text:
Phong trào Cần Vương
Phong trào Cần Vương nổ ra vào cuối thế kỷ 19 do đại thần nhà Nguyễn là Tôn Thất Thuyết nhân danh vị hoàng đế trẻ Hàm Nghi đề xướng trước nạn xâm lược của thực dân Pháp.
Mục lục
Ý nghĩa và khái quát phong trào[sửa | sửa mã nguồn]
Cần vương mang nghĩa "giúp vua". Trong lịch sử Việt Nam, trước thời nhà Nguyễn từng có những lực lượng nhân danh giúp nhà vua phát sinh như thời Lê sơ, các cánh quân hưởng ứng lời kêu gọi của vua Lê Chiêu Tông chống lại quyền thần Mạc Đăng Dung. Tuy nhiên phong trào này không để lại nhiều dấu ấn và khi nhắc tới Cần Vương thường được hiểu là phong trào chống Pháp xâm lược.
Phong trào thu hút được một số các quan lại trong triều đình và văn thân. Ngoài ra, phong trào còn thu hút đông đảo các tầng lớp sĩ phu yêu nước thời bấy giờ. Phong trào Cần vương thực chất đã trở thành một hệ thống các cuộc khởi nghĩa vũ trang trên khắp cả nước, hưởng ứng chiếu Cần Vương của vua Hàm Nghi, kéo dài từ 1885 cho đến 1896.
Các cuộc khởi nghĩa trong phong trào Cần Vương[sửa | sửa mã nguồn]
Sau khi cuộc tấn công tại kinh thành Huế thất bại, Tôn Thất Thuyết - một đại thần thuộc phe chủ chiến - đưa vua Hàm Nghi ra ngoài, phát hịch Cần Vương chống Pháp. Người Pháp dựng vua Đồng Khánh lên ngôi tại Huế. Ngoài Khởi nghĩa Cần Vương của vua Hàm Nghi, Tôn Thất Thuyết và Trần Xuân Soạn, các cuộc khởi nghĩa hưởng ứng lời kêu gọi của vua Hàm Nghi gồm có:
- Nghĩa hội Quảng Nam của Nguyễn Duy Hiệu
- Khởi nghĩa Hương Khê (1885-1895) của Phan Đình Phùng, Cao Thắng ở Hương Khê, Hà Tĩnh.
- Khởi nghĩa của Nguyễn Xuân Ôn ở Nghệ An
- Khởi nghĩa Ba Đình (1886-1887) của Đinh Công Tráng, Phạm Bành ở Nga Sơn, Thanh Hóa.
- Khởi nghĩa của Mai Xuân Thưởng ở Bình Định.
- Khởi nghĩa của Lê Thành Phương ở Phú Yên (1885-1887).
- Khởi nghĩa Hùng Lĩnh (1886-1892) của Tống Duy Tân ở Bá Thước và Quảng Xương, Thanh Hóa.
- Khởi nghĩa Bãi Sậy (1885-1889) của Nguyễn Thiện Thuật ở Hưng Yên
- Phong trào kháng chiến ở Thái Bình-Nam Định của Tạ Quang Hiện và Phạm Huy Quang,
- Khởi nghĩa Hưng Hóa của Nguyễn Quang Bích ở Phú Thọ và Yên Bái.
- Khởi nghĩa Sông Đà (1885-1892) của Đốc Ngữ (Nguyễn Đức Ngữ) ở Hòa Bình.
Đêm 30/10/1888, vua Hàm Nghi bị người Pháp bắt trong lúc mọi người đang ngủ say. Bắt được vua Hàm Nghi thực dân Pháp ra sức dụ dỗ thuyết phục, mua chuộc nhà vua trẻ cộng tác với chúng nhưng vua Hàm Nghi đã từ chối quyết liệt. Không mua chuộc được vua Hàm nghi thực dân Pháp quyết định đưa vua Hàm Nghi đi an trí tại Algeria, một thuộc địa của Pháp ở Bắc Phi (châu Phi), các cuộc khởi nghĩa chống Pháp vẫn tiếp tục. Tuy nhiên, phong trào Cần Vương suy yếu dần; từng cuộc khởi nghĩa lần lượt bị tiêu diệt. Từ cuối năm 1895 đầu 1896, khi tiếng súng cuộc khởi nghĩa Hương Khê của Phan Đình Phùng thất bại, phong trào Cần Vương coi như chấm dứt.
Nguyên nhân thất bại[sửa | sửa mã nguồn]
Tác giả Nguyễn Thế Anh trong sách Kinh tế & xã hội Việt Nam dưới các triều vua nhà Nguyễn nêu các nguyên nhân thất bại của phong trào Cần Vương:
- Tính chất địa phương: sự thất bại của phong trào Cần Vương có nguyên nhân từ sự kháng cự chỉ có tính chất địa phương. Các phong trào chưa quy tụ, tập hợp thành một khối thống nhất đủ mạnh để chống Pháp. Các lãnh tụ Cần Vương chỉ có uy tín tại nơi họ xuất thân, tinh thần địa phương mạnh mẽ làm họ chống lại mọi sự thống nhất phong trào trên quy mô lớn hơn. Khi các lãnh tụ bị bắt hay chết thì quân của họ hoặc giải tán hay đầu hàng.[1]
- Quan hệ với dân chúng: các đạo quân này không được lòng dân quê nhiều lắm bởi để có phương tiện sống và duy trì chiến đấu, họ phải đi cướp phá dân chúng.[1].
- Mâu thuẫn với tôn giáo: sự tàn sát vô cớ những người Công giáo của quân Cần Vương khiến giáo dân phải tự vệ bằng cách thông báo tin tức cho phía Pháp. Những thống kê của người Pháp cho biết có hơn 20.000 giáo dân đã bị quân Cần Vương giết hại.[2]
- Mâu thuẫn sắc tộc: Chính sách sa thải các quan chức Việt và cho các dân tộc thiểu số được quyền tự trị rộng rãi cũng làm cho các sắc dân này đứng về phía Pháp. Chính người Thượng đã bắt Hàm Nghi, các bộ lạc Thái, Mán, Mèo, Nùng, Thổ đều đã cắt đường liên lạc của quân Cần Vương với Trung Hoa làm cạn nguồn khí giới của họ. Quen thuộc rừng núi, họ cũng giúp quân Pháp chiến tranh phản du kích đầy hiệu quả.[3]
Theo Đào Duy Anh, ngoài việc thiếu liên kết và thống nhất về tổ chức (tương tự như "tính chất địa phương" mà Nguyễn Thế Anh phản ánh), phong trào Cần Vương còn có những nguyên nhân thất bại khác[4]:
- Nền sản xuất lạc hậu, kém phát triển làm nền tảng, vì vậy vũ khí thô sơ không thể chống lại vũ khí hiện đại của Pháp
- Lực lượng và chiến thuật: các cuộc khởi nghĩa không đủ mạnh, chỉ có thể tấn công vào những chỗ yếu, sơ hở của địch; không đủ khả năng thực hiện chiến tranh trực diện với lực lượng chính quy của địch
- Tinh thần chiến đấu: Ngoại trừ một số thủ lĩnh có tinh thần chiến đấu đến cùng và chết vì nước, không ít thủ lĩnh quân khởi nghĩa nhanh chóng buông vũ khí đầu hàng khi tương quan lực lượng bắt đầu bất lợi cho quân khởi nghĩa, khiến phong trào nhanh chóng suy yếu và tan rã.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Nguyễn Thế Anh (2008), Kinh tế & xã hội Việt Nam dưới các triều vua nhà Nguyễn, Nhà xuất bản Văn Học.
- Đào Duy Anh (2007), Lịch sử Việt Nam từ thời cổ đại đến thế kỷ XIX, NXB Văn hóa thông tin

markdown:
# Phong trào Cần Vương
[Phong trào Cần vương](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_v%C6%B0%C6%A1ng&redirect=no))
|
|
|.
|
Nguyên nhân bùng nổ Kết quả |Phong trào thất bại
||Tham chiến
|![]()
|
|![]()
[Đệ tam Cộng hòa Pháp](/wiki/%C4%90%E1%BB%87_tam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Ph%C3%A1p) ![ Flag of Colonial Annam.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
![ Flag of Colonial Annam.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
[Liên bang Đông Dương](/wiki/Li%C3%AAn_bang_%C4%90%C3%B4ng_D%C6%B0%C6%A1ng) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Nhà Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Trung Kỳ](/wiki/Trung_K%E1%BB%B3) ![ Flag of Colonial Annam.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
![ Flag of Colonial Annam.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
[Bắc Kỳ](/wiki/B%E1%BA%AFc_K%E1%BB%B3) ![ Flag of Republic of Cochinchina.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg/20px-Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg.png)
![ Flag of Republic of Cochinchina.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg/20px-Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg.png)
[Nam Kỳ](/wiki/Nam_K%E1%BB%B3) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Hàm Nghi](/wiki/H%C3%A0m_Nghi) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Tôn Thất Thuyết](/wiki/T%C3%B4n_Th%E1%BA%A5t_Thuy%E1%BA%BFt) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Trần Xuân Soạn](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Xu%C3%A2n_So%E1%BA%A1n) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Phan Đình Phùng](/wiki/Phan_%C4%90%C3%ACnh_Ph%C3%B9ng) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Nguyễn Thiện Thuật](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Thi%E1%BB%87n_Thu%E1%BA%ADt) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Nghĩa quân Ba Đình](/wiki/Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_Ba_%C4%90%C3%ACnh) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Mai Xuân Thưởng](/wiki/Mai_Xu%C3%A2n_Th%C6%B0%E1%BB%9Fng) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Nguyễn Quang Bích](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Quang_B%C3%ADch) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Tạ Hiện](/wiki/T%E1%BA%A1_Hi%E1%BB%87n) ![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
![ Flag of Vietnam (1802-78).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif/20px-Flag_of_Vietnam_%281802-78%29.gif)
[Tống Duy Tân](/wiki/T%E1%BB%91ng_Duy_T%C3%A2n) *và các lãnh tụ Cần Vương khác* ![ Flag of France.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/20px-Flag_of_France.svg.png)
![ Flag of France.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/20px-Flag_of_France.svg.png)
![ Flag of Colonial Annam.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
![ Flag of Colonial Annam.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
[Toàn quyền Đông Dương](/wiki/To%C3%A0n_quy%E1%BB%81n_%C4%90%C3%B4ng_D%C6%B0%C6%A1ng) ![ Flag of Colonial Annam.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
![ Flag of Colonial Annam.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
[Tổng Trú sứ Trung–Bắc Kỳ](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_Tr%C3%BA_s%E1%BB%A9_Trung%E2%80%93B%E1%BA%AFc_K%E1%BB%B3&action=edit&redlink=1) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Khâm sứ Trung Kỳ](/wiki/Kh%C3%A2m_s%E1%BB%A9_Trung_K%E1%BB%B3) ![ Flag of Colonial Annam.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
![ Flag of Colonial Annam.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Flag_of_Colonial_Annam.svg/20px-Flag_of_Colonial_Annam.svg.png)
[Thống sứ Bắc Kỳ](/wiki/Th%E1%BB%91ng_s%E1%BB%A9_B%E1%BA%AFc_K%E1%BB%B3) ![ Flag of Republic of Cochinchina.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg/20px-Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg.png)
![ Flag of Republic of Cochinchina.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg/20px-Flag_of_Republic_of_Cochinchina.svg.png)
[Thống đốc Nam Kỳ](/wiki/Th%E1%BB%91ng_%C4%91%E1%BB%91c_Nam_K%E1%BB%B3) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Khải Định](/wiki/Kh%E1%BA%A3i_%C4%90%E1%BB%8Bnh) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Hoàng Cao Khải](/wiki/Ho%C3%A0ng_Cao_Kh%E1%BA%A3i) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Trần Bá Lộc](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_B%C3%A1_L%E1%BB%99c) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Nguyễn Thân](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%C3%A2n) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Đinh Nho Quang](/wiki/%C4%90inh_Nho_Quang) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Lê Hoan](/wiki/L%C3%AA_Hoan) ![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
![ Flag of Central Vietnam (1885-1890).gif](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif/20px-Flag_of_Central_Vietnam_%281885-1890%29.gif)
[Cao Ngọc Lễ](/wiki/Cao_Ng%E1%BB%8Dc_L%E1%BB%85) **Phong trào Cần Vương** nổ ra vào cuối [thế kỷ 19](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_19) do đại thần [nhà Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n) là [Tôn Thất Thuyết](/wiki/T%C3%B4n_Th%E1%BA%A5t_Thuy%E1%BA%BFt) nhân danh vị [hoàng đế](/wiki/Ho%C3%A0ng_%C4%91%E1%BA%BF) trẻ [Hàm Nghi](/wiki/H%C3%A0m_Nghi) đề xướng trước nạn [xâm lược](/wiki/X%C3%A2m_l%C6%B0%E1%BB%A3c) của [thực dân Pháp](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_th%E1%BB%B1c_d%C3%A2n_Ph%C3%A1p).
## Mục lục
## Ý nghĩa và khái quát phong trào[
[sửa](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=1)]
Cần vương mang nghĩa "giúp vua". Trong
[lịch sử Việt Nam](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Vi%E1%BB%87t_Nam), trước thời [nhà Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n) từng có những lực lượng nhân danh giúp nhà vua phát sinh như thời Lê sơ, các cánh quân hưởng ứng lời kêu gọi của vua [Lê Chiêu Tông](/wiki/L%C3%AA_Chi%C3%AAu_T%C3%B4ng) chống lại quyền thần [Mạc Đăng Dung](/wiki/M%E1%BA%A1c_%C4%90%C4%83ng_Dung). Tuy nhiên phong trào này không để lại nhiều dấu ấn và khi nhắc tới Cần Vương thường được hiểu là phong trào chống Pháp xâm lược.
Phong trào thu hút được một số các quan lại trong triều đình và văn thân. Ngoài ra, phong trào còn thu hút đông đảo các tầng lớp sĩ phu yêu nước thời bấy giờ. Phong trào Cần vương thực chất đã trở thành một hệ thống các cuộc khởi nghĩa vũ trang trên khắp cả nước, hưởng ứng chiếu Cần Vương của vua
[Hàm Nghi](/wiki/H%C3%A0m_Nghi), kéo dài từ [1885](/wiki/1885) cho đến [1896](/wiki/1896).
## Các cuộc khởi nghĩa trong phong trào Cần Vương[
[sửa](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=2)]
Sau khi
[cuộc tấn công tại kinh thành Huế](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Kinh_th%C3%A0nh_Hu%E1%BA%BF_1885) thất bại, [Tôn Thất Thuyết](/wiki/T%C3%B4n_Th%E1%BA%A5t_Thuy%E1%BA%BFt) - một đại thần thuộc phe chủ chiến - đưa vua [Hàm Nghi](/wiki/H%C3%A0m_Nghi) ra ngoài, phát hịch Cần Vương chống Pháp. Người Pháp dựng vua [Đồng Khánh](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_Kh%C3%A1nh) lên ngôi tại Huế. Ngoài [Khởi nghĩa Cần Vương](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1) của vua [Hàm Nghi](/wiki/H%C3%A0m_Nghi), [Tôn Thất Thuyết](/wiki/T%C3%B4n_Th%E1%BA%A5t_Thuy%E1%BA%BFt) và [Trần Xuân Soạn](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Xu%C3%A2n_So%E1%BA%A1n), các cuộc khởi nghĩa hưởng ứng lời kêu gọi của vua Hàm Nghi gồm có: [Nghĩa hội Quảng Nam](/wiki/Ngh%C4%A9a_h%E1%BB%99i_Qu%E1%BA%A3ng_Nam)của [Nguyễn Duy Hiệu](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Duy_Hi%E1%BB%87u) [Khởi nghĩa Hương Khê](/wiki/Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_H%C6%B0%C6%A1ng_Kh%C3%AA)(1885-1895) của [Phan Đình Phùng](/wiki/Phan_%C4%90%C3%ACnh_Ph%C3%B9ng), [Cao Thắng](/wiki/Cao_Th%E1%BA%AFng)ở [Hương Khê](/wiki/H%C6%B0%C6%A1ng_Kh%C3%AA), [Hà Tĩnh](/wiki/H%C3%A0_T%C4%A9nh).
- Khởi nghĩa của
[Nguyễn Xuân Ôn](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Xu%C3%A2n_%C3%94n)ở [Nghệ An](/wiki/Ngh%E1%BB%87_An) [Khởi nghĩa Ba Đình](/wiki/Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_Ba_%C4%90%C3%ACnh)(1886-1887) của [Đinh Công Tráng](/wiki/%C4%90inh_C%C3%B4ng_Tr%C3%A1ng), [Phạm Bành](/wiki/Ph%E1%BA%A1m_B%C3%A0nh)ở [Nga Sơn](/wiki/Nga_S%C6%A1n), [Thanh Hóa](/wiki/Thanh_H%C3%B3a).
- Khởi nghĩa của
[Mai Xuân Thưởng](/wiki/Mai_Xu%C3%A2n_Th%C6%B0%E1%BB%9Fng)ở [Bình Định](/wiki/B%C3%ACnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh).
- Khởi nghĩa của
[Lê Thành Phương](/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A0nh_Ph%C6%B0%C6%A1ng)ở [Phú Yên](/wiki/Ph%C3%BA_Y%C3%AAn)(1885-1887). [Khởi nghĩa Hùng Lĩnh](/wiki/Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_H%C3%B9ng_L%C4%A9nh)(1886-1892) của [Tống Duy Tân](/wiki/T%E1%BB%91ng_Duy_T%C3%A2n)ở [Bá Thước](/wiki/B%C3%A1_Th%C6%B0%E1%BB%9Bc)và [Quảng Xương](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_X%C6%B0%C6%A1ng), [Thanh Hóa](/wiki/Thanh_H%C3%B3a). [Khởi nghĩa Bãi Sậy](/wiki/Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_B%C3%A3i_S%E1%BA%ADy)(1885-1889) của [Nguyễn Thiện Thuật](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Thi%E1%BB%87n_Thu%E1%BA%ADt)ở [Hưng Yên](/wiki/H%C6%B0ng_Y%C3%AAn)
- Phong trào kháng chiến ở
[Thái Bình](/wiki/Th%C3%A1i_B%C3%ACnh)- [Nam Định](/wiki/Nam_%C4%90%E1%BB%8Bnh)của [Tạ Quang Hiện](/wiki/T%E1%BA%A1_Hi%E1%BB%87n)và [Phạm Huy Quang](/wiki/Ph%E1%BA%A1m_Huy_Quang), [Khởi nghĩa Hưng Hóa](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_H%C6%B0ng_H%C3%B3a&action=edit&redlink=1)của [Nguyễn Quang Bích](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Quang_B%C3%ADch)ở [Phú Thọ](/wiki/Ph%C3%BA_Th%E1%BB%8D)và [Yên Bái](/wiki/Y%C3%AAn_B%C3%A1i). [Khởi nghĩa Sông Đà](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%9Fi_ngh%C4%A9a_S%C3%B4ng_%C4%90%C3%A0&action=edit&redlink=1)(1885-1892) của [Đốc Ngữ](/wiki/%C4%90%E1%BB%91c_Ng%E1%BB%AF)(Nguyễn Đức Ngữ) ở [Hòa Bình](/wiki/H%C3%B2a_B%C3%ACnh).
Đêm 30/10/1888, vua Hàm Nghi bị người Pháp bắt trong lúc mọi người đang ngủ say. Bắt được vua Hàm Nghi thực dân Pháp ra sức dụ dỗ thuyết phục, mua chuộc nhà vua trẻ cộng tác với chúng nhưng vua Hàm Nghi đã từ chối quyết liệt. Không mua chuộc được vua Hàm nghi thực dân Pháp quyết định đưa vua Hàm Nghi đi an trí tại Algeria, một thuộc địa của Pháp ở Bắc Phi (châu Phi), các cuộc khởi nghĩa chống Pháp vẫn tiếp tục. Tuy nhiên, phong trào Cần Vương suy yếu dần; từng cuộc khởi nghĩa lần lượt bị tiêu diệt. Từ cuối năm 1895 đầu 1896, khi tiếng súng cuộc khởi nghĩa Hương Khê của Phan Đình Phùng thất bại, phong trào Cần Vương coi như chấm dứt.
## Nguyên nhân thất bại[
[sửa](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=3)]
Tác giả Nguyễn Thế Anh trong sách
*Kinh tế & xã hội Việt Nam dưới các triều vua nhà Nguyễn* nêu các nguyên nhân thất bại của phong trào Cần Vương: *Tính chất địa phương:*sự thất bại của phong trào Cần Vương có nguyên nhân từ sự kháng cự chỉ có tính chất địa phương. Các phong trào chưa quy tụ, tập hợp thành một khối thống nhất đủ mạnh để chống Pháp. Các lãnh tụ Cần Vương chỉ có uy tín tại nơi họ xuất thân, tinh thần địa phương mạnh mẽ làm họ chống lại mọi sự thống nhất phong trào trên quy mô lớn hơn. Khi các lãnh tụ bị bắt hay chết thì quân của họ hoặc giải tán hay đầu hàng. [[1]](#cite_note-ReferenceA-1) *Quan hệ với dân chúng:*các đạo quân này không được lòng dân quê nhiều lắm bởi để có phương tiện sống và duy trì chiến đấu, họ phải đi [cướp](/wiki/C%C6%B0%E1%BB%9Bp)phá dân chúng. . [[1]](#cite_note-ReferenceA-1) *Mâu thuẫn với tôn giáo:*sự tàn sát vô cớ những người [Công giáo](/wiki/C%C3%B4ng_gi%C3%A1o)của quân Cần Vương khiến [giáo dân](/wiki/Gi%C3%A1o_d%C3%A2n)phải tự vệ bằng cách thông báo tin tức cho phía Pháp. Những thống kê của người Pháp cho biết có hơn 20.000 giáo dân đã bị quân Cần Vương giết hại. [[2]](#cite_note-2) *Mâu thuẫn sắc tộc:*Chính sách sa thải các quan chức Việt và cho các [dân tộc thiểu số](/w/index.php?title=D%C3%A2n_t%E1%BB%99c_thi%E1%BB%83u_s%E1%BB%91&action=edit&redlink=1)được quyền tự trị rộng rãi cũng làm cho các sắc dân này đứng về phía [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p). Chính người Thượng đã bắt [Hàm Nghi](/wiki/H%C3%A0m_Nghi), các bộ lạc Thái, Mán, Mèo, Nùng, Thổ đều đã cắt đường liên lạc của quân Cần Vương với [Trung Hoa](/wiki/T%C3%AAn_g%E1%BB%8Di_Trung_Qu%E1%BB%91c)làm cạn nguồn khí giới của họ. Quen thuộc rừng núi, họ cũng giúp quân Pháp chiến tranh phản [du kích](/w/index.php?title=Du_k%C3%ADch&action=edit&redlink=1)đầy hiệu quả. [[3]](#cite_note-3)
Theo
[Đào Duy Anh](/wiki/%C4%90%C3%A0o_Duy_Anh), ngoài việc thiếu liên kết và thống nhất về tổ chức (tương tự như "tính chất địa phương" mà Nguyễn Thế Anh phản ánh), phong trào Cần Vương còn có những nguyên nhân thất bại khác : [4]
- Nền sản xuất lạc hậu, kém phát triển làm nền tảng, vì vậy vũ khí thô sơ không thể chống lại vũ khí hiện đại của Pháp
- Lực lượng và chiến thuật: các cuộc khởi nghĩa không đủ mạnh, chỉ có thể tấn công vào những chỗ yếu, sơ hở của địch; không đủ khả năng thực hiện chiến tranh trực diện với lực lượng chính quy của địch
- Tinh thần chiến đấu: Ngoại trừ một số thủ lĩnh có tinh thần chiến đấu đến cùng và chết vì nước, không ít thủ lĩnh quân khởi nghĩa nhanh chóng buông vũ khí đầu hàng khi tương quan lực lượng bắt đầu bất lợi cho quân khởi nghĩa, khiến phong trào nhanh chóng suy yếu và tan rã.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=4)]
|
|![]()
[Wikisource tiếng Việt](/wiki/Wikisource)có toàn văn tác phẩm về:
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=5)]
- Nguyễn Thế Anh (2008),
*Kinh tế & xã hội Việt Nam dưới các triều vua nhà Nguyễn*, Nhà xuất bản Văn Học. [Đào Duy Anh](/wiki/%C4%90%C3%A0o_Duy_Anh)(2007), *Lịch sử Việt Nam từ thời cổ đại đến thế kỷ XIX*, NXB Văn hóa thông tin
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phong_tr%C3%A0o_C%E1%BA%A7n_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=6)]
|
|
|Bộ máy cai trị Pháp
||Người cộng tác
|

X-Cache: cp1068 miss (0), cp1053 frontend miss (0)


text:
Strix rufipes
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Strix rufipes là một loài chim trong họ Strigidae.[1]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012). “The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.

markdown:
*Strix rufipes*
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Strix rufipes
|
|[Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Strigiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%BA) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Strigidae](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%BA_m%C3%A8o) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Strix](/wiki/Strix) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **S. rufipes** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Strix rufipes* * là một loài Strix rufipes* [chim](/wiki/Chim)trong họ [Strigidae](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%BA_m%C3%A8o). [[1]](#cite_note-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Strix_rufipes&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Strix_rufipes&action=edit§ion=1)] **Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012).** [^](#cite_ref-1) [“The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”](http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/downloadable-clements-checklist). Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Encoding: gzip

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: cp1053 miss (0), cp1053 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Set-Cookie: WMF-Last-Access=02-Jul-2015;Path=/;HttpOnly;Expires=Mon, 03 Aug 2015 00:00:00 GMT


text:
Thảm họa hàng không München
Thảm họa hàng không München xảy ra vào ngày 6 tháng 2 năm 1958, khi chuyến bay số 609 của hãng hàng không British European Airways đã bị tai nạn vào lần cố gắng cất cánh thứ ba trên đường băng phủ tuyết, tại sân bay Munich-Riem, München, Tây Đức. Trên máy bay là đội bóng đá Manchester United, biệt danh là "Busby Babes", cùng với một số người hâm mộ và nhà báo.[1] Hai mươi trong số 44 người trên máy bay đã chết trong vụ tai nạn. Những người còn lại, một số người trong số họ đã bị bất tỉnh hoặc bị thương được đưa đến Bệnh viện Rechts der Isar ở München, nơi ba người đã chết sau đó, khiến tổng cộng 23 trường hợp tử vong và 21 người sống sót.
Đội bóng đã trở về từ một trận đấu Cúp châu Âu ở Beograd, Nam Tư (Nay là Serbia), thi đấu lượt về với đội bóng Red Star Belgrade, nhưng đã phải dừng chân ở Munich để tiếp nhiên liệu, vì một chuyến đi không ngừng từ Belgrade đến Manchester sẽ ra ngoài phạm vi hoạt động của máy bay. Sau khi tiếp nhiên liệu, các phi công James Thain và Rayment Kenneth đã cố gắng cất cánh hai lần, nhưng đã phải từ bỏ vì lỗi động cơ trái. Lo sợ rằng họ sẽ bị trễ so với lịch trình, cơ trưởng Thain từ chối ở lại qua đêm tại Munich và cất cánh thêm lần thứ ba. Sau đó, tuyết bắt đầu rơi, tạo nên một lớp trơn trượt ở cuối đường băng. Sau khi máy bay lao trúng chỗ trơn trượt, nó đã lao qua hàng rào ở cuối đường băng và bị gãy nát cánh trái vì bị đâm vào một ngôi nhà gần đó. Lo sợ máy bay sẽ phát nổ, Thain đã bắt đầu sơ tán hành khách trong khi thủ môn Harry Gregg của Manchester United đã giúp kéo những người sống sót từ đống đổ nát.
Mục lục
Bối cảnh[sửa | sửa mã nguồn]
Vào tháng 4 năm 1955, Liên đoàn bóng đá châu Âu UEFA thành lập giải đấu cúp với tên gọi 'European Cup, một giải bóng đá dành cho các câu lạc bộ vô địch của các quốc gia châu Âu thuộc UEFA, giải đấu bắt đầu vào mùa giải 1955-1956.[2] Tuy nhiên, nhà vô địch giải cao nhất nước Anh đó là Chelsea, đã bị từ chối tham dự giải đấu bởi thư ký Alan Hardaker của Giải bóng đá Anh.[3] Mùa giải tiếp theo, nhà vô địch giải đấu cao nhất nước Anh đó là Manchester United được quản lý bởi Matt Busby. The Football League một lần nữa từ chối gia nhập vào Liên đoàn bóng đá châu Âu UEFA, nhưng nổ lực của Busby và chủ tịch Harold Hardman cùng với sự giúp đỡ của Chủ tịch Stanley Rous của Hiệp hội Bóng đá Anh, cuối cùng United trở thành đội bóng Anh đầu tiên chơi ở châu Âu.[4]
Đội bóng United với biệt hiệu là Busby Babes đã lọt vào bán kết nhưng bị loại bởi nhà vô địch sau đó là Real Madrid. Sau khi lần lượt vượt qua Shamrock Rovers và Dukla Prague ở vòng sơ loại đầu tiên, United đã được bốc thăm gặp đội bóng Red Star Belgrade của Nam Tư cho vòng tứ kết. Sau khi đánh bại họ với tỷ số 2-1 tại Sân vận động Old Trafford vào ngày 21 tháng 1 năm 1958, câu lạc bộ đã đi đến Nam Tư cho trận lượt về vào ngày 5 tháng 2. Trên đường trở về từ Prague, sương mù khắp nước Anh đã ngăn cản chuyến bay trở lại Manchester, vì vậy họ đã bay tới Amsterdam, rồi đi phà từ Hook của Hà Lan để đến Harwich và sau đó đi tàu đến Manchester.
Do háo hức không muốn bỏ lỡ trận đấu với Birmingham City tại giải The Football League ba ngày sau đó, câu lạc bộ thuê hãng hàng không British European Airways chở đội bóng từ Manchester đến Belgrade cho trận lượt về với đội Red Star Belgrade.[5] Trận đấu có kết quả hòa 3-3 nhưng đó là đủ để đưa United vào vòng bán kết.[6] Chuyến bay cất cánh từ Belgrade đã bị trì hoãn trong một giờ sau khi Johnny Berry mất hộ chiếu và chiếc máy bay hạ cánh ở Munich để tiếp nhiên liệu vào lúc 13:15 GMT.[7][8]
Diễn biến vụ tai nạn[sửa | sửa mã nguồn]
Chuyến bay 609 định mệnh[sửa | sửa mã nguồn]
Sau đêm ăn mừng đầy cuồng nhiệt tại Belgrade, "những đứa trẻ của Busby" trở về Manchester vào giữa buổi sáng, và họ có thể về nhà vào tối hôm đó. Chuyến bay 609, Elizabethas GALZN-A5-57 của phi hành đoàn Lord Burghley với phi công James Thain và người bạn đồng nghiệp Kenneth điều khiển.[9][10][11] Bầu không khí thật lặng lẽ, trên máy bay có 2 chiếc bàn khiến các cầu thủ có thể ngồi đối mặt với nhau để đánh bài vui vẻ. Trò chơi chấm dứt khi máy bay hạ cánh xuống Munich để tiếp nhiên liệu, và chỉ khi họ gần chạm mặt đất thì mới nhận ra tuyết đang rơi.[12]
Cất cánh không thành công[sửa | sửa mã nguồn]
Thời gian tiếp nhiên liệu dự tính chỉ 20 phút, vì vậy hành khách vẫn ngồi trên khoang máy bay. Lúc 14 giờ 31 phút, bình nhiên liệu đã được nạp đầy. Chuyến bay đã sẵng sàng trên đường băng và nhận tín hiệu cất cánh. Khi máy bay tăng tốc, các phi công nghe thấy tiếng kêu lạ từ động cơ và họ quyết định ngừng cất cánh. Âm thanh lạ đó được gọi là " boost surging" - kết quả của việc nhiên liệu làm động cơ tăng tốc quá nhanh. Vấn đề không phải không thường xuyên với những chiếc Elizabethan. Các phi công đã quyết định tự khắc phục việc này bằng cách cho van tiết lưu chảy chậm hơn. Khoảng 3 phút sau, máy bay lại sẵn sàng cất cánh.[13]
Cất cánh lần 3: và thảm kịch đã xảy ra[sửa | sửa mã nguồn]
Sau 2 lần thất bại, hành khách được thông báo do sự cố kĩ thuật, chuến bay tạm thời gián đoạn. Và nhiều người đã vào quán cafe, chuyện trò và than vãn phải về nhà bằng đường bộ qua vùng Hood của Hà Lan, không khí thoải mái và vui vẻ. Ducan Edwards tranh thủ gửi bức điện về Manchester, trong khi hành khách đang đợi ở quán cafe, và nghĩ rằng khó có thể cất cánh trong điều kiện như vậy.
"Tất cả các chuyến bay đều bị hoãn. Mai mới về được. Duncan" Đó là nội dung bức điện tín do Duncan Edwards gửi về cho bà chủ nhà trọ của anh tại Manchester. 17 giờ chiều ngày 6 tháng 2 năm 1958, khi bức điện ấy tới nơi người nhận, thì có 21 con người đã trút hơi thở cuối cùng bên xác chiếc máy bay G-ALZU tại Munich.
Edwards đã nhầm, các hành khách đã được gọi trở lại chuyến bay, Phi công Thain và Rayment sau khi trao đổi với các nhân viên mặt đất đã quyết định klhông ở lại Munich đêm nay. Và máy bay sẽ cất cánh với 1 động cơ. Máy bay chồm lên trong lần cất cánh thứ 3 để rời khỏi sân bay Munich, lúc này hành khách thực sự hoang sợ. Trong khoang máy bay được thiết kế để họ có thể nhìn thấy mặt nhau. Nét mặt thay đổi của Roger Bryne chuyển nỗi sợ hãi của mình sang cho các đồng đội. Jonhny Berry thốt lên rằng : "cái chết đang gần kề chúng ta". Liam Whelan, tín đồ của thiên giáo đáp lại rằng: "Con đã sẵn sàng để chết". Harry Gregg nhìn thấy lớp tuyết rời khỏi bánh xe như tốc độ của chiêc tàu thủy. Máy bay chồm lên cao hơn trước nhưng ngay khi các phi công cố gắng cất cánh thì chiếc Lord Burghley nổ tung sau khi rơi xuống đường băng với tốc độ cao, trượt theo hàng rào và lao qua 1 con đường.[14]
Sau tai nạn[sửa | sửa mã nguồn]
Không có tiếng kêu khóc nào bên trong khi máy bay dừng hẳn, nhưng dần dần có sự cử động. Hary Gregg đá tung mảnh vỡ của máy bay qua xác của Bert Whalley. Phi công Thain đang bất lực nắm 1 bình cứu hỏa nhỏ và hét to: "Hãy chạy đi vì sẽ có những vụ nổ nữa". Gregg lao vào máy bay và cứu 1 em bé đang khóc còn mẹ em là người đã bị gẫy cổ và chân. Anh kéo Dennis Viollet và Bobby Charton ra khỏi mảnh vỡ bằng dây đeo bảo hiểm của họ. Busby vẫn nằm trên sàn và kêu đau ở ngực và chân. Jackie Blanchflower nằm bị thương nặng với Roger Byrne đã chết đè qua lên người anh. Người tiếp viên hàng không đứng cạnh, tê liệt đi vì sợ hãi. Cuối cùng ô tô và xe cứu thương cũng đến chỗ máy bay bị đâm. Và họ được chuyển đến bệnh viện Rechts ở Munich.
Tin về vụ tai nạn nhanh chóng được truyền về Manchester. Vợ của Mark Jones nghe được tin trong siêu thị. Các cầu thủ United biết về thảm họa này từ các nhân viên mặt đất. Jimmy Murphy, người lỡ chuyến bay nghe được tin này từ thư kí của Busby đó là Alma George. Con trai của Matt, Sandy Busby đọc được thông báo trên áp phích. Murphy bay tới Munich ngay hôm sau, ông đi bộ vòng quanh phòng bệnh của những người bị thương. Ducan Edward hỏi Murphy mấy giờ trận đấu bắt đầu. Busby đề nghị Murphy đảm nhận mọi việc cho ông.
Nuốt nỗi đau đớn, Huấn luyện viên Jimmy Murphy phải bắt tay ngay vào việc. Trận đấu vòng 5 cup FA với Sheffield Wednesday được hoãn đến ngày 9/3. Murphy đã thuyết phục cựu thủ môn của United giành cup vô địch năm 1948 quay lại United trên cương vị mới đó là huấn luyện viên đội trẻ. Ngày 19 tháng 3, Huấn luyện viên Murphy đưa ra sân đội hình gồm các cầu thủ trẻ, 2 cầu thủ mới kí hợp đồng và đội trưởng Bill Foulkes, phía sau là Hary Gregg, cả 2 cầu thủ cùng sống sót và được khán giả chật cứng ở Sân vận động Old Trafford đón chào nồng nhiệt khi Manchester United thắng Sheffield Weđnesay với tỷ số 3-0. Thậm chí sau đó họ còn vào đến trận chung kết Cúp FA.[15]
Nguyên nhân vụ tai nạn[sửa | sửa mã nguồn]
Mặc dù, vụ tai nạn ban đầu được cho là do lỗi của phi công Thain, sau đó nguyên nhân được xác định gây ra vụ tai nạn hàng không này là bởi đám tuyết ở phía cuối đường băng, gây giảm tốc độ của máy bay và ngăn chặn tốc độ bay an toàn.[16] Trong thời gian cất cánh, chiếc máy bay đã đạt 117 hải lý (217 km / h), nhưng khi chạy trên đám tuyết giảm đến 105 hải lý (194 km / h), quá chậm để rời khỏi mặt đất.
Mặc dù kết luận này, các nhà chức trách sân bay Đức (người chịu trách nhiệm pháp lý đối với trạng thái của đường băng của sân bay, nhưng thường không nhận thức được sự nguy hiểm của đám tuyết tan trên đường băng) đã có hành động pháp lý chống lại cơ trưởng Thain, người phi công đã có sống sót sau vụ tai nạn. Họ tuyên bố rằng ông đã đưa ra quyết định bay mà không làm tan băng trên cánh máy bay và truy tố trách nhiệm về vụ tai nạn cho ông, mặc dù một số nhân chứng nói rằng đây không phải là như vậy.[17]
Các nhà chức trách Đức kiểm tra lớp băng trên cánh máy bay sau vụ tai nạn. Một bức ảnh của chiếc máy bay (Được xuất bản trong một số tờ báo) chụp trong thời gian ngắn trước khi cất cánh, mà xuất hiện lớp tuyết trên bề mặt cánh máy bay. Khi các bức ảnh gốc đã được kiểm tra, tuy nhiên không có tuyết hoặc băng có thể được nhìn thấy trên cánh máy bay do ánh nắng mặt trời phản chiếu xuống cánh.[17] Các nhân chứng đã không được gọi để điều tra và tố tụng chống lại nhà chức trách Đức. Đến năm 1968, Thain cuối cùng đã được xóa sạch bất kỳ trách nhiệm về vụ tai nạn. Chính quyền Anh tuyên bố nguyên nhân chính thức của vụ tai nạn hàng không này là do sự tan chảy của tuyết trên đường băng khiến chiếc máy bay không đạt yêu cầu tốc độ khi cất cánh. Thain, đã bị sa thải bởi BEA ngay sau khi tai nạn xảy ra và không bao giờ tham gia vào ngành hàng không nữa, Ông nghỉ hưu và trở về mở trang trại nuôi gia cầm của mình ở Berkshire. Ông qua đời vì một cơn đau tim ở tuổi 54, vào tháng 8 năm 1975.[17]
Hậu quả vụ tai nạn[sửa | sửa mã nguồn]
Vụ tai nạn hàng không Munich này khiến 23 người chết và 21 người còn sống sót trong tổng số 44 người trên chuyến bay định mệnh vào ngày 6 tháng 2 năm 1958.[18]
Danh sách cụ thể:
Những người bị chết[sửa | sửa mã nguồn]
- Phi hành đoàn
- Kenneth "Ken" Rayment, Phi hành đoàn trưởng. Sống sót nhưng bị đa chấn thương và chết tại bệnh viện ba tuần sau đó là kết quả của tổn thương não
- Tom Cable, Tiếp viên hàng không
- Cầu thủ Manchester United
- Geoff Bent
- Roger Byrne
- Eddie Colman
- Duncan Edwards (Sống sót sau vụ tai nạn, nhưng đã chết tại bệnh viện 15 ngày sau đó)
- Mark Jones
- David Pegg
- Tommy Taylor
- Liam "Billy" Whelan
- Ban lãnh đạo Manchester United
- Walter Crickmer, Thư ký câu lạc bộ
- Tom Curry, Huấn luyện viên
- Bert Whalley, Chủ tịch câu lạc bộ
- Những Nhà báo
- Alf Clarke, Báo Manchester Evening Chronicle
- Donny Davies, Báo Manchester Guardian
- George Follows, Báo Daily Herald
- Tom Jackson, Báo Manchester Evening News
- Archie Ledbrooke, Báo Daily Mirror
- Henry Rose, Báo Daily Express
- Frank Swift, Cựu thủ môn tuyển Anh và Manchester City, chết trên đường đến bệnh viện
- Eric Thompson, Báo Daily Mail
- Hành khách khác
- Bela Miklos, Khách du lịch
- Willie Satinoff, Người hâm mộ, chủ sở hữu trường đua ngựa và người bạn thân của Matt Busby
Những người còn sống[sửa | sửa mã nguồn]
- Phi hành đoàn
- Margaret Bellis, Tiếp viên hàng không (Mất năm 1998)[19]
- Rosemary Cheverton, Tiếp viên hàng không
- George William "Bill" Rodgers, Nhân viên đài vô tuyến (Qua đời năm 1997) [20]
- James Thain, Phi công. Còn sống nhưng bị mất sau một cơn đau tim năm 1975 [21]
- Cầu thủ Manchester United
- Johnny Berry, Không bao giờ chơi bóng được nữa, qua đời năm 1994[22]
- Jackie Blanchflower, Không bao giờ chơi bóng được nữa, qua đời năm 1998[23]
- Bobby Charlton
- Bill Foulkes, Mất năm 2013[24]
- Harry Gregg
- Kenny Morgans, Mất 2012[25]
- Albert Scanlon, Mất năm 2009[26]
- Dennis Viollet, Mất năm 1999[27]
- Ray Wood, Mất năm 2002[28]
- Huấn luyện viên trưởng câu lạc bộ
- Matt Busby, Huấn luyện viên trưởng (Mất năm 1994)[29]
- Các nhà báo và nhiếp ảnh gia
- Ted Ellyard, Điện tín Daily Mail(Mất năm 1964)
- Peter Howard, Nhiếp ảnh gia Daily Mail (Mất năm 1996)[30]
- Frank Taylor, Phóng viên News Chronicle (Mất năm 2002)[31]
- Hành khách khác
- Vera Lukić và cô con gái Vesna, hành khách của Harry Gregg. Vào thời điểm đó, cô đã mang thai với con trai bà Zoran.[32]
- Bà Eleanor Miklos, vợ của Bela Miklos
- Nebojša Bato Tomašević, Nhà ngoại giao Nam Tư.
Tham khảo thêm[sửa | sửa mã nguồn]
- Tham khảo thư loại
- Barnes, Justyn; Bostock, Adam; Butler, Cliff; Ferguson, Jim; Meek, David; Mitten, Andy; Pilger, Sam; Taylor, Frank OBE và đồng nghiệp (2001). The Official Manchester United Illustrated Encyclopedia. London: Manchester United Books. ISBN 0-233-99964-7.
- Connor, Jeff (2007). The Lost Babes. London: HarperSport. ISBN 978-0-00-720808-1.
- Crick, Michael (1990). Manchester United – The Betrayal of a Legend. and Smith, David. London: Pan Books. ISBN 0-330-31440-8.
- Hall, David (2008). Manchester's Finest. London: Bantam Press. ISBN 978-0-593-05922-7.
- Middleton, Don (tháng 4 năm 1982). “Airspeed's elegant Ambassador – Part 3”. Aeroplane Monthly.
- Morrin, Stephen R. (2007). The Munich Air Disaster. Dublin: Gill & Macmillan. ISBN 978-0-7171-4110-4.
- Stewart, Stanley (1987). Air Disasters. London: Guild Publishing. ISBN 0-09-956200-6.
- White, Jim (2008). Manchester United: The Biography. London: Sphere. ISBN 978-1-84744-088-4.
- Tài liệu tham khảo
- ^ Video: Britain Mourns. Soccer Champs Die In Plane Crash, 1958/02/10 (1958). Universal Newsreel. 1958. http://www.archive.org/details/1958-02-10_Britain_Mourns. Truy cập 20 February 2012.
- ^ “UEFA Champions League – History”. UEFA.com. Union of European Football Associations. Truy cập ngày 24 tháng 4 năm 2011.
- ^ White, p. 103.
- ^ White, p. 105.
- ^ Morrin, p. 77.
- ^ Morrin, p. 86.
- ^ Morrin, p. 93.
- ^ White, p. 119.
- ^ http://www.london-gazette.co.uk/issues/35343/pages/6507
- ^ http://www.london-gazette.co.uk/issues/35747/supplements/4489
- ^ http://www.london-gazette.co.uk/issues/36033/supplements/2460
- ^ http://www.london-gazette.co.uk/issues/39669/supplements/5392
- ^ “Thảm Họa Munich 1958... :. 06/02/1958”. manutd.com.vn. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2015.
- ^ “Thảm Kịch Tại Munich”. manutdinfo.com. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2015.
- ^ “The Munich air disaster: a timeline”. BBC Manchester. British Broadcasting Corporation. 19 tháng 3 năm 2008. Truy cập ngày 12 tháng 10 năm 2008.
- ^ Stewart, p. 86.
- ^ a ă â MAYDAY: SEASON 11
- ^ “The men we lost at Munich”. Manutd.com (British Broadcasting Corporation). Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2015.
- ^ “Stewardess who saved lives at Munich”. Hounslow Chronicle. 5 tháng 2 năm 2008. Truy cập ngày 14 tháng 4 năm 2013.
- ^ “The 21st Survivor”. Munich58.co.uk. Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009.
- ^ Leroux, Marcus (30 tháng 1 năm 2008). “Captain James Thain cleared of blame after the thawing of hostilities”. The Times (London: Times Newspapers). Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009.
- ^ Barnes et al., p. 66.
- ^ “Busby Babe loses battle against cancer”. BBC News (British Broadcasting Corporation). 2 tháng 9 năm 1998. Truy cập ngày 10 tháng 1 năm 2009.
- ^ “Busby Babe Bill Foulkes dies, aged 81”. BBC News (British Broadcasting Corporation). 25 tháng 11 năm 2013. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2013.
- ^ “Kenny Morgans: Ex-Man Utd player and Munich survivor dies”. BBC Sport (British Broadcasting Corporation). 18 tháng 11 năm 2012. Truy cập ngày 18 tháng 11 năm 2012.
- ^ “Busby Babe Albert Scanlon dies”. Manchester Evening News (MEN Media). 22 tháng 12 năm 2009. Truy cập ngày 23 tháng 12 năm 2009.
- ^ “Busby Babe dies”. BBC News (British Broadcasting Corporation). 7 tháng 3 năm 1999. Truy cập ngày 10 tháng 1 năm 2009.
- ^ Wilson, Bill (4 tháng 2 năm 2008). “Waiting for news from Munich”. BBC News (British Broadcasting Corporation). Truy cập ngày 10 tháng 1 năm 2009.
- ^ “1969: Matt Busby retires from Man United”. BBC News (British Broadcasting Corporation). 14 tháng 1 năm 2008. Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009.
- ^ "The Busby Babes: Men of Magic" by Max Arthur
- ^ Glanville, Brian (22 tháng 7 năm 2002). “Obituary: Frank Taylor”. The Guardian (London: Guardian News and Media). Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009.
- ^ “Gregg's 'greatest save' – Munich remembered”. BBC News (British Broadcasting Corporation). 4 tháng 2 năm 2008. Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2008.
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Munich58.co.uk
- United Front
- British Pathe newsreel footage: (Adobe Flash video)
- Manchester United Tragedy, 10 February 1958
- Manchester United Air Crash – Munich (silent), 10 February 1958
- The Sad Return, 13 February 1958
- Manchester Thanks Munich, 13 March 1958
- Matt Heads For Home, 21 April 1958
- Fay Vindicates Thain – a 1969 Flight International article on the results of the Fay Report on the accident
- “Munich—Second Report Disputed”. Flight International. 2 tháng 11 năm 1967.
- Trang web chính thức

markdown:
# Thảm họa hàng không München
|
|![]()
[München](/wiki/M%C3%BCnchen), [Tây Đức](/wiki/T%C3%A2y_%C4%90%E1%BB%A9c) [Airspeed AS-57 Ambassador](/w/index.php?title=Airspeed_Ambassador&action=edit&redlink=1) *Lord Burghley* [Số đuôi](/w/index.php?title=S%E1%BB%91_%C4%91%C4%83ng_k%C3%BD_m%C3%A1y_bay&action=edit&redlink=1) [sân bay Beograd](/wiki/S%C3%A2n_bay_Belgrade_Nikola_Tesla), [CHXHCN Nam Tư](/wiki/Nam_T%C6%B0) [Tây Đức](/wiki/T%C3%A2y_%C4%90%E1%BB%A9c) **Thảm họa hàng không München** xảy ra vào ngày 6 tháng 2 năm 1958, khi chuyến bay số 609 của hãng hàng không British European Airways đã bị tai nạn vào lần cố gắng cất cánh thứ ba trên đường băng phủ tuyết, tại sân bay Munich-Riem, München, [Tây Đức](/wiki/T%C3%A2y_%C4%90%E1%BB%A9c). Trên máy bay là đội bóng đá [Manchester United](/wiki/Manchester_United_F.C.), biệt danh là "Busby Babes", cùng với một số người hâm mộ và nhà báo. Hai mươi trong số 44 người trên máy bay đã chết trong vụ tai nạn. Những người còn lại, một số người trong số họ đã bị bất tỉnh hoặc bị thương được đưa đến Bệnh viện Rechts der Isar ở München, nơi ba người đã chết sau đó, khiến tổng cộng 23 trường hợp tử vong và 21 người sống sót. [1]
Đội bóng đã trở về từ một trận đấu
[Cúp châu Âu](/wiki/C%C3%BAp_c%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%99i_v%C3%B4_%C4%91%E1%BB%8Bch_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_qu%E1%BB%91c_gia_ch%C3%A2u_%C3%82u) ở Beograd, Nam Tư (Nay là Serbia), thi đấu lượt về với đội bóng Red Star Belgrade, nhưng đã phải dừng chân ở Munich để tiếp nhiên liệu, vì một chuyến đi không ngừng từ Belgrade đến Manchester sẽ ra ngoài phạm vi hoạt động của máy bay. Sau khi tiếp nhiên liệu, các phi công James Thain và Rayment Kenneth đã cố gắng cất cánh hai lần, nhưng đã phải từ bỏ vì lỗi động cơ trái. Lo sợ rằng họ sẽ bị trễ so với lịch trình, cơ trưởng Thain từ chối ở lại qua đêm tại Munich và cất cánh thêm lần thứ ba. Sau đó, tuyết bắt đầu rơi, tạo nên một lớp trơn trượt ở cuối đường băng. Sau khi máy bay lao trúng chỗ trơn trượt, nó đã lao qua hàng rào ở cuối đường băng và bị gãy nát cánh trái vì bị đâm vào một ngôi nhà gần đó. Lo sợ máy bay sẽ phát nổ, Thain đã bắt đầu sơ tán hành khách trong khi thủ môn Harry Gregg của Manchester United đã giúp kéo những người sống sót từ đống đổ nát.
## Mục lục
## Bối cảnh[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=1)]
Vào tháng 4 năm 1955, Liên đoàn bóng đá châu Âu UEFA thành lập giải đấu cúp với tên gọi '
*, một giải bóng đá dành cho các câu lạc bộ vô địch của các quốc gia châu Âu thuộc UEFA, giải đấu bắt đầu vào mùa giải 1955-1956. European Cup* Tuy nhiên, nhà vô địch giải cao nhất nước Anh đó là [[2]](#cite_note-2) [Chelsea](/wiki/Chelsea_F.C.), đã bị từ chối tham dự giải đấu bởi thư ký Alan Hardaker của [Giải bóng đá Anh](/wiki/The_Football_League). Mùa giải tiếp theo, nhà vô địch giải đấu cao nhất nước Anh đó là [[3]](#cite_note-3) [Manchester United](/wiki/Manchester_United_F.C.)được quản lý bởi [Matt Busby](/wiki/Matt_Busby). [The Football League](/wiki/The_Football_League)một lần nữa từ chối gia nhập vào Liên đoàn bóng đá châu Âu UEFA, nhưng nổ lực của Busby và chủ tịch Harold Hardman cùng với sự giúp đỡ của Chủ tịch Stanley Rous của [Hiệp hội Bóng đá Anh](/wiki/Hi%E1%BB%87p_h%E1%BB%99i_B%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_Anh), cuối cùng United trở thành đội bóng Anh đầu tiên chơi ở châu Âu. [[4]](#cite_note-white_105-4)
Đội bóng United với biệt hiệu là
**Busby Babes** đã lọt vào bán kết nhưng bị loại bởi nhà vô địch sau đó là Real Madrid. Sau khi lần lượt vượt qua Shamrock Rovers và Dukla Prague ở vòng sơ loại đầu tiên, United đã được bốc thăm gặp đội bóng Red Star Belgrade của Nam Tư cho vòng tứ kết. Sau khi đánh bại họ với tỷ số 2-1 tại [Sân vận động Old Trafford](/wiki/S%C3%A2n_v%E1%BA%ADn_%C4%91%E1%BB%99ng_Old_Trafford) vào ngày 21 tháng 1 năm 1958, câu lạc bộ đã đi đến Nam Tư cho trận lượt về vào ngày 5 tháng 2. Trên đường trở về từ Prague, sương mù khắp nước Anh đã ngăn cản chuyến bay trở lại Manchester, vì vậy họ đã bay tới Amsterdam, rồi đi phà từ Hook của Hà Lan để đến Harwich và sau đó đi tàu đến Manchester.
Do háo hức không muốn bỏ lỡ trận đấu với Birmingham City tại giải
[The Football League](/wiki/The_Football_League) ba ngày sau đó, câu lạc bộ thuê hãng hàng không British European Airways chở đội bóng từ Manchester đến Belgrade cho trận lượt về với đội Red Star Belgrade. Trận đấu có kết quả hòa 3-3 nhưng đó là đủ để đưa United vào vòng bán kết. [5] Chuyến bay cất cánh từ Belgrade đã bị trì hoãn trong một giờ sau khi Johnny Berry mất hộ chiếu và chiếc máy bay hạ cánh ở Munich để tiếp nhiên liệu vào lúc 13:15 GMT. [[6]](#cite_note-6) [[7]](#cite_note-7) [[8]](#cite_note-white_119-8)
## Diễn biến vụ tai nạn[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=2)]
### Chuyến bay 609 định mệnh[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=3)]
Sau đêm ăn mừng đầy cuồng nhiệt tại Belgrade, "những đứa trẻ của Busby" trở về Manchester vào giữa buổi sáng, và họ có thể về nhà vào tối hôm đó. Chuyến bay 609, Elizabethas GALZN-A5-57 của phi hành đoàn Lord Burghley với phi công James Thain và người bạn đồng nghiệp Kenneth điều khiển.
[[9]](#cite_note-9) [[10]](#cite_note-10) Bầu không khí thật lặng lẽ, trên máy bay có 2 chiếc bàn khiến các cầu thủ có thể ngồi đối mặt với nhau để đánh bài vui vẻ. Trò chơi chấm dứt khi máy bay hạ cánh xuống Munich để tiếp nhiên liệu, và chỉ khi họ gần chạm mặt đất thì mới nhận ra tuyết đang rơi. [11] [[12]](#cite_note-12)
### Cất cánh không thành công[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=4)]
Thời gian tiếp nhiên liệu dự tính chỉ 20 phút, vì vậy hành khách vẫn ngồi trên khoang máy bay. Lúc 14 giờ 31 phút, bình nhiên liệu đã được nạp đầy. Chuyến bay đã sẵng sàng trên đường băng và nhận tín hiệu cất cánh. Khi máy bay tăng tốc, các phi công nghe thấy tiếng kêu lạ từ động cơ và họ quyết định ngừng cất cánh. Âm thanh lạ đó được gọi là " boost surging" - kết quả của việc nhiên liệu làm động cơ tăng tốc quá nhanh. Vấn đề không phải không thường xuyên với những chiếc Elizabethan. Các phi công đã quyết định tự khắc phục việc này bằng cách cho van tiết lưu chảy chậm hơn. Khoảng 3 phút sau, máy bay lại sẵn sàng cất cánh.
[[13]](#cite_note-13)
### Cất cánh lần 3: và thảm kịch đã xảy ra[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=5)]
Sau 2 lần thất bại, hành khách được thông báo do sự cố kĩ thuật, chuến bay tạm thời gián đoạn. Và nhiều người đã vào quán cafe, chuyện trò và than vãn phải về nhà bằng đường bộ qua vùng Hood của Hà Lan, không khí thoải mái và vui vẻ. Ducan Edwards tranh thủ gửi bức điện về Manchester, trong khi hành khách đang đợi ở quán cafe, và nghĩ rằng khó có thể cất cánh trong điều kiện như vậy.
"Tất cả các chuyến bay đều bị hoãn. Mai mới về được. Duncan" Đó là nội dung bức điện tín do Duncan Edwards gửi về cho bà chủ nhà trọ của anh tại Manchester. 17 giờ chiều ngày 6 tháng 2 năm 1958, khi bức điện ấy tới nơi người nhận, thì có 21 con người đã trút hơi thở cuối cùng bên xác chiếc máy bay G-ALZU tại Munich.
Edwards đã nhầm, các hành khách đã được gọi trở lại chuyến bay, Phi công Thain và Rayment sau khi trao đổi với các nhân viên mặt đất đã quyết định klhông ở lại Munich đêm nay. Và máy bay sẽ cất cánh với 1 động cơ. Máy bay chồm lên trong lần cất cánh thứ 3 để rời khỏi sân bay Munich, lúc này hành khách thực sự hoang sợ. Trong khoang máy bay được thiết kế để họ có thể nhìn thấy mặt nhau. Nét mặt thay đổi của Roger Bryne chuyển nỗi sợ hãi của mình sang cho các đồng đội. Jonhny Berry thốt lên rằng : "cái chết đang gần kề chúng ta". Liam Whelan, tín đồ của thiên giáo đáp lại rằng: "Con đã sẵn sàng để chết". Harry Gregg nhìn thấy lớp tuyết rời khỏi bánh xe như tốc độ của chiêc tàu thủy. Máy bay chồm lên cao hơn trước nhưng ngay khi các phi công cố gắng cất cánh thì chiếc Lord Burghley nổ tung sau khi rơi xuống đường băng với tốc độ cao, trượt theo hàng rào và lao qua 1 con đường.
[[14]](#cite_note-14)
### Sau tai nạn[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=6)]
Không có tiếng kêu khóc nào bên trong khi máy bay dừng hẳn, nhưng dần dần có sự cử động. Hary Gregg đá tung mảnh vỡ của máy bay qua xác của Bert Whalley. Phi công Thain đang bất lực nắm 1 bình cứu hỏa nhỏ và hét to: "Hãy chạy đi vì sẽ có những vụ nổ nữa". Gregg lao vào máy bay và cứu 1 em bé đang khóc còn mẹ em là người đã bị gẫy cổ và chân. Anh kéo Dennis Viollet và Bobby Charton ra khỏi mảnh vỡ bằng dây đeo bảo hiểm của họ. Busby vẫn nằm trên sàn và kêu đau ở ngực và chân. Jackie Blanchflower nằm bị thương nặng với Roger Byrne đã chết đè qua lên người anh. Người tiếp viên hàng không đứng cạnh, tê liệt đi vì sợ hãi. Cuối cùng ô tô và xe cứu thương cũng đến chỗ máy bay bị đâm. Và họ được chuyển đến bệnh viện Rechts ở Munich.
Tin về vụ tai nạn nhanh chóng được truyền về Manchester. Vợ của Mark Jones nghe được tin trong siêu thị. Các cầu thủ United biết về thảm họa này từ các nhân viên mặt đất. Jimmy Murphy, người lỡ chuyến bay nghe được tin này từ thư kí của Busby đó là Alma George. Con trai của Matt, Sandy Busby đọc được thông báo trên áp phích. Murphy bay tới Munich ngay hôm sau, ông đi bộ vòng quanh phòng bệnh của những người bị thương. Ducan Edward hỏi Murphy mấy giờ trận đấu bắt đầu. Busby đề nghị Murphy đảm nhận mọi việc cho ông.
Nuốt nỗi đau đớn, Huấn luyện viên Jimmy Murphy phải bắt tay ngay vào việc. Trận đấu vòng 5 cup FA với Sheffield Wednesday được hoãn đến ngày 9/3. Murphy đã thuyết phục cựu thủ môn của United giành cup vô địch năm 1948 quay lại United trên cương vị mới đó là huấn luyện viên đội trẻ. Ngày 19 tháng 3, Huấn luyện viên Murphy đưa ra sân đội hình gồm các cầu thủ trẻ, 2 cầu thủ mới kí hợp đồng và đội trưởng Bill Foulkes, phía sau là Hary Gregg, cả 2 cầu thủ cùng sống sót và được khán giả chật cứng ở
[Sân vận động Old Trafford](/wiki/S%C3%A2n_v%E1%BA%ADn_%C4%91%E1%BB%99ng_Old_Trafford) đón chào nồng nhiệt khi Manchester United thắng Sheffield Weđnesay với tỷ số 3-0. Thậm chí sau đó họ còn vào đến trận chung kết [Cúp FA](/wiki/C%C3%BAp_FA). [[15]](#cite_note-15)
## Nguyên nhân vụ tai nạn[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=7)]
Mặc dù, vụ tai nạn ban đầu được cho là do lỗi của phi công Thain, sau đó nguyên nhân được xác định gây ra vụ tai nạn hàng không này là bởi đám tuyết ở phía cuối đường băng, gây giảm tốc độ của máy bay và ngăn chặn tốc độ bay an toàn.
Trong thời gian cất cánh, chiếc máy bay đã đạt 117 hải lý (217 km / h), nhưng khi chạy trên đám tuyết giảm đến 105 hải lý (194 km / h), quá chậm để rời khỏi mặt đất. [16]
Mặc dù kết luận này, các nhà chức trách sân bay Đức (người chịu trách nhiệm pháp lý đối với trạng thái của đường băng của sân bay, nhưng thường không nhận thức được sự nguy hiểm của đám tuyết tan trên đường băng) đã có hành động pháp lý chống lại cơ trưởng Thain, người phi công đã có sống sót sau vụ tai nạn. Họ tuyên bố rằng ông đã đưa ra quyết định bay mà không làm tan băng trên cánh máy bay và truy tố trách nhiệm về vụ tai nạn cho ông, mặc dù một số nhân chứng nói rằng đây không phải là như vậy.
[[17]](#cite_note-Mayday-17)
Các nhà chức trách Đức kiểm tra lớp băng trên cánh máy bay sau vụ tai nạn. Một bức ảnh của chiếc máy bay (Được xuất bản trong một số tờ báo) chụp trong thời gian ngắn trước khi cất cánh, mà xuất hiện lớp tuyết trên bề mặt cánh máy bay. Khi các bức ảnh gốc đã được kiểm tra, tuy nhiên không có tuyết hoặc băng có thể được nhìn thấy trên cánh máy bay do ánh nắng mặt trời phản chiếu xuống cánh.
Các nhân chứng đã không được gọi để điều tra và tố tụng chống lại nhà chức trách Đức. Đến năm 1968, Thain cuối cùng đã được xóa sạch bất kỳ trách nhiệm về vụ tai nạn. Chính quyền Anh tuyên bố nguyên nhân chính thức của vụ tai nạn hàng không này là do sự tan chảy của tuyết trên đường băng khiến chiếc máy bay không đạt yêu cầu tốc độ khi cất cánh. Thain, đã bị sa thải bởi BEA ngay sau khi tai nạn xảy ra và không bao giờ tham gia vào ngành hàng không nữa, Ông nghỉ hưu và trở về mở trang trại nuôi gia cầm của mình ở Berkshire. Ông qua đời vì một cơn đau tim ở tuổi 54, vào tháng 8 năm 1975. [17] [[17]](#cite_note-Mayday-17)
## Hậu quả vụ tai nạn[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=8)]
Vụ tai nạn hàng không Munich này khiến 23 người chết và 21 người còn sống sót trong tổng số 44 người trên chuyến bay định mệnh vào ngày 6 tháng 2 năm 1958.
[[18]](#cite_note-18)
*Danh sách cụ thể:*
### Những người bị chết[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=9)]
- Phi hành đoàn
- Kenneth "Ken" Rayment,
*Phi hành đoàn trưởng. Sống sót nhưng bị đa chấn thương và chết tại bệnh viện ba tuần sau đó là kết quả của tổn thương não*
- Tom Cable,
*Tiếp viên hàng không*
- Cầu thủ Manchester United
[Geoff Bent](/w/index.php?title=Geoff_Bent&action=edit&redlink=1) [Roger Byrne](/w/index.php?title=Roger_Byrne&action=edit&redlink=1) [Eddie Colman](/w/index.php?title=Eddie_Colman&action=edit&redlink=1) [Duncan Edwards](/wiki/Duncan_Edwards)(Sống sót sau vụ tai nạn, nhưng đã chết tại bệnh viện 15 ngày sau đó) [Mark Jones](/w/index.php?title=Mark_Jones_(footballer,_born_1933)&action=edit&redlink=1) [David Pegg](/w/index.php?title=David_Pegg&action=edit&redlink=1) [Tommy Taylor](/w/index.php?title=Tommy_Taylor&action=edit&redlink=1) [Liam "Billy" Whelan](/w/index.php?title=Billy_Whelan&action=edit&redlink=1)
- Ban lãnh đạo Manchester United
[Walter Crickmer](/w/index.php?title=Walter_Crickmer&action=edit&redlink=1), *Thư ký câu lạc bộ* [Tom Curry](/w/index.php?title=Tom_Curry&action=edit&redlink=1), *Huấn luyện viên* [Bert Whalley](/w/index.php?title=Bert_Whalley&action=edit&redlink=1), *Chủ tịch câu lạc bộ*
- Những Nhà báo
- Alf Clarke, Báo
[Manchester Evening Chronicle](/w/index.php?title=Manchester_Evening_News&action=edit&redlink=1) [Donny Davies](/w/index.php?title=Donny_Davies&action=edit&redlink=1), Báo [Manchester Guardian](/wiki/The_Guardian)
- George Follows, Báo
[Daily Herald](/w/index.php?title=Daily_Herald_(UK_newspaper)&action=edit&redlink=1)
- Tom Jackson, Báo
[Manchester Evening News](/w/index.php?title=Manchester_Evening_News&action=edit&redlink=1)
- Archie Ledbrooke, Báo
[Daily Mirror](/w/index.php?title=The_Daily_Mirror&action=edit&redlink=1)
- Henry Rose, Báo
[Daily Express](/w/index.php?title=Daily_Express&action=edit&redlink=1) [Frank Swift](/w/index.php?title=Frank_Swift&action=edit&redlink=1), *Cựu thủ môn tuyển Anh và Manchester City, chết trên đường đến bệnh viện*
- Eric Thompson, Báo
[Daily Mail](/w/index.php?title=Daily_Mail&action=edit&redlink=1)
- Hành khách khác
- Bela Miklos,
*Khách du lịch*
- Willie Satinoff,
*Người hâm mộ, chủ sở hữu trường đua ngựa và người bạn thân của* [Matt Busby](/wiki/Matt_Busby)
### Những người còn sống[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=10)]
- Phi hành đoàn
- Margaret Bellis,
*Tiếp viên hàng không (Mất năm 1998)* [[19]](#cite_note-19)
- Rosemary Cheverton,
*Tiếp viên hàng không*
- George William "Bill" Rodgers,
*Nhân viên đài vô tuyến (Qua đời năm 1997)* [[20]](#cite_note-20)
- James Thain,
*Phi công. Còn sống nhưng bị mất sau một cơn đau tim năm 1975* [[21]](#cite_note-21)
- Cầu thủ Manchester United
[Johnny Berry](/w/index.php?title=Johnny_Berry&action=edit&redlink=1), *Không bao giờ chơi bóng được nữa, qua đời năm 1994* [[22]](#cite_note-22) [Jackie Blanchflower](/w/index.php?title=Jackie_Blanchflower&action=edit&redlink=1), *Không bao giờ chơi bóng được nữa, qua đời năm 1998* [[23]](#cite_note-23) [Bobby Charlton](/wiki/Bobby_Charlton) [Bill Foulkes](/wiki/Bill_Foulkes), *Mất năm 2013* [[24]](#cite_note-24) [Harry Gregg](/w/index.php?title=Harry_Gregg&action=edit&redlink=1) [Kenny Morgans](/w/index.php?title=Kenny_Morgans&action=edit&redlink=1), *Mất 2012* [[25]](#cite_note-25) [Albert Scanlon](/w/index.php?title=Albert_Scanlon&action=edit&redlink=1), *Mất năm 2009* [[26]](#cite_note-26) [Dennis Viollet](/wiki/Dennis_Viollet), *Mất năm 1999* [[27]](#cite_note-27) [Ray Wood](/w/index.php?title=Ray_Wood&action=edit&redlink=1), *Mất năm 2002* [[28]](#cite_note-28)
- Huấn luyện viên trưởng câu lạc bộ
[Matt Busby](/wiki/Matt_Busby), *Huấn luyện viên trưởng (Mất năm 1994)* [[29]](#cite_note-29)
- Các nhà báo và nhiếp ảnh gia
- Ted Ellyard, Điện tín
*(Mất năm 1964)* [Daily Mail](/w/index.php?title=Daily_Mail&action=edit&redlink=1)
- Peter Howard, Nhiếp ảnh gia
*Daily Mail*(Mất năm 1996) [[30]](#cite_note-30)
- Frank Taylor, Phóng viên
*(Mất năm 2002)* [News Chronicle](/w/index.php?title=News_Chronicle&action=edit&redlink=1) [[31]](#cite_note-31)
- Hành khách khác
- Vera Lukić và cô con gái Vesna, hành khách của Harry Gregg. Vào thời điểm đó, cô đã mang thai với con trai bà Zoran.
[[32]](#cite_note-greatest_save-32)
- Bà Eleanor Miklos, vợ của Bela Miklos
- Nebojša Bato Tomašević, Nhà ngoại giao Nam Tư.
## Tham khảo thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=11)]
- Tham khảo thư loại
- Barnes, Justyn; Bostock, Adam; Butler, Cliff; Ferguson, Jim; Meek, David; Mitten, Andy; Pilger, Sam; Taylor, Frank OBE và đồng nghiệp (2001).
*The Official Manchester United Illustrated Encyclopedia*. London: Manchester United Books. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-233-99964-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-233-99964-7).
- Connor, Jeff (2007).
*The Lost Babes*. London: HarperSport. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-00-720808-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-00-720808-1).
- Crick, Michael (1990).
*Manchester United – The Betrayal of a Legend*. and Smith, David. London: Pan Books. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-330-31440-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-330-31440-8).
- Hall, David (2008).
*Manchester's Finest*. London: Bantam Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-593-05922-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-593-05922-7).
- Middleton, Don (tháng 4 năm 1982). “Airspeed's elegant Ambassador – Part 3”.
*Aeroplane Monthly*.
- Morrin, Stephen R. (2007).
*The Munich Air Disaster*. Dublin: Gill & Macmillan. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-7171-4110-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-7171-4110-4).
- Stewart, Stanley (1987).
*Air Disasters*. London: Guild Publishing. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-09-956200-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-09-956200-6).
- White, Jim (2008).
*Manchester United: The Biography*. London: Sphere. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-1-84744-088-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-1-84744-088-4).
- Tài liệu tham khảo
[^](#cite_ref-1) *.* [Video: Britain Mourns. Soccer Champs Die In Plane Crash, 1958/02/10 (1958)](http://www.archive.org/details/1958-02-10_Britain_Mourns) [Universal Newsreel](/w/index.php?title=Universal_Newsreel&action=edit&redlink=1). 1958. [http://www.archive.org/details/1958-02-10_Britain_Mourns](http://www.archive.org/details/1958-02-10_Britain_Mourns). Truy cập 20 February 2012. [^](#cite_ref-2) [“UEFA Champions League – History”](http://www.uefa.com/uefachampionsleague/history/index.html). *UEFA.com*. Union of European Football Associations. Truy cập ngày 24 tháng 4 năm 2011. **White, p. 103.** [^](#cite_ref-3) **White, p. 105.** [^](#cite_ref-white_105_4-0) **Morrin, p. 77.** [^](#cite_ref-5) **Morrin, p. 86.** [^](#cite_ref-6) **Morrin, p. 93.** [^](#cite_ref-7) **White, p. 119.** [^](#cite_ref-white_119_8-0) [^](#cite_ref-9) [http://www.london-gazette.co.uk/issues/35343/pages/6507](http://www.london-gazette.co.uk/issues/35343/pages/6507) [^](#cite_ref-10) [http://www.london-gazette.co.uk/issues/35747/supplements/4489](http://www.london-gazette.co.uk/issues/35747/supplements/4489) [^](#cite_ref-11) [http://www.london-gazette.co.uk/issues/36033/supplements/2460](http://www.london-gazette.co.uk/issues/36033/supplements/2460) [^](#cite_ref-12) [http://www.london-gazette.co.uk/issues/39669/supplements/5392](http://www.london-gazette.co.uk/issues/39669/supplements/5392) [^](#cite_ref-13) [“Thảm Họa Munich 1958... :. 06/02/1958”](http://manutd.com.vn/forum/showthread.php?t=288). *manutd.com.vn*. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2015. [^](#cite_ref-14) [“Thảm Kịch Tại Munich”](http://manutdinfo.com/news/tham-kich-tai-munich/c19s23n113.html). *manutdinfo.com*. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2015. [^](#cite_ref-15) [“The Munich air disaster: a timeline”](http://www.bbc.co.uk/manchester/content/articles/2008/01/17/060208_munich_timeline_feature.shtml). *BBC Manchester*. British Broadcasting Corporation. 19 tháng 3 năm 2008. Truy cập ngày 12 tháng 10 năm 2008. **Stewart, p. 86.** [^](#cite_ref-16)
- ^
**a** **ă** **â** [MAYDAY: SEASON 11](http://www.discoverychannel.ca/episodeList.aspx?sid=12966) [^](#cite_ref-18) [“The men we lost at Munich”](http://www.manutd.com/en/Home/History/Munich-Remembered/Munich-Remembered/Features/manchester-united-players-and-officials-who-died-at-munich-in-1958.aspx). *Manutd.com*(British Broadcasting Corporation). Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2015. [^](#cite_ref-19) [“Stewardess who saved lives at Munich”](http://www.thenorthernecho.co.uk/news/2018427.stewardess_who_saved_lives_at_munich/). *Hounslow Chronicle*. 5 tháng 2 năm 2008. Truy cập ngày 14 tháng 4 năm 2013. [^](#cite_ref-20) [“The 21st Survivor”](http://www.munich58.co.uk/victims/rodgers/index.asp). Munich58.co.uk. Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009. **Leroux, Marcus (30 tháng 1 năm 2008).** [^](#cite_ref-21) [“Captain James Thain cleared of blame after the thawing of hostilities”](http://www.timesonline.co.uk/tol/sport/football/premier_league/manchester_united/article3279019.ece). *The Times*(London: Times Newspapers). Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009. **Barnes et al., p. 66.** [^](#cite_ref-22) [^](#cite_ref-23) [“Busby Babe loses battle against cancer”](http://news.bbc.co.uk/1/hi/uk/163621.stm). *BBC News*(British Broadcasting Corporation). 2 tháng 9 năm 1998. Truy cập ngày 10 tháng 1 năm 2009. [^](#cite_ref-24) [“Busby Babe Bill Foulkes dies, aged 81”](http://www.bbc.co.uk/news/uk-england-manchester-25084845). *BBC News*(British Broadcasting Corporation). 25 tháng 11 năm 2013. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2013. [^](#cite_ref-25) [“Kenny Morgans: Ex-Man Utd player and Munich survivor dies”](http://www.bbc.co.uk/sport/0/football/20388051). *BBC Sport*(British Broadcasting Corporation). 18 tháng 11 năm 2012. Truy cập ngày 18 tháng 11 năm 2012. [^](#cite_ref-26) [“Busby Babe Albert Scanlon dies”](http://menmedia.co.uk/manchestereveningnews/news/s/1187158_busby_babe_albert_scanlon_dies). *Manchester Evening News*(MEN Media). 22 tháng 12 năm 2009. Truy cập ngày 23 tháng 12 năm 2009. [^](#cite_ref-27) [“Busby Babe dies”](http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/europe/292184.stm). *BBC News*(British Broadcasting Corporation). 7 tháng 3 năm 1999. Truy cập ngày 10 tháng 1 năm 2009. **Wilson, Bill (4 tháng 2 năm 2008).** [^](#cite_ref-28) [“Waiting for news from Munich”](http://news.bbc.co.uk/1/hi/magazine/7211922.stm). *BBC News*(British Broadcasting Corporation). Truy cập ngày 10 tháng 1 năm 2009. [^](#cite_ref-29) [“1969: Matt Busby retires from Man United”](http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/january/14/newsid_3334000/3334059.stm). *BBC News*(British Broadcasting Corporation). 14 tháng 1 năm 2008. Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009. [^](#cite_ref-30) ["The Busby Babes: Men of Magic" by Max Arthur](http://books.google.nl/books?id=8Z0FZ5Y5p8UC&pg=PT13&lpg=PT13&dq=%22Peter+Howard%22+%22Daily+Mail%22++1996&source=bl&ots=EsPMiHX4kv&sig=9_CyW11u8tw3FjUTcYlBwvPlPcc&hl=nl&sa=X&ei=70mcU9isNsTYOrKGgMAD&ved=0CE0Q6AEwBA#v=onepage&q=%22Peter%20Howard%22%20%22Daily%20Mail%22%20%201996&f=false) **Glanville, Brian (22 tháng 7 năm 2002).** [^](#cite_ref-31) [“Obituary: Frank Taylor”](http://www.guardian.co.uk/news/2002/jul/22/guardianobituaries.sport). *The Guardian*(London: Guardian News and Media). Truy cập ngày 11 tháng 1 năm 2009. [^](#cite_ref-greatest_save_32-0) [“Gregg's 'greatest save' – Munich remembered”](http://news.bbc.co.uk/1/hi/northern_ireland/7226285.stm). *BBC News*(British Broadcasting Corporation). 4 tháng 2 năm 2008. Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2008.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_M%C3%BCnchen&action=edit§ion=12)]
|
|![]()
[Thảm họa hàng không München](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Munich_air_disaster,_1958?uselang=vi) [Munich58.co.uk](http://www.munich58.co.uk) [United Front](http://www.united-front.org)
- British Pathe newsreel footage: (
[Adobe Flash](/wiki/Adobe_Flash) [video](/w/index.php?title=Flash_Video&action=edit&redlink=1)) [, 10 February 1958](http://www.britishpathe.com/record.php?id=35069) *Manchester United Tragedy* [, 10 February 1958](http://www.britishpathe.com/record.php?id=60394) *Manchester United Air Crash – Munich*(silent) [, 13 February 1958](http://www.britishpathe.com/record.php?id=35073) *The Sad Return* [, 13 March 1958](http://www.britishpathe.com/record.php?id=35115) *Manchester Thanks Munich* [, 21 April 1958](http://www.britishpathe.com/record.php?id=35158) *Matt Heads For Home*
-
[– a 1969](http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1969/1969%20-%201090.html) *Fay Vindicates Thain* *article on the results of the Fay Report on the accident* [Flight International](/w/index.php?title=Flight_International&action=edit&redlink=1) [“Munich—Second Report Disputed”](http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1967/1967%20-%202118.html). *Flight International*. 2 tháng 11 năm 1967.
- Trang web chính thức
|
|
|Thảm họa Munich
||Sân nhà
||Sân tập
||Cầu thủ
||Kình địch
||Người hâm mộ
||Truyền thông
||Bài viết liên quan
|

X-Cache: cp1068 hit (1), cp1053 frontend miss (0)


text:
Xám
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
#808080
Màu xám là màu thông thường được nhìn thấy trong tự nhiên. Nó được tạo ra bằng cách trộn màu trắng và màu đen trong các tỷ lệ khác nhau. Phụ thuộc vào nguồn sáng, mắt người có thể cảm nhận màu sắc của một vật hoặc là màu xám hay màu khác.
Hai màu được gọi là các màu bù nếu màu xám được tạo ra khi ánh sáng của hai màu này tổ hợp với nhau. Các màu gốc thuộc tâm lý là:
Các tập hợp khác của các màu bù bao gồm:
- Màu da cam and màu xanh nước biển
- Màu vàng chanh và màu tía
Màu xám là tự bù (trong ảo giác quang học thì màu sắc có thể bị chuyển sang màu bù của nó nếu nhìn lâu vào một vật).
Sử dụng, biểu tượng, biểu hiện thông thường[sửa | sửa mã nguồn]
- Màu xám đôi khi tượng trưng cho cuộc sống tẻ nhạt, chán ngắt, không có mục đích hay những người có cuộc sống khắc khổ.
- Chất tạo thành não người được nhắc tới như là có màu xám và được gọi là "chất xám", vì thế nó còn có nghĩa là những cái gì đó thuộc về trí thức. "Lý thuyết chỉ là màu xám..."
- Ở châu Âu và châu Mỹ, màu xám làm người ta liên tưởng tới mùa thu, thời tiết xấu và nỗi buồn.
- Màu xám được sử dụng để miêu tả chủ nghĩa công nghiệp, ngược lại với màu xanh lá cây để miêu tả chủ nghĩa môi trường.
- Tóc trở thành có màu xám khi người ta đứng tuổi, vì thế màu xám liên tưởng tới những người cao tuổi, và nó truyền cảm hứng cho việc đặt tên của tổ chức Gray Panthers ở Mỹ.
- Màu xám được sử dụng như màu của trang phục cho quân đội Liên minh miền Nam trong Nội chiến Hoa Kỳ, ngược lại với trang phục màu xanh lam của binh lính Liên bang miền Bắc Hoa Kỳ.
Tọa độ màu[sửa | sửa mã nguồn]
(Của màu mẫu) Số Hex = #808080 RGB (r, g, b) = (128, 128, 128) CMYK (c, m, y, k) = (0, 0, 0, 50) HSV (h, s, v) = (0, 0, 50)
- RGB
- Các giá trị màu xám trong thang độ màu xám là các phương án của bất đẳng thức:
- CMYK
- Các giá trị màu xám trong thang độ màu xám là các phương án của bất đẳng thức:
- khi .
- Trên lý thuyết, có thể đạt được thang độ màu xám với mực hoàn hảo khi:
- và
- HSV
- Các giá trị màu xám trong thang độ màu xám là các phương án của bất đẳng thức:
- khi .

markdown:
# Xám
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
`#808080`
Màu
**xám** là [màu](/wiki/M%C3%A0u) thông thường được nhìn thấy trong tự nhiên. Nó được tạo ra bằng cách trộn màu [trắng](/wiki/Tr%E1%BA%AFng) và màu [đen](/wiki/%C4%90en) trong các tỷ lệ khác nhau. Phụ thuộc vào nguồn sáng, mắt người có thể cảm nhận màu sắc của một vật hoặc là màu xám hay màu khác.
Hai màu được gọi là các
[màu bù](/wiki/M%C3%A0u_b%C3%B9) nếu màu xám được tạo ra khi ánh sáng của hai màu này tổ hợp với nhau. Các màu gốc thuộc [tâm lý](/wiki/T%C3%A2m_l%C3%BD_h%E1%BB%8Dc) là:
Các tập hợp khác của các màu bù bao gồm:
- Màu
[da cam](/wiki/Da_cam)and màu [xanh nước biển](/w/index.php?title=Xanh_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_bi%E1%BB%83n&action=edit&redlink=1)
- Màu
[vàng chanh](/wiki/V%C3%A0ng_chanh)và màu [tía](/wiki/T%C3%ADa)
Màu xám là tự bù (trong
[ảo giác quang học](/w/index.php?title=%E1%BA%A2o_gi%C3%A1c_quang_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) thì màu sắc có thể bị chuyển sang màu bù của nó nếu nhìn lâu vào một vật).
## Sử dụng, biểu tượng, biểu hiện thông thường[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A1m&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A1m&action=edit§ion=1)]
- Màu xám đôi khi tượng trưng cho cuộc sống tẻ nhạt, chán ngắt, không có mục đích hay những người có cuộc sống khắc khổ.
- Chất tạo thành não người được nhắc tới như là có màu xám và được gọi là "
[chất xám](/w/index.php?title=Ch%E1%BA%A5t_x%C3%A1m&action=edit&redlink=1)", vì thế nó còn có nghĩa là những cái gì đó thuộc về trí thức. "Lý thuyết chỉ là màu xám..."
- Ở
[châu Âu](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%82u)và [châu Mỹ](/wiki/Ch%C3%A2u_M%E1%BB%B9), màu xám làm người ta liên tưởng tới [mùa thu](/wiki/M%C3%B9a_thu), thời tiết xấu và nỗi buồn.
- Màu xám được sử dụng để miêu tả
[chủ nghĩa công nghiệp](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_c%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p&action=edit&redlink=1), ngược lại với màu [xanh lá cây](/wiki/Xanh_l%C3%A1_c%C3%A2y)để miêu tả [chủ nghĩa môi trường](/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_m%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng).
- Tóc trở thành có màu xám khi người ta đứng tuổi, vì thế màu xám liên tưởng tới những người cao tuổi, và nó truyền cảm hứng cho việc đặt tên của tổ chức
*Gray Panthers*ở [Mỹ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3).
- Màu xám được sử dụng như màu của trang phục cho quân đội
[Liên minh miền Nam](/wiki/Li%C3%AAn_minh_mi%E1%BB%81n_Nam_Hoa_K%E1%BB%B3)trong [Nội chiến Hoa Kỳ](/wiki/N%E1%BB%99i_chi%E1%BA%BFn_Hoa_K%E1%BB%B3), ngược lại với trang phục màu [xanh lam](/wiki/Xanh_lam)của binh lính [Liên bang miền Bắc Hoa Kỳ](/wiki/Li%C3%AAn_bang_mi%E1%BB%81n_B%E1%BA%AFc_Hoa_K%E1%BB%B3).
## Tọa độ màu[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A1m&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A1m&action=edit§ion=2)]
(Của màu mẫu)
= #808080 [Số Hex] (r, g, b) = (128, 128, 128) [RGB] (c, m, y, k) = (0, 0, 0, 50) [CMYK] (h, s, v) = (0, 0, 50) [HSV]
- RGB
- Các giá trị màu xám trong
[thang độ màu xám](/w/index.php?title=Thang_%C4%91%E1%BB%99_m%C3%A0u_x%C3%A1m&action=edit&redlink=1)là các phương án của bất đẳng thức:
- CMYK
- Các giá trị màu xám trong
[thang độ màu xám](/w/index.php?title=Thang_%C4%91%E1%BB%99_m%C3%A0u_x%C3%A1m&action=edit&redlink=1)là các phương án của bất đẳng thức:
khi
.
-
- Trên lý thuyết, có thể đạt được thang độ màu xám với mực hoàn hảo khi:
và
-
- HSV
- Các giá trị màu xám trong
[thang độ màu xám](/w/index.php?title=Thang_%C4%91%E1%BB%99_m%C3%A0u_x%C3%A1m&action=edit&redlink=1)là các phương án của bất đẳng thức:
khi
.
-
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A1m&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A1m&action=edit§ion=3)]
|
|![]()

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1053 frontend miss (0)


text:
Xã Carrolton, Quận Fillmore, Minnesota
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Xã Carrolton (tiếng Anh: Carrolton Township) là một xã thuộc quận Fillmore, tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 314 người.[1]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 11 tháng 10 năm 2012.

markdown:
# Xã Carrolton, Quận Fillmore, Minnesota
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|Xã Carrolton
|
Carrolton Township
|—
|![ Vị trí quận Fillmore trong tiểu bang Minnesota ở Hoa Kỷ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Map_of_Minnesota_highlighting_Fillmore_County.svg/250px-Map_of_Minnesota_highlighting_Fillmore_County.svg.png)
![ Vị trí quận Fillmore trong tiểu bang Minnesota ở Hoa Kỷ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Map_of_Minnesota_highlighting_Fillmore_County.svg/250px-Map_of_Minnesota_highlighting_Fillmore_County.svg.png)
Vị trí quận Fillmore trong tiểu bang Minnesota ở Hoa Kỷ
[Quốc gia](/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia) [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [Tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Minnesota](/wiki/Minnesota) [Quận](/w/index.php?title=Danh_d%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BA%ADn_%E1%BB%9F_Minnesota&action=edit&redlink=1) [Quận Fillmore](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Fillmore,_Minnesota) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CST](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_Trung_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-6](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Ph%E1%BB%91i_h%E1%BB%A3p_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) **CDT**( [UTC-5](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Ph%E1%BB%91i_h%E1%BB%A3p_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)) **Xã Carrolton** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Carrolton Township*) là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) thuộc [quận Fillmore](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Fillmore,_Minnesota), tiểu bang [Minnesota](/wiki/Minnesota), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Năm 2010, dân số của xã này là 314 người. [[1]](#cite_note-1)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A3_Carrolton,_Qu%E1%BA%ADn_Fillmore,_Minnesota&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A3_Carrolton,_Qu%E1%BA%ADn_Fillmore,_Minnesota&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“2010 Census Gazetteer Files”](http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazetteer2010.html). [Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3). Truy cập ngày 11 tháng 10 năm 2012.

X-Cache: cp1066 miss (0), cp1053 frontend miss (0)


text:
hovers
Từ điển mở Wiktionary
Tiếng Anh[sửa]
Động từ[sửa]
hovers
- Động từ hover chia ở ngôi thứ ba số ít.
Chia động từ[sửa]
hover
- Cách chia động từ cổ.
- Thường nói will; chỉ nói shall để nhấn mạnh. Ngày xưa, ở ngôi thứ nhất, thường nói shall và chỉ nói will để nhấn mạnh.

markdown:
# hovers
Từ điển mở Wiktionary
## Tiếng Anh[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-eng-&action=edit§ion=T-1)]
### Động từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-verb-&action=edit§ion=T-1)] **hovers** [Động từ](/wiki/%C4%91%E1%BB%99ng_t%E1%BB%AB) *chia ở* [hover](/wiki/hover) [ngôi thứ ba](/wiki/ng%C3%B4i_th%E1%BB%A9_ba) [số ít](/wiki/s%E1%BB%91_%C3%ADt).
#### Chia động từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-forms-&action=edit§ion=T-1)]
hover
|Dạng không chỉ ngôi|
|Động từ
|[hover](/wiki/hover) [Phân từ](/wiki/ph%C3%A2n_t%E1%BB%AB) [hiện tại](/wiki/hi%E1%BB%87n_t%E1%BA%A1i) [hovering](/wiki/hovering) [quá khứ](/wiki/qu%C3%A1_kh%E1%BB%A9) [hovered](/wiki/hovered) [Lối trình bày](/wiki/l%E1%BB%91i_tr%C3%ACnh_b%C3%A0y) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc [hoverest](/w/index.php?title=hoverest&action=edit&redlink=1)¹ **hovers**hoặc [hovereth](/w/index.php?title=hovereth&action=edit&redlink=1)¹ [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered)hoặc [hoveredst](/w/index.php?title=hoveredst&action=edit&redlink=1)¹ [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [Tương lai](/wiki/t%C6%B0%C6%A1ng_lai) [will](/wiki/will)/ [shall](/wiki/shall)² [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc [wilt](/wiki/wilt)/ [shalt](/wiki/shalt)¹ [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [Lối cầu khẩn](/wiki/l%E1%BB%91i_c%E1%BA%A7u_kh%E1%BA%A9n) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc [hoverest](/w/index.php?title=hoverest&action=edit&redlink=1)¹ [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [hovered](/wiki/hovered) [were](/wiki/were)to [hover](/wiki/hover)hoặc [should](/wiki/should) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc should [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc should [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc should [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc should [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)hoặc should [hover](/wiki/hover) [Lối mệnh lệnh](/wiki/l%E1%BB%91i_m%E1%BB%87nh_l%E1%BB%87nh) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover) [hover](/wiki/hover)
- Cách chia động từ cổ.
- Thường nói
*will*; chỉ nói *shall*để nhấn mạnh. Ngày xưa, ở ngôi thứ nhất, thường nói *shall*và chỉ nói *will*để nhấn mạnh.

X-Cache: cp1068 miss (0), cp1055 frontend miss (0)


text:
HCM - Bán cây giống: cây ăn trái và hoa kiểng giá sỉ
Thảo luận trong 'Cây Cảnh - Thủy Sinh' bắt đầu bởi caygiongbakhang, 13/5/12.
Trang 1 của 12 trang
Trang 1 của 12 trang
Chia sẻ trang này
Tình hình diễn đàn
- NhutTruong0209,
- phuhungnguyen283,
- thesang229,
- Miền Cát Trắng,
- linhden40,
- Personal_89,
- SpaceTime,
- VTClamgiaha@,
- nghuuloc68,
- ngocchien,
- LO_DIT_THAM,
- mssdung,
- gakon2407,
- alo.ola,
- lythehao2013,
- haphan53,
- yeu.congnghe,
- nguojvetulongdat,
- ki_lo_636,
- ConMeo2012,
- H-Zen,
- Honda.auto,
- vic_cường,
- Sơn Bicycle,
- noithatkienmoc,
- kimkhoa06,
- phatnguyen040988,
- hoainam_data1986,
- BuiQuocCuong,
- thiennguyenhasr,
- thanhthin88,
- nguyen xuan dung,
- traigaanphu3,
- chithanh2485,
- lnhoang196,
- xinansam,
- Lê Hùng,
- vietjetsg,
- thauxaydung,
- tranphilong1307,
- khoaxemaySE,
- mashimoto1234,
- myphamHQ_vip,
- MThanhLong_IGO,
- kidruashop,
- Gabi Gabi,
- VàngAnh,
- tungtuyen11,
- dieugiandinhat9,
- taitai1102
- ... and 1,038 more
Tổng: 4,289 (Thành viên: 1,114, Khách: 3,130, Robots: 45)

markdown:
# HCM - Bán cây giống: cây ăn trái và hoa kiểng giá sỉ
Thảo luận trong '
[Cây Cảnh - Thủy Sinh](forums/cay-canh-thuy-sinh.149/)' bắt đầu bởi [caygiongbakhang](members/caygiongbakhang.100879029/), [13/5/12](threads/ban-cay-giong-cay-an-trai-va-hoa-kieng-gia-si.5015462/).
Trang 1 của 12 trang
Trang 1 của 12 trang
### Chia sẻ trang này
###
[Tình hình diễn đàn](online/)
-
[NhutTruong0209](members/nhuttruong0209.101675852/),
-
[phuhungnguyen283](members/phuhungnguyen283.100996637/),
-
[thesang229](members/thesang229.101626102/),
-
[Miền Cát Trắng](members/mien-cat-trang.100098729/),
-
[linhden40](members/linhden40.100844312/),
-
[Personal_89](members/personal_89.100520361/),
-
[SpaceTime](members/spacetime.101605504/),
-
[VTClamgiaha@](members/vtclamgiaha.101632303/),
-
[nghuuloc68](members/nghuuloc68.100751196/),
-
[ngocchien](members/ngocchien.100052316/),
-
[LO_DIT_THAM](members/lo_dit_tham.100846910/),
-
[mssdung](members/mssdung.100824513/),
-
[gakon2407](members/gakon2407.100779151/),
-
[alo.ola](members/alo-ola.101662617/),
-
[lythehao2013](members/lythehao2013.101053035/),
-
[haphan53](members/haphan53.101165043/),
-
[yeu.congnghe](members/yeu-congnghe.101560901/),
-
[nguojvetulongdat](members/nguojvetulongdat.101081818/),
-
[ki_lo_636](members/ki_lo_636.101085031/),
-
[ConMeo2012](members/conmeo2012.100821202/),
-
[H-Zen](members/h-zen.100352206/),
-
[Honda.auto](members/honda-auto.101019566/),
-
[vic_cường](members/vic_cuong.41082/),
-
[Sơn Bicycle](members/son-bicycle.101671804/),
-
[noithatkienmoc](members/noithatkienmoc.100565769/),
-
[kimkhoa06](members/kimkhoa06.100762625/),
-
[phatnguyen040988](members/phatnguyen040988.100930048/),
-
[hoainam_data1986](members/hoainam_data1986.100393178/),
-
[BuiQuocCuong](members/buiquoccuong.101675880/),
-
[thiennguyenhasr](members/thiennguyenhasr.101652204/),
-
[thanhthin88](members/thanhthin88.100964689/),
-
[nguyen xuan dung](members/nguyen-xuan-dung.100945851/),
-
[traigaanphu3](members/traigaanphu3.101009730/),
-
[chithanh2485](members/chithanh2485.100628038/),
-
[lnhoang196](members/lnhoang196.100598111/),
-
[xinansam](members/xinansam.101105204/),
-
[Lê Hùng](members/le-hung.100961419/),
-
[vietjetsg](members/vietjetsg.100837144/),
-
[thauxaydung](members/thauxaydung.100497659/),
-
[tranphilong1307](members/tranphilong1307.100105061/),
-
[khoaxemaySE](members/khoaxemayse.101213508/),
-
[mashimoto1234](members/mashimoto1234.100844570/),
-
[myphamHQ_vip](members/myphamhq_vip.101363054/),
-
[MThanhLong_IGO](members/mthanhlong_igo.101593704/),
-
[kidruashop](members/kidruashop.101593735/),
-
[Gabi Gabi](members/gabi-gabi.101630984/),
-
[VàngAnh](members/vanganh.101626260/),
-
[tungtuyen11](members/tungtuyen11.101645718/),
-
[dieugiandinhat9](members/dieugiandinhat9.100983893/),
-
[taitai1102](members/taitai1102.101626941/)
- ...
[and 1,038 more](online/)
Tổng: 4,289 (Thành viên: 1,114, Khách: 3,130, Robots: 45)

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Cache-control: private, max-age=0

Set-Cookie: 5s_session=27144d27c5125540c42a0aa70d4996c8; path=/; domain=www.5giay.vn; secure; httponly

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Server: Nhat Nguyet Websphere 12.3 build 3.456.234.2600

X-Powered-By: nhatnguyet-