rộng, VN hiện nay chỉ cố gắng giữ được trọn vẹn vùng biển « kinh tế độc quyền » sinh ra từ bờ biển, theo đúng tinh thần UNCLOS, sao cho không bị những yêu sách của TQ chồng lấn.

Cách nhìn thứ ba, là cách nhìn của Mỹ, Nhật và các nước có thuyền bè thông lưu qua lại Biển Đông. Điều ưu tiên là các nước này không muốn quyền tự do hàng hải của họ bị đe dọa. Sau đó là việc « tôn trọng luật pháp quốc tế ». Vì vậy Mỹ, Nhật và các nước khác đều không nhìn nhận yêu sách đường chữ U của TQ cũng như phản đối việc TQ vi phạm luật quốc tế khi xây dựng các đảo nhân tạo cũng như việc áp đặt chủ quyền lãnh hải và không phận trên các đảo này. Viễn ảnh sắp tới TQ có thể chiếm tất cả các đảo thuộc TS còn trong tay của VN và Phi, sau đó tuyên bố vùng « nhận diện phòng không – ADIZ ». Dĩ nhiên Mỹ, Nhật và các nước cố gắng ngăn chặn TQ làm việc này.

Chiến tranh có thể xảy ra khi nào ?

Chiến tranh sẽ không xảy ra giữa Mỹ và đồng minh với TQ nếu TQ chiếm các đảo hiện do VN nắm giữ, trong trường hợp TQ cam kết bảo đảm quyền tự do hàng hải và hàng không trên khu vực Biển Đông. Đối với VN, có thể xảy ra vài đụng chạm, nhưng mọi việc sẽ ổn thỏa vì VN quá lệ thuộc vào TQ, về chính trị cũng như về kinh tế. Một tình huống « Malouines », chiến tranh giữa Anh và Argentine, về chủ quyền đảo Malouines, có thể xảy ra tương tự. Mỹ có thể sẽ cung cấp cho VN một số vũ khí « đặc biệt » để VN có thể hạ một số chiến hạm, tàu ngầm và máy bay của TQ, như trường hợp Pháp cung cấp cho Argentine máy bay Mirage và hỏa tiễn Exocet. Cuộc chiến Malouines Anh dành chiến thắng nhưng thiệt hại nặng vì các chiến hạm của Anh bị vũ khí của Pháp bắn chìm.

Chiến tranh chắc chắn sẽ xảy ra giữa Mỹ (và đồng minh) với TQ, nếu nước này cương quyết chiếm trọn Biển Đông và ngăn chặn việc tự do hàng hải (và hàng không). Không phải như trường hợp khi Nga chiếm Crimée và miền Đông Ukraine, việc này không đe dọa Tây phương. Biển Đông là đường huyết mạch cho kinh tế của Mỹ, Nhật, Đại Hàn và nhiều nước khác. Biển Đông vì vậy thuộc về phạm vi « không gian sinh tồn » của Mỹ, Nhật, Đại Hàn và các nước.

Nếu chiến tranh xảy ra trong tình huống này, nếu VN đứng về phía Mỹ, thì TQ có nhiều sác xuất thua trận. VN sẽ phụ trách cuộc chiến trên bộ, được Mỹ trợ giúp quân sự, sẽ đánh chiếm Nam Ninh, Khâm Châu, tiến qua phong tỏa eo biển Quỳnh Châu, cùng với Mỹ và Nhật chiếm đảo Hải Nam. Hải quân và không quân của TQ sẽ bị tiêu diệt. Chiến tranh sẽ sớm kết thúc. VN sẽ lấy lại HS và TS. Đây có thể gọi là thế « tam anh chiến Lữ Bố ». Lữ Bố là TQ. Nhị anh là Nhật và Mỹ. Còn lại là VN.

Nếu VN không đứng về phía nào, (theo như lập trường hiện nay), thì cuộc chiến sẽ hạn chế trên biển và trên không. Cuối cùng thì Mỹ và Nhật cũng thắng. Trường hợp này, các đảo HS và TS sẽ thuộc về phe chiến thắng (như là chiến lợi phẩm).
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-1601273908914061172015-05-22T22:33:00.002-07:002015-05-23T08:12:39.081-07:00Cần tích cực giúp Mỹ bảo vệ các nguyên tắc luật pháp quốc tế tại Biển Đông

Sự hiện diện của Mỹ ở Biển Đông, thứ nhứt là để bảo vệ quyền lợi của Mỹ. Đây là một sự thật đã thành hình từ sau Thế chiến Thứ hai. Thứ hai, theo nội dung bản điều trần của ông Daniel R. Russel, Thứ trưởng phụ trách các vấn đề Châu Á và Thái Bình Dương trước Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ ngày 13-5-2015, là nhằm bảo vệ « các nguyên tắc luật pháp quốc tế ». Điều thứ hai rất quan trọng cho VN và các nước trong khu vực. VN (cũng như Phi) cần khai thác ở mọi mặt của vấn đề này để bảo vệ quyền lợi (và bờ cõi) của mình.

Hành vi khiêu khích của Trung Quốc từ nhiều năm nay tại các vùng lãnh thổ đã chiếm được của VN (HS năm 1974, các bãi đá TS năm 1988), như việc đơn phương hạ lệnh cấm đánh cá, kể cả trên vùng biển của hai nước VN và Phi, hoặc việc đổ cát đá mở rộng các bãi đá san sô, sau đó xây dựng sân bay, hải cảng… biến các bãi đá này trở thành những căn cứ quân sự quan trọng, hay việc lên giọng « nước lớn » đe dọa các nước khác trong các hội nghị địa phương… là những hành vi thể hiện rõ nét chủ nghĩa đế quốc bành trướng. Các hành vi của Trung Quốc nếu không vi phạm luật pháp quốc tế, thì cũng đi ngược lại tập quán quốc tế, đe dọa không chỉ an ninh khu vực và còn đe dọa hòa bình của thế giới.

Vấn đề là Mỹ sẽ có biện pháp nào để bảo vệ « các nguyên tắc luật pháp quốc tế » ở Biển Đông trước một tên cường đồ ngang ngược, xưa nay luôn quan niệm « chân lý nở trên đầu họng sứng », chà đạp mọi nguyên tắc của luật biển ?

Nói đến việc này ta không thể quên các biến cố xảy ra ở Vịnh Syrte (Vịnh Libye) năm 1973 và 1989.

Năm 1973 Khadafi tuyên bố vịnh Syrte là « nội hải » của Libye đồng thời cho rằng mọi xâm phạm vào vùng biển này là hành vi « tuyên bố chiến tranh ». Vịnh được xác định bằng một đường thẳng, kéo từ Bengasi đến Misurata, làm cho đường « cơ bản » của Libye mở rộng ra ngoài, có nơi tới 137 hải lý. Việc này đã khiến 22.000 dặm vuông biển trở thành « nội hải » của Libye.

Tuyên bố về lãnh hải của Libye, đối với bộ Luật Quốc tế về Biển 1982 (UNCLOS), là không phù hợp. Theo bộ Luật này, bề rộng lãnh hải chỉ 12 hải lý, tính từ bờ. Vùng biển từ bờ ra đến 12 hải lý là vùng « lãnh hải », quốc gia ven biển có quyền tài phán tương tự như lãnh thổ trên đất liền. Tức là Libye đã mở rộng ra, có nơi đến 137 hải lý.

Phản ứng của giới học giả quốc tế là khá sôi nổi. Theo họ Libye đã sai vì Vịnh Syrte không phải là « vịnh lịch sử » của Libye, cũng như những quyền lợi của nước này trong khu vực biển này không phải là « sinh tử ». Các nước như Hoa Kỳ, Liên Xô, Anh cũng như hầu hết các nước trong vùng Địa Trung Hải đều lên tiếng phản đối.

Biến cố đã xảy ra hai lần, giữa hai lực lượng không quân Mỹ và Libye, vào các năm 1981 và 1989. Năm 1981 hai chiếc Su-22 của Libye bị hai chiếc F-14 của Mỹ bắn hạ. Tương tự, năm 1989, hai chiến Mig-22 của Libye cũng bị hai chiếc F-14 bắn hạ. Cả hai lần, trong chừng mực, Mỹ can thiệp vì lý do “bảo vệ các nguyên tắc luật pháp quốc tế”.

Nếu so sánh đòi hỏi của Trung Quốc và Libye, ta thấy tham vọng của TQ nhiều hơn trăm lần. TQ yêu sách tới 80% Biển Đông, thể hiện qua tấm bản đồ chữ U 9 đoạn, đòi hơn hai triệu cây số vuông biển. Libye yêu sách Vịnh Syrte là vịnh lịch sử, chỉ có 22.000 dặm vuông. Trong khi Biển Đông không phải là « vịnh », cũng không thể là vùng nước « lịch sử » của TQ. Về địa lý, nó chỉ là vùng biển « nửa kín ». Nó cũng không mang yếu tố « sinh tử » đối với dân Trung Hoa. Hàng ngàn năm qua TQ không ngó ngàng đến Biển Đông, dân Trung Hoa đâu có chết ? Trong khi các dân tộc chung quanh, như VN, nếu không có biển, quốc gia này đã không thể khai sinh và hiện hữu.

Hoa Kỳ (và cộng đồng thế giới) sẽ có phản ứng gì trước những sự ngang ngược của TQ ? Khadafi bạo tàn, ngang ngược, không coi luật pháp quốc tế ra gì. Tên bạo chúa cuồng điên này đã bị trừng phạt. Nhưng TQ không phải là Libye. « Quand la Chine s’éveillera, le monde tremblera – khi mà Trung hoa thức dậy, thế giới sẽ rúng động » là tựa đề của một cuốn sách mà các học giả quốc tế luôn nhắc tới khi nói về TQ. Không phải vì cuốn sách mà vì sự trổi dậy của TQ sẽ làm đảo lộn trật tự thế giới.

Tại Biển Đông vài hôm nay, khi máy bay dọ thám của Mỹ tiếp cận các bãi đá đang được Trung Quốc mở rộng và xây dựng, thì bị phía TQ cảnh cáo, đuổi ra khỏi khu vực. Giả sử trong những ngày tới, máy bay của Hoa Kỳ tiếp tục các công việc thường xuyên của họ, và bay vào vùng giới hạn 12 hải lý. Thái độ của TQ sẽ ra sao ?

Theo tuyên bố của các viên chức TQ, nước này sẽ dùng mọi cách để bảo vệ lãnh thổ của họ. Tuyên bố này hàm ý sẽ sử dụng vũ lực nếu máy bay (hay tàu bè) của Mỹ xâm phạm vào trong vùng giới hạn 12 hải lý.

Nhưng Mỹ quan niệm rằng các đảo nhân tạo, cho dầu nó lớn cách mấy, đều không có lãnh hải và vùng kinh tế độc quyền. Quan niệm này phù hợp 100% với UNCLOS.

Điều 121, khoản 1 của Bộ Luật Quốc tế về Biển định nghĩa « đảo là một dãi đất tự nhiên được nước (biển) bao bọc chung quanh và không bị ngập khi thủy triều cao ».

Các bãi đá (chìm, nổi, nửa chìm nửa nổi…) mà TQ chiếm được của VN tại khu vực TS đã không còn tình trạng ban đầu. Không ai có thể xác nhận được tính chất địa lý của chúng trước đây là gì ? Cồn, bãi, đá chìm, nổi, nửa chìm nửa nổi ? Đơn giản chúng trở thành « đảo nhân tạo ». Gọi là « đảo nhân tạo », dĩ nhiên đảo này mất đi bản chất « dãi đất tự nhiên » theo định nghĩa của UNCLOS, nó sẽ không được hưởng lãnh hải (12 hải lý) vùng kinh tế độc quyền (200 hải lý) và thềm lục địa, tương tự như đất liền.

Trong quá khứ, Mỹ và TQ đã có « đụng chạm », như vụ chiếc tàu Impeccable tháng 3 năm 2009, tại khu vực biển giữa quần đảo Hoàng Sa và đảo Hải Nam, hoặc vụ chiếc máy bay dọ thám EP-3E năm 2001 tại khu vực đảo Hải Nam. Các vụ « đụng chạm » này đến từ các quan niệm trái ngược nhau về tự do hàng không và hàng hải. Các bộ luật về Biển của TQ công bố vào tháng 6 năm 1998 hay tháng 6 năm 2002, qui định các hành vi « nghiên cứu » của bất kỳ thuyền bè nước ngoài trên vùng biển (EEZ) của TQ là « phạm pháp ». Điều này đi ngược lại tinh thần bộ luật Quốc tế về Biển 1982. <o:p></o:p>

Thách thức trước mắt cho Mỹ (nhứt là cho VN và Phi), là TQ đã « ngồi xổm » lên luật quốc tế, dùng luật rừng cấm biển ngay trong vùng biển của nước khác. Tương tự cấm hàng xóm không cho họ cày cấy trên ruộng của họ. Dùng « chân lý của họng súng » để định nghĩa quyền lợi của TQ tại Biển Đông. Dùng luật bá đạo để mở rộng và xây dựng các bãi đá thụ đắc bằng phương pháp vũ lực rồi tuyên bố cấm xâm phạm vùng biển cũng như không phận (sau này là vùng ADIZ). <o:p></o:p>

Nhưng TQ không phải là Libye. Vì vậy các nước liên hệ phải giúp cho Mỹ, tất cả những phương tiện sẵn có, trước hết là để bảo vệ « các nguyên tắc luật pháp quốc tế », sau là để bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ cũng như các quyền và quyền lợi chính đáng của quốc gia mình.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-8880249284370830652015-05-17T13:43:00.002-07:002015-05-17T21:33:49.851-07:00Hòa ước Trung-Nhật 1952 phải chăng đã “mặc nhiên” giao Hoàng Sa và Trường Sa cho Trung Hoa Dân Quốc ?
Bài viết của tác giả Lê Nam Trung Hiếu trên BBC, được giới thiệu là “Giảng viên khoa Lịch sử, Đại học Khoa học Huế, đang là nghiên cứu sinh chuyên ngành sử quốc tế tại Bỉ”, có viết như sau:

“...chỉ 7 tháng sau hội nghị San Francisco, Nhật Bản và Đài Loan ký với nhau một hiệp ước hòa bình riêng rẽ, trong đó khoản 2 mặc nhiên công nhận hai quần đảo trên thuộc chủ quyền của Đài Loan, đồng nghĩa với việc chối bỏ chủ quyền được đại diện của Quốc gia Việt Nam tuyên bố công khai tại hội nghị San Francisco.”<o:p></o:p>

 <o:p></o:p>

“Hai quần đảo trên” viết ở đoạn trên là hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. <o:p></o:p>

Điều này hoàn toàn không đúng. Khoản 2 của hiệp ước Hòa bình Trung-Nhật 1952 không hề “mặc nhiên công nhận” hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc về Đài Loan. <o:p></o:p>

Điều 2 Hiệp ước Hòa bình 28-4-1952 giữa Trung Hoa Dân quốc và Nhật Bản, nguyên văn như sau: <o:p></o:p>

“It is recognized that under Article 2 of the Treaty of Peace with Japan signed at the city of San Francisco in the United States of America on September 8, 1951 (hereinafter referred to as the San Francisco Treaty), Japan has renounced all right, title and claim to Taiwan (Formosa) and Penghu (the Pescadores) as well as the Spratly Islands and the Paracel Islands.[i]”<o:p></o:p>

Tạm dịch: Hai bên nhìn nhận rằng theo điều 2 của Hiệp ước San Francisco ngày 8-9-1951, Nhật từ bỏ mọi quyền, danh nghĩa chủ quyền cũng như mọi yêu sách về đảo Đài Loan, Bành Hồ cũng như quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa.<o:p></o:p>

Không thấy đoạn nào trong điều ước này nói Nhật giao Hoàng Sa và Trường Sa cho Trung Hoa Dân Quốc (tức Đài Loan hiện nay). Chỉ thấy ghi là hai bên “nhìn nhận điều 2 của Hiệp ước San Francisco 8-9-1951”.<o:p></o:p>

Vậy thì điều 2 của Hiệp ước San Francisco 8-9-1951 nói gì? <o:p></o:p>

Nguyên văn Điều 2, Hòa ước San Francisco 8-9-1951: <o:p></o:p>

Article 2<o:p></o:p>

Japan, recognizing the independence of Korea, renounces all right, title and claim to Korea, including the islands of Quelpart, Port Hamilton and Dagelet.

Japan renounces all right, title and claim to Formosa and the Pescadores.

Japan renounces all right, title and claim to the Kurile Islands, and to that portion of Sakhalin and the islands adjacent to it over which Japan acquired sovereignty as a consequence of the Treaty of Portsmouth of September 5, 1905.

 Japan renounces all right, title and claim in connection with the League of Nations Mandate System, and accepts the action of the United Nations Security Council of April 2, 1947, extending the trusteeship system to the Pacific Islands formerly under mandate to Japan.

Japan renounces all claim to any right or title to or interest in connectionwith any part of the Antarctic area, whether deriving from the activities of Japanese nationals or otherwise.

Japan renounces all right, title and claim to the Spratly Islands and to the Paracel Islands.

<o:p></o:p>

Tạm dịch: <o:p></o:p>

Nhật phải từ bỏ mọi quyền, danh nghĩa (chủ quyền) và mọi yêu sách tại: <o:p></o:p>

(a) Triều Tiên, và công nhận nền độc lập của xứ này, <o:p></o:p>

(b) đảo Đài Loan và quần đảo Bành Hồ, <o:p></o:p>

(c) quần đảo Kouriles và phần đảo Sakhaline cũng như các đảo khác đã nhượng cho Nhật qua Hiệp ước Portsmouth năm 1905, <o:p></o:p>

(d) tại các đảo đã được giao cho Hội Quốc Liên quản lý và theo quyết định của Hội đồng Bảo an ngày 2 tháng 4 năm 1947, <o:p></o:p>

e/ vùng Bắc cực, <o:p></o:p>

(f) các quần đảo Spratly (Trường Sa) và quần đảo Paracels (Hoàng Sa). <o:p></o:p>

Điều 2 của Hiệp ước San Francisco 1951 không hề xác định Hoàng Sa và Trường Sa, kể cả đảo Đài Loan, sẽ giao cho nước nào!<o:p></o:p>

Theo ngôn ngữ công pháp quốc tế, sự từ bỏ lãnh thổ của Nhật không phải là một sự từ bỏ “in favorem”, tức là giao lại cho một quốc gia đối tượng nào đó, mà là một sự từ bỏ đơn thuần. Số phận của những vùng lãnh thổ từ bỏ sẽ do phe chiến thắng quyết định. <o:p></o:p>

Ngay từ điều 2 của Hiệp định San Francisco cũng đã xác định là Nhật không có bất kỳ một “quyền” nào đối với những lãnh thổ từ bỏ (Japan renounces all right, title and claim…). Tức là Nhật không có thẩm quyền giao các vùng lãnh thổ từ bỏ đó cho bất kỳ một quốc gia nào.<o:p></o:p>

Nếu Nhật có thẩm quyền giao HS và TS cho Trung Hoa Dân Quốc, tại sao điều 2 của Hiệp ước Hòa Bình Trung-Nhật 28-4-1952 lại không ghi rõ HS và TS giao lại cho Trung Hoa Dân quốc mà chỉ đơn thuần lập lại điều 2 của hiệp ước San Francisco 1951 ?<o:p></o:p>

Vì vậy muốn biết số phận của các vùng lãnh thổ (mà Nhật từ bỏ) giao cho ai thì phải nghiên cứu Hiệp ước San Francisco 1951 và các kết ước liên quan. <o:p></o:p>

Hội nghị San Francisco bắt đầu từ ngày 4 đến ngày 8 tháng 9 năm 1951, gồm có 52 quốc gia tham gia, trong đó có 49 quốc gia ký hiệp ước hòa bình với Nhật. Vào thời điểm đầu hàng, 14-8-1945, Nhật đã có tuyên chiến với 46 nước, trong đó không có Việt Nam. Từ thời điểm này đến ngày mở đầu Hội nghị San Francisco ngày 4 tháng 9 năm 1951, Hội nghị đón nhận thêm 9 nước khác (tuyên bố chiến tranh với Nhật). Các nước này là các nước đã bị Nhật chiếm đóng lúc chiến tranh, không tự chủ về ngoại giao, vì ở tình trạng dưới quyền bảo hộ của một nước khác. Một trong 9 nước đó là Việt Nam. <o:p></o:p>

Hòa ước San Francisco 1951 viết bằng 4 ngôn ngữ: Anh, Pháp, Tây Ban Nha và Nhật. Nhưng chỉ có ba ngôn ngữ đầu là có hiệu lực pháp lý. Hòa ước bao gồm gồm 7 chương, 27 điều và một lời mở đầu. Điều 2 nói về lãnh thổ (đã ghi lại ở trên). Ta thấy rằng Hiệp ước San Francisco 1951 cũng không qui định rõ rệt số phận các lãnh thổ mà Nhật từ bỏ. Vì vậy điều cần thiết phải nghiên cứu các kết ước liên quan cũng như “hậu trường”, tức những vận động tiền hội nghị. <o:p></o:p>

Các kết ước liên quan đến lãnh thổ gồm có Tuyên bố Cairo 1943, ký giữa đại diện ba nước Hoa Kỳ, Anh và Trung Hoa là Theodore Roosevelt, Winston L.S. Churchill và Tưởng Giới Thạch. Tuyên bố Cairo là kết quả của Hội đàm Cairo, qui định về số phận các vùng lãnh thổ bị Nhật chiếm cũng như hứa hẹn quyền lợi dành cho Trung Hoa để nước này đứng về phía Đồng minh. <o:p></o:p>

Nội dung tóm lược những vùng lãnh thổ mà Nhật phải trả lại là:<o:p></o:p>

– Tất cả những đảo ở Thái Bình Dương mà Nhật đã chiếm từ sau Thế chiến I;<o:p></o:p>

– Trả lại cho Trung Hoa những vùng mà Nhật đã cướp của Trung Hoa như Mãn Châu, Đài Loan và quần đảo Bành Hồ;<o:p></o:p>

– Tất cả các vùng lãnh thổ mà đế quốc Nhật đã chiếm bằng vũ lực;<o:p></o:p>

– Nhân dân Hàn Quốc lấy lại chủ quyền đất nước mình trong một thời gian nhất định. <o:p></o:p>

Tức là, những vùng lãnh thổ mà Nhật từ bỏ, giao lại cho Trung Hoa gồm Mãn Châu, đảo Đài Loan và quần đảo Bành Hồ. Không hề thấy có ghi Hoàng Sa và Trường Sa. <o:p></o:p>

Về mật ước Yalta, ký ngày 11 tháng 2 năm 1945 giữa đại diện của Hoa Kỳ, Anh và Liên Xô tại Yalta, nói về điều kiện để Liên Xô tuyên bố chiến tranh với Nhật. Stalin chấp nhận tuyên bố chiến tranh với Nhật Bản chỉ sau khi Đức thua trận. Các khoản liên quan đến lãnh thổ dành cho LX gồm có: giữ nguyên trạng xứ Ngoại Mông (Mông Cổ), trả lại cho Liên Xô phần phía nam đảo Sakhaline, nhượng cho Liên Xô quần đảo Kouriles. <o:p></o:p>

Một văn kiện khác cũng đề cập đến lãnh thổ, là Tối hậu thư Potsdam (Tuyên bố Potsdam) của các nước Đồng minh là Hoa Kỳ, Anh và Trung Hoa gởi cho Nhật Bản ngày 26 tháng 6 năm 1945.<o:p></o:p>

Nội dung gồm một số điều bó buộc Nhật Bản phải chấp nhận : 1/ thi hành các điều đã xác định theo tuyên bố Cairo; 2/ lãnh thổ Nhật Bản sẽ chỉ giới hạn trên các đảo Hondo, Hokkaido, Kiousiou và Si Kok cũng như trên một số đảo nhỏ khác sẽ được xác định do các nước đồng minh; 3/ Nhật sẽ bị hoàn toàn giải giới và các lực lượng quân đội Nhật sẽ giải ngũ. <o:p></o:p>

Liên Xô ký vào Tuyên bố Potsdam ngày 8 tháng 8 năm 1945.<o:p></o:p>

Ngày 10 tháng 8 chính phủ Nhật cho biết họ chấp nhận các điều kiện của Tối hậu thư Potsdam. <o:p></o:p>

Ngày 14-8-1945 Nhật tuyên bố đầu hàng. Ngày 2 tháng 9 đại diện Nhật Hoàng ký vào văn bản tuyên bố đầu hàng không điều kiện với tướng Douglas Mac Arthur tại vịnh Tokyo. Văn kiện đầu hàng không điều kiện được đại diện 9 nước sau đây ký nhận: Hoa Kỳ, Trung Hoa, Anh, Liên Bang Xô-viết, Úc, Canada, Chính phủ Lâm thời Cộng hòa Pháp, Hòa Lan và Tân Tây Lan. <o:p></o:p>

Sự kiện này cần nhắc nhở vì sự hiện diện của Chính phủ Lâm thời Cộng hòa Pháp trong văn bản đầu hàng của Nhật Bản là một sự kiện quan trọng (cho việc khẳng định chủ quyền tại hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa). <o:p></o:p>

Tất cả các văn kiện trên không có điều nào nói về số phận của hai quần đảo HS và TS. Tối hậu thư Potsdam quan trọng vì tái xác nhận Tuyên ngôn Cairo và được sự nhìn nhận vô điều kiện của Nhật.<o:p></o:p>

Vì vậy, muốn tìm hiểu các vùng lãnh thổ do Nhật từ bỏ sẽ giao cho quốc gia nào ta phải nghiên cứu về “tiền Hội nghị San Francisco” đồng thời xét đến công pháp quốc tế và tập quán quốc tế về những vấn đề chủ quyền ở các vùng lãnh thổ bị từ bỏ (trường hợp không in favorem).<o:p></o:p>

Theo tác giả Focsaneanu Lazar trong “Les Traités de paix du Japon. In: Annuaire français de droit international, volume 6, 1960. pp. 256-290 ». Hội nghị San Francisco đã đưa ra 4 giải pháp để giải quyết số phận các vùng lãnh thổ mà Nhật từ bỏ. Lược dịch ra như sau :<o:p></o:p>

a) Đề nghị thứ nhứt, các vùng đất (Nhật từ bỏ) thuộc quyền quản lý của tất cả các nước có tuyên bố chiến tranh với Nhật, tức hình thức "cộng đồng quản lý" (condominium). Việc chuyển giao chủ quyền đã được thực hiện lúc Nhật ký kết Tuyên bố Potsdam và đầu hàng vô điều kiện (14-8-1945). Điều 2 của Hiệp ước chỉ nhằm mục tiêu hợp pháp hóa hành vi từ bỏ lãnh thổ của Nhật mà thôi. Vấn đề kế thừa những vùng lãnh thổ (Nhật từ bỏ) không còn liên quan đến Nhật cũng như Hiệp ước 1951. Tức là số phận của những vùng đất này đã được đồng minh định đoạt rồi. (Chính phủ Pháp nghiêng về giải pháp này.) <o:p></o:p>

b) Thứ hai, các vùng đất này thuộc quyền quản lý của các nước ký kết vào Hiệp ước. Đề nghị này bị Liên Xô chống đối. Hai nước Ấn Độ và hai nước Trung Hoa thì đòi hỏi "cộng đồng quản lý" ngay cả lãnh thổ của Nhật.<o:p></o:p>

c) Các vùng đất này trở thành đất vô chủ (terrae derelictae). <o:p></o:p>

d) Các vùng đất này trở thành đất vô chủ, người ta có thể chiếm hữu. Điều này hàm ý, những nước tham chiến đang chiếm đóng tạm thời tại các vùng lãnh thổ đó có thể chiếm đóng vĩnh viễn và tuyên bố chủ quyền.<o:p></o:p>

Chiếu những điều xảy ra trên thực tế, ta thấy điều (a) và (d) đã được thực hiện.

Một chi tiết quan trọng điều 2 của Hiệp ước San Francisco là do đại diện phái đoàn Pháp đề nghị.

Hành vi của Pháp dĩ nhiên là có tính toán.

Bởi vì, từ ngày 28 tháng 2 năm 1946 Pháp đã ký kết với Trung Hoa Hiệp ước Trùng Khánh, Pháp tuyên bố hủy bỏ tất cả các quyền lợi và tô giới của Pháp tại Trung Hoa đồng thời cam kết dành sự ưu đãi về kinh tế cho Trung Hoa, như nhượng tuyến đường xe lửa Vân Nam – Hải Phòng, dành ưu đãi về kinh tế, kiều dân Trung Hoa sống tại Việt Nam được hưởng qui chế ưu đãi đặc biệt. Đổi lại quân đội Trung Hoa sẽ rời Việt Nam từ ngày 1 đến ngày 15 tháng 3 năm 1946 để quân Pháp vào thay thế. <o:p></o:p>

Trong khi đó, phía nam vĩ tuyến 16, vì lý do chiến lược, Anh cũng đồng ý nhượng quyền lại cho Pháp. <o:p></o:p>

Tại quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, sau khi Nhật rút đi Pháp liền gởi quân đến các nơi này để khẳng định chủ quyền. Tại Hoàng Sa quân đội Pháp-Việt đã có mặt từ tháng 5 năm 1946. Tháng 10-1946, quân Pháp ra đảo Ba Bình (Itu Aba) thuộc Trường Sa, đóng mốc mới, khẳng định lại chủ quyền.<o:p></o:p>

Như thế, hành động của Pháp phù hợp hoàn toàn theo đề nghị (a) và (d) về việc giải quyết các vùng đất do Nhật từ bỏ. <o:p></o:p>

Pháp đã khẳng định lại chủ quyền của mình tại Hoàng Sa và Trường Sa, dưới sự mặc nhiên chấp thuận của Hoa Kỳ và Anh.<o:p></o:p>

Hồ sơ của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ các năm 1955-1957, đọc ở link sau đây : http://history.state.gov/historicaldocuments/frus1955-57v03/d187 ta thấy Mỹ đã có thái độ rõ rệt về chủ quyền HS và TS thuộc VN. <o:p></o:p>

Tổ chức GATO (General Agreement On Tariffs And Trade) tiền thân của WTO cũng nhìn nhận HS và TS thuộc VN. Ngày 16-4-1951, bảng sắp xếp theo địa lý các vùng trao đổi thuơng mại với Hoa Kỳ, Hoàng Sa và Trường Sa đã được cơ quan này xếp vào lãnh thổ của Việt Nam. <o:p></o:p>

Còn về tuyên bố của đại diện VN tại Hội nghị San Francisco là ông Trần Văn Hữu, vì không có nước nào lên tiếng phản đối, dĩ nhiên là tuyên bố này có hiệu lực: Hoàng Sa và Trường Sa thuộc về Việt Nam. Nó củng cố, hợp thức hóa những vận động của Pháp về lãnh thổ trên thực tế đã thể hiện từ năm 1946. <o:p></o:p>

Hòa ước Trung-Nhật năm 1952 Nhật không thể giao Hoàng Sa và Trường Sa cho Trung Hoa Dân Quốc. Một mặt vì Nhật không có thẩm quyền, mặt khác là không thể giao một lãnh thổ đã có chủ. Tác giả bài viết cho rằng điều 2 Hòa ước Nhật-Trung 1952 "đồng nghĩa với việc chối bỏ chủ quyền được đại diện của Quốc gia Việt Nam tuyên bố công khai tại hội nghị San Francisco" là không đúng. Ông Trần Văn Hữu không hề có hành vi nào "chối bỏ chủ quyền". Ngược lại, tuyên bố của ông tại Hội nghji San Francisco mới làm cho điều 2 Hòa ước -Nhật-Trung không có giá trị.

Kết luận: Khoản 2 của hiệp ước Hòa bình Trung-Nhật 1952 không hề “mặc nhiên công nhận” hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc về Đài Loan. Kết luận của tác giả bài báo trên BBC hiển nhiên là phiếm diện. Ngay cả Trung Quốc hiện nay cũng không thấy vịn đến Hòa ước 1952 như là một bằng chứng về chủ quyền của người Hoa tại HS và TS. Chi tiết trong bài viết của tác giả tuy không đáng kể so với nội dung bài viết, nhưng tác hại rất đáng kể cho chủ quyền của VN. <o:p></o:p>

Bài viết còn để lộ nhiều điểm sai sơ đẳng khác. Nhưng không đề cập vì thuộc phạm vi bài viết này.<o:p></o:p>

[i]https://treaties.un.org/doc/Publication/UNTS/Volume%20138/v138.pdf

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-42238791329529496442015-05-12T22:49:00.001-07:002015-05-12T22:55:23.133-07:00Cần nghiên cứu giải pháp « condominium » bãi đá san hô Fiery Cross một cách nghiêm túc.
Bãi đá Fiery Cross (9°33’ bắc, 112°52 đông) tên Việt là bãi Chữ Thập, người Hoa gọi là Vĩnh thử tiều. Đây là một bãi đá ngầm có bề dài 28km, bao gồm một chuổi bãi san hô hoàn toàn chìm dưới nước, ngoại trừ một mỏm đá cao hơn mặt nước biển ở phía tây nam. Vùng nền của các bãi thuộc Fiery Cross có độ rộng quan trọng (so với các đảo thuộc Trường Sa) nhưng các bãi chia cách nhau do độ sâu nước biển (từ 15m đến 40m). Bãi này nằm phía ngoài vùng hải phận kinh tế độc quyền (200 hải lý, tính từ đường cơ bản) của cả hai nước Việt Nam và Phi (nhưng có thể nằm trên thềm lục địa mở rộng của VN). Trên phương diện địa lý bãi thuộc nhóm Tizard nhưng lại biệt lập với các nhóm đảo như Nam Yết, Sinh Tồn, Thị Tứ, Loại Ta…

Theo các nguyên tắc của Luật quốc tế về chiếm hữu lãnh thổ, một quốc gia chỉ có thể chiếm hữu một lãnh thổ nếu « lãnh thổ » này hiện hữu thường trực. Các bãi chìm dưới mặt nước không thể xem là một lãnh thổ, vì vậy không thể chiếm hữu. Bãi Chữ Thập vì có một bộ phận thường trực nổi trên mặt nước vì vậy nó có thể chiếm hữu.

Việt Nam, Phi, Trung Quốc và Đài Loan cùng dành chủ quyền ở bãi đá này.

Theo tài liệu « China and the South China Sea Dialogues » của tác giả Lee Lai To, nhân dịp hội nghị UNESCO vào tháng 3 năm 1987, TQ đã được tổ chức này cho phép xây dựng hai trạm thời tiết nhằm phục vụ nghiên cứu tổng quát về hải dương. Một trạm được TQ đặt trên đá Chữ Thập. Bắt đầu từ thập niên 90, TQ xây dựng một căn cứ quân sự.

Không thấy phía VN (hay Phi) lên tiếng phản đối quyết định của UNESCO hoặc bảo lưu chủ quyền tại bãi đá này.

Từ tháng 4 năm 2014, TQ đã ráo riết bồi đắp bãi đá Fiery Cross (và một số bãi khác chiếm được của VN năm 1988). Theo tin tức từ các viên chức TQ, Bắc kinh sẽ mở rộng và xây dựng đảo này thành một căn cứ quân sự tương tự như căn cứ Diego Garcia của Mỹ ở Ấn Độ Dương. Đến nay, dầu việc xây dựng chưa hoàn tất, nhưng các hình chụp từ vệ tinh cho thấy trên đảo một phi đạo dài khoảng 3.000m, một bến tàu cùng với khoảng 60 cơ sở kiến trúc.

Căn cứ Diego Garcia của Mỹ có thể so sánh với căn cứ Guam. Đây là những căn cứ hậu cần quan trọng nhứt của Mỹ (không ở trên nước Mỹ) bao gồm phi đạo, bãi đậu phi cơ và một bến tàu. Tất cả các cuộc xuất phát của không quân, hải quân Mỹ trong các cuộc chiến ở Irak, Afghanistan… từ đầu thập niên 90 của thế kỷ trước đến nay đều đến từ căn cứ Diego Garcia.

Bằng cái nhìn của người VN trên phương diện chiến lược quân sự, trong các đảo mà TQ ra sức mở rộng và xây dựng, bãi Chữ Thập có tầm nguy hiểm hơn cả. Đảo này có diện tích lớn hơn hết, án ngữ giữa bờ biển VN và các đảo Trường Sa. Các cuộc hành quân (không quân và hải quân) của VN nhằm giải vây các đảo như Sinh Tồn, Nam Yết, Song Tử… (trường hợp các đảo này gặp biến cố) sẽ gặp trở ngại.

Nếu TQ lập vùng « Nhận diện phòng không », đảo Chữ Thập sẽ là một điểm cơ bản. Từ điểm này TQ có thể mở rộng (hải phận và không phận) của họ. Ranh giới vạch ra chỉ cách bờ biển VN khoảng 100 hải lý. Trong chừng mực, yêu sách đường chữ U chín đoạn của TQ sẽ được thực hiện.

Trên phương diện « chủ quyền », sự hiện diện của TQ tại đá Chữ Thập từ tháng 3 năm 1987 đến nay chưa chắc đã củng cố chủ quyền của nước này. Hồ sơ Phi kiện TQ năm ngoái, có đề cập việc yêu cầu Tòa tuyên bố TQ có quyền chiếm hữu các bãi đá (chìm như Fiery Cross) hay không ?

Việc UNESCO đồng ý cho phép TQ xây dựng trên đá này một trạm nghiên cứu thời tiết và đại dương tháng 3 năm 1987 với mục đích hòa bình, phục vụ cho lợi ích của nhân loại.

TQ đã xây dựng và bồi đắp đảo này thành một trung tâm quân sự, đi ngược lại sự ủy nhiệm của UNESCO. Việc này đe dọa an ninh khu vực.

Vì vậy, TQ đã vi phạm công pháp quốc tế cũng như các nguyên tắc cơ bản về chung sống hòa bình. Vấn đề do đó sẽ liên quan trực tiếp đến LHQ.

Cuối tháng tư 2015 tư lệnh hải quân TQ, ông Shengli, trước những phản đối ngày càng gay gắt của Hoa Kỳ, đã lên tiếng đề nghị cho Hoa Kỳ (và các nước khác) sử dụng các đảo (mà TQ đang xây dựng) vào các mục tiêu cứu nạn.

Bộ Ngoại giao HK trả lời rằng họ « không quan tâm đến đề nghị này ». Dầu vậy đề nghị của TQ phù hợp với nội dung ủy nhiệm ban đầu của UNESCO.

Theo tôi thì VN cần nắm lấy đề nghị này để tiến đến giải pháp « condominium » bãi đá Chữ Thập – Fiery Cross (và có thể các bãi đá khác của TQ ở TS) nhằm giải tỏa áp lực của TQ.

Cần nói thêm về ý nghĩa của giải pháp « condominium » và « chủ quyền –souveraineté ».

Condominium là một thuật ngữ thuộc Quốc tế Công pháp, chỉ cho một vùng lãnh thổ được quản trị bởi hai hay nhiều quốc gia. Theo Nguyễn Quốc Định (và các tác giả khác) trong tập « Droit International Public », đoạn 317, tr 542, « condominium » là một giải pháp nhằm « đông lạnh » các tranh chấp chủ quyền giữa hai hay nhiều quốc gia tại một vùng lãnh thổ : cuối cùng thì các bên đều không có chủ quyền ở vùng lãnh thổ này (c’est une manière de geler les prétentions contradictoires : il reste pour tous une territoire étranger).

Thuật ngữ « chủ quyền – souveraneté », theo Công pháp Quốc tế là « quyền tối thuợng và duy nhứt », là « tư cách pháp nhân » của quốc gia trước công pháp. Nguyên tắc cơ bản của Công pháp quốc tế là các quốc gia, lớn nhỏ bất kỳ, đều « bình đẳng về chủ quyền » (túc bình đẳng về tư cách pháp nhân. Không phải anh là « nước lớn" thì anh có nhiều thẩm quyền hơn nước nhỏ). Một lãnh thổ vì vậy không thể có hai « chủ quyền – souveraineté ». « Chủ quyền – souveraineté » không thể phân chia. (Vì nếu phân chia được, giả sử một vùng lãnh thổ có thể có hơn hai « chủ quyền ». Một quốc gia có hơn hai pháp nhân, nền tảng « bình đẳng về chủ quyền » của Quốc tế công pháp sẽ sụp đổ).

(Người Việt phần đông, kể cả các học giả, hay lầm lẫn giữa chủ quyền và quyền sở hữu. Thuật ngữ « condominium » ở Mỹ và một số nước được sử dụng trong lãnh vực bất động sản như là « sở hữu tập thể ». Vì vậy họ tưởng lầm « condominium » là một hình thức chia sẻ chủ quyền. Điều này sai. Thuật ngữ « condominium » chỉ được hiểu như là việc « chia sẻ thẩm quyền quốc gia về lãnh thổ » (như về kinh tế) giữa hai hay nhiều quốc gia. Theo Nguyễn Quốc Định (dẫn trên), lãnh thổ dưới « condominium » sẽ không thuộc « chủ quyền » của quốc gia nào.)

Theo tôi, giải pháp này có thể giải tỏa những căng thẳng trong khu vực.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-9198995761220379532015-05-09T22:56:00.002-07:002015-05-09T22:56:22.773-07:00Bàn cờ Biển Đông.
Nhiều người cho rằng trên « bàn cờ Biển Đông » Trung Quốc đã đi những nước cờ cao. Điều này đúng nếu xét đơn thuần trên những phản ứng của lãnh đạo Việt Nam. Thật vậy, những chiêu thức « chết người » của Trung Quốc đưa ra như vụ giàn khoan HY 981 đặt ở thềm lục địa VN, kế cận đảo Tri Tôn (thuộc Hoàng Sa) vào tháng 5 năm ngoái. Hoặc vụ cho xây dựng mở rộng một số bãi đá (chiếm trên tay VN) ở Trường Sa, cũng bắt đầu hồi tháng 4 năm ngoái, đã làm cho lãnh đạo VN lúng túng. Họ không biết phải phản ứng, hay trả đũa thế nào cho thích đáng. Lãnh đạo VN lâm vào cảnh « tiến thoái lưỡng nan ». Nếu nói bằng thuật ngữ « cờ tướng », VN lâm vào thế « cờ đang dỡ cuộc không còn nước ». Cho rằng TQ chơi cờ cao là đúng.

Nhưng thực ra, nếu biết « chơi cờ », ta thấy ngay rằng những « nước cờ » của TQ cũng không cao lắm, không phải là không có phương pháp hóa giải. Những nước cờ của TQ đã để lộ những sơ hở chết người.

Về giàn khoan (HY 981) đặt trên thềm lục địa của VN đã mở ra một cơ hội bằng vàng để Việt Nam đặt lại vấn đề chủ quyền của VN ở quần đảo Hoàng Sa. Điều này tôi đã giải thích và đề nghị giải pháp giải quyết ở đây. Nhiều tháng đã trôi qua, không thấy ai phản biện, hay vạch ra những điểm « bất khả thi » trong đề nghị này.

Giải pháp này, nếu áp dụng kịp thời, cũng có thể hóa giải « thế cờ » của TQ trong vụ xây dựng, mở rộng diện tích các bãi san hô (chìm, nửa chìm nửa nổi, chiếm của VN năm 1988).

Một số điểm ghi lại như sau :

VN đệ đơn đề nghị Tòa Công lý Quốc tế (CIJ) tuyên bố một số điều :<o:p></o:p>

- Việc chiếm hữu một lãnh thổ bằng phương pháp vũ lực là vi phạm các nguyên tắc cơ bản của LHQ. <o:p></o:p>

- Việc chiếm hữu các bãi san hô (chìm, hay lúc chìm lúc nổi) ở Trường Sa năm 1988 bằng vũ lực không đem lại cho Trung Quốc danh nghĩa chủ quyền.<o:p></o:p>

- Việc chiếm hữu quần đảo Hoàng Sa tháng giêng năm 1974 bằng vũ lực không đem lại cho Trung Quốc danh nghĩa chủ quyền.<o:p></o:p>

Ba điều yêu cầu Tòa tuyên bố hoàn toàn thuộc về quyền của quốc gia Việt Nam, là thành viên các công ước và các nguyên tắc cơ bản của LHQ. Việc giải thích nội dung các điều ước quốc tế thuộc thẩm quyền của Tòa CIJ. (Các điều ước quốc tế liên quan gồm : Công ước Drago-Porter 1907, Hiến chương LHQ điều 2 khoản 4 ngày 26-6-1945, hay Tuyên bố của Đại hội đồng LHQ 18-11-1987). Đặc biệt các yêu cầu này không liên quan đến các bảo lưu của TQ về việc phân giải tranh chấp chủ quyền bằng trọng tài quốc tế. <o:p></o:p>

Nếu VN thua, tức Tòa không tuyên bố (không có ý kiến), thì VN cũng không có gì để mất. Trong vụ yêu cầu Tòa tuyên bố này không hề nói đến chủ quyền các đảo (HS và TS) là của ai, mà chỉ nói đến việc nhìn nhận hay không nhìn nhận, danh nghĩa chủ quyền nếu việc chiếm hữu thực hiện bằng vũ lực.<o:p></o:p>

Còn nếu thắng (sác xuất thắng là rất cao), VN được nhiều thứ.<o:p></o:p>

Vị trí giàn khoan 981 có thể được xem nằm trong vùng biển « có tranh chấp » mà tranh chấp này phát sinh từ chủ quyền các đảo HS chứ không phải phát sinh do chồng lấn hải phận (giữa bờ biển VN với các đảo HS, theo như lập luận của TQ hiện nay).<o:p></o:p>

Theo thông lệ quốc tế, nếu lãnh thổ có tranh chấp, việc giải quyết thường là chia hai (hay cộng đồng khai thác), mỗi bên được một phần của lãnh thổ đó. Tức là, quần đảo HS có thể chia hai, thí dụ hai nhóm Nguyệt Thiềm và An Vĩnh. VN có thể nhận nhóm Nguyệt Thiềm (phía tây) và giao cho TQ nhóm An Vĩnh (phía đông). Hải phận sinh ra do quần đảo này do đó cũng sẽ chia hai.<o:p></o:p>

Đó là cái lợi thứ nhất. <o:p></o:p>

Cái lợi thứ hai ở Trường Sa. Nếu tòa tuyên bố, thì TQ không có chủ quyền tại các bãi san hô (chiếm của VN) tại TS. TQ sẽ không thể tuyên bố vùng « nhận diện phòng không » trong khu vực này được. <o:p></o:p>

Cái lợi thứ ba, là VN dành được tính « chính đáng ». <o:p></o:p>

Vấn đề là đến hôm nay VN vẫn không xúc tiến việc khiếu nại. <o:p></o:p>

TQ tiếp tục những việc đã làm : mở rộng các bãi san hô chìm, nổi (chiếm của VN năm 1988) ở Trường Sa trở thành những hòn đảo thực sự và xay dựng trên đó những căn cứ quân sự quan trọng. Theo các giới chức Trung Quốc, họ sẽ xây dựng đá Chữ Thập (Fierry Cross) thành một căn cứ quân sự có thể sánh với đảo Diego Garcia của Mỹ tại Ấn Độ Dương. Các bãi san hô khác như đá Gạc Ma, đá Tư Nghĩa, đá Châu Viên, đá Xu Bi, đá Ga ven… cũng được bồi đắp mở rộng thành các đảo thực sự và trên đó xây dựng những căn cứ quân sự. Đá Vành Khăn, trong vùng biển kinh tế độc quyền của Phi (TQ chiếm năm 1995), cũng được mở rộng và xây dựng tương tự.<o:p></o:p>

VN hoàn toàn bất lực, không có một thái độ phản đối nào thích ứng cho các hành động của TQ, mặc dầu việc xây dựng các căn cứ quân sự của TQ trên các bãi đá này đe dọa trực tiếp an ninh và chủ quyền lãnh thổ của VN.<o:p></o:p>

Trong chừng mực, sự phản đối của Mỹ còn mạnh mẽ hơn VN, mặc dầu nước này không can dự vào tranh chấp chủ quyền giữa VN và TQ.<o:p></o:p>

Để xoa dịu những phản đối của Mỹ, tháng 4-2015, TQ đề nghị cho phép nước này được sử dụng các đảo nhân tạo này trong các hoạt động cứu nạn. Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ dầu vậy trả lời rằng HK « không quan tâm » trước đề nghị này.<o:p></o:p>

Việc mời gọi (Mỹ) của TQ nhiều người cho rằng đó là một nước cờ cao. <o:p></o:p>

Khi mời gọi Mỹ, TQ khẳng định chủ quyền của họ tại các đảo đang được bồi đắp và xây dựng. <o:p></o:p>

Song song đó TQ cũng tố cáo VN cũng xây dựng các đảo của mình. Nhân viên thuộc Viện “Nghiên cứu quốc tế và chiến lược - CSIS” ở Hoa Kỳ cũng xác định lời tố cáo của TQ là “đúng”. <o:p></o:p>

Vấn đề là VN xây dựng các đảo thuộc chủ quyền của mình trong khi TQ xây dựng (hàng chục, hàng trăm lần lớn hơn VN) trên vùng lãnh thổ cướp được của Việt Nam.<o:p></o:p>

Thái độ của viên chức CSIS củng cố chủ quyền của TQ tại các đảo chiếm được. <o:p></o:p>

Hành động của TQ lại đưa VN vào tư thế lúng túng, không có phương cách đáp trả.<o:p></o:p>

Thực ra, nước cờ này của TQ, tương tự vụ giàn khoan 981, cũng mở ra cho VN một cơ hội để vô hiệu hóa các tham vọng của TQ như về chủ quyền các đảo TS, về vùng biển xác định do bản đồ chữ U chín đoạn, hay tham vọng về vùng “Nhận diện phòng không – ADIZ” ở Biển Đông.<o:p></o:p>

Giả sử VN, nhân cơ hội TQ đề nghị cho Mỹ sử dụng các đảo đang xây dựng, đề nghị phương pháp “condominium – cộng đồng chủ quyền” trên các bãi đá mà TQ đang ra sức bồi đắp.<o:p></o:p>

Condominium là một thuật ngữ thuộc Quốc tế Công pháp, chỉ cho một vùng lãnh thổ được quản trị bởi hai hay nhiều quốc gia. Thực ra, thuật ngữ “chủ quyền”, theo Công pháp Quốc tế là “quyền tối thuợng, duy nhứt”. Vì là “duy nhứt và tối thuợng” do đó không thể phân chia. Không hiện hữu việc hai hoặc ba quốc gia cùng chia sẻ “chủ quyền” ở một vùng lãnh thổ. Vì vậy thuật ngữ “condominium” được hiểu như là việc “chia sẻ thẩm quyền quốc gia về lãnh thổ” giữa hai hay nhiều quốc gia.<o:p></o:p>

Đề nghị của TQ có nội dung “chia sẻ thẩm quyền quốc gia về lãnh thổ”.<o:p></o:p>

Lãnh đạo VN vẫn còn thì giờ để khai thác đề nghị này của TQ sao cho phù hợp với tình thế và quyền lợi của đất nước. <o:p></o:p>

Những nước cờ của TQ vì vậy cũng không cao minh cho lắm và lãnh đạo TQ biết rõ điều này.<o:p></o:p>

Việc mời mọc HK sử dụng các đảo đã tố cáo rằng việc xây dựng các đảo nhân tạo ở Biển Đông không chắc đã tạo cho TQ một tư thế áp đảo. Ngược lại, nó để lộ các yếu điểm chết người. Các đảo này dễ dàng trở thành “mồ chôn” tập thể vừa cho phi cơ vừa cho tàu bè đậu trong bến. <o:p></o:p>

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-15142624443980604672015-04-17T22:40:00.001-07:002015-04-17T22:44:17.671-07:00Việt Nam không có cách ứng phó hữu hiệu ở Biển Đông.
Quan chức Mỹ vừa lên tiếng phê bình : Việt Nam chưa có cách ứng phó hữu hiệu ở Biển Đông.

TQ chiếm trọn quần đảo Hoàng Sa của VN năm 1974, tính đến nay là 41 năm. TQ chiếm 7 bãi đá thuộc Trường Sa của VN năm 1988, đến nay là 27 năm. Còn đường chữ U (chín, mười, hay mười một gạch… chi đó) của TQ, có nơi chỉ cách bờ biển VN khoảng 50km, dành 80% Biển Đông, đã công bố ít nhứt là hơn ½ thế kỷ. Với bấy nhiêu thời gian đó mà VN vẫn không xây dựng nổi một đối sách bảo vệ vùng biển của mình. Lời phê bình của viên chức người Mỹ tố cáo lãnh đạo VN có vấn đề.

Trước hết là tầm nhìn. Lãnh đạo VN trước nay xuất thân từ nông dân, phu đồn điền... đa phần là thất học. Kinh tế mấy mươi năm sau chiến tranh vẫn còn loay hoay với việc nuôi con gì, trồng cây gì. Làm lãnh đạo như vậy là tầm nhìn không xa hơn thửa ruộng. Bây giờ làm kinh tế thị trường. Toàn bộ nhân sự lãnh đạo, theo lời tố cáo của chính họ, tất cả đều hủ bại. Chính họ thú nhận mình là những con sâu.

Thử xem trường hợp người đứng đầu quốc phòng. Ông này có lẽ rành chuyện sân golf hơn chuyện binh thư, nhanh nhẹn trong việc thăng tướng cho sĩ quan hơn chuyện điều binh. Những cuộc diễn binh nhân dịp ăn mừng ngày 30-4, những cuộc thao diễn của không quân, hải quân… cho thấy sự thiếu chuyên nghiệp (và bệ rạc) của quân đội. Khí tài vẫn là những thứ cũ xì của Nga từ thời chiến tranh lạnh. Vụ hai chiếc SU 22 bị rớt ở đảo Phú Quí hôm qua cho phép ta kết luận như vậy. Hải quân, cảnh sát biển cũng tệ hại không kém. Gặp lúc hữu sự ta mới thấy tình trạng thiếu thốn của quân đội VN. Vụ giàn khoan 981 vào tháng 5-2014 cho ta thấy ngôi nhà Việt Nam đã rách nát. Để chống lại với đoàn tàu hải giám của TQ, VN phải hô hào ngư dân làm « cảm tử quân », dùng những chiếc tàu gỗ mong manh của ngư dân để đối chọi với tàu sắt của TQ.

Đến nước chót nhà nước VN phải muối mặt ngữa tay xin viện trợ (kẻ thù cũ) Nhật, Mỹ để họ bố thí cho những chiếc tàu tuần duyên (đồ đã qua sử dụng) cho lực lượng cảnh sát biển.

Người ta có quyền đặt vấn đề : Dầu hỏa khai thác mấy mươi năm nay, hàng trăm tỉ đô la, đã đi đâu ?. Kiều hối gởi về hàng năm trên chục tỉ đô la, đã dùng vào việc gì ? Đã biết tham vọng của TQ từ sáu bảy chục năm nay. Đã từng là nạn nhân của TQ nhiều lần trong các vụ xâm lăng lãnh thổ, xâm lấn hải phận. Đã từng nhiều lần bị TQ đặt giàn khoan trong thềm lục địa. Từng nhiều lần bị TQ cho gọi thầu khai thác những lô dầu khí trên thềm lục địa của mình... Đâu phải là không có những dấu hiệu báo trước ? Vậy làm sao ta có thể chấp nhận tình trạng bệ rạc của lực lượng hải quân, không quân VN như vậy được ?.

Lãnh đạo VN thiếu tầm nhìn nhưng dư thừa lòng tham. Tiền bạc, của cải của đất nước, thay vì dùng để mua sắm, trang bị khí tài, cải thiện đời sống chiến sĩ để bảo vệ lãnh thổ… thì lại chui vào túi riêng, cho vào những cuộc ăn chơi xa hoa, trác tán của quí vị lãnh đạo.

Nhớ lúc xưa đứng cùng phe với TQ, LX hung hăng đánh Mỹ : còn cái lưng quần cũng đánh.

Nhưng đánh cho ai, để làm cái gì ? « Đánh Mỹ là đánh cho Liên Xô, cho Trung Quốc » là câu trả lời của lãnh đạo CSVN.

Đất nước tan hoang vì chiến tranh. Dân tình ly tán vì chiến tranh. Để lại hơn 4 triệu nạn nhân chiến tranh. Cái giá của chiến tranh quá sức lớn lao. Hệ quả của chiến tranh 4 thập niên qua vẫn chưa giải quyết hết. Nhưng nếu để thực sự bảo vệ đất nước thì đâu ai nề hà việc hy sinh ? Bây giờ lãnh đạo CSVN đã rơi mặt nạ, cũng như TQ đã rơi mặt nạ. Những hy sinh, đổ vỡ của dân tộc, của đất nước… là bổn phận của lãnh đạo CSVN phải đóng góp cho TQ, cho Liên Xô, dưới chiêu bài « nghĩa vụ quốc tế ». Lãnh đạo CSVN đã để lộ ra bộ mặt làm tay sai. TQ để lộ ra bộ mặt của tên bành trướng. Tất cả các chủ thuyết mác xít, chủ nghĩa quốc tế, những lý tưởng cộng sản… nghe qua rất êm tai kia, thực sự chỉ là phương tiện để các nước cộng sản đàn anh can thiệp vào nội bộ các nước chư hầu nhằm phục vụ cho lợi ích riêng tư của quốc gia, dân tộc họ.

Bây giờ thì sáng mắt, phải nhục nhã năn nỉ Mỹ, xin bỏ lệnh cấm vận (vũ khí sát thuơng), xin xỏ từ chiếc tàu phế thải.

Vậy mà những ngày kề cận 30-4, báo chí, truyền hình trong nước vẫn chỉ ra rả những chiến công lẫy lừng, ca ngợi cuộc chiến thần thánh « đánh cho Mỹ cút, đánh cho Ngụy nhào ». Chỉ có người vô liêm sỉ mới có thái độ hai mặt, lật lọng như thế.

Trong khi nhu cầu liên kết với Mỹ, không phải để chống Trung Quốc, mà chỉ để dựa vào bảo vệ quyền lợi của đất nước, là điều cần thiết hơn bao giờ hết. Nếu VN có một sách lược đứng đắn về an ninh, quốc phòng, những hàng đầu tiên là phải liên minh với Mỹ. Từ xưa đến nay, kinh nghiệm lấy từ lịch sử thành hình các quốc gia trên thế giới cho thấy việc dựa vào kẻ mạnh, kết bạn với kẻ mạnh… luôn là vũ khí hữu hiệu của kẻ yếu để tự bảo vệ lấy mình.

Hành vi tuyên truyền của đảng CSVN là dấy lại quá khứ, thắp lại lòng hận thù chống Mỹ. Không biết họ làm vậy là nhằm mục đích gì ?

Sách lược dựng nước và bảo vệ đất nước không có, lãnh đạo chỉ có lòng tham và cái quá khứ làm tay sai. Họ ra sức tuyên truyền là để khỏa lấp cái quá khứ làm tay sai, hủy hoại đất nước. Tinh thần binh sĩ chiến đấu cao đến đâu, với lãnh đạo như vậy, với khí tài như vậy, cũng phải bó tay chịu chết mà thôi.

Nhưng khủng hoảng Biển Đông, sách lược của VN không chỉ bao gồm răn đe quân sự, mà còn ở sức mạnh của lý lẽ, của nền tảng pháp lý. Vấn đề Biển Đông bắt nguồn từ tranh chấp lãnh thổ, hải phận. Tức là, ngoài các vấn đề thuộc an ninh quốc phòng, còn có hồ sơ pháp lý (bao gồm lịch sử, luật pháp quốc tế v.v…)

Nhận xét cho rằng « Việt Nam chưa có cách ứng phó hữu hiệu ở Biển Đông », vì vậy bao hàm luôn vấn đề pháp lý. Khi nói lãnh đạo VN có vấn đề thì cũng phải nói học giả Việt Nam có vấn đề.

Việt Nam đến hôm nay vẫn không xây dựng được một hồ sơ pháp lý vững chắc, có thể thuyết phục dư luận thế giới. Các nước người ta lên tiếng bênh vực VN, như Hoa Kỳ, Nhật… là do sự ngang ngược của TQ, là để bảo vệ quyền lợi quốc gia họ ở Biển Đông, chứ không hề do sự thuyết phục của hồ sơ chủ quyền của VN tại Hoàng Sa và Trường Sa.

Sự thê thảm trong hồ sơ pháp lý của VN đến từ sự ngụy biện (chuyên nghiệp) của học giả VN chuyên về Biển Đông. Dĩ nhiên ngoại lệ một vài vị hiếm hoi có vừa có kiến thức, vừa có lương tâm và tinh thần khoa học.

Điểm yếu trong hồ sơ chủ quyền của VN, mọi người đều có thể tham khảo ở các tuyên bố, các công hàm… chính thức của TQ công bố trước diễn đàn LHQ trong thời gian gần đây. Tất cả tập trung ở hai điểm : 1/ công hàm 1958 của ông Phạm Văn Đồng và 2/ các bản đồ do VNDCCH ấn hành. Cả hai « bằng chứng » này không chỉ được phía nhà nước và học giả TQ lập đi lập lại nhiều lần, chúng còn được ghi lại trong nhiều tập sách của học giả nước ngoài (nghiên cứu về Biển Đông).

Hầu hết những nỗ lực của học giả VN, từ trước đến nay, đều nhằm vào việc « hóa giải » hiệu lực công hàm 1958 của Phạm Văn Đồng. Một số nại những « bằng chứng » từ các bản án, những phán quyết của Tòa Án quốc tế. Nhưng khi tôi « rà soát » lại, thì thấy rằng phần lớn đã diễn giải sai nội dung, không đúng ý nghĩa ở các phán quyết của Tòa. Có thể họ sai do sơ ý lúc dịch thuật. Cũng có thể sai do chưa hiểu hết ý nghĩa nền tảng của các lý thuyết luật học (như Estoppel, Acquiescement). Các tác phẩm nghiên cứu của họ chỉ có thể « ru ngủ » người dân trong nước chứ không thể thuyết phục dư luận nước ngoài.

Điều thê thảm của (nền học thuật VN) là những người đi sau, thay vì nỗ lực nghiên cứu, đã chỉ đơn thuần cóp py từ người này sang người khác. Chỉ cần người đi trước sai là hàng loạt người đi sau lặp lại y chang cái sai của người đi trước. Ta thấy những điểm sai từ những học giả đi đầu như Lưu Văn Lợi, Từ Đặng Minh Thu, Nguyễn Hồng Thao… đã được nhắc lại ở các « học giả » đi sau.

Tức là, học giả VN đã chỉ làm công tác tuyên truyền, giúp cho nhà nước VN ru ngủ người dân, bịt mắt người dân trước những hành vi « bán nước » của đảng CSVN.

Đó là ta không nhắc đến các việc giải thích sai nội dung các công ước quốc tế (như trường hợp Vũ Quang Việt và Tạ Văn Tài) nói về hiệu lực các kết ước quốc tế.

Có người (nhóm người), vì muốn « hóa giải » công hàm Phạm Văn Đồng, đã lên tiếng yêu cầu nhà nước VN « nhìn nhận » VNCH (đã) là một quốc gia. Lập luận của họ, vì VNCH và CNDCCH là hai « quốc gia độc lập có chủ quyền », các tuyên bố của bên này (VNDCCH) sẽ không ảnh hưởng gì đến lãnh thổ do bên kia quản lý. Đây cũng chỉ là ngụy biện nhưng tầm tác hại có thể vô biên. Tôi đã lên tiếng cảnh báo rằng, nếu nhà nước VN làm điều này thì muôn đời cháu con VN sẽ vô phương lên tiếng đòi lại Hoàng Sa và Trường Sa.

Đến nay sự ức hiếp của TQ đã vượt mọi giới hạn. Trong một bài viết trước đây tôi đã cảnh báo rằng việc TQ xây dựng các bãi đá tại Trường Sa (mà họ chiếm của VN năm 1988), đe dọa an ninh và toàn vẹn lãnh thổ của VN. Nhiều lần tôi đã lên tiếng khuyến cáo nhà nước VN phải kiện TQ, với những đề nghị hợp lý, khả thi. Đó lý ra phải là một « đối sách » của VN trước sự hung hăng của TQ. Nhà nước VN thủ khẩu như bình. Kết quả chuyến đi của ông Trọng (chầu Bắc Kinh) vừa rồi cho ta thấy điều này.

Nước đã dâng đến cổ. Cấp bách dến mức các nghị sĩ, các học giả, viên chức Hoa Kỳ phải nóng ruột lên tiếng cho VN. Trong khi học giả VN vẫn tiếp tục ngụy biện. Có người vừa qua lên BBC cho rằng vì VNCH làm mất Hoàng Sa nên gây khó khăn trong việc đòi lại.

Vậy thử hỏi, các bãi đá ở Trường Sa như Chữ Thập, Gạc Ma, Tư Nghĩa, Gaven, Châu Viên, Subi… mất vào năm 1988, do nhà nước VN hiện nay làm mất, việc đòi lại cũng đâu có dễ dàng hơn ?

Do đó mất nước, nếu xảy ra, là do tầm nhìn của lãnh đạo. Mà theo thói quen quốc tế, chiến lược bảo vệ và phát triển quốc gia được thành hình và hoàn thiện theo thời gian, trong đó sự đóng góp của học giả là nền tảng. Như vậy mất nước, nếu xảy ra, cũng là do lớp học giả, trí thức VN.

Một điều quan trọng khác, cho trường hợp VN, là các cơ quan truyền thông trong nước đều do nhà nước quản lý. Do đó không hiện hữu việc « phản biện » giữa các học giả, trí thức… trên các vấn đề của đất nước. Truyền thông nước ngoài, (trên danh nghĩa) đứng ngoài vòng kiểm soát của đảng CSVN. Nhưng cũng có thành phần (như BBC) có lề lối làm việc và cách hành sử như truyền thông trong nước. Họ cũng chỉ « phát thanh » một chiều. Trong những vấn đề quan hệ đến đất nước, họ không chấp nhận « tiếng nói khác ». Truyền thông như vậy cũng để "ru ngủ" mà thôi.

Vì vậy mất nước, nếu xảy ra, là do mình. Mình chỉ tiếp tay cho Trung Quốc dễ dàng làm việc đó mà thôi.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-49778614549190347772015-04-15T06:26:00.002-07:002015-04-15T06:26:36.723-07:00Đôi điều với Thạc Sĩ Hoàng Việt về bài phỏng vấn trên BBC…
 http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2015/04/150414_spratly_islands_battle_south_vietnam

1/ Về ngôn từ, Quân đội Nhân dân Việt Nam đã « giải phóng » hay « giành quyền kiểm soát » Trường Sa ? <o:p></o:p>

Báo chí trong nước, từ nhiều năm nay, vẫn luôn đăng tải bài viết về kế hoạch « giải phóng » Trường Sa của đại tướng Võ Nguyên Giáp. Năm nay vẫn không ngoại lệ. Theo đó ta biết rằng kế hoạch của Võ Nguyên Giáp « giải phóng Trường Sa » qua văn thư số 990B/TK của ông gởi Võ Chí Công và Chu Huy Mân ngày 4-4-2014. Mọi người có thể kiểm chứng ở các báo mạng Công an Nhân dân, Vnexpress, vietnamnet, doisongphapluat…<o:p></o:p>

Bài phỏng vấn mở đầu bằng câu « Tháng Tư năm nay đánh dấu 40 năm ngày Quân đội Nhân dân Việt Nam mở chiến dịch giành quyền kiểm soát quần đảo Trường Sa và các đảo trên Biển Đông từ tay chính quyền Việt Nam Cộng Hòa. »<o:p></o:p>

Thạc sỹ Hoàng Việt trả lời rằng : « Ngay từ trước đây báo chí đã đưa tin theo hướng là phe ta đã tấn công Việt Nam Cộng hòa và giành quyền kiểm soát Trường Sa. »<o:p></o:p>

Như vậy giữa hai bên : báo chí trong nước, với BBC và TS Việt, đã có sự khác biệt trong việc sử dụng ngôn từ. Báo chí trong nước gọi ngày 4-4-1975 là ngày « giải phóng Trường Sa ». BBC và TS Việt gọi là ngày « phe ta đã tấn công Việt Nam Cộng hòa và giành quyền kiểm soát Trường Sa ». <o:p></o:p>

Người ta gọi hành vi « giải phóng » (một nhóm dân chúng, một vùng lãnh thổ) là hành vi giải thoát nhóm dân chúng (hay vùng lãnh thổ) đó thoát khỏi sự thống trị của ngoại bang (hay sự kềm kẹp của một thế lực bạo tàn phi chính thống). Từ « giải phóng » là một ngôn từ chính trị, phân biệt rạch ròi địch - ta, chính – ngụy. Hành động « giành quyền kiểm soát » chỉ nói lên một cách chung chung sự xung đột (quân sự) của hai phe để tranh giành kiểm soát một vùng lãnh thổ (hay một nhóm dân chúng). <o:p></o:p>

 <o:p></o:p>

Sự khác biệt về cách sử dụng ngôn từ phản ảnh hai cách nhận thức về một sự việc.<o:p></o:p>

Nhận thức của báo chí trong nước phản ảnh nhận thức chung của chế độ. Nhà nước CSVN hiện nay, sau 40 năm, vẫn còn « hồ hởi » ăn mừng « giải phóng Trường Sa », vẫn còn xem các chiến sĩ VNCH đóng giữ ngoài các đảo TS là « ngụy », một lực lượng « bù nhìn », tay sai cho ngoại bang.<o:p></o:p>

 <o:p></o:p>

Tôi nghĩ rằng nhận thức này sẽ là một bằng chứng giá trị cho phía Trung Quốc. <o:p></o:p>

Cho rằng VNCH là một thực thể bù nhìn, ngụy, tay sai ngoại bang thì thẩm quyền quốc gia về lãnh thổ của VNCH tại Hoàng Sa, Trường Sa cũng như lãnh thổ miền Nam VN (dưới vĩ tuyến 17) là không có giá trị pháp lý (bất hợp pháp). Những hành vi « tuyên bố chủ quyền », « khẳng định chủ quyền »... của VNCH tại HS và TS sẽ không có giá trị pháp lý và lịch sử. <o:p></o:p>

Tập hồ sơ « Sách trắng » về chủ quyền của VN tại HS và TS (do bộ Ngoại giao xuất bản) do đó phải đặt lại toàn bộ. Trên mọi phương diện, từ lịch sử đến pháp lý, tất cả những gì dính líu với VNCH (trong tập tài liệu đó) đều phải lấy ra hết. Việc kế thừa của VNCH ở các vùng lãnh thổ HS và TS từ các nhà nước phong kiến và nhà nước bảo hộ Pháp, cũng sẽ không còn ý nghĩa trước pháp luật. <o:p></o:p>

Như vậy hồ sơ chủ quyền của VN tại HS và TS, lịch sử và pháp lý, sẽ là con số không to lớn, phải không ? <o:p></o:p>

Nhận thức của BBC và TS Việt như thế là « phi chính thống », đi ngược với cách nhận thức của nhà nước CSVN từ mấy mươi năm nay. <o:p></o:p>

TS Việt cho đó là nhận thức của phe « cấp tiến » và phe này « đang ngày càng xuất hiện nhiều hơn ». <o:p></o:p>

Thực tình tôi cũng hy vọng như vậy. Vì nếu nhà nước CSVN tiếp tục nhận thức VNCH là « ngụy », hành vi tiếp quản TS là « giải phóng TS », thì cuộc chiến pháp lý giữa VN và TQ nếu có xảy ra, VN sẽ không có cách nào để thắng. <o:p></o:p>

2/ Về nguyên nhân mất Hoàng Sa. TS Hoàng Việt nói : « Cái bất lợi là Việt Nam giữ được Trường Sa, nhưng đánh mất ở Hoàng Sa năm 1974, gây khó khăn cho việc đòi lại… Tôi không muốn đổ lỗi cho bên nào, nhưng thực tế là Hoàng Sa đã bị mất khi đang nằm dưới sự kiểm soát của Việt Nam Cộng hòa năm 1974. »<o:p></o:p>

Mặc dầu rào trước đón sau « không muốn đổ lỗi cho bên nào », nhưng ai cũng thấy TS Việt có ý cho rằng vì VNCH làm mất HS nên mới « gây khó khăn cho việc đòi lại ».<o:p></o:p>

Theo tôi thì từ 1975 đến nay, nhà nước CSVN chưa bao giờ có thiện chí, hay biểu lộ ý chí muốn đòi lại Hoàng Sa. <o:p></o:p>

Việc « đòi » lại một vùng lãnh thổ chỉ có thể thực hiện qua hai phương diện : pháp lý và sử dụng vũ lực. Mặc dầu từ trước đến nay có nhiều ý kiến của học giả VN khuyến cáo nhà nước kiện TQ trước Tòa quốc tế. Nhà nước vẫn thủ khẩu như bình, án binh bất động. <o:p></o:p>

Vụ TQ đặt giàn khoan 981 hồi tháng 5 năm ngoái mở ra một cơ hội bằng vàng để VN đặt lại vấn đề Hoàng Sa (đã đông lạnh từ 4 thập niên) với TQ. VN có đủ lý cớ để kiện. Nhà nước CSVN đã không nắm lấy cơ hội đó. Sự im lặng đến mức « vang dội » của nhà nước VN đã khuyến khích cho TQ bước thêm những bước quan trọng khác ở các đảo đá (mà họ chiếm của VN năm 1988). Các đảo đá này đã và đang được TQ ráo riết bồi đắp. Không bao lâu nữa chúng trở thành những đảo nhân tạo có khả năng đặt các căn cứ quân sự như phi trường và hải cảng. <o:p></o:p>

Khó khăn luôn hiện hữu trong mọi vấn đề quốc gia. Để giải quyết ta phải nhận diện được các « khó khăn » đó đến từ đâu ? <o:p></o:p>

Một số hành vi đem lại « khó khăn » cho nhà nước VN ghi lại dưới đây, trong chừng mực làm cho VN hôm nay mất đi tư cách để đòi HS (và các vấn đề tranh chấp chủ quyền TS và hải phận biển Đông) trước một trọng tài quốc tế. <o:p></o:p>

Công hàm 1958 của ông Phạm Văn Đồng (mặc nhiên) nhìn nhận chủ quyền của TQ tại HS và TS.<o:p></o:p>

Thái độ « im lặng » của VNDCCH vào tháng giêng năm 1974, khi TQ sử dụng vũ lực chiếm HS. <o:p></o:p>

Nhà nước VNDCCH phản đối đề nghị của phía VNCH hai bên cùng ký tên vào bản kiến nghị phản đối hành vi xâm lược Hoàng Sa của TQ lên LHQ. <o:p></o:p>

Khi một thế lực ngoại bang xâm lăng vào lãnh thổ của mình, dĩ nhiên mình phải lên tiếng phản đối, phải không ? VNDCCH đã không làm điều đó. Điều này được xem là một bằng chứng chứng minh Hoàng Sa không thuộc chủ quyền của VN (theo quan điểm của VNDCCH).<o:p></o:p>

Từ sau Thế chiến II, hành vi chiếm hữu một lãnh thổ bằng vũ lực bị cộng đồng quốc tế nghiêm cấm. Trong vụ Hoàng Sa, Liên Xô đã mạnh mẽ lên án hành vi của TQ tại LHQ, cũng như hầu hết các nước trong thế gới tự do (và nhiều nước trong khối XHCN). <o:p></o:p>

Thái độ « im lặng » của nhà nước VNDCCH được tập quán quốc tế xem như là sự « đồng thuận » của nhà nước này về các hành vi của TQ. Nhà nước VNDCCH nhìn nhận những hành vi của TQ tại HS là chính đáng.<o:p></o:p>

Những « khó khăn » (khiến nhà nước VN hôm nay mất tư cách đòi HS) là do VNDCCH và CHXHCNVN làm ra, chứ đâu phải do VNCH ? <o:p></o:p>

VNCH đâu có xúi ông Phạm Văn Đồng viết công hàm 1958 nhìn nhận chủ quyền của TQ tại HS và TS ? Thái độ « im lặng » của VNDCCH là tự nguyện, chứ đâu do áp lực của VNCH ? <o:p></o:p>

Khó khăn đòi lại Hoàng Sa là do nhà nước các nhà nước VN (hiện thời và tiền nhiệm) đã đánh mất tư cách của mình. Điều này lý ra TS Việt phải hiểu biết hơn tôi mới phải.<o:p></o:p>

Về việc VNCH thua trận, để mất Hoàng Sa vào tay TQ. Ta không thể không nói tới bối cảnh « lịch sử » lúc đó. <o:p></o:p>

Năm 1973 Hiệp định Paris được ký kết, mở đường cho « đồng minh tháo chạy ». Một điều khoản quan trọng của Hiệp định Paris (nhắc lại điều khoản Hiệp định Genève 1954) là nhìn nhận VN là một nước độc lập, thống nhứt ba miền, toàn vẹn lãnh thổ. Từ điều khoản này, tất cả những gì xảy ra tại VN, sau khi Hiệp Định Paris ký kết, sẽ là vấn đề « nội bộ » của VN và Mỹ (sẽ không có tư cách) để can thiệp. Cuộc chiến Hoàng Sa vì vậy không còn liên quan đến người Mỹ nữa. <o:p></o:p>

Trong khi tình hình chiến sự vẫn không giảm áp lực. Các bên (VNCH, MTGPMN và VNDCCH) đổ lỗi cho nhau phía bên kia vi phạm lệnh ngưng bắn. VNCH tứ đầu thọ địch. Mức viện trợ của HK hứa cho VN bỗng trở nên « nhỏ giọt ». Lại còn thêm khủng hoảng dầu lửa thời đó, giá dầu tăng đột ngột gấp hai, ba lần. <o:p></o:p>

Trong hoàn cảnh dầu sôi lửa bỏng, kinh tế kiệt quệ, một mình phải chiến đấu với ba bốn kẻ thù hung hãn, trong khi đồng minh đã « bội ước » chạy làng. Hải quân VNCH trong trận Hoàng Sa như vậy là «hiên ngang » lắm (so với hải quân QDNDVN năm 1988 tại TS), phải không ?.<o:p></o:p>

Phải chi lúc đó (tháng giêng năm 1974), cả hai phía VNCH và VNDCCH cùng đánh lại quân xâm lược, hay ít nhứt VNDCCH cùng ký kiến nghị với VNCH phản đối hành vi xâm lăng Hoàng Sa của TQ thì bây giờ đâu đến đỗi hả miệng mắc quai, phải không TS Hoàng Việt ?<o:p></o:p>

Vì vậy đổ lỗi việc mất Hoàng Sa cho một mình VNCH gánh chịu, theo tôi, là bất công với lịch sử ghê lắm. <o:p></o:p>

3/ TS Hoàng Việt nói : « Một số học giả đã tranh luận rằng nên công nhận Việt Nam Cộng hòa là một quốc gia và điều này sẽ có lợi cho việc tiếp quản, thừa kế chủ quyền quốc gia trong vấn đề giải quyết tranh chấp ở Hoàng Sa Trường Sa hiện nay. »<o:p></o:p>

« Một số học giả » mà TS Việt nói là các học giả thuộc nhóm « Quĩ Nghiên cứu Biển Đông » mà TS Việt là thành viên. Ý kiến « nhìn nhận VNCH là một quốc gia » đã từng đăng trên BBC (và nhiều trang thông tin khác trong và ngoài nước). Tôi là người (duy nhứt, hình như vậy) từ trước đến nay lên tiếng chống lại quan điểm này. Tuy nhiên, BBC cũng như các trang khác, chỉ đăng tải ý kiến một chiều, do đó không có việc « rộng đường đường dư luận ». Hy vọng là cơ hội đối thoại lần này các cơ quan truyền thông « chơi đẹp » một chút. Nghe người này nói qua thì cũng nên nghe người kia nói lại. <o:p></o:p>

Thứ nhứt, quí vị học giả giải thích giùm, bằng thủ tục (pháp lý) nào ta có thể « nhìn nhận » VNCH là (hay đã là) một « quốc gia » khi thực thể này đã không còn hiện hữu ? <o:p></o:p>

Thứ hai, quí học giả thử tưởng tượng hôm nay Trung Quốc nhìn nhận Đài Loan là « quốc gia ». Lục địa và Đài Loan là hai vùng lãnh thổ của một quốc gia bị phân chia, tương tự như hai bên VNCH và VNDCCH trước 1975. Cả hai bên cùng nhìn nhận dân tộc TQ (VN) là một, TQ (VN) là « quốc gia duy nhứt ». Mỗi bên được một số nước (tương đương) công nhận tại LHQ. Việc lục địa nhìn nhận Đài loan « là một quốc gia » là điều không thể xảy ra, phải không ? Vậy dựa trên cơ sở nào để công nhận VNCH là (hay đã là) một quốc gia ?<o:p></o:p>

Thứ ba, Hiệp định Genève 1954, khải huyền hai miền VNCH và VNDCCH, nhìn nhận VN là một quốc gia độc lập, thống nhứt ba miền và toàn vẹn lãnh thổ. Hiệp định Paris cũng nhắc lại y chang nội dung như vậy. Làm sao các học giả có thể bất chấp các kết ước quốc tế, là nền tảng của quốc tế công pháp, để thực hiện một hành vi thuộc công pháp quốc tế (là nhìn nhận VNCH là một quốc gia) ?<o:p></o:p>

Thứ tư, giả sử việc nhìn nhận VNCH là « quốc gia » không có trở ngại trên vấn đề pháp lý. Thì các học giả làm thế nào để quốc gia VNDCCH « kế thừa » quốc gia VNCH ? Gọi VNCH là « ngụy », làm sao có thể kế thừa cái gì ở « ngụy » ? Người ta có thể « cướp » nó chứ không thể kế thừa. <o:p></o:p>

Thứ năm, giả sử CHXHCNVN hiện nay « kế thừa » di sản VNCH không gặp khó khăn về pháp lý. Vấn đề là nhà nước CHXHCNVN hôm nay là quốc gia « kế tục » quốc gia VNDCCH. Nhà nước VN hôm nay phải có nghĩa vụ về những hành vi (pháp lý) của VNDCCH thể hiện trong quá khứ. Các học giả thử giải thích làm thế nào để một quốc gia có thể kế thừa cùng lúc hai lập trường đối nghịch về HS và TS ?<o:p></o:p>

Vì vậy tôi cho rằng lập luận này của nhóm Quĩ Nghiên cứu Biển Đông (mà TS Việt là thành viên) sẽ đưa VN vào bế tắt. Đây là tình trạng của VN hiện thời. <o:p></o:p>

Ý kiến của tôi về vấn đề Biển Đông và chủ quyền các quần đảo HS và TS (từ hơn thập niên nay) rất đơn giản : Hòa giải dân tộc VN và lập trường VN là một quốc gia duy nhứt. <o:p></o:p>

Hòa giải dân tộc để nhà nước VN hôm nay có thể kế thừa di sản của VNCH. Vì chỉ đứng trên danh nghĩa của VNCH thì nhà nước VN hôm nay mới có tư cách nói về chủ quyền ở HS và TS.<o:p></o:p>

Khẳng định lập trường VN là một quốc gia duy nhứt, theo tinh thần các hiệp ước nền tảng (Hiệp định Genève 1954 và Paris 1973). Theo đó VN là một quốc gia độc lập (độc lập còn có nghĩa là có chủ quyền), thống nhứt ba miền và toàn vẹn lãnh thổ. Trên tinh thần này, tất cả những hành vi, những tuyên bố của một bên, nếu đi ngược lại tinh thần hai hiệp định, đe dọa, hay làm tổn hại đến sự toàn vẹn lãnh thổ của VN... thì chúng không có giá trị.<o:p></o:p>

Công hàm 1958 đơn thuần bị hóa giải. Tưng tự như các hành vi hay thái độ của VNDCCH trước kia về chủ quyền của VN tại HS và TS. <o:p></o:p>

Vì vậy, cốt lõi của vấn đề là « hòa giải dân tộc ». Đến nay vẫn gọi VNCH là « ngụy » việc đòi lại HS, cũng như bảo vệ TS cùng với hải phận của VN... xem ra còn khó hơn lên trời.<o:p></o:p>
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-51649946544536329702015-04-10T11:46:00.000-07:002015-04-10T11:46:01.566-07:00Lợi ích gì khi VN tham gia vào dự án « Con đường tơ lụa trên biển » của Trung Quốc ?
Theo tin tức báo chí, VN vừa tham gia dự án « Con đường tơ lụa trên biển » của TQ. Câu hỏi đặt ra Việt Nam có lợi hay không khi tham gia dự án này ?

Dự án « Con đường tơ lụa trên biển » được Tập Cận Bình đề cập một cách sơ lược vào năm 2013. Dự án này chỉ mới bắt đầu thực hiện vài tháng nay, dự trù một ngân sách 40 tỉ đô la. Mục tiêu dự án là xây dựng hạ tầng cơ sở các hải cảng từ Biển Đông, qua Ấn Độ dương, thông qua biển Đỏ, kinh đào Suez, vào Địa Trung hải để tiếp cận các hải cảng của các nước Châu Âu.

Việt Nam tham gia dự án với hải cảng Hải Phòng là điểm nối đầu tiên. Mã Lai vừa thỏa thuận với TQ để tham gia. Theo dự tính, trong khối ASEAN sẽ còn có mặt của Nam Dương.

Dự án « Con đường tơ lụa trên biển » của TQ không thể tách rời dự án với các dự án đã thực hiện từ cuối thập niên 90 của thế kỷ trước, là dự án « Con đường tơ lụa trên bộ » cũng như dự án « Ngân hàng đầu tư hạ tầng cơ sở » vừa mới được thành hình vào tháng 3 vừa rồi.

Dự án « Con đường tơ lụa trên bộ » đã được thành hình từ khoảng thập niên 90 của thế kỷ trước, mục đích nối liền TQ với các nước Trung Á, Trung Đông để đến Châu Âu. Tức là mở lại con đường mà các doanh nhân Ả Rập ngày xưa đã mở ra để buôn bán tơ lụa giữa các nước Ả Rập với TQ, bao hệ thống đường sắt, gọi là « Bắc Kinh Express », nối liền các thành phố lớn TQ xuyên qua Tân Cương, để đến các thành phố lớn các nước Châu Âu. Ngoài ra còn có các dự án xây dựng hệ thống đường xa lộ. Đồng thời ta không thể quên dự án quan trọng khác là các ống dẫn dầu và khí đốt cũng được đặt trong cùng thời kỳ, từ khu vực biển Caspienne thuộc các nước Trung Á, dẫn năng lượng về đến Thuợng Hải.

Về « Ngân hàng đầu tư hạ tầng cơ sở » thì TQ đề xướng vào tháng 10 năm 2014, với số vốn là 50 tỉ đô la, được sự chấp thuận gia nhập hợp tác của nhiều nước trong G 7 như Anh, Pháp… vào tháng 3 vừa rồi. Ngân hàng này ra đời nhằm để hỗ trợ cho dự án « Con đường tơ lụa trên biển ». Việc xây dựng hạ tầng cơ sở các cảng biển cho đúng tiêu chuẩn quốc tế sẽ rất tốn kém.

Về mục đích, dự án « Con đường tơ lụa trên bộ » của TQ trước hết nhằm bảo đảm an ninh năng lượng chứ không nhằm xây dựng « trục kinh tế Âu-Á ». Sau đó mở các hệ thống đường xá, xa lộ và đường xe lửa, nối tỉnh lục địa như Vân Nam, Quí Châu, Tân cương, (và Tây Tạng)… ra biển. Các tỉnh này rộng lớn gần bằng ½ lãnh thổ TQ nhưng rất kém phát triển. Hệ thống hạ tầng cơ sở này gồm hai mặt : đường xe lửa và đường xa lộ xuyên qua Miến Điện để ra Ấn Độ Dương ; mặt khác là mở lại đường xe lửa nối Côn Minh (thuộc tỉnh Vân Nam) với hải cảng Hải Phòng.

Về hệ thống đường sắt và đường xa lộ nối các tỉnh Hoa Nam thông qua hải cảng Hải Phòng để ra biển xúc tiến từ năm 2009, gọi là dự án « hai hành lang, một vành đai ». Hành lang thứ nhứt là Nam Ninh – Lạng Sơn – Hà Nội – Hải phòng. Hành lang thứ hai là Côn Minh – Lào Cai – Hà Nội và Hải Phòng. Vành đai là vịnh Bắc Việt.

Tuyến đường Côn Minh – Hải phòng vốn đã được nhà nước bảo hộ Pháp mở ra từ đầu thế kỷ 20 mà một trong những công trình của nó vẫn còn được dân Hà Nội sử dụng đến nay là cầu Long Biên.

Đến nay thì ta thấy dự án « hai hành lang, một vành đai » đã được sáp nhập vào dự án « Con đường tơ lụa trên biển ».

Như vậy, bề mặt thì mục tiêu các dự án « con đường tơ lụa » trên bộ và trên biển của TQ chỉ thuần túy kinh tế. Nhưng bên trong lại hàm chứa một sách lược hướng ngoại đầy tham vọng của TQ mà điều này đang làm cho nhiều quốc gia lo ngại.

Ta sẽ thấy các dự án con đường tơ lụa của TQ là một bộ phận trong sách lược hóa giải kế hoạch chuyển trục sang Châu Á của Hoa Kỳ. Dĩ nhiên nó cũng nhằm chống lại thỏa ước kinh tế « xuyên Thái bình dương » mà Hoa Kỳ khởi xướng vài năm nay.

Trục chiến lược của Mỹ, tạm gọi là « trục ngang », tức « trục hoành », liên kết giữa Hoa Kỳ với các đồng minh cũ, mà lần này HK cố gắng lôi kéo VN vào phe mình. Lo ngại của Hoa Kỳ là TQ càng phát triển thì sẽ dành mất ảnh hưởng truyền thống của họ ở vùng Đông Á.

Tham vọng của TQ là xây dựng một « trục dọc, tức trục tung » chiến lược, bao gồm Nga, TQ và có thể các nước Đông Nam Á như VN, Mã Lai và Nam Dương… đồng thời các nước Trung Đông, Châu Phi.

TQ đang ráo riết xây dựng các căn cứ quân sự trên các bãi đá ngầm đã chiếm của VN vào năm 1988 như đá Chữ Thập, đá Gạc Ma, Châu Viên, Tư Nghĩa v.v… Việc này dĩ nhiên nhằm thiết lập vùng nhận diện phòng không trên Biển Đông. Mục tiêu của việc này nhằm ngăn cản lực lượng không quân, hải quân Hoa Kỳ tiếp cận.

Trong khu vực, vừa khi dự án « con đường tơ lụa trên biển » của TQ ra đời, thì đã có những động thái của các nước khác nhằm đối phó với các kế hoạch của TQ.

Ta thấy Ấn Độ rục rịch với dự án « Gió mùa », mục đích là nhằm liên kết và giao thuơng kinh tế với các nước Đông nam Á. Tức cũng là « con đường tơ lụa trên biển », nhưng đi ngược lại, từ Ấn độ dương đến Biển Đông. Ta cũng thấy Nhật rục rịch cùng lúc với hai trục Nhật - Ấn Độ và Nhật - Úc. Trong khi Hoa Kỳ thì đang gây áp lực để Nam Hàn cho phép đặt hệ thống phòng vệ hỏa tiễn.

Các quốc gia bị ảnh hưởng an ninh quốc phòng hoặc đe dọa chủ quyền lãnh thổ, trước hết có thể là VN, sau đó Phi và Singapour.

Ta thấy cảng Hải Phòng của VN là trạm đầu tiên của « con đường tơ lụa trên biển ». Nhưng vai trò của cảng Hải Phòng chỉ là trạm trung chuyển cho hàng hóa các tỉnh Hoa Nam như Vân Nam, Quí Châu… mà thôi. Nhận thức này lấy từ kinh nghiệm của nhà nước bảo hộ Pháp sau năm 1911.

Thời đó, công ty quản trị tuyến đường Hải Phòng – Côn Minh của Pháp bị lỗ nặng, trong khi thuế quan lại không thu nhiều. Lý do là vì hầu hết hàng hóa chỉ « quá cảnh » qua Hải Phòng, sau đó chuyển đến Hồng Kông, hoặc ngược lại, hàng hóa từ Hồng Kông chuyển qua Hải Phòng để đi Vân Nam. Hàng hóa từ VN không hề « xuất qua » Vân Nam theo tuyến đường xe lửa này.

Các sử gia cho rằng công trình xây dựng đường xe lửa Hải Phòng – Côn Minh là một thất bại lớn lao về kinh tế cho người Pháp.

Thì bây giờ cũng vậy, hàng hóa TQ vốn đã tràn ngập VN, thì nay cũng vô phương cạnh tranh với các tỉnh trong nội địa của TQ. Cảng Hải Phòng cũng sẽ chỉ là trạm trung chuyển mà thôi. Tức là nó chỉ giúp cho các tỉnh Vân Nam, Quí Châu… nối với thế giới bên ngoài. Tức là giúp cho nền kinh tế tại các nơi này phát triển mà thôi.

Trong khi vấn đề tranh chấp lãnh thổ và hải phận trên Biển Đông vẫn còn nguyên, nếu không nói là càng trầm trọng thêm. Việc TQ đang ráo riết xây dựng các đảo hiện nay cho thấy tham vọng của nước này về chủ quyền lãnh thổ. Khi mà các đảo này xây dựng xong, TQ có thể tuyên bố vùng nhận diện phòng không ở Biển Đông. Việc này là một phần không thể tách rời trong sách lược hướng ngoại của TQ mà dự án « con đường tơ lụa trên biển » là một bộ phận.

Singapour lo lắng vì Mã Lai (và có thể Nam Dương) đã đồng ý gia nhập dự án « Con đường tơ lụa trên biển » của TQ. Các hải cảng của Mã Lai cũng như khu vực chung quanh Kuala Lumpour nếu được xây dựng thì dĩ nhiên sẽ cạnh tranh với Singapour. Cảng Djakarta của Nam Dương cũng vậy. Nơi đây án ngữ eo biển Sonda, là nơi các tàu chở dầu cực lớn đi vào biển Đông (vì không đi qua được eo biển Malacca). Tầm quan trọng chiến lược của eo biển Malacca vì vậy sẽ giảm thiểu.

Mặt khác, theo một thỏa ước mà Singapour đã ký với Anh từ khi mới độc lập, thì hải quân Anh có quyền có mặt thường trực ở hải cảng Changi. Nhưng Anh lại nhượng quyền để hải quân Hoa Kỳ sử dụng hải cảng này. Đồng thời, từ sau Thế chiến II, Anh cũng cho hải quân Hoa Kỳ mướn đảo Diego Garcia trong Ấn Độ dương để xây dựng căn cứ. Bây giờ Anh lại là một thành viên của Ngân hàng đầu tư hạ tầng cơ sở do TQ đề xướng. Hoa Kỳ lo ngại là điều dĩ nhiên.

Vì vậy, mặc dầu dự án « con đường tơ lụa trên biển » thuần túy về kinh tế, nhưng dự án này lại nằm trong sách lược hướng ngoại của TQ nhằm đối kháng với kế hoạch chuyển trục của Hoa Kỳ.

Từ bao thế hệ nay, tất cả các tranh chấp của con người, Thế chiến thứ I, Thế chiến thứ II, tất cả đều đến từ lý do « kinh tế ». Các tranh chấp giữa các đại cường, từ chuyển trục sang Châu Á hay các dự án « con đường tơ lụa trên bộ » hay « trên biển », đều nhằm mục tiêu chinh phục hay bảo vệ thị trường.

Dĩ nhiên hệ quả của tham vọng đại cường, hay sự đụng độ vì tranh giành ảnh hưởng giữa các đại cường, sẽ đe dọa an ninh và chủ quyền lãnh thổ cho các nước nhỏ chung quanh.

Vấn đề là VN cần có thái độ như thế nào trước tham vọng của TQ ?.

Nếu VN theo TQ để đứng trong « trục chiến lược » của TQ, (như đã thấy qua chuyến đi TQ của Nguyễn Phú Trọng), gồm các nước Nga-TQ-VN-Mã Lai v.v… VN sẽ không có lợi lộc gì.

Miếng bánh « con đường tơ lụa trên biển » trị giá 40 tỉ đô. Miếng bánh « ngân hàng đầu tư hạ tầng cơ sở » còn lớn hơn, đến 50 tỉ. Nhưng VN sẽ không được một mảnh vụn của hai cái bánh này. Cảng Hải Phòng, nếu có xây dựng, đường xe lửa Vân Nam, Hải Phòng nếu được thiết lập lại, thì VN sẽ không thu được một kết quả kinh tế nào. Kinh nghiệm của nhà nước bảo hộ Pháp ngày xưa cho phép ta kết luận như vậy. Trong khi, vì nhu cầu xây dựng chiến lược, TQ phải chiếm các đảo TS cũng như phần lớn Biển Đông. VN đứng chung với TQ cũng không ngăn được TQ chiếm đảo, chiếm biển của mình.

Trong khi nếu VN đứng trong « trục » của Mỹ, không cần phải nói đến những lợi lộc về kinh tế đem lại cho VN trong kết ước kinh tế « xuyên Thái bình dương » (TPP), thì với quan niệm về an ninh của Mỹ ở Biển Đông cũng đã giúp VN bảo vệ quyền lợi của mình. Hoa Kỳ, qua các tuyên bố mới đây, không muốn TQ xây dựng các đảo nhằm thay đổi hiện trạng. Tức là về an ninh, VN và Hoa Kỳ có chung quan điểm.

Vì vậy, quyết định đi với TQ đồng nghĩa với việc đưa đất nước và dân tộc VN vào vòng lệ thuộc, mà tương lai cháu con không có hy vọng gỡ ra được.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-36865552309062123662015-03-15T01:20:00.000-07:002015-03-15T01:20:24.167-07:00Tượng mẹ Việt Nam anh hùng
Có một bà mẹ Việt Nam anh hùng<o:p></o:p>

Thì có cả triệu bà mẹ Việt Nam phản động<o:p></o:p>

Mẹ nào thì cũng là mẹ của những đứa con Việt tộc<o:p></o:p>

Trong cuộc chiến nồi da xáo thịt<o:p></o:p>

Có một bà mẹ Việt Nam anh hùng<o:p></o:p>

Thì có cả triệu bà mẹ Việt Nam nắng dãi mưa dầm<o:p></o:p>

Tần tảo nuôi con, hai vai trĩu nặng,

Để lớn khôn lên chúng gà nhà bôi mặt

Có một bà mẹ Việt Nam anh hùng <o:p></o:p>

Thì cũng có cả triệu bà mẹ Việt Nam cạn dòng nước mắt<o:p></o:p>

Xác con là quân giải phóng, là ngụy quân, ngụy quyền, là vượt biên phản quốc…<o:p></o:p>

Thì giọt nước mắt nào của mẹ cũng chua xót đắng cay<o:p></o:p>

Có một bà mẹ Việt Nam anh hùng <o:p></o:p>

Từ bốn mươi năm trước hôm nay được vinh danh tạc tượng<o:p></o:p>

Thì có một triệu bà mẹ Việt Nam khóc thầm trong tủi nhục<o:p></o:p>

Sông Gianh, sông Bến Hải như vẫn còn thống khổ phân chia <o:p></o:p>

Có một triệu bà mẹ Việt Nam vui <o:p></o:p>

Thì cũng có một triệu người mẹ Việt Nam buồn, <o:p></o:p>

Có những nỗi buồn xót xa không thể nói<o:p></o:p>

Bắc hay nam, sinh ra mẹ đâu lựa chọn <o:p></o:p>

Có đất nước nào như đất nước này <o:p></o:p>

Hễ có một người vui là có triệu người buồn<o:p></o:p>

Có một người vinh quang là có máu me của một triệu người đổ xuống<o:p></o:p>

Có một người sống trong vàng son thì có một triệu người nước mắt chan cơm<o:p></o:p>

Ôi Việt Nam,<o:p></o:p>

Giang sơn một dãi tủi hờn !<o:p></o:p>

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-4606732554295398562015-03-12T12:07:00.000-07:002015-03-12T12:07:07.502-07:00Cam Ranh trong thế cờ chiến lược quốc tế.
Hoa Kỳ vừa lên tiếng yêu cầu VN ngưng không cho phép Nga sử dụng Cam Ranh như là trạm tiếp tế nhiên liệu cho các loại phi cơ chiến đấu và dội bom chiến lược. Yêu cầu này sẽ đưa VN vào khó khăn ngoại giao. Chuyến đi sắp tới của ông Nguyễn Phú Trọng sẽ cho ta biết thái độ của VN trước yêu cầu này của Mỹ.

Vấn đề VN đã cho phép các phi cơ dội bom và chiến đấu chiến lược của Nga được phép tiếp liệu tại Cam Ranh có lẽ là điều chỉ mới xảy ra gần đây. Bởi vì, tháng 2 năm năm ngoái, bộ trưởng quốc phòng Nga là ông Sergueï Choïgou còn cho báo chí biết là hiện đang thuơng lượng với một số nước như Vietnam, Cuba, Venezuela, Nicaragua, Seychelles và Singapour để các nước này cho phép Nga đặt các căn cứ quân sự thường trực. Việc thuơng lượng bao gồm các việc sử dụng hải cảng cho hải quân cũng như việc đặt trạm tiếp tế nhiên liệu cho các loại phi cơ chiến đấu - dội bom chiến lược thuộc đội tuần tiễu của không quân Nga.

Việc Hoa Kỳ hôm qua lên tiếng yêu cầu VN ngưng cho phép Nga sử dụng Cam Ranh cho ta biết là VN đã chấp thuận cho Nga xây dựng trạm tiếp liệu không quân. Còn việc VN có cho Nga sử dụng Cam Ranh như một căn cứ quân sự, bao gồm hải quân cũng như có sự hiện diện thường trực của quân đội Nga như trước thập niên 90 hay không, thì điều này ta chưa thấy dấu hiệu.

Việc lên tiếng yêu cầu của Hoa Kỳ là điều cần thiết cho nền an ninh quốc phòng của nước này.

Từ căn cứ Cam Ranh, các phi cơ dội bom cũng như các chiến đấu cơ chiến lược của Nga có thể uy hiếp được hai căn cứ quân sự của Mỹ là Guam trong Thái Bình Dương và Diego Garcia trong Ấn Độ dương. Ta cũng nên biết rằng, hiện nay các đội phi cơ tuần tiễu chiến lược của Nga đã bay tới khu vực biển Caraibes, tức khu vực biển chung quanh là các nước Cuba, Venezuela, Nicaragua… tức Hoa Kỳ bị đe dọa sát bên nhà.

Khu vực Địa Trung Hải thì Ukraine phân liệt cộng với cuộc chiến tại Syrie từ nhiều năm nay, hải quân và không quân của Nga đã có mặt thường xuyên. Ảnh hưởng của Nga càng lên, Khối Châu Âu biểu lộ sự yếu kém trước một Putin cương quyết và hung hăng. Trong khi vùng Bắc Âu cũng bị đe dọa vì Nga muốn mở đường ra Đại Tây dương, thông ra biển Baltique. Thời gian gần đây, phi cơ của Nga đã liên tục lấn vào không phận của Anh và Pháp. Các nước Baltique thuộc OTAN như Lituani, Lettoni… vừa được tăng cường vũ trang gồm các loại xe tăng, trọng pháo… các việc này dĩ nhiên nhằm đề phòng Nga lập lại sự việc đã xảy ra ở Ukraine.

Tất cả các động thái của Nga ở Châu Âu đều quan hệ đến Hoa Kỳ. Vì các nước Châu Âu phần lớn nằm trong khối OTAN (Minh ước Bắc Đại Tây dương) mà Hoa Kỳ là thành viên rường cột.

Từ các nhận xét sơ lược về cái nhìn địa chiến lược này ta mới thấy rằng việc VN có đáp ứng lời yêu cầu của HK hay không là một điều hết sức quan trọng. Hoa Kỳ cần soi sáng các điểm mờ chiến lược mà VN là một yếu tố hàng đầu trong khu vực Châu Á Thái Bình Dương.

Riêng VN, trước yêu sách của Mỹ, thì bị lâm vào một tư thế hết sức không thoải mái, nếu không nói là tiến thoái lưỡng nan.

VN như đứng trước ngã ba đường, VN không thể không có chọn lựa. Thái độ của VN sẽ cho ta biết diễn tiến của các quan hệ VN với TQ, Nga và Hoa Kỳ sẽ ra sao trong thời gian tới. Tương tự như trong một ván cờ, chỉ cần một nước đi quan trọng của một bên có thể cho ta thấy diễn tiến của cả bàn cờ. Thái độ của VN là một bước quan trọng đó.

Về chuyến đi của ông Nguyễn Phú Trọng.

Nhân dịp 20 năm ngày nối quan hệ ngoại giao hai nước, bộ Ngoại giao Mỹ ông Kerry ngày 13-2 đã nhắc lại lời mời của chính quyền Hoa Kỳ đến với ông tổng bí thư đảng CSVN Nguyễn Phú Trọng. Theo một số tin tức « hành lang » thì dường như TT Obama không muốn tiếp ông Trọng tại văn phòng chính, tức là « phòng bầu dục » của Tòa Bạch Ốc, mà ở một địa điểm vô thuởng vô phạt nào đó. Cũng theo tin hành lang thì phía VN đang thuơng lượng để chuyến đi của ông Trọng được tiếp đón long trọng hơn.

Thái độ của phía Hoa Kỳ là hợp lý. Vì trên trên phương diện thể thức, ông Nguyễn Phú Trọng không phải là người đại diện nhân dân VN, cũng không phải là người đại diện nhà nước VN, Ông này chỉ là người đứng đầu một đảng phái chính trị, chứ không phải là một nguyên thủ quốc gia. Mặc dầu Tòa Bạch ốc đã từng tiếp đón các lãnh đạo chính trị, tôn giáo, kể cả nhân sĩ… trong phòng bầu dục. Nhưng trường hợp ông Trọng là một trường hợp đặc biệt. Đảng CSVN, hiến pháp qui định là lực lượng lãnh đạo, nhưng đảng này không chịu trách nhiệm trước pháp luật. Tư cách pháp nhân của đảng này không có. Vì vậy, ông Obama, không thể tiếp ông Trọng với các nghi thức dành cho một nguyên thủ quốc gia, hay như là một nhân sĩ có uy tín trước cộng đồng thế giới, như đã từng tiếp đón.

Mặt khác, về quyền lực và uy tín lãnh đạo, ông Trọng cũng không có tầm cỡ như những tổng bí thư của các thập niên 90 của thế kỷ trước. Ông Trọng không thể đơn phương lấy một quyết định chính trị. Ông Trọng, tên là trọng mà xem ra không có « trọng lượng » để được Obama tiếp đón như là một vị khách « quan trọng ».

Tuy nhiên, ông Trọng cũng có thể được Mỹ tiếp đón với một nghi thức long trọng, nếu ông này mang một thông điệp đáp ứng được yêu sách của Mỹ. Dĩ nhiên, thông điệp này không phải là ý kiến của ông Trọng mà là quyết định của bộ chính trị.

Vì vậy, nghi thức mà Mỹ tiếp đón ông Trọng sắp tới sẽ cho ta biết phần nào nội dung của thông điệp.

Nhưng VN sẽ rất đau đớn để có thể chấp thuận yêu cầu của Mỹ.

Trước hết Nga là một đồng mình truyền thống của VN. Cho đến nay thì hầu hết các loại vũ khí quan trọng hàng đầu của VN đều mua từ Nga, như các loại máy bay tiêm kích SU 30, SU 27… các đơn vị hỏa tiễn phòng thủ như Bastion 300, tàu ngầm Kilo… phần lớn lực lượng hải quân, không quân, phòng không… của VN được trang bị từ kho vũ khí của Nga.

Bây giờ nếu VN từ khuớc cho Nga sử dụng các căn cứ tiếp liệu ở Cam Ranh, tức là VN đơn phương hủy bỏ các hợp đồng vừa mới ký kết (mà ta không biết hai bên trao đổi thế nào ?). Làm điều này mà không hội ý với Nga, tương đương với việc VN đơn phương gián đoạn ngoại giao với Nga.

Nhưng VN cũng khó có thể trả lời không với Mỹ, ít nhất trong tình thế hiện nay. Bởi vì, trước sự lấn lướt của TQ tại Biển Đông, cũng như việc xây dựng các đảo nhân tạo của nước này đã trực tiếp đe dọa nền an ninh quốc phòng cũng như sự toàn vẹn lãnh thổ của VN. Mà việc này Nga không thể giúp VN, mà chỉ có Mỹ mới có thể giúp VN về kinh tế và quốc phòng, để VN bảo vệ quyền lợi của mình, đối đầu với thái độ hung hăng bành trướng của TQ.

Trong bối cảnh như vậy, nhất thời VN khó mà tìm được một kế sách để thỏa mãn tất cả các bên.

Đối với Mỹ, Cam Ranh là một căn cứ quân sự lý tưởng để Mỹ tái phối trí lực lượng của họ ở Biển Đông, trong sách lược « chuyển trục » sang Châu Á. Một VN giàu và mạnh, sẽ bổ túc phòng thủ chung trong khu vực với các nước Nhật Bản, Nam Hàn, Phi và Đài Loan. Lực lượng hỗ trợ của Mỹ vẫn là Guam, Úc và Diego Garcia. Nếu thế liên minh này được thành hình thì Mỹ sẽ không còn lo ngại liên minh giữa TQ và Mã Lai, Indonesie (mục đích đột phá thế « chuyển trục sang Châu Á » của Mỹ, bằng cách vô hiệu hóa eo biển Malacca).

Đối với VN, thì đây là một ước vọng của phần lớn người VN hiện nay.

Về kinh tế, VN đã quan hệ rất tốt với TQ từ nhiều thập niên qua, nhưng việc này không đem lại một nước VN phát triển như mong ước. Ngược lại, trong nhiều phương diện, VN lệ thuộc vào TQ. Quan hệ « bốn tốt » với TQ là một thất bại.

Quan hệ với Mỹ, VN có quyền hy vọng về một tương lai phát triển tương tự như Nam Hàn, Đài Loan, hay tệ lắm cũng như Thái Lan. Các nước đồng minh của Mỹ, nước nào cũng giàu và mạnh.

Muốn toàn lãnh thổ, chắc chắn VN không thể đi với Nga, hay đi với TQ, mà phải đi với Mỹ. Ta thấy một đảo nhỏ là Đài Loan, đến bây giờ TQ cũng vẫn không dám dùng vũ lực để thống nhất đất nước, mặc dầu họ có tính chính danh để làm việc đó. Đơn giản vì phía sau Đài Loan có Mỹ.

Vấn đề là lãnh đạo CSVN có dám đặt quyền lợi của đất nước lên trên quyền lợi của đảng hay không.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-6497555981625704232015-03-08T03:47:00.000-07:002015-03-08T03:47:47.295-07:00Mở lại hồ sơ Biển Đông.1/ Sự hiện diện của Trung Quốc ở khu vực biển Trường Sa.

Khu vực biển thuộc Trường Sa có thể giới hạn từ vĩ tuyến 6° đến vĩ tuyến 12°. Sự hiện diện của TQ tại khu vực biển này bắt đầu từ tháng 3 năm 1988, sau khi chiếm được trên tay của VN một số đá, bãi ngầm như đá Gạc Ma và Tư Nghĩa (cách nhau 30km thuộc nhóm Sinh Tồn), đá Chữ Thập, đá Châu Viên, đá Xu bi (thuộc nhóm Thị Tứ), đá Ga ven (nhóm Ba Bình, Nam Yết)... Trước đó, năm 1956, quân của Trung Hoa Dân quốc (Đài Loan) chiếm đảo Ba Bình (Itu-Aba). Đảo này được nhà cầm quyền bảo hộ Pháp tuyên bố chủ quyền ngày 10 tháng 4 năm 1933 và sáp nhập cùng năm vào tỉnh Bà Rịa.

Việc chiếm đóng đảo Ba Bình của Đài Loan, cũng như việc xâm lăng quần đảo Hoàng Sa năm 1974, không đem lại cho TQ chủ quyền lãnh thổ ở các nơi đây vì việc chiếm đóng đi ngược lại các nguyên tắc chiếm hữu được quốc tế qui định : Tại Hoàng Sa TQ chiếm hữu bằng vũ lực trong khi tại Ba Bình thì chiếm một lãnh thổ đã có chủ.

Hành vi chiếm đóng của TQ tại các bãi, đá thuộc Trường Sa ngày 14 tháng 3 năm 1988 lý ra sẽ không đem lại danh nghĩa chủ quyền cho nước này. Nhưng một số dữ kiện liên quan được tiết lộ gần đây cho thấy, trong chừng mực danh nghĩa chủ quyền của TQ (tại các bãi, đá mới chiếm năm 1988) đã được củng cố.

Theo các nhân chứng (trả lời phỏng vấn RFA 19-10-2011) có tham dự trong « cuộc chiến » thì quân đội VN được lệnh « không được nổ súng bất cứ giá nào ». Theo báo chí trong nước thì đó là « trận hải chiến mà súng nổ chỉ từ một phía ». Một tướng lãnh thuộc QDNDVN vừa mới lên tiếng xác định dữ kiện trên là có thật. Vị này còn cho biết lệnh trên là đến từ Lê Đức Anh.

Đây là một trường hợp đặc biệt về việc chiếm hữu lãnh thổ. Theo luật quốc tế, nếu TQ chiếm hữu lãnh thổ bằng vũ lực (như trường hợp Hoàng Sa) thì chủ quyền (vùng lãnh thổ này) sẽ không được nhìn nhận.

Trường hợp các bãi, đá chiếm năm 1988, dĩ nhiên TQ đã sử dụng bạo lực. Vấn đề là phía VN đã không sử dụng quyền « tự vệ chính đáng » (được Hiến chương LHQ qui định) để chống trả lại. Nhà nước VN cũng từ chối mọi thủ tục pháp lý (có sẵn) để tranh đấu chống lại TQ ở thời điểm đó (mặc dầu nhà nước CHXHCNVN có đầy đủ tư cách pháp nhân để thực hiện). Các công hàm phản đối dĩ nhiên không có hiệu lực bảo vệ chủ quyền mạnh mẽ bằng các phương tiện pháp lý.

Sự im lặng đồng thuận của VN (về chủ quyền các bãi, đá) kéo dài từ năm 1990 cho đến nay.
Phải chăng, một cách ám thị, VN đã từ bỏ chủ quyền (tại các bãi, đá đó) cho TQ ?
Các công hàm bảo lưu của VN gởi LHQ, năm 1996, khi TQ thông qua Luật Biển UNCLOS không nói rõ rệt về chủ quyền các bãi, đá đã bị TQ chiếm năm 1988, mà chỉ phản đối về hệ thống đường cơ bản của TQ (đồng thời khẳng định chủ quyền của VN tại HS và TS).

Việc khẳng định chủ quyền một cách « chung chung » như vậy là không đủ. Quần đảo Trường Sa bao gồm một khu vực biển rất lớn, trên hai triệu cây số vuông, có đến hàng ngàn bãi, đá, bãi ngầm, bãi cạn, đá chìm, đá nổi, đảo, cụm đảo… khác nhau. Các cấu trúc địa lý này một số rải rác, số khác tụ lại thành nhóm. Nhà cầm quyền bảo hộ Pháp đã chỉ tuyên bố chủ quyền các cụm đảo Trường Sa, An Bang, Ba Binh (Itu-Aba), Song Tử, Loại Ta và Thị Tứ chứ không bao gồm tất cả (bãi chìm, bãi nổi, đá chìm, đá nổi rải rác trên biển, cách nhau hàng trăm, hàng ngàn ki lô mét).

Dầu vậy, trên phương diện pháp luật quốc tế, các bãi, đá mà TQ chiếm của VN năm 1988, trên danh nghĩa đã thuộc chủ quyền của VN.

Đá Chữ Thập, trên danh nghĩa (địa lý) thì thuộc nhóm Tizard, bao gồm các đảo Ba Bình, đảo Sơn Ca, đảo Nam Yết… Pháp đã tuyên bố chủ quyền và sáp nhập cụm đảo này vào tỉnh Bà Rịa năm 1933.

Tương tự ở đá Châu Viên thuộc nhóm đảo Trường Sa, đá Xu bi thuộc nhóm Thị Tứ.
Hai đá Gạc Ma và Tư Nghĩa (còn gọi là đá Huy Gơ) thuộc nhóm Sinh Tồn mà nhóm này không thuộc danh sách các đảo đã được sáp nhập năm 1933. Nhưng theo các tài liệu của VN, trước 1975 cụm đảo này do VNCH chiếm đóng và tuyên bố chủ quyền.

Theo một phán lệ của quan tòa Max Huber về vụ kiện « quần đảo Palmas » trước Tòa Trọng tài năm 1928, chủ quyền một nhóm đảo tùy thuộc vào đảo chính. Ta có thể hiểu là, trong một nhóm đảo bất kỳ, bao gồm một đảo chính và các đảo phụ thuộc, quốc gia nào có chủ quyền ở đảo chính thì cũng sẽ có chủ quyền ở các đảo phụ thuộc chung quanh.

Nhà nước bảo hộ Pháp đã cẩn trọng tuyên bố chủ quyền không chỉ ở các đảo chính mà còn nhấn mạnh ở các đảo phụ thuộc.

Vì vậy hành vi chiếm đóng của TQ tại các bãi, đá ghi trên là không đem lại chủ quyền cho nước này. Đơn giản vì đã chiếm một lãnh thổ đã có chủ.

Ngoại trừ hành vi từ bỏ chủ quyền của nhà nước CSVN.

Các hành vi có thể ghi nhận là công hàm 1958 của Phạm Văn Đồng và một số hành vi khác, bao gồm thái độ im lặng (đồng thuận ám thị) của nhà nước này trong một thời gian dài. Các « hành vi khác » quan trọng có thể nhắc là lãnh đạo đảng CSVN, ông Lê Khả Phiêu, nhìn nhận « có ba vùng biển tranh chấp » với TQ.

Điều này bảo kê sự hiện diện « chính đáng » của TQ tại vùng biển Trường Sa.

Ngoài VN, phía Phi Luật Tân cũng đã mở cơ hội cho TQ có mặt tại Trường Sa.

Năm 2005, chính phủ Phi đã ký kết song phương với với Trung Quốc thỏa thuận « thăm dò chung – JMSU » tại một vùng biển rộng lớn thuộc Trường Sa, trong đó một phần có chồng lấn với vùng biển và các hải đảo của VN. Vùng biển này bao gồm luôn Reed Bank (tức Bãi Cỏ Rong).

Tuyên bố của Lê Khả Phiêu và việc làm của Phi đã thừa nhận sự hiện diện chính đáng của TQ tại vùng biển liên hệ. Biến một vùng biển « không có tranh chấp » thành vùng biển « có tranh chấp ».

Hiện nay TQ ráo riết xây dựng các bãi, đá dã chiếm của VN.

Trên đá Chữ Thập (tên quốc tế là Fiery Cross Reef, tên TQ là Vĩnh thử tiều (Yongshu Reef). Theo thông tin tiết lộ từ báo chí của phía TQ (Kanwa Defense) dự tính của TQ là sẽ xây dựng tại đây thành một căn cứ quân sự hải quân và không quân, có chiều dài 5.000 mét, rộng 500 mét; phi đạo dài 2.000 mét để có thể tiếp nhận các loại chiến đấu cơ của TQ như SU 30, J 10, J 11…. Căn cứ này (và căn cứ trên đá Châu Viên), trên quan điểm quân sự, có thể ngăn chặn mọi tiếp tế của VN, đến từ bờ hay từ trung tâm Trường Sa, cho các đảo khu vực Trường Sa.

TQ cũng xây dựng hai căn cứ quan trọng thuộc cụm đảo Sinh Tồn : Gạc Ma và Tư Nghĩa. Hiện nay, đảo chính của cụm đảo Sinh Tồn không phải là đảo Sinh Tồn mà là hai đảo nhân tạo của TQ. Đảo Sinh Tồn (hiện do VN chiếm đóng) đã trở thành đảo “phụ thuộc”.

Chiến thuật “tầm ăn dâu” của TQ, Mỹ gọi là “xắt lát sa la mi”, thực ra chỉ mới bắt đầu ráo riết từ sau khi giàn khoan 981, vào tháng 3 năm 2013. Mọi hành vi của TQ đều được biện hộ vì cái cớ trả đũa vụ Phi đi kiện. Theo họ, Phi đã vi phạm tuyên bố DOC 2002, theo đó phải giữ “nguyên trạng”, không làm rắc rối thêm tình hình. Trong khoảng thời gian chưa tới hai năm, TQ đã bồi đắp các bãi đá, bãi ngầm thành các đảo có tầm vóc quan trọng. Trường hợp tương tự ở các xứ Trung Đông, các đảo nhân tạo phải mất thời gian xây dựng khoảng 10 năm.

Đối diện với một TQ hung hăng, dầu sao thì Phi cũng được Mỹ chống lưng. Hai bên có quan hệ “đồng minh” truyền thống. Còn VN thì nan đề chỉ mới bắt đầu. Dầu vậy, phía VN xem ra vẫn còn rất lạc quan. Họ vẫn tự hào vì đã đánh thắng bốn đế quốc sừng sỏ Pháp, Nhật, Mỹ và Trung Cộng. Vấn đề là học giả VN không chịu nhắc để lãnh đạo VN không bị « hào quang » chiến thắng làm mù mắt. Đó là, thắng đế quốc nào thì VN lúc đó cũng có liên minh với một cường quốc khác. Từ cây súng đến viên đạn đều do nước ngoài viện trợ. VN chỉ có xương và máu mà thôi.

2/ Cuộc chiến pháp lý :

Sẽ không có « cuộc chiến pháp lý » giữa Phi và TQ như nhiều học giả trong và ngoài nước đã nói. Vụ kiện của Phi về các hành vi và tuyên bố của TQ tại đá Hoàng Nham và một số bãi chìm, bãi cạn ở Trường Sa, đã được Tòa Trọng tài thụ lý nhận đơn, mà điều này sẽ không chắc giải quyết được điều gì.

Ngày 23 tháng giêng năm 2013, Bộ Ngoại giao Phi trao công hàm cho Bắc Kinh, đồng thời thông báo trước dư luận trong ngoài nước, việc Phi đã nộp hồ sơ đưa Trung Quốc ra Tòa trọng tài theo Phụ lục VII của Công ước Quốc Tế về Biển 1982. Hồ sơ kiện của Phi gồm 4.000 trang tài liệu, được Tòa Trọng tài Thường trực (La Hague, Hòa Lan) thụ lý. Tháng 6-2014, Tòa thông báo cho Trung Quốc, nước này có 6 tháng để nộp bản phản biện, thời hạn chót là ngày 15-12-2014. Như đã biết, từ ngày 19 tháng 2 năm 2013, bộ Ngoại giao TQ đã tuyên bố từ chối tham gia vụ kiện, và dĩ nhiên, không nhìn nhận thẩm quyền của Tòa. Một bản Tuyên bố ngày 7-12-2014 đã được phía TQ công bố. Theo đó lập luận của TQ về các lý do không tham gia vụ kiện được trình bày khá rõ rệt.

Những lập luận đáng ghi nhận của TQ là : 1/ Tòa không có thẩm quyền vì cốt lõi của vụ kiện liên quan đến “chủ quyền lãnh thổ” mà điều này không thuộc phạm trù của Công ước Quốc tế về Biển 1982. 2/ Vụ kiện liên quan đến vấn đề “phân chia ranh giới biển” mà điều này TQ đã bảo lưu năm 2006 (loại trừ mọi biện pháp trọng tài có mục đích phân chia ranh giới biển).
Thái độ của TQ, không tham gia vụ kiện và không nhìn nhận thẩm quyền của tòa, không cản trở được quá trình thụ lý của Tòa Thường Trực. Nếu không có gì trở ngại, nội vụ sẽ xử vào tháng 7 năm 2015.

Phi yêu cầu Tòa tuyên bố, gồm 10 điều :

1.Các quyền của TQ và Phi ở biển Đông phải tuân thủ theo UNCLOS. (Các quyền được xác định theo phần II đối với lãnh hải và vùng tiếp giáp, theo phần V đối với vùng ZEE và theo phần VI đối với thềm lục địa).

2.Yêu sách đường 9 đoạn của TQ là vô giá trị.
3.Các cấu tạo lúc chìm lúc nổi, không nằm trong lãnh hải các quốc gia ven biển, thuộc đáy biển, thì không thể chiếm hữu, ngoại trừ cấu tạo đó nằm trên thềm lục địa của quốc gia theo phần VI UNCLOS.
4.Các bãi Vành Khăn, Mc Kennan, Xu Bi và Gaven là các cấu tạo chìm khi thủy triều lên, không phải là đảo theo qui định của điều 121 UNCLOS, cũng không nằm trên thềm lục địa TQ, việc TQ chiếm đóng có trái phép hay không và việc xây dựng trên các bãi cạn này có trái phép hay không ?
5.Bãi Vành Khăn và McKennan thuộc thềm lục địa của Phi theo phần VI của UNCLOS.
6.Bãi Hoàng Ngam và các đá Châu Viên, Gạc Ma, Chữ Thập là các bãi chìm, ngoài trừ vài mỏm đá nhô trên nước khi thủy triều lên. Chúng chỉ là « đá » theo điều 121 khoản 3 của UNCLOS, vì thế chỉ có thể có lãnh hải không quá 12 hải lý. TQ đã đòi hỏi một cách phi lý quyền mở rộng các vùng biển quá 12 hải lý tại các cấu tạo này.
7.TQ đã vi phạm luật pháp khi ngăn cấm các tàu của Phi khai thác các vùng biển cận Hoàng Nham và đá Gạc Ma.
8.Phi có quyền về lãnh hải 12 hải lý, ZEE 200 hải lý và thềm lục địa, theo các phần II, V và VI của UNCLOS, tính theo đường cơ bản quần đảo của Phi.
9.TQ đã yêu sách một cách bất hợp pháp các quyền đối với tài nguyên sinh vật và phi sinh vật và đã khai thác phi pháp các tài nguyên này và cũng đã vi phạm pháp luật khi không cho Phi khai thác các tài nguyên sinh vật và phi sinh vật trong vùng EEZ và thềm lục địa của mình.
10.TQ đã can thiệp một cách bất hợp pháp quyền tự do hàng hải của Phi được xác định theo UNCLOS.

Các điểm, theo tôi, Tòa không có thẩm quyền để tuyên bố là :

Điểm 3 và điểm 4 : về tình trạng pháp lý các cấu tạo địa lý lúc chìm lúc nổi (mà TQ hiện chiếm đóng và xây dựng). Công ước Quốc tế về Biển 1982 không đề cập đến việc các cấu trúc địa lý này có thể chiếm hữu hay không ? Phán lệ (hay án lệ) của CIJ trong vụ kiện giữa Qatar và Bahreïn. Tòa nói về việc này như sau:

“luật pháp quốc tế im lặng về tình trạng pháp lý của các bãi lúc chìm lúc nổi, các bãi này có thể xem như là một “lãnh thổ” hay không ? luật pháp hiện hành cũng không thể xác định là các bãi đó có thể xem như là một lãnh thổ tương đương với “đảo” hay không”.

Tuy nhiên, trong vụ tranh chấp giữa Tân Gia Ba và Mã Lai về chủ quyền của các đảo Pedra Branca/Pulau Batu Puteh, Middle Rocks và South Ledge qua phán lệ của Tòa án Quốc tế (CIJ) ngày 23-5-2008. Trường hợp tương tự, South Ledge là một đảo đá lúc chìm lúc nổi, chỉ thấy khi thủy triều thấp. Tòa có nhắc lại tình trạng mơ hồ về tình trạng pháp lý của các cấu trúc địa lý này trong vụ án Qatar và Bahreïn. Dầu vậy Tòa phán rằng South Ledge nằm ở vùng lãnh hải nước nào thì sẽ thuộc chủ quyền của nước đó.

Nếu phán quyết của Tòa CIJ ở trên trở thành một “phán lệ”, được áp dụng trong trường hợp các cấu trúc địa lý tương tự ở Trường Sa, thì chủ quyền các cấu trúc (lúc chìm lúc nổi) sẽ phụ thuộc vào các đảo chính. Tức là nước nào có chủ quyền ở đảo chính thì các cấu trúc phụ thuộc cũng sẽ thuộc chủ quyền của quốc gia đó.

Ở điểm này Tòa sẽ không có thẩm quyền phán xét. Đơn giản vì nó liên quan đến vấn đề “chủ quyền lãnh thổ” mà điều này nằm ngoài thẩm quyền của UNCLOS.

Điểm 5, đá McKennan thuộc nhóm đảo Sinh Tồn, phụ thuộc vào đảo Sinh Tồn. Trong khu vực đảo này TQ đã chiếm hai bãi (đá) Gạc Ma và Tư Nghĩa. Đá Vành Khăn sẽ phụ thuộc vào đá (nổi thường trực) hay đảo nào kế cận trong vòng 12 hải lý. Phía TQ tuyên bố có chủ quyền các đảo TS, theo Tuyên Bố đơn phương năm 1958 về hải phận 12 hải lý.

Ở điểm này Tòa cũng không có thẩm quyền, vì thuộc vấn đề “chủ quyền lãnh thổ”.

Điểm 6 nói về hiệu lực của “đảo” hay “đá” theo điều 121 UCLOS. Ở đây tranh luận là về lý thuyết luật học nhưng rất dễ sa vào lãnh vực “phân chia ranh giới biển” mà điều này Tòa cũng không có thẩm quyền do bảo lưu của TQ năm 2006.

3/ Hệ quả của “cuộc chiến pháp lý”

Xác suất 40% Tòa tuyên bố không có thẩm quyền là tiên đoán có cơ sở. (Tỉ lệ trên các điểm 3,4,5 và 6).

Nhưng với bấy nhiêu đó phía TQ cũng đã thắng lớn vì các tuyên bố chủ quyền và hành vi hành sử quyền chủ quyền của họ được nhìn nhận và khẳng định.

Nếu Tòa tuyên bố có « thẩm quyền », (chấp thuận tất cả các yêu cầu của Phi), phán quyết của Tòa vẫn không có giá trị ràng buộc đối với TQ. Đơn giản vì phán quyết của Tòa (quốc tế) chỉ có hiệu lực ràng buộc khi hai bên (quốc gia) cùng nhìn nhận thẩm quyền của Tòa.

Dầu vậy, trong chừng mực, phía Phi có thể có được tư thế « chính danh », từ đó có thể vận dụng các biện pháp « phòng vệ chính đáng », đơn phương hay tập thể (bằng cách thiết lập liên minh quân sự với các quốc gia khác). Phi có thể bảo vệ được lợi ích của họ. Tệ lắm thì cũng là trên danh nghĩa. Trong trường hợp này phía TQ vẫn không thua vì các cấu tạo địa lý (mà TQ đã chiếm của VN từ tháng 3 năm 1988) đã được xây dựng thành các đảo nhân tạo kiên cố và vững chắc (so với các đảo và các cấu trúc của VN và Phi).

TQ đã lợi dụng việc Phi đi kiện để tiến hành việc xây dựng các đảo nhân tại tại các cấu trúc địa lý tại Trường Sa. Vụ giàn khoan 981 đặt trên thềm lục địa VN vào tháng 5 năm ngoái thật ra chỉ là kế « giương đông kích tây » (mà điều này tôi đã cảnh báo). Việc TQ đưa tàu bè hút cát, nạo vét đại dương đến Trường Sa để thực hiện các công trình một cách rầm rộ như thế mà phía VN, cả năm sau, hoàn toàn không có một phản ứng nào. Biến cố giàn khoan 981 có thể đã che mắt mọi người, nhưng không thể che mắt nhà cầm quyền.

Vùng nhận diện phòng không (ADIZ) của Trung Quốc ở Biển Đông sẽ sớm được thành lập (theo bản đồ dưới đây). Dĩ nhiên, tất cả các đảo, cấu trúc địa lý trong vùng biển (được bao che bởi vùng ADIZ) phải thuộc chủ quyền của Trung Quốc. TQ không thể lập vùng nhận diện phòng không nếu có một vùng lãnh thổ (nào đó) ở phía dưới còn thuộc về một nước khác.

Các cấu trúc Bãi Chữ Thập, Đá Gạc Ma và đá Tư Nghĩa uy hiếp cụm đảo Sinh Tồn. Khi công cuộc xây dựng hoàn tất, được quân sự hóa, TQ không cần nổ một tiếng súng cũng có thể chiếm hoàn toàn cụm đảo Sinh Tồn (chỉ cần phong tỏa vùng biển). Các đảo khác cũng sẽ lọt vào TQ, dễ dàng như một thủ tục.

Việc xây dựng đảo nhân tạo không phải là điều mới mẻ. Từ các thế kỷ trước các nước Châu u đã xây dựng các cấu tạo địa lý trên biển để biến thành các công sự chiến đấu nhằm bảo vệ bờ biển và lãnh thổ.

Đối diện với các hành vi của TQ, chỉ có VN là phía bị thiệt hại nhiều nhất. Nhưng cũng chỉ có VN mới có thể phá vỡ thế trận của TQ. Vì chỉ VN mới có danh nghĩa chủ quyền ở các đảo TS. Điều ngạc nhiên là đến nay vẫn không thấy động tĩnh gì đến từ nhà cầm quyền CSVN.
Trên bình diện quốc tế, sự “im lặng” thường trực và lâu dài của VN đã khiến VN đã mất đi danh nghĩa chủ quyền tại các cấu trúc địa lý mà TQ đang bồi đắp.

Có thể các nghi ngại về thủ tục “kế thừa” VNCH và “hòa giải” dân tộc cần thiết để lập hồ sơ pháp lý đã khiến lãnh đạo CSVN chùng bước.

Hình trên: Vùng ADIZ của TQ, giả định của tác giả.

4/ VN cần có thái độ nào ?

Nghe báo chí loan tải, VN đã gởi hồ sơ lên Tòa, trong vụ kiện của Phi, không phải để tham gia vụ kiện mà nhằm bảo vệ (bảo lưu) quyền lợi của VN trong khu vực. Điều này tôi cũng đã cảnh báo từ sau khi Phi tuyên bố đi kiện. Lý do các chủ thể mà Phi đề cập tới hầu hết đều thuộc chủ quyền của VN.

Sự việc TQ ráo riết xây dựng trên các cấu trúc địa lý (chiếm được của VN), bắt đầu khi vụ kiện tháng giêng năm 2013, trong vòng một thời gian ngắn, đã biến các cấu trúc địa lý này thành những đảo nhân tạo. Như vậy chủ ý của TQ là phải hoàn tất việc xây dựng trước ngày Tòa tuyên bố (dự tính tháng 7 năm 2015).

Bước kế tiếp (có thể là hai bước song song) là TQ sẽ tuyên bố vùng “nhận diện phòng không” đồng thời tuyên bố phong tỏa vùng biển chung quanh các đảo Trường Sa. Vấn đề “tự do hàng hải” sẽ không ảnh hưởng vì TQ không có mục đích làm gián đoạn việc này. Các đảo (có người sinh sống) sẽ phải kéo cờ đầu hàng trong một thời gian ngắn vì thiếu nước và lương thực.

Bằng mọi cách TQ sẽ chiếm các đảo trong khu vực ADIZ mà họ đã vạch ra. Vì nếu còn một đảo nào đó thuộc chủ quyền nước khác, vùng ADIZ này sẽ không hiệu lực.

Việc xây dựng các đảo của TQ chắc chắn đã làm VN “chới với” nhưng lãnh đạo (và phần lớn học giả) VN vẫn dường như chưa nhìn thấy viễn ảnh nan giải phía trước. Lãnh đạo CSVN vẫn yên bình tổ chức hội nghị “sắp xếp nhân sự”, khẳng định “kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa”. Các nước chỉ trích hành vi của TQ mạnh mẽ nhất là Phi, Nhật và Hoa Kỳ.
Giải pháp tốt nhất (để phá nước cờ thế của TQ) hiện nay của VN là liên minh với Mỹ và tức thời lập hồ sơ đi kiện TQ.

Vì tình thế mới phải có kế sách mới.

Vụ Phi đi kiện TQ không thuyết phục được Tòa. Bởi vì các đảo mà Phi hiện chiếm đóng phần lớn là trái phép. Chỉ có VN mới có tư cách (hơn Phi) để kiện TQ ở Trường Sa.

VN cần phải dứt khoát thay đổi sách lược, dân chủ hóa chế độ để phát triển, giữ nước và tồn tại.

Về pháp lý là một chuyện, nhưng về địa chiến lược là chuyện khác.

Trên quan điểm địa chiến lược, TQ chỉ có thể trở thành “đại quốc” khi các nước chung quanh “yếu”.

Phần lớn các nước ngăn chặn TQ về mặt biển đều là các nước giàu. Mục đích của TQ là làm thế nào cho các nước này ít nhiều lệ thuộc vào TQ. Đã từ lâu TQ là động cơ cho phát triển của cả khu vực (và thế giới). GDP của TQ lên hàng thứ nhì và ngân sách quốc phòng cũng hàng thứ nhì trên thế giới (150 tỉ đô là số công bố. Số thật sự có thể lên gấp đôi).

TQ đã là một “nước lớn”. Các nước “giàu” trong khối ASEAN, hay Đại Hàn, Nhật đã “tương thuộc” một cách sâu sắc về kinh tế với TQ.

VN là một ngoại lệ. Nước này từ đầu thập niên 90 đã ngoan ngoãn nằm trong “quĩ đạo” của TQ. VN tuyên bố là không “liên minh” với nước nào. Điều này rất hợp ý Bắc Kinh. Dĩ nhiên TQ sẽ liên tục “giúp” mọi thứ để giúp cho VN giữ « nguyên trạng ». VN luôn là một nước “yếu” và nghèo đói kinh niên.

Một cái nhìn (địa chiến lược) khác, Mỹ lại không muốn thấy một “đại cường” TQ, đối trọng với Mỹ trong khu vực. Mỹ không thể tái dựng lại “chiến tranh lạnh” nhằm cô lập TQ mà chỉ có thể thiết lập một hàng rào các nước đồng minh để bao vây TQ. Các nước nằm trong “hàng rào” của Mỹ đều là các nước giàu (hay tương đối giàu hơn VN) và mạnh.

VN có vị trí rất “đắc địa”, vì là thanh kiếm dưới yết hầu của TQ. Dĩ nhiên được Mỹ coi trọng.
VN có hai lựa chọn:

Một là không liên minh với ai hết (theo như ý nguyện của Bắc Kinh) như hiện nay. Kết quả là nghèo đói kinh niên, (lãnh thổ mất lần hồi) vì đó là mục đích chiến lược của TQ.

Hai là “liên minh” với Mỹ để trở thành một nước giàu và mạnh (ít ra như Đại Hàn). Vì một VN nghèo đói sẽ không ngăn cản được TQ mà còn là một gánh nặng cho Mỹ.

Lựa chọn nào có lợi cho VN ?

Chỉ có liên minh với Mỹ VN mới có thể bảo vệ được toàn vẹn lãnh thổ, vùng biển, vùng trời của quốc gia mình. Nước này, với một lực lượng luật gia hùng hậu, cũng là nước duy nhất có thể giúp VN trên mặt trận pháp lý.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-14443756234612976832015-02-22T21:39:00.005-08:002015-02-22T21:39:58.435-08:00Ông vào đảng là để có ngày như thế
Đầu năm ông chửi

Tiên sư bọn lề phải phản động,

Tiên sư bọn cầm bút nói ngoa,

Tiên sư bọn thừa gió bẻ măng, thấy một ly nhích đi một dặm.

Dẫu đức cạn trí nông thì cũng nguyên tổng bí, đường đường đấng thái thuợng hoàng,

Một ngày làm nguyên thủ quốc gia, đi vào đi ra áo rách phải giữ lấy lề

Mặc răng chắc cặc bền trấn danh thiên hạ, nhơn nhơn phụ mẫu chi dân,

Tám năm ngai vàng chễm chệ, trong ngó ngoài nhìn thối cũng phải bốc thành thơm

Đầu năm mở sân rồng lấy hên,

Đón đệ tử với bầu đoàn

Vậy mà lũ nháy trà trộn bất lương,

Bội nghĩa quên ơn thừa cơ chộp mấy pô đưa lên mạng

Hé lộ bí mật quốc gia

Nào là

Ngai vàng hai ngôi, ngôi nào cũng bóng loáng

Bác hồ ngồi trên (dĩ nhiên) mạ vàng chói sáng

Rồng phụng chạm trổ tứ tung thể như cung điện

Vẹc xai thua xa lắc

Thái hòa sánh chuồng cu

Nghĩ tới Ô bá ma, ôi chao ơi, thiệt là tội nghiệp

Bọn dẫy chết không có cái bàn tiếp khách nên thân

Ông cạn hay ông nông, từ vô sản tứ cố vô thân,

Xưa tiều phu gánh cũi trên rừng, nhờ vô đảng nay ông mới có

Mà đâu phải chỉ mình ông như vậy

Bọn thằng Lú, thằng Sang, thằng Hùng, thằng Dũng… bây thử hỏi tụi nó đi

Bọn con Ngân, con Tiên (sắc), con Phóng… đưa nào đứa nấy

Cũng cùng một tẩy

Bọn tao vào đảng là để có một ngày như thế đấy

Tiên sư bố tụi bây,

Bọn cầm bút hút mực mà ăn,

Nghèo sinh ganh tị

Sao không vào nhà thằng X mà coi,

Cái mả cha của nó cũng đã hơn cái cung điện của ông sao bọn bây không nói

Con, rể, dâu… của nó ba bốn đứa,

Đứa nắm vài cái ngân hàng, đứa địa ốc, rì sợt năm sáu công ty,

Đứa một vùng lãnh chúa, hạng bét là bí thư cho đứa còn búng ra sữa

Sao bây không tới nhà thằng Hùng (hói) mà gõ

Sao bây không tới nhà thằng Thanh mà xông đất đầu năm

Bọn nó đứa nào cũng đô la, vàng dát ra tới ngõ

Đầu năm tình nghĩa hiểm sâu, thề trung thành trên đầu của bác, mở cửa đón đồng chí bước vô nhà

Tết tới cộng sản phản thùng, nguyện một lòng dưới đít ông mao, rộng tay ôm phong bì vào xông đất

Chơi nhau là phải chơi bằng phóng xạ, cho kín

Nhãn tiền thằng Ngọ, thằng Ba Thánh

Chơi là chơi cho sát ván, bây thấy hay chưa

Ai như bọn bây phây búc với lốc gơ

Um sùm thấy chán

Tám nhăm năm đời ta có đảng,

Đảng cộng sản nào lại chẳng vô luân ?

Thằng cộng sản nào tay không dính máu ?

Thì nay định hướng tư bản thị trường,

Tư bản dẫu ác nhơn, được cái túi thằng nào cũng khẳm

Từ cảnh sát đứng núp đầu đường

Tới côn an trong phòng thẩm vấn<o:p></o:p>

Ngày được vài chai là tệ lắm

Huống chi đảng ủy với trung ương

Một đứa làm quan là được nhờ cả họ

Ai biểu bây trí ngủ, trí ngu<o:p></o:p>

Mặt trận văn hóa xung phong,<o:p></o:p>

Chiến lợi phẩm của bây là sách, là vở…

Chớ đâu phải tiền tươi, vàng lượng

Tứ thập niên vào vơ vét về,

Quyền lực không nếm thì thôi, nếm rồi thì ghiền như thuốc phiện

Tám năm vắt vẻo bí thư, tuổi thất thập cổ lai hi

Tao vẫn chưa thỏa nguyện

Nên mới xây triều đình, làm cung điện

Kê ngai vàng ngồi cho đỡ nghiện

Bây đã không thuơng tao, còn đi nói tào lao

Bố lếu, bố láo

Con cà, con kê

Thiệt tình :

Vàng phai lòng dạ nguyện thề

Tiên sư một bọn hồ hề chúng bây
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-5729103222659374862015-02-16T22:48:00.000-08:002015-02-20T21:49:39.993-08:00Lời công đạo cho Võ Văn Minh.

Tin tức báo chí cho biết mẹ của ông Võ Văn Minh, một bên trong vụ chai nước có con ruồi của THP, vừa mới bán đàn vịt 30 con lấy tiền để lo luật sư. Tôi cứ nghĩ là 30 con bò. Vì đàn vịt 30 con chưa chắc đã đủ cho bà tiền xe để thăm nuôi ông Minh, nói chi tiền cho luật sư. Phía THP, mạnh vì gạo bạo vì tiền, bao giàn tất cả, từ công an, cơ quan thanh tra, viện kiểm sát v.v… cho đến các cơ quan truyền thông. Ở đâu cũng thấy đăng bài viết, tài liệu nhằm kết tội Võ Văn Minh. Kết quả « kiểm tra » của sở Y Tế được công bố hôm trước đã bảo kê phẩm chất của sản phẩm THP. Học giả hải ngoại, (qua một bài viết đăng trên Dân Luận), cũng đứng về phía THP, dùng luật nước Mỹ để « kết án » Võ Văn Minh. Số phận của Võ Văn Minh dường như đã được « nhà nước » an bài. Dư luận phản đối, phần nhiều ở cái cách đối xử của THP, chứ ít người quan tâm đến vấn đề pháp lý. Cuộc chiến (pháp lý) giữa hai bên thật không cân sức.

Hành vi của Võ Văn Minh « đe dọa cho in 5.000 tờ rơi và đưa lên báo chí » để tố cáo chai nước « Number One » của THP có con ruồi bị công an (và các cơ quan thanh tra tỉnh Tiền Giang) kết vào tội « cưỡng đoạt tài sản », theo điều 135 bộ Luật Hình Sự. Võ Văn Minh có thể bị kết án đến 20 năm tù và tịch biên gia sản.

Bài viết này thử phân tích và phản bác lý lẽ của bài viết của học giả trên Dân Luận, đồng thời nói lên một lời « công đạo » cho ông Võ Văn Minh, người nông dân trên răng dưới dế. Biên bản do bên THP đưa ra, trong đó thấy ghi anh này đòi trả 1 tỉ. Cả đời làm ruộng, chăn vịt của anh chưa chắc đã có được số tiền này. Con số này đến từ hành vi có ý thức, hay do sự « sáng tạo » của một bên ? Chưa có một tin tức nào về « lời khai » của anh trước công an.

 Về tội « tống tiền » :

Học giả hải ngoại, qua bài viết trên Dân Luận nói trên, kết Võ Văn Minh vào tội « tống tiền – extorsion ». Ông này viết :

 « Luật các nước (và VN) nói rất rõ: hăm dọa để ép kẻ khác làm một việc thiệt hại cho họ, tức là tống tiền. »

Tác giả viết « luật VN nói rất rõ », nhưng nói ở đâu, luật nào ?

Trên quan điểm « pháp trị - rule of law », một người chỉ có thể bị truy tố về những điều mà hắn ta vi phạm. Tức là không thể kết tội một người, cho dầu hắn ta làm những điều chướng tai gai mắt, nếu những điều này không vi phạm pháp luật (không phạm luật thì vô tội). Tác giả viết :

« Có người bảo việc tố cáo THP ra trước công luận mà anh Minh hăm dọa là hoàn toàn hợp pháp, do đó không thể coi là tống tiền. Điều đó cũng không quan trọng, dù việc đe dọa sẽ làm hợp pháp hay không thì bản chất vẫn là sự hăm dọa. »

Hình luật của VN không có điều luật nào liên quan đến việc « hăm dọa ». Hình luật VN cũng không có tội danh nào gọi là « tống tiền ».

Giả sử rằng hành vi của Võ Văn Minh được xếp vào loại « hăm dọa » và « tống tiền ». Vậy sẽ luật pháp VN sẽ phải kết y ta vào tội nào ?

Không có luật thì làm sao kết tội ?

Tác giả viết :

« cứ hăm dọa để hưởng lợi là tống tiền rồi, không cần biết bên kia có lỗi hay không »

Kể cả trong hình luật của Pháp hay Mỹ, cũng không phải cứ « hăm dọa để hưởng lợi » là phạm vào tội « tống tiền ». Tội danh nào cũng vậy, luôn kèm theo các một số điều kiện. Chỉ khi hội đủ các điều kiện mới có thể kết thành tội.

Tác giả viết :

“Có người bảo hăm dọa phá hoại, dùng võ lực thì khác với hăm dọa công bố ra báo chí. Điều đó cũng không quan trọng: hễ cứ hăm dọa gây thiệt hại, bất cứ thiệt hại cơ thể, tiền bạc, uy tín... là đều sa vào tội tống tiền.”

Tội « tống tiền » không hiện hữu trong hình luật của VN. Giả sử tác giả muốn xử Võ Văn Minh theo luật của Pháp hay Mỹ.

Muốn vậy, trước tiên tác giả phải chứng minh phía THP bị « thiệt hại ». Mà điều này thì chưa chắc tác giả đã làm được. Khi hai bên đều có lợi, tức không có ai bị thiệt hại. « Vụ án » không có nạn nhân, thì kết tội ai ?

Về « ngôn từ », tội « tống tiền » tương ứng với « chantage », theo điều 312-10 trong « Code Pénal – luật Hình sự » của Pháp :

« Le chantage est le fait d'obtenir, en menaçant de révéler ou d'imputer des faits de nature à porter atteinte à l'honneur ou à la considération, soit une signature, un engagement ou une renonciation, soit la révélation d'un secret, soit la remise de fonds, de valeurs ou d'un bien quelconque ».

Tạm dịch : tống tiền là hành vi (thụ đắc), bằng cách đe dọa tiết lộ hay qui trách những sự kiện làm tổn thuơng đến danh dự hay uy tín, (để đạt được) hoặc là một chữ ký, lời cam kết hay từ khuớc, hoặc tiết lộ sự bí mật, hoặc bằng tiền mặt, các vật có giá trị hay tài sản bất kỳ.

Còn tội « cưỡng đoạt tài sản » tương ứng với « extorsion », theo điều 312-1 :

« L'extorsion est le fait d'obtenir par violence, menace de violences ou contrainte soit une signature, un engagement ou une renonciation, soit la révélation d'un secret, soit la remise de fonds, de valeurs ou d'un bien quelconque. »

Tạm dịch : Tống tiền là hành vi (thụ đắc) bằng vũ lực, bằng đe dọa vũ lực hay bằng sự ép buộc, (để đạt được) hoặc một chữ ký, lời cam kết hay từ khuớc, hoặc tiết lộ sự bí mật, hoặc bằng tiền mặt, các vật có giá trị hay tài sản bất kỳ. Tống tiền bị (luật pháp) trừng phạt 7 năm tù và 100.000 euros tiền phạt.

Còn luật Mỹ thì sao ?

Hình luật ở Mỹ, tùy theo các tiểu bang, tội « extortion » có thể định nghĩa khác nhau.

Most states define extortion as the gaining of property or money by almost any kind of force, or threat of 1) violence, 2) property damage, 3) harm to reputation, or 4) unfavorable government action. - See more at: http://criminal.findlaw.com/criminal-charges/extortion.html#sthash.vhKQ3ubd.dpuf

Theo đó, bị buộc tội « extortion » khi hành vi có bao hàm các yếu tố: 1/ sử dụng vũ lực, 2/ làm tổn hại tài sản của nạn nhân, 3/ ảnh hưởng danh tiếng nạn nhân, 4/ gây bất lợi (cho nạn nhân) trong việc lãnh đạo.

Hành vi của ông Minh « cho in 5.000 tờ rơi và công bố trước báo chí việc chai nước THP có con ruồi » có thể qui vào đâu trong các khoản trên ? làm tiêu hao tài sản? làm ảnh hưởng đến danh tiếng nạn nhân ? làm trở ngại cho công việc làm ăn của THP ?

Theo tôi, khi sản phẩm của THP “có con ruồi” thì việc kinh doanh của THP đã có vấn đề. Sản phẩm (mất vệ sinh) của THP ảnh hưởng trực tiếp đến tài sản, danh tiếng cũng như hoạt động thuơng trường của THP.

Nói rằng hành vi của ông Minh có ảnh hưởng đến (tài sản, thanh danh cũng như việc kinh doanh) của THP là không ổn. Sản phẩm (mất vệ sinh) của THP làm cho danh tiếng, hoạt động thuơng trường (kéo theo vấn đề thu nhập) của THP bị ảnh hưởng chớ không phải ông Minh.

Nội dung biên bản được THP công bố, rõ rệt: ông Minh và THP thuơng lượng với nhau về số tiền để việc “chai nước có con ruồi” công bố hay không trước công luận.

Nếu đem Võ Văn Minh qua xử bên Pháp, trước tòa, ông Minh sẽ không có tội « extorsion – cưỡng đoạt tài sản ». Đơn giản vì hành vi của ông Minh, ghi theo biên bản của THP (cần phải kiểm chứng lại), « cho in 5.000 tờ rơi và công bố trước báo chí việc chai nước THP có con ruồi » không có âm hưởng gì của bạo lực, hay đe dọa bạo lực. Cũng không có dấu vết nào của sự « ép buộc - contrainte ». Người ta định nghĩa sự « ép buộc » là bị cưỡng bức hành động, tức mất tự do trong hành động. Các đại diện của THP (khi gặp để thuơng lượng với ông Minh) không hề bị mất tự do trong các quyết định của mình.

Võ Văn Minh cũng khó có thể qui vào tội « tống tiền – chantage ». THP muốn « mua » sự im lặng. THP cần ém nhẹm việc mất vệ sinh trong sản phẩm của mình. Khi hai bên cùng có lợi thì không thể gọi là « tống tiền », mà phải gọi là « mua bán ». Vấn đề là hành vi « mua bán » này có phạm luật hay không.

Điều dĩ nhiên là tội phạm gây ở đâu thì xử theo luật ở đó. Muốn biện hộ hay kết tội cho ông Minh đều phải sử dụng luật VN. Người ta có thể đối chiếu hay so sánh luật nước này với nước kia, nhưng không thể áp dụng luật nước này để xử một người phạm tội ở nước khác.

Tác giả bài viết muốn lấy luật của Mỹ để xử ông Minh, lấy luật Mỹ để phản bác các lý lẽ bênh vực ông Minh. Điều này dĩ nhiên là không hợp cách (ngụy biện).

Điều 135 bộ Luật Hình sự.

Hình luật VN không có điều nào nói về tội “tống tiền - chantage”, mà chỉ nói đến tội « cưỡng đoạt tài sản - extorsion » :

« Người nào đe doạ sẽ dùng vũ lực hoặc có thủ đoạn khác uy hiếp tinh thần người khác nhằm chiếm đoạt tài sản, thì bị phạt tù từ một năm đến năm năm. »

Điều 135 BLHS của VN khá giống với điều 312-1 của bộ « Luật hình sự - Code pénal » của Pháp, đặt căn bản của hành vi phạm tội trên việc sử dụng, đe dọa sử dụng vũ lực.

Hành vi của ông Minh có thể qui vào điều 135 BLHS hay không ?

Báo Tuổi Trẻ vừa qua có nhắc lại vụ án « khách hàng – nạn nhân » của THP năm 2011. Nội dung bản án được ghi lại như sau :

« Bản án sơ thẩm ngày 17-8-2011 của Tòa án nhân dân quận Gò Vấp nhận định: “Hành vi của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, bởi lẽ bị cáo đã uy hiếp tinh thần của người bị hại bằng thủ đoạn đe dọa sẽ đưa thông tin chai trà thảo mộc Dr Thanh bị lỗi lên các phương tiện thông tin đại chúng để hạ bệ công ty nhằm mục đích chiếm đoạt tiền của Công ty Tân Hiệp Phát và bị cáo đã nhận 35 triệu đồng”.

Từ những nhận định trên, hội đồng xét xử Tòa án nhân dân quận Gò Vấp tuyên phạt anh C.H. 1 năm tù. »

Trường hợp khác, tương tự, năm 2012, “khách hàng – nạn nhân” bị phạt tù 3 năm. Các trường hợp này không khác trường hợp của Võ Văn Minh. Chỉ khác ở mức độ, một bên đòi 35 triệu, 50 triệu và 500 triệu.

Phán quyết của Tòa ghi trên đã dựa lên điều 135 BLHS. Phán quyết này có thể trở thành một “án lệ”, có thể áp dụng cho trường hợp Võ Văn Minh.

Phán quyết này theo tôi là sai, ít ra ở hai điểm.

1/ « bị cáo đã uy hiếp tinh thần của người bị hại. »

Người bị hại ở đây là THP.

Điều này không đúng, THP không hề “bị hại”. Phía THP và bị cáo, cả hai cùng có lợi trong vụ giao dịch (mua bán sự im lặng). Người bị hại thực sự trong vụ này (mà tòa không nhắc tới) là phía người tiêu dùng. Sự giao dịch của hai bên (ém nhẹm sự kiện thức uống của THP mất vệ sinh) đe dọa sức khỏe của đại chúng.

THP là một công ty sản xuất thức uống, có tư cách pháp nhân, tức là có quyền lợi và trách nhiệm trước pháp luật. Tư cách “pháp nhân” được định nghĩa theo Chương IV, mục 1 trong Bộ Luật Dân sự.

THP không phải là một « thể nhân », tức không phải là con người.

THP không phải là con người thì làm sao có « tinh thần », « tình cảm » hay « lý trí » ?

Không có tinh thần thì làm sao bị « uy hiếp » ?

Nội dung điều 135 gồm hai phần :

« Người nào đe doạ sẽ dùng vũ lực hoặc có thủ đoạn khác uy hiếp tinh thần người khác nhằm chiếm đoạt tài sản, thì bị phạt tù từ một năm đến năm năm. »

Hai phần đó là :

a) « Người nào đe doạ sẽ dùng vũ lực uy hiếp tinh thần người khác nhằm chiếm đoạt tài sản thì bị phạt tù từ một năm đến năm năm.

b) "Người nào có thủ đoạn (khác) uy hiếp tinh thần người khác nhằm chiếm đoạt tài sản, thì bị phạt tù từ một năm đến năm năm. »

Tòa cho rằng THP bị « uy hiếp tinh thần » là không đúng với thực tế pháp lý.

Đại diện THP, người thuơng lượng với bị cáo, ban giám đốc THP là các « thể nhân » đại diện cho công ty THP. Những người này hoàn toàn tự do trong mọi quyết định của mình.

2/ « bằng thủ đoạn đe dọa sẽ đưa thông tin chai trà thảo mộc Dr Thanh bị lỗi lên các phương tiện thông tin đại chúng ».

Hành vi « đưa thông tin lên các phương tiện truyền thông » không phải là « thủ đoạn ». Ở đây là “mua bán sự im lặng”. Mua, bán vì hai bên cùng có lợi. Bên bị thì được tiền. Bên THP thì ém nhẹm được tin tức bất lợi cho việc kinh doanh. Hai bên đều tự chủ trong quyết định của mình.

Gọi là « thủ đoạn », là đe dọa (bằng vũ lực) khi khách hàng là tác nhân, hoặc là nguyên nhân (uy hiếp tinh thần THP). Như khách hàng cầm súng dí vào đầu ông chủ THP, hoặc khách hàng mở nắp chai bỏ con ruồi vào trong chai nước v.v…

Vài thí dụ để « minh họa » :

Sử dụng một clip sex, một tấm hình chụp lén… sau đó đòi nạn nhân đưa tiền để chuộc cái clip hay tấm hình này. Nếu nạn nhân không trả tiền thì tung cái clip (hay tấm hình) này ra trước công chúng. Nạn nhân dĩ nhiên sẽ rất đau khổ và lo sợ (khủng hoảng tinh thần, tinh thần bị uy hiếp) vì hạnh phúc gia đình có thể đổ vỡ, công ăn việc làm có thể bị tổn hại, danh tiếng có thể bị hoen ố... Những hình ảnh trong tấm hình (hay trong clip) hoàn toàn thuộc phạm vi đời tư cá nhân. Chụp hình lén, thâu hình lén… là một thủ đoạn.

Tôi vào một nhà hàng (nổi tiếng) gọi một bữa ăn. Thức ăn được bồi bàn dọn lên. Khi ăn tôi phát hiện ra rằng trong một dĩa thức ăn có con gián. Tôi gọi người quản lý đến để phàn nàn. 100% trường hợp xảy ra là người quản lý sẽ rối rít xin lỗi tôi, sau đó kêu bồi bếp làm cho tôi một bữa ăn miễn phí, thịnh soạn hơn nhiều lần, rồi cam kết với tôi và « sự cố » này sẽ không bao giờ xảy ra trong nhà hàng này nữa. Nếu tôi thông cảm, tôi có thể bỏ qua, nhưng không ai cản việc tôi báo cho Nha Vệ sinh tình trạng bê bối của nhà hàng này. »

Gọi là « thủ đoạn » khi tôi bỏ con gián vào trong thức ăn.

Gọi là « thủ đoạn » khi ông Minh bỏ con ruồi vào trong chai nước.

Kết quả giám định (đã công bố) không nói đến việc này. Tức là hành vi gọi là « thủ đoạn » của ông Minh chưa được chứng minh.

Nếu áp dụng một cách máy móc tội « tống tiền » (tạm cho rằng tội này tương đương với tội cưỡng đoạt tài sản), như tác giả bài viết trên Dân Luận, thì việc có bỏ con ruồi hay không bỏ con ruồi vào trong chai nước tội phạm cũng như nhau.

Pháp luật như vậy có kẻ hở, công lý như vậy là phi lý phải không ?.

Khi biết sản phẩm « có lỗi », đại diện THP đã có lo ngại rằng vụ việc sẽ lên báo chí. Tức là THP sợ khách hàng đem chai nước đi công bố trước báo chí.

Ai là « tác nhân » « uy hiếp tinh thần » ban đại diện THP ? Là chai nước có lỗi hay là khách hàng ?

Là chai nước. Bởi vì, nếu chai nước không có lỗi thì THP đâu có lo việc khách hàng đưa nó ra trước công chúng ?

Vì thế phán quyết của Tòa kết tội khách hàng « dùng thủ đoạn đe dọa » là sai.

Một vấn đề hoàn toàn thuộc phạm vi dân sự.

Theo biên bản « gây sốc » mà phía THP đã công bố, ta thấy hai bên Võ Văn Minh và THP ngồi lại với nhau thuơng lượng về số tiền để phía Võ Văn Minh giữ im lặng. Việc thuơng lượng được ghi lại bằng văn bản.

Việc này thuộc phạm vi dân sự, được định nghĩa là “giao dịch dân sự”, theo Chương VI của bộ Dân luật.

Hành vi của ông Minh (dọa cho in 5.000 tờ rơi hay đưa ra báo chí) không thể đánh đồng với hành vi “đe dọa” theo điều 135 bộ Luật Hình Sự mà phải xét theo điều 132 bộ Luật Dân Sự.

Điều 132 BLDS :

Trích:

“Điều 132. Giao dịch dân sự vô hiệu do bị lừa dối, đe dọa.

Khi một bên tham gia giao dịch dân sự do bị lừa dối hoặc bị đe dọa thì có quyền yêu cầu Toà án tuyên bố giao dịch dân sự đó là vô hiệu.

Lừa dối trong giao dịch là hành vi cố ý của một bên hoặc của người thứ ba nhằm làm cho bên kia hiểu sai lệch về chủ thể, tính chất của đối tượng hoặc nội dung của giao dịch dân sự nên đã xác lập giao dịch đó.

Đe dọa trong giao dịch là hành vi cố ý của một bên hoặc người thứ ba làm cho bên kia buộc phải thực hiện giao dịch nhằm tránh thiệt hại về tính mạng, sức khoẻ, danh dự, uy tín, nhân phẩm, tài sản của mình hoặc của cha, mẹ, vợ, chồng, con của mình.”

Hết trích.

Nếu cho rằng hành vi dọa cho in 5.000 tờ rơi hay đưa ra báo chí của Võ Văn Minh là “đe dọa” thì nó chỉ có ý nghĩa giới hạn trong phạm vi dân sự. Hệ quả (nếu có) của nó là làm vô hiệu kết ước dân sự (giữa hai bên), chứ không thuộc phạm vi hình sự.

Mặt khác, điều 23, khoản 1 Luật « Bảo Vệ Người Tiêu Dùng », nói về « trách nhiệm bồi thường » (của THP). Các điều 31, 32 nói về thủ tục thuơng lượng (để bồi thường).

Không có điều luật nào cấm « mua bán sự im lặng ». Không có luật thì không phạm luật.

Tức là việc « thuơng lượng » để « mua bán sự im lặng » giữa ông Minh và THP là không phạm luật.

Vì vậy việc tạm giam ông Võ Văn Minh là không phù hợp với pháp luật.

Kết luận :

Nếu xét về tội, cả hai bên, THP và khách hàng, đáng lẽ trước luật pháp là phạm luật (tác nhân và đồng lõa trong vấn đề ém nhẹm thông tin quan hệ đến vệ sinh, an toàn thực phẩm). Nhưng Hình luật VN lại không ghi việc này.

Điều 308 BLHS nói về việc không khai báo, nhưng lại loại từ điều 135.

Ta thấy luật lệ VN nhiều như rừng nhưng ai cũng nói hệ thống pháp luật VN chỉ xài « luật rừng ». Nạn nhân của hệ thống pháp lý này kể ra không hết. Là một chuyện, nhưng « rừng luật » của VN còn lắm kẻ hở. Các vụ thụt két khổng lồ ở các nhà băng, vụ phá sản ở các công ty nhà nước, bong bóng bất động sản, tư bản đỏ… là hệ quả của các kẻ hở trong luật.

Vụ « con ruồi » kỳ này hy vọng một số điều luật ở VN sẽ được xem xét lại. Bởi vì, nếu ai cũng ôm chai nước có con ruồi đi đòi tiền (bao nhiêu cũng được), hay vệ sinh thực phẩm chỉ là chuyện nhỏ vì đồng bạc xé toạt tờ giấy thì xã hội bất an ngay lập tức.

Nhưng trước hết là số phận anh nông dân Võ Văn Minh.

Trên báo Tuổi Trẻ, ông Đinh Văn Quế, nguyên chánh tòa hình sự TAND tối cao, cho rằng “Chưa đủ cơ sở để khởi tố ông Võ Văn Minh”. Tôi hoàn toàn chia sẻ ý kiến này. Nội dung ý kiến của ông Đinh Văn Quế ghi trên Tuổi Trẻ:

Trích:

“Trong trường hợp của ông Võ Văn Minh ở Tiền Giang, nếu ông này cố tình bỏ ruồi vào chai nước để tống tiền Công ty Tân Hiệp Phát thì mới bị coi là hành vi “cưỡng đoạt tài sản”.

Còn nếu con ruồi trong chai nước không phải ông Minh bỏ vào, mà đúng là do lỗi của Tân Hiệp Phát thì việc ông Minh yêu cầu bồi thường không bao giờ là tội phạm cả.

Ông Minh yêu cầu bồi thường 1 tỉ hay 10 tỉ đồng đi nữa là chuyện của ông Minh. Tân Hiệp Phát cử người đàm phán với ông Minh, hứa trả 500 triệu đồng để đổi lấy sự im lặng cũng là chuyện thỏa thuận giữa hai bên.

Điều này còn có thể hiểu là Tân Hiệp Phát ngầm thừa nhận sản phẩm của mình có vấn đề. Nếu Tân Hiệp Phát báo cho công an bắt ông Minh thì rõ ràng là Tân Hiệp Phát vi phạm thỏa thuận.

Đừng nghĩ rằng 500 triệu hay 1 tỉ đồng là lớn. Trên thế giới không hiếm những vụ khách hàng phát hiện dị vật trong thức ăn, nước uống, sau đó kiện nhà hàng đòi hàng chục, thậm chí hàng trăm nghìn USD.

Việc đại diện Tân Hiệp Phát đồng ý trả cho ông Minh 500 triệu đồng là một thỏa thuận dân sự. Giả sử ông Minh không báo cho Tân Hiệp Phát mà cung cấp chai nước có ruồi cho công an hoặc cho báo chí thì sự việc sẽ ra sao?

Chưa chừng thiệt hại còn lớn hơn số tiền 500 triệu đồng mà Tân Hiệp Phát đã thỏa thuận đưa cho ông Minh.

Theo tôi, nếu Tân Hiệp Phát thấy rằng ông Minh là kẻ hám lợi, không thể chấp nhận những đòi hỏi quá đáng thì hai bên kiện nhau ra tòa án để giải quyết. Còn như báo công an để bắt ông Minh là không ổn cả về mặt pháp luật lẫn đạo đức kinh doanh.

Ở đây, Tân Hiệp Phát đồng ý trả cho ông Minh 500 triệu đồng, ông Minh cũng đồng ý với số tiền đó. Vậy thì làm gì có dấu hiệu của tội phạm? Chúng ta có thể chê trách ông Minh là người tham lam, nhưng cơ chế thị trường là vậy. Lòng tham của ông Minh bị xã hội lên án.

Việc còn nhiều ý kiến khác nhau, đặc biệt là không biết trong chai nước có ruồi do quá trình sản xuất hay do ông Minh cố tình bỏ vào, còn phải chờ điều tra làm rõ, nhưng cơ quan chức năng đã bắt tạm giam, khởi tố ông Minh về tội “cưỡng đoạt tài sản”, theo tôi là chưa đủ cơ sở, còn quá vội vàng.”

Hết trích.

Vì vậy, theo tôi, điều cần thiết và cấp bách là cơ quan hữu trách phải thả Võ Văn Minh để y về ăn tết với mẹ già. Đó là vấn đề không chỉ thuộc phạm vi pháp lý mà còn là vấn đề của lương tâm và đạo đức.

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-43491785304171797452015-02-16T00:17:00.000-08:002015-02-16T00:17:20.017-08:00Biên giới Việt Trung : tấc đất tấc máu.
Cuộc chiến biên giới Việt-Trung bắt đầu từ 17-2 năm 1979, trên danh nghĩa thì kết thúc khoảng một tháng sau đó. Cuộc chiến xảy ra nhanh chóng và kết thúc cũng nhanh chóng nhưng mức độ khốc liệt thì tỉ lệ nghịch với thời gian. Về phía VN, các tỉnh biên giới, vì là chiến trường, hạ tầng cơ sở (các tỉnh như Lạng Sơn, Cao Bằng, Lào Cai…) có thể nói bị thiệt hại từ 90 đến 100%. Con số chết chóc, dân sự và quân đội của hai bên rất cao, (ít nhất 120.000 người) so với cái giá phải trả (mục tiêu chiếm được). Nếu lấy thây người chết trong cuộc chiến dàn trải ra, chắc sẽ phủ đầy những khu vực đất bị đổi chủ quyền.

(Hai bên Việt Nam và Trung Quốc, sau khi ký kết hiệp định phân định lại biên giới trên đất liền năm 1999, hoàn tất cắm mốc năm 2008. Bộ bản đồ đính kèm mới được phía VN công bố trước công chúng năm 2013. Sau khi so sánh bộ bản đồ này với bộ bản đồ của Sở Địa Dư Đông dương (Pháp) ấn hành (theo tinh thần Công ước 1887). Bộ bản đồ này hiện được tồn trữ tại Văn khố Hải ngoại Pháp (CAOM, Aix-En-Provence). Hoặc so sánh với kỹ thuật đo đạc của Terrago Publisher trên các bản đồ (quân sự của Mỹ), ta thấy biên giới không thay đổi nhiều. Ở một số vùng vùng đất nhỏ (diện tích khoảng vài trăm thuớc đến 1 hoặc hai cây số vuông) thuộc các tỉnh Lạng Sơn, Quảng Ninh, Cao Bằng, Lào Cai… bị nhượng cho Trung Quốc.) <o:p></o:p>

Có những nơi, núi Lão Sơn (TQ chiếm được của VN), diện tích chỉ tương đương vài sân banh. Nếu lấy thây người dàn trải ra thì đất không đủ chỗ. Cuộc chiến khu vực này kéo dài cho đến cuối thập niên 80, quân đội hai bên, hàng sư đoàn đã ngả xuống ở đó.<o:p></o:p>

Tấc đất là tấc máu. Nghiên cứu biên giới vì vậy gắn liền với nghiên cứu lịch sử. Nếu chỉ nói cuộc chiến 1979, hàng trăm ngàn người đã tham gia cuộc chiến để bảo vệ chủ quyền lãnh thổ. Hàng chục ngàn người đã ngả xuống để bảo vệ các vùng đất đó. Có dư luận cho rằng bài viết gần đây của tôi góp ý với TS Trần Công Trục về Ải Nam Quan là « xét nét, bắt lỗi từng chút ». Theo tôi, sẽ là một sự xúc phạm nếu ta xét lại chủ quyền các vùng đất này bằng « cảm tính », bằng « dối trá », hay bằng con mắt chủ quan, hờ hững. Nghiên cứu khoa học, tường tận, chính xác không phải là « xét nét », mà là « devoir de mémoire – trách nhiệm lịch sử » của người nghiên cứu đối với công lao máu xương của những người đã hy sinh.<o:p></o:p>

Bài này ghi lại các biên bản cắm mốc khu vực biên giới Vân Nam, từ hợp lưu sông Hồng đến giáp giới Quảng Tây-Vân Nam, trích từ tập tài liệu « Biên giới Việt-Trung 1885-2000 – Lịch sử thành hình và những tranh chấp », in năm 2005 của cùng tác giả. Tác giả chuyển ngữ từ các văn bản gốc (tiếng Pháp). Việc công bố nhằm tiện việc khảo cứu về các vùng biên giới của VN bị nhượng cho TQ sau này.<o:p></o:p>

Biên Bản số 2<o:p></o:p>

Ðoạn thứ 1 : Từ hợp lưu sông Long Bác (龍賻) với sông Hồng (紅河) đến sông Qua Sách (戈索河)<o:p></o:p>

 Ðể phân giới đoạn biên giới này hai ủy ban có cùng ý kiến rằng phải theo nội dung của biên bản phân định biên giới của đoạn thứ 1, ký tại Lào Kai ngày 19 tháng 10 năm 1886 (nhằm ngày thứ 22, tháng thứ 9, năm Quang Tự thứ 12). Nhưng một thoả thuận chung được hai bên công nhận, vì lý do sai lầm của các ủy ban phân định đem lại từ sự thiếu sót thông tin trắc địa, đã không ghi nhận đoạn biên giới từ Tân Ðiếm (新店) (Trung Hoa) đến sông Qua Sách (戈索河), bỏ quên vì vậy một khoảng trống giữa đoạn biên giới thứ 1 và đoạn biên giới thứ 2.<o:p></o:p>

 Ðể sửa chữa việc thiếu sót này, hai ủy ban thoả thuận rằng đoạn biên giới thứ 1 bắt đầu từ hợp lưu sông Long Bác (龍賻) với sông Hồng và chấm dứt tại sông Qua Sách (Qua Sách Hà戈索河) .<o:p></o:p>

 Việc nầy quyết định : Công nhận đồ tuyến của đoạn biên giới thứ 1 từ đây về sau giữa Trung Hoa và Pháp, sẽ là đường trên bản đồ kèm theo biên bản này, theo đó đồ tuyến phản ảnh trên thực địa theo cách như sau :<o:p></o:p>

 Từ hợp lưu sông Long Bác với sông Hồng, đường biên giới theo trung tuyến sông Hồng cho đến hợp lưu của sông này với sông Nam Tây (Nam Tây Hà 南洗河), sau đó đường biên giới theo sông Nam Tây cho đến hợp lưu giữa nó với sông Bá Kết (Bá Kết Hà垻結河), đường biên giới đi ngược sông Bá Kết cho đến hợp lưu giữa nó với con sông có tên Thiên (Thiên Hà千河), sau đó theo Thiên Hà cho đến điểm mà con sông nhỏ này bị cắt ngang do con đường từ Cốc Phương (谷方) đến Lão Ao Trang (老凹), tức là cách làng Cốc Phương 900 thước.<o:p></o:p>

 <o:p></o:p>

 Từ điểm này đường biên giới lên đất liền cho tới sông Qua Sách, là một phụ lưu của sông Chảy (Hắc Hà 黑河), theo hướng tổng quát Ðông Bắc.<o:p></o:p>

 <o:p></o:p>

 Trong toàn đoạn này, đường biên giới là đường sống núi, tức đường đường phân thủy chia :<o:p></o:p>

 1/ Thung lũng sông Thiên Hà thuộc Vân Nam với thung lũng sông Bá Kết thuộc An Nam.<o:p></o:p>

 2/Thung lũng sông Nhai Ná (Nhai Ná Hà 崖那河) thuộc Vân Nam với thung lũng sông Thiên Câu (Thiên Câu Hà千溝河), là một phụ lưu tả ngạn của sông Ðại Lang (Ðại Lang Hà千郞河 ), thuộc An Nam.<o:p></o:p>

 3/ Các thung lũng của các phụ lưu sông Nam Tây thuộc Vân Nam với thung lũng sông Ðại Lang của An Nam.<o:p></o:p>

 4/ Những thung lũng thuộc thuộc hợp lưu sông Nam Tây của Vân Nam với những thung lũng thuộc phụ lưu của sông Chảy của An Nam.<o:p></o:p>

 5/ Những thung lũng thuộc phụ lưu của sông Kiều Ðầu (Kiều Ðầu Hà 橋頭河) thuộc Vân Nam với những thung lũng thuộc các phụ lưu của sông Chảy thuộc An Nam.<o:p></o:p>

Hai mươi cột mốc đã được cắm trên đoạn biên giới này.<o:p></o:p>

Cột số 1 : giao điểm giữa sông Thiên Hà với con đường từ Cúc Phương đến Lão Ao Trang, dưới chân một cụm núi chắn ngang.<o:p></o:p>

Cột số 2 : trên đường từ Long Ba Mỹ (龍波美) đến Bạch Thạch Nhai (白石崖).<o:p></o:p>

Cột số 3 : ở một cái đèo, trên đường từ Nam Trại (南寨) đến Giáp Mã Thạch (夾馬石).<o:p></o:p>

Cột số 4 : ở một cái đèo, trên đường từ Nam Trại (南寨) đến Tân Trại (新寨)..<o:p></o:p>

Cột số 5 : đường từ Nam Trại đến Thủy Ðối Phòng (水碓防).<o:p></o:p>

Cột số 6 : đường từ Thiên Hà Trại (千河寨) đến Thủy Ðối Phòng.<o:p></o:p>

Cột số 7 : đường từ Tân Trại đến Tân Ðiếm (新店), ở gần Ðộc Mộc Kiều (獨木橋).<o:p></o:p>

Cột số 8 : đường từ (Mãnh Khang) Mường Khương (猛康) đến Tien Tang.<o:p></o:p>

Cột số 9 : tại giao điểm của các con đường từ Mường Khương (Mãnh Khang) và từ Hắc Sơn Bá (黑山埔) đến Tân Ðiếm.<o:p></o:p>

Cột số 10 : ở giữa đèo, trên đường từ Thổ Mã (土馬) đến Tân Ðiếm.<o:p></o:p>

Cột số 11 : đường từ Vân Niên Chu (萬年) đến Ðiền Phòng (田房).<o:p></o:p>

Cột số 12 : điểm chia các con đường Tân Ðiếm đến Ba Long (芭龍) và từ Bàn Mao Trại (…茅寨) đến Bảo Ðấu Trại (保頭寨).<o:p></o:p>

Cột số 13 : ở giữa đèo, trên con đường từ Lạc Thủy Ðộng (洛水洞) đến Thạch Mã Ðộng (石馬洞).<o:p></o:p>

Cột số 14 : đường từ Ca Phòng (卡房) đến Thạch Mã Ðộng.<o:p></o:p>

Cột số 15 : đường từ Tsao Ko Tsing đến Thạch Mã Ðộng.<o:p></o:p>

Cột số 16 : ở giữa đèo, trên đường từ Lão Bảo Trại (老保寨) đến Lão Tá Lạp (老拉).<o:p></o:p>

Cột số 17 : ở giữa đèo, trên đường từ Nhai Đầu (崖頭) đến Ðường Tử Biên (塘子邊).<o:p></o:p>

Cột số 18 : ở đèo Mao Thảo Trại (茅草寨), phía Nam của làng cùng tên.<o:p></o:p>

Cột số 19 : ở giữa đèo, trên đường từ Phiên Sơn Ca (飜山卡) đến Hắc Bì Trại (黑皮寨).<o:p></o:p>

Cột số 20 : ở giữa đèo, trên đường từ Tân Trại đến Hắc Bì Trại.<o:p></o:p>

Cột số 21 : ở giữa đèo, trên đường từ Ba Long đến Lão Lưu Trại.<o:p></o:p>

Cột số 22 : ở giữa đèo, trên đường từ Lão Ca Tân Trại đến Ðiền Phòng.<o:p></o:p>

 Làm và kết thúc tại Lào Kai hai bản bằng tiếng Pháp và hai bản tiếng Tàu, ngày mười ba tháng sáu năm một ngàn tám trăm chín mươi bẩy. (Nhằm ngày thứ mười bốn, tháng thứ năm, năm Quang Tự thứ hai mươi ba).<o:p></o:p>

Biên bản số 3<o:p></o:p>

Ðoạn biên giới thứ 2 : Từ Qua Sách Hà (戈索 河 ) đến Cao Mã Bạch (膏 馬 白) thuộc Bắc Kỳ và Tân Nhai (新 崖) thuộc Vân Nam.<o:p></o:p>

 Ðoạn biên giới này hai ủy ban công nhận rằng không thể áp dụng trên thực địa theo đồ tuyến đường biên giới của Ủy Ban Phân Ðịnh (1885 1887). Hai bên đồng ý lập một đồ tuyến mới, phản ảnh đúng nhất có thể được, để phù hợp với địa lý làm thành biên giới tự nhiên cũng như sự toàn vẹn các đơn vị hành chánh của địa phương, đồng thời để ý đến nội dung biên bản phân định biên giới đoạn thứ 2 ; ký tại Lào Kay ngày 19 tháng 10 năm 1886 (ngày 22 tháng 9 năm Quang Tự thứ 12) cũng như biên bản bế mạc ký tại Bắc Kinh ngày 26 tháng 6 năm 1887 và công ước bổ túc ngày 20 tháng 6 năm 1895.<o:p></o:p>

 Việc này hai bên quyết định công nhận một thoả ước chung, rằng đồ tuyến của đoạn biên giới thứ 2 từ nay về sau trong những liên hệ giữa hai nước Pháp Trung, sẽ là đồ tuyến vẽ trên địa đồ kèm theo biên bản này, theo đó đường biên giới sẽ định trên thực địa như mô tả sau đây :<o:p></o:p>

 Từ điểm chấm dứt đoạn biên giới thứ nhứt trên sông Qua Sách (Qua Sách Hà 戈索河 ), đường biên giới từ điểm này xuôi dòng chảy cho đến hợp lưu với sông Chảy (Hắc Hà黑 河), đường biên giới rời sông Qua Sách bắt qua sông Chảy, đi ngược sông cho đến điểm hợp lưu với sông Nam Len (Ðông Nhai Hà銅 街 河).<o:p></o:p>

 Ðường biên giới sau đó lên bộ theo hướng Ðông Bắc, trước hết theo đường phân thủy chia thung lũng sông Chảy với thung lũng sông Nam Len (Ðông Nhai Hà), sau đó theo đường phân thủy chia thung lũng sông Nam Tùng (Nam Tùng Hà南松河) và sông Qua Nhai (Qua Nhai Hà戈街河).<o:p></o:p>

 Ðường biên giới xuống đột ngột để bắt vào sông Qua Nhai, tại điểm cách hợp lưu sông này với sông Nam Bắc Hà (南北河) khoảng 300 thước, đi ngược sông cho đến giao điểm của sông này với đường từ Bảo Lương Nhai (保良街) đến Ðại Mao Thảo Pha (大茅草坡).<o:p></o:p>

 Từ đây đường biên giới bắt vào núi tên là Bản Cử Sơn (板子山), đi theo hướng Ðông Bắc, theo đường phân thủy ở giữa hai đường đi từ Muong Tung (Mãnh Cang 猛崗) đến Trung Hoa và đường đi từ Thanh Thủy (Thanh Thủy Hà清水河)đến Việt Nam.<o:p></o:p>

 Ðường biên giới sau đó vào sông Na La (Ná La Hà那河)tại nguồn, xuôi theo sông cho đến hợp lưu với sông Khai Hóa (開化)(sông Claire, tức sông Lô), cắt qua sông Lô, theo các đỉnh núi cao, qua Biên Mã Sơn (褊馬山)và Bạch Hữu Nhai (白山崖),lấy qua hướng Bắc, theo đường phân thủy ở phía Ðông của Nam Ðộng (南洞), cho đến Lục Thủy Hà Ca (綠水河卡) và đến gần Tân Nhai (新寨) bắt đầu cho đoạn thứ 3.<o:p></o:p>

 Trong đoạn thứ 2 các xã Tụ Nghĩa (Tụ Nghĩa Xã聚義社), Tụ Hoa (Tụ Hòa Xã 聚和社), Tụ Long (Ðô Long 都龍), Mãnh Cang (猛崗), Phân Vũ (奮武), Ðông An Lý (東 安里)nhường cho Trung Hoa ; các xã Tụ Nhân (聚仁), Hữu Bằng (有朋), Mạn Mỹ (縵 美), Phương Ðô (Phương Lục豐綠), Ðại Miên (大鴻)và Tiểu Mien (Nam Thiên Môn 南 天 門) nhường cho An Nam. Có mười chín cột mốc được cắm trong đoạn thứ hai :<o:p></o:p>

Cột số 1 : tại hợp lưu sông Chảy (Hắc Hà黑河) và sông Nam Len (Ðông Nhai Hà銅街河).<o:p></o:p>

Cột số 2 : đường từ Tân Trại (新寨) đến Thạch Ca Lập (石卡苙).<o:p></o:p>

Cột số 3 : đường từ Man Cái (漫蓋) đến Thanh Môn (菁門).<o:p></o:p>

Cột số 4 : đường từ Lục Thủy Ðồng (綠水洞) đến Thanh Môn (菁門).<o:p></o:p>

Cột số 5 : đường từ Mao Bình (茅坪) đến Thanh Môn (菁門).<o:p></o:p>

Cột số 6 : đường từ Mao Bình (茅坪) đến Hạ Nam Thanh (下南菁).<o:p></o:p>

Cột số 7 : ở đỉnh đèo, trên đường từ Nam Tùng (南松) đến Mạn Mỹ (漫美).<o:p></o:p>

Cột số 8 : gần Qua Nhai Hà (戈街河)và cách hợp lưu sông này với sông Nam Bắc (南北河) 500 thước<o:p></o:p>

Cột số 9 : dưới chân một núi rặng núi mới bắt đầu, tại điểm mà con đường từ Báo Lương Nhai(保良街)đến Ðại Mao Thảo Pha (大茅草坡)đi qua sông Nam Giang (南 江河).<o:p></o:p>

Cột số 10 : trên đèo Ðại Mao Thảo Pha (大茅草坡).<o:p></o:p>

Cột số 11 : ở đỉnh đèo, trên đường từ Mãnh Ðồng Trung (猛崗中) đến Lão Trại (老 寨 ).<o:p></o:p>

Cột số 12 : đường từ Tân Trại (新寨) đến Thanh Thủy (清水).<o:p></o:p>

Cột số 13 : tại Phát Hãn Trại (發汗寨), trên đường từ Thanh Thủy (清水) đến Long Ðàm (龍潭).<o:p></o:p>

Cột số 14 : trên đỉnh của núi Bạch Thạch Nhai (白石崖).<o:p></o:p>

Cột số 15 : trên đường từ Long Ðàm (龍潭) đến Mãn Sanh (漫生).<o:p></o:p>

Cột số 16 : đường từ Sơn Cước (山腳) đến Mãn Sanh (漫生).<o:p></o:p>

Cột số 17 : đường từ Thạch Duẫn (石筍) đến Tie Tchang.<o:p></o:p>

Cột số 18 : trên núi ở phía Nam Che Sen (石筍).<o:p></o:p>

Cột số 19 : trên đỉnh đèo Lục Thủy Hà Ca (綠水河卡), ở phía Ðông và phía trước cửa ải.<o:p></o:p>

Làm xong tại Lào Kay hai bản tiếng Pháp và hai bản tiếng Hoa, ngày mười ba tháng sáu năm một ngàn tám trăm chín mươi bẩy, nhằm ngày mười bốn, tháng năm, năm Quang Tự thứ hai mươi ba.<o:p></o:p>

Biên bản thứ 4<o:p></o:p>

Các đoạn biên giới thứ 3 và thứ 4 : Từ Tân Nham 新 岩 (Trung Hoa) và Cao Mã Bạch 高 馬 白 (Việt Nam) đến biên giới Quảng Tây廣 西.<o:p></o:p>

 Ðể phân giới vùng biên giới này hai ủy ban có ý kiến rằng phải theo tinh thần và nội dung của các biên bản phân định biên giới ký tại Lào Kay ngày 19 tháng 10 năm 1886, nhằm ngày 12 tháng 9 năm Quang Tự thứ 12.<o:p></o:p>

 Vì các biên bản đã không có những tranh chấp gay gắt trên thực địa, nên hai bên quyết định nhập các đoạn này lại làm 1. Trong đoạn biên giới thứ 4, số thứ tự các cột mốc và những ghi chú ghi trên các tảng đá bắt đầu trong đoạn biên giới thứ 3.<o:p></o:p>

 Hai bên thỏa thuận rằng các đồ tuyến của đoạn biên giới thứ 3 thứ 4, từ nay trở đi giữa Pháp và Trung Hoa, sẽ là đồ tuyến vẽ trên bản đồ kèm theo biên bản này, theo đó đường biên giới trên thực địa được mô tả như sau :<o:p></o:p>

 Ðường biên giới bắt đầu từ cột mốc số 1 cắm về hướng Ðông Nam cách Tân Nham 新岩 khoảng 2 dặm, từ đây theo sống núi giới hạn thung lũng Lục Thủy Hà 綠水 河; đến phía Bắc của Cao Mã Bạch 高馬白, đường biên giới theo hướng Na Lang Ca 那郎 卡, hướng tổng quát là Bắc Ðông Bắc, theo sống núi đá ra đến rặng núi lớn từ Nham Cước Nhai岩腳 街đến Na Lang Ca 那郎卡, đường biên giới nghiêng về hướng Ðông và vẫn theo rặng núi này cho đến vùng chung quanh của làng Na Canh 那 更 ; tại đây đường biên giới lấy hướng Bắc Ðông Bắc đi xuống về sông Bá Bất 壩 不 河, qua sông và tiếp tục theo hướng này cho đến con đường Ðạt Thiên 達 天, tại đây đường biên giới theo hướng Ðông Nam đến gần sông Bá Bất (Bá Bất Hà). Từ điểm này cho đến khoảng Mao Sơn Ca 茅 山 卡đường biên giới theo hướng Ðông Bắc, xuôi theo đường sống núi chính, qua các nơi Khấu Lãnh Ðại Ca 扣 嶺 大 卡, Long Lặc Ca 龍 勒 卡, Sái Tảo Ca 洒 掃 卡 và Phổ Long Ca 普 龍 卡. Từ Mao Sơn Ca 茅 山 卡 cho đến Mao Bái Ca 毛 稗 卡 đường biên giới có hướng tổng quát Ðông, theo các đường đỉnh và đi qua Sung Tán Ca 散 卡, Tiểu Ca 小 卡, Xuyên Ðộng Ca 穿 洞 卡và Mao Bái Ca 毛 稗 卡.<o:p></o:p>

 Từ Mao Bái Ca 毛 稗 卡đến sông Nho Quế (Pou Mei Ho Phổ Mai Hà 普 梅 河 ), đường biên giới lấy hướng Bắc Ðông Bắc qua Mã Sinh Ca 馬生 卡, sau đó vào giữa Mã Giang Ca 馬 江 卡thuộc Trung Hoa và Mã Lộng Ca 馬 弄 卡thuộc An Nam, đi qua tiếp theo một chuổi các đỉnh núi để sau đó đi vào giữa Long Qua Ca 龍戈卡thuộc Trung Hoa với Long Cổ Ca 龍 估 卡 thuộc An Nam và cuối cùng đi đến đến sông Nho Quế (Phổ Mai Hà 普 梅 河 ) qua một con dốc đứng.<o:p></o:p>

 Ðường biên giới xuôi theo sông Nho Quế cho đến điểm ở giữa Lương Thủy Tĩnh 涼水井 thuộc Trung Hoa và Nham Long 岩 龍thuộc An Nam, đường biên giới lên đất liền theo hướng Ðông Nam, xuyên qua Long Ðàm Ca 龍 潭 卡, sau đó chuyển hướng Ðông Bắc để đi qua Long Lâu Ca 龍樓 卡và đến Thượng Bồng 上 篷 thuộc An Nam để lấy hướng tổng quát Ðông Nam theo đường sống núi, để lại An Nam các phụ lưu của sông Nho Quế và để lại Trung Hoa phía cao của thung lũng Nhan Ðộng Hà 顏, 洞 河đường biên giới tiếp đó xuôi theo sông này đến Nhan Ðộng Hà Ca顏 洞 河卡, tại đây đường biên giới đến gặp giao điểm của ba đường biên giới.<o:p></o:p>

 Hai mươi bốn cột mốc đã được cắm :<o:p></o:p>

Cột số 1 : cách Tân Nham 新 岩 2 lý theo hướng Ðông Nam, ở một cái đèo trên đỉnh cao những ngọn núi.<o:p></o:p>

Cột số 2 : tại đèo ở phía Bắc Cao Mã Bạch 高馬白, trên đỉnh núi cao làm đường phân thủy.<o:p></o:p>

Cột số 3 : tại đèo, trên đường từ Mao Thảo Pha 茅 草 坡 đến Nham Ðầu 岩 頭 .<o:p></o:p>

Cột số 4 : gần ở Bổng Giáp 棒 甲 , và ở trên đường từ Bổng Giáp đến Na Lâm 那 林.<o:p></o:p>

Cột số 5 : ở Na Lang Ca 那 郎 卡, trên đường từ Phan Chi Hoa 攀 枝 花đến Nham Cước 岩 腳 .<o:p></o:p>

Cột số 6 : ở Khuê Bố Ca 奎 布 卡, trên đường từ Khuê Bố thuộc Trung Hoa và Na Canh 那 更 thuộc An Nam.<o:p></o:p>

Cột số 7 : tại Khấu Mãn Ðại Trại 扣滿 大 寨 , trên đường nối từ Khấu Mãn Ðai Ca 扣 滿 大 卡 thuộc Trung Hoa đến Tha Môn Không 他 門 悾 thuộc An Nam. <o:p></o:p>

Cột số 8 : tại Long Lực Ca 龍 力 卡trên con đường nối Khấu Lãm 扣 覽 (Trung Hoa) và Giang Lệ 江 麗 (Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 9 : ở Sái Táo Ca 洒 掃 卡trên con đường nối Mao Sơn Ca 茅 山 卡 (Trung Hoa) và Giang Lệ 江 麗 (Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 10 : trên đường từ Mao Sơn Ca 茅山 卡 (Trung Hoa) đến Tân Nhai 新 街(Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 11 : tại Sung Tán Ca 散 卡 trên đường nối Sung Tán (Trung Hoa) với Thủy Ðầu 水 頭(Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 12 : tại Tiểu Ca 小 卡 trên đường từ Tiểu Ca (Trung Hoa) đến Phổ Na 普 那(Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 13 : trên đèo có tên Ta Ca hay Xuyên Ðộng Ðại Ca 穿 洞 大 卡 trên đường nối Mã Xử 馬 處 (Trung Hoa) với Phổ Bổng 普 棒 (Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 14 : tại Mao Bài Trại 毛 裨 寨trên đường nối Mao Bài毛 裨 (Trung Hoa) với Phố Bổng 普 棒. <o:p></o:p>

Cột số 15 : ở Mã Sinh Trại馬 生 寨, trên đường nối từ Ma Sinh (Trung Hoa) với Mã Nà 馬那 (Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 16 : trên đèo, khoảng giữa Mã Giang Ca 馬 江 卡 (Trung Hoa) Tàu và Mã Lộng馬 弄(Việt Nam), khoảng cách bằng nhau giữa hai làng.<o:p></o:p>

Cột số 17 : trên đèo, trên con đường nối Long Qua Ca 龍 戈 卡 (Trung Hoa) với Long Cô 龍 姑(Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 18 : trên đường từ Lương Thủy Tĩnh 涼水井(Trung Hoa) đến Nhai Long 崖 龍 (Việt Nam), và để khoảng 1 lý cách sông Nho Quế (Phố Mai Hà普 枚 河) về hướng Tây.<o:p></o:p>

Cột số 19 : trên đèo, Trên đường từ Lương Thủy Tĩnh涼水井 (Trung Hoa) đến Long Ðàm 龍 潭(Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 20 : trên một đèo nhỏ, trên đường từ Long Lâu龍 樓 (Trung Hoa) đến Thượng Bồng 上 篷 (Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 21 : trên một đèo nhỏ, ở về phía Ðông của Thượng Bồng上 篷(Việt Nam), trên đường từ Ðiền Bàng Nhai 田 逄 崖 (thuộc Trung Hoa) đến Thượng Bồng上 篷(thuộc Việt Nam).<o:p></o:p>

Cột số 22 : khoảng 4 lý về phía Tây của làng Trung Hòa Trại中 和 寨 , trên đường từ Trung Hòa Ca 中 和 卡 (thuộc Trung Hoa) đến Ðại Khẩu 大 口(thuộc Việt Nam).<o:p></o:p>

Số 23 : cách Tiểu Ca 小 卡 khoảng chừng 3 dặm về phía Tây, trên đường từ Tiểu Ca小 卡(thuộc Trung Hoa) đến Trung Bồng 中 篷 (thuộc Việt Nam).<o:p></o:p>

Số 24 : trên bờ sông Nhan Ðộng (Nhan Ðộng Hà 顏 洞 河 ), trước khi vượt sông nầy để đi từ Dao Nhân Trại 猺 人 寨 (thuộc Trung Hoa) đến Long Lan Nhai 龍 籣 街 (thuộc Việt Nam).<o:p></o:p>

Làm tại Lào Kai hai bản bằng tiếng Pháp và hai bản bàng tiếng Tàu ngày mười ba tháng sáu năm một ngàn tám trăm chín mươi bẩy, nhằm ngày mười bốn, tháng năm, năm Quang Tự thứ hai mươi ba.<o:p></o:p>

Procès verbal N° 2<o:p></o:p>

1eSection : Du confluent de Long Po (Ngoi Mit) (龍賻) avec le Fleuve Rouge (紅河) jusqu’au Kosso Ho (戈索河)<o:p></o:p>

 Pour l’abornement de cette partie de la frontière les deux commissions ont été d’avis que l’on devrait s’en tenir aux dispositions du procès verbal de délimitation de cette 1re section, signé à Lao Kay le 19 Octobre 1886 (22e jour du neuvième mois de la douzième année de Kouang Shiu), mais d’un commun d’accord elles ont reconnu que par suite d’une erreur commise par les Commissions de délimitation, erreur provenant de l’absence de renseignements topographiques il n’avait pas été fait mention de la partie de frontière comprise entre Sin Tien (新店) (Chine) et le Kosso Ho (戈索河), laissant ainsi un vide entre 1re et 2e section.<o:p></o:p>

Pour réparer cet oubli, les deux commissions ont admis que la 1re section partirait du confluent du Long Po (Ngoi Mit) (龍賻) avec le Fleuve Rouge pour se terminer au Kosso Ho (戈索河) Cela décidé, il a été reconnu d’un commun d’accord que le tracé de la 1resection de la frontière qui ferait foi désormais entre la Chine et la France serait celui porté sur les cartes jointes au présent procès verbal, lequel tracé est figuré sur le terrain de la manière suivante :<o:p></o:p>

 Du confluent du Long Po (龍賻) avec le Fleuve Rouge (紅河) la frontière suit la ligne médiane de ce dernière cours d’eau jusqu’à sa rencontre avec le Nam Si (南洗河), elle emprunte ensuite le lit de cette dernière rivière jusqu’à son confluent avec le Pa Chie Ho (垻結河), remonte cette rivière jusqu’à son confluent avec le Kan Ho (千河) puis le cours du Kan Ho (千河) jusqu’au point où cet arroyo est coupé par la route de Coc Phang (谷方) à Lao Qua Tchang (老凹), c’est à dire à 900m du village de Coc Phang.<o:p></o:p>

 De ce point elle court par terre jusqu’au Kosso Ho (戈索河), affluent du Song Chay (Hei Ho) (黑河) dans une direction générale Nord Est.<o:p></o:p>

 Dans tout ce parcours la frontière est formée par une arête montagneuse, ligne de partage des eaux séparant :<o:p></o:p>

1/ La vallée du Kan Ho (千河) au Yunnan de celle du haut Pa Chie Ho (垻結河) à l’Annam.<o:p></o:p>

2/ La vallée du Ngai Na Ho (崖那河) au Yunnan de celle du Kan Keou Ho (千溝) affluent de droite du Ta Lang Ho (千郞河 ) à l’Annam.<o:p></o:p>

3/ Les vallées des affluents du Nam Si (南洗河) au Yunnan de celle de Ta Lang Ho (千郞河) l’Annam.<o:p></o:p>

4/ Les vallées des affluents du Nam Si Ho (南洗河) au Yunnan de celles des affluents du Pa Chie Ho (垻結河) à l’Annam.<o:p></o:p>

5/ Les vallée des affluents du Kiao Teou Ho (橋頭河) au Yunnam de celles des affluents du Song Chay (Hei Ho) (黑河) à l’Annam.<o:p></o:p>

Vingt deux bornes ont été placées le long de cette frontière.<o:p></o:p>

Borne N° 1 : intersection du Kan Ho (千河) de la route de Coc Fang (谷方) à Lao Qua Tchang (老凹) au pied d’un contrefort montagneux.<o:p></o:p>

Borne N° 2 : route de Long Po Moi (龍波美) à Pai Che Ngay (白石崖).<o:p></o:p>

Borne N° 3 : dans un col sur la route de Nam Tchang (南寨) à Kia Ma Che (夾馬石).<o:p></o:p>

Borne N° 4 : dans un col sur la route de Nam Tchang (南寨) à Sin Tchay (新寨).<o:p></o:p>

Borne N° 5 : route de Nam Tchay (南寨) à Chouei Tuoei Fang (水碓防).<o:p></o:p>

Borne N° 6 : route de Kan Ho Chay (千河寨) à Chouei Touei Fang (水碓防). <o:p></o:p>

Borne N° 7 : route de Sin Tchay (新寨) à Sin Tien (新店) près de Tou Mou Kiao (獨木橋).<o:p></o:p>

Borne N° 8 : route de Muong Khuong (猛康) à Tien Tang (…塘).<o:p></o:p>

Borne N° 9 : au point de rencontre des routes de Muong Khuong (猛康) et de Hei Chan Po 黑山埔 à Sin Tien (新店).<o:p></o:p>

Borne N° 10 : dans un col sur la route de Tou Ma (土馬) à Sin Tien (新店).<o:p></o:p>

Borne N° 11 : route de Ouan Nien Chou (萬年) à Tien Fang (田房).<o:p></o:p>

Borne N° 12 : embranchement des routes de Sin Tien (新店) à Phe Long (芭龍) et de Pao Mao Tchay (…茅寨) à Pao Teou Tchay (保頭寨) .<o:p></o:p>

Borne N° 13 : dans un col sur la route de Lo Chouei Tong (洛水洞) à Che Ma Toung (石馬洞).<o:p></o:p>

Borne N° 14 : route de Ka Fang (卡房 ) à Che Ma Toung (石馬洞).<o:p></o:p>

Borne N° 15 : route de Tsao Ko Tsing ( ) à Che Ma Toung (石馬洞).<o:p></o:p>

Borne N° 16 : dans un col sur la route de Lao Pao Tchay (老保寨) à Lao Ta La (老拉).<o:p></o:p>

Borne N° 17 : dans un col sur la route de Ngai Teou (崖頭) à Tan Tze Pien (塘子邊).<o:p></o:p>

Borne N° 18 : au col de Mao Tsao Tchay (茅草寨) au sud de ce village.<o:p></o:p>

Borne N° 19 : dans un col sur la route de Fan Chen Ka (飜山卡) à Hei Pi Tchay (黑皮寨 ).<o:p></o:p>

Borne N° 20 : dans un col sur la route de Sin Tchay (新寨) à Hei Pi Tchay (黑皮寨).<o:p></o:p>

Borne N° 21 : dans un col sur la route de Phe Lung (笆龍) à Lao Lieou Tchai (老留寨<o:p></o:p>

Borne N° 22 : dans un col sur la route de Lao Ka Sin Tchay (老卡新寨) à Tien Fang (田房).<o:p></o:p>

Fait et clos à Lao Kay en deux exemplaires en langue française et en deux exemplaires en langue chinoise le treize juin mil huit cent quatre vingt dix sept (quatorzième jour du cinquième mois de la vingt troisième année du règne de Kouang Siu).<o:p></o:p>

Procès verbal N° 3<o:p></o:p>

2eSection : Du Kosso Ho (戈索 河 ) à Cao Ma Bach (Cao Ma Pai) (膏 馬 白 ) du Ton Kin et Sin Ngai (新 崖 ) du Yunnan.<o:p></o:p>

Pour cette partie de la frontière les deux Commissions ont reconnu qu’il était impossible de suivre sur le terrain le tracé de la frontière tel qu’il avait été défini par les Commissions de délimitation. Elles ont été d’avis de rechercher un nouveau tracé correspondant autant que possible aux mouvements de terrain formant frontière naturelle ainsi qu’aux divisions administratives du pays, tout en tenant compte des dispositions du procès verbal 2esection, signé à Lao Kay le 19 octobre 1886 (22e jour du 9emois de la 12e année de Kouang Siu), ainsi que du procès verbal de clôture signé à Pékin le 26 juin 1887 et de la convention supplémentaire en date du 20 juin 1895.<o:p></o:p>

 Cela décidé, il a été reconnu d’un commun d’accord que le tracé de la 2e section de la frontière qui ferait foi désormais dans les relations entre la France et la Chine, serait celui porté sur les cartes joints au présent procès verbal, lequel tracé est figuré sur le terrain de la manière suivante :<o:p></o:p>

 Du point sur le Kosso Ho (戈 索 河 ) où se termine la 1re section, la frontière descend le cours de cette dernière rivière jusqu’à son confluent avec le Song Chay (Hei Ho) (黑 河 ) puis remonte le cours du Song Chay (Hei Ho) jusqu’à sa rencontre avec le Tong Kai Ho (銅 街 河) (Nam Len).<o:p></o:p>

 Elle court ensuite par terre dans la direction du Nord Est suivant d’abord la ligne de partage des eaux qui sépare la vallée du Song Chay (Hei Ho) (黑 河) de celle du Tong Hai Ho (Nam Len) (銅 街 河 ) puis celle placée entre le Nam Song Ho ( 南 松 河 ) et le Kou Kai Ho (戈 街 河 ).<o:p></o:p>

 Elle descend ensuite brusquement pour rejoindre le Kou Kai Ho (戈 街 河 ) à 300m de son confluent avec le Nam Pei Ho (南 北 河 ) , emprunte le cours du Kou Kai Ho celui du Nam Pei Ho jusqu’à son confluent avec le Nam Kiang Ho (南 江 河 ) qu’elle remonte jusqu’à l’endroit où la route de Pao Leang Kai (保 良 街) à Ta Ma Tsao Po (大 茅 草 坡) le coupe.<o:p></o:p>

 Delà la ligne frontière monte sur le massif montagneux appelle Ban Tze Chan (板 子 山 ) se dirige au Nord Est en suivant la ligne de partage des eaux placée entre celles allant à Muong Tong (猛 崗 ) à la Chine , et celles allant au Tsing Tchouei Ho (清 水 河) (rivière de Thanh Thuy) à l’Annam.<o:p></o:p>

 La ligne frontière vient ensuite prendre le Na La Ho ( 那 河) à sa source, descend ce cours d’eau jusqu’à son confluent avec la rivière de Kai Hoa (開 化) (Rivière Claire) traverse cette rivière et se dirige sur les hautes crêtes en passant par Pien Ma (褊 馬 山 ) et Pai Che Ngaï (白 山 崖 ) elle se porte au Nord suit la ligne de partage des eaux placée à l’Est de Nam Tong (南 洞 ) jusqu’à Lo Tchouei Ho Ka (綠 水 河 卡) et jusque près de Sin Ngaï (新 寨) on commence la 3e section.<o:p></o:p>

 Dans cette 2e section le Tu Nghia Xa (聚 義 社 ), le Tu Hoa Xa (聚 和 社 ), Tu Long ( 都 龍 ), Muong Thong ( 猛 崗), le Phan Vu Xa (奮 武 社 ), et le Toung Ngan Li (東 安 里 ) sont laissés à la Chine. Le Tu Nhan Xa (聚 仁 社 ) , le Huu Ban Xa (有 朋 社), Man Mei (縵 美 ), le Phong Do Xa (豐 綠 社 ), le Dai Mien Xa (大 鴻 社 ) et le Tien Mien Xa ( 南 天 門) sont laissés à l’Annam. Dans la deuxième section dix neuf bornes ont été placées.<o:p></o:p>

Borne N°1 : au confluent du Song Chay (Hei Ho) (黑 河) et du Toung Hai Ho (Nam Len) (銅 街 河 ).<o:p></o:p>

Borne N°2 : route de Sin Tchay (新 寨) à Che Ka La ( 石 卡 苙 ).<o:p></o:p>

Borne N°3 : route de Man Kai (漫 蓋) à Tsing Meun (Xin Man) (菁 門 ).<o:p></o:p>

Borne N°4 : route de Lo Chouei Toung (綠 水 洞) à Xin Man (菁 門 ).<o:p></o:p>

Borne N°5 : route de Mao Ping (茅 坪) à Xin Man (菁 門 ).<o:p></o:p>

Borne N°6 : route de Mao Ping (茅 坪) à Hia Man Sin (下 南 菁 ).<o:p></o:p>

Borne N°7 : dans un col sur la route de Nan Soung (南 松 ) à Man Mei ( 漫 美 ). <o:p></o:p>

Borne N°8 : près de Kou Kai Ho (戈 街 河 ) et à 500m de son confluent avec le Man Pei Ho (南 北 河 ).<o:p></o:p>

Borne N°9 : au pied du contrefort qui prend naissance au point où la route de Pao Leang Kai (保 良 街 ) à Ta Ma Tsao Po (大 茅 草 坡) traverse le Nam Kiang Ho (南 江 河).<o:p></o:p>

Borne N°10 : au col de Ta Ma Tsao Po (大 茅 草 坡).<o:p></o:p>

Borne N°11 : au col placé sur la route de Muong Tong Tchong (猛 崗 中) à Lao Tchai (老 寨).<o:p></o:p>

Borne N°12 : route de Sin Tchay (新 寨) à Thanh Thuy ( 清 水).<o:p></o:p>

Borne N°13 : à Pha An (發 汗 寨 ) sur la route de Thanh Thuy (清 水) à Loung Than (龍 潭).<o:p></o:p>

Borne N°14 : sur un des sommets du massif de Pai Che Ngai (白 石 崖).<o:p></o:p>

Borne N°15 : sur la route de Loung Than (龍 潭) à Man Cheng (Ban Xang)(漫 生).<o:p></o:p>

Borne N°16 : route de Chan Kio (山 腳) à Man Cheng (Ban Xang) (漫 生).<o:p></o:p>

Borne N°17 : route de Che Sen (石 筍) à Tie Tchang ( ).<o:p></o:p>

Borne N°18 : sur la montagne à l’Est de Che Sen (石 筍).<o:p></o:p>

Borne N°19 : au col de Lo Chouei Ho Ka (綠 水 河 卡) en avant et à l’Est de la porte.<o:p></o:p>

Fait et clos à Lao Kay en deux exemplaires en langue française et en deux exemplaires en langue chinoise le treize juin Mil huit cent quatre vingt dix sept (quatorzième jour du cinquième mois de la vingt troisième année du règne de Kouang Siu).<o:p></o:p>

Procès verbal N°4 : 3e et 4esections.<o:p></o:p>

De Sin Ngai (新 岩) de Chine et Cao Ma Pai (高 馬 白) d’Annam à la frontière du Quang Si(廣 西.)<o:p></o:p>

Pour l’abornement de cette partie de la frontière les deux commissions ont été d’avis que l’on devrait s’en tenir aux dispositions des procès verbaux de délimitation de ces sections, procès verbaux signé à Lao Kay la 19 octobre 1886 (12e jour du 9e mois de la douzième année de Kouang Siu).<o:p></o:p>

Comme les procès verbaux ne donnaient lieu sur le terrain à aucune grave contestation, il a été résolu de les réunir en un seul et de continuer, lorsque l’on arriverait à la 4e section, ordre de numérotage des bornes d’inscriptions sur les rochers commence dans la 3e section.<o:p></o:p>

 Cela décidé, il a été reconnu d’un commun d’accord que le tracé des 3e et 4e sections de la frontière qui ferait foi désormais entre la Chine et la France, serait celui porté sur les cartes jointes au présent procès verbal, lequel tracé est figuré sur le terrain de la manière suivante :<o:p></o:p>

 La ligne frontière part de la borne n°1 située à environ deux lis au Sud Est de Sin Ngai (新 岩) de là elle prend la ligne des crêtes rocheuses qui limite la vallée du Lo Chouei Ho (綠 水 河) arrivée à hauteur du Nord de Cao Ma Pai (高馬白), elle prend jusque vers Na Lang Ka (那郎 卡) une direction généralement Nord Nord Est suivant des crêtes rocheuses aboutissant au massif important de Ngai Keo Kai (岩 腳 街) vers Na Lang Xa (那郎卡), elle s’incline vers l’Est tout en suivant le même contrefort jusqu’aux environs du village de Na Kan (那 更) où elle reprend une direction Nord Nord Est pour descendre vers le Pa Pou Ho (壩 不 河); qu’elle franchit continuant la même direction jusqu’à la route de Ta Kan (達 天) d’où par une direction Sud Est elle se rapproche du Pa Pou Ho (壩 不 河). De ce point jusque vers Mao Shang Ka (茅 山 卡) elle suit une direction Nord Est le long d’une crête principale en passant par Keou Lanh Ka (扣 嶺 大 卡), Lang Le Ka (龍 勒 卡), Sse Sao Ka (洒 掃 卡) et Pou Louang Ka (普 龍 卡). De Mao Shang Ka (茅 山 卡) jusqu’à Mao Po Ka (毛 稗 卡) la frontière a une direction généralement Est suivant les lignes de hauteurs et passant par Tchong Sau Ka (散 卡), Siao Ka (小 卡), Tchoouon Tsung Xa (Xuyên Ðộng Ca ), et Mao Pe Ka (毛稗 卡).<o:p></o:p>

 De Mao Pe Ka (毛 稗 卡 ) jusqu’au Pou Mei Ho (普 梅 河), la frontière prend une direction Nord Nord Est passant par Ma Son Ka (馬 生 卡) puis entre Ma Kiang Ka (馬 江 卡) à la Chine et Ma Nong Ca (馬 弄 卡)à l’Annam, traverse une suite de hauts sommets pour venir ensuite passer entre Long Ka Ka (龍戈卡) à la Chine et Long Co (龍 估 卡) à l’Annam et enfin aboutir par une pente très raide au Pou Mei Ho (普 梅 河) (Song Nho Ke).<o:p></o:p>

 La frontière suit alors le cours du Pou Mei Ho (普 梅 河) jusqu’au point placé entre Loang Chouei Tsing (涼水井) de la Chine et Ngai Loung (岩 龍) de l’Annam, elle court alors par terre se dirigeant vers le Sud Est en passant par Long Tan Ka (龍 潭 卡); puis passe au Nord Est pour passer à Loung Le Ka (龍 樓 卡) et arrive à Chang Bong (上 篷) de l’Annam pour prendre une direction générale Sud Est suivant la ligne de hauteurs laissant à l’Annam les affluents du Pou Mei Ho (普 梅 河) et à la Chine la haute vallée du Ngan Tong Ho (顏, 洞 河), la frontière descend ensuite dans cette rivière à Ngan Tong Ho Ka (顏, 洞 河卡) où elle rejoint le noeud des trois frontières.<o:p></o:p>

Vingt quatre bornes ont été placées sur ce parcours :<o:p></o:p>

Borne N°1 : à deux lis au Sud Est de Sin Ngai (新岩), au col placé au sommet des hautes crêtes.<o:p></o:p>

Borne N°2 : au col placé au Nord de Cau Ma Pai (高馬白) sur la haute crête formant ligne partage des eaux.<o:p></o:p>

Borne N°3 : au col situé sur la route de Mao Tsao Po (茅 草 坡) à Ngai Teou (岩 頭).<o:p></o:p>

Borne N°4 : près de Pong Kia (棒 甲), et sur la route de Pong Kia (棒 甲) à Na Linn (那 更).<o:p></o:p>

Borne N°5 : à Na Lang Kia (那 郎 卡) sur la route de Pan Tze Hoa (攀 枝 花) à Ngai Kéo Kai (岩 腳).<o:p></o:p>

Borne N°6 : à Koue Pou Ka (奎 布 卡) sur la route de Koué Pou (奎 布) de la Chine à Na Kan (那 更) de l’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°7 : à Keou Lanh Ka (扣 滿 大 寨) sur la route de Kéou Lanh Ta Ka (扣 滿 大 寨) de Chine à Tam Nghe Ha (他 門 悾 ) de l’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°8 : à Long Le Ka (龍 力 卡) sur le chemin qui relie Keou Lanh (扣覽) de Chine à Giang Le (江 麗) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°9 : à Sa Sao Ka (洒 掃 卡) sur le chemin qui relie Mao Than Ka (茅 山 卡) de Chine à Giang Le (江 麗) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°10 : sur la route de Mao Shan Ka (茅 山 卡) de Chine à Sin Cai (新 街) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°11 : à Tchoun San Ka (散 卡) sur le chemin qui relie Tchoun San ( ) de Chine à Sui Tao (水 頭) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°12 : à Siao Ka (小 卡) sur la route de Siao Ka (小 卡) en Chine à Phu Na (普 那) en Annam.<o:p></o:p>

Borne N°13 : au col appelé Ca Ka ou Tchouang Tsung Ka (穿 洞 大 卡) sur le chemin qui relie Ma Tsou (馬處) de Chine à Phi Bang (普 棒) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°14 : à Mao Po Ka (毛 裨 寨) sur le chemin qui relie Mao Po (毛 裨) de Chine à Pho Bang (Phố Bổng).<o:p></o:p>

Borne N°15 : à Ma Sen Ka (馬 生 寨) sur le chemin qui relie Ma San (馬 生) de Chine à Ma La (馬 那) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°16 : au col situé entre Ma Kiang Ka (馬江 卡) de Chine et Ma Nang (馬 弄) d’Annam et à égale distance de ces deux villages.<o:p></o:p>

Borne N°17 : au col situé sur la route qui relie Long Ka Ka (龍 戈 卡) de Chine à Long Co (龍 姑) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°18 : sur la route de Leang Chouei Tsin (涼水井) de Chine à Ngai Luong (崖 龍) d’Annam et laissant le Pou Mei Ho (普 枚 河) à un lis à l’Ouest.<o:p></o:p>

Borne N°19 : à un col situé sur le chemin de Leang Chouei Tsin (涼水井) de Chine à Loung Can (龍 潭) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°20 : au petit col situé sur la route de Loung Le (龍 樓) de Chine à Chang Bong (上 篷) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°21 : à un petit col situé à l’Est de Chang Bong (上 篷) d’Annam sur la route de Tien Pang Kai (田 逄 崖) de Chine à Chang Bong (上 篷) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°22 : à environ quatre lis à l’Ouest au village de Tchoung Ho Ka (中 和 卡) sur la route de Tchoung Ho Ka (中 和 寨) de Chine à Ta Kheou (大 口) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N°23 : à environ trois lis à l’Ouest de Siao Ka (小 卡) sur la route de Siao Ka (小 卡) de Chine à Tchoung Pong (中 篷) d’Annam.<o:p></o:p>

Borne N° 24 : sur le bord de la rivière de Ngan Tong Ho (顏 洞 河) avant de la traverser pour aller de Yao Jen Tchay (猺 人 寨) de Chine à Long Lan (龍 籣 街) d’Annam.<o:p></o:p>

Fait est clos à Lao Kay en deux exemplaires en langue française et en deux exemplaires en langues chinoise le treize juin mil huit cent quatre vingt dix sept (quatorzième jour du cinquième mois de la vingt troisième année du règne de Kouang Siu)<o:p></o:p>

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-65500592414913937562015-02-01T08:52:00.000-08:002015-02-01T08:55:24.473-08:00Về bài viết "Ải Nam Quan và thác Bản Giốc được phân chia như thế nào" của TS Trần Công Trục.Báo chí trong nước vừa qua có đăng bài phỏng vấn TS Trần Công Trục, tựa đề “Ải Nam Quan và thác Bản Giốc được phân chia thế nào”. Với tư cách là người VN có lẽ là đầu tiên và duy nhất nghiên cứu về hồ sơ các công ước 1887, 1895 về phân định biên giới Pháp-Thanh tại Văn khố Hải ngoại Pháp CAOM ở Aix-En-Provence, tôi có một số ý kiến về các phát biểu của TS Trần Công Trục về vị trí đường biên giới Việt Nam và Trung Quốc tại các địa điểm là Ải Nam Quan và thác Bản Giốc (cũng như cách phân chia các bãi ngoài cửa sông Bắc Luân).

Bài phỏng vấn ở đây: http://vnexpress.net/tin-tuc/the-gioi/tu-lieu/ai-nam-quan-va-thac-ban-gioc-duoc-phan-chia-the-nao-3134512.html

1. Ải Nam Quan:

Nguyên văn ý kiến của TS Trục :

"Về căn cứ pháp lý, đường biên giới Việt - Trung đi qua tuyến đường bộ đã được mô tả trong Biên bản hoạch định năm 1886 giữa Pháp và nhà Thanh là "đường biên nằm ở phía nam Ải Nam Quan, trên con đường từ Nam Quan đến làng Đồng Đăng”. Khi phân giới, Pháp và nhà Thanh, Trung Quốc đã cắm mốc số 18 để cố định đường biên giới này, vị trí của mốc này cũng được mô tả là "nằm trên con đường từ Nam Quan đến Đồng Đăng". Tuy nhiên mốc này đã bị mất. Trên bản đồ cắm mốc Pháp - Thanh năm 1894, địa danh Nam Quan được thể hiện ở phía Bắc đường biên giới."

TS Trục nói rằng đường biên giới ở phía nam Ải Nam Quan như vậy là không chính xác. Ở phía nam là ở chỗ nào ? Các biên bản phân định biên giới thuộc hồ sơ công ước 1887 mô tả rõ rệt vị trí các cột mốc trên đường biên giới.

Cần nhắc lại, biên giới giữa các tỉnh Bắc Kỳ và các tỉnh Hoa Nam được Pháp và triều đình nhà Thanh phân định gồm hai thời kỳ: thời kỳ phân định 1885-1887 và thời kỳ phân giới, cắm mốc 1888-1897. Kết quả thời kỳ phân định là công ước 26-6-1887. Thời kỳ phân giới, công việc lại được chia thành nhiều “chiến dịch” (thời gian 1 năm) khác nhau. Có nơi, như vùng biên giới tiếp giáp Quảng Đông và Quảng Tây, phải trải qua đến 3 chiến dịch mới kết thúc. Các văn bản trên thực địa (được ký kết qua các chiến dịch), từ năm 1888-1893, chỉ có hiệu lực sau khi có sự duyệt xét của Tổng lý Nha môn (tức bộ Ngoại giao của Thanh triều) và Đặc sứ Toàn quyền Pháp ở Bắc Kinh. Các biên bản được ký trên thực địa từ 1893-1897 có hiệu lực chung cuộc, thay thế cho mọi văn bản ký kết trước kia (trong cùng một khu vực). Như vậy, các văn bản có hiệu lực cần nghiên cứu là từ 1885-1887 và từ 1893 đến 1897. Các văn bản từ 1888-1893 chỉ có hiệu lực khi có sự duyệt xét và đồng thuận cả hai bên ở Bắc Kinh.

Theo biên bản phân định biên giới Pháp-Thanh ngày 7-4-1886, đường biên giới khu vực Nam Quan được mô tả:

La Commission de Délimitation Franco-Chinoise a reconnu, le sept avril mil huit cent quatre-vingt-six, qu’à partir du point situé à cent mètres en avant de la Porte de Nam-Quan, sur la route de Nam-Quan à Ðồng-Ðăng, la frontière remonte à l’Ouest jusqu’au sommet de la montagne rocheuse sur lequel est situé le fort marqué A sur le croquis ci-joint,…

Tạm dịch :

« Ủy ban Pháp-Trung Phân định Biên giới nhìn nhận: từ một điểm được xác định cách cổng Nam Quan 100 thước trên đường từ Nam Quan về Ðồng Ðăng, đường biên giới theo hướng Tây, đi lên đỉnh ngọn núi đá mà trên đó có một đồn binh được đánh dấu là điểm A ở trên sơ đồ kèm theo đây… ».

Tức là vị trí đường biên giới khu vực Nam Quan được xác định một cách rõ rệt : cách cổng Nam Quan 100 mét về hướng nam.

Theo biên bản cắm mốc trên thực địa ngày 21-4-1891 cột mốc tại khu vực Nam Quan được xác định như sau:

« Cột thứ 18, Trấn Nam Quan ngoại 鎭南關外: Trên đường Nam Quan về Ðồng Ðăng, cách cửa 100 thước về hướng Nam. Nguyên văn tiếng Pháp trong biên bản : A environ 100m en avant de la porte de Nam-Quan. »

Như thế vị trí cột mốc được cắm phù hợp với biên bản phân định.

Công trình cắm mốc này được chính thức công nhận theo biên bản ký kết giữa đại tá Galliéni và tri phủ Long Châu Thái Hy Bân ngày 19-6-1894.

Tức là vị trí cột mốc số 18 (cách cổng Nam Quan 100 mét) được hai bên cùng nhìn nhận.

Bản đồ ở trên là bản đồ phân giới của Pháp 1892, khu vực Nam Quan.

Bản đồ dưới là bản đồ tỉ lệ 1/100.000 do Sở Địa dư Đông dương ấn hành, ta thấy vị trí cột mốc được ghi số 18, phù hợp với các biên bản phân định biên giới.

TS Trần Công Trục nói : "đường biên nằm ở phía nam Ải Nam Quan, trên con đường từ Nam Quan đến làng Đồng Đăng” vì vậy là không chính xác.

Vấn đề khác, ải Nam Quan trong quá khứ đã nhiều lần bị đánh sập và xây cất lại.

Trong trận đánh Lạng Sơn năm 1884, quân Pháp do tướng Négrier chỉ huy đã phá sập cửa Nam Quan. Đến năm 1885, khi hai phái đoàn Pháp-Trung gặp nhau tại Nam Quan để phân định biên giới, các tài liệu cho thấy cổng Nam Quan đã được xây dựng lại một cách “đồ sộ”, như là một công sự chiến đấu, bằng đá đẻo (có chừa lỗ châu mai), với hai bức tường xây thẳng lên đỉnh núi.

Câu hỏi đặt ra, vị trí của cổng mới có trùng hợp với vị trí của cổng cũ hay không ?

Dưới đây là các tấm hình Nam Quan, qua các bưu thiếp dưới thời Pháp thuộc. Chính xác là từ khoảng năm 1885 đến năm 1940. Ta thấy rõ rệt bức tường xây dài lên đỉnh núi.

Đến những năm đầu Thế chiến II, quân Nhật đã truy lùng những cánh quân kháng chiến người Hoa, lần nữa đã phá hủy tòa kiến trúc này.

Ải Nam Quan hiện thời chỉ mới được xây lại sau 1945. Kiến trúc hiện thời không thấy có hai bức tường xây dọc lên đỉnh núi mà hai bức tường này thể hiện cho đường biên giới.

Kiến trúc hiện nay gọi là Hữu Nghị Quan, được xây lại trên nền cũ của ải Nam Quan hay đã dời đi chỗ khác ?

Vì thế, cần tìm hiểu vị trí tương đối giữa Đồng Đăng và ải Nam Quan để có thể có một ý kiến về việc khi xây dựng lại, Nam Quan có được xây đúng vị trí hay không (hay đã dời đi về phía VN ?). Vị trí cột mốc số 18 (mà TS Trần Công Trục nói là bị mất) chính xác là ở đâu ?

Tài liệu « De Hanoi à la Frontière du Quang-si » - Từ Hà Nội đến Quảng Tây, của tác giả M. Aumoitte, viết năm 1881. Tác giả tạm dịch như sau :

« Ðồng Ðăng cách cửa ải 2 cây số rưỡi. Nơi đây bề ngoài cũng giống như Kỳ Lừa. Dân chúng phần lớn Tàu lai với thổ dân và sinh trưởng tại đây. Có nhiều tiệm bán lẻ (chạp phô); chỉ có 12 cửa hiệu buôn theo lối trao đổi (bông, dầu hồi, thuốc phiện, thuốc bắc)...
Từ Ðồng Ðăng đến biên giới, con đường chỉ còn là một con đường mòn nhỏ, đá lởm chởm, chạy quanh dưới chân những ngọn đồi trọc và không có người ở. Ra khỏi Ðồng Ðăng được 1O phút là không còn một bóng người. Con đường mòn này mỗi lúc một hẹp, cuối cùng dẫn tới trước một cửa cổng có hai cánh bằng gỗ. Cửa được gắn với một bức tường làm bằng gạch nung, xây dài lên tới đỉnh đồi, có độ cao chừng 50 mét. Hình thức của cổng và hai bức tường xây lên núi tạo thành như một cái phểu. Ðó là biên giới. Trên đỉnh đồi, bức tường chấm dứt và người ta có thể đi qua Quảng Tây không có trở ngại. Trên hai cánh của gỗ có vẽ rồng, phụng mầu sắc rực rỡ. »

Bài viết của ông Aumoitte có đính kèm một bức hoạ cổng Nam Quan như sau :

Như thế mô tả về hình thái Nam Quan của tác giả Aumoitte năm 1881 khá phù hợp với các chi tiết ghi từ Đại Thanh Nhất Thống Chí : Hai bên cửa ải là hai bước tường đá xây dọc lên tới đỉnh núi (núi cao khoảng 50m). Chiều dài bức tường khoảng 377m.

Ải Nam Quan, theo tài liệu này, cách Đồng Đăng 2 cây số rưởi. Khoảng cách hiện nay giữa Đồng Đăng và ải Nam Quan (Hữu Nghị quan), trên bản đồ Google ta thấy không quá 1 cây số.

Ta có thể khẳng định là tòa kiến trúc Hữu Nghị Quan hiện tại không còn ở vị trí cũ của nó vì hai lý do : 1/ kiến trúc này không có hai bức tường chạy lên núi, như những tấm hình, bưu thiếp ngày xưa. 1/ Khoảng cách của nó quá ngắn với Đồng Đăng (không quá 1km), so với ải Nam Quan ngày xưa (hai cây số rưởi).

Xét bản đồ Google Earth dưới đây. Dấu vết của cổng Nam Quan cũ với hai bức tường xây lên đỉnh núi ta có thể tìm thấy.

Đường biên giới (đường vàng) là không chính xác. Hữu Nghị Quan nằm trong tập hợp kiến trúc ở về phía nam của đường vàng (phía dưới khung A).

Trên tấm hình này tác giả có đóng khung 4 ô chữ nhật màu đỏ A, B, C, D.

Cổng Nam Quan cũ (với hai bức tường xây lên núi) có thể ở một trong bốn khung này.
Hai bức C và D không thấy núi phía bên phải (bên trái là núi đá, bên phải là núi đất) có lẽ bị ủi mất do làm lại đường mới.

Khung A, có dấu vết xây dựng lờ mờ hai bên núi nhưng hẻm núi ở đây hẹp, chỉ thấy 1 con đường.

Khung B, là khung có thể nhất trong 4 khung. Ta thấy còn dấu vết khá rõ rệt của hai bức tường xây lên núi (nơi có hai mũi tên màu xanh) đồng thời có ba con đường : đường mòn cũ, quốc lộ 1A và đường (xa lộ) mới ở xa hơn về bên phải.

Khung C và D, cũng rất có thể Nam Quan cũ đã được xây dựng ở hai nơi này, nhưng xác suất có lẽ không cao bằng khung B. Ta thấy còn rõ rệt dấu vết (như là) bức tường xây lên núi (phía tay trái), nhưng lại không thấy dấu vết phía tay phải.

Vị trí cũ của ải Nam Quan có thể là nơi khung B trên bản đồ Google Earth. Vị trí này cách Hữu Nghị Quan hiện thời vài trăm mét về phía bắc.

Còn vị trí cột mốc 18, theo mô tả, được cắm trên đường Nam Quan về Đồng Đăng. Con đường này là đường mòn đi sát chân núi bên phải (trên bản đồ SGI). Đường mòn này không phải là quốc lộ 1A hoặc đường xa lộ mới xây sau này. Cả hai đường này ở phía bên phải đường mòn.

Muốn tìm vị trí của mốc 18 cũ ta phải tìm được đường mòn cũ và dấu vết của hai bức tường xây lên núi. Rất có thể dấu vết này thể hiện trong tấm hình của Google Earth ở trên, trong khung màu đỏ B. Sau đó do ngược lại về phía nam 100m.

Nếu giả thuyết đúng vậy, đây mới là vị trí lịch sử của cột mốc 18.

Kết luận về ải Nam Quan:

TS Trần Công Trục cho rằng :

“Như vậy không có chuyện Việt Nam đã nhường Ải Nam Quan cho Trung Quốc như nhiều người suy diễn theo cảm tính và dựa vào những thông tin thiếu khách quan, không có giá trị pháp lý.”

Theo tôi thì các thông tin của TS Trục mới là không khách quan, không chính xác và không có giá trị pháp lý. Các thông tin (trong bài phỏng vấn) không hề dựa trên văn bản pháp lý nền tảng là hồ sơ Công ước 1887 về phân định biên giới.

Người ta kết luận nhà nước CSVN nhượng đất ở Nam Quan không hề do “tình cảm”, mà dựa trên những bằng chứng pháp lý, thuyết phục.

(còn nữa)
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-35064230221474568432015-01-04T06:42:00.000-08:002015-01-04T06:42:04.345-08:00Về tài liệu « Dân tộc Kinh ở Quảng Tây ».Một đoạn trong bài dịch có tựa đề « Dân tộc Kinh ở Quảng Tây » của ông Phạm Hoàng Quân, dẫn lại nguyên văn :

« Người Kinh từ Đồ Sơn, Việt Nam sang Trung Quốc vào khoảng đời Minh. Khoảng những năm triều Thanh, người Kinh ở thôn Hà Vĩ [34] có lập hương ước để làm phép tắc cho dân trong thôn, trong hương ước từng minh xác rằng họ đến đây từ thời Hậu Lê (Đại Việt) niên hiệu Hồng Thuận năm thứ 3 tức triều Minh đời vua Võ Tông niên hiệu Chính Đức năm thứ 6 (1511), tức cách nay hơn 400 năm [35] . Người Kinh ở đây đa số mang họ Lưu, họ Nguyễn, tổ tiên họ nguyên cư trú vùng Cát Bà, sau dời đến dùng duyên hải Đồ Sơn, sống bằng nghề đánh cá. Có một dịp, họ đuổi theo đàn cá ở vùng vịnh Bắc Bộ mà lạc đến đảo Vu Đầu, nay thuộc thành phố Phòng Thành, khu tự trị dân tộc Choang [36] Quảng Tây, thấy làng xóm vắng vẻ không người ở, lại thấy nơi này thuận tiện trong việc đánh bắt cá, họ bèn định cư hẳn mà không về nữa, đến nay đã qua 16, 17 đời, nếu tính mỗi đời là 25 năm thì đến nay đã hơn 400 năm, đối chiếu với bản hương ước nói trên thì thấy rất hợp lý.
Người Kinh hiện phân bố chủ yếu ở 3 khu: Sơn Tâm, Hà Vĩ, Vu Đầu và một số nơi khác như Hoàn Vọng, Đàm Cát, Hồng Khảm, Trúc Sơn… thuộc Phòng Thành, Quảng Tây. »

http://nghiencuulichsu.com/2013/05/30/dan-toc-kinh-o-quang-tay/

Bản dịch của ông Phạm Hoàng Quân là một phần (nói về Dân Tộc Kinh) trong « công trình nghiên cứu » mang tên « Trung Quốc Nam phương dân tộc sử » của Tiến sĩ Sử học Vương Văn Quang, Giáo sư chuyên ngành Lịch sử dân tộc Đại học Vân Nam, Trung Quốc[1].

Đoạn trích dẫn trên có một số dữ kiện lịch sử cần phải kiểm chứng lại, (hay ít ra chúng cần được nhìn lại, so sánh, đối chiếu lại từ nhiều nguồn sử liệu khác nhau).

Đó là :

Có đúng là người Việt ở vùng ba đảo (Sơn Tâm, Hà Vĩ, Vu Đầu) có nguồn gốc ở Đồ Sơn ?

Có đúng là họ sang đó vào thời Minh ?

Quan trọng hơn hết là « người Kinh từ Đồ Sơn, Việt Nam sang Trung Quốc… ». Dựa vào đâu tác giả nói rằng đất đó (trước khi ngươi Kinh di cư sang) là của Trung Quốc ?

Bài viết này, với những dữ kiện lịch sử[2] lấy từ Trung Tâm Văn Khố Hải Ngoại của Pháp, (Centre des Archives d’Outre-Mer), tại tỉnh Aix-En-Provence, sẽ bàn lại về lịch sử chủ quyền ở các vùng đất (hiện nay thuộc lãnh thổ TQ) có người Việt sinh sống từ lâu đời, điển hình là khu vực ba đảo Sơn Tâm, Hà Vĩ và Vu Đầu.

1. Mũi đất Bạch Long Vĩ (cap Paklung).

Như mọi người đều biết, đường biên giới hiện nay giữa tỉnh Quảng Ninh của Việt Nam với tỉnh Quảng Tây thuộc Trung Quốc là sông Bắc Luân (còn gọi là sông Ka Long hay Gia Long). Đó là kết quả của việc phân định biên giới giữa Pháp và nhà Thanh trong thời kỳ 1885-1897, được hai bên VN và TQ khẳng định lại qua Hiệp ước phân định Biên giới trên đất liền ký vào tháng 12 năm 1999.

Bên bờ hữu ngạn sông Ka Long là thị xã Móng Cái (thuộc tỉnh Quảng Ninh), bờ tả ngạn là thành phố Đông Hưng của Trung Quốc. Ngày xưa, người Hoa gọi Đông Hưng là Đông Hưng Nhai và Móng Cái là Mang Nhai. Nhai có nghĩa là « bờ sông ». Móng Cái, nguyên thủy tên do người Pháp đặt (gọi trại đi từ Mang Nhai), thực ra có tên Việt là Hòa Lạc[3].

Xét bản đồ phân định biên giới Pháp-Thanh 1887, từ nay gọi là bản đồ 1. Bản đồ này ghi chú bằng tiếng Pháp và tiếng Hán, là bản đồ gốc được hai bên Pháp-Thanh sử dụng để phân định biên giới.

Bản đồ 1

Trên bản đồ 1 có một mũi đất mang tên (bằng chữ Hán) Bạch Long Vĩ. Người Pháp thời đó gọi là « Cap Paklung ». Đây là một doi đất ở về phía bắc Móng Cái, nhô ra biển theo hướng nam, sau đó cong lại về phía tây nam, tương tự mũi két. Theo các nhà địa lý thì đây là phần chót của rặng núi Thập Vạn Đại Sơn. Doi đất bao quanh lấy biển, tạo thành vịnh, tên Vạn Xuân. Trên doi đất này có một số làng mạc trước kia chỉ toàn người VN sinh sống.

Bản đồ 2

Trong vịnh Vạn Xuân, (bản đồ 1), hay các bản đồ do Sở Địa Dư Đông dương (SGI) ấn hành trước năm 1948 (bản đồ 2), từ bờ ra đến giữa vịnh có bốn đảo, kế cận nhau, có ghi các tên (chữ Hán): Tham Cát Thôn, Sơn Tâm, Mao Sơn và Vạn Vĩ. Đó là các đảo mà trong tài liệu (của Vương Văn Quang) ghi qua các tên (khác) là Sơn Tâm, Hà Vĩ và Vu Đầu. Theo các tài liệu đã dẫn (ghi chú 2), vịnh Vạn Xuân là một vịnh cạn, có nhiều bãi cát, có cây tràm, đước mọc.

Bản đồ Google

Xét bản đồ Google, trong khung màu đỏ, bốn đảo này hiện nay hầu như đã dính liền lại với nhau. Phù sa, cát bồi đắp nên các đảo nối với đất liền trở thành bán đảo. Bán đảo này TQ đặt tên là An Nam Thôn, còn gọi là Kinh Đảo, ở tọa độ (kinh độ 108°08’ Đông, vĩ độ 21°32’5 Bắc). Thôn thuộc huyện Giang Bình, thành phố Đông Hưng, khu tự trị Choang tỉnh Quảng Tây. Dân số ở đây đều có gốc Việt khoảng trên 20.000 người, được Trung Quốc gọi là tộc Kinh (vì thế gọi nơi này là Kinh Đảo), một trong số 55 chủng tộc của Trung Quốc.

Toàn khu vực, xưa cũng như hiện nay, thuộc huyện mang tên Giang Bình, ngày trước trực thuộc tỉnh Quảng Đông chứ không phải tỉnh Quảng Tây. Tỉnh Quảng Tây ngày trước không giáp biển.

2. Biên giới khu vực Móng Cái theo công ước Pháp-Thanh 1887.

Theo tài liệu của đô đốc Rieunier, chỉ huy hải quân Pháp gởi Toàn quyền Pháp năm 1886 (hồ sơ đính kèm bản đồ 3) về tình hình quân Trung hoa chiếm đóng các địa điểm trong khu vực huyện Giang Bình. Sau khi chiếm đóng các địa điểm thuộc khu vực này (các ô vuông màu đỏ trên bản đồ 3) tháng 7 năm 1886, quân Trung Hoa khủng bố dân VN sinh sống tại đây và đuổi những người dân này đi nơi khác.

Bản đồ 3

Hồ sơ cũng ghi chú ý kiến của linh mục Grand Pièrre, nhà truyền giáo ở Trúc Sơn. (Trúc Sơn ở phía bắc Móng Cái, bên kia sông Bắc Luân, nay thuộc TQ). Ông này kể rằng những người dân Việt này do bị quân Hoa truy bức nên phải trốn ra sống ở các đảo trong vịnh.

Cũng theo ý kiến của nhà truyền giáo Grand Pièrre, năm 1885, khu vực huyện Giang Bình gồm có nhiều xã toàn người Việt, không có một người Hoa nào sinh sống. Khu vực ở phía ngoài huyện giang Bình, dân Nùng (tức Choang) sống đa số. Khi quân Hoa đến đây chiếm đóng họ đuổi những người dân Choang này đi (lên núi), lấy đất cho người Hoa đến ở, tương tự như số phận người Việt. Thành phố Đông Hưng trước 1885 chưa hiện hữu. Chỉ sau chiến tranh với Pháp 1885, người Hoa dựng ở địa điểm Đông Hưng (hiện nay) một đồn lính. Dầu vậy, tại Móng Cái (Mang Nhai), chợ búa ở đây đông đảo các đảng cướp biển người Hoa.

Tài liệu khác trong hồ sơ phân định biên giới cho biết, trong thời kỳ 1886-1887, những người dân VN nào ra làm chứng, trả lời các cuộc điều tra của các ủy viên Pháp phụ trách phân định biên giới, đều bị quân Trung Hoa trừng phạt nặng nề, hoặc chém đầu. Các câu hỏi của các ủy viên phân định biên giới Pháp tựu trung ở việc : những người sống trên đất này đóng thuế cho ai ?

Theo quan điểm quốc tế công pháp thời đó (và bây giờ cũng vậy), để chứng minh một vùng đất thuộc quốc gia nào thì vấn đề đóng thuế của người dân là yếu tố quyết định. Dân đóng thuế cho bên nào thì đất đó thuộc (chủ quyền) bên đó.

Tài liệu sau đây của ông Dillon, chủ tịch Ủy Ban Phân Ðịnh Biên Giới, trình bày trong hồ sơ gởi ông Constans, Ðặc Sứ Toàn Quyền Pháp tại Bắc Kinh ngày 23 Mars 1887, (Constans là người phụ trách thuơng lượng với Trung Hoa về Công ước phân định biên giới 1887).

Tài liệu có các điểm quan trọng sau đây :

a) Theo kết quả nghiên cứu địa chí của Trung Hoa, lãnh thổ An Nam mở rộng đến Long Môn.

Ta thấy ngay trên bản đồ Google rằng Long Môn ở phía bắc Phòng Thành. Vấn đề này sẽ đề cập ở phần dưới : biên giới VN-TQ theo sử liệu của TQ. Điều này chứng minh huyện Giang Bình, doi đất Bạch Long Vĩ, các đảo Tham Cát Thôn, Sơn Tâm, Mao Sơn và Vạn Vĩ trong vịnh Vạn Xuân đều thuộc An Nam.

Tài liệu của ông Dillon viết rằng khoảng từ 20 năm nay, bọn cướp biển người Tàu đã chiếm mũi Bạch Long cũng như Long Môn để làm sào huyệt. Theo ông, đó là lý do duy nhất mà vùng đất này đã ra ngoài tầm kiểm soát của triều đình An Nam. Tài liệu cũng cho biết, trên thực địa, đường biên giới thực sự được cụ thể hoá qua những đồn canh (cửa ải) của Trung Hoa. Ðường nối các công sự, cửa ải đã chừa ra vùng Giang Bình (bao gồm Packlung - Bạch Long).

Bằng chứng khác cũng rất quan trọng : huyện Giang Bình đã được triều đình Huế bổ một vị quan cùng gia đình về quản trị, thâu thuế dân chúng từ mấy chục năm trước.

Tức là, trên quan điểm luật quốc tế, vùng lãnh thổ này thuộc về VN.

Tài liệu viết, người hậu duệ cuối cùng của viên quan VN đã bị quân cướp Tàu giết, thân xác bị chặt làm nhiều khúc qua biến cố tháng 11 năm 1886. Biến cố nầy làm thiệt mạng một số quân đội Pháp và ông Haitce, nhân viên của Ủy Ban Phân Ðịnh Biên Giới. Lý do bị giết vì ông đã « thực thà » khai với các ủy viên Pháp rằng đất đó (Giang Bình) là của VN.

b) Là những nhân chứng sống, những người dân địa phương, người Hoa cũng như người Việt.

Những người dân này đã hướng dẫn ông Bohin, vào tháng 11 năm 1886, và đội quân của Ông Dugenne vào tháng 1 năm 1887, giúp các ông này làm công tác trắc địa, phân định biên giới. Kết quả đo đạc phù hợp với những các cuộc điều tra trong dân chúng thuộc vùng Móng Cái. Vì cuộc điều tra này, như tài liệu của các nhà truyền giáo đã viết trên, nhiều người dân VN bị quân Hoa chém đầu.

c) Những chi tiết từ sổ bạ điền địa từ các huyện, phủ trong vùng.

d) Bản đồ chính thức của An Nam.

e) Giấy chứng nhận của nha Kinh Lược từ triều đình Huế[4].

Tức là, theo các tài liệu đã dẫn, khu vực huyện Giang Bình, bao gồm mũi đất mang tên Bạch Long Vĩ, các đảo trong vịnh Vạn Xuân… thuộc chủ quyền của VN.

Hai chi tiết khác cần làm sáng tỏ thêm : theo « công trình nghiên cứu » của TS Vương Văn Quang thì dân chúng ở các đảo « Sơn Tâm, Hà Vĩ và Vu Đầu đến từ Đồ Sơn, VN ».

Đồ Sơn là một địa điểm tắm biển do người Pháp thành lập cuối thế kỷ 19, tức là chỉ mới đây, tên là Doson. Như vậy những người Việt này không thể xuất thân từ « Đồ Sơn » rồi !

Mặt khác, lý do mà nhóm dân này ra các đảo sinh sống, như các tài liệu đã dẫn, là để trốn sự khủng bố của quân Hoa, chứ không phải là « đuổi theo đàn cá ở vùng vịnh Bắc Bộ mà lạc đến đảo Vu Đầu » (sic !)

Câu hỏi đặt ra, vì sao người Pháp đã chứng minh được đất (Giang Bình) thuộc chủ quyền của Việt Nam, bằng sử liệu của chính người Hoa, cũng như những điều tra trên thực địa, là những bằng chứng không thể phản biện, tại sao bây giờ nó lại thuộc về TQ ?

Câu hỏi khác, lúc đó quân Pháp mạnh mẽ, đối diện với một nước Trung Hoa đang rệu rã. Ở thế mạnh, Pháp muốn ép TQ thế nào lại không được ?

Câu trả lời là do sự trao đổi quyền lợi giữa Pháp và Thanh triều. Pháp nhượng các vùng lãnh thổ của VN để đổi lấy quyền lợi kinh tế[5]. Phần tóm tắt « hiệp ước Thiên Tân 1885 » dưới đây trả lời câu hỏi này.
Số phận vùng đất Giang Bình được giải quyết ở Bắc Kinh ngày 26 tháng 6 năm 1887, cũng là nội dung Công Ước 1887. Nguyên văn tiếng Pháp, như sau :

« Au Kouang-tong, il est entendu que les points contestés qui sont situés à l’est et au nord-est de Monkaï, au delà de la frontière telle qu’elle a été fixée par la Commission de la délimitation, sont attribués à la Chine. »

Tạm dịch sang tiếng Việt : Tại Quảng Đông, các bên đồng thuận rằng các điểm tranh chấp ở phía đông bắc của Móng Cái, ở phía bên kia đường biên giới đã được Ủy Ban Phân Định xác định, thì chúng được giao cho Trung Hoa.

Cực kỳ đơn giản, « các vùng đất tranh chấp ở phía bắc Móng Cái được giao cho Trung Hoa ».

« Các vùng đất phía bắc Móng Cái » là huyện Giang Bình, bao gồm mũi Bạch Long Vĩ (trên đó có nhiều xã) cùng các đảo Tham Cát, Sơn Tâm, Mao Sơn và Vạn Vĩ nơi nhiều người Việt sinh sống từ bao nhiêu đời.

Hậu quả cuộc phân định biên giới 1887, ngoài huyện Giang Bình (bao gồm mũi Bạch Long và các đảo trong vịnh Vạn Xuân), Việt Nam còn bị mất thêm các vùng đất Tụ Long[6] (phía bắc Hà Giang hiện nay), tổng Đèo Lương (Cao Bằng), một số xã thuộc tổng Kiến Duyên và Bát Trang (Hải Ninh)[7]. Tổng số diện tích có thể lên tới trên 3.000 km².

Một số dữ kiện về phân định biên giới 1887, mọi người có thể tham khảo thêm từ tập « Le Tour du Monde » năm 1886-1887, Sur les Frontière du Tonkin của Dr Paul Néis. Ông Néis là một ủy viên thuộc Ủy ban Pháp phân định Biên giới 1887.

3. Hậu quả Hiệp Ước Thiên Tân 1885 lên biên giới Việt Nam.

Hiệp ước hòa bình, hữu nghị và thương mại « traité de paix, d’amitié et de commerce », được ký kết tại Thiên Tân ngày 9 tháng 6 năm 1885 giữa Lý Hồng Chương và ông Patenôtre, được quốc hội Pháp thông qua ngày 20 tháng 11 năm 1885. Hiệp ước gồm có 3 phần, như tên gọi hiệp ước : hòa bình, hữu nghị và thuơng mại nhưng trọng tâm là thuơng mại. Ðiều 3 của Hiệp Ước dự trù việc xác định lại đường biên giới Việt Trung. Các điều 5 và 6 dự trù một công ước về thương mãi giữa Pháp và Trung Hoa.

Công Ước về thương mãi được ký ngày 25 tháng 4 năm 1886 do ông Cogordan thương lượng nhưng kết quả không đúng như mong đợi của Pháp. Ðể sửa chữa, một công ước bổ túc cho công ước thương mãi « Convention additionnelle de Commerce » được ông Constans thương lượng cùng lúc với công ước về biên giới và cùng ký ngày 26 tháng 6 năm 1887.

Công ước về thuơng mãi được ký ngày 25 tháng 4 năm 1886 nhưng bị đánh giá bất lợi cho Pháp. Bởi vì, nguyên văn công ước là tất cả những gì mà Trung Hoa đòi hỏi trước đó đã được ghi lại trong bản tường trình của Cogordan. Trong khi đó những gì mà Pháp đòi hỏi đều không được.

Việc chinh phục Bắc Kỳ, từ thời Françis Garnier (1874) đến Henri Rivière (1883) cho đến chiến tranh Pháp-Trung 1884-1885 chỉ có mục tiêu là xây dựng địa bàn và mở đường thông thương với các tỉnh phía Nam Trung Hoa để buôn bán. Hiệp ước thương mại của Cogordan thực tế mở cửa cho Trung Hoa vào Việt Nam nhưng đóng mọi cửa để Pháp không thể vào Hoa Nam. Ðây là một thất bại lớn vì tất cả máu xương của lính viễn chinh cũng như tiền bạc của dân Pháp đều xem như bỏ.

Ðể sửa chữa, ông Constans được cử làm bộ trưởng sang Thiên Tân để ký kết công ước phân định biên giới nhưng kèm theo một phụ ước về thương mãi.

Bản tường trình của dân biểu Dureau de Vaulcomte, liên quan đến việc nghiên cứu công ước thương mãi 25 tháng 4 năm 1886 và phụ ước 26 tháng 6 năm 1887, có đề cập đến : « Et ainsi la question de frontière se trouva liée à la question commerciale - Và vì thế vấn đề biên giới được gắn liền với vần đề thương mãi ». « Le gouvernement a pensé que les concessions faites à la Chine, en ce qui concerne les territoires, peuvent être compensées par les avantages qui résultent de la Convention commerciale additionnelle au Traité du 25 Avril 1886 - Chính phủ đã nghĩ rằng những nhượng bộ đất đai cho Trung Hoa có thể được đền bồi bằng những ưu đãi (về kinh tế) do Công Ước thương mãi bổ sung Hiệp Ước 25 tháng 4 năm 1886. »

Như thế, rõ ràng, chính nhà nước Pháp đã chủ trương nhượng đất của Việt Nam để có được những ưu đãi về thương mãi với Trung Hoa !

Trên quan điểm công pháp quốc tế, chiếu theo phần « dol », tức sự lường gạt trong các hiệp ước, công ước phân định biên giới 1887 có thể không có hiệu lực.

4. Đường biên giới lịch sử theo sử liệu của Việt Nam và Trung Quốc :

Theo Ðại Thanh Nhứt Thống Chí[8] (DTNTC) 大清一統志, dẫn từ địa chí thời Minh, biên giới khu vực này được xác định bằng ngọn núi Phân Mao, như sau :

Phục Ba tướng quân Mã Viện đã dựng dưới chân ngọn Phân Mao một trụ đồng vào năm 43 trước TC để đánh dấu biên giới hai nước Việt-Trung. Từ chân ngọn núi này, vào năm 74, quân Hán vượt biên giới, qua châu Tiên Yên, vào chiếm Việt Nam[9].

Sử sách của VN, tập Đại Nam Nhứt Thống Chí và Lịch triều Hiến Chương Loại Chí (phần Dư Địa Chí) của Phan Huy Chú, dẫn từ sách Dư Địa Kỳ Thắng của Trung Hoa cũng viết tương tự :

Ranh giới Nam và Bắc thuộc vùng biên giới trấn An Quảng xưa có núi Phân Mao[10].

Như thế biên giới giữa Việt Nam và Trung Quốc đã được xác định bằng ngọn núi Phân Mao. Núi này chính xác ở đâu ?

Theo Ðại Thanh Nhứt Thống Chí :

Phân Mao Lĩnh 分茅嶺 ở động Cổ Sâm, về phía Tây huyện đường Khâm Châu, cách 300 lý và ở trên đường biên giới với Việt Nam…

Bộ địa chí thời Minh, Gia Khánh Trùng Tu Nhứt Thống Chí, cũng mô tả biên giới hai bên trong khu vực với nội dung tương tự. Theo Dư Ðịa Chí của Nguyễn Trãi : núi Phân Mao ở về phía tây lộ Hải Đông, cách khoảng 300 dặm. Nơi đây có kim tiêu, quen gọi là cột đồng Mã Viện.

Tương truyền trên đỉnh núi Phân Mao có thứ cỏ tranh, do ảnh hưởng của khí hậu và địa thế, ngọn cỏ tranh ngả theo hai hướng Bắc và Nam cho nên mới có tên gọi là núi Phân Mao, nghĩa là núi có thứ cỏ chia ra làm hai hướng.

Đại Việt Sử Ký Toàn thư cũng ghi : Cột đồng Đông Hán do Mã Viện dựng ở động Cổ Lâu thuộc Châu Khâm.[11]

Như thế, sử liệu Trung Quốc và Việt Nam cùng thống nhứt ở hai điểm : 1/ biên giới hai nước là núi Phân Mao, nơi có trụ đồng Mã Viện. 2/ vị trí của núi Phân Mao : núi Phân Mao thuộc động Cổ Sâm, huyện Khâm Châu. Khâm Châu hiện nay trên bản đồ ghi là Quizhou, cách Móng Cái khoảng 120km về hướng đông bắc.

Ðại Thanh Nhứt Thống Chí mô tả địa lý Khâm Châu như sau :

Huyện Khâm Châu 嶔州, thuộc phủ Liêm Châu 廉州俯. Biên giới Việt Nam cách huyện đường 300 dặm theo hướng Tây và cách 240 dặm theo hướng Tây Nam. Dân chúng sống ở Liêm Châu gồm có dân tộc Dao 搖 và dân tộc Choang (Tchoang)[12].

Theo bản đồ các nhà truyền giáo Jésuites, tọa độ Khâm Châu : vĩ độ 21° 54’ và kinh độ 106° 07’ 45’’, cách phủ Liêm Châu 180 dặm về phía Tây thiên Bắc.[13]

Huyện Khâm Châu có các rặng núi ở kế cận (hay ở trên vùng) biên giới Việt-Trung :

Rặng La Phù Sơn 羅桴山, cách huyện Khâm Châu 65 đến 95 dặm theo hướng tây bắc. Rặng núi Thập Vạn Sơn 十萬山, cách huyện Khâm Châu 200 dặm về phía tây bắc. Rặng núi này là ranh giới giữa huyện Khâm Châu với châu Thiên Tư. Châu Thiên Tư cách dải núi nầy 80 dặm. Có đến cả trăm con suối bắt nguồn từ Thập Vạn Sơn (là phần nối dài của rặng Ba Dương Lĩnh 筢羊嶺). Dải núi Ba Dương Lĩnh giáp châu Tư Lăng 陵州 ở phía Tây, dải núi này có tới hơn 400 đỉnh, cao thấp chập chùng. Sông Ná Lãng (Ná Lãng Giang 那浪江), cũng như sông Minh Giang 明江 thì cùng bắt nguồn tại đây[14].

Dải núi Vương Quang Sơn 王光山, cách huyện đường Khâm Châu 170 dặm về hướng tây bắc, chắn ngang rặng Thập Vạn Sơn[15]

Ngọn Mặc Mạt Sơn 墨抹山 cách Khâm Châu 100 dặm về hướng Tây Nam. Sông Phụng Hoàng bắt nguồn tại đây[16].

Để xác định « vùng biên giới » giữa hai nước, điều cần thiết là xác định lại vị trí các dảy, hay các ngọn núi đã dẫn từ các tài liệu trên.

Ngoài ra, xưa nay, biên giới hai bên Việt-Trung luôn được xác định bằng các cửa ải và những con sông. Theo Đại Thanh Nhứt Thống chí, Huyện Khâm Châu có các của ải :

Ải Ná Tô 那蘇隘 (hay Na Tô Ải), ở phía Tây Nam huyện Khâm Châu.

Ải Nhẫm Quân 稔均隘 , cách ải Ná Tô 70 dặm về hướng Ðông Nam.

Ải Ná Long 那隆隘 (hay Na Long Ải), cách ải Ná Tô trên 10 dặm về phía Ðông.

Cả ba ải này đều thông thương sang Việt Nam[17].

Huyện Khâm Châu có các con sông, suối ở kế cận hay ở trên đường biên giới :

Sông Thiếp Lãng (Thiếp Lãng Giang 貼朗江), cách Khâm Châu 240 dặm, chảy theo đường biên giới Việt Nam[18]. Theo Ðại Thanh Hội Ðiển Ðồ (DTHHD), quyển 122, tờ thứ 26, sông nầy bắt nguồn từ những ngọn núi về phía Tây Bắc huyện Khâm Châu.

Kết luận lại, hồ sơ của ông Dillon đã viết đúng : biên giới VN và TQ, theo địa chí Trung Hoa, thì ở Long Môn.

5. Biên giới khu vực theo công ước 1887

Biên bản phân định biên giới ngày 29 tháng 3 năm 1887 nguyên văn tiếng Pháp, tạm dịch sang tiếng Việt như sau :
« Ủy ban phân định biên giới công nhận rằng từ Trúc Sơn 竹山, thuộc Trung Hoa, đường biên giới theo dòng sông, hướng Ðông sang Tây, cho đến Móng Cái – Ðông Hưng 東興. Ðường trung tuyến của dòng sông được dùng làm ranh giới và chia các khu vực La Phù Ðộng 羅浮峒, Ðông Hưng 東興 v.v.. thuộc Trung-Hoa với các khu vực Ngũ Sĩ 伍仕, Móng Cái v.v… thuộc An Nam.

Từ Móng Cái – Ðông Hưng đến Bắc Thị 北市 – Gia Long 加隆: đường biên giới khá quanh co, có hướng chung Bắc đến Bắc Tây Bắc và theo trung tuyến của dòng sông, phân chia những vùng Na Chi 那芝, Ka Long v.v... thuộc về Trung Hoa những vùng Thác Lãnh 托嶺, Nam Lý 南里, Bắc Thị v.v... thuộc An Nam.

Từ Bắc Thị - Gia Long đường biên giới theo trung tuyến sông Gia Long, là một phụ lưu tây ngạn của sông Bắc Thị 北市江, có độ dài khoảng chừng 30 lí (mỗi lí là 561 thước), và khi vượt ra ngoài 30 lí đường biên giới rời sông, theo đường thẳng trực tiếp để đến điểm cách Ðộng Trung 峝中村 3 lí về hướng Bắc, tức điểm được đánh dấu A (甲) trên bản đồ số 1. Ðường biên giới chia cho Trung Hoa các vùng Lãnh Hòa 嶺懷, Phi Lao 披勞, Bản Hưng 板興 v.v… và một ngọn núi mang tên Phân Mao Lĩnh 分茅嶺, núi này ở phía Ðông Nam của Bản Hưng 板興 và dựa lên đường biên giới. Các vùng Ná Dương 那陽, Ðộng Trung 峝中 và những nơi khác thì thuộc về An Nam.

Từ điểm A, đường biên giới đi về hướng ải Bắc Cương 北崗隘 (Bắc Cương Ải), núi Phái Thiên 派遷山 (Phái Thiên Sơn), cách làng Bình Liêu 平寮村 của An Nam khoảng 30 lí theo đường thẳng. Ðường biên giới chia các cửa biên giới Ná Quang 那光卡 (Ná Quang Ca), Bản Thôn 板吞卡 (Bản Thôn Ca) v.v... cho Trung Hoa và các vùng Na Dương 那陽, xã Trình Tường 呈祥社 v.v… cho An-Nam. »

Trong công ước 1887 phía người Hoa chấp nhận đường biên giới đi qua núi Phân Mao[19]. Nhưng đến khi ra phân giới trên thực địa, phía người Hoa lập mưu, chỉ vào một trái núi ở Động Trung, tạo dựng đền thờ Mã Viện giả, cho rằng đó là núi Phân Mao. Đường biên giới bị dời xuống phía nam đến 40km. Ông Chiniac De Labastide, chủ tịch ủy ban phân giới 1890-1892 đề nghị Toàn Quyền Pháp ký lại công ước nhưng không thành công. Việt Nam bị mất đất rất nhiều ở vùng này (khoảng 4.000km²).

[1] Xem giới thiệu của dịch giả.
[2] Hồ sơ phân định biên giới 1886-1894, CAOM mã số Indo, GGI, số thùng carton : 65353, 65354, 65355, 65356, 65357, 65358, 65359, 65360.
 [3] Theo thống kê năm 1891 của Cao Ủy Bắc Kỳ, Hải Ninh gồm có hai châu Hà Cối, Tiên Yên. Châu Hà Côi gồm có các tổng Ninh Hải, Vạn Ninh, Hà Môn, Bát Trang. Châu Tiên Yên có các tổng Hà Thanh, Đôn Đạt, Kiến Duyên, Hậu Cơ, Bắc Lăng. Vạn Xuân là tên một làng thuộc tổng Vạn Ninh (gồm có các làng Vạn Xuân, Xuân Lạng, Xuân Ninh, Ninh Dương, Vạn Ninh, Đoan Tĩnh, Phục Thiên và Hòa Lạc. Hòa Lạc là tên nguyên thủy của Móng Cái).
[4] Điều đáng tiếc là bộ địa chí Đồng Khánh vừa xuất bản lại không ghi các chi tiết này. Thậm chí Hòa Lạc (tức Móng Cái) bị tập sử này ghi là « xiêu tán », tương tự nhiều địa danh khác ! Có thể các năm đó phố Hòa Lạc chỉ có dân Hoa sinh sống (tương tự Kỳ Lừa, Lạng Sơn) nhưng không thể ghi sơ suất như thế được. Xiêu tán là không còn nữa. Xem ra tài liệu do người Pháp sưu tập về biên giới còn đầy đủ hơn bất kỳ bộ địa chí nào của Việt Nam.
[5] Xem thêm bài viết của cùng tác giả : http://nhantuantruong.blogspot.fr/2013/11/viet-nam-co-mat-at-mat-bien-qua-hai.html
[6] Xem thêm bài viết của cùng tác giả https://www.facebook.com/notes/nh%C3%A2n-tu%E1%BA%A5n-tr%C6%B0%C6%A1ng/t%C3%ACm-hi%E1%BB%83u-nguy%C3%AAn-nh%C3%A2n-m%E1%BA%A5t-%C4%91%E1%BA%A5t-t%E1%BB%A5-long-v%C3%A0o-tay-trung-qu%E1%BB%91c-qua-c%C3%A1c-hi%E1%BB%87p-%C4%91%E1%BB%8Bnh-ph%C3%A1p-t/351606381546377
[7] Xem thêm bài viết của cùng tác giả http://nhantuantruong.blogspot.fr/2013/02/bien-gioi-viet-trung-vung-quang-ong-hai.html
[8] Bản dịch của ông Devéria, Ðại Thanh Nhứt Thống Chí 大清一統志 (500 quyển, in năm 1764 theo lệnh của vua Càn-Long), trong quyển La Frontière Sino-Annamite – Description géopraphique et ethnographique (d’après les documents officiels traduits pour la première fois), do l’Ecole des Langues Orientales Vivantes xuất bản, Paris năm 1886.
[9] ÐTNTC, tờ 8 và tờ 15, sdd.
[10] Sử Liệu về Biên Giới Ta Và Tàu Từ Ðời Nhà Lý Cho Tới Ðầu Thời Pháp Thuộc. Tác giả Hà Mai Phương và Chu Thu Hằng. NXB Mai Hiên, PO BOX 1061 Campell, CA, 95009, không đề năm xuất bản.
[11] Hà Mai Phương và Lưu Chu Thanh Tao, trong bài « Từ cửa Nam Quan đến ải Chi Lăng, Châu Ôn và núi Phân Mao ».
[12] DTNTC. Sdd.
[13] Devéria. La Frontière Sino-Annamite – Description géopraphiquêt ethnographique (d’après les documents officiels traduits pour la première fois), do l’Ecole des Langues Orientales Vivantes xuất bản, Paris năm 1886.
[14] ÐTNTC, sdd, quyển 364, tờ 3.
[15] ÐTNTC, sdd, q 364, tờ 5.
[16] Idem.
[17] ÐTNTC, sđd, q 348, tờ thứ 10.
[18] ÐTNTC, sđd, q 348, tờ thứ 9.
[19] Đường biên giới lý ra phải qua núi Phân Mao, nhưng vì phía người Hoa lập mưu, tạo dựng một trái núi Phân Mao giả (và đền thờ Mã Viện giả), đường biên giới bị dời xuống phía nam đến 40km. Ông Chiniac De Labastide, chủ tịch ủy ban phân giới 1890-1892 đề nghị Toàn Quyền Pháp ký lại công ước nhưng không thành công. Việt Nam bị mất đất rất nhiều ở vùng này.
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-46070913379038272122014-12-23T23:36:00.000-08:002014-12-24T07:57:28.705-08:00Hiệp định Phân định vịnh Bắc Việt 25-12-2000 : đàm phán trên một căn bản bất bình đẳng.
Kết quả phân định Vịnh Bắc Việt (do Hiệp ước phân định Vịnh Bắc Bộ 25-12-2000) đã được nhà nước công bố từ lâu. Xét trên bản đồ và bản tọa độ các giới điểm đính kèm hiệp ước, Vịnh được phân chia bằng 21 giới điểm. Theo các giới chức hữu trách thì Vịnh được phân định bằng đường « trung tuyến có điều chỉnh ». Tuy nhiên, nếu tính toán lại các tọa độ, ta thấy rằng các giới điểm đều lấn sang phía VN một cách « vô trật tự », không theo một tỉ lệ nhất định nào. Có chỗ lấn nhiều (50km), có chỗ lấn ít (5km) như dưới đây. Việc phân định vì vậy không theo đường « trung tuyến », mà theo yêu sách (hay nhượng bộ) của bên này đối với bên kia. Ông Lê Công Phụng (nguyên thứ trưởng bộ Ngoại giao) có trả lời phỏng vấn Văn Hóa Magazine của ông Lý Kiến Trúc (23-9-2008), cho biết « phhía TQ đề nghị nhượng VN 3.000km² biển ở một nơi để đổi lấy 150km² biển ở nơi khác ». Điều này cho thấy việc phân định trong vịnh Bắc Việt không đặt căn bản trên các nguyên tắc luật lệ, hay các qui ước của quốc tế, mà do thuơng lượng giữa hai bên.

Vấn đề là, TQ đã « nhượng » cho (lãnh đạo) VN cái gì để đền bù những khoản VN bị thiệt hại ? Câu trả lời phải hỏi lãnh đạo (hay xét túi các lãnh đạo) mới biết. Đất nước VN không được cái gì !

Cận bờ VN có khoảng 3.000 đảo, tất cả đều không tính hiệu lực. Trong khi các đảo phía TQ, bất kể lớn, nhỏ, cận bờ hay xa bờ, đều được hiệu lực 100%.

Các giới điểm từ 1 đến 8, thuộc khu vực ngoài cửa sông Bắc Luân. Việc phân định khu vực này không công bằng vì VN thiệt hại tại các bãi Dậu Gót, Tục Lãm, Tài Xẹc…

Bản đồ đính kèm hiệp định phân định Vịnh Bắc Việt.

Giới điểm 9 lấn sang VN khoảng 10km.

Giới điểm 10 lấn sang VN (đảo Bạch Long Vĩ) khoảng 24km (đối với đảo Vị Châu và Tà Dương).

Giới điểm 11, hiệu lực đảo Bạch Long Vĩ không đáng kể (lấn sang VN 75%, so với đảo Hải Nam).

Giới điểm 12, vừa không tính hiệu lực đảo Bạch Long Vĩ, lại vừa lấn qua phía VN khoảng 6 km.

Giới điểm 13, lấn sang VN khoảng 18km.

Giới điểm 14, lấn sang VN đến 36km.

Các giới điểm 15, 16 lấn sang VN trên 20km.

Giới điểm 17 lấn sang VN gần 50km.

Giới điểm 18 lấn sang VN 5 km.

Các giới điểm 19, 20, 21, đáng lẽ phải lấn sang phía TQ vì phía bờ VN có đảo Cồn Cỏ, thì được phân chia 50-50.

Điều tệ hại nhất, là chủ quyền đảo Bạch Long Vĩ. Nội dung Hiệp định phân định Vịnh Bắc bộ 25-12-2000 không nói chủ quyền Bạch Long Vĩ thuộc về nước nào.

Thời gian gần đây báo chí TQ đăng các bài viết của học giả TQ, theo đó họ lý luận rằng đảo Bạch Long Vĩ, theo lịch sử, thuộc về TQ.
Các học giả thuộc Quĩ Nghiên cứu Biển Đông cũng nhìn nhận thực tế này. Họ cho rằng « trên nguyên tắc », TQ có thể đặt lại vấn đề chủ quyền đảo Bạch Long Vĩ.

Vì vậy, việc phân định Vịnh Bắc Việt năm 2000 là một thất bại lớn lao cho phía VN. Trong khi trên thực tế, với lợi điểm địa lý (đường bờ biển dài hơn, có nhiều đảo hơn…) nếu phân định theo các nguyên tắc của quốc tế, VN không bị thiệt hại đến hơn 4.000km². Ngoài ra, với lợi điểm lịch sử và pháp lý, đảo Bạch Long Vĩ thuộc chủ quyền VN không thể tranh cãi. VN cũng có thể giữ lập trường của mình theo đường phân định năm 1887, lợi hơn TQ đến 11.000km².

Những thiệt hại này cho thấy sự thất bại nặng nề của VN trong vấn đề đàm phán. VN đã có những nhượng bộ vô nguyên tắc, từ việc phân định biên giới biển cho tới việc thiếu sót sự khẳng định chủ quyền của VN tại đảo Bạch Long Vĩ.

Thời gian gần đây các lãnh đạo VN thường xuyên ra đảo Bạch Long Vĩ để ủy lạo các chiến sĩ đồng thời khẳng định sẽ bảo vệ chủ quyền lãnh thổ. Vấn đề « tranh chấp » này đáng lẽ không xảy ra. Nguyên nhân là do phía VN bất cẩn hay do có « tính toán » trước ?

Nhìn lại một vài sự kiện lịch sử về tranh chấp hai bên VN và TQ trong Vịnh Bắc Việt là cần thiết.

************
Diển biến tranh chấp về biên giới giữa hai nước Việt-Trung của VN được ghi lại khá rõ trong tài liệu « Sự thật về quan hệ Việt Trung », NXB Sự Thật, tháng 10-1979, còn gọi là « Bị Vong Lục ».

Tháng 11 năm 1957, lãnh đạo CSVN đề nghị với Trung Quốc : « hai bên giữ nguyên trạng 2 đường biên giới do lịch sử để lại. Các tranh chấp về biên giới, nếu có, sẽ giải quyết bằng thuơng lượng, theo luật pháp quốc tế ». Tháng 4 năm 1958, phía Trung Quốc trả lời đồng ý đề nghị của Việt Nam.

« Hai đường biên giới do lịch sử để lại » ở đây dĩ nhiên một là đường biên giới trên bộ, hai là đường biên giới trên biển, do Pháp và nhà Thanh phân định, theo nội dung của hai công ước về biên giới 1887 và 1895.

Quan điểm của hai bên về biên giới trong Vịnh Bắc Việt, được VN nhắc lại vào tháng 12 năm 1973 :

« Công ước Pháp-Thanh 1887, điều 2, đã nói rõ kinh tuyến Paris 105°53’ kinh tuyến đông (nghĩa là kinh tuyến 108°3’13’’ kinh tuyến đông Greenwich) là đường biên giới giữa hai nước trong vịnh Bắc bộ. Phía VN sẵn sàng bàn với phía TQ để xác định về cửa vịnh Bắc bộ, từ đó đi đến xác định chính thức đường biên giới trong vịnh. »

Tuyên bố này có lẽ xảy ra giữa lúc lãnh đạo Hà Nội và Bắc Kinh bất đồng về vấn đề chiến tranh VN, mà nguyên nhân sâu xa là VNDCCH nghiêng về phía Liên Xô (hơn TQ).

Sau khi xâm lăng quần đảo Hoàng Sa của VN tháng giêng 1974, lập trường của TQ về biên giới trong Vịnh Bắc Việt thay đổi. Họ cho rằng : « trong vịnh Bắc bộ xưa nay không hề có đường biên giới, nay hai nước phải bàn bạc phân chia. »

Về việc có « đường biên giới trong vịnh Bắc bộ » hay không, ta sẽ xét nội dung điều 2 công ước 1887 sau đây.

Điều nên biết, công ước phân định biên giới Pháp-Thanh 26 tháng 6 năm 1887 thực tế là biên bản bế mạc (1, 2, 3, 4… ) của công trình phân định biên giới trên đất liền. Buổi họp mặt diễn ra tại Bắc Kinh, giữa ông Constans và Lý Hồng Chương, nhằm giải quyết những bế tắc mà hai phái đoàn Pháp-Thanh phân định biên giới đã không thể giải quyết trên thực địa. Nguyên văn khoản 2 của công ước :

2° Les points sur lesquels l’accord n’avait pu se faire entre les deux Commissions et les rectifications visées par le 2e paragraphe de l’article 3 du Traité du 9 juin 1885 sont réglés ainsi qu’il suit :
Au Kouang-tong, il est entendu que les points contestés qui sont situés à l’est et au nord-est de Monkaï, au delà de la frontière telle qu’elle a été fixée par la Commission de la délimitation, sont attribués à la Chine. Les îles qui sont à l’est du méridien de Paris 105° 43’ de longitude est, c’est-à dire de la ligne nord-sud passant par la pointe orientale de l’île de Tch’a-Kou ou Ouan-chan (Tra-Co) et formant la frontière, sont également attribués à la Chine. Les îles Go-tho et les autres îles qui sont à l’ouest de ce méridien appartiennent à l’Annam.
Les Chinois coupables ou inculpés de crimes ou délits qui chercheraient un refuge dans ces iles seront, conformément aux stipulations de l’article 17 du Traité du 25 Avril 1886, recherchés arrêtés et extradés par les autorités françaises.

Tạm dịch:

2° Các điểm mà hai Ủy Ban đã không thể giải quyết đồng thời những sửa đổi (về biên giới) chiếu theo phần 2, điều 3, của Công-Ước 9 tháng 6 năm 1885, được giải quyết như sau :
Tại Quảng Ðông, hai bên thỏa thuận rằng những điểm tranh chấp ở về phía Ðông và phía Ðông Bắc Móng Cái, những điểm nầy ở phía bên kia của đường biên giới đã được ủy ban phân định xác định, chúng được giao cho Trung-Hoa. Những hòn đảo ở về phía Ðông của đường kinh tuyến Paris 105° 43’ kinh độ Ðông, có nghĩa là đường thẳng Bắc-Nam đi qua đông điểm của đảo Tch’a-Kou hay Ouan-Chan (Trà Cổ) và tạo thành đường biên giới, cũng được giao cho Trung Hoa. Các đảo Go-Tho và những đảo khác ở về phía Tây của đường kinh tuyến nầy thì giao cho An-Nam.
Những người Hoa phạm tội hay bị buộc tội muốn tìm nơi ẩn trốn tại các đảo này sẽ bị nhà cầm quyền Pháp truy nã, bắt giữ và trục xuất, đúng theo qui định điều 17 của Hiệp ước 25-4-1886.

Nội dung điều 2 trên đây có đề cập đến một « đường biên giới », trong cụm từ « formant la frontière ».

Để rõ rệt hơn, xét bản đồ đính kèm Công ước. (Bản đồ này do tác giả tìm ra ở CAOM vào đầu thập niên 2000) :

Ghi chú trên bản đồ :

góc trái : signé : Constans – Cachet de la Légation de France à Pékin. Tạm dịch : Ký tên Constans – Con dấu của Phái Ðoàn Pháp tại Bắc Kinh.

ở giữa : Le méridien de Paris 105° 43’ qui passe par la pointe orientale de l’ile Tra-Co, forme la frontière à partir du point où s’est arrêté le traité de la convention. Tạm dịch : Ðường kinh tuyến Paris 105 độ 43 phút đi qua đông điểm của đảo Trà Cổ, làm thành đường biên giới bắt đầu tại điểm mà điều ước của Công Ước chấm dứt.

góc phải : Carte à l’extrémité orientale de la frontière Sino-annamite telle qu’elle est figurée sur la carte qui accompagne à Procès-verbal signé à Péking, le 26 Juin 1887 – (voir l’extrait ci-joint de ce procès-verbal) – Signature et cachet du Plénipotentiaire Chinois. Tạm dịch : Bản đồ phần cực đông của biên giới Việt-Trung sao y bản đồ đính kèm biên bản được ký tại Bắc Kinh ngày 26 tháng 6 năm 1887 - Chữ ký và con dấu của Tổng Lý Nha Môn Trung Hoa.

Như thế, văn bản cũng như bản đồ đính kèm, công ước 1887 có xác định có một đường biên giới trong vịnh Bắc Việt.

Vấn đề là ý nghĩa của đường biên giới này phân chia cái gì ?

Từ nội dung điều 2, khoản nói về các tội phạm (Les Chinois coupables ou inculpés de crimes ou délits…), trước hết, đường biên giới này là đường phân chia thẩm quyền quốc gia trong vịnh Bắc Việt (quyền tài phán - juridiction).

Theo tinh thần quốc tế công pháp thời đó (và bây giờ), thẩm quyền quốc gia chỉ có thể thực hiện trong khuôn khổ lãnh thổ quốc gia.
Mặt khác, trong thuật ngữ công pháp quốc tế, đường « biên giới - frontière » luôn có ý nghĩa về việc phân chia lãnh thổ. Nếu để « phân chia đảo » người ta không cần sử dụng đến cụm từ « formant la frontière » !

Tức là đường kinh tuyến Paris 105° 43’ là đường biên giới trong vịnh Bắc Việt.

Lập luận của VN (trong thời kỳ 1957-1973) là hợp lý, có qua, có lại.

Tức là, nếu phía VN nhìn nhận đường biên giới trên bộ do công ước 1887 và 1895 xác định, tức chấp nhận những thiệt hại đất đai do Pháp đã nhượng cho TQ một cách không bình thường (trên 3.000km²), thì ít nhất phía TQ phải nhìn nhận tương ứng về đường biên giới trong Vịnh Bắc Việt.

Đây là điều thường thấy trong bất kỳ cuộc mua bán, đàm phán nào. Trong thương thuyết về biên giới, có phe được chỗ này, nhượng chỗ kia. Việc được mất phải được đặt trên một căn bản chấp nhận được.

Điều làm cho mọi người VN phẫn nộ là lãnh đạo VN đã nhượng bộ phía TQ về cả hai mặt : lãnh thổ và hải phận.

Về lãnh thổ, Hiệp định phân định biên giới trên đất liền 25-12-2009 nhìn nhận chủ quyền của TQ trên các vùng lãnh thổ của VN bị Pháp nhượng cho TQ theo công ước 1887, (Công ước 1887 không có hiệu lực bó buộc, như qui định của Công ước Vienne 1969, vì nó bị « dol »), đồng thời nhìn nhận chủ quyền của TQ trên các vùng lãnh thổ của VN bị TQ chiếm trong cuộc chiến 1979.

Về hải phận, như đã trình bày, việc phân định đã xảy ra một cách bất bình đẳng, không theo bất kỳ một căn bản hay qui tắc phân chia nào. Ngoài ra, lổ hổng lớn của Hiệp định Phân định Vinh Bắc bộ là không nói đến chủa quyền đảo Bạch Long Vĩ thuộc về nước nào.

Vừa qua lãnh đạo CSVN ký kết một loạt các hiệp ước với TQ, trong đó có kết ước mở rộng thêm vùng khai thác chung trong vịnh Bắc Việt đồng thời trao đổi dữ kiện địa tầng holocenne ở bể trầm tích châu thổ sông Hồng với châu thổ sông Trường giang bên TQ. VN có gì cần thiết nghiên cứu địa tầng holocenne ở tận sông Trường giang ? Trong khi TQ rất muốn biết trữ lượng bể than vùng châu thổ sông Hồng để tìm cách khai thác.

Nguyên nhân do đâu ? Do lãnh đạo CSVN nhượng bộ để được TQ bảo đảm cho quyền lực, hay do thành phần phụ trách việc thương thuyết phân định biên giới thiếu bản lĩnh và kiến thức ?

Dầu thế nào, việc làm mất đất mất biển của tổ tiên là một trọng tội, lịch sử sẽ ghi nhận.
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-76739134925299995682014-12-21T22:46:00.000-08:002014-12-21T22:50:47.103-08:00Biên giới Việt-Trung 15 năm nhìn lại : Việt Nam có nên ký hiệp ước phân định lại biên giới với Trung Quốc ?LTG : Sau khi nhà nước CSVN ký kết lại Hiệp định biên giới trên đất liền với Trung Quốc ngày 30 tháng 12 năm 1999 thì sau đó nhiều nghi vấn đã đặt ra, trong đó có các câu hỏi về « nhượng đất, nhượng biển » cho Trung Quốc. Tin tức cho thấy phía Trung Quốc đã đào lấy các cột mốc lịch sử cắm từ thời Pháp-Thanh 1887, lý do là « đưa vào viện bảo tàng », nhưng việc này sẽ xoá mọi dấu vết đường biên giới ngày xưa. Đây là một hành vi phản văn hóa tương đương với việc xóa, sửa lịch sử. Từ nay không ai có thể so sánh đường biên giới lịch sử và đường biên giới hiện nay trên thực địa để thẩm định việc VN có mất đất hay không và mất bao nhiêu. Việc thẩm định do đó chỉ có thể làm trên bản đồ. Riêng vấn đề có cần phân định lại biên giới hay không thì hình như chưa thấy ai đặt câu hỏi. Xin trích dẫn bài viết này từ cuốn « Biên giới Việt-Trung 1885-2000 – Lịch sử thành hình và những tranh chấp », in năm 2005, tác giả xin trình bày ý kiến chủ quan của mình về việc VN có nên phân định lại biên giới hay không.

I. Khái niệm về Ðường Biên Giới (frontière, boundary) và Biên Giới giữa hai nước Việt Nam và Trung Hoa:

Theo Quốc Tế Công Pháp (Droit International Public) thuật ngữ « biên giới – frontière » chỉ mới có từ hồi đầu thế kỷ 20, được hiểu như là « enveloppe continue d’un ensemble spacial, d’un Etat », « vỏ bao bọc liên tục của một tập hợp không gian, một quốc gia » ; « le point où expire la compétence territoriale », « điểm chấm dứt thẩm quyền thuộc về lãnh thổ ».

Người Việt Nam cũng đã có một quan niệm về biên giới rất sớm, tương đối rõ ràng và khá phù hợp với khái niệm biên giới của công pháp quốc tế theo định nghĩa trên.

Từ năm 1077 dân Việt đã xuất hiện những câu thơ : « Nam Quốc Sơn Hà Nam Ðế Cư, Tiệt Nhiên Ðịnh Phận Tại Thiên Thư » (Lý Thường Kiệt). Nam quốc sơn hà, sông núi của nước Nam, hay lãnh thổ nước Nam là do vua nước Nam trị vì, việc nầy trong sách trời đã ghi rõ.

Hai câu thơ đã minh thị sự hiện hữu của một nước Nam do hoàng đế nước Nam trị vì, phân biệt với một nước ở miền Bắc, đó là nước Trung Hoa.

“Ðường biên-giới” của nước Nam đó có thể tìm thấy qua các phụ chú trong bộ Hồng Ðức Bản Ðồ, được thực hiện dưới triều Lê Thánh Tôn (1460-1497):

An Nam Ðồ Thuyết (Những gì ghi trên bản đồ An Nam)
An Nam Chi Ðịa (đất đai An Nam)
Tây Khóa Ai Lao (phía Tây chận ngang xứ Ai Lao)
Ðông Chí Hải Tân (phía Ðông chạm đến tận biển)
Bắc Du Lưỡng Quảng (phía Bắc vượt qua hai xứ Quảng)
Nam Khống Chiêm Thành (phía Nam kềm chế Chiêm Thành)[1].

Ðường biên giới, nếu được hiểu theo « vỏ bao bọc một tập hợp không gian, một quốc gia », thì vỏ bọc của nước An Nam cũng liên tục, cũng xác định rõ ràng, tuy có phần sống động, vì có khả năng co giản. Bốn phía biên giới đều được xác định bằng các động từ. Biên giới phía Bắc của nước ta được xác định bằng động từ “du”, tức là đi vượt qua: Bắc Du Lưỡng Quảng. Có nghĩa là biên giới phía Bắc của nước ta vượt qua khỏi Quảng Ðông và Quảng Tây.

Nước Trung Hoa có tên « Trung ». Từ cái tên đặt người Hán đã tự cho rằng đất nước của Hán tộc là cái rốn của vũ trụ. Trung là giữa, là « thiên triều ». Các nước chung quanh họ gọi là phiên bang (nước hàng rào) hay các chư hầu. Các nước chư hầu phải có nhiệm vụ triều cống thiên triều. Ngoài tộc Hán, các dân tộc khác đều bị cho là man di mọi rợ, kể cả các sắc dân Tây Phương. Trung Hoa đã từng xếp nước Pháp (và Anh) vào danh sách các nước chư hầu đã « thần phục ». Lý do là vì vua Louis XIV nước Pháp có tặng cho Hoàng Ðế Trung Hoa một số đồng hồ quả lắc và một số máy móc khác để làm quà giao hảo. Nhưng người Hán xem tặng vật đó là phẩm vật của Pháp cống thiên triều, tỏ ý thần phục. Ðiểm nầy nên nhấn mạnh là vì một số học giả Trung Hoa quá đề cao liên hệ thượng quốc chư hầu giữa Trung Hoa và Việt Nam để dành lấn biển Ðông. Dựa lên quan hệ này những người này cho rằng biển Ðông là « nội hải » của Trung Quốc. Nếu diễn giải như thế thì vùng biển Ðịa Trung Hải cũng thuộc Trung Quốc một phần. Không phải Pháp đã là « chư hầu » của Trung Hoa đó sao ? Riêng Việt Nam thì người Hán gọi chúng ta là Nam Man.

Dầu ngạo mạn như vậy, Hán tộc cũng lấy làm lo ngại việc các nước chư hầu chung quanh “chinh phục” họ. Ðiều lo ngại nầy rất hợp lý. Các « chư hầu », cũng như bọn « Hồng Mao », « bạch quỉ » Pháp, Anh, Hoa Kỳ, Ðức, Nga… hay « giặc lùn » Nhật Bản đã phân liệt nước Trung Hoa thành nhiều mảnh và nước này đã chịu một giai đoạn nhục nhã nhất trong lịch sử. Chưa hết, lịch sử của dân Hán cũng là lịch sử của sự đô hộ triền miên ô nhục bởi nhiều « bọn rợ » khác nhau. Nhà Liêu đô hộ Trung Hoa từ năm 907-1125 là rợ Khiết Ðan, nhà Kim từ 1115-1234 là rợ Nữ Chân. Nhà Nguyên từ 1206-1368 là dân Mông Cổ, nhà Thanh từ 1616-1911 là nước Mãn Châu… tất cả đều là rợ. Các nước Mông Cổ, Mãn Châu... xem ra thế lực, văn hóa và văn minh không trội hơn hay xuất sắc hơn Việt Nam. Ðiểm đáng nhớ, quân Mông Cổ chinh phục gần trọn thế giới nhưng họ cũng đã thua ba lần ở Việt Nam.

Vì thế Trung Hoa mới xây những thành quách hay cửa ải để bao bọc và che chở nước của họ lại. Các kiến trúc như Trấn 鎮, Quan 關, Ải 隘, Khóa hay Ca 卡, tức những công sự hay cửa ải (cửa biên giới) xây trên những đường thông thương giữa hai nước, như dọc trên biên giới Việt Nam, hay kiến trúc Vạn Lý Trường Thành (xây lên để ngăn giặc Hung Nô), dựng lên là nhằm mục đích đó. Vô tình, do vậy mà đường biên giới giữa hai nước Việt và Trung Hoa lại được cụ thể hoá. Nếu ta nối các thành quách, những cửa ải, những công sự đóng chốt trên các đường lối thông thương giữa hai nước, ta sẽ có một đường biên giới. Một « vỏ bao bọc » cố định, có khả năng qui định « thẩm quyền lãnh thổ » của hai nước. Ngoài ra ta cũng có thể nhắc tới những giới hạn qui ước (biên giới) có tính pháp lý và lịch sử đã đặt ra như trụ đồng, bia đá, biên giới thiên nhiên sông, núi như : sông Ðổ Chú (biên giới tổng Tụ Long, thuộc tỉnh Hà Giang với phủ Khai Hóa tỉnh Vân Nam); sông Ðàm Lân giới hạn động Kim Lạc; sông Mang Khê là biên giới của động Liễu Cát; sông Tam Kỳ là biên-giới của động Tư Lâm (Tư Phù); Sông Cổ Sâm là biên-giới của động Cổ sâm... với đất Trung Hoa. Núi Phân Mao, phía Ðông Nam phủ Khâm Châu, là một trái núi nằm trong rặng Thập Vạn Ðại Sơn, dưới chân của nó có trụ đồng của tướng Mã Viện dựng lên vào năm 41 Tây Lịch, đánh dấu biên giới tỉnh Quảng Ðông với Việt Nam.

Quan niệm về biên giới của người Việt ta xưa, như vậy phù hợp ít nhiều với quan niệm kim thời của Quốc Tế Công Pháp về biên giới. Riêng về biên giới Việt Trung, chắc chắn đây là một ngoại lệ đặc biệt: Nó đã thể hiện hầu như hoàn toàn tinh thần và nội dung “frontière, boundary” của Công Pháp Quốc Tế.

Ðến hậu bán thế kỷ thứ IXX, Pháp vào chiếm nước ta. Ngày 6 tháng 6 năm 1884 Việt Nam và Pháp ký hiệp ước Bảo Hộ. Ðiều 1 hiệp ước qui định: « L'Annam reconnaît et accepte le Protectorat de la France. La France représentera l'Annam dans toutes ses relations extérieures. Les Annamites à l'étranger seront placés sous la protection de la France. An Nam nhìn nhận và chấp nhận sự bảo hộ của nước Pháp. Nước Pháp sẽ đại diện cho An Nam trong mọi liên hệ với các nước khác. Người An Nam sống ở ngoại quốc sẽ được đặt dưới sự bảo vệ của nước Pháp ». Dựa vào điều nầy nước Pháp đã đại diện nước ta để phân định biên giới giữa nước ta với Trung Hoa. Hai công ước liên quan đến biên giới Việt Trung đã được nhà nước bảo hộ Pháp và triều đình nhà Ðại Thanh ký-kết vào ngày 26-6-1887 và ngày 20-6-1895, cùng ký tại Bắc Kinh.

Theo các tài liệu nghi nhận được có 17,2% đường biên giới trên thế giới đã được nước Pháp phân định. 21,5% là do nước Anh[2]. Cả lục địa Phi Châu, các nước Trung Ðông, các nước Châu Á như Irak, Jordanie, Iran, Do Thái, Ấn Ðộ, Miến Ðiện, Thái Lan, Cam Bốt, Lào, Việt Nam v.v... đều do hai nước Anh và Pháp phân định biên giới. Ðiều quan trọng là các đường biên giới nầy vẫn còn hiệu lực pháp lý cho đến ngày hôm nay.

Thật vậy, theo Convention sur le Droit des Traité de Vienne – Công Ước về Luật của các Hiệp Ước ký tại Vienne (thủ đô Áo Quốc) ngày 29 tháng 5 năm 1969 - Vienna Convention on Succession of States in respect of Treaties : một nước có thể ngưng thi hành một hiệp ước đã ký cũng như có thể hủy bỏ toàn bộ nội dung các hiệp ước nầy vì tính bất bình đẳng của nó (trường hợp các hiệp ước ký dưới thời một nước bị bảo hộ). Tuy nhiên, Ðiều 11 của Công Ước Vienne có nội-dung:

« Boundary regimes:
A succession of States does not as such affect: (a) a boundary established by a treaty; or (b) obligations and rights established by a treaty and relating to the regime of a boundary. »

“Qui tắc về biên giới: Một sự kế tục của Quốc Gia không đặt lại vấn đề về: a) biên giới xác định do một hiệp ước và b) nghĩa vụ và quyền lợi xác định do một hiệp ước có liên hệ với một qui tắc về biên giới.”

Ðiều nầy cho ta thấy rằng, đứng trên quan điểm công pháp quốc tế, các công ước về biên giới Việt-Trung ký giữa Pháp và nhà Thanh vẫn còn giá trị pháp lý.

Ta sẽ thấy việc này một cách cụ thể hơn, nếu ta xét lại hiệu quả của các hiệp ước về biên giới ký kết giữa nước Nga và nhà Thanh, đại diện cho nước Trung Hoa ngày trước. Một số vùng lãnh thổ có diện tích khoảng 1.000.000 km² của Trung Hoa đã phải nhượng cho Nga qua hiệp ước 1860 (Hiệp Ước Bắc Kinh) và hiệp ước 1858 (Hiệp Ước Aigun). Ðó là các phần đất, gọi là nhượng địa, phía Bắc Mãn Châu, Bắc Tân Cương và đảo Sakhaline. Các phần đất nầy hiện nay vẫn thuộc Nga. Thí dụ khác về trường hợp đặc biệt là Hong-Kong (đảo Victoria). Ðây là nhượng địa vĩnh viễn của Trung Hoa cho Anh Quốc sau vụ chiến tranh Nha Phiến lần thứ 1 (1840-1842) qua hiệp ước Nam Kinh ngày 29 tháng 8 năm 1842. Ðến năm 1860, Trung Hoa phải nhượng vĩnh viễn thêm cho Anh quốc phần đất đối diện Hong-Kong là Kowloon và đảo Stonecutters, qua hiệp ước Bắc Kinh 1860. Ðến ngày 9 tháng 6 năm 1898, Trung Hoa lại phải nhượng thêm cho Anh Quốc qua Hiệp Ước ký tại Bắc Kinh, một số đất-đai, gọi là « đất mới », ở chung quanh Hong-Kong và 235 hải đảo. Lần nhượng nầy có thời hạn 99 năm, bắt đầu từ 1 tháng 7 năm 1898, hết hạn 1 tháng 7 năm 1997. Việc trả lại đất và đảo này năm 1997 đặt lại vấn đề chủ quyền Hong-Kong và Kowloon. Việc thương thuyết xãy ra giữa bà thủ tướng Margaret Thatcher với thủ tướng Chao Tse-yang (Triệu Tử Dương) và thỏa thuận trả lại đất được ký vào ngày 19 tháng 12 năm 1984 với một số điều kiện chính trị đặc biệt cho Hong-Kong.

Sau khi dành lại độc lập năm 1949, Trung Hoa đã hủy bỏ tất cả các hiệp ước bất bình đẳng về kinh tế đã ký với các cường quốc. Nhưng Trung Hoa đã không thể hủy bỏ các hiệp ước liên quan đến vấn đề đất đai, biên giới. Tranh chấp về lãnh thổ giữa Trung Hoa với các nước khác có tới 21 vụ, trong đó có tranh chấp với Ấn Ðộ, Nga, các nước Trung Á, Việt Nam, Triều Tiên, Nhật Bản v.v… Trường hợp đặc biệt khác, Nhật Bản đã thắng trận nhà Thanh, được nhường vĩnh viễn đảo Ðài Loan (1895) và đất Mãn Châu. Trung Hoa đã chỉ lấy lại được các vùng đất này sau khi Nhật bại trận năm 1945, theo Hòa Ước San Francisco 1951.

Hậu quả cuộc phân định giữa chính phủ Pháp và triều đình nhà Thanh năm 1887 về đường biên giới Việt Trung đã gây thiệt hại cho phía Việt Nam về đất đai. Lãnh thổ Việt Nam bị nhượng ở khắp mọi nơi trên đường biên giới. Quan trọng hơn cả là mất đất vùng tổng Tụ Long, khoảng 750 cây số vuông, thuộc châu Vị Xuyên, nay thuộc tỉnh Hà Giang. Ðặc biệt là vùng nầy rất phong phú về quặng mỏ mà người Hán ngày xưa đã từng âm mưu chiếm lấy, nhưng sau đó phải trả lại cho nước ta. Kế đến là tổng Ðèo Lương, ở về phía Ðông Bắc tỉnh Cao Bằng. Sau đó là 9 xã rưởi thuộc tổng Kiến Duyên và tổng Bát Trang thuộc tỉnh Hải Ninh. Cuối cùng là mũi Bạch Long (Paklung), là một địa điểm rất trọng yếu về kinh tế chiến lược. Về phần lợi, người Pháp được hưởng một số nhượng bộ về kinh tế qua công ước bổ sung về kinh tế, thí dụ như thuốc phiện ở Vân Nam được nhập cảng sang bán tại Việt Nam và Pháp cũng được đặt một số cơ sở kinh tế vùng Hoa Nam. Nhưng Pháp không thành công trong vấn đề bán muối cho vùng Hoa Nam. Về phía người Việt Nam thì nhờ vậy chúng ta mới có một đường biên giới qui ước và có được một sự an ninh, không bị Tàu lấn áp, hay bị ảnh hưởng trực tiếp bởi người Hoa hơn một trăm năm nay.

II. Việt Nam có nên ký lại hiệp ước về biên giới hay không ?

Nhà nước CSVN đã ký lại với Trung Hoa Hiệp Ước Biên Giới Trên Ðất Liền vào ngày 30 tháng 12 năm 1999 và Hiệp Ước Phân Ðịnh Lãnh Hải Trong Vịnh Bắc Bộ 31 tháng 12 năm 2000 là đã chính thức phủ nhận Công Ước Bắc Kinh 1887 và 1895 về biên giới. Câu hỏi đương nhiên đặt ra, tại sao phải ký lại, (và có nên ký hay không), lúc công ước 1887 về biên giới vẫn còn hiệu lực ? Hiệu quả của hai hiệp ước mới nầy sẽ thay đổi biên giới của Việt Nam như thế nào?

Nên hay không, lợi hay hại, xin đưa một số dữ kiện dưới đây để chúng ta đi tìm một kết luận.

Đường biên giới giữa hai nước cần phải phân định nếu đường biên giới này chưa được hai nước chính thức công nhận qua các văn kiện pháp lý. Phân định biên giới giữa hai nước được hiểu đại khái là hai nước liên hệ cử đại diện ngồi vào bàn hội nghị để bàn thảo về số phận các vùng đất chưa được xác định chủ quyền chung quanh vùng biên giới, nhằm tiến tới một thỏa ước mà hai bên cùng đồng ý về mọi điểm ở một đường ranh. Đường đó gọi là đường biên giới. Hai bên đã ký cam kết thi hành đúng đắn các điều khoản đã ghi đồng thời có trách nhiệm gìn giữ và bảo trì các cột mốc trên đường biên giới. Các việc này nhằm đem lại ổn định nơi vùng biên giới và hòa bình cho hai nước. Việc phân định biên giới thường có hai thời kỳ: Thời kỳ bàn thảo trên bản đồ (phân định) và thời kỳ cắm mốc trên thực địa (phân giới).

Như đã viết, theo các công ước về luật các công ước ký tại Vienne, Công Ước Pháp Thanh về biên giới Việt Trung 1887 và 1895 vẫn còn hiệu lực. Có nghĩa là biên giới Việt Trung đã được phân định và nội dung của sự phân định đó vẫn còn giá trị bất biến cho tới khi nào một Hiệp Ước mới có cùng mục tiêu được ký kết giữa hai nước.

Đường biên giới Việt-Trung đã có những vùng đất nào chưa xác định được chủ quyền hay không xác định được chủ quyền để ngày hôm nay phải phân định lại ?

Để có một trả lời đứng đắn cho việc này, thiển nghĩ nên tìm hiểu tình trạng đường biên giới Việt Trung sau khi công việc phân định và cắm mốc chấm dứt. Có nghĩa là tổng hợp lại các biến cố liên quan đến việc thay đổi biên giới từ năm 1897 cho đến nay.

Việc nghiên cứu gặp nhiều khó khăn:

Thứ nhất, người nghiên cứu hải ngoại không thể tìm được các dữ kiện ghi lại một cách trung thực các biến cố xảy ra - nếu có - từ 1954 đến ngày nay tại vùng biên giới Việt-Trung.

Thứ hai, từ năm 1954 trở về trước, hồ sơ về biên giới Việt-Trung (Công-Ước 1877, 1895) được tồn trữ ở Văn Khố Đông Dương (Centre des Archives d’Outre-Mer – CAOM), thuộc tỉnh Aix-en-Provence, Pháp quốc. Nhưng một số hồ sơ do Sở Địa Dư Đông Dương để lại thì vẫn còn được xếp vào loại « mật », chưa công bố, một số hồ sơ bị thất lạc.

Các việc này đã được ghi nhận trong bản tường trình của một nhân vật có trách nhiệm về Sở Địa Dư Đông-Dương (SGI) năm 1948 (vẫn còn xếp vào loại mật) ghi lại sau đây [3]:

« J’ai l’honneur de vous adresser une note sur la délimitation et l’abornement de la frontière entre l’Indochine et la Chine, avec une copie de la lettre de présentation à la Direction des Archives à qui je demande quelque secours.
A mon arrivée en Juin 1946, j’ai trouvé au Service Geographique de l’Indochine un grand desordre dans les archives techniques. Les évènements de 1945 en sont moins la cause que la crise de 1932 qui a fait supprimer une grande partie du personnel du Service Geographique de l’Indochine, à partir de ce moment ces archives ont été pratiquement abandonnées a elles-mêmes. Deux déménagements successifs: Hanoi-Gia Dinh-Dalat ont encore aggrave la situation. »

Tạm dịch : « Tôi kính gởi đến quí ông một ghi nhận về việc phân định và việc phân giới đường biên giới giữa Đông Dương và Trung Hoa, với một bản sao lá thư giới thiệu đến ban trách nhiệm Văn Khố mà tôi đã xin quí vị nầy một vài giúp đỡ.

Khi tôi đến đây vào tháng 6 năm 1946, thấy rằng văn khố tại Sở Địa Dư Đông Dương vô cùng bề bộn. Biến cố 1945 là nguyên nhân nhưng ít trầm trọng hơn cuộc khủng hoảng 1932 đã bãi bỏ một số lớn nhân viên của sở SGI. Từ lúc đó hồ sơ lưu trữ tại đây đã bị bỏ quên. Hai cuộc dời chỗ liên tiếp : Hà Nội – Gia Định – Đà Lạt càng làm cho tình trạng thêm bi đát. »

Điều nầy cho thấy những hồ sơ liên-quan đến biên giới Việt Trung đã có những thất thoát quan trọng.

Tuy nhiên, vẫn còn một số dữ kiện sưu tập được, ghi lại qua hồ sơ của Cảnh Sát Biên Giới (Police Frontière). Theo đó cho thấy đường rằng biên giới bị thay đổi tại vài nơi. Hai bên Pháp và Trung Hoa có làm biên bản và đã thỏa thuận với nhau ở các việc thay đổi nầy (thí dụ việc cắm thêm cột mốc 14 bis năm 1937).

Do đó, mặc dầu thiếu sót về dữ kiện từ 1954 tới nay, ta vẫn tạm thời có thể dựa lên các hồ sơ đó để làm căn bản cho một khuynh hướng về việc nên hay không phân định lại đường biên giới.

Việc nghiêm trọng và tệ hại nhất đã xảy ra làm thay đổi đường biên giới, qua các hồ sơ tìm thấy, là do việc nhiều cột mốc biên giới không còn ở đúng vị trí ban đầu. Hồ sơ lưu lại không tìm thấy những dấu vết điều chỉnh lại vị trí các cột mốc đã dời đi. Điều nầy có nghĩa là các Công Ước về biên giới 1887, 1895 không những không được tôn trọng mà còn vi phạm nặng nề.

Bản báo cáo mật ghi trên kết luận :

« Si maintenant l’on compare le document de 1893 au 1/100.000 à la carte régulière à la même échelle faite 10 ou 11 ans plus tard, on constate que les deux documents ne sont pas superposable. Ceci n’est pas surprenant, mais ce qui l’est, c’est que le tracé de la frontière et l’emplacement des bornes ne concorde pas toujours. On a aucun moyen d’expliquer ces différences. »

Tạm dịch : « Nếu người ta so sánh bản đồ 1/100.000 vẽ năm 1893 với bản đồ cùng tỉ lệ 10 hay 11 năm sau thì thấy rằng hai bản đồ đó không chồng lên được với nhau. Việc nầy không lạ nhưng điều đáng ngạc nhiên là vị trí cột mốc không còn trùng hợp. Người ta không có phương tiện nào để làm sáng tỏ việc này ».

Vùng biên giới Quảng Tây, nhân viên sở SGI cũng nhìn thấy khuyết điểm của biên bản cắm mốc của Ðại Tá Galliéni. Phần Ðông Quảng Tây, các cột mốc thiếu phần ghi chú vị trí vì lý do biên bản của ông Frandin đã không tìm thấy. (Biên bản cắm mốc của Frandin đã được tác giả tìm thấy trong hồ sơ phân định biên giới CAOM, có chụp hình đăng lại ở chương 3).

Ngày 15 đến ngày 30 tháng 6 năm 1914, trong dịp kiểm soát các cột mốc vùng Lạng Sơn[4], bản báo cáo về vị trí các cột mốc ghi lại như sau :

4 cột mốc ghi trên bản đồ nhưng không thấy trên thực địa.
6 cột mốc có trên thực địa nhưng không có trên bản đồ.
7 cột ở đúng vị trí trên bản đồ nhưng không đúng số đã ghi.
21 cột mốc chính xác.
5 cột mốc không ghi số đã tìm thấy. Có lẽ các cột mốc nầy hiện hữu trước năm 1886 (tức các mốc lịch sử đã được hai bên Việt-Trung cắm).

Vùng biên giới Vân Nam, từ Sông Hồng đến biên giới Quảng Tây, được phân giới và cắm mốc rõ ràng. Nhưng phía hữu ngạn sông Hồng thì hoàn toàn mù mờ. Từ sông Hồng đến sông Ðà thuộc đoạn thứ 5, không cắm mốc nào. Ðoạn nầy chỉ được phân định năm 1887 trên bản đồ, bằng những đường nối các điểm mà các điểm nầy chưa chắc đã hiện hữu.

Xin ghi lại một đoạn trích trích tài liệu « Historique d’apres le rapport de M. DUREAU de VAULCOMTE, député, fait au nom de la Commission parlementaire chargée d’examiner la convention du 26 juin 1887 relative à la frontière - Câu chuyện qua tờ trình của ông Dân Biểu DUREAU de VAULCOMTE, thực hiện nhân danh Ủy Ban Quốc Hội khảo xét Công Ước biên giới ngày 26 tháng 6 năm 1887 ». Báo cáo này cho ta có cái nhìn về giá trị công trình phân định 1887:

« Nous possedons une feuille d’une de ces cartes, plus exactement une reproduction d’une copie conforme. On y trouve les indications suivantes: Cinquieme section de la frontiere. Echelle 1/24000. Signe: Constans, Prince King Soung.

Les seuls noms identifiables sont: Riviere Noire, Lai-Chau, Phong To; tous les autres sont chinois; il s’agit donc bien d’une carte chinoise. La frontiere est marquee d’un trait ponctue de lettres A a E; elle correspond exactement au descriptif de la convention. Cette carte n’est qu’un croquis tres mal dessine, etabli de chic, sans mesures faites sur le terrain. Elle ne ressemble que de tres loin a la carte reguliere faite ulterieurement. Sauf au depart du Fleuve Rouge, la frontiere tracee sur ce croquis n’a aucun rapport avec la frontiere actuelle. C’est celle du Vice-Roi.

En somme, deux ans apres la signature du traite de paix, on avait tout juste reconnu 120 kilometres de frontiere; tout le reste, plus de 1,000 kilometres figurait sur des cartes fantaisistes. La Convention n’etait pratiquement qu’un chiffon de papier et tout restait a faire. »

Tạm dịch như sau : « Chúng tôi có một tấm trong nhiều tấm bản đồ đó, đúng hơn là một bản sao y bản chánh. Ta thấy trong đó những dấu hiệu sau đây : Vùng thứ 5 của đường biên giới. Tỉ lệ 1/24.000. Ký tên Constans, Prince King Soung.

Các tên nhận diện được là: Sông Đà, Lai Châu, Phong Thổ; tất cả những tên khác là chữ Tàu; như vậy đúng đây là một bản đồ của Tàu. Đường biên giới được vạch bằng một đường nối các chữ A đến E. Phù hợp hoàn toàn với các điểm mô tả trong công ước. Tấm bản đồ này chỉ là một sơ đồ vẽ rất sai, lập nên do sự khéo tay, không hề dựa lên những đo đạc trên thực địa. Nó không giống một tí nào bản đồ thông thường vẽ sau này. Ngoại trừ khởi điểm của sông Hồng, đường biên giới vẽ trên sơ đồ này không có một tương quan nào với đường biên giới hiện nay. Đây là bản đồ của Tổng Đốc (Vân Nam).

Kết cuộc, hai năm sau khi ký hiệp ước hòa bình, người ta chỉ biết có 120 Km đường biên giới; phần còn lại, hơn 1.200 Km vẽ trên các bản đồ vô căn cứ. Công ước trên thực tế chỉ là một mảnh giấy vụn và tất cả đều phải làm lại. »

Hình trên : Bản đồ phân định 1887 vùng biên giới Vân Nam.

Ðoạn 5 được phân định lại năm 1895 (xem chương 4) và toàn vùng biên giới nầy chỉ cắm có 4 cột mốc.

Một bản tường trình khác, cũng của nhân viên SGI, ghi :

« En face d’une Chine anarchique et impuissante tout specialement en 1900 (Boxers – siège des légations, etc.) des initiatives individuelles de Chefs de Postes ou de leurs administres avaient beau jeu. Peut-être pourrait-on leur attribuer cette pérégrination des bornes qui s’étend presque à la totalité de la frontière du Kouang Si – de nôtre côte Province à Lang Son et deuxième territoire militaire. Toutefois cette explication entraine un nouveau mystère: quelle peut être la raison de ces pérégrination (sic)? En principe ce nouveau système d’abornement devrait constituer une amélioration du premier. Or l’examen des cartes montre qu’il n’en est rien. Par example au Nord de Chi-Ma, la commission Gallieni avait placé la borne 40 dans un col au bord d’une piste; les bornes 39 et 41 l’encadraient a environ trois kilomètres. Sur le 1/100.000, vérifié en 1914, ces deux bornes se sont rapprochées a 100m de la borne 40 et le No. 42 en est a 600m, de sorte qu’entre 42 et 43, il y a un trou de pres de 10 km d’une frontière très sinueuse. »

Tạm dịch như sau : « Đối diện với một nước Trung Hoa hỗn loạn và bất lực , đặc biệt vào năm 1900 (vụ Boxers tức khởi nghĩa Nghĩa Hòa Ðoàn, bao vây sứ quán v.v.. ) những hành động cá nhân của các trưởng trạm hay của các nhân viên thì rất tự tiện. Người ta có thể qui trách cho họ về việc "viễn du" của các cột mốc, trải dài hết cả biên giới Quảng Tây, từ bờ biển cho đến Lạng Sơn, qua vùng 2 Quân-Sự . Nhưng sự giải thích nầy đem đến một bí ẩn mới: Lý do nào dẫn đến việc viễn du (sic) nầy ? Thông thường thì việc phân giới và cắm mốc lần sau cùng sẽ bổ khuyết cho lần phân giới trước. Nhưng khi khảo sát bản đồ thì việc nầy không đúng. Thí dụ phía bắc Chí Mã, phái đoàn Gallieni đã cắm cột mốc số 40 trên một cái đèo, bên lề một đường mòn; các cột số 39 và 41 bao bọc cột này cách khoảng 3 Km. Trên bản đồ 1/100.000, kiểm lại năm 1914, hai cột nầy xít lại cột 40 khoảng 100 m và cột số 42 khoảng 600m, kết quả là giữa hai cột 42 và 43, có một lỗ hổng 10 Km trên một đường biên giới ngoằn ngoèo ».

Như thế, ta thấy từ vùng Lạng Sơn ra đến biển, hầu như toàn bộ cột mốc đã bị thay đổi vị trí từ những năm 1900.

Mặc khác, theo những biên bản ghi lại vị trí các cột mốc, một số lớn đã không xác định rõ rệt. Một vài thí dụ :

Cột số 1 : giao điểm giữa sông Thiên Hà với con đường từ Cúc Phương đến Lão Ao Trang, dưới chân một cụm núi chắn ngang.
Cột số 2 : trên đường từ Long Ba Mỹ (龍波美) đến Bạch Thạch Nhai (白石崖).
Cột số 3 : ở một cái đèo, trên đường từ Nam Trại (南寨) đến Giáp Mã Thạch (夾馬石).
Cột số 4 : ở một cái đèo, trên đường từ Nam Trại (南寨) đến Tân Trại (新寨)..
Cột số 5 : đường từ Nam Trại đến Thủy Ðối Phòng (水碓防).
Cột số 6 : đường từ Thiên Hà Trại (千河寨) đến Thủy Ðối Phòng.
Cột số 7 : đường từ Tân Trại đến Tân Ðiếm (新店), ở gần Ðộc Mộc Kiều (獨木橋).
Cột số 8 : đường từ (Mãnh Khang) Mường Khương (猛康) đến Tien Tang.

Ðây là những mốc tiêu biểu được cắm trên đoạn thứ 1 thuộc biên giới Vân-Nam[5], nguyên bản tiếng Pháp và Hoa. Những mốc số 2, 5,6, 8 không được mô tả chính xác. Thí dụ, « trên đường từ Nam Trại đến Tân Trại », nhưng không nói rõ cột mốc cách Tân Trại hay Nam Trại là bao nhiêu ? Rất nhiều cột mốc được ghi chú như vậy trong các biên bản. Như thế, giả sử có một cột mốc bị dời đi , nay khám phá ra, chính phủ hai bên làm thủ tục cắm lại. Trường hợp như vậy phải cắm ở đâu, lấy thí dụ trên, phải cắm ở đâu trên đường từ Nam Trại đến Tân Trại ?

Xin ghi tiếp phần kết luận bản tường trình của sở Địa Dư Đông Dương thực hiện năm 1948 ghi trên. Hồ sơ nầy (vào thời điểm tác giả làm nghiên cứu) vẫn còn được CAOM xếp vào loại mật. Có nghĩa là người nghiên cứu được quyền công bố chi tiết nhưng không được tiết lộ tên người liên hệ viết trong tài liệu:

« La construction, si l’on peut dire, de la frontiere entre l’Indochine et la Chine a demande douze ans d’efforts.

De ce travail que rest-t-il? Des bornes placees sur le terrain d’une part et sur la carte au 1/100,000 d’autre part. Il faut remarquer toutefois que la carte au 1/100,000 s’arrete avant le Mekong, laissant en blanc environ 150 kilometres de frontiere. En outre, la reconnaissance de 1914 a montre qu’entre la carte et les bornes la concordance n’etait pas absolue; comme il semble bien que cette reconnaissance ait ete isolee – et elle a ete faite il y a plus de 24 ans – on peut se demander dans quelle proportion cette concordance existe aujourd’hui.

En la matiere, la carte au 1/100,000 est insuffisante. Sans meme parler des erreurs qu’ont pu commettre des topographes debutants dans le leve du terrain, la precision du 1/100,000 est en planimetrie de 15 a 20m; la carte ne pourrait donc deceler eventuellement que des deplacements de borne d’assez grande amplitude.
….
Une autre question peut-etre posee: les bornes ont-elles ete placees judicieusement? N’y en a-t-il pas trop a certains endroits et pas assez a d’autres? L’examen de la carte au 1/100,000 donne la reponse. Il est indeniable que nombre de bornes sont parfaitement inutiles tandis que certains points qui appellent une borne en sont depourvus. Une revision de l’abornement serait donc justifiee. C’est bien entendu une vue d’avenir assez lointain. »

Tạm dịch như sau : « Việc xây dựng, nếu ta có thể gọi thế, đường biên giới Việt Trung đã đòi hỏi 12 năm nỗ lực.

Công trình nầy còn lại gì ? Các cột mốc được cắm một mặt trên thực địa và mặt khác được ghi trên bản đồ 1/100.000. Phải nhấn mạnh rằng, bản đồ 1/100.000 ngừng lại trước sông Mékong, bỏ một khoảng trống khoảng 150 Km biên giới. Mặt khác, một cuộc kiểm sát vào năm 1914 cho thấy rằng sự phù hợp (về vị trí) giữa bản đồ và các cột mốc thì không tuyệt đối. Chắc rằng việc kiểm sát nầy là duy nhất – và nó đã làm từ 24 năm qua – người ta tự hỏi với sai số nào cho vị trí (giữa cột mốc ghi trên bản đồ và cột mốc trên thực địa) đó hiện hữu hôm nay.

Theo chuyên môn thì bản đồ 1/100.000 không đủ chính xác. Không nói đến những sai lầm có thể phạm phải của các trắc địa viên mới vào nghề trong lúc đo đạc, sự chính xác của 1/100.000 (có sai số) trắc diện là từ 15 đến 20 m. Bản đồ vì vậy chỉ có thể phát hiện khi khoảng cách dời cột mốc tương đối lớn.
…
Một câu hỏi khác có thể đặt ra : Các cột mốc đã được cắm một cách hợp lý ? Phải chăng có chỗ thì nhiều, có chỗ thì không đủ ? Khảo sát bản-đồ 1/100.000 sẽ có câu trả lời. Không thể chối cải rằng số lượng cột mốc thì thực sự vô dụng, trong lúc nhiều nơi cần đến thì không có. Một sự xét lại việc phân giới cắm mốc sẽ là chính đáng. Nhưng chắc chắn là trong một tương lai khá xa. »

Như vậy, có ba yếu tố chi phối vị trí các cột mốc : Kỹ thuật cắm mốc, sự thiếu chính xác của biên bản cắm mốc và sự thiếu quan tâm của chính quyền. Dầu vậy nội dung tổng quát đường biên giới Việt Trung theo Công Ước 1877 và 1895 không thấy bị đặt vấn đề. Viên chức viết bản tường trình nầy cho rằng : « Une revision de l’abornement serait donc justifiée ». Một cuộc kiểm soát lại việc phân giới (tức việc cắm mốc) sẽ là việc chính đáng.

Kết luận :

Có cần phân định lại đường biên giới Việt Trung hay không ?

Ý kiến của các nhân viên trách nhiệm phân định biên giới (người Pháp) là kiểm soát lại các cột mốc và điều chỉnh cho thích hợp vị trí của nó theo Công Ước 1887-1995. Không thấy họ đặt vấn đề phải phân định lại biên giới.

Ý kiến Charles Fourniau, Giáo Sư (quá cố) viện Đại Học Aix-En-Provence, chuyên gia về Việt Nam, đường biên giới Việt-Trung, là « một thực tế đã bắt rễ sâu xa » giữa hai dân tộc Việt và Hán.

Ý kiến của viên chức sở Địa Dư Đông Dương : biên giới Việt Trung trên đất liền nên được phân giới lại.

Ðây là một đề nghị hữu lý. Các cột mốc đã bị dời đi phải được đem trở về vị trí cũ của nó.

Vấn đề là biên giới Việt Trung phân giới lại như thế nào để ít thiệt hại nhất cho Việt Nam, về hai mặt : biên giới trên đất liền và biên giới trong vịnh Bắc Việt ?

Quan chức VN gần đây cho rằng vịnh Bắc Việt chưa được phân định, do đó cần phân định lại. Bị Vong Lục của bộ Ngoại giao VN công bố thập niên 70 có nội dung :

« Công ước Pháp-Thanh 1887, điều 2, đã nói rõ kinh tuyến Paris 105°53’ kinh tuyến đông (nghĩa là kinh tuyến 108°3’13’’ kinh tuyến đông Greenwich) là đường biên giới giữa hai nước trong vịnh Bắc bộ. Phía VN sẵn sàng bàn với phía TQ để xác định về cửa vịnh Bắc bộ, từ đó đi đến xác định chính thức đường biên giới trong vịnh. »

Cũng theo tài liệu này, TQ đã đồng ý về « hai đường biên giới do lịch sử để lại » vào tháng 4 năm 1958. Hai đường biên giới ở đây dĩ nhiên là đường biên giới trên bộ và biên giới trong Vịnh Bắc Việt.

Dầu vậy, giả sử rằng phía TQ nói ngược lại, vịnh Bắc Việt chưa được phân định (theo công ước 1887). Vấn đề là hai bên phân định trên căn bản nào ?

Nếu hai nước cùng đồng ý đặt lại vấn đề biên giới, cùng đồng ý phủ nhận công ước 1887 để phân định lại vịnh Bắc Việt và biên giới trên đất liền, điều hợp lý là phải đặt lại tất cả những vấn đề về biên giới liên quan đến công ước 1887.

Có nghĩa là phía VN phải đặt lại vấn đề các vùng đất đã mất như Tụ Long, đất Ðèo Lương, đất Kiến Duyên và Bát Tràng, vùng mũi Bạch Long…

Việt Nam có thể nhượng bộ trên đường biên giới, nhìn nhận chủ quyền của TQ tại các vùng đất đã mất (do công ước 1887), nhưng với điều kiện TQ làm tương tự trong Vịnh Bắc Việt.

Nhưng thực tế đã không như thế. Trung Quốc đã đạt được tất cả những gì họ muốn, trên biển cũng như trên đất liền (xem chương 8). Việt Nam bị thiệt hại mọi nơi, trên biển cũng như trên đất liền.

Hiệp Ước Phân Ðịnh Biên Giới Trên Ðất Liền ký ngày 30 tháng 12 năm 1999, trước hết nhìn nhận chủ quyền của TQ tại các vùng đất của VN đã bị Pháp nhượng do công ước 1887. Hiệp ước này cũng nhìn nhận chủ quyền của TQ những vùng đất của VN do TQ chiếm được (trong cuộc chiến 1979).

Hiệp Ước Phân Ðịnh Lãnh Hải Trong Vịnh Bắc Bộ ký ngày 31 tháng 12 năm 2000 không bình đẳng. Việc phân định không đặt trên bất kỳ một nguyên tắc công bằng nào (như phân định theo Luật Biển 1982). Dĩ nhiên, việc làm vô nguyên tắc này đã gây thiệt hại lớn lao lãnh thổ, hải phận của tổ quốc VN.

Trương Nhân Tuấn

(Trích từ chương 7 cuốn « Biên Giới Việt-Trung 1885-2000 – Lịch sử thành hình và những tranh chấp ».)

[1] Xem Tâm-Quách Langlet, La Perception de frontières dans l’Ancien Vietnam à travers quelques cartes vietnamiennes et occidentales, Les Frontière du Vietnam, nxb Harmattan, Paris 1989. (tr 26-57)
[2] Michel Foucher, Fronts et Frontières, nxb Fayard 1991, trb 111
[3] CAOM, HCI/ 49. Tài liệu nầy của GS Lê Xuân Khoa tìm thấy và tặng cho người viết trong lúc ông đang nghiên cứu tại CAOM. Trân trọng cám ơn GS LX Khoa.
[4] đội trưởng là thiếu úy Monère, thuộc chi khu Lạng Sơn. Ðoạn biên giới được kiểm soát thuộc vùng Bình Nhi từ cột 20 đến 55. Một nhóm khác kiểm soát các cột 8 đến 19 cũng thấy những sai biệt tương tự.
[5] CAOM.
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-76645361685384125552014-12-09T21:40:00.001-08:002014-12-09T21:40:14.553-08:00Nhân nghe GS Ngô Bảo Châu có dự định viết blog (khi biết tin Nguyễn Quang Lập bị bắt...)
Khi một xã hội chết lâm sàng.<o:p></o:p>

Xã hội Nga thời Sô-viết đã chết lâm sàng nếu chỉ có một khoa học gia Sakharov mà không có nhà trí thức Sakharov.<o:p></o:p>

Khoa học gia Sakharov lẫy lừng trong xã hội Sô-viết vào thập niên 60 sau khi thành công thử nghiệm quả bom nhiệt nguyên tử đầu tiên, Tsar Bomba, với sức tàn phá 50Mt, vượt xa mọi trái bom khác hiện hữu trên thế giới. Sakharov là niềm hãnh diện không chỉ của dân tộc Nga mà còn là bằng chứng vượt trội về khoa học của xã hội chủ nghĩa đối với xã hội tư bản Tây phương.<o:p></o:p>

Nhưng nếu không có một nhà trí thức Sakharov, trong thập niên 60, thì giới quân phiệt Nga đã thống lĩnh quyền hành, tất cả kỹ nghệ của Nga đã trở thành kỹ nghệ quốc phòng, thế giới đã có thể chìm dưới biển lửa chiến tranh hay ngập ngụa trong địa ngục cộng sản.<o:p></o:p>

Cũng nếu không có nhà trí thức Sakharov, trong thập niên 70, thì xã hội Nga đã trở thành một quần đảo ngục tù, không chỉ ở Siberie, mà ở toàn lãnh thổ Liên bang Sô-viết. <o:p></o:p>

Nhưng một con én Sakharov không làm lên nổi mùa xuân. Sakharov cuối cùng bị đảng cộng sản Nga tước mọi danh dự của « người cha bom H » đồng thời giam lỏng ông này ở Gorki. Ông bị lưu đày trên chính quê hương của ông. Nhưng cũng do đó mà Liên bang Sô-viết lần hồi rệu rã, tự sụp đổ như một thân cây mục nát. Thật là thê thảm, vì đã không nghe những lời cảnh báo như là tiên tri của Sakharov từ hơn ba thập niên trước.<o:p></o:p>

Giới khoa học gia sau này có thể đôi khi nhắc đến nhà vật lý Sakharov, nhưng nhân loại luôn nhớ đến một nhân cách trí thức vĩ đại Sakharov. Và dân tộc Nga hôm nay sẽ buồn biết bao nhiêu nếu không có giải Nobel hòa bình của nhà trí thức Sakharov năm 1975.<o:p></o:p>

Xã hội Sô-viết đã yên mồ yên mả, nhưng điểm son trí thức Sakharov vẫn còn tồn tại mãi mãi.<o:p></o:p>

Xã hội Pháp lẽ ra cũng đã chết lâm sàng, nếu vụ án Dreyfus, không có những người có uy tín như thủ tướng, dân biểu, nhà văn, nhà báo... lên tiếng bênh vực. Dreyfus, cùng với công lý, sẽ phải chết do bộ máy nghiền là tập đoàn hữu phái và giới quân phiệt Pháp thời hậu bán thế kỷ 19. Những người lên tiếng bênh vực trong vụ Dreyfus đều có địa vị quan trọng trong xã hội. Họ lên tiếng không phải vì danh tiếng, tiền bạc... ngược lại, họ bị đe dọa bắt bớ. Emile Zola phải đi tị nạn sang Anh.<o:p></o:p>

Khoa học gia Sakharov vẫn chỉ là một khoa học gia, nhà báo Emile Zola vẫn là một nhà báo, nếu quí ông này chấp nhận một xã hội hoang dã cá lớn nuốt cá bé, sống chết mặc bây, công lý là ý muốn của cường quyền, bạo chúa. Vị trí trong xã hội của Sakharov thời đó được tầng lớp lãnh đạo quí trọng biết bao nhiêu. Emile Zola, Clémenceau, Léon Blum, Jean Jaurès... đều là những người có địa vị và tiếng tăm trong xã hội Pháp. Nhưng vì lương tri, những người này chấp nhận mọi hiểm nguy và mất mát cho chính đời sống của của họ. Họ lên tiếng chống lại những quyết định bạo ngược của người cầm quyền, bênh vực cho những giá trị mà họ xem là cao đẹp trong xã hội. Emile Zola cùng bè bạn khởi động phong trào trí thức trên thế giới. Xã hội nước Pháp ngày càng tiên tiến, văn minh hơn. <o:p></o:p>

Thật là cao quí biết bao nhiêu hai tiếng trí thức !<o:p></o:p>

Còn xã hội Việt Nam nếu không chết lâm sàng thì cũng là một xác ướp, còn phần xác mà không có phần hồn.<o:p></o:p>

Khi mà « dân oan » đã trở thành một tầng lớp rộng lớn trong xã hội thì xã hội đó đã mục nát, rệu rã. Khi mà người yêu nước, bất đồng chính kiến với đảng CSVN, cho dầu chỉ mới lên tiếng một cách ôn hòa, thì bị trù dập, tù đày... xã hội đó là một xã hội đang hấp hối. Trong một xã hội, khi mà công an càng lộng quyền thì công lý của xã hội đó càng tiêu điều. Công lý thể hiện cho đạo đức, lương tri và lương tâm. Khi công lý đã chết thì xã hội đó chỉ còn là một xác không hồn. Chân lý không còn thì xã hội đó là xã hội của những tên lưu manh, điểu giả.<o:p></o:p>

Những người được trọng dụng với tầm cỡ Sakharov ở Việt Nam không hề thiếu. Nhưng không hề thấy ai lên tiếng.<o:p></o:p>

Đâu cần đến kiến thức chuyên môn để thẩm định các việc đó đúng hay sai ? Người ta chỉ cần một chút can đảm.<o:p></o:p>

Người ta thẩm định một khoa học gia qua thành quả của công trình nghiên cứu nhưng người ta thẩm định một trí thức qua thái độ của người này.<o:p></o:p>

Để xã hội Việt Nam không chết lâm sàng, những người có địa vị trong xã hội cần phải tỏ thái độ, cần phải lên tiếng nói khi cần thiết. Những người này không dám nói thì ai dám nói ? Không ai dám nói, tất cả đều vô cảm, hèn, thì xã hội đã chết lâm sàng.<o:p></o:p>
Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-54461379364829198192014-12-07T01:56:00.000-08:002014-12-07T06:59:27.939-08:00Cờ nước, tức quốc kỳ, của VN đầu tiên xuất hiện vào dịp nào ? « Cờ nước - quốc kỳ », theo tự điển « Grand Larousse Universel », chỉ mới được sử dụng rộng rãi trên thế giới vào thế kỷ thứ 19. « Cờ hiệu », tức cờ của một triều đại, một lãnh chúa, một đạo quân… thì đã hiện hữu rất lâu (trước TC).

« Cờ nước – quốc kỳ », biểu tượng của dân tộc và đất nước, do đó mang tính thiêng liêng, chỉ xuất hiện trong các dịp lễ hội quốc gia trọng đại, hoặc trong các nghi lễ tiếp đón với sứ thần nước ngoài. Theo tiêu chuẩn quốc tế hiện thời, cờ của một quốc gia phải có hình chữ nhật (ngoại lệ cờ Nepal), để tránh trùng hợp với những lá cờ hiệu khác (thuộc về quân đội hay hàng hải… có cùng màu sắc với lá cờ nhưng có hình tam giác). Trong một số các điều luật về quan hệ quốc tế, việc xâm phạm lá cờ của một nước là điều « cấm kỵ », có thể trở thành một phiền toái ngoại giao.

VN (cũng như TQ), mỗi triều đại trị vì đất nước đều có một cờ hiệu riêng. Thông thường lá cờ này hình tam giác (cờ nheo), hay phướng (lá cờ dài, treo như diều), màu sắc lá cờ tùy thuộc vào « chân mạng đế vương » ngũ hành của vị vua lập nên triều đại. Nếu vị vua có mạng mộc thì cờ màu vàng, mạng hỏa thì màu đỏ (hay hồng), mạng mộc thì màu xanh v.v… Thông thường, cờ hiệu của vua có thêu hình rồng (long kỳ). Các con thú linh khác như kỳ lân, phượng, rùa, hổ, báo, công, nhạn… cũng được sử dụng tương tự. Các con thú linh cũng được thêu lên các áo bào của vua, quan… Thời kỳ này lá cờ không quan trọng bằng cái « ấn », tức con dấu, (và cây kiếm), thể hiện quyền lực của ông vua.

Cờ đế quốc Trung Hoa triều nhà Thanh hình tam giác (cờ nheo) nền vàng có hình con rồng màu xanh. Đến năm 1890 cờ này đổi lại hình chữ nhật, chính thức trở thành « quốc kỳ » của Trung Hoa (chứ không còn là cờ của Thanh triều như trước).

« Quốc kỳ » đầu tiên của Việt Nam có thể là lá cờ đã được sử dụng trong phái đoàn Phan Thanh Giản đi sứ sang Pháp ngày 4-7-1863, dưới triều Tự Đức. Mục đích chuyến đi là « chuộc lại ba tỉnh Nam Kỳ ». Đây là lần đầu tiên, một sứ giả VN chính thức đại diện nước nhà đi sang một nước khác, được tiếp đón với đầy đủ nghi lễ ngoại giao.

Tài liệu « L’Ambassade de Phan Thanh Giản en 1863 – d’Après les documents Français » (A. Delvaux – B.A.V.H 1926), « Sứ đoàn Phan Thanh Giản năm 1863, theo các tài liệu Pháp » mô tả khác tỉ mỉ chuyến đi này. Đoạn dẫn dưới đây có liên quan đến quốc kỳ Việt Nam :

Parti de Saigon le 4 Juillet (1863), l’Européen arriva à Suez le 17 Août. A Alexandrie, l’ambassade monta à bord du Labrador, et arriva le 10 Septembre dans la rade de Toulon, où elle fut saluée de 17 coups de canon. Tous les bâtiments de guerre avaient reçu l’ordre de pavoiser aux couleurs impériales de l’Annam, et l’on raconte qu’à défaut de pavillon spécial dans la série des enseignes nationales, on dut sortir les pavillons de quarantaine qui sont en effet de couleur jaune.

Tạm dịch : Đi từ Sài Gòn ngày 4 tháng 7 (1863), chiến hạm Européen đến kinh đào Suez ngày 17 tháng 8. Tại Alexandrie, phái đoàn chuyển sang chiếc Labrador và đến cảng Toulon ngày 10 tháng 9. Tại đây phái đoàn được chào đón bằng 17 tiếng súng đại bác. Các chiến hạm được lệnh trương cờ đế quốc An Nam, người ta kể lại rằng, vì không có cờ đặc biệt trong các hạng mục cờ quốc gia, người ta phải trương cờ kiểm dịch (quarantaine), vì nó có màu vàng.

Nếu không có « lấn cấn » vụ lá cờ, sứ đoàn Phan Thanh Giản được tiếp đón như thế là long trọng, đúng các nghi thức ngoại giao dành cho hàng « quốc khách ».

« Quốc kỳ » của VN đầu tiên vì vậy có màu vàng.

Điều này hợp lý vì trong suốt các triều đại nhà Nguyễn (do vua Gia Long lập nên), màu vàng là màu của hoàng gia. Bộ luật VN dưới thời Nguyễn là Hoàng Việt luật lệ, (bộ luật nhà Lê có tên Quốc triều Hình luật, làm dưới triều Hồng Đức). Vùng cao nguyên Trung phần có tên là Hoàng triều Cương thổ, (trong khi thời Quang Trung thì lấy màu đào, tức vàng cam)…

Nhưng lá cờ này hình thức như thế nào ? có sọc đỏ hay không ?

Không thấy mô tả trong tài liệu.

Theo tài liệu của ông Georges Nguyễn Cao Đức, trong « Good Morning » số 85, tháng 5 năm 2008, (nguyệt san của nhóm Ái Hữu Chasseloup-Laubat/Jean-Jacques Rousseau) cờ hiệu của nhà Nguyễn, từ 1802 đến 1885 là cờ « Long Tinh », theo hình ở đây :

Như vậy hợp lý lá cờ của phái đoàn Phan Thanh Giản lúc sang Pháp là lá cờ Long Tinh, tức lá cờ của nhà Nguyễn.

Cũng theo tài liệu này, đến năm 1885 cờ Long Tinh bị Pháp cấm sử dụng. Lý do khi vua Hàm Nghi rời kinh thành Huế đồng thời ra chiếu « cần vương », sĩ phu khắp nơi nổi lên ủng hộ. Lá cờ Long Tinh trở thành biểu tượng của phe « Cần vương », chống Pháp, do đó bị cấm.

Từ năm 1885 đến 1889, lá cờ « Đại Nam » ra đời. Cờ này nền vàng, hình chữ nhật, có viết hai chữ nho Đại Nam (viết ngược) theo hình sau đây :

Đến năm 1889, Thành Thái lên ngôi. Theo tài liệu của Georges Nguyễn Cao Đức ở trên, vua Thành Thái ra chiếu thay « Đại Nam Kỳ » bằng lá cờ vàng ba sọc đỏ với ý nghĩa ba sọc đỏ là « ba kỳ ». Lá cờ này còn gọi là « phụng kỳ », tức « cờ phụng ».

Hình trên: phụng kỳ hay cờ phượng.

Việc gọi như thế không xa lạ, ngày xưa các triều đại thường lấy bốn con vật linh (tứ linh) là long, ly, qui, phượng để làm cờ. (Cờ đỏ sao vàng hiện nay được các nhà cách mạng ngày trước gọi là « qui kỳ » vì hình dáng ngôi sao năm cánh có hình con rùa). Lá cờ phượng, « phụng kỳ », tồn tại đến năm 1920 thì chấm dứt.

Hình trên: Qui kỳ hay “cờ rùa”.

Vua Khải Định lên ngôi, đổi lại cờ , lấy tên Long Tinh như ngày trước, nhưng với nền vàng và một sọc đỏ ở giữa theo hình dưới đây :

Người ta thấy lá cờ này được treo trên các kiến trúc của VN trong các cuộc đấu xảo ở Paris 1902 nay Marseille 1911. Cờ này tồn tạo cho đến năm 1945, khi Nhật đảo chánh Pháp.

Cờ Ly (Ly kỳ) được Bảo Đại lựa chọn, theo hình dưới đây :

Cờ này chỉ tồn tại có 5 tháng, từ tháng 3 đến tháng 8 năm 1945.

Sau đó, lá cờ vàng ba sọc đỏ (phụng kỳ), được sử dụng trở lại, như để « kế thừa » giang sơn triều Nguyễn, cho đến năm 1975.

Nhiều người nói rằng cờ vàng có từ thời Hai Bà Trưng : đầu voi phất ngọn cờ vàng. Lại có người nói cờ đỏ có từ thời Hai Bà Trưng : đầu voi phất ngọn cờ đào !

Không ai đưa tài liệu chứng minh các việc này.

Lá « cờ vàng » chỉ mới có trăm năm nay mà truy lục tài liệu đã không dễ. Việc này đã đưa đến tranh luận sôi nổi mấy ngày nay. Nói gì đến thời gian hai ngàn năm ?

Hai ngàn năm trước dân VN có lẽ còn đóng khố, không biết có dệt được lụa trắng hay chưa (để nhuộm nghệ hay gấc) làm cờ ?

Nhan Tuan Truonghttps://plus.google.com/109500652293285319122noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-8334586357625067512.post-76634377253759433802014-12-07T01:32:00.001-08:002014-12-07T07:21:59.655-08:00Điều 258 Bộ Luật Hình Sự.

Thời gian gần đây nhiều nhà hoạt động dân chủ, một số Bloggers Việt Nam đã bị nhà nước CSVN bắt và bỏ tù, với tội danh được qui định theo điều 258 của bộ Luật Hình sự. <o:p></o:p>

Các tội được qui định theo điều 258 BLHS có nội dung như thế nào ? Nguyên văn điều 258 dẫn như sau:<o:p></o:p>

Điều 258. Tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân <o:p></o:p>

 1. Người nào lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân, thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm.<o:p></o:p>

2. Phạm tội trong trường hợp nghiêm trọng thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm.<o:p></o:p>

Tức là, một người có thể bị vi phạm điều 258 khi đã thể hiện hành vi sử dụng các quyền tự do dân chủ để : 1/ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, 2/ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân.<o:p></o:p>

Xét lại một số các trường hợp (án Phạm Viết Đào, án Trương Duy Nhất…), không thấy nguyên đơn là “tổ chức” hay “công dân”. Các bị cáo bị buộc phạm tội 1 : xâm phạm lợi ích của Nhà nước. <o:p></o:p>

Vấn đề ở đây là: về thể nhân, “nhà nước” là ai ? về pháp nhân, ai đại diện cho “lợi ích” của nhà nước ?<o:p></o:p>

Nhà nước, theo các định nghĩa phổ cập hiện nay, do ba thành tố “lãnh thổ”, “dân chúng” và “một chính phủ” cấu thành. “Nhà nước” là một “pháp nhân”, đại diện của “nhà nước” là “chính phủ”.<o:p></o:p>

Như vậy “lợi ích” của “nhà nước” ở dây là lợi ích của ai ? <o:p></o:p>

Là “dân chúng” ?<o:p></o:p>

Là “lãnh thổ” ?<o:p></o:p>

Hay là « chính phủ » ? <o:p></o:p>

Theo kết luận của các bản án, « nhà nước » ở đây là « chính phủ ». <o:p></o:p>

“Nhà nước” là “nhà nước”, “chính phủ” là “chính phủ”. Chính phủ đại diện cho nhà nước, theo qui định của hiến pháp. Chính phủ không phải là nhà nước.<o:p></o:p>

Lợi ích của « nhà nước » là « lợi ích » cùng lúc của dân chúng, của lãnh thổ và chính phủ.<o:p></o:p>

Trong các trường hợp kết án dẫn trên, không có kết luận nào phân biệt được « nhà nước » với các thành tố cấu thành nó, vì vậy không chứng minh được « nhà nước » đã bị thiệt hại như thế nào. <o:p></o:p>

Các quyền « tự do dân chủ » của các bị cáo là quyền được hiến định. Các bộ Luật đặt ra nhằm diễn giải quyền và trách nhiệm của công dân ở các điều đã được hiến pháp qui định. <o:p></o:p>

Điều 258 của bộ LHS đã không diễn giải chính xác quyền và trách nhiệm của công dân trong việc sử dụng « quyền tự do dân chủ ». <o:p></o:p>

Như thế việc kết án theo điều 258 BLHS, như trường hợp các bản án trên là vi hiến. <o:p></o:p>

Cũng vậy, việc sử dụng điều 258 để bắt bớ ông Hồng Lê Thọ vào tuần rồi, hay ông Nguyễn Quang Lập hôm nay, đều vi hiến.

Một số vấn đề cần nói thêm về một số điều trong BLHS.<o:p></o:p>

Điều 78. Tội phản bội Tổ quốc <o:p></o:p>

1. Công dân Việt Nam nào câu kết với nước ngoài nhằm gây nguy hại cho độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, lực lượng quốc phòng, chế độ xã hội chủ nghĩa và Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thì bị phạt tù từ mười hai năm đến hai mươi năm, tù chung thân hoặc tử hình.<o:p></o:p>

Nếu ta áp dụng điều này lên thực tế, một số không ít lãnh đạo nhà nước CSVN đã phạm tội “phản bội tổ quốc”.<o:p></o:p>

Thật vậy, các công trình xây dựng của TQ trong thời gian qua tại các đảo đá (mà họ chiếm của VN từ năm 1988) đã trực tiếp xâm phạm chủ quyền đồng thời đe dọa an ninh tổ quốc VN. Việc xây dựng này bắt đầu từ năm 1988, ráo riết hơn vào những năm 2010. Các đảo đá (chìm, nửa chìm nửa nổi…) hiện nay đã trở thành những đảo lớn, có cái phù hợp cho đời sống con người, có cái được xây dựng những sân bay, trạm ra đa, hệ thống phòng không… trở thành những hàng không mẫu hạm. <o:p></o:p>

Lãnh đạo đảng CSVN đã cam kết với lãnh đạo đảng CSTQ “bỏ qua quá khứ” đầu thập niên 1990, trong dịp hội nghị Thành Đô. Điều này mặc nhiên nhìn nhận những gì TQ chiếm được của VN (trước năm 1990) thì sẽ không bàn tới.<o:p></o:p>

Những vị lãnh đạo CSVN này đã “cấu kết với nước ngoài nhằm gây nguy hại cho độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc…”. Họ đã phạm tội “phản bội tổ quốc”, chiếu theo điều 78.<o:p></o:p>

Nếu ta xét điều 81: <o:p></o:p>

Điều 81. Tội xâm phạm an ninh lãnh thổ <o:p></o:p>

Người nào xâm nhập lãnh thổ, có hành động làm sai lệch đường biên giới quốc gia hoặc có hành động khác nhằm gây phương hại cho an ninh lãnh thổ của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thì bị phạt như sau:<o:p></o:p>

1. Người tổ chức, người hoạt động đắc lực hoặc gây hậu quả nghiêm trọng, thì bị phạt tù từ mười hai năm đến hai mươi năm hoặc tù chung thân;<o:p></o:p>

2. Người đồng phạm khác thì bị phạt tù từ năm năm đến mười lăm năm.<o:p></o:p>

Những vị lãnh đạo VN hiện nay trong chừng mực đã vi phạm điều 81 BLHS. <o:p></o:p>

Các hành vi của TQ hiện nay tại các đảo TS đã làm “thay đổi đường biên giới, đe doạn an ninh lãnh thổ của VN”. Lãnh đạo CSVN không thể không có trách nhiệm trong vấn đề này.<o:p></o:p>

Nếu ta xét điều 87, nhiều lãnh đạo CSVN đã vi phạm trầm trọng các điều 1 khoản b và 1 khoản c.<o:p></o:p>

Điều 87. Tội phá hoại chính sách đoàn kết <o:p></o:p>

1. Người nào có một trong những hành vi sau đây nhằm chống chính quyền nhân dân, thì bị phạt tù từ năm năm đến mười lăm năm:<o:p></o:p>

b) Gây hằn thù, kỳ thị, chia rẽ dân tộc, xâm phạm quyền bình đẳng trong cộng đồng các dân tộc Việt Nam;<o:p></o:p>

c) Gây chia rẽ người theo tôn giáo với người không theo tôn giáo, chia rẽ các tín đồ tôn giáo với chính quyền nhân dân, với các tổ chức xã hội;<o:p></o:p>

Các sự việc xảy ra trong cộng đồng nguời Việt như mâu thuẩn chủng tộc (Việt và Việt gốc Miên, các dân tộc Tây nguyên, Tây bắc…) là do chính sách áp bức, truất hữu ruộng đất không minh bạch trong chính sách của nhà nước cũng như những lạm dụng của nhà cầm quyền địa phương. <o:p></o:p>

Mâu thuẩn và đàn áp giai cấp (giai cấp vô sản, giai cấp bóc lột…), mâu thuẩn và đàn áp tôn giáo (Phật giáo, Thiên chúa, tin Lành, Cao Đài, Hòa Hảo…)… tất cả đều do chủ trương "vô thần", "duy vật" của lý thuyết nền tảng của chế độ là thuyết cộng sản. <o:p></o:p>

Hiến pháp và luật lệ quốc gia không thể mâu thuẩn (đến mức đối nghịch) với lý thuyết nền tảng của đảng cầm quyền. Nhất là khi đảng cầm quyền “độc quyền” lãnh đạo nhà nước, theo qui định (điều 4) hiến pháp.<o:p></o:p>

Ta có thể xét tương tự ở các điều 88 Tội tuyên truyền chống Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam. <o:p></o:p>

Điều 144 Tội thiếu trách nhiệm gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sản của Nhà nước. Các công ty làm thiệt hại đến tài sản nhà nước đều do cán bộ đảng CSVN phụ trách. Nếu truy tội, có lẽ toàn bộ nhân sự đảng phải vào tù.<o:p></o:p>

Điều 156. Tội sản xuất, buôn bán hàng giả. Hàng giả ở đây là treo đầu heo “xã hội chủ nghĩa” lại bán thịt chó “tư bản hoang dã”. <o:p></o:p>

<span lang="EN-US" style="line-height: 115%; mso-ansi-language: EN-US; mso-bidi-font-fam

Content-Type: application/atom+xml; charset=UTF-8

Server: blogger-renderd

Cache-Control: public, must-revalidate, proxy-revalidate, max-age=1

X-Content-Type-Options: nosniff

X-XSS-Protection: 1; mode=block

X-Frame-Options: SAMEORIGIN