markdown:
**LỜI MỞ ĐẦU**
Ngày nay trong xu thế toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế đã làm thay đổi môi trường kinh doanh của các doanh nghiệp, các doanh nghiệp cạnh tranh ngày càng mạnh mẽ không chỉ ở tầm quốc gia mà còn trong khu vực và trên thế giới. Trong môi trường cạnh tranh đó doanh nghiệp phải tự đổi mới và vươn lên không ngừng để có thể tồn tại và phát triển. Và một yếu tố không thể thiếu trong năng lực cạnh tranh của công ty đó là khách hàng
Hiện nay các đối thủ cạnh tranh tìm cách lôi cuốn các khách hàng, hạ giá bán của họ và bổ sung quà tặng. Vậy làm thế nào để công ty có được khách hàng và giữ họ ở lại lâu hơn với công ty? Ngoài việc bán sản phẩm có chất lượng, giá cả mang tính cạnh tranh, đội ngũ bán hàng chuyên nghiệp công ty cần chú ý đến công tác chăm sóc khách hàng và hướng vào thỏa mãn nhu cầu khách hàng một cách toàn diện.
Nhưng nói đến vấn đề chăm sóc khách hàng và thỏa mãn những nhu cầu của họ là một vấn đề mà hiện nay thu hút khá nhiều sự quan tâm của các nhà quản trị. Nhu cầu khách hàng luôn thay đổi, điều được xem là tốt ngày hôm nay không được xem là tốt cho tiêu chuẩn của ngày mai, vai trò của khách hàng đối với công ty vô cùng quan trọng. Khách hàng có thể mang phồn thịnh đến cho công ty và cũng có thể khiến cho công ty bị suy tàn. Các công ty cần phải xem khách hàng của mình như một tài sản tài chính cần được quản lý và tối đa hóa giống như mọi tài sản khác. Khách hàng là một trong những tài sản quan trọng nhất của công ty, và hơn nữa giá trị của họ thậm chí không được tìm thấy trong hồ sơ sổ sách của công ty Đây cũng là một xu hướng phát triển tất yếu ở Việt Nam và của các nước trên thế giới.
Sau hơn 2 tháng
[thực tập tốt nghiệp](http://thuctaptotnghiep.net/) và học hỏi kinh nghiệm tại đơn vị chủ quản là Công ty TNHH in tem công ty , em đã lựa chọn chuyên đề: “Thực trạng chăm sóc khách hàng tại công ty TNHH một thành viên in tem công ty ” làm chuyên đề thực tập của bản thân. . Mong rằng qua đề tài này, bản thân em có cơ hội để mở rộng kiến thức và học hỏi được những kinh nghiệm quý báu trong hoạt động kinh doanh tại công ty.
Thuctaptotnghiep.net
[nhận làm các báo cáo thực tập](http://thuctaptotnghiep.net/tag/viet-thue-bao-cao-thuc-tap/), chuyên đề [viết thuê luận văn](http://thuctaptotnghiep.net/tag/lam-thue-luan-van-quan-tri-kinh-doanh/) cho các bạn sinh viên gặp khó khăn theo đề cương và đề tài yêu cầu của các bạn, cảm ơn các bạn đã tin tưởng ở dịch vụ làm báo cáo thực tập thuê của nhóm, xin trân trọng cảm ơn.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: openresty

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

X-Crawler-Transfer-Encoding: chunked

Connection: keep-alive

Link: <http://tuvannhadat.info/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <http://wp.me/p6RXd1-8B>; rel=shortlink

X-Crawler-Content-Encoding: gzip


markdown:
-
[Trang chủ](/)
-
[Lịch phát sóng](/lich-phat-song-truyen-hinh.html)
-
[Phim Hài Đặc Sắc](/phim-hai-dac-sac.html)
-
[Phim Điện Ảnh](/phim-dien-anh.html)
-
[Phim Truyền hình](/phim-truyen-hinh.html)
-
[Game Show](/game-show.html)
-
[Thiếu Nhi](/thieu-nhi.html)
-
[Thời Sự](/thoi-su.html)
-
[Khám Phá](/kham-pha.html)
-
[Tin Hậu Trường](/tin-hau-truong.html)
Tỷ lệ
|Tỷ lệ châu Á||Tổng số bàn thắng||Tỷ lệ châu Âu|
|Chủ||Tỷ lệ||Khách||Tổng||Trên||Dưới||Thắng||Hòa||Thua|
|0.16||0||1.74||2.75||1.61||0.25||0||0||0|
Tin tức thể thao
02:01 15/03/2016
Tìm kiếm lịch phát sóng
Tin tức showbiz
2018-08-15 18:52:04
2018-08-15 18:02:04
2018-08-15 17:27:04
2018-08-15 17:17:06
2018-08-15 17:12:04
2018-08-15 17:07:05
Tin tức trong nước
2018-08-15 18:12:04
2018-08-15 18:02:04
2018-08-15 17:52:04
2018-08-15 17:32:04
2018-08-15 17:17:06
2018-08-15 17:07:05
Tâm điểm dư luận
Danh tính thanh niên ăn mặc bảnh bao trộm tiền công đức trong chùa; Xử phạt hành chính nữ đảng viên chứa bài tại nhà; Bị phạt hơn 400 triệu đồng vì xả nước thải bẩn; 2 cháu bé sống sót trong vụ tai nạn 13 người chết được hỗ trợ gần 5 tỷ đồng
Bình Luận

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Vary: Accept-Encoding

Set-Cookie: a2645e0672225406d295d3aff182c8f1=b12bnn6stm8ev2cuacijq2uid1; expires=Fri, 14-Sep-2018 19:04:01 GMT; path=/; HttpOnly

Pragma: no-cache

X-Cache-Status: MISS


markdown:
-
[Trang chủ](/)
-
[Lịch phát sóng](/lich-phat-song-truyen-hinh.html)
-
[Phim Hài Đặc Sắc](/phim-hai-dac-sac.html)
-
[Phim Điện Ảnh](/phim-dien-anh.html)
-
[Phim Truyền hình](/phim-truyen-hinh.html)
-
[Game Show](/game-show.html)
-
[Thiếu Nhi](/thieu-nhi.html)
-
[Thời Sự](/thoi-su.html)
-
[Khám Phá](/kham-pha.html)
-
[Tin Hậu Trường](/tin-hau-truong.html)
Tỷ lệ
|Tỷ lệ châu Á||Tổng số bàn thắng||Tỷ lệ châu Âu|
|Chủ||Tỷ lệ||Khách||Tổng||Trên||Dưới||Thắng||Hòa||Thua|
|1.7||0.25||0.2||4.75||1.72||0.14||0||0||0|
Tin tức thể thao
02:01 15/03/2016
Tìm kiếm lịch phát sóng
Tin tức showbiz
2018-08-15 18:52:04
2018-08-15 18:02:04
2018-08-15 17:27:04
2018-08-15 17:17:06
2018-08-15 17:12:04
2018-08-15 17:07:05
Tin tức trong nước
2018-08-15 18:12:04
2018-08-15 18:02:04
2018-08-15 17:52:04
2018-08-15 17:32:04
2018-08-15 17:17:06
2018-08-15 17:07:05
Tâm điểm dư luận
Danh tính thanh niên ăn mặc bảnh bao trộm tiền công đức trong chùa; Xử phạt hành chính nữ đảng viên chứa bài tại nhà; Bị phạt hơn 400 triệu đồng vì xả nước thải bẩn; 2 cháu bé sống sót trong vụ tai nạn 13 người chết được hỗ trợ gần 5 tỷ đồng
Bình Luận

Set-Cookie: a2645e0672225406d295d3aff182c8f1=6vpb5hh3voa4mhp0pjnosdjia2; expires=Fri, 14-Sep-2018 19:05:34 GMT; path=/; HttpOnly


markdown:
-
[Trang chủ](/)
-
[Lịch phát sóng](/lich-phat-song-truyen-hinh.html)
-
[Phim Hài Đặc Sắc](/phim-hai-dac-sac.html)
-
[Phim Điện Ảnh](/phim-dien-anh.html)
-
[Phim Truyền hình](/phim-truyen-hinh.html)
-
[Game Show](/game-show.html)
-
[Thiếu Nhi](/thieu-nhi.html)
-
[Thời Sự](/thoi-su.html)
-
[Khám Phá](/kham-pha.html)
-
[Tin Hậu Trường](/tin-hau-truong.html)
Tin tức thể thao
02:01 15/03/2016
Tìm kiếm lịch phát sóng
Tin tức showbiz
2018-08-15 18:52:04
2018-08-15 18:02:04
2018-08-15 17:27:04
2018-08-15 17:17:06
2018-08-15 17:12:04
2018-08-15 17:07:05
Tin tức trong nước
2018-08-15 18:12:04
2018-08-15 18:02:04
2018-08-15 17:52:04
2018-08-15 17:32:04
2018-08-15 17:17:06
2018-08-15 17:07:05
Tâm điểm dư luận
Danh tính thanh niên ăn mặc bảnh bao trộm tiền công đức trong chùa; Xử phạt hành chính nữ đảng viên chứa bài tại nhà; Bị phạt hơn 400 triệu đồng vì xả nước thải bẩn; 2 cháu bé sống sót trong vụ tai nạn 13 người chết được hỗ trợ gần 5 tỷ đồng
Bình Luận


markdown:
2,303
Những điểm trên
Orion Sandbox Enhanced
bởi
ower
1 Người chơi
Flash
Trẻ em
Hài hước
Miễn phí
You are not logged in. Only registered users can vote without verification. Please đăng nhập hoặc đăng ký, or complete the verification.
Put the name your most hated person in the entire universe (except me) and perform a voodoo on him or her..
Properly Broccoli
Tỉ lệ:
77%
72,889 chơi
I Dont Even Game
Tỉ lệ:
67%
87,411 chơi
I Dont Even Know
Tỉ lệ:
82%
140,770 chơi
Hold It In
Tỉ lệ:
86%
26,836 chơi
Kill Da Guy
Tỉ lệ:
57%
234,770 chơi
Cure The Bunny
Tỉ lệ:
85%
1,595,485 chơi
Orange Roulette
51,094 chơi
Riddle School 3
1,435,405 chơi
Football Legends 2016
Tỉ lệ:
91%
45,973,453 chơi
My Slime Mixer
Tỉ lệ:
63%
416,709 chơi
Pick Pick
Tỉ lệ:
75%
493,198 chơi
Test Your Patience
Tỉ lệ:
59%
1,374,580 chơi
Handless-Millionaire
Tỉ lệ:
83%
12,838,028 chơi
Parkour GO 2: Urban
Tỉ lệ:
76%
1,806,417 chơi
Load Up And Kill
38,788,604 chơi
Bartender: The Right Mix
Tỉ lệ:
89%
101,016,895 chơi
Mutilate-a-Doll 2
25,874,808 chơi
MURDER
8,399,867 chơi
Whack Your Soul Mate
20,133,193 chơi
Thumb Fighter
Tỉ lệ:
79%
20,826,123 chơi
Frat Boy Beer Pong
5,447,653 chơi
(Twisted) Cooking Mama
Tỉ lệ:
84%
41,117,881 chơi
Breaking the Bank
4,899,116 chơi
PC Breakdown
18,660,401 chơi
Show Your Kolaveri
Tỉ lệ:
73%
4,861,660 chơi
Milk The Cow
7,816,391 chơi
The Simpsons Coloring
205,696 chơi
Amy Autopsy
7,039,696 chơi
Troll Face Quest - TV Shows
1,087,567 chơi
The Skull Kid
6,268,097 chơi
## Bình luận
## Your account has no avatar
## Or

Server: nginx

X-XSS-Protection: 1; mode=block

X-Content-Type-Options: nosniff

P3P: CP="ALL DSP COR CURa ADMa DEVa OUR IND COM NAV"

Cache-Control: max-age=5400, public

X-Cache: MISS

Accept-Ranges: bytes


markdown:
4 Ngày 3 Đêm | Xuất phát: Hạ Long
Mã tour:
**VIC-QBQT43**| 1 Khách
TỔNG TIỀN:
**Liên hệ**
Sau khi hoàn tất đơn hàng, nhân viên của
**victoriatourism.com.vn** sẽ liên hệ với quý khách để xác nhận tình trạng tour.
Mọi thắc mắc, xin Quý khách vui lòng liên hệ tổng đài +84 (0) 333 843 888

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Server: LiteSpeed

Connection: close


markdown:
** Ăn Tết Nguyên đán không phải là phong tục riêng của Huế. Tuy nhiên, Tết Huế có những nét riêng thú vị. Là kinh đô xưa, Huế còn giữ được nhiều cổ tục trong việc đón Tết và ăn Tết.**
|
|![]()
|Chăm sóc hoa ngày Tết|
Trước tiên, là ở phần lễ nghi, cúng kiếng. Nếu ở ngoài Bắc, người ta coi lễ cúng ông Công, ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp là nghi lễ khởi sự cho một cái Tết và tổ chức rất trọng thị, thì ở Huế lễ cúng ông Táo có phần đơn giản hơn. Ðối với nhiều gia đình người Huế, ngày 23 tháng Chạp đơn thuần chỉ là ngày thay bát nhang, quét dọn bàn thờ gia tiên và tiễn “ba ông đầu rau” bằng đất nung thờ trên trang bếp ra chân tường ngôi miếu hay gốc cổ thụ nơi đầu xóm để thay bằng ông Táo mới. Cái không khí Tết thực sự cảm nhận được phải từ sau ngày 25 tháng Chạp, khi các phường hội thợ thuyền làm lễ cúng tổ nghề, cũng là lễ cúng tất niên, cho dẫu một số nghề vẫn còn tiếp tục hoạt động cho tới tận phút giao thừa như thợ may hay thợ cắt tóc.
Trước Tết, người Huế có thói quen đi thăm các phần mộ tổ tiên. Sau khi quét dọn bàn thờ, thay cát mới cho bát nhang và đánh bóng những bộ tam sự, ngũ sự trên bàn thờ gia tiên, người ta chuẩn bị hương hoa đi thăm viếng phần mộ những người thân đã quá vãng. Họ đến đó, dọn dẹp vệ sinh, chăm sóc những luống hoa, búi cỏ nơi phần mộ, rồi thắp mấy nén nhang mời người quá cố về ăn Tết với gia đình. Với những người còn giữ những liên hệ ruột rà nơi quê quán thì lúc này chính là dịp họ trở về thăm bà con nơi quê cũ, biếu người này hộp trà, người kia quả mứt để đón Tết. Ðành rằng, người xứ quê có thể mua sắm thật dễ dàng những thứ ấy nơi chợ huyện, chợ làng, nhưng họ thật sự trân quý những món quà này bởi đó là tấm lòng của những người ly hương nhưng không ly tổ. Và họ cũng hào hiệp đáp lễ người miệt phố bằng dăm ba ký nếp, cân đậu hay nhành mai chúm chím nụ vàng, lòng những mong cái Tết nơi phố phường sẽ thấm đẫm tình quê hương bản quán.
|
|![]()
|Gói bánh chưng ngày Tết|
Với các bà, các chị, Tết là dịp để họ trổ tài nữ công gia chánh. Ngày trước, dường như người ta tự làm tất cả các món ăn mặn ngọt, chay tịnh... mà không phải mua thứ gì. Tết Huế có hàng trăm món ăn: mặn thì có
*bánh tét, dưa món, thịt bò dầm nước mắm, giò heo bó, chả thủ, nem tré, kim chi chuối chát, hành muối, kiệu chua
* ...; ngọt thì đủ loại mứt bánh: *mứt gừng, mứt dừa, mứt khoai lang, mứt bí đao, mứt hạt sen, mứt me, mứt cốc, mứt xoài, bánh in, bánh thuẫn, bánh dẽo, bánh bó, chè xanh đánh, chè đông sương, chè khoai tía...*Ðồ ăn mặn có món gì thì đồ chay có món đó. Huế vốn nổi tiếng với các món cỗ chay cao cấp trong cung đình xưa và hầu hết các bà nội trợ đất thần kinh đều biết nấu được một, hai món chay đặc sắc. Nhờ thế mà cổ chay ngày Tết rất phong phú và đặc sắc. Ngày nay, tuy hàng quà bánh trái tràn ngập chợ Tết nhưng đa phần phụ nữ Huế vẫn thích tự mình làm các món nhắm như *thịt dầm, kim chi*và đặc biệt là *dưa món*, thứ không thể thiếu trong Tết Huế.
Sự cúng kiếng trong ngày Tết ở Huế mới thực sự cầu kỳ. Trước Tết có cúng ông Táo, cúng tổ nghề, cúng tất niên, cúng lên nêu, cúng rước ông bà về ăn Tết, cúng Thành hành khiển (thần coi sóc trong năm), cúng giao thừa. Từ sáng mồng Một Tết trở đi phải cúng ông bà ngày 3 bữa, ngày sóc cúng chay, ngày thường cúng mặn. Ðến chiều mồng Ba Tết phải làm cỗ cúng đưa (tiễn ông bà về lại cõi trên). Tiếp theo là cúng đầu năm, cúng sao, cúng rằm Nguyên tiêu... Tôi nhớ ngày bà ngoại đương sinh, suốt ba ngày Tết hầu như bà chỉ loay hoay với chuyện cúng kiếng, nhang đèn. Cũng chính nhờ cổ tục này, mà người Huế dù đi làm ăn xa ở trong Nam ngoài Bắc, Tết đến, cũng tranh thủ về với gia đình, không chỉ để được sum họp với người sống mà còn như muốn tìm trong không khí thành kính, linh thiêng ấy, hình ảnh của những người thân đã khuất bóng.
|
|![]()
|Trang hoàng bàn thờ gia tiên|
Ðêm giao thừa là lúc gia đình đoàn viên. Khác với ngoài Bắc, ở Huế không có tục hái lộc đầu năm nên người Huế không ra khỏi nhà trước và sau khi giao thừa. Nhờ thế mà cây cối trong các đền chùa ở Huế vẫn giữ nguyên lộc biếc suốt cả mùa xuân. Mấy năm gần đây, nhà nước có tổ chức cầu truyền hình đêm giao thừa nên một bộ phận cư dân Huế, nhất là lớp trẻ, đã biết ra khỏi nhà vào đêm trừ tịch, song ít ai trở về nhà sau lúc giao thừa. Ấy là bởi cái tục
*đạp đất.* Người Bắc cũng có lệ *xông đất*, nhưng dân Huế đã gọi rất đúng tên cổ tục này: *đạp đất.* Không ai muốn về nhà sau giao thừa cũng bởi họ muốn tránh việc *đạp đất* nhà mình. Người ta mong người đến *đạp đất* nhà mình vào sáng mồng Một Tết là những người chức sắc, có học vấn, hay là người nhẹ vía, để tài lộc, may mắn sẽ theo họ đến với gia đình suốt cả năm sau đó. Nhiều gia đình ở Huế còn “ra lệnh” cho con cái, đứa nào nặng vía thì sáng mồng 1 không được dậy sớm, có thức giấc cũng phải nằm yên, chờ đứa khác nhẹ vía hơn, được cha mẹ còm - măng từ đêm giao thừa, đặt chân xuống đất trước, lúc đó những đứa khác mới được ra khỏi giường.
Người Huế thường dành ngày mồng Một để đi viếng mộ tổ tiên, thăm nhà thờ họ tộc, thăm ông bà, cha mẹ, chúc Tết thầy dạy nghề, dạy chữ... Sang mồng Hai, mồng Ba mới tính đến chuyện viếng thăm đồng nghiệp, bằng hữu. Ngày nay, tệ “viếng xếp vi tiên” cũng có le lói ở một đôi nơi, nhưng nếp lễ nghĩa xưa vẫn là phổ biến.
Nói đến Tết, tất phải nói chuyện chơi. Dân Huế xưa chơi Tết thật lắm trò. Không kể những trò trong cung vua phủ chúa, trò vui nơi thôn dã cũng đã phong phú. Trò chơi tập thể có hội
*bài chòi, đu tiên, đua ghe, đấu vật...* Nơi đầu đường, góc phố có trò chơi *bài vụ, trò bầu cua tôm cá...* Trong gia đình có hội *bài tới, xăm hường, tứ sắc, bài cẩu*... Sau này, đu tiên vắng bóng, bài chòi chỉ còn lại nơi thôn dã, nhưng hội đua ghe trên sông Hương và vật võ làng Sình (Phú Mậu, Phú Vang) vẫn duy trì đều đặn. Hàng năm, trong công viên Thương Bạc vẫn diễn ra hội chợ với các trò vui xuân có thưởng và trong các gia đình người Huế tiếng gieo xúc xắc của trò *xăm hường* vẫn rộn vang trong ba ngày Tết.
|
|![]()
|Phong cảnh Huế|
Tết ở Huế còn là dịp để muôn hoa khoe sắc. Ngoài làng Chuồn chuyên nghề làm trướng liễn để treo Tết, Huế còn có làng Tiên Nộn chuyên làm hoa giấy. Từ giữa tháng Chạp, hoa giấy nơi đây theo chân dân làng đi làm đẹp khắp chốn thần kinh. Những đẹp nhất, vẫn là những đóa hoa đến từ những làng hoa ven sông Hương: hoa huệ Nguyệt Biều, hoa cúc Bãi Dâu, thược dược Phú Thượng, hoa mai Dương Xuân... Tất cả đều tụ hội về công viên Phu Văn Lâu cả tuần trước Tết, để từ đó tỏa ra làm đẹp cho mọi miền, mọi nhà của xứ Huế trong dịp Tết. Khoảng chục năm trở lại đây, đi chợ hoa đã trở thành một thói quen của người Huế. Ðến chợ hoa, nếu tinh ý, bạn sẽ nhận ra tính cách, khiếu thẩm mỹ, trình độ học vấn và cả sự sang hèn của những hạng người mua hoa và thưởng hoa. Ðó cũng là một thú vui của Tết Huế vậy.
-
**Trần Đức Anh Sơn**


markdown:
# Diễn đàn: Trung tâm thương mại
## Diễn đàn con Bài viết cuối
-
#### Thiết lập nhanh:
#### Thống kê diễn đàn:
- Chủ đề: 1,830
- Bài viết: 26,813
#### Bài viết cuối:bởi
04-06-2018, 09:36 PM
-
#### Thiết lập nhanh:
#### Thống kê diễn đàn:
- Chủ đề: 23
- Bài viết: 23
#### Bài viết cuối:bởi
01-04-2018, 02:06 PM
-
#### Thiết lập nhanh:
#### Thống kê diễn đàn:
- Chủ đề: 167
- Bài viết: 167
#### Bài viết cuối:bởi
08-08-2018, 01:57 PM
-
#### Thiết lập nhanh:
#### Thống kê diễn đàn:
- Chủ đề: 108
- Bài viết: 108
#### Bài viết cuối:
[Giá dịch vụ vệ sinh máy lạnh...](threads/49027-Gia-dich-vu-ve-sinh-may-lanh-gia-re-cua-Kim-Tin-Phat.html?s=b46f7ab81100ff9632aeae99ce839f35&goto=newpost)bởi
26-07-2018, 11:17 PM
-
#### Thiết lập nhanh:
#### Thống kê diễn đàn:
- Chủ đề: 7
- Bài viết: 7
#### Bài viết cuối:bởi
23-05-2018, 05:58 AM
-
#### Thiết lập nhanh:
#### Thống kê diễn đàn:
- Chủ đề: 10,503
- Bài viết: 10,506
#### Bài viết cuối:
[Bán căn hộ chung cư tại CTL...](threads/49742-Ban-can-ho-chung-cu-tai-CTL-Tower-Quan-12-Ho-Chi-Minh.html?s=b46f7ab81100ff9632aeae99ce839f35&goto=newpost)bởi
Hôm qua, 11:29 PM
Thông tin mô tả Tổng quan dự án. *Tên dự án: CTL Tower Tham Lương. * Vị trí: Cuối đường Dương Thị Giang, Phường Tân Thới Nhất, Q. 12. *Chủ đầu tư: Chung Trang Linh. *Đơn vị độc quyền phân phối:...
## Bán căn hộ chung cư tại CTL Tower...

Cache-Control: private

Pragma: private


markdown:
Trang chủ
Giới Thiệu
BĐS Bán
Cần bán nhà phố
Cần bán nhà riêng
Cần bán biệt thự, liền kê
Cần bán căn hộ chung cư
Cần bán nhà hàng, khách sạn
Cần bán văn phòng
Cần bán phòng trọ
Cần bán trang trại, khu nghỉ dưỡng
Cần bán mặt bằng, cửa hàng
Cần bán đất nền, phân lô
Cần bán đất nông, lâm nghiệp
Cần bán các loại khác
Thổ cư hiện hữu
BĐS cho thuê
Cho thuê nhà phố
Cho thuê nhà riêng
Cho thuê biệt thự, liền kê
Cho thuê căn hộ chung cư
Cho thuê nhà hàng, khách sạn
Cho thuê văn phòng
Cho thuê phòng trọ
Cho thuê trang trại, khu nghỉ dưỡng
Cho thuê mặt bằng, cửa hàng
Cho thuê đất nền, phân lô
Cho thuê đất nông, lâm nghiệp
Cho thuê các loại khác
Cho thuê Đất Ở , Thổ Cư
Dự Án
Thương hiệu VINHOMES
Thương hiệu VINPEARL
Thương hiệu VINCITY
Khu biệt thự
Cao ốc văn phòng
Căn hộ chung cư
Khu thương mại
Khu dân cư
Khu đô thị mới
Nhà ở xã hội
Tin Tức
Thị trường
Phân tích - nhận định
Thông tin quy hoạch
Kinh nghiệm
Kiến trúc
Kiến trúc xưa và nay
Nhà đẹp
Phong thủy
Phong thủy phòng ngủ
Phong thủy phòng khách
Phong thủy sân vườn
Đại Lý
SUNNY VIETHOMES
WATER VIETHOMES
FAST VIETHOMES
STAR VIETHOMES
FIRE VIETHOMES
SKY VIETHOMES
GALAXY VIETHOMES
Viethomes- Winmax
CANHOHOT.VN
Doland Vietnam
Tài Liệu Bán Hàng
Tuyển Dụng
Mobile
Đăng tin
Đăng ký
Đăng nhập
Loại tin
Cần bán
Cho thuê
Cần mua
Cần thuê
Loai nhà đất
------- Tất cả -------
Nhà phố
Nhà riêng
Biệt thự, liền kê
Chung cư
Nhà hàng, khách sạn
Văn phòng
Phòng trọ
Trang trại, khu nghỉ dưỡng
Mặt bằng, cửa hàng
Đất ở, đất thổ cư
Đất nền, phân lô
Đất nông, lâm nghiệp
Các loại khác
Tỉnh/Thành
---------- Tất cả ----------
Hà Nội
Hồ Chí Minh
Đà Nẵng
Hải Phòng
Cần Thơ
An Giang
Bà Rịa-Vũng Tàu
Bạc Liêu
Bắc Cạn
Bắc Giang
Bắc Ninh
Bến Tre
Bình Dương
Bình Định
Bình Phước
Bình Thuận
Cà Mau
Cao Bằng
Đắk Lắk
Đăk Nông
Điện Biên
Đồng Nai
Đồng Tháp
Gia Lai
Hà Giang
Hà Nam
Hà Tĩnh
Hải Dương
Hậu Giang
Hòa Bình
Hưng Yên
Khánh Hòa
Kiên Giang
Kon Tum
Lai Châu
Lâm Đồng
Lạng Sơn
Lào Cai
Long An
Nam Định
Nghệ An
Ninh Bình
Ninh Thuận
Phú Thọ
Phú Yên
Quảng Bình
Quảng Nam
Quảng Ngãi
Quảng Ninh
Quảng Trị
Sóc Trăng
Sơn La
Tây Ninh
Thái Bình
Thái Nguyên
Thanh Hóa
Thừa Thiên-Huế
Tiền Giang
Trà Vinh
Tuyên Quang
Vĩnh Long
Vĩnh Phúc
Yên Bái
Quận/Huyện
---------- Tất cả ----------
Hướng
---------- Tất cả ----------
Đông
Tây
Nam
Bắc
Đông Nam
Đông Bắc
Tây Nam
Tây Bắc
Diện tích
---------- Tất cả ----------
Dưới 30 m2
30 - 50 m2
50 - 70 m2
70 - 100 m2
100 - 150 m2
150 - 200 m2
200 - 250 m2
250 - 300 m2
300 - 350 m2
350 - 400 m2
400 - 600 m2
600 - 800 m2
800 - 1000 m2
Trên 1000 m2
Mức giá
---------- Tất cả ----------
Dưới 1 triệu
1 - 3 triệu
3 - 5 triệu
5 - 10 triệu
10 - 15 triệu
15 - 20 triệu
20 - 30 triệu
30 - 40 triệu
40 - 60 triệu
60 - 80 triệu
80 - 100 triệu
100 - 300 triệu
300 - 500 triệu
500 - 800 triệu
800 - 1 tỷ
1 - 2 tỷ
2 - 3 tỷ
3 - 4 tỷ
4 - 6 tỷ
6 - 8 tỷ
8 - 10 tỷ
10 - 15 tỷ
15 - 20 tỷ
20 - 30 tỷ
30 - 60 tỷ
Trên 60 tỷ
Tìm Kiếm
Trang chủ
Cần bán
Văn phòng
Bến Tre
Tìm kiếm theo mức giá, diện tích
Theo mức giá
500 - 800 triệu
800 - 1 tỷ
1 - 2 tỷ
2 - 3 tỷ
3 - 4 tỷ
4 - 6 tỷ
6 - 8 tỷ
8 - 10 tỷ
10 - 15 tỷ
15 - 20 tỷ
20 - 30 tỷ
30 - 60 tỷ
Theo diện tích
0 - 30m
2
30 - 50m
2
50 - 70m
2
70 - 100m
2
100 - 150m
2
150 - 200m
2
200 - 250m
2
250 - 300m
2
300 - 350m
2
350 - 400m
2
400 - 600m
2
600 - 800m
2
800 - 1000m
2
Tìm theo Quận/Huyện tại Bến Tre
Thành phố Bến Tre
Huyện Ba Tri
Huyện Bình Đại
Huyện Châu Thành
Huyện Chợ Lách
Huyện Giồng Trôm
Huyện Mỏ Cày Bắc
Huyện Mỏ Cày Nam
Huyện Thạnh Phú
Cần bán văn phòng tại Bến Tre
Không tìm thấy tin nào theo yêu cầu của bạn
Giới thiệu
|
Quy định sử dụng
|
Hướng dẫn - Trợ Giúp
|
Xem bản đồ
|
Liên hệ - Góp ý
HOTLINE
097.99999.26
ĐĂNG KÝ
Nhận báo giá
HỆ THỐNG BẤT ĐỘNG SẢN VIETHOMES Vietnam
Công Ty Cổ Phần Đầu Tư Bất Động Sản Ngôi Nhà Việt
Trụ sở: Lầu 03 Tòa S04 Đường D2 Sangon Pearl Số 92 Nguyễn Hữu Cảnh, P.22, Q.BT, Tp.HCM
Copyright © 2014
viethomes.land
HOTLINE:
08.7308.1666
Lên đầu trang
Đăng nhập
Tên truy cập
Mật khẩu
Quên mật khẩu ?
Đăng ký
Đăng nhập
Thoát
Phục hồi mật khẩu
Nhập tên đăng nhập và địa chỉ email đã đăng ký tài khoản.
Tên đăng nhập
Email
Gửi
Đóng


markdown:
Dãn cách tên bằng dấu phẩy(,).
Thảo luận trong 'Phần mềm máy tính/USB Drivers cho điện thoại'
<Bạn vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để xem được nội dung này!>

Connection: Upgrade, Keep-Alive

Cache-control: max-age=600, private, must-revalidate

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Keep-Alive: timeout=2, max=100


markdown:
** là cá nhân, nhóm người hay công ty tìm cách kiểm soát hoặc đe dọa nắm quyền kiểm soát một công ty thuộc sở hữu công cộng, ví dụ thông qua việc tìm cách mua được mức cổ phiếu khống chế. Ở Mỹ, người thôn tính mua được từ 5% cổ phần hiện có trở nên của công ty mục tiêu phải báo cáo với Ủy ban chứng khoán và hối đoái. Người thôn tính hay công ty thôn tính (raider or corporate raider)** *(Tài liệu tham khảo: Nguyễn Văn Ngọc, Từ điển Kinh tế học, Đại học Kinh tế Quốc dân)* * có thể sử dụng nhiều chiến thuật khác nhau để thực hiện những thay đổi mà họ mong muốn. Điều này có thể bao gồm việc sử dụng quyền biểu quyết của họ để lựa chọn các giám đốc họ mong muốn vào hội đồng quản trị. Họ cũng có thể mua các cổ phiếu đang lưu hành để thay đổi những lãnh đạo hiện tại không tuân theo lời họ, nhưng sau đó đề nghị bán lại những cổ phần đó với giá cao để tự mình kiếm lời. Các động lực khác cho người thôn tính có thể bao gồm việc định vị công ty để bán hoặc sáp nhập mà họ cho rằng sẽ mang lại lợi nhuận cao. Người thôn tính *
Người thôn tính có thể muốn thấy một số nội tài sản và các dõng sản phẩm nhất định bị loại bỏ khỏi công ty để loại bỏ thiệt hại cho lợi nhuận của công ty. Điều đó có thể bao gồm việc loại bỏ các văn phòng và cơ sở sản xuất mà tốn kém để duy trì.

Set-Cookie: SERVERID=; Expires=Thu, 01-Jan-1970 00:00:01 GMT; path=/

Cache-Control: no-cache, private

Server: cloudflare


markdown:
Thỏa thuận hợp tác chiến lược giữa Vietnam Airlines và Vinamilk có hiệu lực trong thời gian 5 năm (2018-2023). Các sản phẩm của Vinamilk sẽ xuất hiện với bao bì được thiết kế riêng mang hình ảnh đồng thương hiệu trên các chuyến bay của Vietnam Airlines xuất phát từ Việt Nam, đảm bảo chất lượng để phục vụ cho Hãng hàng không đạt chuẩn 4 sao quốc tế duy nhất của Việt Nam. Tổng giá trị sản phẩm của Vinamilk cung cấp lên máy bay của Vietnam Airlines dự kiến tăng trưởng 10% mỗi năm, thể hiện sự hợp tác hiệu quả và bền chặt giữa hai hãng.
Với thỏa thuận này, ngoài việc Vinamilk cung cấp các sản phẩm dinh dưỡng cho Vietnam Airlines và các công ty con của Vietnam Airlines, hai công ty sẽ tiến hành hợp tác trong các lĩnh vực khác, bao gồm: hợp tác về thương hiệu trong một số sự kiện, chương trình co-branding, marketing; chia sẻ các kinh nghiệm quản lý và vận hành chuỗi cung ứng, hệ thống kho bãi, các thông tin liên quan đến thị trường tiêu dùng và các báo cáo đánh giá về thương hiệu. Đặc biệt có ý nghĩa hơn, hợp tác sẽ là cơ sở để hai bên cùng cam kết thực hiện các chiến dịch hỗ trợ cộng đồng, chắp cánh cho những giấc mơ Việt ngày càng vươn cao.
Việc hợp tác chiến lược với công ty sữa số 1 Việt Nam - Vinamilk đã tiếp tục khẳng định nỗ lực của Vietnam Airlines đưa các sản phẩm văn hóa truyền thống, các sản phẩm tốt nhất mang thương hiệu Việt đến với thế giới. Hành trình gắn kết chặt chẽ và lâu dài với Vinamilk trên các chuyến bay của Vietnam Airlines không những góp phần nâng tầm thương hiệu Việt tại thị trường trong nước mà còn đưa thương hiệu Việt vươn xa trên trường quốc tế.
Ông Dương Trí Thành, Tổng giám đốc Vietnam Airlines chia sẻ thỏa thuận hợp tác chiến lược lần này giữa hai doanh nghiệp lớn đầu ngành của Việt Nam là bước đi tạo cảm hứng cho chuỗi cung ứng kết nối thương hiệu Việt trong quá trình vươn ra thế giới.
“Vinamilk là đối tác gắn bó đã làm việc với Vietnam Airlines trong nhiều năm qua, vì vậy chúng tôi đều hiểu những thế mạnh của nhau trong việc cùng nhau phát triển những giá trị Việt. Những hệ sinh thái nông nghiệp sạch, sản phẩm dinh dưỡng sạch và an toàn thực phẩm của Việt Nam cần được hỗ trợ nhiều hơn nữa trong việc quảng bá ra thế giới. Trên con đường liên tục được cải thiện sản phẩm, dịch vụ đáp ứng tốt yêu cầu của thị trường quốc tế, chúng tôi vui mừng khi có thể cùng các doanh nghiệp trong nước cam kết phát triển cho các mục tiêu xa hơn, vươn ra tầm thế giới.”
Bà Mai Kiều Liên – Tổng giám đốc Vinamilk cho biết: “Mối quan hệ hợp tác lâu dài giữa Vinamilk và Vietnam Airlines đã được đưa lên một tầm cao mới. Thỏa thuận hợp tác chiến lược cùng Vietnam Airlines thể hiện tầm nhìn xa của Vinamilk và cả Vietnam Airlines khi sự liên kết này không chỉ giúp hai đơn vị trong việc phát triển thương mại mà còn nâng tầm quốc tế của cả hai thương hiệu. Về lâu dài sẽ giúp cho các thương hiệu Việt Nam nói chung được nhận biết rộng rãi hơn trên các thị trường ngoài nước từ sự tiên phong của Vietnam Airlines và Vinamilk ngày hôm nay. Sự liên kết chặt chẽ trên nền tảng thấu hiểu giữa hai doanh nghiệp sẽ góp phần giúp cả hai cùng nhau vươn xa”.
|
|
Vinamilk – công ty dinh dưỡng số 1 với giá trị thương hiệu lớn nhất Việt Nam 3 năm liền (theo Forbes Việt Nam) đã và đang là đối tác tin cậy, chuyên nghiệp trong việc cung cấp các sản phẩm dinh dưỡng cho các chuyến bay của Vietnam Airlines từ năm 1996, bao gồm các sản phẩm nước trái cây đóng hộp, các loại sữa tươi đóng hộp, các loại sữa tươi thanh trùng, các loại sữa chua. Đây đều là các sản phẩm được các khách hàng của hãng hàng không quốc tế 4 sao 3 năm liên tiếp đánh giá rất cao trong thời gian qua.
Các hoạt động phát triển kinh doanh của Vinamilk trong thời gian gần đây cũng định hướng mở rộng ra các thị trường thế giới. Hiện tại, ngoài 10 trang trại và 13 nhà máy trong nước, Vinamilk còn có nhà máy sản xuất tại Mỹ, New Zealand, Campuchia, công ty con ở Ba Lan, văn phòng đại diện tại Thái Lan để mở rộng mạng lưới sản xuất và tận dụng các thị trường nguyên liệu chất lượng cao. Các hoạt động mua bán sáp nhập phát triển thương hiệu cũng hướng đến việc vươn ra các thị trường châu Á, Châu Mỹ có nhu cầu cao về nhu cầu dinh dưỡng và sử dụng sữa.
Quá trình hợp tác với Vinamilk cũng góp phần tạo thành một chuỗi cung ứng khép kín, đảm bảo tốt nhất từ chất lượng tới phục vụ, đáp ứng yêu cầu ngày một khắt khe của các khách hàng của Vietnam Airlines, trong đó có gần 10.000 khách hàng là cán bộ - công nhân viên của Vinamilk đang sử dụng dịch vụ bay của Vietnam Airlines.
Năm 2018 đánh dấu giai đoạn thành công về nâng cấp chất lượng sản phẩm, dịch vụ của Vietnam Airlines khi năm thứ 3 liên tiếp tiếp nhận tiếp nhận chứng chỉ hãng hàng không quốc tế 4 sao do Tổ chức đánh giá và xếp hạng hàng không Anh Quốc Skytrax trao tặng sau thành tích các năm 2016, 2017. Sự ghi nhận của khách hàng, của các tổ chức trong nước và quốc tế cho thấy những đầu tư đúng hướng, đáp ứng tốt những kỳ vọng của khách hàng từ mặt đất đến trên không của Hãng hàng không quốc gia Việt Nam và cũng là tiền đề vững chắc để Vietnam Airlines vươn lên mục tiêu trở thành hãng hàng không 5 sao trong thời gian tới.


markdown:
# Bí ẩn tiếng sấm núi lửa lần đầu tiên được các nhà khoa học ghi lại
![ author](http://vietq.vn/templates/themes/images/icontacgia.png)
**19:08 19/03/2018**
(VietQ.vn) - Các nhà địa chất học đang nghiên cứu ở miền bắc Thái Bình Dương cho biết, họ đã ghi âm lại được tiếng sấm từ núi lửa phun trào đầy bí ẩn.
Sự kiện:
[Khám phá vũ trụ ](http://vietq.vn/kham-pha-vu-tru-su-kien-119/)
### Bí ẩn về bài hát ‘tử thần' gây 'ám ảnh' thế giới qua nhiều thập kỷ
### Bí ẩn ngôi làng 'bốc hơi' hoàn toàn kể cả người chết dưới mộ chỉ sau một đêm
### Giải mã sinh vật sống sót qua bất kỳ sự kiện tận thế nào của Trái đất trừ khi Mặt trời 'chết'
Theo các nhà nghiên cứu, tiếng động phát ra từ núi lửa Bogoslof ở quần đảo Aleut (Alaska), được ghi lại bằng một micro trên hòn đảo Umnak cách đó 40 dặm.
Trước đây tiếng sấm trong núi lửa ít được nhận thấy vì rất khó phân biệt với những tiếng nổ khác hay tiếng sôi ùng ục đi kèm mỗi đợt phun trào.
Cũng theo nhóm nghiên cứu: "Thỉnh thoảng những người đến gần khu vực núi lửa phun trào có thể nghe thấy tiếng này trước đây nhưng đây là lần đầu tiên chúng tôi phân biệt được tiếng sấm này và phân tích chúng bằng dữ liệu máy tính”.
Núi lửa Bogoslof phun trào hơn 60 lần kể từ tháng 12-2016 đến tháng 8-2017, tạo cơ hội cho các nhà
[khoa học ](http://vietq.vn/khoa-hoc-cong-nghe-c6/)ghi lại những tiếng nổ từ hòn đảo lân cận. *Nguồn video: Tuổi Trẻ*
Từ giữa tháng 3 đến tháng 6/2017, các nhà địa chất học dùng micro thu được những âm thanh sấm sét núi lửa đặc biệt truyền đến Umnak sau 3 phút kể từ khi các cảm biến ánh sáng bắt được tia sét ở Bogoslof.
Sấm sét là hiện tượng tuyệt đẹp nhưng cũng rất nguy hiểm trong thiên nhiên, có thể làm nóng không khí xung quanh lên khoảng 27.760 độ C, gấp 5 lần so với nhiệt độ bề mặt của Mặt Trời. Sét không chỉ xuất hiện trong các cơn giông mà còn có thể xảy ra trong các cơn bão, lốc xoáy, núi lửa phun, thậm chí cả bão bụi và bão tuyết.
![ ](http://media.vietq.vn/thumb_x200x140/upload/2018/02/19/khung-khiep-nhat-ban-nam-tren-sieu-nui-lua-co-the-nuong-chin-100-trieu-nguoi6.jpg)
[Khủng khiếp Nhật Bản nằm trên siêu núi lửa thức giấc bất kỳ lúc nào(VietQ.vn) - Các nhà nghiên cứu của Trung tâm Thám hiểm đáy biển Kobe (KOBEC) vừa xác nhận về sự tồn tại của một miệng núi lửa vĩ đại bên dưới quần đảo Nhật Bản: Hõm chảo Kikai.](http://vietq.vn/khung-khiep-nhat-ban-nam-tren-sieu-nui-lua-co-the-nuong-chin-100-trieu-nguoi-d138932.html)
Riêng sét núi lửa hay còn gọi là dông bão bẩn thường xảy ra trong các vụ phun trào núi lửa lớn và có cường độ mạnh. Một nghiên cứu trên tạp chí Science cho rằng điện tích xuất hiện khi tro bụi, các mảnh đá trong đám mây bụi núi lửa va chạm với nhau, tạo ra tĩnh điện từ đó có thể phóng điện với các đám mây mang điện tích trái dấu hoặc với mặt đất.
Vành đai lửa (Ring of Fire) hay Vành đai lửa Thái Bình Dương là cách gọi một khu vực rộng lớn bao gồm một chuỗi các núi lửa, các điểm thường xảy ra động đất và các mảng kiến tạo bao quanh khu vực Thái Bình Dương. Khu vực này trải dài trong khoảng 40.000 km từ mũi phía nam của Nam Mỹ tới tận New Zealand.
Khoảng 90% tổng số cơn địa chấn toàn thế giới xảy ra dọc theo khu vực này, và nằm rải rác trong vành đai này là 75% số núi lửa đang hoạt động trên Trái đất, 452 núi lửa.
** An Dương** (T/h) **Từ khóa:** [tiếng sấm núi lửa](http://vietq.vn/tieng-sam-nui-lua-tag/), [núi lửa phun trào](http://vietq.vn/nui-lua-phun-trao-tag/), [khoa học](http://vietq.vn/khoa-hoc-tag/), [nghiên cứu](http://vietq.vn/nghien-cuu-tag/), [núi lửa Bogoslof](http://vietq.vn/nui-lua-bogoslof-tag/), [tiếng sét](http://vietq.vn/tieng-set-tag/), [phun trào](http://vietq.vn/phun-trao-tag/), [vành đai lửa Thái Bình Dương](http://vietq.vn/vanh-dai-lua-thai-binh-duong-tag/)

Content-Type: text/html


markdown:
Nhận tin khuyến mãi in ấn của VietPrint hàng tuần bằng cách đăng ký email vào form bên dưới
Xem tất cả 2 kết quả

Server: Apache

Connection: Keep-Alive


markdown:
![ Vinapham - Tổng công ty dược Việt Nam](admincp/files/8569-logo.gif)
![ Vinapham - Tổng công ty dược Việt Nam](admincp/files/8569-logo.gif)
Tuyển dụng
###### THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG NGHIÊN CỨU VIÊN (DƯỢC SĨ) TẠI TRUNG TÂM BABE (09/4/2018)
1. Vị trí: Nghiên cứu viên (Dược sĩ)
__Trách nhiệm Công việc__ *1. Kiểm tra chất lượng thuốc:* *2. Phân tích thuốc trong dịch sinh học:* *3. Tổ chức nghiên cứu lâm sàng:* *4.* *Xử lý số liệu thống kê:*
5.
*Nhiệm vụ khá* *c:*
- Thực hiện các công việc khác do Lãnh đạo Trung tâm phân công trong phạm vi công việc chuyên môn của Trung tâm.
**Ghi chú:** Ưu tiên người có kinh nghiệm trong hoạt động: Kiểm nghiệm, phân tích mẫu thuốc trong dịch sinh học, dược lâm sàng; sử dụng thành thạo hệ thống phân tích HPLC, LC/MSMS. **Hồ sơ xin việc bao gồm:** **Phương thức nộp hồ sơ:**Lựa chọn 1 trong 2 hình thức sau
*Lưu ý: Tổng công ty Dược Việt Nam - CTCP không hoàn trả hồ sơ đối với tất cả các ứng viên nộp hồ sơ xin việc.*
Tin khác
[- THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ PHÓ PHÒNG QUAN HỆ QUỐC TẾ (23/11/2017) (23/11/2017)](index.php/news/1362/THONG-BAO-TUYEN-DUNG-NHAN-SU-PHO-PHONG-QUAN-HE-QUOC-TE--(23-11-2017).html) [- THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG NGHIÊN CỨU VIÊN (27/3/2017) (27/03/2017)](index.php/news/1163/THONG-BAO-TUYEN-DUNG-NGHIEN-CUU-VIEN-(27-3-2017).html) [- THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG ĐIỀU DƯỠNG VIÊN (27/3/2017) (27/03/2017)](index.php/news/1162/THONG-BAO-TUYEN-DUNG-DIEU-DUONG-VIEN-(27-3-2017).html) [- THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG NHÂN VIÊN LAO CÔNG VỆ SINH (27/3/2017) (27/03/2017)](index.php/news/1161/THONG-BAO-TUYEN-DUNG-NHAN-VIEN-LAO-CONG-VE-SINH-(27-3-2017).html) [- THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG (20/03/2017) (21/03/2017)](index.php/news/1154/THONG-BAO-TUYEN-DUNG-(20-03-2017).html) [- THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG TRƯỞNG PHÒNG KẾ HOẠCH ĐẦU TƯ (03/3/2017) (03/03/2017)](index.php/news/1143/THONG-BAO-TUYEN-DUNG-TRUONG-PHONG-KE-HOACH-DAU-TU-(03-3-2017).html) [- THÔNG BÁO TUYỂN DỤNG (24/4/2015) (24/04/2015)](index.php/news/495/THONG-BAO-TUYEN-DUNG-(24-4-2015).html)
Danh mục Tin tức
[Hoạt động của VinaPharm](index.php/list/54/1/Hoat-dong-cua-VinaPharm.html) [Hoạt động nội bộ](index.php/list/59/1/Hoat-dong-noi-bo.html) [Các công ty thành viên](index.php/list/60/1/Cac-cong-ty-thanh-vien.html) [Góp ý văn bản](index.php/list/87/1/Gop-y-van-ban.html) [Tin y tế](index.php/list/55/1/Tin-y-te.html) [Trong nước](index.php/list/61/1/Trong-nuoc.html) [Ngoài nước](index.php/list/63/1/Ngoai-nuoc.html) [Tin ngành dược](index.php/list/56/1/Tin-nganh-duoc.html) [Trong nước](index.php/list/62/1/Trong-nuoc.html) [Ngoài nước](index.php/list/64/1/Ngoai-nuoc.html) [Hoạt động quan hệ quốc tế](index.php/list/57/1/Hoat-dong-quan-he-quoc-te.html) [Thông tin khoa học kỹ thuật](index.php/list/58/1/Thong-tin-khoa-hoc-ky-thuat.html) [Trong nước](index.php/list/67/1/Trong-nuoc.html) [Ngoài nước](index.php/list/68/1/Ngoai-nuoc.html) [Thầy thuốc của bạn](index.php/list/69/1/Thay-thuoc-cua-ban.html) [Làm đẹp](index.php/list/70/1/Làm-dẹp.html) [Bệnh thường gặp](index.php/list/71/1/Bẹnh-thuòng-gạp.html) **Tra cứu thông tin số đăng ký Thuốc** ![ ](images/star.jpg)
![ ](images/download.jpg)
![ ](images/download.jpg)


markdown:
[Trang chủ](http://violetspa.vn) [Cẩm nang làm đẹp](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/)Những thói quen giúp ngừa nếp nhăn xuất hiện
# Những thói quen giúp ngừa nếp nhăn xuất hiện
**Những thói quen giúp ngăn ngừa nếp nhăn xuất hiện** sau đây sẽ giúp bạn có thêm những bí quyết chăm sóc da đáng chú ý trong ** của riêng mình. cẩm nang làm đẹp** **1. Ngủ đúng cách**
Ngủ đủ và đúng cách là một điều quan trọng giúp ngăn ngừa nếp nhăn xuất hiện sớm. Vậy ngủ như thế nào là đúng cách?
– Khoảng thời gian từ sau 11h đến 2h sáng là thời gian tái tạo tế bào da. Do đó hãy đi ngủ trước 11h để giữ da trẻ lâu.
– Tư thế nằm ngủ cũng quan trọng trong việc
**ngăn ngừa nếp nhăn xuất hiện**, hãy duy trì tư thế nằm ngửa, kê gối thấp là tốt nhất. Các tư thế nằm nghiêng hay sấp sẽ để lại nhiều nếp nhăn sau khi thức giấc. **2. Uống nước**
Nước được coi nguồn gốc của sự sống và sắc đẹp. Bạn đừng mong cải thiện làn da nếu uống dưới 2 lít nước mỗi ngày. Hạn chế uống đồ ngọt, đồ uống có cồn hay gas và thức uống có chứa nhiều caffeine
**3. Ngăn ngừa nếp nhăn xuất hiện sớm từ bên trong**
Đây là một yếu tố quan trọng đối với cả cơ thể lẫn làn da, các thực phẩm chứa nhiều collagen; vitamin A, E, C, biotin… như: cá hồi, các loại rau có màu xanh đậm, kiwi, nho, sữa chua, trà xanh,… là loại thực phẩm bạn cần bổ sung nhiều hơn vào thực đơn hằng ngày để giúp cải thiện và duy trì độ tươi trẻ của da bạn.
**4. Chống nắng**
Tia tử ngoại của mặt trời là yếu tố chủ chốt gây lão hóa da, tạo nhiều nếp nhăn. Do đó hãy nhớ bôi kem chống nắng và trang bị đồ chống nắng tốt mỗi khi ra ngoài cũng là một trong
** những thói quen giúp ngừa nếp nhăn xuất hiện** bạn cần chú ý. **5. Dùng kem dưỡng da thường xuyên**
Để làm tiêu giảm các nếp nhăn đã xuất hiện, lấy lại độ đàn hồi và vẻ thanh xuân cho làn da, bạn cần sử dụng kem dưỡng chống lão hóa đều đặn và kiên trì mỗi ngày.
**6. Dịu dàng với da**
Khi thoa sữa rửa mặt, kem dưỡng, bạn nên hết sức dịu dàng, nhẹ nhàng massage cho sản phẩm thẩm thấu từ từ lên da. Tuyệt đối không được chà xát, xoa nắn mạnh tay, sẽ làm da sớm bị nhão và chảy xệ. Đặc biệt vùng da quanh mắt rất mỏng manh, bạn nên dùng ngón tay áp út (có lực yếu hơn các ngón khác) để thoa kem cho vùng da này.
**7. Sống vui vẻ**
Giữ tâm trạng vui vẻ không những giúp bạn có một cuộc sống thú vị hơn, kéo dài tuổi thọ mà còn giúp
**ngăn ngừa nếp nhăn xuất hiện**. Nếu bạn nhăn mặt suốt ngày, các lỗ chân lông trên da sẽ bị thu hẹp và các vùng da trũng bị co lại, tạo thành nếp nhăn. Tâm trạng xấu khiến da mất sức sống, khô, xuất hiện nếp nhăn.
#### Bài viết liên quan
[Cách làm mặt nạ khoai tây trị mụn hiệu quả](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/cach-lam-mat-na-khoai-tay-tri-mun-hieu-qua/) [Cách làm mặt nạ detox trị mụn cho da](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/cach-lam-mat-na-detox-tri-mun-cho-da/) [Những mặt nạ tẩy tế bào chết hiệu quả](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/nhung-mat-na-tay-te-bao-chet-hieu-qua/) [Một số mặt nạ thải độc cho da đơn giản](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/mot-so-mat-na-thai-doc-cho-da-don-gian/) [Một số gia vị giúp giảm cân tốt](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/mot-so-gia-vi-giup-giam-can-tot/) [Một số mặt nạ ủ trắng da hiệu quả](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/mot-so-mat-na-u-trang-da-hieu-qua/) [Cách trị mụn bằng xông hơi](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/cach-tri-mun-bang-xong-hoi/) [Mổ xẻ những bí quyết trị mụn dân gian thường nghe](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/mo-xe-nhung-bi-quyet-tri-mun-dan-gian-thuong-nghe/) [5 bước cơ bản đắp mặt nạ từ bùn khoáng hiệu quả](http://violetspa.vn/cam-nang-lam-dep/5-buoc-co-ban-dap-mat-na-tu-bun-khoang-hieu-qua/)

Keep-Alive: timeout=5, max=100


markdown:
Sứ Mạng Đơn Độc - Pathfinders: In The Company Of Strangers - 2011
Những điều chưa được nói ra và phần lịch sử đã mất, một câu chuyện có thật về những lính nhảy dù của Mỹ, những binh lính nhảy dù tình nguyện có nhiệm vụ hạ xuống Normandy 30 phút…
Vua Bò Cạp 3: Trả Nợ Trận Chiến The Scorpion King 3: Battle for Redemption - 2012
Mathayus đã bị mất hoàng hậu yêu quý của mình và phải đối mặt bởi một bệnh dịch nguy hiểm. Một sát thủ được thuê để bảo vệ đồng minh của ông vua Ramusan từ cuộc tấn công sắp xảy…
Seventh Son - Đứa Con Thứ 7 - 2015
Seventh Son là một bộ phim giả tưởng năm 2015 của Mỹ dựa trên cuốn tiểu thuyết The Spook's Apprentice (tựa tiếng Việt: Cậu Bé Học Việc Và Thầy Trừ Tà: Sự Bào Thù Của Quỷ). Đây là một câu…
The Hobbit : The Desolation Of Smaug - Người Hobbit 2: Đại Chiến Với Rồng Lửa - 2013
Phim tiếp tục kể về cuộc phiêu lưu của nhân vật chính Bilbo Baggins và cuộc hành trình với phù thuỷ Gandalf cùng mười ba người lùn dẫn đầu bởi Thorin Oakenshield, họ mang trên mình một nhiệm…
Mùa Hè Chết Chóc - Snow White: A Deadly Summer - 2012
Phim là câu chuyện về một cô nàng tuổi teen cảm thấy cuộc sống của mình bị bao quanh bởi những điều dối trá và lừa lọc khi bà mẹ kế tìm cách thủ tiêu cô.
Chiến Binh Vùng Đất Thánh - Badrinath - 2011
Trong khi nhân loại còn chìm đắm trong ngu dốt, sự tỏa sáng của nền tâm linh Ấn Độ đã giúp con người vượt qua những giai đoạn tăm tối nhất. Hàng ngàn ngôi đền đã được dựng lên…
Jack the Giant Slayer - Jack Và Đại Chiến Người Khổng Lồ - 2013
Một cây đậu khổng lồ từ dưới lòng đất bay lên không trung đã kéo theo cậu thanh niên Jack. Khi các sinh vật khổng lồ thực hiện theo cách của mình xuống đất, Jack phải tìm ra cách để…
Nữ Thợ Săn - The Huntresses - 2014
Nữ Thợ Săn 2014 - The Huntresses kể câu chuyện về 3 nữ kiếm khách thợ săn tài năng và xinh đẹp bậc nhất dưới thời đại Joseon. Đứng đầu bộ ba là thủ lĩnh Jin Ok (Ji Won), người thông minh nhất nhóm, đồng…
Olympus: Season 1 - Những Vị Thần Đỉnh Olympia: Phần 1 - 2015
Olympus xoay quanh chuyến hành trình của chàng trai trẻ tuổi Hero với 1 cô gái xinh đẹp bị các vị thần Olympus trục xuất tới cõi vô thức còn được biết đến với tên gọi Vương Quốc Hades. Tại…
Vikingdom - Chiến Thần Viking - 2013
Dựa trên thần thoại Bắc Âu, theo chân Eirick (Dominic Purcell) với cuộc chiến đấu từ địa ngục tới cõi trần để giành lấy bảo vật bí ẩn–chiếc tù và của Odin trước khi Thor cùng đội quân…
In the Name of the King III - Chân Mạng Thiên Tử 3 - 2014
Hazen Kaine, một hợp đồng giết người Mỹ đang sống ở Sofia, Bulgaria, được hơn ông giá rẻ cho khi giao kết hợp đồng với đám đông. Một công việc cuối cùng trước khi ông được ra ngoài và bắt đầu…
Họa Bích - Mural - 2011
Họa Bích kể về những mối tình đầy đau xót, đượm màu sắc thần bí. Phim bắt đầu từ bức tranh vẽ trên tường một ngôi miếu nhỏ, trong đó có chứa yêu nghiệt chuyên quyến rũ con người…

X-Turbo-Charged-By: LiteSpeed


markdown:
**Mu NHÂN MÃ**

**- OPEN CHÍNH THỨC 11H45 NGÀY 12/1/2013**

- ALPHA TEST 10H SÁNG NGÀY 10/1/2013
- TRONG THỜI GIAN TEST TẶNG 10 TRIỆU GCOIN - 65K POINT - FULL ĐIỂM
MASTER. BÁN TOÀN BỘ ĐỒ FULL TRONG SHOP GAME. KUNDUN XUẤT HIỆN LIÊN TỤC
TẠI ARENA SĂN LIÊN TỤC LẤY ĐỒ THẦN ÉP SOCKET.
- ĐUA TOP ALPHA TEST NHẬN GCOIN KHI OPEN CHÍNH THỨC.
- CTC HÀNG TUẦN - GIẢI THƯỞNG HẤP DẪN
Trang Chủ :
Diễn Đàn :
QLTK:
Đăng ký:
Tải Game:
Phiên Bản : Season 6 Part 3 Full master RF
Exp : 200x
Drop : 40%
Đường truyền : 1Gbps
Data Center : Việt Nam
AntiHack: VietGuard
Website: N.BB
Sau một thời gian dài chuẩn bị, BQT MU NHÂN MÃ quyết định khai mở vùng
đất mới mang tên MU NHÂN MÃ. Với phương châm mang lại cho các Game Thủ 1
sân chơi bổ ích và lý thú trong làng Mu pirvate, MU NHÂN MÃ hứa hẹn sẽ
là 1 con rồng chuyển Mình với nhiều điều mới lạ và hấp dẫn cho thành
viên tham gia. Sau đây là một số tính năng nổi bật khi tham gia máy chủ
mới:
1 . Hệ thống tự đánh và tự nhặt đồ ( Auto Ingame )
Hệ thống
Auto được tích hợp sẵn trong game giúp bạn có thể vừa chơi MU vừa lướt
Web, chơi flash game,... một cách dễ dàng. Song việc nhặt zen và vật
phẩm không còn quá khó khăn với tính năng Auto nhặt Item nhằm mục đích
là phục vụ tối ưu nhất cho game thủ và tạo cảm giác thoải mái khi tham
gia trò chơi.
2. Hệ thống Items Ancient :
Từ khi đến với phiên bản phiên bản 6.1 ,
các chiến binh đã từng trải nghiệm những món đồ Hoàng Kim. Ở phiên bản
phiên bản 6.3, WebZen tiếp tục cập nhật 14 set Item Thần dành cho 7
Class, các game thủ có thể tha hồ chọn những Set Item thần ưng ý với
những tính năng hết sức hấp dẫn.
3. Hệ thống kỹ năng (Master Skill)
Ở phiên
bản 6.2, game thủ đã được trải nghiệm thiết kế hoàn toàn mới của Kỹ năng
Master. Với phiên bản 6.3 này, Webzen tiếp tục cập nhật thêm bảng
Master SKill cho chủng tộc Thiết Binh. Đây có lẽ là tinh vui cho nhưng
người yêu thích chủng tộc Thiết Binh.
4. Tính năng Kết hợp ngọc.
Hệ thống
kết hợp ngọc là một tính năng không xa lạ đối với game thủ.Tuy nhiên ở
season 6.3, ngoài Ngọc Ước Nguyện và Ngọc Tâm Linh những viên Ngọc và Đá
khác các bạn vẫn có thể kết hợp bình thường.
- ALPHA TEST 10H SÁNG NGÀY 10/1/2013
- TRONG THỜI GIAN TEST TẶNG 10 TRIỆU GCOIN - 65K POINT - FULL ĐIỂM
MASTER. BÁN TOÀN BỘ ĐỒ FULL TRONG SHOP GAME. KUNDUN XUẤT HIỆN LIÊN TỤC
TẠI ARENA SĂN LIÊN TỤC LẤY ĐỒ THẦN ÉP SOCKET.
- ĐUA TOP ALPHA TEST NHẬN GCOIN KHI OPEN CHÍNH THỨC.
- CTC HÀNG TUẦN - GIẢI THƯỞNG HẤP DẪN
Trang Chủ :
[http://munhanma.com](http://munhanma.com)
Diễn Đàn :
[http://diendan.munhanma.com/forum.php](http://diendan.munhanma.com/forum.php)
QLTK:
[http://id.munhanma.com](http://id.munhanma.com)
Đăng ký:
[http://id.munhanma.com/#register](http://id.munhanma.com/#register)
Tải Game:
[http://munhanma.com/download.php](http://munhanma.com/download.php)
Phiên Bản : Season 6 Part 3 Full master RF
Exp : 200x
Drop : 40%
Đường truyền : 1Gbps
Data Center : Việt Nam
AntiHack: VietGuard
Website: N.BB
Sau một thời gian dài chuẩn bị, BQT MU NHÂN MÃ quyết định khai mở vùng
đất mới mang tên MU NHÂN MÃ. Với phương châm mang lại cho các Game Thủ 1
sân chơi bổ ích và lý thú trong làng Mu pirvate, MU NHÂN MÃ hứa hẹn sẽ
là 1 con rồng chuyển Mình với nhiều điều mới lạ và hấp dẫn cho thành
viên tham gia. Sau đây là một số tính năng nổi bật khi tham gia máy chủ
mới:
1 . Hệ thống tự đánh và tự nhặt đồ ( Auto Ingame )
Hệ thống
Auto được tích hợp sẵn trong game giúp bạn có thể vừa chơi MU vừa lướt
Web, chơi flash game,... một cách dễ dàng. Song việc nhặt zen và vật
phẩm không còn quá khó khăn với tính năng Auto nhặt Item nhằm mục đích
là phục vụ tối ưu nhất cho game thủ và tạo cảm giác thoải mái khi tham
gia trò chơi.
2. Hệ thống Items Ancient :
Từ khi đến với phiên bản phiên bản 6.1 ,
các chiến binh đã từng trải nghiệm những món đồ Hoàng Kim. Ở phiên bản
phiên bản 6.3, WebZen tiếp tục cập nhật 14 set Item Thần dành cho 7
Class, các game thủ có thể tha hồ chọn những Set Item thần ưng ý với
những tính năng hết sức hấp dẫn.
3. Hệ thống kỹ năng (Master Skill)
Ở phiên
bản 6.2, game thủ đã được trải nghiệm thiết kế hoàn toàn mới của Kỹ năng
Master. Với phiên bản 6.3 này, Webzen tiếp tục cập nhật thêm bảng
Master SKill cho chủng tộc Thiết Binh. Đây có lẽ là tinh vui cho nhưng
người yêu thích chủng tộc Thiết Binh.
4. Tính năng Kết hợp ngọc.
Hệ thống
kết hợp ngọc là một tính năng không xa lạ đối với game thủ.Tuy nhiên ở
season 6.3, ngoài Ngọc Ước Nguyện và Ngọc Tâm Linh những viên Ngọc và Đá
khác các bạn vẫn có thể kết hợp bình thường.

P3P: CP="IDC DSP COR ADM DEVi TAIi PSA PSD IVAi IVDi CONi HIS OUR IND CNT"

Cache-Control: no-cache

Vary: User-Agent


markdown:
## Liên hệ với chúng tôi ngay để được tư vấn Thiết kế logo Vũng Tàu.
## Hotline:
**0996.239.799 – 01634.223.975**
##
**DỊCH VỤ THIẾT KẾ CHUYÊN NGHIỆP tại Vũng Tàu**
|
|
|1 ngày – 200,000đ||
|![]()
|
|
|1 giờ – 50,000đ|
|
|
|2 ngày – 250,000đ||
|![]()
|
|
|2 ngày – 350,000đ||
|![]()
|
|
|2 ngày – 600,000đ||
|![]()
|
|
|2 ngày – 700,000đ||
|![]()
|
|
|1 ngày – 200,000đ|
|
|
|1 ngày – 300,000đ||
|![]()
|
|
|2 ngày – 700,000đ||
|![]()
**Công ty Truyền Thông 2 IDEAS – Chuyên Thiết kế Wesbite, Thiết kế Logo Vũng Tàu chuyên nghiệp, Marketing Online, Chạy Google Adword, Chạy Facebook Ads.**
## Bình luận của bạn

Link: <http://webtech.vn/wp-json/>; rel=https://api.w.org/, <http://webtech.vn/?p=54>; rel=shortlink


markdown:
|
|
![]()
|
|![]()
|
|
![]()
|
|![]()
|
Trang chủ >
|
Người nào từng sống hay thường qua lại phố này đều có thể nhận ra chỗ đứng của người cầm máy ảnh là từ ngã tư Hàng Buồm và cuối phố Hàng Đường, hướng ống kính về phía chợ Đồng Xuân, nơi cuối con đường lô xô những mái tôn - một vật liệu mới mẻ thời bấy giờ.
|Bình luận của bạn|
|Nội dung các bình luận|
|Các Tin khác|
|
+
|
|
|
|
|
vietarch-kiến trúc sáng tạo
|
|![]()

Cache-Control: no-cache, must-revalidate

Keep-Alive: timeout=1, max=100


markdown:
26/05/2016
Để đảm bảo sản lượng lúa toàn vùng ĐBSCL đạt khoảng 25,5 triệu tấn trong năm 2016, Bộ NN-PTNT đang phối hợp với các địa phương cố gắng thực hiện vụ hè thu trong điều kiện
[hạn, mặn](http://thanhnien.vn/search/aOG6oW4sIG3hurdu/han-man.html) hoành hành dữ dội. Song song đó khuyến cáo mở rộng diện tích lúa thu đông nhằm tăng sản lượng để bù vào thiệt hại trong vụ đông xuân.
26 Tháng 4 2017
25 Tháng 4 2017
24 Tháng 4 2017


markdown:
Khắc Phục Ipad Air Zin, Sửa Chữa Cảm Ứng Ipad 2 Lấy Ngay
hãy đến với Trung tâm Minh Phát mobile. sửa chữa bảo hành iPad tin cậy nhất tại hcm với trải nghiệm cung cấp the service sửa chữa trang bị bộ phận phần cứng cho iPad chuyên nghiệp. cửa hàng còn chuyên cung cấp dịch vụ chữa trị iPad cho trung tâm. Bạn đang muốn tìm địa chỉ sửa ipad tin cậy tại hcm, Các cửa hàng khi đến sửa iPad tại Minh Phát mobile sẽ nhận được một phân khúc vô cùng ưu đãi để có thể bảo đảm trung tâm của bản thân có thể lên đến lợi nhuận lớn nhất.Hiện Minh Phát mobile bên cạnh tác vụ cung cấp các dịch vụ sửa chữa iPad cho khách là người sử dụng lẻ, cửa hàng chúng chúng tôi đảm bảo sẽ mang đến cho Quý khách dịch vụ chữa trị Ipad đảm bảo về chất lượng cũng tương tự như về thời gian và tinh thần phục vụ hiệu quả nhất. sửa ipad uy tín
cam đoan dịch vụ
Hoàn phí tổn 100% nếu chất lượng không vừa lòng.bảo hành chu đáo, nghiêm túc, nhanh chóng.
phụ kiện thay có nguồn gốc xuất xứ zin.
mức phí liên tục được đảm bảo hiệu quả nhất. Giá ưu đãi cho cửa hàng.
trình tự sửa chữa:
người dùng được theo giõi quá trình chữa trị tại trung tâm.
Bạn được ký tên và Main, màn hình cảm ứng, các linh kiện trên chiếc iPad của mình. giúp quý khách an tâm, không sợ bị đổi phụ kiện trang bị iPad của bản thân.
nhân viên thông báo cho bạn các sự cố mà iPad của bạn đang bắt gặp.
người dùng được test máy iPad trước khi chữa trị.
khách hàng tiến hành test máy iPad trước khi ra về.

Set-Cookie: __cfduid=d16fa30cc5950f41d9767d90fe25fc7a21534360148; expires=Thu, 15-Aug-19 19:09:08 GMT; path=/; domain=.bestdj.vn; HttpOnly


markdown:
[Trang chính](http://www.bodephatquoc.com/)» [Chuyên mục](http://www.bodephatquoc.com/go/chuyen-muc)» [Văn hóa](http://www.bodephatquoc.com/go/chuyen-muc/van-hoa)»
## Hiện tượng hội nhập văn hóa dưới thời Lý và Trần – Nhìn từ một trung tâm Phật giáo
__Tác giả__: **Nguyễn Huệ Chi** __Đăng ngày__: 29/06/2017
1- Khảo sát hiện tượng “hội nhập văn hóa” tại một trung tâm Phật giáo có vị trí quan trọng vào hàng nhất nhì ở thời Lý-Trần như chùa Quỳnh Lâm không chỉ giúp ta một cứ liệu để hiểu thêm bản sắc Phật giáo Việt Nam vào giai đoạn thịnh trị của nó mà còn rộng hơn, qua đấy hiểu được cái khí hậu tư tưởng của thời đại, tức là những điều kiện cốt yếu tạo nên các phương thức giao lưu, chung sống giữ nhiều dòng văn hóa khác biệt trong đời sống xã hội Việt Nam ở giai đoạn lịch sử rực rỡ này. Về mặt khái niệm, cũng cần nói rõ, cái gọi là “hội nhập văn hóa” ở đây tức là hội nhập giữa những thành tố Phật, Đạo và Nho – vốn là ba hệ tư tưởng không cùng nguồn gốc và có sự đối nghịch với nhau, nhưng đều du nhập vào đời sống tinh thần của người Việt từ sớm, và với thời gian, đã mặc nhiên trở thành các hệ giá trị văn hóa dân tộc, nhất là Đạo giáo và Phật giáo, mặc dù cho đến trước thế kỷ thứ X, chính quyền đô hộ Trung Quốc vẫn ngấm ngầm hoặc công khai lấy Nho giáo làm chỗ dựa. Tất nhiên, đặt trong bối cảnh của một trung tâm Phật giáo thì văn hóa Phật giáo phải đóng vai trò chủ thể trong sự “hội nhập” ấy. Nhưng xét bản chất giáo lý cũng như cách thức truyền bá giáo lý, Phật giáo vốn không lấy sự kỳ thị và cưỡng chế làm cứu cánh mà lấy hòa đồng làm cứu cánh(1), do đó cũng có thể nói mối quan hệ cộng hưởng giữa Phật giáo, Đạo giáo và Nho giáo trong phạm vi nhà chùa thời Lý-Trần đã diễn ra một cách hồn nhiên, tự nó, do khả năng thu hút, hoán cải, hoặc ảnh hưởng lẫn nhau, thâm nhập vào nhau đến một chừng mực nào đấy mà có, chứ không bị một lợi ích thực tiễn của một thế lực xã hội nào chi phối, làm cho méo mó.
2- Nói như thế không có nghĩa là bỏ qua đi một điều kiện quan trọng làm nhân tố tích cực trong cuộc hội nhập này: đó là quan điểm chính trị cởi mở của các chính quyền nhà nước dưới thời Lý-Trần. Cách hiểu “quan điểm chính trị cởi mở” cũng cần được xác định. Đây không phải là lòng tốt cá biệt, tự phát của một vị vua nào, muốn chứng tỏ rằng mình có bụng khoan hòa, và triều đại mình là thịnh trị, nên cho phép thần dân được tuỳ ý thiên Nho hay trọng Đạo. Mà quan điểm chính trị cởi mở nói ở đây là tư tưởng chung quán xuyến nhiều triều đại, do bản lĩnh và sự mẫn cảm phi thường của người nắm vận mệnh đất nước thấu hiểu được các yêu cầu của lịch sử và cũng được cụ thể hóa bằng các chủ trương, chính sách của triều đình. Nhờ thế, nó có tác dụng cố kết lòng dân, giải tỏa dần mọi ức chế, ổn định tâm lý xã hội, và đưa các hệ thống giáo lý vốn rất xa cách kia xích lại gần nhau.
Dưới thời nhà Lý, các triều vua đều rất tôn sùng đạo Phật, nhưng cũng biết đánh giá cao địa vị của Đạo giáo, và cả những tín ngưỡng lâu đời trong dân, như tập tục thờ “thần thiêng” ở những nơi ghềnh cao vực thẳm. Triều đình vừa cho dựng chùa, lập quán, xây đền miếu, vừa cấp độ điệp cho sư sãi, đặt giai phẩm cho tăng đạo, lại sắc phong cho hàng loạt vị thần(2). Câu chuyện hội kiến giữa Thiền sư Giác Hải, Đạo sĩ Thông Huyền với vua Lý Nhân Tông còn để lại một truyền thuyết lý thú và một bài thơ thù tặng rất đẹp lời của nhà vua mà sách Thiền uyển tập anh và Nam Ông mộng lục đều có ghi lại:
Giác hải lòng như biển,
Thông Huyền đạo rất huyền.
Thần thông kiêm biến hóa,
Một Phật một thần tiên.
(Phạm Trọng Điềm dịch)(3)
Song điều cần nhớ là nhà Lý cũng chính là một triều đại bắt đầu xây đắp nền móng cho đạo Nho. Việc nhà nước cho dựng Văn Miếu năm 1070, và mở Trường Quốc tử giám 5 năm sau đó, nói lên rằng Nho giáo đã được nhận thức đúng vai trò, trong yêu cầu xây dựng một bộ máy quản lý hành chánh ngày càng hoàn bị.
Còn các vua Trần thì không những lo củng cố Phật giáo, tổ chức nên một giáo hội Phật giáo thống nhất từ triều đình cho đến thôn xã, không những lo kiện toàn các khoa thi Nho giáo để đào tạo nhân tài, mà điều quan trọng là còn biết chuẩn bị nền tảng cho sự ra đời một đội ngũ thượng lưu trí thức vừa giỏi Nho vừa tinh thông cả Đạo và Phật, đáp ứng được mọi yêu cầu đa dạng của đời sống chính trị, xã hội, và cả cái nhu cầu vi diệu của tâm linh. Ta đã biết nhà Trần thường mở các khoa thi Tam giáo, nhưng hình như chưa mấy ai băn khoăn rằng các khoa thi này mở ra là cốt để cho ai ? Người tu hành hay người thế tục? Nếu là mở cho giới tu hành thì thực vô lý, vì có ai lại đi kiểm tra một nhà sư về giáo lý của Nho và Đạo vốn không hề có trong các khóa lễ nhà chùa. Chỉ có thể nghĩ rằng khoa thi Tam giáo là mở ra cho người làm chức việc của triều đình : để họ có một tri thức tổng hợp, và khỏi rơi vào lúng túng, đơn giản khi khu xử việc đời, mà chắc chắn trong sinh hoạt của dân chúng thuở bấy giờ, việc đời cũng xuyên chéo với việc đạo. Ngay từ đời Trần Thái Tông, quan điểm dung hợp cả Phật và Nho đã được ông phát biểu rất rõ: “Trẫm thầm nhủ: Phật không chia Nam Bắc, đều có thể tu mà tìm; tỉnh người có trí ngu, cùng nhờ giác ngộ mà thành đạt. Vì vậy, phương tiện dẫn dụ đám người mê muội, con đường tắt sáng rõ lẽ tử sinh, ấy là đại giáo của đức Phật. Đặt mực thước cho hậu thế, làm khuôn mẫu cho tương lai, ấy là trách nhiệm của tiên thánh (Nho). Cho nên Lục Tổ có nói: “Bậc đại thánh (Nho) và đại sư (Phật) đời trước không khác gì nhau. Như thế dù biết đại giáo của đức Phật ta phải nhờ tiên thánh mà truyền lại cho đời. Thế thì nay lẽ nào trẫm không coi trách nhiệm của tiên thánh là trách nhiệm của mình, giáo lý của đức Phật là giáo lý của mình ư?” (Tựa Thiền Tông chỉ nam – Nguyễn Đức Vân và Băng Thanh dịch) (4). Sau này, đến đời Trần Nhân Tông, nối chí ông nội, đánh xong giặc Nguyên Mông ít lâu bèn cởi áo hoàng bào đi tu, làm vị tổ đầu tiên của Giáo hội Trúc lâm Yên Tử; nhưng ông vẫn không quên kiên nhẫn rèn luyện phẩm cách một bậc “nhân nhân quân tử” cho ông vua kế vị(5), và nêu cao nghĩa khí nhà Nho của hàng ngũ bề tôi rường cột của triều đình; mặt khác, ông cũng lo tổ chức cho nhiều đại thần công khanh thụ giới Ưu bà tắc, tức là không xuất gia nhưng vẫn làm Phật tử tại gia. Đặc biệt, chủ trương dung hợp Nho, Phật, Đạo của các vua Trần thời này lại không hề đi kèm với những biện pháp cứng rắn, mệnh lệnh, mà được thực hiện khá uyển chuyển, lấy việc thuyết phục và tự nguyện làm phương châm hàng đầu. Khi vua Trần Anh Tông (1293-1320) (6) viết bài thơ Chiêu Ấn rủ Nguyễn Trung Ngạn đi tu, ông không theo, nhà vua cũng không ép. Và Trần Thì Kiến, một vị đại thần khác, có lẽ đã nói lên được cái ý nghĩa sâu xa của việc dung hợp Phật-Nho bằng những câu thơ thâm thuý:
Rừng suối phải đâu là đại ẩn,
Chùa nhà ấy mới thực chân tu.
(Tặng An Lãng tự Phổ Minh thiền sư – Nguyễn Đổng Chi dịch ) (7).
Chính là từ một sự chuẩn bị tốt đẹp như trên mà đến khoảng đời Trần Minh Tông (1314-1357), một tầng lớp sĩ phu đông đảo với tất cả cốt cách tài hoa, sự sắc sảo, năng động, biết ứng phó trước mọi tình thế, đã xuất hiện ồ ạt như một xã hội định hướng (group social d’orientation) làm rường cột cho sự phát triển của đất nước mà Đại Việt sử ký toàn thư phải gọi là “nhân tài đầy dẫy” (8), và Lê Quý Đôn cũng nhắc đến với lòng kính trọng: “Bởi vì nhà Trần đãi ngộ sĩ phu rộng rãi mà không bó buộc, hoà nhã mà có lễ độ, cho nên nhân vật trong một thời có chí khí tự lập, hào hiệp, cao siêu, vững vàng, vượt ra ngoài thói thường, làm rạng rỡ sử sách(9). Lê Quý Đôn tuy hình dung họ như những khuôn mặt nhà Nho tiêu biểu, nhưng muốn hiểu được sức mạnh tinh thần của những con người ấy, chắc chắn phải nhìn sâu hơn vào những nhân tố kết hợp hài hòa bên trong mà phải một quá trình dài mới có thể hình thành.
3- Trở lại với câu chuyện chùa Quỳnh Lâm. Có một chi tiết được Đại Việt sử ký toàn thư ghi chép mà nhiều người đã sơ ý bỏ qua, là cũng khoảng dưới đời Trần Minh Tông, chùa Quỳnh Lâm từng có một vị “Giám tự” nổi tiếng “bài Phật”: Trương Hán Siêu, một nhà Nho nhiều uy tín(10). Chế độ “Giám tự” là dành cho các loại chùa “quốc tự’ – chùa công, do nhà nước quản lý. Ta không rõ triều đình cử Trương Hán Siêu trông coi chùa Quỳnh Lâm là với dụng ý gì, nhưng chắc chắn không phải muốn lợi dụng tư tưởng bài Phật của ông để gây áp lực với nhà chùa, bởi Quỳnh Lâm lúc đó nằm trong số vài ba Thiền viện danh tiếng đếm được trên đầu ngón tay, mà cả hoàng đế lẫn vương hầu đều rất tin cậy. Vậy thì, cũng như điều đã luận giải, chỉ có thể hiểu rằng, khi cử Trương Hán Siêu về đây, triều đình nhà Trần đã không nghĩ phải có sự đồng nhất về chính kiến, quan điểm mới đủ tiêu chuẩn. Đối với họ, chính kiến cá nhân là một chuyện, mà trách vụ triều đình lại là một chuyện khác. Mặt nữa, biết đâu các vua Trần đã không có dụng ý đưa một nhà Nho kích bác Phật giáo như Trương Hán Siêu đến hòa nhập vào cộng đồng Phật giáo tại Quỳnh Lâm để nhờ đó, thanh lọc bớt tư tưởng cực đoan vốn có nơi ông. Nếu quả như vậy thì dụng ý của nhà vua đã đạt được một kết quả khả quan. Trong vòng mấy năm cuối đời, tư tưởng Trương Hán Siêu dường như đã có chiều thay đổi:
Đời lênh đênh trước khác nay,
Thân nhàn mới biết trước ngày lầm to.
(Dục Thuý Sơn – Trần Văn Giáp dịch)(11)
Rõ ràng, không thể không thừa nhận sự cởi bỏ những ràng buộc khắt khe về hệ tư tưởng, khuynh hướng tự do thoải mái trong một chừng mực nhất định trong việc chuyển đổi quan niệm nhất nguyên chính thống thành sự hỗn dung, đa dạng về tư tưởng, đã giúp cho hiện tượng hội nhập văn hóa ở thời Lý-Trần, từ mỗi con người cụ thể, mỗi địa bàn sinh hoạt văn hóa cụ thể, cho đến đời sống cộng đồng nói chung, đều diễn tiến chóng vánh, thuận lợi, nhịp nhàng và sinh sắc hơn. Trong các kết quả tích cực đó, tất nhiên có sự hội nhập văn hóa ở chùa Quỳnh Lâm.
4- Nhưng ngày nay, muốn xem xét cụ thể sự hội nhập văn hóa ở trung tâm Phật giáo Quỳnh Lâm dưới thời Lý-Trần, ta khó lòng dựa vào các nguồn tài liệu trực tiếp, chẳng hạn dấu tích tờ cúng, kinh sách tụng niệm, các loại bi ký, hệ thống tượng cổ, và kiến trúc chùa chiền… Những tài liệu này đã bị huỷ hoại khá triệt để sau bao nhiêu thế kỷ chiến tranh và tàn phá. Ta chỉ có thể sử dụng một phương pháp gián tiếp : lần theo dấu chân những nhân vật tiêu biểu đã từng gắn tên tuổi của mình vào lịch sử ngôi chùa, và thông qua hành trạng, tư tưởng, và văn thơ của họ mà kiểm xét các dấu ấn văn hoá họ đã mang tới cho chùa Quỳnh Lâm. Dựa vào tập tục “truyền đăng” (nối đền tổ) của Phật giáo, ta có thể tin là những con người này, nếu quả là những nhân vật có bản sắc phi phàm, thì nhất định thế nào cũng để lại một ảnh hưởng đậm nét, ít nhất là dăm ba thế hệ những người kế thế. Và công phu bồi dắp của họ, trước sau dần già sẽ làm cho các lớp nền văn hóa hội tụ lại ở chùa Quỳnh Lâm ngày một dầy thêm mãi. Ở đây, ta chỉ giới hạn trong một số nhân vật đã có mặt tại chùa Quỳnh Lâm vào thời Lý-Trần.
Người thứ nhất đến với chùa Quỳnh Lâm không được chính thức ghi trong sách vở thực lục của nhà nước Đại Việt, nhưng lại được nhiều truyền thuyết dân gian lưu lại, là một vị sư đời Lý: Không Lộ. Tương truyền ông là người có công khởi dựng chùa Quỳnh Lâm vào giai đoạn đầu. Ngay tấm bia lớn trước sân chùa, tuy văn bản bị khắc lại đã rất lủng củng, vẫn còn những dòng chữ xác nhận công lao của con người này từng đúc nên pho tượng Di Lặc cao 6 trượng 6 thước tại chùa Quỳnh (12). Theo Thiền uyển tập anh thì Không Lộ là Thiền sư thuộc thế hệ thứ chín dòng Thiền Vô Ngôn Thông. Nhưng theo hành trạng của Không Lộ trong cả một hệ thống tài liệu phônclo (folklore) tồn tại từ thời Lý-Trần đến nay (13), thì ông lại là người có nhiều phép thuật. Ở đây, ông gắn bó như hình với bóng với một cái tên khác : Nguyễn Minh Không – người đã từng chữa cho vua Lý Thần Tông khỏi căn bệnh hiểm nghèo hóa hổ. Có thể thấy Nguyễn Minh Không phônclo hóa chính là con số cộng giữa một Không lộ Thiền tông và một Không Lộ Mật tông mà có. Nhưng có phần chắc, điểm xuất phát đầu tiên của cái thần lực siêu việt của vị sư Minh Không này chính là nguồn tín ngưỡng bản địa rất phong phú trong đời sống người Việt, nó không tách rời khỏi mọi thứ bùa chú dân gian, cũng như về mặt tư tưởng, nó thấm đậm triết lý dân gian của dân tộc Việt Nam. Rất có thể là với Không Lộ hay còn sớm hơn thế, cũng đã bắt đầu hình thành lễ hội chùa Quỳnh Lâm, vì một lễ hội Phật giáo bao giờ cũng thu hút tinh tuý từ trong phong tục các lễ hội dân gian thời cổ đại, mà dễ thấy nhất là triết lý phồn thực, gởi gắm khát vọng sinh sôi nảy nở không ngừng của con người sống trên địa bàn trồng lúa nước, và cái cảm hứng thiêng liêng, thần thánh, trước vẻ đẹp bất tận của sự sinh thành. Một vài bài ca dao, thơ vịnh còn truyền tụng ở vùng quanh chùa Quỳnh cho thấy Phật giáo đã không ngại tiếp thu cái phần phóng khoáng, cởi mở, rất “người” ấy trong các lễ hội phồn thực dân gian dân tộc, trộn lẫn nó với các nghi thức tôn giáo, khiến cho lễ hội chùa Quỳnh có sức cuốn hút vô số nam thanh nữ tú, gây được một tiếng vang xa rộng và được duy trì cho mãi đến gần đây:
Nức tiếng Quỳnh Lâm khắp xứ Đông,
Ai qua không đứng lại mà trông.
Tháp cao chín đợt màu mây ám,
Chùa rộng trăm gian gác ngựa lồng.
Trước điện thông reo cùng trúc múa,
Trong am khánh đá với chuông đồng.
Vua tu Phật hóa vui vui nhỉ,
Chả trách ngày xưa gái lộn chồng.(14)
Bên cạnh triết lý phồn thực, các truyền thuyết chung quanh Không Lộ còn mang đến cho sinh hoạt Phật giáo Quỳnh Lâm một mảng văn nghệ dân gian chứa đựng không ít ý nghĩa thâm thuý, và có những phần tương đồng về mặt loại hình với văn nghệ dân gian ở những vùng khác. Trong kho truyền thuyết, cổ tích của nhân dân ta, có một loại truyện thường dùng thủ pháp khuyếch đại nhưng không hẳn là ảo hóa mà ta tạm gọi là “phép thắng lợi tinh thần”. Cốt lõi sâu xa của loại truyện này vẫn là bản chất lạc quan pha chút hài hước của người nông dân, muốn phản ánh cái ước vọng đôi khi chỉ là ảo vọng về một hiện thực mà mình muốn chiếm lĩnh, nhưng trên thực tế lại thường diễn ra ngược lại. Triết lý này càng dễ lan xa, dễ ăn sâu vào cảm quan nghệ thuật của đại chúng, khi đặt trong trường kỳ lịch sử, dân tộc chúng ta luôn luôn ở vào tình thế phải đối phó với một kẻ thù phương Bắc mạnh hơn mình gấp bội, nên để giành cái “được” cơ bản, lúc này lúc khác không thể không cam nhận những cái “mất” ít cơ bản hơn. Câu chuyện Nguyễn Minh Không mang một cái túi khổng lồ, thu gom đồng ở Trung Quốc đem về nước đúc nên “An Nam tứ khí” mà tượng Phật Quỳnh Lâm ở trong số đó, không hiểu nguyên uỷ thế nào (có thể thuộc loại truyện anh hùng lực sĩ thời khuyết sử còn để dấu vết lại), nhưng từ bình diện triết lý dân gian thâm thúy như đã nói, thì phải chăng đáng được xếp vào loại biểu tượng “nghịch đảo” kiểu này : cái gì đạt được trong nghệ thuật tức là không đạt được trong thực tế, hoặc tệ hơn nữa, trong thực tế nó đã bị mất đi. Bởi vậy, lời gởi gắm sâu kín trong câu chuyện có giá trị như một ước nguyện cao sâu của nhiều đời, một sự nhắc nhở lâu dài đối với các thế hệ con cháu, mà đến nay xem ra vẫn còn nguyên ý nghĩa thời sự.
Tóm lại, với hệ thống truyền thuyết bao quanh Nguyễn Minh Không hay Không Lộ, với những thơ văn, truyện dân gian còn giữ được xung quanh Lễ hội chùa Quỳnh, quả thực có một lớp nền văn hóa bồi đắp nên bề dày đầu tiên của trung tâm Phật giáo Quỳnh Lâm cần được chúng ta chú ý : lớp nền văn hóa phônclo bản địa cổ truyền mà dòng Phật giáo dân gian hóa từ rất xa xưa đã biết tiếp thu, thừa hưởng khá trọn vẹn.
5- Người thứ hai sau Thiền sư Không Lộ xứng đáng được xếp vào hàng sáng nghiệp đối với chùa Quỳnh Lâm là Thiền sư Pháp Loa thời Trần. Trong Trúc Lâm tam tổ, Pháp Loa là vị tổ thứ hai, một người rất có tài về tổ chức. Cũng vì thế, sự hiện diện của ông là một may mắn lớn, khiến cho chùa Quỳnh Lâm có một bước đột khởi về cơ bản : đang từ một ngôi chùa bình thường, nó trở thành một “quốc tự” bề thế, lớn lên rất nhanh về quy mô và tài sản, cũng giành được sự viếng thăm và ưu đãi quá mức bình thường của tầng lớp quý tộc vương hầu, nhất là dưới hai triều vua Trần Anh Tông và Trần Minh Tông. Nhưng điều đáng nói hơn là với Pháp Loa, Quỳnh Lâm bắt đầu có thêm phần Thiền viện, tức là một giảng đường để giảng tập kinh sách Thiền tông. Cái tên Viện Quỳnh Lâm bắt nguồn từ đây. Bước ngoặc quan trọng này sẽ đưa Quỳnh lâm bước sang một thời kỳ mới, đích thực đóng vai trò một trung tâm văn hóa Phật giáo: lo việc đào tạo tăng ni, thực hành các nghi thức thụ giới, tổ chức in kinh Đại Tạng, mở các buổi giảng tập kinh sách, truyền bá giáo lý Phật học… Đồng thời, ngay trong phương pháp thuyết giảng, có phần chắc các thế hệ sư tổ cũng phải tìm được những phương thức kết hợp mới mẻ để lôi cuốn đệ tử ngày càng tìm đến với mình.
Theo Lưu Đại Kiệt thì việc truyền giảng kinh Phật ở các chùa chiền Trung Hoa thời cổ đại tuyệt không bao giờ mang hình thức khô khan cứng nhắc kiểu thầy giảng trò nghe của các trường phái triết học thời Bách gia chư tử. mà luôn luôn, kinh Phật được biến cải theo hướng cổ tích hóa, và người thuyết giảng cũng phải kiêm cả việc “diễn xướng”, vừa làm điệu bộ, vừa mượn các lời ca, điệu nhạc đệm vào lời giảng, làm sinh động cho buổi giảng của mình. Lưu Đại Kiệt đã dẫn lời Tuệ Hạo kể lại một cuộc đăng đàn thuyết pháp của vị đạo sư: “Bàn về vô thường thì khiến cho từ nội tâm đến ngoại hình đều run lẩy bẩy; nói về địa ngục thì sợ hãi đến nỗi giọt lệ vòng quanh; dẫn nhân duyên xưa thì như nhìn thấy vãng nghiệp hiển hiện; trình bày hiện kiếp thì tự mình biểu thị quả báo đang đến; nói về an lạc thì sảng khoái vui mừng; kể chuyện buồn đau thì khóc than chua chát. Nhờ đó, khiến chúng sinh phải mũi lòng, cả giảng đường đều thương xót; ngũ thể rạp xuống chiếu, dập đầu bày tỏ nỗi ai hoài; người nào người ấy đều búng tay hân hoan; ai ai cũng xướng lên lời tụng Phật” (Cao tăng truyện)(15).
Ưu thế của cách thuyết pháp sinh động này không phải chỉ riêng có ở các Thiền viện Trung Hoa mà cũng được phát huy cả ở các Thiền viện của Đại Việt. Điều này giải thích vì sao Phật giáo Việt Nam tiếp nhận một cách hào hứng các lễ hội dân gian cổ truyền mà vẫn không biến chất, và sự quy tụ của khách thập phương, dù rất phóng túng, thoải mái, nhìn chung vẫn lấy mục đích “ngộ đạo” làm đầu. Thiền viện chính là cái cầu nối dẫn dắt lễ hội đi vào quy củ, là phần linh hồn của lễ hội, và cũng là cơ sở cho những sáng tạo, cải cách, “hiện đại hóa” nghi tiết của lễ hội. Xét về phương diện đó, sự hội nhập văn hóa ở Quỳnh Lâm kể từ khi Thiền viện thành lập tại đây đã đạt đến trình độ cao hơn thời Không Lộ rất nhiều. Yếu tố bác học của Phật giáo nhà chùa đan cài vào yếu tố dân gian và cùng song song phát triển. Công lao hàng đầu phải thuộc về Pháp Loa.
Theo sử sách truyền lại thì Pháp Loa là người được Trúc Lâm Điều Ngự rèn cặp kỹ lưỡng để đào tạo thành một người thuyết pháp trọng yếu của Giáo hội Trúc Lâm. Ta không rõ ông có biết “diễn xướng’ sành điệu được như lời nhà sư Tuệ Hạo hay không, nhưng qua 4 bài văn ông còn để lại trong Tam tổ thực lục, ngờ là bài giảng của ông về Phật học, cũng có thể thấy được trình độ uyên bác của một vị Thiền sư thấm nhuần giáo chỉ, cả sự già dặn trong kinh nghiệm của một bực thầy. Trước mắt Pháp Loa có đến mấy thế hệ học trò, trình độ rất khác nhau. Vậy mà với mỗi loại, Pháp Loa đều có cách giảng riêng, phù hợp với khả năng tiếp thu của từng loại. Ông có thể nói những lời rất bình thường, giản dị, dù cho người mới tu hành hiểu rõ lẽ đạo; chẳng hạn ông nói về phép chọn bạn: “Phép chọn bạn thì gồm có hai: trước là loại bạn không thể gần gũi, sau là loại có thể gần gũi. Không thể gần gũi thì tăng có bốn hạng tăng sĩ: một là tăng tham lam, hai là tăng độc ác, ba là tăng càn rỡ, và bốn là tăng không có lòng tin. về sư có bốn hạng sư tội lỗi: một là sư không chính đính, hai là sư ngoại đạo, ba là sư ghen tỵ, và bốn là sư tiểu tâm (15). Về bạn thì có bốn loại kém : một là theo phép Tiểu thừa, hai là tham cầu phú quý, ba là phân biệt ta và người, bốn là không có cái tâm trí tuệ. Những hạng người như vậy là không thể gần gũi được. Còn về loại có thể gần gũi được thì về tăng có sáu hòa: hòa cùng tu, điều lợi hòa cùng chia xẻ. [… ]. Về bạn có bốn loại hơn mình: một là theo học Đại thừa, hai là đọc rộng kinh điển, ba là can ngăn điều vô ích, và bốn là giúp nhau trong khó khăn hoạn nạn. Đó là những hạng người có thể gần gũi, cũng gọi là vào bậc gia hạnh vậy”. (Yếu minh học thuật – Lê Hữu Nhiệm dịch)(17).
Những câu đại loại như trên ngày nay đọc lại thực không có gì khúc mắc, tưởng như Pháp Loa chỉ là một ông thầy sãi có học thức trung bình. Nhưng ta sẽ rất ngạc nhiên khi đọc sang những bài giảng khác, bắt gặp một Pháp Loa khác hẳn, với những cách lý giải hết sức trưù tượng về các phạm trù triết lý như “hữu vô”, “sắc không”, “thân tâm”, “thể tính” v.v… Đối tượng giảng giải của ông giờ đây là những người đã có một công phu tu tập khá thâm hậu.
Ở những trường hợp này, Pháp Loa đã không ngại đưa ra những thuật ngữ mới lạ như “pháp pháp”, “hữu hữu”, “sinh kiến”… làm rối trí người nghe, mà mục đích chính là làm cho người nghe từ trong sự mông lung của khái niệm mà vỡ bùng chân lý. Chẳng hạn, ông nói về nhận thức tương đối trong cái gọi là “sự thực hữu của tính”: “Người học Phật, trước tiên cần thấy tính. Thấy tính không phải là nói về cái có thể nhìn thấy. Cho nên, nhìn thấy “cái thấy không thể thấy” thì chân tính sẽ hiện ra. Bản tính của cái thấy là vô sinh, nên cái thấy sinh nầy là không có. Cũng không có sự thực hữu của tính, mà cái thấy chân thực thì không thay đổi, cho nên mới nói: thấy tính một cách chân thực” (Thượng thừa tam học khuyên chúng phổ thuyết – Huệ Chi dịch)(18). Hoặc chỗ khác, ông nói về tương đối luận trong quan hệ giữa hữu và vô của pháp: “Luôn luôn tự mình suy nghĩ: thân từ đâu tới ? Tâm từ đâu thành? Tâm đã không có thì do đâu mà có thân? Thân và tâm đều không có thì pháp từ đâu mà có? Pháp đã không phải là cái hữu có thực thì vô cũng không có duyên cớ từ hữu. Hữu không phải là cái có hiện hữu, vậy thì cái có hiện hữu lấy gì mà có được? Cái có hiện hữu đã là không, vô cũng có phép tắc của hữu, pháp là bắt chước cái không pháp, vậy thì cái pháp tự nó là dựa vào đâu? Không có căn cứ, không có chỗ dựa, pháp chẳng phải là cái pháp tự nó. Cái pháp đó không phải là thực cũng không phải là không thực. Có được thực pháp chứng ngộ thì mới có năng lực chứng ngộ nhập Thiền” (như trên!)(19). Khác hẳn đoạn văn bình dị trích dẫn trước, hai câu trích dẫn sau đã chứng tỏ tuệ lực siêu việt của Pháp Loa.
Tuy nhiên, cần để ý là dù trình bày giáo lý dưới hình thức cụ thể, giản đơn hay trừu tượng, sâu sắc đến đâu, Pháp Loa luôn luôn đứng vững trên quan điểm của Thiền phái Trúc Lâm đời Trần – một quan điểm nặng phần nhập thế, hiện hữu, và không quá cứng nhắc trong phương thức tư duy, cũng không để cho mọi hình thức tu hành trói buộc mà xóa bỏ mất bản ngã. Pháp Loa dặn người đi tu đừng quên báo hiếu công ơn cha mẹ, như kinh Báo ân phụ mẫu đã dặn, nghĩa là đừng tách biệt lẽ đời và tu đạo; Pháp Loa cũng khuyên người đi tu phải nhìn sâu vào bên trong mình, rèn luyện, an định cái tuệ của chính mình, “dài lâu hay chóng vánh, hết thảy các cửa tam muội đều từ trong mình mà tỏa ra, nhất nhất đều đầy đủ. Tuệ đã đầy đủ thì bố thí ra chúng sinh, nguyện lực vô cùng” (như trên)(20). Một chỗ khác, Pháp Loa còn căn dặn kỹ càng người tu hành trước hãy nghe đạo cho thấu đến phần cốt tuỷ, để khỏi rơi vào chỗ bắt chước cái bề ngoài, vì bắt chước cái bề ngoài thì không bao giờ có thể đắc đạo cả: “Nay thấy kẻ có học nhưng chưa “nghe đạo” đã vội xưng là tu đạo, thế thì tu đạo gì vậy ? Bậc cổ đức từng nói: “Ăn được một vài cuống rau đã tự cho mình là ăn chay theo đạo tổ”. Ngài lại dạy: “Như con trâu suốt đời ăn cỏ, có bao giờ thành Phật được đâu?”. Cho nên ngài Tuệ Trung có câu:
Ăn thịt và ăn cỏ,
Chúng sinh từng loài đó.
Xuân về trăm cỏ sinh,
Họa phúc nào đâu có.
(Yếu minh học thuật – Lê Hữu Nhiệm dịch)(21).
Có thể nói, với tư tưởng Thiền học sâu rộng mà biểu hiện không chấp nhất, với một phương pháp truyền thống uyển chuyển, lúc cao siêu lúc phổ cập nhưng đều thích hợp với mỗi loại đối tượng cụ thể. Thiền sư Pháp Loa đã biết cách chinh phục tín đồ từ khắp mọi giới để hoằng dương Phật pháp. Ông xứng đáng là người đã kiến tạo nên lớp nền thứ hai, lớp nền văn hóa Phật giáo chủ yếu ở chùa Quỳnh Lâm, có tác dụng biến chùa Quỳnh Lâm thành một trong 3 trung tâm Phật giáo lớn nhất của Giáo hội Phật giáo Trúc lâm đời Trần.
6- Nhưng nếu chúng ta chỉ dừng lại ở đây thì sự hiểu biết về trung tâm văn hóa Quỳnh Lâm sẽ chưa thể gọi là đầy đủ. Bởi vì cái tên Quỳnh Lâm trong lịch sử không phải chỉ bao gồm hai phần: Quỳnh Lâm tự và Quỳnh Lâm viện mà còn bao gồm một phần thứ ba – đó là Bích Động am. Mà nói đến Bích Động am hẳn không ai quên nơi đây đã hình thành một thư xã nổi tiếng, từng tổ chức những cuộc đàm đạo văn thơ lôi cuốn được không ít nhà thơ có tên tuổi thời Trần. Thi xã này có tên là thi xã Bích Động. và người đứng đầu thi xã Bích Động chính là Tư đồ Văn huệ vương Trần Quang Triều. Cho nên, nói đến Quỳnh Lâm, không thể không nhắc đến nhân vật quan trọng thứ ba này.
Trần Quang Triều không những gắn bó với chùa Trúc Lâm qua Bích Động thi xã, ông và vợ ông là công chúa Thượng Trân còn cung tiến phần lớn tài sản cho chùa Quỳnh Lâm. Sách Tam tổ thực lục cho biết, tháng Chạp năm 1317 khi bắt đầu tu tạo lại chùa Quỳnh, Văn huệ vương Trần Quang Triều đã làm thí chủ và cúng 4.000 quan tiền. Bia chùa Quỳnh Lâm thì lại chép số tiền này lên đến 40 vạn quan. Rồi đến tháng Chạp năm 1324, lại cũng sách Tam tổ thực lục ghi thêm: ông còn cúng 300 mẫu ruộng ở Gia Lâm, cùng số ruộng ở hai trang Động Gia và An Lưu, tổng cộng hơn 1.000 mẫu, và hơn 1.000 nô tỳ để làm của tam bảo vĩnh viễn cho chùa Quỳnh Lâm. Nên nhớ món gia sản gồm ruộng và nô này là một con số không nhỏ, dù là đối với một vương hầu. Cho nên nếu các nhà sư đến với Quỳnh Lâm để tu hành đắc đạo thì thi sĩ Trần Quang Triều cũng đến với Quỳnh Lâm bằng tất cả tâm huyết của một người “hằng tâm hằng sản”. Ông muốn giải phóng khỏi cuộc đời tù túng? Muốn gởi gắm cả phần hồn và phần xác cho nhà chùa ? Muốn chọn thơ ca làm con đường đạt đến sự “diệu ngộ”? Hãy thông qua Bích Động thi xã để tìm câu trả lời.
Đặc sắc của trường thơ Bích Động là gì? Trước hết, ngày nay ta chỉ còn biết được 4 thành viên của Bích Động thi xã là Nguyễn Sưởng, Nguyễn Ức, Nguyễn Trung Ngạn và Trần Quang Triều. Và ta cũng không đọc được hết thi ca của họ, vì phần lớn đã bị mất mát. Nhưng qua con số thơ còn lại, cũng như qua hành trạng của những người này, điều có thể rút ra là họ đều không phải là những tín đồ Phật giáo. Tuyệt không một ai bỏ đời sống trần thế để theo đuổi tu hành. Ngay Trần Quang Triều là người mà Đại Việt sử ký toàn thư có chép rõ rằng sau khi công chúa Thượng Trân vợ ông mất thì ông “ở vậy và xuất gia cho đến trọn đời'(22); nhưng cũng chính Đại Việt sử ký toàn thư sau đấy đã chép tiếp, vào năm 1324, “Văn huệ vương Trần Quang Triều được cử giữ chức Nhập nội kiểm hiệu Tư đồ”(23) và một năm sau nữa thì “Tư đồ Văn huệ vương Quang Triều mất lúc 39 tuổi”(24). Thế có nghĩa là Trần Quang Triều trước khi làm Tư đồ đã không hề xuất gia và đang làm Tư đồ thì mất tại chức, nên cũng không kịp xuất gia. Xem xét lại lịch sử trong suốt các triều vua Trần, ta chưa thấy có tiền lệ một người nào được cử ra giữ chức Tể tướng mà lại là nhà sư. Điều đó chứng tỏ, sau khi vợ mất, Trần Quang Triều chỉ trở về am Bích Động sống cuộc đời một cư sĩ mà thôi, và Bích Động chính là một tổ chức thơ ca mang tuyên ngôn của một nhóm nhà Nho và cư sĩ chứ không phải Thiền sư, kể cả Nguyễn Trung Ngạn tuy có ra làm quan và hai lần đi sứ nhưng trong thơ văn thường nhắc đến rau thuần, cá vược như một nỗi cảm hoài canh cánh. Dĩ nhiên, nhóm nhà Nho – cư sĩ này vẫn có mối giao lưu mật thiết với các vị sư tại chùa Quỳnh Lâm và am Bích Động, và ảnh hưởng lẫn nhau giữa họ là khá rõ ràng.
Chủ trương của nhóm nhà Nho – cư sĩ này lấy việc đạm bạc với công danh làm lẽ sống. Hầu như bài thơ nào của họ cũng nói đến “nguội ngắt lòng danh lợi” và “mộng về vương vấn lòng”. Tính chất hô ứng trong một số bài của người này và người khác được thể hiện khá nhịp nhàng, trở thành như một quan điểm chi phối nguồn cảm hứng của cả thi xã. Nếu Trần Quang Triều gởi gắm thái độ coi khinh miếng mồi đỉnh chung trong bài Điếu tẩu:
Thác biếc triều dâng sóng cá heo,
Mây lồng hơi lạnh tiếng bơi chèo.
Đồng Giang cần trúc từng xem nặng,
Hơn cả mồi câu vạc đỉnh treo.
(Phạm Tú Châu dịch)(25).
Nguyễn Ức cũng nhắc lại ý này dưới hình thức thanh minh cho người phải ra làm quan bất đắc dĩ trong bài Điếu đài:
Muối mơ vạc Hán nhẹ đường tơ,
Trăng gió Đồng Giang sảng khoái thừa.
Chiếc áo lông cừu không tránh nổi,
Đành lưu danh lại với ngàn xưa.
(Đào Phương Bình dịch)(26).
Cũng cần đặt câu hỏi: vì sao cả một thi xã xuất hiện trong giai đoạn nhà Trần đang hưng thịnh mà lại có thái độ quay mặt lại với công danh ? Đây là một vấn đề cần nghiên cứu nghiêm túc, và không thể bằng lòng với một câu trả lời vội vã. Có thể bản thân vị chủ soái thi xã vốn là con cháu của dòng Trần Liễu, nhánh trưởng họ Trần, vốn có nhiều công lao nhưng cũng có không ít mặc cảm trong mối quan hệ đối với dòng thứ là dòng được nối nhau nắm giữ triều chính, nên dầu được trọng đãi, tâm trạng nguội lạnh thế sự vẫn được di truyền từ đời này sang đời khác, và in dấu lại ở người này người khác, mà ông là một chăng ? Hoặc cũng có thể vào giai đoạn này, triều chính nhà Trần đã trở nên phức tạp, tuy chưa suy vong nhưng cũng báo hiệu một nguy cơ chia rẽ nội bộ, mà một phân số trí thức nhạy cảm đã tiên liệu được, trong đó có nhóm Bích Động thi xã của Trần Quang Triều? Chẳng phải chỉ sau khi Trần Quang Triều chết không lâu thì vụ án Trần Quốc Chấn nổ ra như một tiếng sét bên tai, phơi bày rõ sự lục đục ngấm ngầm nội bộ từ lâu đấy hay sao ? Đặc biệt trong thơ của Trần Quang Triều có một bài gần như lấp lánh một dự báo thiên tài, một sự khái quát thẩm mỹ đi trước thời đại, báo hiệu được sự suy vong không cưỡng nổi của nhà Trần. Bài thơ nhan đề là Trường An hoài cổ:
Núi sông còn đó nước xưa đâu?
Nắng xế gò cao bách giãi dầu.
Vương khí một thời chôn dưới cỏ,
Bướm đồng chao cánh dưới mưa mau.
(Huệ Chi dịch)(27).
Bài thơ chắc chắn là nói về một triều đại đã qua, một triều đại tồn tại trước triều Trần, nhưng vì sao lại đặt tiêu đề là Trường An hoài cổ? Chúng tôi ngờ Trường An đây là Trường Yên tức Hoa Lư, Ninh Bình ngày nay. Tuy nhiên, âm hưởng man mác không dứt của câu thơ và cái hình ảnh những cánh bướm liệng mãi dưới màn mưa nói rõ cảm hứng của người làm thơ đã không còn đóng khung trong khuôn khổ của đề tài mà đẩy tới một sự liên tưởng khác hẳn, liên tưởng về cái gì đang và sẽ xảy ra trong hiện tại. Đấy cũng là cảm hứng của Nguyễn Ức trong bài Bạc chu Ứng Phong đinh ngẫu đề (Đậu thuyền bên đình Ứng Phong ngẫu hứng đề thơ):
Thuyền buộc bên đình ngắm cảnh chơi,
Triều xưa, hành điện mất đâu rồi?
Oanh hoa chẳng biết trò hưng phế,
Quấy rối tình xuân mãi chẳng thôi.
(Đào Phương Bình dịch)(28).
Từ một tiên cảm đúng hướng như thế phải nói thái độ xa lánh cuộc sống phồn hoa danh lợi của Bích Động thi xã nhìn chung là một thái độ lành mạnh. Đó là con đường dũng thoái của những Nho sĩ biết giữ mình trong thanh sạch, biết giới hạn và ngăn trước sự lạm phát dục vọng của mình. Từ đây, có thể nói đến một sắc thái thứ hai của trường thơ Bích Động thi xã là sự quay về, buông thả cái “tôi” trữ tình trong vẻ đẹp cuốn hút của thiên nhiên. Nếu việc miêu tả nghệ thuật bức tranh thiên nhiên chưa bị gò bó trong các ước lệ của nghệ thuật phong kiến là thành tựu lớn của thơ ca Lý-Trần thì thơ thiên nhiên của Bích Động thi xã là một trong những thành tựu ấy. bài thơ nào của họ cũng là những bức tranh sống thực, khiến người đọc tưởng như được ngắm không chán mắt, trong đó cảnh vật hiện ra với đủ mọi cung bậc và hương sắc. Có khi là màu vàng chói của quýt và bưởi chen lẫn màu xanh biếc của dâu gai:
Đường đi trơn đá núi,
Khói độc lẫn mây ngàn.
Buồm khách ngoài mưa gió,
Chùa cao hứng nắng tàn.
Đất dâu gai xanh rợp,
Trời quýt bưởi đỏ chan.
Xe trẩy bâng khuâng nhớ,
Lòng về trĩu tâm can.
(Hoàng Châu đạo thượng tác – Trần Quang Triều. Huệ Chi dịch)(29).
Có khi là cái âm hưởng ngân nga của tiếng ve và màu sắc trong ngần của một trời trăng lẫn với mùi hoa thông như vương vấn lòng người không dứt:
Nguội ngắt lòng danh lợi,
Am thiền rảo gót qua.
Xuân chầy, hoa mỏng mảnh,
Rừng thẳm, ve ngân nga.
Mưa tạnh, da trời biếc,
Ao trong, ánh trăng ngà.
Khách về sư biếng nói,
Thông rụng nức mùi hoa.
( Đề Gia Lâm tự – Trần Quang Triều. Huệ Chi dịch)(30).
Ta hãy để ý: những bài thơ này đều mang rõ sắc thái “thi trung hữu họa” rất gần với thơ Vương Duy đời Đường. Trong thơ như có một con người cô đơn, không tìm quên mình trong tụng niệm mõ chuông mà tìm quên mình trong cảnh; có khi tìm quên chưa được nên vẫn hiện ra như một cái tôi trăn trở, nhưng cũng có khi đã đạt đến sự đạm nhạt đến mức nhòa tan hẳn mình đi. Đó chính là ý vị Thiền trong thơ của Bích Động thi xã, không kém gì thơ Thiền của Huyền Quang. Có lẽ đó cũng chính là dấu ấn của ảnh hưởng sâu đậm của trung tâm Phật giáo Quỳnh Lâm đối với cả nhóm thơ.
Tất nhiên, nói ảnh hưởng của tư tưởng Thiền tông đối với trường thơ Bích Động là một đặc điểm có thực, nhưng thơ thiên nhiên của Bích Động thi xã nhìn tổng quát vẫn là thơ của nhà Nho. và đây lại là là thơ của những nhà Nho nhạy cảm với thời thế, rút lui mà không chán nản, bàng quan, đến mức gác bỏ ngoài tai mọi sự. Đó chính là đặc sắc thứ ba của Bích Động thi xã, khiến cho thơ ca của họ ít nhiều vẫn động đến thời thế và làm thành cái thần của nhiều bài thơ. Có khi đây chỉ là biểu hiện sự kín đáo, như một chút xao động của những cơn sóng lòng trong thơ Trần Quang Triều:
Ngày qua mây tự lững lờ,
Bách xanh um cạnh nhà thờ bấy lâu.
Mảnh lòng : đầm lạnh trăng thâu,
Mưa đêm : nghìn giọt lệ sầu vương hoa.
Dưới đài, cỏ rẽ đường ra,
Trong thông, hạt nhớ cầm ca thuở nào.
Khôn nguôi biển rộng trời cao,
Tìm đâu giấc mộng đêm nao trước đèn.
(Đề Phúc Thành từ đường – Phạm Tú Châu dịch)(31)
Có khi cảm hứng về thời thế bật ra trực tiếp hơn, trở thành một tình cảm rạo rực quy tụ lại ở chữ “dân”, như cái cảm xúc trong một đêm nằm nghe tiếng chuông chùa Quỳnh của Nguyễn Sưởng khi ông trở lại am Bích Động đề thơ, bấy giờ vị chủ soái của họ vừa ra nhận chức Tể tướng như họ vẫn ước ao, nhưng lại cũng vừa đột ngột tạ thế làm họ khôn xiết tuyệt vọng:
Gió vờn trụ đá hạt lên tiên,
Mây phủ nhà tranh, rồng ngủ yên.
Chợt nghĩ đến dân rầu khúc ruột,
Chuông Quỳnh lạnh thấm ánh trăng đêm.
(Trùng đáo Quỳnh Lâm Bích Động am lưu đề – Phạm Tú Châu dịch)(32)
Và cái cảm hứng về dân rất sâu nặng này rốt cuộc đã là một hệ quy chiếu cơ bản để các thành viên trong thi xã Bích Động có được một sự đánh giá thống nhất mọi người và việc, từ cái chết của vị Tư đồ chủ soái của họ, cho đến công nghiệp của vị Thượng phụ Trần Thủ Độ, cho đến cả việc nhìn ngắm một dòng sông đã từng làm nên cả một chiến tích oai hùng:
Mồ thù như núi có cây tươi,
Sóng biển gầm vang đá ngất trời.
Sự nghiệp Trùng Hưng ai dễ biết?
Nửa do sông núi nửa do người.
(Bạch Đằng Giang – Nguyễn Sưởng. Đào Phương Bình dịch)(33)
Cảm quan thời thế của Bích Động thi xã ở đây rõ ràng đã không bị cảm hứng Thiền lấn át, trái lại chắc đã có lúc có nơi nó tác động trở lại và góp phần làm năng động hơn – thúc đẩy tính chất nhập cuộc rõ hơn – cái cảm hứng Thiền của các vị Thiền sư thi sĩ thời Trần. Và đây là lớp nền văn hóa thứ ba, mang trong nó một màu sắc riêng, đóng góp vào cái di sản văn hóa chung của trung tâm văn hóa Quỳnh Lâm.
7- Tất cả sự hội nhập của 3 nền tảng văn hóa tạo nên vốn văn hóa Quỳnh Lâm mà ta vừa trình bày là bằng chứng của một hiện tượng “chung sống hòa bình” thú vị của các hệ tư tưởng trái ngược trong suốt một thời đại thịnh trị dài đến 5 thế kỷ của lịch sử nước ta. Mặc dầu ngày nay tư liệu đã mất mát hầu hết, ta vẫn có thể hình dung được diện mạo khoáng đạt của con người thời đó, và cái khí hậu tự do dễ thở của một xã hội có sự bình đẳng bác ái giữa tầng lớp vương hầu với nhau cũng như giữa các tầng lớp dân chúng trong công xã (trừ đẳng cấp nô tỳ), nó là kết quả của sự chung sống tự nguyện này. Đúng như giáo sư Đặng Thái Mai nói: “Bảo là đời sống hồi này là một đời sống tự do, một đời sống hoàn toàn bình đẳng thì e quá nhưng thiết tưởng nói rằng đời sống xã hội phong kiến thời này còn có những ngày dễ chịu, vui vẻ, gần gũi với nhau hơn các đời vua sau này thì cũng không phải là nói ngoa. Hồi ấy người ta biết sống vui trong tình thân, trong tin tưởng”(34).
Chỉ từ sau khi Lê Lợi phất cờ khởi nghĩa thắng lợi, rồi đến Lê Thánh Tông nối ngôi, đưa Nho giáo lên địa vị độc quyền, hiện tượng đa hệ phái nói trên mới dần bị xóa bỏ. Tuy vậy, xóa bỏ nhưng trong tâm lý lâu đời của người dân, không hẳn đã xóa bỏ ngay được. Cuộc đấu tranh thầm lặng nhưng dai dẳng giữa Phật, Đạo và Nho (thực ra là giữa Phật và Nho, vì Phật giáo dễ dàng liên kết với Đạo giáo, biểu hiện ngay trên Phật điện : bên cạnh bàn thờ Phật, bao giờ cũng có một tòa riêng thờ Mẫu) đã diễn ra ở Quỳnh Lâm cũng như bao nhiêu chùa chiền, Thiền viện khác. Không biết từ bao giờ câu ca dao sau đây xuất hiện trong đời sống tinh thần, tình cảm người dân Quỳnh Lâm, nhưng chính nó là bằng chứng của một sự thách đố gan lỳ giữa hai bên : Một bên là sự cuốn hút của lễ hội Phật giáo phóng khoáng của chùa Quỳnh, và một bên là thúc ước ngặt nghèo của lễ giáo nhà Nho đối với người phụ nữ, không bên nào chịu bên nào:
Một bên Phật giáo thách đố:
Quỳnh Lâm khánh đá chuông đồng,
Muốn chơi thì trả của chồng mà chơi.
Một bên nhà Nho thách đố lại:
Của chồng lắm lắm em ơi,
Bao giờ trả hết đi chơi chùa Quỳnh.(35)
Và chính sự cực quyền về tư tưởng trong một thời kỳ dài, được chính quyền phong kiến bảo trợ công khai, sẽ làm cho cuộc đấu tranh không được giải tỏa mà cứ diễn ra ngấm ngầm không dứt.
**Chú thích:**
1/ Phật giáo cũng có lúc cưỡng chế các tôn giáo khác, như Trần Nhân Tông từng đi các nơi kêu gọi phá bỏ dâm từ (Đại Việt sử ký toàn thư), nhưng chỉ là cá biệt.
2/ Xem Đại Việt sử ký toàn thư, bản kỷ, kỷ nhà Lý, các quyển II, III, IV.
3/ Thơ văn Lý-Trần, tập I. Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 1977.
4/ Thơ văn Lý-Trần, tập II, quyển thượng. Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 1989.
5/ Như việc Trần Nhân Tông bắt gặp Trần Anh Tông đang say rượu trong cung vào năm 1299, đã họp quần thần ở phủ Thiên Trường vờ bàn định phế truất, để răn con cảnh tỉnh. Xem Đại Việt sử ký toàn thư, bản kỷ, quyển VI. Bản dịch của Cao Huy Giu, tập II. Nxb. Khoa học xã hội, Hà Nội, 1972; tr. 84-85.
6/ Chúng tôi tính cả thời gian những ông vua này đã lên làm Thái thượng hoàng.
7/ Thơ văn Lý-Trần, tập II, quyển thượng. Sđd.
8/ Xem Đại Việt sử ký toàn thư, bản dịch đã dẫn; tr.125.
9/ Kiến văn tiểu lục; “Tài phẩm”. Phạm Trọng Điềm dịch. Nxb. Sử học, Hà Nội, 1962; tr.303.
10/ Xem Đại Việt sử ký toàn thư – bản dịch đã dẫn; tr.156-157. Việc này phải xảy ra sau năm 1342 vì được chép sau việc ông giữ chức ở trấn Lạng Giang (vào năm 1342).
11/ Thơ văn Lý-Trần, tập II, quyển thượng. Sđd.
12/ Xem Văn bia An Nam cổ tích danh lam đệ nhất Quỳnh Lâm Phật thiên trụ quốc triều bi ký. Sách Hải Dương dư địa chí thì nói Không Lộ đúc tượng đồng cao 8 thước 5 tấc. Bệ và tòa sen cũng cao như vậy.
13/ Xem Lĩnh Nam chích quái và Nam Ông mộng lục.
14/ Tài liệu sưu tầm của Tố Như và Phạm Đức Huân. Chúng tôi có đối chiếu và khảo đính giữa hai dị bản.
15/ Lưu Đại Kiệt : Trung Quốc văn học phát triển sư묠quyển trung. Cố điển văn học xuất bản xã, Thượng Hải, 1958; tr.36-37.
16/ Chữ “tiểu tâm” ở đây, theo chúng tôi, được hiểu nghĩa như tủn mủn.
17, 18, 19, 20, 21/ Đều xem Thơ văn Lý-Trần, tập II, quyển thượng, Sđd.
22, 23, 24/ Đại Việt sử ký toàn thư, bản dịch đã dẫn; tr.107, 127, 128.
25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33/ Đều xem Thơ văn Lý-Trần, tập II, quyển thượng, Sđd.
34- Thơ văn Lý-Trần, tập I, tr.38, Sđd.
35- Tài liệu do chúng tôi sưu tầm tại Đông Triều năm 1971.
### Các bài viết khác
[Thư mời và chương trình Pháp hội Vu Lan Báo Hiếu và Húy kỵ Tôn Sư năm 2018 tại chùa Phước Long, Tây Sơn, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/thu-moi-va-chuong-trinh-phap-hoi-vu-lan-bao-hieu-va-huy-ky-ton-su-nam-2018-tai-chua-phuoc-long-tay-son-binh-dinh.html)
Chùa Phước Long tổ chức Pháp hội Vu Lan tu tập 07 ngày để báo tiến Ân sư thượng Như hạ Vinh tự Viên Hoa và hồi hướng phước báo đến Phụ mẫu sinh thành, thân bằng quyến thuộc còn tại thế thân tâm yên ổn; và cầu siêu cửu huyền thất tổ nhờ Phật lực và sức chú nguyện của chư Tăng trong ngày Tự tứ...
[Duy biểu học giảng luận: Bài tụng 05: Hạt giống riêng và chung](http://www.bodephatquoc.com/duy-bieu-hoc-giang-luan-bai-tung-05-hat-giong-rieng-va-chung.html)
Khi nói tới tâm thức cộng đồng chúng ta thường nghĩ tới tâm thức cộng đồng của cùng một thời gian mà thôi. Chúng ta cho rằng tâm thức cộng đồng này là tâm thức của những người sống cùng một thời đại với chúng ta. Nói khác đi, chúng ta nghĩ tới một tâm thức cộng đồng mang tính chất không gian...
[Giấc mơ lớn nhất của đời anh là gì](http://www.bodephatquoc.com/giac-mo-lon-nhat-cua-doi-anh-la-gi.html)
Mình thương con thì mình phải hiểu được những nỗi khổ niềm đau của con. Nếu cứ tiếp tục rầy la, trừng phạt thì đó không phải là thương. Mình yêu người bạn hôn phối của mình thì mình phải lắng nghe, phải tìm hiểu những nỗi khổ, niềm đau, những khó khăn của người đó và luôn luôn phải hỏi...
[Hoàng đế Asoka giã từ chinh chiến với nỗi thống khổ của người thắng trận](http://www.bodephatquoc.com/hoang-de-asoka-gia-tu-chinh-chien-voi-noi-thong-kho-cua-nguoi-thang-tran.html)
Đối với Đại đế Asoka, an lạc hạnh phúc của toàn dân là điều tối quan trọng. Ngài tuyên bố: "Tất cả thần dân đều là con ruột của Trẫm và ví như Trẫm ước mong các con Trẫm được hưởng mọi thứ an lạc hạnh phúc trong đời này lẫn đời sau, Trẫm cũng ước mong mọi thần dân được như nguyện"...
[Viện Phật học Bồ Đề Phật Quốc khai giảng năm 3 và ra mắt Ban biện soạn lâm thời Giáo trình Phật học Anh – Việt](http://www.bodephatquoc.com/vien-phat-hoc-bo-de-phat-quoc-khai-giang-nam-3-va-ra-mat-ban-bien-soan-lam-thoi-giao-trinh-phat-hoc-anh-viet.html)
Ngày 10/6/2018 tại Viện Phật Học Bồ Đề Phật Quốc diễn ra Lễ khai giảng năm 3 và Lễ ra mắt Ban biên soạn lâm thời Giáo trình Phật học song ngữ Anh Việt. Trên bàn chứng minh chúng tôi thấy có sự hiện của Giáo sư Học giả Trí Siêu – Lê Mạnh Thát và đông đảo chư tôn đức Tăng Ni Phật tử cùng tham dự...
[Phần 7/7 – Giáo sư Lê Mạnh Thát chủ tọa thảo luận mở rộng và Tổng kết Hội thảo](http://www.bodephatquoc.com/phan-7-7-giao-su-le-manh-that-chu-toa-thao-luan-mo-rong-va-tong-ket-hoi-thao.html) [Lễ công cử trụ trì chùa Tây Thiên – P. Vĩnh Nguyên – Tp.Nha Trang, tỉnh Khánh Hoà](http://www.bodephatquoc.com/le-cong-cu-tru-tri-chua-tay-thien-p-vinh-nguyen-tp-nha-trang-tinh-khanh-hoa.html) [Thư tri ân và chùm ảnh phát quà từ thiện mùa Phật đản 2018 tại chùa Phước Long, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/thu-tri-an-va-chum-anh-phat-qua-tu-thien-mua-phat-dan-2018-tai-chua-phuoc-long-binh-dinh.html) [Những nội dung phong phú trong hội thảo biên soạn giáo trình tại Bồ Đề Phật Quốc](http://www.bodephatquoc.com/nhung-noi-dung-phong-phu-trong-hoi-thao-bien-soan-giao-trinh-tai-bo-de-phat-quoc.html) [Phật Đản năm 2018 tại chùa Phước Long, Tây Sơn, Bình Định: Chùm ảnh Pháp hội tu tập](http://www.bodephatquoc.com/phat-dan-nam-2018-tai-chua-phuoc-long-tay-son-binh-dinh-chum-anh-phap-hoi-tu-tap.html) [Kính Mừng Phật Đản năm 2018 và chương trình pháp hội tại chùa Phước Long, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/kinh-mung-phat-dan-nam-2018-va-chuong-trinh-phap-hoi-tai-chua-phuoc-long-binh-dinh.html) [Tiếng gọi của đức Thế Tôn](http://www.bodephatquoc.com/tieng-goi-cua-duc-the-ton.html) [Thư cảm ơn và chùm ảnh lễ tặng 100 suất học bổng cho học sinh tại chùa Phước Long, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/thu-cam-on-va-chum-anh-le-tang-100-suat-hoc-bong-cho-hoc-sinh-tai-chua-phuoc-long-binh-dinh-2.html) [Thư mời hội thảo giáo dục Phật giáo quốc tế – 2018](http://www.bodephatquoc.com/thu-moi-hoi-thao-giao-duc-phat-giao-quoc-te-2018.html) [Đại lễ lạc thành Tổ đường – Trai đường chùa Phước Long, Tây Sơn, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/dai-le-lac-thanh-to-duong-trai-duong-chua-phuoc-long-tay-son-binh-dinh.html) [Thư cảm ơn và chùm ảnh phát quà từ thiện “Xuân 2018” tại chùa Phước Long, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/thu-cam-on-va-chum-anh-phat-qua-tu-thien-xuan-2018-tai-chua-phuoc-long-binh-dinh.html) [Chùm ảnh Pháp hội Dược Sư cầu an đầu năm 2018 tại chùa Phước Long, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/chum-anh-phap-hoi-duoc-su-cau-an-dau-nam-2018-tai-chua-phuoc-long-binh-dinh.html) [Thiệp thỉnh và thư mời dự đại lễ lạc thành Tổ đường chùa Phước Long, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/thiep-thinh-va-thu-moi-du-dai-le-lac-thanh-to-duong-chua-phuoc-long-binh-dinh.html) [Hành hương thập tự đầu xuân Mậu Tuất 2018 chùa Phước Long, Tây Sơn, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/hanh-huong-thap-tu-dau-xuan-mau-tuat-2018-chua-phuoc-long-tay-son-binh-dinh.html) [Chùm ảnh đón Tết cổ truyền – xuân Mậu Tuất 2018 tại chùa Phước Long, Bình Định](http://www.bodephatquoc.com/chum-anh-doa-tet-co-truyen-xuan-mau-tuat-2018-tai-chua-phuoc-long-binh-dinh.html)

Link: <http://www.bodephatquoc.com/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <http://www.bodephatquoc.com/?p=13519>; rel=shortlink

Keep-Alive: timeout=3, max=100


markdown:
### Lễ ăn hỏi như một lời thông báo tới làng xóm họ hàng về mối quan hệ và lời hôn ước của hai bên gia đình về việc hứa gả con cái cho nhau. Lễ ăn hỏi được diễn ra trước lễ cưới nó là tiền đề để đôi uyên ương tiến tới hôn nhân. Vậy cần chuẩn bị gì cho lễ ăn hỏi?
*Lễ vật ăn hỏi không thể thiếu*
#### 1. Chuẩn bị lễ vật ăn hỏiLễ vật ăn hỏi thường là: bánh phu thê hay bánh chưng bánh dày, trong đó bánh phu tượng trưng cho Dương, bánh thê tượng trưng cho Âm, bánh chưng hình vuông, tượng trưng cho Dương, bánh dày hình tròn, tượng trưng cho Âm, thường có quả nem, bánh cốm, tất cả đều được để trong hộp bọc giấy kiếng màu đỏ. Ngoài ra còn có các món khác dùng chung được cho tất cả các miền là trầu cau, chè, rượu, thuốc lá, bánh đậu xanh…
#### 2. Chuẩn bị trang phục cho lễ ăn hỏiTrong ngày ăn hỏi chủ rể nên mặc comple, sơ mi trắng cravat cho mình để thêm sự phong độ lịch lãm. Cô dâu sẽ mặc áo dài đỏ.
*Đội nam thanh nữ tú trong lễ ăn hỏi*
#### 3. Chuẩn bị một đội nam thanh nữ tú bưng lễ và đỡ lễ vật ăn hỏiPhần chuẩn bị lễ lạc đã xong chú rể hãy chọn cho mình một đội bê tráp khôi ngô tuấn tú. Nhà cô dâu cũng cần chuẩn bị một đội nữ xinh đẹp mặc áo dài đỏ đón lễ của nhà trai. Phong bao lì xì tuy là chi tiết nhỏ nhưng là vật không thể thiếu cho đội nam nữ bưng đỡ tráp lễ. Thông thường số tiền trong bao thường là 50 nghìn, số lượng mỗi người là một phong bì.
*Cô dâu chú rể hạnh phúc trao nhẫn đính hôn trong lễ ăn hỏi*
#### 4. Phương tiện đi lại và thợ chụp ảnhNhà trai cần chuẩn bị phương tiện đi lại cho cả đoàn và đội bê tráp lễ vật để đến được nhà cô dâu tùy thuộc và khoảng cách giữa hai gia đình để đảm bảo tính hợp lý, và sức khỏe cho mọi người. Ngoài ra chú rể cũng cần chuẩn bị một thợ chụp ảnh chuyên nghiệp để ghi lại đầy đủ khoảnh khắc hạnh phúc của hai bạn.
*Nguồn:*

Cache-Control: private, max-age=0

Server: GSE


markdown:
### Lễ ăn hỏi là một nghi lễ truyền thống thay cho lời thông báo chính thức về việc hứa gả con cái của 2 bên gia đình. Sau lễ ăn hỏi, cặp đôi chính thức trở thành vợ chồng chưa cưới và được 2 bên gia đình công nhận là con cái trong gia đình.
*Đồ* [lễ ăn hỏi](http://www.dichvuchupanhcuoi.org/2016/03/nghi-le-hoi-truyen-thong-cua-2-mien-nam.html)được sắp xếp gọn gàng trong tráp đỏ
Trong lễ ăn hỏi miền Bắc, những món lễ vật thường là trầu cau, chè (trà), mứt hạt sen, rượu, thuốc lá, bánh cốm, bánh phu thê. Tùy theo điều kiện tài chính của mỗi gia đình mà số lượng lễ vật ăn hỏi sẽ khác nhau.
-Tráp lễ ăn hỏi 3 tráp thường có những lễ vật như: trầu cau,chè, mứt hạt sen.
-Lễ ăn hỏi 5 tráp thường có: trầu cau, chè, mứt hạt sen, rượu và thuốc lá, bánh cốm.
-Lễ ăn hỏi 7 tráp thường có: trầu cau, chè, bánh cốm, rượu và thuốc lá, mứt hạt sen, bánh phu thê, bánh đậu xanh.
-Lễ ăn hỏi 9 tráp thường có: trầu cau, chè, bánh cốm, rượu và thuốc lá, hạt sen, bánh phu thê, bánh đậu xanh, lẵng hoa quả kết rồng phụng, lợn sữa quay.
-Lễ ăn hỏi 11 tráp thường có ít nhà chọn lựa, và ngoài những mâm quả như lễ 9 tráp, người ta có thể thêm vào đó những vật lễ khác, chẳng hạn như: tháp bia lon, mâm bánh nướng bánh dẻo, mâm xôi gấc trang trí đậu xanh…
*Quy tắc "trong chẵn ngoài lẻ" trong đồ lễ ăn hỏi của người miền Bắc* **Quy tắc “ngoài lẻ trong chẵn” trong lễ vật ăn hỏi**
Trong thủ tục lễ ăn hỏi miền Bắc thì số lượng tráp luôn là số lẻ, vì số lẻ tượng trưng cho yếu tố “dương”. Nhưng số lượng lễ vật trong từng tráp thì lại luôn là số chẵn, với ý nghĩa là có đôi có cặp.
**Lễ đen ăn hỏi**
Ngoài những đồ lễ ăn hỏi kể trên, thì nhà trai sẽ chuẩn bị lễ dẫn cưới hay còn gọi là lễ đen ăn hỏi. Lễ dẫn cưới là tiền mặt được để trong phong bì đặc biệt trong một khay riêng và do mẹ của chú rể cầm khay lễ trao cho mẹ cô dâu trước khi trao các mâm lễ khác. Đây là một nghi thức nhằm thể hiện sự cảm kích của nhà trai trước công ơn dưỡng dục của mẹ cô dâu, vì sau lễ cưới, nhà trai sẽ được thêm người, còn nhà gái thì ngược lại.
*Đội bê lễ tráp của nhà trai, nhà gái trong lễ ăn hỏi* **Nghi thức trong lễ ăn hỏi**
Nhà trai thường sẽ chọn một đội bưng tráp lễ là nam, và ngược lại, nhà gái chọn ra một đội đỡ lễ tráp là nữ. Đúng ngày giờ đã được bàn bạc trước, đoàn nhà trai sẽ sắp thành hàng và mang lễ vật vào nhà gái. Trong khi đó, nhà gái đã sẵn sàng trà nước để đón tiếp.
*Nguồn:*