text:
ĐOÀN LÊ GIANG(*) -
PHẠM THỊ TỐ THY(**)
rong buổi bình minh của văn học quốc ngữ Latin (gọi tắt là “văn học quốc ngữ”), Sài Gòn - Gia Định có vai trò tiên phong, không chỉ ở phương diện sáng tác mà cả ở phương diện dịch thuật. Nếu không kể những bài giảng về cuộc đời chúa Jesus và truyện các Thánh được viết bằng chữ Nôm từ thế kỷ XVII, thì có thể nói Trương Minh Ký là dịch giả văn học phương Tây đầu tiên của nước ta. Mấy chục năm sau ông, ở Sài Gòn rộ lên một phong trào dịch và phóng tác văn học phương Tây ở hầu khắp mọi thể tài: Trần Chánh Chiếu về tiểu thuyết dã sử; Lê Hoằng Mưu, Hồ Biểu Chánh về tiểu thuyết xã hội, Nguyễn Chánh Sắt, Biến Ngũ Nhy về truyện trinh thám, Nguyễn Háo Vĩnh về kịch (văn học Anh), Trần Huy Liệu về văn học cách mạng… Văn học dịch ở Sài Gòn - Gia Định không chỉ phong phú về số lượng, đa dạng về thể tài mà còn có những đặc điểm riêng biệt, rất thú vị, làm giàu thêm cho kho tàng dịch văn học của nước nhà.
- 1. Các tác phẩm đăng báo và các dịch giả văn học phương Tây tiên phong ở Nam Bộ
Những bản dịch đầu tiên ở Gia Định báo
Người đầu tiên dịch văn học phương Tây ở nước ta là Trương Minh Ký với các dịch phẩm đăng trên Gia Định báo. Hiện Gia Định báo bị mất mát tàn khuyết nhiều, tạm thời có thể thống kê một số tác phẩm sau:
- Chuyện Phan Sa diễn ra quốc ngữ: gồm Truyện ngụ ngôn của La Fontaine (Fables de la Fontaine) và truyện của một số tác giả khác nữa như Fénelon, E. Schmid, J. Florian…, do Trương Minh Ký dịch, đăng trên Gia Định báo từ năm 1881 đến 1886
- Phú bần diễn ca (Riche et Pauvre), Trương Minh Ký dịch, đăng trên Gia Định báo số 47 ngày 22.11.1884, đăng không liên tục kéo dài trong 2 năm 1884-1885
- Télémaque (dịch từ Aventures de Télémaque/ Cuộc phiêu lưu của Télémaque của Fénelon, Pháp), Trương Minh Ký dịch, đăng trên Gia Định báo từ số 25 ngày 20.6.1885
- Francinet, Trương Minh Ký dịch, truyện dịch đăng trên Gia Định báo, khởi đăng từ số 36, ngày 5.9.1885
- Truyện Robinson của Daniel Defoe, đăng Gia Định báo số 6 ngày 24-4-1886
- Cuối thế kỷ XIX còn có Trần Nguyên Hanh dịch Les conseils du Père Vincent (Gia huấn của lão Vincent).
Trương Minh Ký (1855-1900): Ông là nhà văn, nhà giáo, nhà dịch thuật và nhà nghiên cứu văn học, ngôn ngữ ở Nam Bộ giai đoạn cuối thế kỉ XIX. Tham gia Ban Biên tập Gia Định báo, viết bài thường xuyên cho Gia Định báo và Thông loại Khóa trình. Công trình sáng tác, nghiên cứu và dịch thuật: trên 30 tác phẩm, đơn ngữ (Việt ngữ, Hán ngữ và Pháp ngữ) và song ngữ (Pháp – Việt, Hán – Việt, Pháp – Hán). Theo Bằng Giang, với những bản dịch truyện ngụ ngôn La Fontaine đăng trên Gia Định báo từ năm 1881 ông là “người mở đầu cũng là người giới thiệu nhiều nhất văn học Pháp ở Việt Nam”. Các dịch phẩm của ông có:
- Chuyện Phan Sa diễn ra quốc ngữ - Fables de la Fontaine (Truyện ngụ ngôn của La Fontaine), đăng trên Gia Định báo 1884-1885, sau đó in ở Nhà hàng C.Guilland et Martinon, S.1884, tái bản có bổ sung đầy đủ bởi Curiol, S.1886
- Truyện Phansa diễn ra quốc ngữ, Nhà hàng C. Guilland et Martinon xuất bản, S. 1884 – Gồm 12 mẩu truyện ngụ ngôn của nhiều tác giả khác nhau như Fénelon, E. Schmid, J. Florian… được dịch dưới hình thức văn xuôi, không có truyện ngụ ngôn của La Fontaine
- Phú bần diễn ca (Riche et Pauvre), đăng trên Gia Định báo 1884-1885, sau đó Nhà hàng C.Guilland et Martinon xuất bản, S. 1885
- Chuyện Télémaque gặp tình cờ (dịch từ Aventures de Télémaque/ Cuộc phiêu lưu của Télémaque của Fénelon, Pháp), đăng trên Gia Định báo 1885 (chỉ đề Télémaque), sách do Rey et Curiol xuất bản, S.1887
- Francinet, truyện dịch đăng trên Gia Định báo khởi đăng từ số 36, năm 21, ngày 5.9.1885. Theo Bằng Giang (Văn học quốc ngữ Nam Kỳ), đây là truyện nhi đồng đầu tiên của nước ta.
Trương Vĩnh Ký (1837 - 1898): Trương Vĩnh Ký là học giả, nhà văn quốc ngữ tiên phong. Bên cạnh những cố gắng chủ yếu của ông là sưu tầm, ghi chép văn học dân tộc và các vấn đề ngôn ngữ, học thuật khác, ông cũng có dịch và giới thiệu văn học phương Tây.
- Trước hết phải kể đến tập Phong hóa điều hành/ Morale en actions (Impr. de la Mission à Tân Định xb., 1885, 185 trang). Đây là tâp sách sưu tập và dịch truyện cổ có tính chất giáo hóa của phương Tây, bên cạnh đó cũng có một số truyện cổ Trung Quốc, Nhật Bản và truyện thời Gia Long ở nước ta. Với 75 truyện, Phong hóa điều hành là tập truyện dịch vào loại dày dặn của nước ta. Trong Miscellanées (Thông loại khóa trình, từ số 2 (tháng 6 năm 1889) đổi thành Sự loại thông khảo) ông cũng có công bố 2 bản dịch: Chuyện vui (Chuyện khôi hài bên Tây) và Tích ông Esope.
- Chuyện vui, khởi đăng từ số 2 năm 1888, họ Trương không đề nguồn dịch cũng như tác giả. Xin trích đoạn mở đầu: “Thuở xưa bên Âulaba (Tây) trong Nước Grécia có một người quân tử tên là Diogènes bữa kia đang đứng bóng (giữa ban ngày) thắp đèn đi giữa chợ đông, dường như xách đi tìm kiếm giống gì vậy. Người ta thấy vậy mới hỏi ổng chớ ổng kiếm gì vậy? Thì ông nói: Tôi kiếm người ta. Ông có ý cho người ta biết trong thành ấy phong hóa cang thường đã hư đi, không còn có ai đáng gọi là người ta nữa” (tr.4).
Bẵng đi rất lâu sau – một năm sau, đến số 2 (tháng 6/1889, Thông loại khóa trình được đổi thành Sự loại thông khảo) ông mới dịch và đăng tiếp Chuyện vui với tên mới là Chuyện khôi hài bên Tây. Đó là truyện Rượu xấu: “Có một người kia ưa uống rượu nho lắm, mà nó nói rượu nho có hai cái xấu rằng: như tôi pha nước vào thì tôi làm cho nó hư đi; mà như không pha, thì nó làm cho tôi hư đi” (tr.7). Chuyện khôi hài bên Tây liên tục được Trương Vĩnh Ký dịch và đăng 4 số sau đó, cho đến khi Miscellanées bị đình bản, đó là các số: Sự loại thông khảo số 3 (tháng 7/1889: “Có ông hoàng đế kia nguyên giận lão thầy coi thiên văn kia thì vua đòi mà ban hỏi va rằng: lão kia, mầy tưởng mày sẽ chết vì nghiệp gì?...”); số 4 (tháng 8/1889: “Người kia có 2 đứa con trai: một đưa hay ngủ nướng, còn một đứa siêng năng lắm hay thức dậy sớm luôn…”); số 5 (tháng 9/1889: “Có chú bếp ở trong đội lính hộ vệ vua Frédéric le Grand. Chú ấy hay làm tốt, mà lại là lính giỏi nữa…”); số 6 (tháng 10/1889: “Đầy tớ siêng năng. Ông Saint Germain nói với thằng đầy tớ ông rằng: Lạ này! Cái thằng này nó làm sao ấy mà! Hễ tao có đi đâu về, thì tao thường thấy mày ngủ hoài thôi! Nó thưa rằng: Lạy ông, chớ sao! Là cái tánh tôi không có ưa ở không”).
- Tích ông Esope, khởi đăng từ số 1 (tháng 5 năm 1889). Xin trích đoạn mở đầu: “Ông Esope là người xứ Phrygia, sanh ra 200 năm sau khi khai sáng thành Rôma. Trời sinh ra cũng dị: sinh ra người có thiên tư trí huệ tót chúng, mà hình dáng mặt mũi ô dề xấu xa, coi gần không ra hình tượng người ta, lại cho ngọng lịu nói không có sửa. Dầu chẳng phải số phận làm tôi mọi thì cũng không khỏi làm tôi mọi…” (tr.12).
Sau đó truyện liên tục được đăng ở 3 số sau: Sự loại thông khảo số 2 (tháng 6/1889): “Ông Xantus có một người vợ, ý ở khó lắm…”; số 3 (tháng 7/1889), Tích ông Esope (tiếp theo): “Chủ tuy đổi mà phận nào có đổi? Ở nơi chủ mới có anh Zénas coi việc đó và xem sóc các tôi mọi…”; số 4 (tháng 8/1889), Tiếp theo tích ông Esope: “Bữa kia ông Xantus có ý muốn mời đãi anh em bạn một bữa cho tử tế thì biểu Esope đi chợ lựa cái gì tốt hơn hết thì mua mà dọn, đừng có mua giống gì khác nữa làm chi, Esope tính là trẹo chơi, vậy chú va đi chợ tinh mua những lưỡi đem về, thứ nấu thế nầy, thứ nấu thế kia mà cũng lưỡi cả…”.
Có thể nói Trương Vĩnh Ký là người đầu tiên dịch truyện cười phương Tây cũng như truyện ngụ ngôn Esope ở nước ta.
Huỳnh Tịnh Của (1830-1908): Huỳnh Tịnh Của là nhà từ điển học, nhà báo, nhà biên khảo văn học dân gian. Tuy nhiên ông cũng có dịch văn học phương Tây trong tập truyện Chuyện giải buồn (2 cuốn).
Chuyện giải buồn (Rút trong các sách hay, để giúp trong các trường học cùng những người học tiếng An Nam), có tài liệu cho rằng in lần thứ nhất năm 1880(1), chúng tôi chỉ có bản in lần thứ 2, Sài Gòn, 1886, Tập 1: 100 tr, Tập 2: 96 tr. Chuyện giải buồn - cuốn sau, in lần đầu năm 1886.
Chuyện giải buồn tập 1, tập hợp 68 truyện cổ Trung Quốc, Việt Nam. Chuyện giải buồn - cuốn sau tập hợp thêm 51 truyện nữa, chủ yếu là truyện cổ Trung Quốc, Việt Nam. Tuy nhiên bên cạnh đó Huỳnh Tịnh Của cũng dịch thêm một truyện phương Tây. Đó là truyện số 9 có nhan đề là Truyện hay: “Thuở xưa nước Rôma giàu mạnh, nhứt thống cả phương Tây cũng như Trung Quấc nhứt thống cả phương Đông. Các vua đời ấy thường ngự giá thân chinh, đánh đông dẹp bắc, thiên hạ đều phục tùng. Có một ông hoàng đế đồng binh thuyền, ngự đi đánh phương Nam. Tiền đạo bắt đặng một đảng ăn cướp biển, dẫn đầu đảng đi nạp…”. Huỳnh Tịnh Của không cho biết dịch hay sưu tầm ở đâu, bằng tiếng gì, của ai. Yếu tố ngoại lai duy nhất mà chúng tôi nghĩ là truyện dịch đó là bối cảnh “Rôma” của câu chuyện.
- 2. Dịch và phóng tác văn học phương Tây ở Sài Gòn-Gia Định đầu thế kỷ XX
Trần Chánh Chiếu (1867 – 1919): Ông là nhà văn, nhà báo, nhà hoạt động duy tân. Ông cũng là một trong những dịch giả văn học Pháp tiên phong. 2 tiểu thuyết dịch nổi tiếng của ông là:
Tiền căn báo hậu – Công tước Mông-tê Cà-rit-tô sự tích (Alexandre Dumas cha soạn), đăng trên Lục tỉnh tân văn, 1907, bút hiệu: Kỳ Lân Các, Imp.de l’Union, nhà in Nguyễn Văn Của, 1914, Impr. l’Union, Sài Gòn, 1914-1915, 8 tập đóng chung thành một cuốn;
Ba người ngự lâm pháo thủ (phỏng dịch Les trois mousquetaires) đăng trên Lục tỉnh tân văn, từ số 269 (10/4/1913) đến số 338 (13/8/1914)
Lê Hoằng Mưu (1879 - 1942): Là nhà văn táo bạo với nhiều đột phá mới mẻ, là nhà báo, chủ bút của những tờ báo lớn như Nông cổ mín đàm (1912, 1915), Lục tỉnh tân văn, Long Giang độc lập (1930, 1931), Công luận báo. Ông cũng là một trong những dịch giả tiên phong. Các tác phẩm văn học mà ông dịch có: kịch thơ Rocambole Tome V. Les drames de Paris của A. Dumas năm 1912; Vi Lê giết vợ, Tiểu thuyết, dịch từ truyện Nga (Nông cổ mín đàm từ số 74 (25/11/1915) đến số 79 (30/12/1915)…
Hồ Biểu Chánh (1885 -1958) : Hồ Biểu Chánh là nhà văn cự phách của văn học Nam Kỳ đầu thế kỷ XX. Ông viết rất nhiều, cả đời sáng tác của ông có lẽ có đến trên dưới 60 quyển tiểu thuyết. Trong các tiểu thuyết của ông, nhất là giai đoạn đầu có nhiều cuốn phóng tác từ những tiểu thuyết phương Tây, đa số là Pháp, như ông đã kể trong Đời văn nghệ của tôi gồm có 12 tác phẩm:
Nguyễn Chánh Sắt (1869 - 1947): Nguyễn Chánh Sắt là nhà văn, nhà báo, nhà hoạt động xã hội nổi tiếng của Nam Kỳ trước 1945. Từ thập niên 1910 ông đã dịch một số tiểu thuyết Pháp mà tập trung là tiểu thuyết trinh thám đăng trên Nông cổ mín đàm – tờ báo duy tân kinh tế đầu tiên của Nam Kỳ, ra số đầu vào đúng năm đầu tiên của thế kỷ XX (1901): Mười lăm năm một chữ tình, Nguyễn Bá Nghiêm, tiểu thuyết Langsa diễn ra quốc âm, Nông cổ mín đàm số 25 (19-7-1917) - Số 29 (23-8-1917); Trinh thám tiểu thuyết (Nguyễn Bá Nghiêm diễn nôm) Nông cổ mín đàm số 92 (12-12-1918) kết thúc; Trinh thám tiểu thuyết (truyện mới) (Nông cổ mín đàm từ số 79 (tháng 9/ 1918) đến số 85 (tháng 10/1918).
Nguyễn Háo Vĩnh (1893 - 1941): Nhà hoạt động duy tân, từng sang Nhật theo phong trào Đông du. Bị trục xuất khỏi Nhật năm 1908, ông lui về Hongkong học trường Saint Jesyh. Tốt nghiệp, sang Anh với ý định tìm gặp Cường Để, nhưng gặp được thì ông thất vọng trở về nước sau hơn 10 năm xuất dương. Về nước làm báo, chủ nhà in. Ông là dịch giả dịch văn học Anh vào loại đầu tiên nước ta (sau người dịch Truyện Robinson trên Gia Định báo 1886). Ông chỉ dịch chuyên về bi kịch và hài kịch của W.Shakespeare: Chú lái buôn thành Venise, Nam Phong tạp chí tập IV, số 21, 3/1919, in thành sách với nhan đề Chuyên rút trong bổn tuồng “Le Marchand de Venise” của W.Shakespeare, do Nhà in Xưa Nay, SG, 1930; Vậy thì vậy, chuyện rút trong bổn tuồng Asyon like của văn hào Ừng lê có danh tiếng lớn nhất trong thế giới tên là William Shakespeare, Sài Gòn, Nhà in Xưa nay, 1927. Ông có dịch hai vở bi kịch: Thái tử Hamlet và Romeo Juliet, hiện chưa tìm được.
Phan Thị Bạch Vân (1903-1980): Phan Thị Bạch Vân (Hoàng Thị Tuyết Hoa) là nhà văn, nhà báo yêu nước, nhà hoạt động nữ quyền nổi bật ở Nam Bộ trước 1945. Bà dịch một số sách về các tấm gương phụ nữ yêu nước và cách mạng Trung Quốc và châu Âu, trong đó có tác phẩm: Gương nữ kiệt (tiểu sử bà Roland, nữ kiệt thứ nhứt châu Âu, Phan Thị Bạch Vân, Nữ Lưu Thơ Quán Gò Công, Gò Công, in lần thứ nhứt, Nhà in Bảo Tồn, 1928, Sách bị cấm).
Bà chủ trương bộ Tinh thần phụ nữ (Nữ lưu thơ quán Gò Công xuất bản được 8 số vào 1929), có thể coi như tạp chí phụ nữ đầu tiên của nước ta (mà báo phụ nữ đầu tiên Nữ giới chung do Sương Nguyệt Anh làm chủ bút). Trên Tinh thần phụ nữ, Phan Thị Bạch Vân đã giới thiệu một cách có hệ thống học thuyết Darwin (Học thuyết và lược truyện ông Đạt Nhĩ Văn (Darwin), khởi đăng từ tập 1/ 1929), tư tưởng của Montesquieu (Học thuyết của Mạnh Đức Tư Cưu (Montesquieu), Nguyễn Thị Đan Tâm dịch thuật, khởi đăng từ tập 2/ 1929).
Nguyễn An Ninh (1900 - 1943): Nguyễn An Ninh là nhà cách mạng, nhà văn, nhà báo. Ông đã từng dịch và giới thiệu những tác phẩm kinh điển của các nhà khải mông chủ nghĩa, các lãnh tụ cộng sản như: Dân ước, dân quyền, dân đạo (dịch); Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền; Bản Tuyên ngôn cộng sản đăng trên các báo: La Cloche Fêlée (Chuông rè), Trung lập, La Lutte, Đuốc nhà Nam...
Trần Huy Liệu (1901 - 1969): Ông là nhà cách mạng, nhà văn, dịch giả. Năm 1924 ông vào Sài Gòn, hoạt động rất mạnh trong làng văn, làng báo Sài Gòn với tư cách là một nhà yêu nước. Ông 1928 ông thành lập Cường học thư xã chuyên xuất bản loại sách tuyên truyền cho tư tưởng yêu nước - cách mạng. Có thể kể các tác phẩm dưới đây:
- Anh hùng yêu nước : Ông Nạp Nhĩ Tôn (Nelson) / Lâm Vạn Lý, Trần Huy Liệu dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Impr. Đức Lưu Phương, 1928, (Cường học Thư xã: Giữ đạo đức, mở tri thức, chấn tinh thần)
- Gương phục quốc (Ý Đại Lợi tam kiệt): Truyện ba vị Anh kiệt dựng nước Ý Đại Lợi (Italia), Lương Khải Siêu viết, Trần Huy Liệu dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Impr. Thạch Thị Mậu, 1928, (Cường học Thư xã)
- Hiến thân cho nước: Truyện ông Cát Tô Sĩ Louis Kossuth, Lương Khải Siêu viết, Trần Huy Liệu dịch, Sài Gòn, Impr. Thanh Thị Mậu, 1928, (Cường học Thư xã)
- Tân quốc dân, Trần Huy Liệu, Đào Khắc Hưng dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Nhà in Tam Thanh, 1928 , (Cường học Thư xã)
- Tân quốc dân, Trần Huy Liệu dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Nhà in Thạch Thị Mậu, 1929, (Cường học Thư xã)
- Thần Cộng hoà: Sái Ngạc, Trần Huy Liệu biên dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Impr. Đức Lưu Phương, 1928 (Cường học Thư xã).
- 3. Một vài đặc điểm văn học dịch phương Tây ở Sài Gòn-Gia Định
- 3.1. Tiên phong trong cả nước và Đông Á
Dịch văn học ở Nam Bộ là bộ phận tiên phong của văn học quốc ngữ và của văn học dịch cả nước. Từ đầu thập niên 1880 Truyện ngụ ngôn của La Fontaine (với nhan đề Truyện Phan sa diễn ra quốc ngữ) do Trương Minh Ký dịch đăng ở Gia Định báo có thể là cái mốc khởi đầu cho văn học dịch phương Tây ở Việt Nam. Vào thời điểm ấy ở Bắc Bộ vẫn chưa biết đến báo chí, càng chưa biết đến văn học phương Tây. Văn học dịch ở Bắc Bộ sẽ diễn ra gần 30 năm sau với Truyện ngụ ngôn của La Fontaine do Nguyễn Văn Vĩnh dịch một phần trên Đại Nam đăng cổ tùng báo năm 1907, dịch đầy đủ trên Đông Dương tạp chí từ 1913 đến 1915.
Nếu so với các nước Đông Á như Nhật, Trung Quốc, Hàn Quốc thì việc dịch văn học phương Tây ở Nam Bộ Việt Nam cũng vào loại sớm.
Ở Nhật Bản, năm 1877 Hattori Toku dịch Dân ước luận của Rousseaux; 1878 Kawajima Chùnosuke dịch Tám mươi ngày vòng quanh thế giới của Jules Verne; 1883 Nakae Chômin dịch và giải thích Dân ước dịch giải của Rousseaux; 1896 xuất hiện bản dịch Cha và con của nhà văn Nga Ivan Turgenev…
Ở Trung Quốc, năm 1898 bản dịch Trà hoa nữ của nhà văn Pháp A. Dumas (con) được nhiều người coi là sự kiện mở đầu cho việc dịch văn học phương Tây ở Trung Quốc. Sau đó năm 1902 xuất hiện bản dịch Những cuộc phiêu lưu của Robinson của nhà văn Anh D. Defoe.
Hàn Quốc đến đầu thế kỷ XX mới bắt đầu xuất hiện những bản dịch đầu tiên tiểu thuyết phương Tây(2).
Như vậy ở Nam Bộ Việt Nam, năm 1881 Trương Minh Ký đã dịch văn học Pháp, 1886 một dịch giả nào đó đã dịch Robinson trên Gia Định báo, 1889 Trương Vĩnh Ký đã dịch Truyện ngụ ngôn Esope, thì việc dịch văn học ở Việt Nam chỉ sau Nhật Bản vài năm, nhưng trước khá xa Trung Quốc và Hàn Quốc.
- 3.2. Về nội dung và thị hiếu
Dịch văn học phương Tây ở Nam Bộ chủ yếu là dịch văn học Pháp, các nền văn học khác được dịch rất ít, mặc dù văn học Anh hay các nước Tây Âu khác cũng rất có giá trị, văn học Nga thế kỷ XIX đạt đến trình độ bậc thầy. Văn học Anh được dịch truyện Robinson của Defoe, kịch của Shakespeare (Nguyễn Háo Vĩnh dịch đăng trên Nam phong và in ở nhà in Xưa Nay của chính dịch giả). Văn học Nga chỉ được dịch một vài tác phẩm không tiêu biểu lắm (Lê Hoàng Mưu dịch trên Nông cổ mín đàm), hay một danh tác của Dostoievsky (Hồ Biểu Chánh dịch tiểu thuyết Thằng ngốc). Trong khi đó ở Nhật Bản, văn học Anh, Nga rất được yêu thích; còn ở Trung Quốc thì văn học Anh, Đức – bên cạnh văn học Pháp.
Về quan điểm dịch thuật, dịch văn học ở Nam Bộ khởi đi từ dịch để học chữ quốc ngữ, đến chỗ dịch để mô phỏng, rồi đến dịch để thưởng lãm và dịch để khai minh.
Trương Vĩnh Ký dịch ngụ ngôn Esope trong Thông loại khóa trình, thì chỉ cần đọc tên tạp chí đã thấy mục đích học tập của tờ học báo này rồi: Giáo trình học tập theo từng loại thông thường. Mục đích ấy được nói rất rõ trong lời mở đầu tạp chí: “Coi sách dạy lắm nó cũng nhàm, nên phải có cái chi vui pha vào một hai khi, nó mới thú”.
Trong Chuyện giải buồn, Huỳnh Tịnh Của ghi rõ ngay mục đích ở trang bìa: “Để giúp trong các trường học cùng những người học tiếng Annam” (bản in Quản hạt, 1886).
Sang đến đầu thế kỷ XX, các nhà văn dịch để mô phỏng mà từ đó sáng tác ra tiểu thuyết của mình. Đó là trường hợp Trần Chánh Chiếu, Lê Hoằng Mưu, Hồ Biểu Chánh, Trương Duy Toản, Nguyễn Chánh Sắt, Biến Ngũ Nhy… Cùng với mục đích mô phỏng và sau giai đoạn mô phỏng là dịch để giới thiệu cái hay của nền văn học các nước để thưởng lãm. Ta có thể đọc được quan niệm này trong lời nói đầu do Trần Chánh Chiếu viết trong tác phẩm dịch Tiền căn báo hậu:
“Đọc các truyện tiểu thuyết Lang-sa thấy được truyện “Tiền căn báo hậu” này rất thú vị vô cùng. Nên ta chịu khó dịch ra cho bạn đồng bang nhàn lãm (...).
Vậy có thơ rằng:
Nghĩ ngán đời sao những bất bằng,
Thù sâu thề quyết trả phăng phăng.
Nước còn chau mặt cùng Đăng-Lạc (Danglars)
Đá vẫn câm gan với Phec-Năng (Fernand)
Một túi càn khôn thay xác quỷ,
Ngàn trùng ba lãng hiện hình trăng.
Nghiêng mình đứng giữa hòn vô chủ,
Hỡi lũ quyền gian có biết chăng?
(bản in nhà in Nguyễn Văn Của, 1914)
Bên cạnh đó có bộ phận văn học dịch để khai minh, để làm cách mạng. Đó là trường hợp Phan Thị Bạch Vân, Nguyễn An Ninh, Nam Kiều Trần Huy Liệu. Tư tưởng khai sáng ít nhiều đã được nói đến trong trường Đông Kinh Nghĩa Thục và phong trào Duy tân, nhưng dịch, giới thiệu một cách nghiêm túc, cho quốc dân đồng bào xem thì phải đến các dịch giả này.
Về các trào lưu văn học, quan sát việc dịch văn học ở Nam Bộ, người ta có cảm giác như nó diễn lại tiến trình lịch sử văn học Pháp: Bắt đầu từ việc dịch các tác phẩm có tính tôn giáo, đạo đức (Phú bần truyện, Gia huấn của lão Vincent do Trương Minh Ký dịch) – sau đó là các truyện ngụ ngôn, phiêu lưu, các truyện tình cảm (Truyện ngụ ngôn La Fontaine, Télémaque, Ronbinson, Không gia đình…) – sau đó mới là tiểu thuyết lãng mạn (Những người khốn khổ), hiện thực và tự nhiên chủ nghĩa (Thằng ngốc).
Về thị hiếu văn học dịch, ở Nam Bộ văn học phiêu lưu, hành động, kết thúc có hậu có vẻ được yêu thích. Điều ấy thể hiện ở nhiều bản dịch từ cuối thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX: Télémaque, Le comte de Monté Cristo (Bá tước Monté Cristo), Sans Famille (Không gia đình), En Famille (Trong gia đình), hay các truyện trinh thám do Biến Ngũ Nhy, Nguyễn Cánh Sắt dịch, phóng tác…Các tiểu thuyết dã sử đề cao lòng trung nghĩa cũng rất được yêu thích, trong đó tác phẩm được yêu thích nhất là bộ Ba người ngự lâm pháo thủ (phỏng dịch Les trois mousquetaires của A.Dumas (cha)). Sở dĩ như vậy vì trong văn học Nam Bộ từ trước đã có truyền thống văn học bình dân và truyền thống đề cao lòng trung nghĩa (Lục Vân Tiên và các truyện Nôm khác).
Trong văn học dịch ở Nam Bộ, các tác phẩm văn học yêu nước và cách mạng được dịch khá nhiều và tương đối tự do. Tiêu biểu là sách của 3 dịch giả: Phan Thị Bạch Vân với tủ sách Nữ lưu thơ quán Gò Công, Nguyễn An Ninh với tờ La Cloche Fêlée (Chuông rè) và Nam Kiều Trần Huy Liệu với tủ sách Cường học thư xã. Được như vậy vì Nam Kỳ là xứ trực trị nên được hưởng quy chế tự do hơn Bắc Kỳ và Trung Kỳ.
- 3.3. Về hình thức dịch
Trong giai đoạn đầu tiên của việc dịch thuật, hình thức thể loại còn bị chi phối bởi thị hiếu trung đại: thích thơ ca. Vì vậy Aventures de Télémaque của Fénelon cũng được Trương Minh Ký dịch ra thơ lục bát. Tác phẩm mở đầu thế này:
Thanh nhàn coi truyện Phansa,
Suy đi xét lại ngâm nga nên lời.
Từ khi Ulysse (U-lịch) đi rồi,
Nàng tiên Calypso (Ca-lýp-so) nguôi đặng nào.
Trong khi sát ruột tợ bào,
Trường sanh bất tử xiết bao nỗi phiền.
Vẳng nghe ngâm ngợi cung tiên,
Các nàng hầu hạ dám lên tiếng gì.
Một mình thơ thẩn ra đi,
Dạo xem hoa cỏ xanh rì cù lao.
Nàng càng ủ liễu phai đào,
Nhớ chàng Ulysse ra vào đâu đây.
(Chuyện Télémaque gặp tình cờ)
Rồi Riche et Pauvre cũng được “diễn ca” thành thơ lục bát Phú bần truyện diễn ca:
Việc đời nhơn lúc thảnh thơi,
Phangsa ngoại truyện diễn lời quốc âm.
Trời kia cao, biển nọ thâm,
Để ai độ lượng khỏi làm vậy vay.
Điều nghi rủi, chẳng ngờ may,
Cho hay muôn sự ở tay thợ trời.
Có người phú quý trên đời,
Wildstrom (Huình–Trôm) viên ngoại ở nơi Tây thành.
Chồng nhơn đức, vợ hiền lành,
Nơi xa đẹp dạ, chung quanh bằng lòng.
(Phú bần truyện)
Ý thức về dịch văn học của Trương Minh Ký cũng như các dịch giả khác, rất khác quan niệm dịch văn học hiện nay. Ngày nay cho Tín, Đạt, Nhã – 3 từ khóa do Nghiêm Phục đề xướng là 3 tiêu chuẩn vàng của việc dịch văn học. Nếu nhìn như thế thì trong cái gọi là dịch văn học ngày trước có nhiều tác phẩm là Chuyển thể (2 tác phẩm nói trên của Trương Minh Ký), Phóng tác (như trường hợp Hồ Biểu Chánh), các trường hợp còn lại có khi là “Tác dịch”, “Phóng dịch”, “Phỏng dịch” hơn là dịch trực tiếp, nghiêm cẩn – dịch như một nghệ thuật, một khoa học.
Về việc phiên âm tên trong tác phẩm, các dịch giả Nam Bộ không lựa chọn cách phiên âm Hán hóa (trừ 2 trường hợp trên Tinh thần phụ nữ nói trên) mà lựa chọn dùng nguyên ngữ hay cách phiên âm trực tiếp từ nguyên tác, thậm chí nhiều trường hợp khá khoa học: phiên âm rồi mở ngoặc nguyên ngữ hoặc ngược lại. Ví dụ:
Trương Vĩnh Ký dùng nguyên ngữ: “Ông Esope là người xứ Phrygia, sanh ra 200 năm sau khi khai sáng thành Rôma” (Tích ông Esope).
Trương Minh Ký để nguyên ngữ trước, mở ngoặc cách đọc sau: “Từ khi Ulysse (U-lịch) đi rồi/ Nàng tiên Calypso (Ca-lýp-so) nguôi đặng nào” (Chuyện Télémaque gặp tình cờ).
Kỳ Lân Các (Trần Chánh Chiếu) thì chọn phiên âm trước mở ngoặc nguyên ngữ sau: “Mạt-xây-thành (Marseille) tấn khẩu. (…) Có một chiếc tàu Pha-ra-ông ba cột ở xứ Xi-miệt (Simyrae) Tri-e (Trieste) và Nap (Naples) mới vào cửa biển. Theo lệ thường thì có một tên hoa tiêu chạy ghe ra đó mà dắt, mà cũng thường lệ khi ấy hễ có tàu vào cửa biển Mạt-xây.” (Tiền căn báo hậu)
Về chất lượng bản dịch, có thể nói các bản dịch Việt khá hay, ngôn ngữ sáng rõ, sáng tạo, có tính nghệ thuật cao. Đơn cử bài Con ve và con kiến để so sánh. Đây là bản dịch của Nguyễn Văn Vĩnh trên Đại Nam đăng cổ tùng báo (1907):
Trên cây có một con Ve
Hát hết mùa hè, mùa lạnh kiết so
Âu là đành phận đem đầu
Chạy sang chị Kiến kêu cầu lân bang
Nhờ bà hàng xóm lòng thương
Cho vay dăm hột thóc lương trợ thì
Khi nào hết lạnh sang hè
Lại xin đem nốt lãi lời phân minh
Nhược bà có bụng nghi tình
Xin thề giời, phật chứng minh việc này
Kiến bà tính ghét mượn vay
Trong nghìn thói độc thói này nhỏ nhen
Lắc đầu rồi lại còn chèn
Lúc trời nắng ráo anh em làm gì?
Ve rằng tôi ngâm phú thi
Đêm ngày nhai nhải, cái gì cũng ngâm
Kiến bà chúa tệ độc tâm
Đáp rằng xưa hát, nhảy đầm nay coi!
Gần ¼ thế kỷ trước, trên Gia Định báo Trương Minh Ký dịch cũng khá hay:
Con ve, mùa hạ, ngâm nga,
Sang đông, thốn thiếu xót xa trăm phần.
Than van với kiến ở gần:
“Xin giùm ít hột đỡ thân cơ hàn.
Đến mùa bổn lợi lai hoàn,
Lòng đâu há dám tính đàng sai ngoa”
Cho vay đặt nợ gần xa,
Kiến không nghề đấy hỏi ra tức thì:
“Mùa khô khi ấy làm chi? –
Ve rằng: ca xướng nhọc khi đêm ngày. –
Kiến rằng: nghề hát vui thay!
Nào, ra múa thử thì hay bây giờ.”
Đây khuyên tích cốc phòng cơ
Ở đời liệu trước chớ chờ khó khăn.
(Gia Định báo số 17, thứ bảy 16 Juin 1883)
Ngôn ngữ dịch của Trương Minh Ký khá lưu loát, trong sáng, ít có yếu tố thừa thãi, đôi chỗ dịch rất sáng tạo.
Sang thế kỷ XX, hầu như các dịch giả không dịch từ văn xuôi sang thơ nữa, mà dịch ra văn xuôi luôn. Tiền căn báo hậu – Công tước Mông-tê Cà-rit-tô sự tích (của Alexandre Dumas cha) do Trần Chánh Chiếu dịch, một trong những dịch phẩm được yêu thích nhất ở Nam Bộ đầu thế kỷ XX, mở đầu thế này:
“Mạt-xây-thành (Marseille) tấn khẩu
Ngày 24 Février 1815 lính thường xuyên canh trên lầu chuông nhà thờ cho hay rằng: có chiếc tàu Pha-ra-ông ba cột ở xứ Xi-miệt (Simyrae) Tri-e (Trieste) và Nap (Naples) mới vào cửa biển. Theo lệ thường thì có một tên hoa tiêu chạy ghe ra đó mà dắt, mà cũng thường lệ khi ấy hễ có tàu nào vào cửa biển Mạt-xây thì thiên hạ áp lại coi đông đảo, mà nhứt là chiếc Pha-ra-ông, vì là tàu đóng trong bổn xứ, chủ cũng người ở bổn xứ. Song tàu cứ việc chỉ mũi mà vào cửa, xơm tới một cách chậm chạp buồn bã, làm trên bờ ai cũng nghi chắc đây dưới tàu có xảy ra chuyện chi bất tường, chớ chẳng không. Nhiều người thạo việc vượt biển nói tàu không hư hao chi, vì bộ lướt tới vững vàng, buồm lạt cột chằng chi còn y lé. Gần tay lái lại có một vị thiếu niên con mắt đen như mắt quạ,hễ hoa tiêu dạy bát hô cạy thế nào thì va cứ đó mà hô chuyền cho bạn thi hành.”
(Nhà in Nguyễn Văn Của, 1914)
Bản dịch khá hay, ngôn ngữ phong phú, đậm chất đời. Nếu chú thích một vài từ cổ, từ địa phương thì tác phẩm sẽ trở nên dễ dàng thưởng thức với tất cả những người ở địa phương khác.
Kết luận
Dịch văn học ở Nam Bộ là một bộ phận tiên phong trong văn học cả nước. Bên cạnh việc dịch truyện Tàu (đến hàng trăm bộ) thì việc dịch văn học phương Tây cũng có vai trò hết sức quan trọng. Dịch văn học ở Nam Bộ từ chỗ là để học tiếng, đến chỗ dịch để mô phỏng mà sáng tác, rồi dịch để thưởng lãm và khai minh. Quan sát quá trình dịch thuật, chúng ta có thể biết được thị hiếu thẩm mỹ của độc giả Nam Bộ cũng như sự tiếp biến những ảnh hưởng từ phương Tây. Nhiều tác phẩm dịch khá hay, đến nay vẫn còn nguyên giá trị thưởng lãm. Việc nghiên cứu dịch văn học ở Nam Bộ với những tư liệu gốc, khiến cho chúng ta có thể vẽ ra chính xác hơn, đúng đắn, đầy đủ hơn hơn bức tranh dịch văn học trong tiến trình hiện đại hóa văn học dân tộc(3).
__________________
(1) Theo Huỳnh Tịnh Của: Chuyện giải buồn, Tái bản. Nxb. Thanh niên, H., 2002, tr.5.
(2) Niên biểu quá trình hiện đại hoá văn học Đông Á, trong Văn học cận đại Đông Á từ góc nhìn so sánh (Đoàn Lê Giang chủ biên). Nxb. Tổng hợp TP. Hồ Chí Minh, 2011, tr.796.
(3) Xin xem: - Đoàn Lê Giang (Chủ nhiệm): Khảo sát, đánh giá, bảo tồn văn học quốc ngữ Nam Bộ cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX, Đề tài NCKH cấp trọng điểm Đại học Quốc gia, Mã số: B2005-18b-07-TĐ, nghiệm thu 2009.
- Đoàn Lê Giang (Chủ nhiệm): Khảo sát, đánh giá, bảo tồn di sản văn học Nam Bộ 1930-1945, Đề tài NCKH cấp trọng điểm Đại học Quốc gia, Mã số: B2008-08b-01TĐ, nghiệm thu 2012.
- Phạm Thị Tố Nhy: Sự nghiệp sáng tác, nghiên cứu và dịch thuật của Trương Minh Ký, Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Văn học Việt Nam, Trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn – Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, 2007 (Giảng viên hướng dẫn: PGS.TS. Đoàn Lê Giang).
(*) PGS.TS. - Trường Đại học KHXH&NV – ĐHQG TP. Hồ Chí Minh.
(** ) ThS - Trường Đại học Trà Vinh.

markdown:
*ĐOÀN LÊ GIANG (*) - * *PHẠM THỊ TỐ THY (**) *
|T|
rong buổi bình minh của văn học quốc ngữ Latin (gọi tắt là “văn học quốc ngữ”), Sài Gòn - Gia Định có vai trò tiên phong, không chỉ ở phương diện sáng tác mà cả ở phương diện dịch thuật. Nếu không kể những bài giảng về cuộc đời chúa Jesus và truyện các Thánh được viết bằng chữ Nôm từ thế kỷ XVII, thì có thể nói Trương Minh Ký là dịch giả văn học phương Tây đầu tiên của nước ta. Mấy chục năm sau ông, ở Sài Gòn rộ lên một phong trào dịch và phóng tác văn học phương Tây ở hầu khắp mọi thể tài: Trần Chánh Chiếu về tiểu thuyết dã sử; Lê Hoằng Mưu, Hồ Biểu Chánh về tiểu thuyết xã hội, Nguyễn Chánh Sắt, Biến Ngũ Nhy về truyện trinh thám, Nguyễn Háo Vĩnh về kịch (văn học Anh), Trần Huy Liệu về văn học cách mạng… Văn học dịch ở Sài Gòn - Gia Định không chỉ phong phú về số lượng, đa dạng về thể tài mà còn có những đặc điểm riêng biệt, rất thú vị, làm giàu thêm cho kho tàng dịch văn học của nước nhà.
**1.** **Các tác phẩm đăng báo và các dịch giả văn học phương Tây tiên phong ở Nam Bộ** **Những bản dịch đầu tiên ở Gia Định báo **
Người đầu tiên dịch văn học phương Tây ở nước ta là Trương Minh Ký với các dịch phẩm đăng trên
*Gia Định báo. *Hiện *Gia Định báo *bị mất mát tàn khuyết nhiều, tạm thời có thể thống kê một số tác phẩm sau:
-
*Chuyện Phan Sa diễn ra quốc ngữ: *gồm Truyện ngụ ngôn của La Fontaine *Fables de la Fontaine*) và truyện của một số tác giả khác nữa như Fénelon, E. Schmid, J. Florian…, do Trương Minh Ký dịch, đăng trên *Gia Định báo* từ năm 1881 đến 1886
-
*Phú bần diễn ca (Riche et Pauvre),* Trương Minh Ký dịch, đăng trên *Gia Định báo *số 47 ngày 22.11.1884, đăng không liên tục kéo dài trong 2 năm 1884-1885
-
*Télémaque *(dịch từ *Aventures de Télémaque/ Cuộc phiêu lưu của Télémaque *của Fénelon, Pháp), Trương Minh Ký dịch, đăng trên *Gia Định báo* từ số 25 ngày 20.6.1885
-
*Francinet*, Trương Minh Ký dịch, truyện dịch đăng trên *Gia Định báo*,
-
*Truyện Robinson* của Daniel Defoe, đăng *Gia Định báo* số 6 ngày 24-4-1886
- Cuối thế kỷ XIX còn có Trần Nguyên Hanh dịch
*Les conseils du Père Vincent *( *Gia hu* *ấ* *n c* *ủ* *a lão Vincent*). **Trương Minh Ký **(1855-1900): Ông là nhà văn, nhà giáo, nhà dịch thuật và nhà nghiên cứu văn học, ngôn ngữ ở Nam Bộ giai đoạn cuối thế kỉ XIX. Tham gia Ban Biên tập *Gia Định báo, *viết bài thường xuyên cho *Gia Định báo *và *Thông loại Khóa trình*. Công trình sáng tác, nghiên cứu và dịch thuật: trên 30 tác phẩm, đơn ngữ (Việt ngữ, Hán ngữ và Pháp ngữ) và song ngữ (Pháp – Việt, Hán – Việt, Pháp – Hán). Theo Bằng Giang, với những bản dịch truyện ngụ ngôn La Fontaine đăng trên *Gia Định báo *từ năm 1881 ông là “ *người mở đầu cũng là người giới thiệu nhiều nhất văn học Pháp ở Việt Nam*”. Các dịch phẩm của ông có:
-
*Chuyện Phan Sa diễn ra quốc ngữ - Fables de la Fontaine *(Truyện ngụ ngôn của La Fontaine), đăng trên *Gia Định báo* 1884-1885, sau đó in ở Nhà hàng C.Guilland et Martinon, S.1884, tái bản có bổ sung đầy đủ bởi Curiol, S.1886
-
*Truyện Phansa diễn ra quốc ngữ, *Nhà hàng C. Guilland et Martinon xuất bản, S. 1884 – Gồm 12 mẩu truyện ngụ ngôn của nhiều tác giả khác nhau như Fénelon, E. Schmid, J. Florian… được dịch dưới hình thức văn xuôi, không có truyện ngụ ngôn của La Fontaine
-
*Phú bần diễn ca (Riche et Pauvre), *đăng trên *Gia Định báo *1884-1885, sau đó Nhà hàng C.Guilland et Martinon xuất bản, S. 1885
-
*Chuyện Télémaque gặp tình cờ *(dịch từ *Aventures de Télémaque/ Cuộc phiêu lưu của Télémaque *của Fénelon, Pháp), đăng trên *Gia Định báo* 1885 (chỉ đề *Télémaque*), sách do Rey et Curiol xuất bản, S.1887
-
*Francinet*, truyện dịch đăng trên *Gia Định báo *khởi đăng từ số 36, năm 21, ngày 5.9.1885. Theo Bằng Giang ( *Văn học quốc ngữ Nam Kỳ*), đây là truyện nhi đồng đầu tiên của nước ta. **Trương Vĩnh Ký **(1837 - 1898): Trương Vĩnh Ký là học giả, nhà văn quốc ngữ tiên phong. Bên cạnh những cố gắng chủ yếu của ông là sưu tầm, ghi chép văn học dân tộc và các vấn đề ngôn ngữ, học thuật khác, ông cũng có dịch và giới thiệu văn học phương Tây.
- Trước hết phải kể đến tập
*Phong hóa điều hành/ Mo* *rale en actions*(Impr. de la Mission à Tân Định xb., 1885, 185 trang). Đây là tâp sách sưu tập và dịch truyện cổ có tính chất giáo hóa của phương Tây, bên cạnh đó cũng có một số truyện cổ Trung Quốc, Nhật Bản và truyện thời Gia Long ở nước ta. Với 75 truyện, *Phong hóa điều hành*là tập truyện dịch vào loại dày dặn của nước ta. Trong *Miscellanées*( *Thông loại khóa trình,*từ số 2 (tháng 6 năm 1889) đổi thành *Sự loại thông khảo*) ông cũng có công bố 2 bản dịch: *Chuyện vui (Chuyện khôi hài bên Tây*) và *Tích ông Esope.* *Chuyện vui,*khởi đăng từ số 2 năm 1888, họ Trương không đề nguồn dịch cũng như tác giả. Xin trích đoạn mở đầu: “Thuở xưa bên *Âulaba*(Tây) trong Nước Grécia có một người quân tử tên là *Diogènes*bữa kia đang đứng bóng (giữa ban ngày) thắp đèn đi giữa chợ đông, dường như xách đi tìm kiếm giống gì vậy. Người ta thấy vậy mới hỏi ổng chớ ổng kiếm gì vậy? Thì ông nói: Tôi kiếm người ta. Ông có ý cho người ta biết trong thành ấy phong hóa cang thường đã hư đi, không còn có ai đáng gọi là người ta nữa” (tr.4).
Bẵng đi rất lâu sau – một năm sau, đến số 2 (tháng 6/1889,
*Thông loại khóa trình *được đổi thành *Sự loại thông khảo*) ông mới dịch và đăng tiếp *Chuyện vui *với tên mới là *Chuyện khôi hài bên Tây. *Đó là truyện *Rượu xấu*: “Có một người kia ưa uống rượu nho lắm, mà nó nói rượu nho có hai cái xấu rằng: như tôi pha nước vào thì tôi làm cho nó hư đi; mà như không pha, thì nó làm cho tôi hư đi” (tr.7). *Chuyện khôi hài bên Tây *liên tục được Trương Vĩnh Ký dịch và đăng 4 số sau đó, cho đến khi *Miscellanées *bị đình bản, đó là các số: *Sự loại thông khảo *số 3 (tháng 7/1889: “Có ông hoàng đế kia nguyên giận lão thầy coi thiên văn kia thì vua đòi mà ban hỏi va rằng: lão kia, mầy tưởng mày sẽ chết vì nghiệp gì?...”); số 4 (tháng 8/1889: “Người kia có 2 đứa con trai: một đưa hay ngủ nướng, còn một đứa siêng năng lắm hay thức dậy sớm luôn…”); số 5 (tháng 9/1889: “Có chú bếp ở trong đội lính hộ vệ vua Frédéric le Grand. Chú ấy hay làm tốt, mà lại là lính giỏi nữa…”); số 6 (tháng 10/1889: “ *Đầy tớ siêng năng.* Ông Saint Germain nói với thằng đầy tớ ông rằng: Lạ này! Cái thằng này nó làm sao ấy mà! Hễ tao có đi đâu về, thì tao thường thấy mày ngủ hoài thôi! Nó thưa rằng: Lạy ông, chớ sao! Là cái tánh tôi không có ưa ở không”). *Tích ông Esope*, khởi đăng từ số 1 (tháng 5 năm 1889). Xin trích đoạn mở đầu: “Ông Esope là người xứ Phrygia, sanh ra 200 năm sau khi khai sáng thành Rôma. Trời sinh ra cũng dị: sinh ra người có thiên tư trí huệ tót chúng, mà hình dáng mặt mũi ô dề xấu xa, coi gần không ra hình tượng người ta, lại cho ngọng lịu nói không có sửa. Dầu chẳng phải số phận làm tôi mọi thì cũng không khỏi làm tôi mọi…” (tr.12).
Sau đó truyện liên tục được đăng ở 3 số sau:
*Sự loại thông khảo *số 2 (tháng 6/1889): “Ông Xantus có một người vợ, ý ở khó lắm…”; số 3 (tháng 7/1889), *Tích ông Esope (tiếp theo): *“Chủ tuy đổi mà phận nào có đổi? Ở nơi chủ mới có anh Zénas coi việc đó và xem sóc các tôi mọi…”; số 4 (tháng 8/1889), *Tiếp theo tích ông Esope*:
Có thể nói Trương Vĩnh Ký là người đầu tiên dịch truyện cười phương Tây cũng như truyện ngụ ngôn Esope ở nước ta.
**Huỳnh Tịnh Của **(1830-1908): Huỳnh Tịnh Của là nhà từ điển học, nhà báo, nhà biên khảo văn học dân gian. Tuy nhiên ông cũng có dịch văn học phương Tây trong tập truyện *Chuyện giải buồn *(2 cuốn). *Chuyện giải buồn *(Rút trong các sách hay, để giúp trong các trường học cùng những người học tiếng An Nam), có tài liệu cho rằng in lần thứ nhất năm 1880 (1), chúng tôi chỉ có bản in lần thứ 2, Sài Gòn, 1886, Tập 1: 100 tr, Tập 2: 96 tr. *Chuyện giải buồn - cuốn sau,* in lần đầu năm 1886. *Chuyện giải buồn* tập 1, tập hợp 68 truyện cổ Trung Quốc, Việt Nam. *Chuyện giải buồn - cuốn sau *tập hợp thêm 51 truyện nữa, chủ yếu là truyện cổ Trung Quốc, Việt Nam. Tuy nhiên bên cạnh đó Huỳnh Tịnh Của cũng dịch thêm một truyện phương Tây. Đó là truyện số 9 có nhan đề là *Truyện hay*: **2.** **Dịch và phóng tác văn học phương Tây ở Sài Gòn-Gia Định đầu thế kỷ XX** **Trần Chánh Chiếu **(1867 – 1919): Ông là nhà văn, nhà báo, nhà hoạt động duy tân. Ông cũng là một trong những dịch giả văn học Pháp tiên phong. 2 tiểu thuyết dịch nổi tiếng của ông là: *Tiền căn báo* *hậu – Công tước Mông-tê Cà-rit-tô sự tích *(Alexandre Dumas cha soạn), đăng trên *Lục tỉnh tân văn, *1907, bút hiệu: Kỳ Lân Các, Imp.de l’Union, nhà in Nguyễn Văn Của, 1914, Impr. l’Union, Sài Gòn, 1914-1915, 8 tập đóng chung thành một cuốn; *Ba người ngự lâm pháo thủ *(phỏng dịch *Les trois mousquetaires*) đăng trên *Lục tỉnh tân văn, *từ số 269 (10/4/1913) đến số 338 (13/8/1914) **Lê Hoằng Mưu **(1879 - 1942): Là nhà văn táo bạo với nhiều đột phá mới mẻ, là nhà báo, chủ bút của những tờ báo lớn như *Nông cổ mín đàm *(1912, 1915), *Lục tỉnh tân văn*, *Long Giang độc lập *(1930, 1931), *Công luận báo*. Ông cũng là một trong những dịch giả tiên phong. Các tác phẩm văn học mà ông dịch có: kịch thơ *Rocambole Tome V. Les drames de Paris* của A. Dumas năm 1912; *Vi Lê giết vợ*, Tiểu thuyết, dịch từ truyện Nga ( *Nông cổ mín đàm* từ số 74 (25/11/1915) đến số 79 (30/12/1915)… **Hồ Biểu Chánh **(1885 -1958) **: **Hồ Biểu Chánh là nhà văn cự phách của văn học Nam Kỳ đầu thế kỷ XX. Ông viết rất nhiều, cả đời sáng tác của ông có lẽ có đến trên dưới 60 quyển tiểu thuyết. Trong các tiểu thuyết của ông, nhất là giai đoạn đầu có nhiều cuốn phóng tác từ những tiểu thuyết phương Tây, đa số là Pháp, như ông đã kể trong *Đời văn nghệ của tôi *gồm có 12 tác phẩm:
|STT||
|
Tác phẩm của
Hồ Biểu Chánh
|Phóng tác từ||Của nhà văn|
|1||
|Chúa tàu Kim Quy |Le comte de Monté Cristo (Bá tước Monté Cristo)||Alexandre Dumas|
|2||
|Cay đắng mùi đời |Sans Famille (Không gia đình)||Hector Malot|
|3||
|Chút phận lênh đênh |En Famille (Trong gia đình)||Hector Malot|
|4||
|Thầy thông ngôn |Les Amours d'Estèves||André Theuriet|
|5||
|Ngọn cỏ gió đùa |Les Misérables (Những người khốn khổ)||Victor Hugo|
|6||
|Kẻ làm người chịu |Les deux gosses||Pierre Decourselle|
|7||
|Vì nghiã vì tình |Fanfan et Claudinet||Pierre Decourselle|
|8||
|Cha con nghĩa nặng |Le calvaire||Pierre Decourselle|
|9||
|Ở theo thời |Topaze||Marcel Pagnol|
|10||
|Ông cử |L'Artiste||Không rõ|
|11||
|Đóa hoa tàn |Le Rosaire||Octave Mirbeau|
|12||
|Người thất chí |Crimes et Châtiment (Thằng ngốc)||Fédor Dostoevski|**Nguyễn Chánh Sắt **(1869 - 1947): Nguyễn Chánh Sắt là nhà văn, nhà báo, nhà hoạt động xã hội nổi tiếng của Nam Kỳ trước 1945. Từ thập niên 1910 ông đã dịch một số tiểu thuyết Pháp mà tập trung là tiểu thuyết trinh thám đăng trên *Nông cổ mín đàm *– tờ báo duy tân kinh tế đầu tiên của Nam Kỳ, ra số đầu vào đúng năm đầu tiên của thế kỷ XX (1901): *Mười lăm năm một chữ tình,* Nguyễn Bá Nghiêm, *Nông cổ mín đàm *số 25 (19-7-1917) - Số 29 (23-8-1917); *Trinh thám tiểu thuyết* (Nguyễn Bá Nghiêm diễn nôm) *Nông cổ mín đàm *số 92 (12-12-1918) kết thúc; *Trinh thám tiểu thuyết *(truyện mới) ( *Nông cổ mín đàm* từ số 79 (tháng 9/ 1918) đến số 85 (tháng 10/1918). **Nguyễn Háo Vĩnh **(1893 - 1941): Nhà hoạt động duy tân, từng sang Nhật theo phong trào Đông du. Bị trục xuất khỏi Nhật năm 1908, ông lui về Hongkong học trường Saint Jesyh. Tốt nghiệp, sang Anh với ý định tìm gặp Cường Để, nhưng gặp được thì ông thất vọng trở về nước sau hơn 10 năm xuất dương. Về nước làm báo, chủ nhà in. Ông là dịch giả dịch văn học Anh vào loại đầu tiên nước ta (sau người dịch *Truyện Robinson* trên *Gia Định báo* 1886). Ông chỉ dịch chuyên về bi kịch và hài kịch của W.Shakespeare: * Chú lái buôn thành Venise, *Nam Phong tạp chí tập IV, số 21, 3/1919, in thành sách với nhan đề *Chuyên rút trong bổn tuồng “* *Le Marchand de Venise” của W.Shakespeare, *do Nhà in Xưa Nay, SG, 1930; *Vậy thì vậy, *chuyện rút trong bổn tuồng *Asyon like *của văn hào Ừng lê có danh tiếng lớn nhất trong thế giới tên là William Shakespeare, Sài Gòn, Nhà in Xưa nay, 1927. Ông có dịch hai vở bi kịch: *Thái tử Hamlet *và *Romeo Juliet*, hiện chưa tìm được. **Phan Thị Bạch Vân **(1903-1980): Phan Thị Bạch Vân (Hoàng Thị Tuyết Hoa) là nhà văn, nhà báo yêu nước, nhà hoạt động nữ quyền nổi bật ở Nam Bộ trước 1945. Bà dịch một số sách về các tấm gương phụ nữ yêu nước và cách mạng Trung Quốc và châu Âu, trong đó có tác phẩm: *Gương nữ kiệt *(tiểu sử bà Roland, nữ kiệt thứ nhứt châu Âu *, *Phan Thị Bạch Vân, Nữ Lưu Thơ Quán Gò Công, Gò Công, in lần thứ nhứt, Nhà in Bảo Tồn, 1928, Sách bị cấm).
Bà chủ trương bộ
*Tinh thần phụ nữ *(Nữ lưu thơ quán Gò Công xuất bản được 8 số vào 1929), có thể coi như tạp chí phụ nữ đầu tiên của nước ta (mà báo phụ nữ đầu tiên * Nữ giới chung *do Sương Nguyệt Anh làm chủ bút). Trên *Tinh thần phụ nữ*, Phan Thị Bạch Vân đã giới thiệu một cách có hệ thống học thuyết Darwin ( *Học thuyết và lược truyện ông Đạt Nhĩ Văn (Darwin*), khởi đăng từ tập 1/ 1929), tư tưởng của Montesquieu ( *Học thuyết của Mạnh Đức Tư Cưu (Montesquieu)*, Nguyễn Thị Đan Tâm dịch thuật, khởi đăng từ tập 2/ 1929). **Nguyễn An Ninh **(1900 - 1943): Nguyễn An Ninh là nhà cách mạng, nhà văn, nhà báo. Ông đã từng dịch và giới thiệu những tác phẩm kinh điển của các nhà khải mông chủ nghĩa, các lãnh tụ cộng sản như: *Dân ước, dân quyền, dân đạo *(dịch); *Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền; Bản Tuyên ngôn cộng sản *đăng trên các báo: *La Cloche Fêlée (Chuông rè), Trung lập, La Lutte, Đuốc nhà Nam...* **Trần Huy Liệu **(1901 - 1969): Ông là nhà cách mạng, nhà văn, dịch giả. Năm 1924 ông vào Sài Gòn, hoạt động rất mạnh trong làng văn, làng báo Sài Gòn với tư cách là một nhà yêu nước. Ông 1928 ông thành lập Cường học thư xã chuyên xuất bản loại sách tuyên truyền cho tư tưởng yêu nước - cách mạng. Có thể kể các tác phẩm dưới đây:
-
*Anh hùng yêu nước :* Ông Nạp Nhĩ Tôn (Nelson) / Lâm Vạn Lý, Trần Huy Liệu dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Impr. Đức Lưu Phương, 1928, (Cường học Thư xã: Giữ đạo đức, mở tri thức, chấn tinh thần)
-
*Gương phục quốc* (Ý Đại Lợi tam kiệt): Truyện ba vị Anh kiệt dựng nước Ý Đại Lợi (Italia), Lương Khải Siêu viết, Trần Huy Liệu dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Impr. Thạch Thị Mậu, 1928, (Cường học Thư xã)
-
*Hiến thân cho nước*: Truyện ông Cát Tô Sĩ Louis Kossuth, Lương Khải Siêu viết, Trần Huy Liệu dịch, Sài Gòn, Impr. Thanh Thị Mậu, 1928, (Cường học Thư xã)
-
*Tân quốc dân, *Trần Huy Liệu, Đào Khắc Hưng dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Nhà in Tam Thanh, 1928 , (Cường học Thư xã)
-
*Tân quốc dân*, Trần Huy Liệu dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Nhà in Thạch Thị Mậu, 1929, (Cường học Thư xã)
-
*Thần Cộng hoà: Sái Ngạc*, Trần Huy Liệu biên dịch, In lần thứ 1, Sài Gòn, Impr. Đức Lưu Phương, 1928 (Cường học Thư xã). **3. Một vài đặc điểm văn học dịch phương Tây ở Sài Gòn-Gia Định** **3.1. Tiên phong trong cả nước và Đông Á**
Dịch văn học ở Nam Bộ là bộ phận tiên phong của văn học quốc ngữ và của văn học dịch cả nước. Từ đầu thập niên 1880
*Truyện ngụ ngôn của La Fontaine *(với nhan đề * Truyện Phan sa diễn ra quốc ngữ*) do Trương Minh Ký dịch đăng ở * Gia Định báo *có thể là cái mốc khởi đầu cho văn học dịch phương Tây ở Việt Nam. Vào thời điểm ấy ở Bắc Bộ vẫn chưa biết đến báo chí, càng chưa biết đến văn học phương Tây. Văn học dịch ở Bắc Bộ sẽ diễn ra gần 30 năm sau với *Truyện ngụ ngôn của La Fontaine *do Nguyễn Văn Vĩnh dịch một phần trên *Đại Nam đăng cổ tùng báo *năm 1907, dịch đầy đủ trên *Đông Dương tạp chí *từ 1913 đến 1915.
Nếu so với các nước Đông Á như Nhật, Trung Quốc, Hàn Quốc thì việc dịch văn học phương Tây ở Nam Bộ Việt Nam cũng vào loại sớm.
Ở Nhật Bản, năm 1877 Hattori Toku dịch
*Dân ước luận* của Rousseaux; 1878 Kawajima Chùnosuke dịch *Tám mươi ngày vòng quanh thế giới* của Jules Verne; 1883 Nakae Chômin dịch và giải thích *Dân ước dịch giải* của Rousseaux; 1896 xuất hiện bản dịch *Cha và con* của nhà văn Nga Ivan Turgenev…
Ở Trung Quốc, năm 1898 bản dịch
*Trà hoa nữ* của nhà văn Pháp A. Dumas (con) được nhiều người coi là sự kiện mở đầu cho việc dịch văn học phương Tây ở Trung Quốc. Sau đó năm 1902 xuất hiện bản dịch *Những cuộc phiêu lưu của Robinson *của nhà văn Anh D. Defoe.
Hàn Quốc đến đầu thế kỷ XX mới bắt đầu xuất hiện những bản dịch đầu tiên tiểu thuyết phương Tây
(2).
Như vậy ở Nam Bộ Việt Nam, năm 1881 Trương Minh Ký đã dịch văn học Pháp, 1886 một dịch giả nào đó đã dịch
*Robinson* trên Gia Định báo, 1889 Trương Vĩnh Ký đã dịch *Truyện ngụ ngôn Esope*, thì việc dịch văn học ở Việt Nam chỉ sau Nhật Bản vài năm, nhưng trước khá xa Trung Quốc và Hàn Quốc. **3.2. Về nội dung và thị hiếu**
Dịch văn học phương Tây ở Nam Bộ chủ yếu là dịch văn học Pháp, các nền văn học khác được dịch rất ít, mặc dù văn học Anh hay các nước Tây Âu khác cũng rất có giá trị, văn học Nga thế kỷ XIX đạt đến trình độ bậc thầy. Văn học Anh được dịch truyện
*Robinson *của Defoe *, *kịch của Shakespeare (Nguyễn Háo Vĩnh dịch đăng trên *Nam phong *và in ở nhà in Xưa Nay của chính dịch giả). Văn học Nga chỉ được dịch một vài tác phẩm không tiêu biểu lắm (Lê Hoàng Mưu dịch trên *Nông cổ mín đàm*), hay một danh tác của Dostoievsky (Hồ Biểu Chánh dịch tiểu thuyết *Thằng ngốc*). Trong khi đó ở Nhật Bản, văn học Anh, Nga rất được yêu thích; còn ở Trung Quốc thì văn học Anh, Đức – bên cạnh văn học Pháp.
Về quan điểm dịch thuật, dịch văn học ở Nam Bộ khởi đi từ dịch để
*học chữ quốc ngữ*, đến chỗ dịch để *mô phỏng*, rồi đến dịch để *thưởng lãm* và dịch để *khai minh*.
Trương Vĩnh Ký dịch ngụ ngôn Esope trong
*Thông loại khóa trình, *thì chỉ cần đọc tên tạp chí đã thấy mục đích học tập của tờ học báo này rồi: Giáo trình học tập theo từng loại thông thường. Mục đích ấy được nói rất rõ trong lời mở đầu tạp chí: “Coi sách dạy lắm nó cũng nhàm, nên phải có cái chi vui pha vào một hai khi, nó mới thú”.
Trong
*Chuyện giải buồn, *Huỳnh Tịnh Của ghi rõ ngay mục đích ở trang bìa: “ *Để giúp trong các trường học cùng những người học tiếng Annam*” (bản in Quản hạt, 1886).
Sang đến đầu thế kỷ XX, các nhà văn dịch để mô phỏng mà từ đó sáng tác ra tiểu thuyết của mình. Đó là trường hợp Trần Chánh Chiếu, Lê Hoằng Mưu, Hồ Biểu Chánh, Trương Duy Toản, Nguyễn Chánh Sắt, Biến Ngũ Nhy… Cùng với mục đích mô phỏng và sau giai đoạn mô phỏng là dịch để giới thiệu cái hay của nền văn học các nước để thưởng lãm. Ta có thể đọc được quan niệm này trong lời nói đầu do Trần Chánh Chiếu viết trong tác phẩm dịch
*Tiền căn báo hậu*: *“Đọc các truyện tiểu thuyết Lang-sa thấy được truyện “Tiền căn báo hậu” này rất thú vị vô cùng. Nên ta chịu khó dịch ra cho bạn đồng bang nhàn lãm (...). * *Vậy có thơ rằng: * *Nghĩ ngán đời sao những bất bằng, * *Thù sâu thề quyết trả phăng phăng.* *Nước còn chau mặt cùng Đăng-Lạc (Danglars) * *Đá vẫn câm gan với Phec-Năng (Fernand)* *Một túi càn khôn thay xác quỷ, * *Ngàn trùng ba lãng hiện hình trăng.* *Nghiêng mình đứng giữa hòn vô chủ,* *Hỡi lũ quyền gian có biết chăng? *
(bản in nhà in Nguyễn Văn Của, 1914)
Bên cạnh đó có bộ phận văn học dịch để khai minh, để làm cách mạng. Đó là trường hợp Phan Thị Bạch Vân, Nguyễn An Ninh, Nam Kiều Trần Huy Liệu. Tư tưởng khai sáng ít nhiều đã được nói đến trong trường Đông Kinh Nghĩa Thục và phong trào Duy tân, nhưng dịch, giới thiệu một cách nghiêm túc, cho quốc dân đồng bào xem thì phải đến các dịch giả này.
Về các trào lưu văn học, quan sát việc dịch văn học ở Nam Bộ, người ta có cảm giác như nó diễn lại tiến trình lịch sử văn học Pháp: Bắt đầu từ việc dịch các tác phẩm có tính tôn giáo, đạo đức (
*Phú bần truyện, Gia hu* *ấ* *n c* *ủ* *a lão Vincent* do Trương Minh Ký dịch) – sau đó là các truyện ngụ ngôn, phiêu lưu, các truyện tình cảm ( *Truyện ngụ ngôn La Fontaine, Télémaque, Ronbinson, Không gia đình…*) – sau đó mới là tiểu thuyết lãng mạn ( *Những người khốn khổ*), hiện thực và tự nhiên chủ nghĩa ( *Thằng ngốc*).
Về thị hiếu văn học dịch, ở Nam Bộ văn học phiêu lưu, hành động, kết thúc có hậu có vẻ được yêu thích. Điều ấy thể hiện ở nhiều bản dịch từ cuối thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX:
*Télémaque,* *Le comte de Monté Cristo *(Bá tước Monté Cristo), *Sans Famille* (Không gia đình), *En Famille* (Trong gia đình), hay các truyện trinh thám do Biến Ngũ Nhy, Nguyễn Cánh Sắt dịch, phóng tác…Các tiểu thuyết dã sử đề cao lòng trung nghĩa cũng rất được yêu thích, trong đó tác phẩm được yêu thích nhất là bộ *Ba người ngự lâm pháo thủ *(phỏng dịch *Les trois mousquetaires *của A.Dumas (cha)). Sở dĩ như vậy vì trong văn học Nam Bộ từ trước đã có truyền thống văn học bình dân và truyền thống đề cao lòng trung nghĩa ( *Lục Vân Tiên *và các truyện Nôm khác).
Trong văn học dịch ở Nam Bộ, các tác phẩm văn học yêu nước và cách mạng được dịch khá nhiều và tương đối tự do. Tiêu biểu là sách của 3 dịch giả: Phan Thị Bạch Vân với tủ sách Nữ lưu thơ quán Gò Công, Nguyễn An Ninh với tờ
*La Cloche Fêlée (Chuông rè) *và Nam Kiều Trần Huy Liệu với tủ sách Cường học thư xã. Được như vậy vì Nam Kỳ là xứ trực trị nên được hưởng quy chế tự do hơn Bắc Kỳ và Trung Kỳ. **3.3. Về hình thức** **dịch**
Trong giai đoạn đầu tiên của việc dịch thuật, hình thức thể loại còn bị chi phối bởi thị hiếu trung đại: thích thơ ca. Vì vậy
*Aventures de Télémaque *của Fénelon cũng được Trương Minh Ký dịch ra thơ lục bát. Tác phẩm mở đầu thế này:
Thanh nhàn coi truyện Phansa,
Suy đi xét lại ngâm nga nên lời.
Từ khi Ulysse (U-lịch) đi rồi,
Nàng tiên Calypso (Ca-lýp-so) nguôi đặng nào.
Trong khi sát ruột tợ bào,
Trường sanh bất tử xiết bao nỗi phiền.
Vẳng nghe ngâm ngợi cung tiên,
Các nàng hầu hạ dám lên tiếng gì.
Một mình thơ thẩn ra đi,
Dạo xem hoa cỏ xanh rì cù lao.
Nàng càng ủ liễu phai đào,
Nhớ chàng Ulysse ra vào đâu đây.
(
*Chuyện Télémaque gặp tình cờ*)
Rồi
*Riche et Pauvre *cũng được “diễn ca” thành thơ lục bát * Phú bần truyện diễn ca: *
Việc đời nhơn lúc thảnh thơi,
Phangsa ngoại truyện diễn lời quốc âm.
Trời kia cao, biển nọ thâm,
Để ai độ lượng khỏi làm vậy vay.
Điều nghi rủi, chẳng ngờ may,
Cho hay muôn sự ở tay thợ trời.
Có người phú quý trên đời,
*Wildstrom* (Huình–Trôm) viên ngoại ở nơi Tây thành.
Chồng nhơn đức, vợ hiền lành,
Nơi xa đẹp dạ, chung quanh bằng lòng.
(
*Phú bần truyện)*
Ý thức về dịch văn học của Trương Minh Ký cũng như các dịch giả khác, rất khác quan niệm dịch văn học hiện nay. Ngày nay cho
*Tín, Đạt, Nhã *– 3 từ khóa do Nghiêm Phục đề xướng là 3 tiêu chuẩn vàng của việc dịch văn học. Nếu nhìn như thế thì trong cái gọi là dịch văn học ngày trước có nhiều tác phẩm là Chuyển thể (2 tác phẩm nói trên của Trương Minh Ký), Phóng tác (như trường hợp Hồ Biểu Chánh), các trường hợp còn lại có khi là “Tác dịch”, “Phóng dịch”, “Phỏng dịch” hơn là dịch trực tiếp, nghiêm cẩn – dịch như một nghệ thuật, một khoa học.
Về việc phiên âm tên trong tác phẩm, các dịch giả Nam Bộ không lựa chọn cách phiên âm Hán hóa (trừ 2 trường hợp trên
*Tinh thần phụ nữ *nói trên) mà lựa chọn dùng nguyên ngữ hay cách phiên âm trực tiếp từ nguyên tác, thậm chí nhiều trường hợp khá khoa học: phiên âm rồi mở ngoặc nguyên ngữ hoặc ngược lại. Ví dụ:
Trương Vĩnh Ký dùng nguyên ngữ: “Ông Esope là người xứ Phrygia, sanh ra 200 năm sau khi khai sáng thành Rôma” (
*Tích ông Esope*).
Trương Minh Ký để nguyên ngữ trước, mở ngoặc cách đọc sau: “Từ khi Ulysse (U-lịch) đi rồi/ Nàng tiên Calypso (Ca-lýp-so) nguôi đặng nào” (
*Chuyện Télémaque gặp tình cờ*).
Kỳ Lân Các (Trần Chánh Chiếu) thì chọn phiên âm trước mở ngoặc nguyên ngữ sau: “Mạt-xây-thành (Marseille) tấn khẩu.
*(…) Có một chiếc tàu Pha-ra-ông ba cột ở xứ Xi-miệt (Simyrae) Tri-e (Trieste) và Nap (Naples) mới vào cửa biển. Theo lệ thường thì có một tên hoa tiêu chạy ghe ra đó mà dắt, mà cũng thường lệ khi ấy hễ có tàu vào cửa biển Mạt-xây.*” ( *Tiền căn báo hậu*)
Về chất lượng bản dịch, có thể nói các bản dịch Việt khá hay, ngôn ngữ sáng rõ, sáng tạo, có tính nghệ thuật cao. Đơn cử bài
*Con ve và con kiến *để so sánh *. *Đây là bản dịch của Nguyễn Văn Vĩnh trên *Đại Nam đăng cổ tùng báo *(1907):
Trên cây có một con Ve
Hát hết mùa hè, mùa lạnh kiết so
Âu là đành phận đem đầu
Chạy sang chị Kiến kêu cầu lân bang
Nhờ bà hàng xóm lòng thương
Cho vay dăm hột thóc lương trợ thì
Khi nào hết lạnh sang hè
Lại xin đem nốt lãi lời phân minh
Nhược bà có bụng nghi tình
Xin thề giời, phật chứng minh việc này
Kiến bà tính ghét mượn vay
Trong nghìn thói độc thói này nhỏ nhen
Lắc đầu rồi lại còn chèn
Lúc trời nắng ráo anh em làm gì?
Ve rằng tôi ngâm phú thi
Đêm ngày nhai nhải, cái gì cũng ngâm
Kiến bà chúa tệ độc tâm
Đáp rằng xưa hát, nhảy đầm nay coi!
Gần ¼ thế kỷ trước, trên
*Gia Định báo *Trương Minh Ký dịch cũng khá hay:
Con ve, mùa hạ, ngâm nga,
Sang đông, thốn thiếu xót xa trăm phần.
Than van với kiến ở gần:
“Xin giùm ít hột đỡ thân cơ hàn.
Đến mùa bổn lợi lai hoàn,
Lòng đâu há dám tính đàng sai ngoa”
Cho vay đặt nợ gần xa,
Kiến không nghề đấy hỏi ra tức thì:
“Mùa khô khi ấy làm chi? –
Ve rằng: ca xướng nhọc khi đêm ngày. –
Kiến rằng: nghề hát vui thay!
Nào, ra múa thử thì hay bây giờ.”
Đây khuyên tích cốc phòng cơ
Ở đời liệu trước chớ chờ khó khăn.
(
*Gia Định báo *số 17 *, *thứ bảy 16 Juin 1883)
Ngôn ngữ dịch của Trương Minh Ký khá lưu loát, trong sáng, ít có yếu tố thừa thãi, đôi chỗ dịch rất sáng tạo.
Sang thế kỷ XX, hầu như các dịch giả không dịch từ văn xuôi sang thơ nữa, mà dịch ra văn xuôi luôn.
*Tiền căn báo* *hậu – Công tước Mông-tê Cà-rit-tô sự tích *(của Alexandre Dumas cha) do Trần Chánh Chiếu dịch, một trong những dịch phẩm được yêu thích nhất ở Nam Bộ đầu thế kỷ XX, mở đầu thế này:
“Mạt-xây-thành (Marseille) tấn khẩu
*Ngày 24 Février 1815 lính thường xuyên canh trên lầu chuông nhà thờ cho hay rằng: có chiếc tàu Pha-ra-ông ba cột ở xứ Xi-miệt (Simyrae) Tri-e (Trieste) và Nap (Naples) mới vào cửa biển. Theo lệ thường thì có một tên hoa tiêu chạy ghe ra đó mà dắt, mà cũng thường lệ khi ấy hễ có tàu nào vào cửa biển Mạt-xây thì thiên hạ áp lại coi đông đảo, mà nhứt là chiếc Pha-ra-ông, vì là tàu đóng trong bổn xứ, chủ cũng người ở bổn xứ. Song tàu cứ việc chỉ mũi mà vào cửa, xơm tới một cách chậm chạp buồn bã, làm trên bờ ai cũng nghi chắc đây dưới tàu có xảy ra chuyện chi bất tường, chớ chẳng không. Nhiều người thạo việc vượt biển nói tàu không hư hao chi, vì bộ lướt tới vững vàng, buồm lạt cột chằng chi còn y lé. Gần tay lái lại có một vị thiếu niên con mắt đen như mắt quạ,hễ hoa tiêu dạy bát hô cạy thế nào thì va cứ đó mà hô chuyền cho bạn thi hành.”*
Bản dịch khá hay, ngôn ngữ phong phú, đậm chất đời. Nếu chú thích một vài từ cổ, từ địa phương thì tác phẩm sẽ trở nên dễ dàng thưởng thức với tất cả những người ở địa phương khác.
**Kết luận**
Dịch văn học ở Nam Bộ là một bộ phận tiên phong trong văn học cả nước. Bên cạnh việc dịch truyện Tàu (đến hàng trăm bộ) thì việc dịch văn học phương Tây cũng có vai trò hết sức quan trọng. Dịch văn học ở Nam Bộ từ chỗ là để học tiếng, đến chỗ dịch để mô phỏng mà sáng tác, rồi dịch để thưởng lãm và khai minh. Quan sát quá trình dịch thuật, chúng ta có thể biết được thị hiếu thẩm mỹ của độc giả Nam Bộ cũng như sự tiếp biến những ảnh hưởng từ phương Tây. Nhiều tác phẩm dịch khá hay, đến nay vẫn còn nguyên giá trị thưởng lãm. Việc nghiên cứu dịch văn học ở Nam Bộ với những tư liệu gốc, khiến cho chúng ta có thể vẽ ra chính xác hơn, đúng đắn, đầy đủ hơn hơn bức tranh dịch văn học trong tiến trình hiện đại hóa văn học dân tộc
(3). **__________________**
(1) Theo Huỳnh Tịnh Của:
*Chuyện giải buồn, *Tái bản.
(2)
*Niên biểu quá trình hiện đại hoá văn học Đông Á*, trong *Văn học cận đại Đông Á từ góc nhìn so sánh* (Đoàn Lê Giang chủ biên). Nxb. Tổng hợp TP. Hồ Chí Minh, 2011, tr.796.
(3) Xin xem: - Đoàn Lê Giang (Chủ nhiệm):
*Khảo sát, đánh giá, bảo tồn văn học quốc ngữ Nam Bộ cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX, *Đề tài NCKH cấp trọng điểm Đại học Quốc gia, Mã số: B2005-18b-07-TĐ, nghiệm thu 2009.
- Đoàn Lê Giang (Chủ nhiệm):
*Khảo sát, đánh giá, bảo tồn di sản văn học Nam Bộ 1930-1945, *Đề tài NCKH cấp trọng điểm Đại học Quốc gia, Mã số: B2008-08b-01TĐ, nghiệm thu 2012.
- Phạm Thị Tố Nhy:
*Sự nghiệp sáng tác, nghiên cứu và dịch thuật của Trương Minh Ký*, Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Văn học Việt Nam, Trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn – Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, 2007 (Giảng viên hướng dẫn: PGS.TS. Đoàn Lê Giang).
[(*)](#ftnref1) PGS.TS. - Trường Đại học KHXH&NV – ĐHQG TP. Hồ Chí Minh. [(**](#ftnref2) ) ThS - Trường Đại học Trà Vinh.

X-Logged-In: False


text:
Mẫu In Áo Lớp Đẹp - Dễ Thương | Làm Áo Lớp ĐẹpĐể có được những chiếc áo thun, những mẫu áo lớp đẹp ưng ý cũng như phù hợp với tất cả thành viên trong nhóm, các bạn cần đến 1 nơi chuyên làm đồng phục lớp, áo nhóm để yên tâm về chất lượng.
Làm áo lớp đẹp giá rẻ là nơi cung cấp những sản phẩm áo thun đa dạng, nhiều màu sắc, giá tốt, giúp các bạn hài lòng khi đến Làm áo lớp giá rẻ, cả về dịch vụ lẫn sản phẩm. Luôn cập nhật và làm mới các sản phẩm các mẫu áo lớp "ĐỘC ĐÁO".
Những tập thể lớp luôn có nhiều phong cách khác nhau, chính vì thế những kiểu áo lớp đẹp thường có một điểm chung đó là cùng chất liệu vài cotton 4 chiều hoặc là vải cá sấu, cổ tròn hay cổ trụ, cổ tim. Nhưng hình in trên những mẫu áo lớp đẹp mới chính là sự khác biệt thể hiện cá tính của tập thể lớp bạn. Chúng tôi In áo lớp đẹp sẽ mang đến cho bạn những mẫu hình in đẹp nhất, và tuyệt vời nhất. Dưới đây là bộ sưu tập các mẫu áo lớp đẹp màu vàng được khách hàng ưa chuộng nhất, các bạn có thể tham khảo nhé!
Liên hệ 0938.767.323 để được tư vấn thiết kế áo lớp đẹp miễn phí.
Lamaolopgiare.com002 Bàu Cát 7, P.14, Q. Tân Bình
sale.lamaolopgiare@gmail.com
www.lamaolopgiare.com
Xem chúng tôi trên Facebook
liên kết: ao lop dep, ao lop de thuong, áo lớp đẹp, áo lớp dễ thương
nhiều mẫu áo lớp đẹp nek, lớp mình zdô đây xem mẫu nek, thích ghê luônTrả lờiXóa

markdown:
## Mẫu In Áo Lớp Đẹp - Dễ Thương | Làm Áo Lớp ĐẹpĐể có được những chiếc áo thun, những mẫu
[áo lớp đẹp](http://www.lamaolopdep.vn/)ưng ý cũng như phù hợp với tất cả thành viên trong nhóm, các bạn cần đến 1 nơi chuyên làm đồng phục lớp, áo nhóm để yên tâm về chất lượng.
Làm áo lớp đẹp giá rẻ là nơi cung cấp những sản phẩm áo thun đa dạng, nhiều màu sắc, giá tốt, giúp các bạn hài lòng khi đến Làm áo lớp giá rẻ, cả về dịch vụ lẫn sản phẩm. Luôn cập nhật và làm mới các sản phẩm các mẫu áo lớp "ĐỘC ĐÁO".
![]()
![]()
[áo lớp đẹp](http://www.lamaolopgiare.com/)thường có một điểm chung đó là cùng chất liệu vài cotton 4 chiều hoặc là vải cá sấu, cổ tròn hay cổ trụ, cổ tim. Nhưng hình in trên những mẫu áo lớp đẹp mới chính là sự khác biệt thể hiện cá tính của tập thể lớp bạn. Chúng tôi [In áo lớp đẹp](http://www.inaolopdep.info/)sẽ mang đến cho bạn những mẫu hình in đẹp nhất, và tuyệt vời nhất. Dưới đây là bộ sưu tập các mẫu áo lớp đẹp màu vàng được khách hàng ưa chuộng nhất, các bạn có thể tham khảo nhé!
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
**để được tư vấn thiết kế áo lớp đẹp miễn phí.** *0938.767.323*
##
002 Bàu Cát 7, P.14, Q. Tân Bình
*Lamaolopgiare.com* *Lamaolopgiare.com*
sale.lamaolopgiare@gmail.com
www.lamaolopgiare.com
Xem chúng tôi trên
liên kết: ao lop dep, ao lop de thuong, áo lớp đẹp, áo lớp dễ thương
nhiều mẫu áo lớp đẹp nek, lớp mình zdô đây xem mẫu nek, thích ghê luônTrả lờiXóa

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: GSE

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, max-age=0

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Tìm ý tưởng, kinh nghiệm, khuyến mãi và đặt dịch vụ cưới giá tốt nhất cho đám cưới trong mơ của bạn
Hòa Bình – Rạch Giá Resort
Lô A9 3-7 Cô Bắc, khu lấn biển, Phường Vĩnh Bảo, thành phố Rạch Giá, Kiên Giang
Thông tin nhà cung cấp
Lô A9 3-7 Cô Bắc, khu lấn biển, Phường Vĩnh Bảo, thành phố Rạch Giá, Kiên Giang
(077) 3 553355
(077) 3 553355
100 %
Đánh giá tốt
Cung cấp bởi Hòa Bình – Rạch Giá Resort
Khuyến mãi, dịch vụ cưới
đẹp và lãng mạn, các cặp đôi sẽ rất thích0

markdown:
Tìm
**ý tưởng, kinh nghiệm, khuyến mãi**và **đặt dịch vụ cưới**giá tốt nhất cho đám cưới trong mơ của bạn
# Hòa Bình – Rạch Giá Resort
Lô A9 3-7 Cô Bắc, khu lấn biển, Phường Vĩnh Bảo, thành phố Rạch Giá, Kiên Giang
[Xem chi tiết thông tin](javascript:void(0))
## Thông tin nhà cung cấp
Lô A9 3-7 Cô Bắc, khu lấn biển, Phường Vĩnh Bảo, thành phố Rạch Giá, Kiên Giang
(077) 3 553355
[xem bản đồ](https://www.google.com/maps/embed/v1/place?key=AIzaSyBSTDRjhOj8KNQLPmvUYbSuiBbLYh7UF_g&q= Lô A9 3-7 Cô Bắc, khu lấn biển, Phường Vĩnh Bảo, thành phố Rạch Giá, Kiên Giang)(077) 3 553355 [Xem website](http://hoabinhrachgiaresort.com.vn) [Gửi email](#form-booking__premium-sp) [Tin nhắn](http://www.marry.vn/tai-khoan/tin-nhan/sales-hoabinhrachgiaresort4-vn) [Xem chi tiết thông tin](javascript:void(0))
100 %
Đánh giá tốt
[Xem tất cả đánh giá](#comments)
## Cung cấp bởi Hòa Bình – Rạch Giá Resort
Khuyến mãi, dịch vụ cưới
[Xem thêm](http://www.marry.vn/thong-tin-dich-vu-cuoi/)
đẹp và lãng mạn, các cặp đôi sẽ rất thích0

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Connection: close

Vary: Accept-Encoding

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate

Pragma: no-cache

Ringier-Fastcgi-Cache: MISS


text:
-
Tin nổi bật
-
Máy xây dựng sử dụng màu sắc như thế nào?Nếu để ý quan sát tại những công trường xây dựng ta sẽ thấy ngay
-
Trạm trộn bê tông được phân loại như thế nào?Mỗi một chiếc máy ra đời đều có những sứ mệnh và được sử
-
Cấu tạo, nguyên lý chung của các loại máy xây dựngKhái niệm máy xây dựng: là từ dùng để chỉ máy móc, thiết bị
-
Giới thiệu những loại máy cần thiết trong ngành xây dựngViệc sử dụng máy móc trong ngành xây dựng sẽ tăng sự cạnh tranh
-
Có nên hay không nên sử dụng máy bơm vữa trong xây dựngMáy bơm vữa là một loại máy xây dựng dùng để chuyển hỗn hợp
-
-
Máy phun bê tông

markdown:
-
### Tin nổi bật
-
[Máy xây dựng sử dụng màu sắc như thế nào?](http://www.mayphunbetong.com/may-xay-dung-su-dung-mau-sac-nhu-nao/)Nếu để ý quan sát tại những công trường xây dựng ta sẽ thấy ngay
-
[Trạm trộn bê tông được phân loại như thế nào?](http://www.mayphunbetong.com/tram-tron-tong-duoc-phan-loai-nhu-nao/)Mỗi một chiếc máy ra đời đều có những sứ mệnh và được sử
-
[Cấu tạo, nguyên lý chung của các loại máy xây dựng](http://www.mayphunbetong.com/cau-tao-nguyen-ly-chung-cua-cac-loai-may-xay-dung/)Khái niệm máy xây dựng: là từ dùng để chỉ máy móc, thiết bị
-
[Giới thiệu những loại máy cần thiết trong ngành xây dựng](http://www.mayphunbetong.com/gioi-thieu-nhung-loai-may-can-thiet-trong-nganh-xay-dung/)Việc sử dụng máy móc trong ngành xây dựng sẽ tăng sự cạnh tranh
-
[Có nên hay không nên sử dụng máy bơm vữa trong xây dựng](http://www.mayphunbetong.com/co-nen-hay-khong-nen-su-dung-may-bom-vua-trong-xay-dung/)Máy bơm vữa là một loại máy xây dựng dùng để chuyển hỗn hợp
-
-
### Máy phun bê tông

Vary: Accept-Encoding,User-Agent


text:
Đăng ký
Trợ giúp
Ghi nhớ?
Diễn đàn
Bài gửi hôm nay
Hỏi Đáp
Lịch
Cộng đồng
Danh sách thành viên
Hoạt động
Đánh dấu chuyên mục đã đọc
Liên kết nhanh
Danh sách BQT diễn đàn
Có gì mới?
ban si quan jean
Tìm nâng cao
Tin nhắn hệ thống
Bạn có thể
đăng ký để trở thành thành viên
và bắt đầu đăng bán sản phẩm của mình.
Tin nhắn hệ thống
Không có Chủ đề. Nếu bạn theo đúng địa chỉ, xin hãy báo cho
BQT
Chọn nhanh
Khu vực riêng
Tùy chỉnh
Tin nhắn riêng
Theo dõi
Đang lên mạng
Tìm các chuyên mục
Trang chính
Diễn đàn
Mua bán thời trang
Thời Trang Nam
Thời Trang Nữ
Giày dép, túi xách, balô
Nước Hoa - Mỹ Phẩm - Trang Sức - Làm đẹp
Mẹ và Bé
Mua Bán Điện Thoại
Chợ Mobile
Chợ Apple
Linh kiện điện thoại
Chợ sim số - Thẻ cào
Máy tính - Laptop
Máy tính bảng
Máy tính - Linh phụ kiện - Thiết bị mạng
Chợ Laptop
Thiết Bị Kỹ Thuật Số & Điện Tử
Thiết Bị Kỹ Thuật Số
Chợ thiết bị Điện Tử-Điện Lạnh-Gia Dụng
Đồ Chơi Mô Hình & Games
Dịch vụ - Sửa chữa - Cài đặt
Chợ ve chai điện tử
Mua bán tổng hợp
Rao vặt đồ linh tinh
Xây dựng - Nội thất
Chợ Xe máy, xe đạp
Phụ tùng Xe Máy
Mua bán - Cho thuê Ô tô
Mua bán - Thuê nhà đất
Hợp tác kinh doanh - Kêu gọi đầu tư
Website - Phần mềm - Mạng và ADSL
Ẩm thực & Giải trí
Siêu thị Thú nuôi - Cây cảnh
Thực phẩm - Đồ uống
Hoa - Quà tặng - Đồ trang trí
Sách - Học hành - Tuyển dụng
Tuyển dụng - Tìm việc
Chợ Sách
Học hành
Thảo Luận
Chuyện trò
Chuyện trò Xe máy
Chuyện trò Ô Tô
Chuyện trò Mobile
Chuyện trò Computer
Âm thanh
Sức Khoẻ
Giới thiệu Mualoi
Nội qui và hướng dẫn sử dụng
Quảng cáo Mualoi
Thông báo và góp ý
Quảng cáo của Mualoi
Mualoi.Com Trên Facebook
Liên hệ quảng cáo
Hổ trợ trực tuyến
-- vB4 Default Style
-- Default Mobile Style
-- English (US)
-- VietNam
Liên hệ
Mua Ban - Dien Dan Mua Ban
Lưu trữ
Lên trên
Theo giờ GMT +7. Bây giờ là
07:21 AM
.
Powered by
vBulletin®
Version 4.2.0
Copyright © 2013 vBulletin Solutions, Inc. All rights reserved.
Xem website tốt nhất ở chế độ
màn hình 1024 x 768
Website : Mualoi.com
Tel: 0908.511.316
Email:
vantien2050@gmail.com
Copyright © 2010 by MuaLoi -
Diễn Đàn Mua Bán
Liên hệ quảng cáo
:
Mualoi.com
Tel: (+84) 908.511.316
Email:
vantien2050@gmail.com
Hotline
:
0908.511.316 (Mr. Tiến)
Lưu ý
: MuaLoi.com là diễn đàn miễn phí dành cho quảng cáo mua bán các sản phẩm được pháp luật Việt Nam cho phép kinh doanh.
Chúng tôi không chịu trách nhiệm trên các quảng cáo của người dùng đăng tải trên diễn đàn. Các trường hợp vi phạm, chúng tôi sẽ tiến hành xử lý xóa bỏ ngay lập tức. Nếu bạn nhận thấy quảng cáo vi phạm, xin vui lòng
gởi thông báo cho chúng tôi
, xin cám ơn!
quan jean nam

Server: LiteSpeed

Pragma: private

Accept-Ranges: bytes

Cache-Control: private

Set-Cookie: bb_lastactivity=0; expires=Tue, 21-May-2019 00:21:56 GMT; path=/


text:
Bảng giá đất Mỹ Phước 3 - (cập nhật tháng 10/2013)
Diện tích nền chuẩn: 5x30=150m2
Mỹ phước 3 được chia làm 7 khu, với các tính năng và tiện ích khác nhau:
Khu L: Gần đường Quốc lộ 13 hiện hữu, khu dân cư đông đúc, vị trí đất bằng phẳng, hạ tầng hoàn chỉnh.
Giá:
195 - 250 triệu/150m2 đường 16m.
230 - 290 triệu/150m2 đường 35m.
Giá:
200 - 260 triệu/150m2 đường 16m.
300 - 350 triệu/150m2 đường 62m (Mỹ Phước - Tân Vạn)
Khu I: Nằm trong trung tâm, gần khu sinh thái Hoàng Gia gần các tòa nhà cơ quan hành chính.
190-230 triệu/150m2 đường 16m
250-320 triệu/150m2 đường 62m
Khu H: Nằm trong trung tâm hành chính, thương mại, tài chính. Gần khu đô thị sinh thái Ekolakes. Địa hình đồi dốc.
Giá:
200-240 triệu/150m2 đường 16m
300 - 350 triệu/150m2 đường Vành đai 4 (62m)
Khu F:
Gần khu dãy nhà phố đã có người ở, gần khu công nghiệp mỹ phước 2,
thuận lợi cho việc xây dựng nhà trọ. Địa hình bằng phẳng, đặc biệt giá
rẻ.
GIÁ :
190-220 triệu/150m2 đường 16m
250 triệu/150m2 đường 35m.
Khu G: Là khu đẹp nhất trong tương lai, nằm trên một đồi cao nhất ở Mỹ Phước 3.
Giá cực hấp dẫn:
165-210 triệu/150m2 đường 16m.
200-250 triệu/150m2 đường 35m.
Report Abuse|Powered By Google Sites

markdown:
Diện tích nền chuẩn:
Mỹ phước 3 được chia làm 7 khu, với các tính năng và tiện ích khác nhau:
Giá:
đường 35m. ![]()
Khu J [SẢN PHẨM MỸ PHƯỚC 3](/ban-dat-my-phuoc-3) >
|
|
## Bảng giá đất nền Mỹ phước 3 Bình Dương - cập nhật tháng 10/2013đăng 21:15, 16 thg 9, 2013 bởi Tuệ Nhi [ đã cập nhật 00:36, 25 thg 11, 2013 ]

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

X-Robots-Tag: noarchive

Cache-Control: private, max-age=5

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
- Tây Nguyên
- Miền Nam
- Miền Trung
- Miền Bắc
- Xuyên Việt
- Tây Bắc
- Du lịch biển đảo
- Tham quan - Nghỉ dưỡng
- Tour Tết 2018
HỖ TRỢ TRỰC TUYẾN
ĐỒNG THÁP - CHÂU ĐỐC - HÀ TIÊN - CẦN THƠ - Mã tour: HBD.BT
Giá: 3.468.000 VNĐ
Thời gian: 4 ngày 3 đêm
Phương tiện: đi và về bằng xe
Khởi hành: 24/05; 14,28/06; 26/07; 09/08/2018
-
4.230.000 VNĐ
Khởi hành: 31/05; 14,28/06; 12,26/07/2018
Thời gian: 4 ngày 3 đêm
Phương tiện: Đi và về bằng xe, phà cao tốc
-
3.360.000 VNĐ
Khởi hành: 24/05; 07,21/06; 05,19/07; 02/08/2018
Thời gian: 4 ngày 3 đêm
Phương tiện: đi và về bằng xe
-
MŨI NÉ - ĐỒI CÁT - LÂU ĐÀI RƯỢU VANG
1.760.000 VNĐ
Khởi hành: thứ 7 hàng tuần
Thời gian: 2 ngày 1 đêm
Phương tiện: đi và về bằng xe
-
NHA TRANG – ĐẢO HÒN HÈO - LÀNG YẾN MAI SINH
3.520.000 VNĐ
Khởi hành: 24/05; 07,21/06; 05,19/07; 02/08/2018
Thời gian: 4 ngày 3 đêm
Phương tiện: đi và về bằng xe
-
TIỀN GIANG - BẾN TRE - CẦN THƠ
1.318.000 VNĐ
Khởi hành: thứ 7 hàng tuần
Thời gian: 2 ngày - 1 đêm
Phương tiện: đi và về bằng xe
-
3.119.000 VNĐ
Khởi hành: thứ 3, thứ 7 hàng tuần
Thời gian: 4 ngày 3 đêm
Phương tiện: đi và về bằng xe

markdown:
- Tây Nguyên
- Miền Nam
- Miền Trung
- Miền Bắc
- Xuyên Việt
- Tây Bắc
- Du lịch biển đảo
- Tham quan - Nghỉ dưỡng
- Tour Tết 2018
HỖ TRỢ TRỰC TUYẾN
![](http://www.peacetour.com.vn/site/templates/clients/images/mapvn.png)
![](http://www.peacetour.com.vn/site/templates/clients/images/mapvn.png)
![ ĐỒNG THÁP - CHÂU ĐỐC - HÀ TIÊN - CẦN THƠ](http://www.peacetour.com.vn/data/tours/300/15257750995.jpg)
ĐỒNG THÁP - CHÂU ĐỐC - HÀ TIÊN - CẦN THƠ - Mã tour: HBD.BT
**Giá**: 3.468.000 VNĐ **Thời gian: ** 4 ngày 3 đêm **Phương tiện**: đi và về bằng xe **Khởi hành**: 24/05; 14,28/06; 26/07; 09/08/2018 **NGÀY 1: TP.HCM – ĐỒNG THÁP – AN GIANG (Ăn 3 bữa)** **Buổi sáng:**Xe và Hướng dẫn đón khách tại 4 đơn vị lữ hành: BẾN THÀNH, HÒA BÌNH, VYC & YTC khởi hành chuyến đi. Đến Mỹ Tho đoàn dùng điểm tâm sáng. Sau đó khởi hành đi Đồng Tháp tham quan **chùa Phước Kiển (Chùa Lá Sen)**, ở đây có nhiều cây sen khổng lồ trong ao chùa. Quý khách có thể đứng trên lá sen để chụp hình lưu niệm. Tiếp tục lộ trình đến Sa Đéc, tham quan **làng hoa Sa Đéc**là một làng nghề truyền thống cả trăm năm, nằm bên bờ sông Tiền màu mỡ phù sa và được mệnh danh là xứ sở của các loài hoa kiểng. ![ ](/data/images/hbd_bt-sadec.jpg)
**Buổi trưa:**Đoàn ăn trưa tại nhà hàng ở **Sa Đéc**. Sau đó khởi hành đi Châu Đốc, An Giang. Trên đường đi quý khách ghé thưởng thức đặc sản **nem Lai Vung**Đồng Tháp. Đoàn qua **phà Vàm Cống**, tới Long Xuyên, một trong những thành phố lớn ở miền tây, khá sầm uất và nhộn nhịp, nằm bên bờ sông Hậu. **Buổi chiều:**Đến Châu Đốc quý khách nhận phòng khách sạn nghỉ ngơi. **Buổi tối:**Quý khách dùng cơm tối tại nhà hàng. Sau bữa tối, Quý khách viếng **Tây An Cổ Tự, lăng Thoại Ngọc Hầu, miếu Bà Chúa Xứ**. Nghỉ đêm tại Châu Đốc. **NGÀY 2: AN GIANG – KIÊN GIANG (Ăn 3 bữa )** **Buổi sáng:**Dùng điểm tâm sáng, trả phòng. Đoàn rời Châu Đốc đi Hà Tiên, qua vùng bảy núi, du khách chiêm ngưỡng phong cảnh **Thất Sơn**hùng vỹ có ngọn **núi Ông Cấm**hoang sơ, kỳ bí. Xe đưa đoàn đi tham quan **rừng tràm Trà Sư**, một khu rừng ngập nước tiêu biểu cho vùng Tây sông Hậu với diện tích gần 850ha, là nơi trú ngụ và sinh tồn của hàng trăm loại động thực vật khác nhau, trong đó có nhiều loài quý hiếm, được ghi vào sách đỏ Việt Nam. Quý khách nghe thuyết minh và giới thiệu tổng quát về rừng tràm; lên **Tắc Ráng**len lỏi theo con rạch qua lung Sen vào rừng tràm; được lên xuồng ba lá chèo qua các con rạch ngắm khu rừng giống và các loài chim như: le le, trích cồ, cò, bìm bịp, gà nước…; lên đài quan sát cao 23m ngắm toàn cảnh rừng tràm và từng đàn chim rợp trời về tổ dưới hoàng hôn. **Buổi trưa:**Ăn trưa tại nhà hàng. Quý khách tiếp tục đi Hà Tiên. **Buổi chiều:**Đến Hà Tiên quý khách tham quan **lăng Mạc Cửu**nghe kể về gia phả họ Mạc, có công khai trấn đất Hà Tiên vào thế kỷ 18, thạch Động là nơi đây gắn liên với truyền thuyết Thạch Sanh – Lý Thông, viếng **Phù Dung Cổ Tự**. **Buổi tối:**Quý khách dùng bữa tối tại. Tự do khám phá Hà Tiên. Nghỉ đêm tại **Hà Tiên**. **NGÀY 3: KIÊN GIANG – CẦN THƠ (Ăn 3 bữa)** **Buổi sáng:**Dùng điểm tâm sáng, trả phòng. Xe đưa đoàn tham quan **hòn Chông**, núi này bao gồm nhiều tảng đá nhọn trông xa như một bàn chông, **chùa Hang**bên ngoài là một ngọn núi, nhưng bên trong lòng núi là một động đá vôi thẳng theo trục Đông Bắc - Tây Nam chiều dài hơn 50 m, cửa Đông nhìn ra biển, **hòn Phụ Tử**là hòn đảo nhỏ gồm hai khối đá dính liền nhau trên một bệ đá có chiều cao 5m so với mực nước biển. Hòn Phụ Tử cao nghiêng nghiêng cùng một chiều tượng trưng cho hình ảnh hai cha con quấn quýt bên nhau cùng trông ra biển cả. **Buổi trưa:**Rời Hà Tiên, đoàn đến Rạch Giá. Ăn trưa tại nhà hàng **Buổi chiều:**Sau bữa trưa quý khách tiếp tục đến Cần Thơ. Về khách sạn nhận phòng nghỉ ngơi. **Buổi tối:**18h00 đoàn đến **bến Ninh Kiều**dùng cơm tối trên du thuyền và nghe đờn ca tài tử. Tự do tản bộ dạo bến Ninh Kiều. Nghỉ đêm tại **Cần Thơ**. **NGÀY 4: CẦN THƠ – TP.HCM (Ăn sáng, trưa)** **Buổi sáng:**5h50 xe đưa quý khách xuống đò tham quan **chợ nổi Cái Răng**một trong những chợ nổi lớn nhất Đồng Bằng Sông Cửu Long, với đặc trưng treo các món hàng lên cây bẹo ở đầu ghe, Quý khách cùng mua bán với người thương hồ miền Tây. Sau đó đoàn về khách sạn dùng điểm tâm, trả phòng và tiếp tục **tham quan KDL Mỹ Khánh**, tham quan khu vườn rộng hơn 8 hecta với hơn 20 chủng loại cây ăn trái, các nhà cổ Nam Bộ hơn 100 năm, nghe những bài ca vọng cổ giao duyên từ máy hát đĩa quay tay cổ hơn 100 năm tuổi, làng nghề truyền thống cất rượu nếp, làm bánh tráng, thưởng thức trái cây, đờn ca tài tử..(chi phí vui chơi giải trí tự túc), **Thiền viện Trúc Lâm Phương Nam**– Thiền viện lớn và đẹp nhất miền Tây Nam Bộ. **Buổi trưa:**Ăn trưa tại nhà hàng **Buổi chiều:**Đoàn khởi hành về TP.Hồ Chí Minh. Xe và Hướng dẫn đưa du khách về lại 4 đơn vị lữ hành: BẾN THÀNH, HÒA BÌNH, VYC & YTC. Kết thúc chuyến tham quan. Tạm biệt và hẹn gặp lại !
-
4.230.000 VNĐ
**Khởi hành:**31/05; 14,28/06; 12,26/07/2018 **Thời gian:**4 ngày 3 đêm **Phương tiện:**Đi và về bằng xe, phà cao tốc
-
3.360.000 VNĐ
**Khởi hành:**24/05; 07,21/06; 05,19/07; 02/08/2018 **Thời gian:**4 ngày 3 đêm **Phương tiện:**đi và về bằng xe
-
[MŨI NÉ - ĐỒI CÁT - LÂU ĐÀI RƯỢU VANG](http://www.peacetour.com.vn/xem-tour/44/mui-ne-doi-cat-lau-dai-ruou-vang-755.html)
1.760.000 VNĐ
**Khởi hành:**thứ 7 hàng tuần **Thời gian:**2 ngày 1 đêm **Phương tiện:**đi và về bằng xe
-
[NHA TRANG – ĐẢO HÒN HÈO - LÀNG YẾN MAI SINH](http://www.peacetour.com.vn/xem-tour/44/nha-trang-dao-hon-heo-lang-yen-mai-sinh-754.html)
3.520.000 VNĐ
**Khởi hành:**24/05; 07,21/06; 05,19/07; 02/08/2018 **Thời gian:**4 ngày 3 đêm **Phương tiện:**đi và về bằng xe
-
[TIỀN GIANG - BẾN TRE - CẦN THƠ](http://www.peacetour.com.vn/xem-tour/44/tien-giang-ben-tre-can-tho-724.html)
1.318.000 VNĐ
**Khởi hành:**thứ 7 hàng tuần **Thời gian:**2 ngày - 1 đêm **Phương tiện:**đi và về bằng xe
-
3.119.000 VNĐ
**Khởi hành:**thứ 3, thứ 7 hàng tuần **Thời gian:**4 ngày 3 đêm **Phương tiện:**đi và về bằng xe

Server: Apache/2.4.29 (CentOS)

X-Supported-By: Kloxo-MR 7.0


text:
Sitemap
|
Đăng nhập
|
Đăng ký
Trang chủ
Giới thiệu
Phòng vé máy bay
Phòng vé Đông Bắc
Phòng vé Hà Nội
Phòng vé Hải Phòng
Phòng vé Hải Dương
Phòng vé Quảng Ninh
Phòng vé Bắc Ninh
Phòng vé Thái Bình
Phòng vé Nam Định
Phòng vé Ninh Bình
Phòng vé Hưng Yên
Phòng vé Bắc Giang
Phòng vé Thái Nguyên
Phòng vé Tây Bắc
Phòng vé Điện Biên
Phòng vé Hòa Bình
Phòng vé Lai Châu
Phòng vé Sơn La
Phòng vé Bắc Trung Bộ
Phòng vé Hà Tĩnh
Phòng vé Quảng Bình
Phòng vé Nghệ An
Phòng vé Quảng Trị
Phòng vé Thanh Hóa
Phòng vé Thừa Thiên - Huế
Phòng vé Nam Trung Bộ
Phòng vé Bình Định
Phòng vé Bình Thuận
Phòng vé Đà Nẵng
Phòng vé Khánh Hóa
Phòng vé Ninh Thuận
Phòng vé Phú Yên
Phòng vé Quảng Nam
Phòng vé Quảng Ngãi
Phòng vé Tây Nguyên
Phòng vé Đắc Lắc
Phòng vé Đắc Nông
Phòng vé Gia Lai
Phòng vé Kon Tum
Phòng vé Lâm Đồng
Phòng vé Đông Nam Bộ
Phòng vé Đồng Nai
Bà Rịa - Vũng Tàu
Phòng vé Bình Dương
Phòng vé Bình Phước
Phòng vé TP. Hồ Chí Minh
Phòng vé Tây Ninh
Phòng vé Tây Nam Bộ
Phòng vé An Giang
Phòng vé Đồng Tháp
Phòng vé Bạc Liêu
Phòng vé Bến Tre
Phòng vé Cà Mau
Phòng vé Cần Thơ
Phòng vé Hậu Giang
Phòng vé Kiên Giang
Phòng vé Hải Ngoại
Phòng vé CHLB Đức
Phòng vé CH Pháp
Phòng vé CHLB Nga
Phòng vé Nhật Bản
Phòng vé Trung Quốc
Phòng vé Hàn Quốc
Phòng vé Thái Lan
Phòng vé Singapore
Phòng vé Hoa Kỳ
Dịch vụ hàng không
Chuyển phát nhanh
Đại lý vé máy bay
Nghiên cứu thị trường
Dịch vụ mặt đất
Hàng không
Hàng không trong nước
Vé máy bay & hàng không
Các hãng hàng không
Sân bay trong nước
Hàng không quốc tế
Tin hàng không thế giới
Các hãng hàng không
Sân bay quốc tế
Khoa học hàng không
Máy bay
Công nghệ
An toàn & An ninh
Môi trường
Kinh tế hàng không
Bảo hiểm hàng không
Công nghiệp hàng không
CLB Thể Thao Hàng Không
CLB Văn Hóa Hàng Không
Cẩm nang hàng không
Kinh nghiệm mua vé
Kinh nghiệm khi bay
Y tế - Sức khỏe
Tiện ích
Dịch tự động
Hỏi đáp
Albums
Google Map
Liên kết Website
Liên hệ
Phòng vé Nguyễn Sĩ Sách - Chi nhánh Vinh - Nghệ An
Phòng vé 154 Nguyễn Sĩ Sách - TP. Vinh - Nghệ An
Hà Phương
Tin liên quan: Nghệ An - Phòng vé Vinh
Phòng vé máy bay VNA - Lê Lợi (Vinh, Nghê An)
Phòng vé máy bay VNA - Quang Trung (Vinh, Nghê An)
Phòng vé máy bay VNA - Lê Hồng Phong (Vinh, Nghê An)
Phòng vé máy bay VNA - Lê Hồng Phong (Vinh, Nghê An)
Phòng vé Duy Tân - Chi nhánh Vinh - Nghệ An
Những bản tin khác:
Phòng vé máy bay VNA - Lê Lợi (Vinh, Nghê An)
Phòng vé máy bay VNA - Quang Trung (Vinh, Nghê An)
Phòng vé máy bay VNA - Lê Hồng Phong (Vinh, Nghê An)
Phòng vé máy bay VNA - Lê Hồng Phong (Vinh, Nghê An)
Phòng vé Duy Tân - Chi nhánh Vinh - Nghệ An
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
01
02
03
04
05
06
07
08
09
10
11
12
2018
2017
2016
2015
2014
Truy cập nhanh
Hanoi Aviation Corp.
Dịch vụ Hàng không
Dịch vụ Hàng không » Chuyển phát nhanh Hàng không
Dịch vụ Hàng không » Dịch vụ Đại lý vé Máy bay
Dịch vụ Hàng không » Nghiên cứu thị trường Hàng không
Dịch vụ Hàng không » Dịch vụ Mặt đất
Dịch vụ Hàng không » Thanh toán
Dịch vụ Hàng không » Dịch vụ trên chuyến bay
Phòng vé máy bay Đông Bắc
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Hà Nội
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Hà Nam
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Hưng Yên
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Hải Dương
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Hải Phòng
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Nam Định
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Ninh Bình
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Thái Bình
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Bắc Cạn
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Bắc Ninh
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Bắc Giang
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Cao Bằng
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Hà Giang
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Lào Cai
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Lạng Sơn
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Phú Thọ
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Quảng Ninh
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Thái Nguyên
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Tuyên Quang
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Vĩnh Phúc
Phòng vé máy bay Đông Bắc » Phòng vé máy bay Yên Bái
Phòng vé máy bay Tây Bắc
Phòng vé máy bay Tây Bắc » Phòng vé máy bay Điện Biên
Phòng vé máy bay Tây Bắc » Phòng vé máy bay Hòa Bình
Phòng vé máy bay Tây Bắc » Phòng vé máy bay Lai Châu
Phòng vé máy bay Tây Bắc » Phòng vé máy bay Sơn La
Phòng vé máy bay Bắc Trung Bộ
Phòng vé máy bay Bắc Trung Bộ » Phòng vé máy bay Hà Tĩnh
Phòng vé máy bay Bắc Trung Bộ » Phòng vé máy bay Quảng Bình
Phòng vé máy bay Bắc Trung Bộ » Phòng vé máy bay Nghệ An
Phòng vé máy bay Bắc Trung Bộ » Phòng vé máy bay Quảng Trị
Phòng vé máy bay Bắc Trung Bộ » Phòng vé máy bay Thanh Hóa
Phòng vé máy bay Bắc Trung Bộ » Phòng vé máy bay Thừa Thiên - Huế
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Bình Định
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Bình Thuận
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Đà Nẵng
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Khánh Hòa
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Ninh Thuận
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Phú Yên
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Quảng Nam
Phòng vé máy bay Nam Trung Bộ » Phòng vé máy bay Quảng Ngãi
Phòng vé máy bay Tây Nguyên
Phòng vé máy bay Tây Nguyên » Phòng vé máy bay Đắc Lắc
Phòng vé máy bay Tây Nguyên » Phòng vé máy bay Đắc Nông
Phòng vé máy bay Tây Nguyên » Phòng vé máy bay Gia Lai
Phòng vé máy bay Tây Nguyên » Phòng vé máy bay Kon Tum
Phòng vé máy bay Tây Nguyên » Phòng vé máy bay Lâm Đồng
Phòng vé máy bay Đông Nam Bộ
Phòng vé máy bay Đông Nam Bộ » Phòng vé máy bay Đồng Nai
Phòng vé máy bay Đông Nam Bộ » Phòng vé máy bay Bà Rịa - Vũng Tàu
Phòng vé máy bay Đông Nam Bộ » Phòng vé máy bay Bình Dương
Phòng vé máy bay Đông Nam Bộ » Phòng vé máy bay Bình Phước
Phòng vé máy bay Đông Nam Bộ » Phòng vé máy bay TP. Hồ Chí Minh
Phòng vé máy bay Đông Nam Bộ » Phòng vé máy bay Tây Ninh
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay An Giang
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Đồng Tháp
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Bạc Liêu
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Bến Tre
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Cà Mau
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Cần Thơ
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Hậu Giang
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Kiên Giang
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Long An
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Sóc Trăng
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Tiền Giang
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Trà Vinh
Phòng vé máy bay Tây Nam Bộ » Phòng vé máy bay Vĩnh Long
Phòng vé máy bay Hải ngoại
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay CHLB Đức (Germany)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay CH Pháp (France)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay CHLB Nga (Russia)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Nhật Bản (Japan)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Trung Quốc (China)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Hàn Quốc (South Korea)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Đài Loan - TQ (Taiwan - China)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Hồng Kông - TQ (Hongkong - China)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Thái Lan (Thailand)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Singapore
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Malaysia
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Indonesia
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Philippines
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Campuchia (Cambodia)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Lào
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Brunei
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Myanmar
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Úc (Australia)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay New Zealand
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Ấn Độ (India)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Hoa Kỳ (USA)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Áo (Austria)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Bỉ (Belgium)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay CH Séc (Czech)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Hy Lạp (Greece)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Hungary
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Israel
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Hà Lan (Netherlands)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Ba Lan (Poland)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Bồ Đào Nha (Poturgal)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Tây Ban Nha (Spain)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Thụy Điển (Sweden)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Thụy Sĩ (Switzerland)
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Ukraine
Phòng vé máy bay Hải ngoại » Phòng vé máy bay Anh Quốc (United Kingdom)
Hàng không Việt Nam
Hàng không Việt Nam » Tin giá vé máy bay & hàng không trong nước
Hàng không Việt Nam » Sân bay Việt Nam
Hàng không Việt Nam » Hãng hàng không trong nước
Hàng không Thế giới
Hàng không Thế giới » Tin Hàng không Quốc tế
Hàng không Thế giới » Sân bay Thế giới
Hàng không Thế giới » Hãng hàng không quốc tế
Khoa học Hàng không
Khoa học Hàng không » Máy bay
Khoa học Hàng không » Công nghệ
Khoa học Hàng không » An toàn - An ninh
Khoa học Hàng không » Môi trường
Kinh tế Hàng không
Kinh tế Hàng không » Bảo hiểm Hàng không
Kinh tế Hàng không » Công nghiệp Hàng không
Du lịch Vòng quanh Thế giới
Du lịch Vòng quanh Thế giới » Sân bay Châu Á
Du lịch Vòng quanh Thế giới » Sân bay Châu Âu
Du lịch Vòng quanh Thế giới » Sân bay Châu Mỹ
Du lịch Vòng quanh Thế giới » Sân bay Châu Úc
Du lịch Vòng quanh Thế giới » Sân bay Châu Phi
Du lịch Vòng quanh Thế giới » Điểm đến năm châu
Du lịch Vòng quanh Thế giới » Người Việt bốn phương
Du lịch Khám phá Việt Nam
Du lịch Khám phá Việt Nam » Điểm đến
Du lịch Khám phá Việt Nam » Độc đáo Việt Nam
Cẩm nang hàng không
Cẩm nang hàng không » Y tế - Sức khoẻ
Cẩm nang hàng không » Kinh nghiệm mua vé
Cẩm nang hàng không » Kinh nghiệm đi máy bay
CLB Thể thao Hàng không Hà Nội
CLB Thể thao Hàng không Hà Nội » CLB Bóng đá HKHN
CLB Thể thao Hàng không Hà Nội » CLB Quần vợt HKHN
CLB Thể thao Hàng không Hà Nội » CLB Võ thuật HKHN
CLB Thể thao Hàng không Hà Nội » CLB Cầu Lông HKHN
CLB Văn hóa Hàng không Hà Nội
CLB Văn hóa Hàng không Hà Nội » CLB Thời trang HKHN
CLB Văn hóa Hàng không Hà Nội » CLB Ẩm thực HKHN
CLB Văn hóa Hàng không Hà Nội » CLB Văn Nghệ HKHN
CLB Văn hóa Hàng không Hà Nội » CLB Điện ảnh HKHN
CLB Nghề Hàng Không
CLB Nghề Hàng Không » CLB Tiếp viên Hàng không
Đối tác
ĐẶT CHỖ QUA ĐIỆN THOẠI
Hotline:
(08) 6657.6622
(04) 6659.6600
TƯ VẤN TRỰC TUYẾN
Jetstar Pacific
Vietnam Airlines
Hàng Không Việt
Phòng vé 247
BẢN ĐỒ HƯỚNG DẪN
58 - Ngõ 120 - Trần Cung - Hà Nội
NHẬN THÔNG TIN KHUYẾN MÃI
Email của bạn
Định dạng tin
đơn thuần text
dạng html
TỪ KHÓA
ve may bay
mua ve may bay
dat mua ve may bay ve máy bay online
phong ve may bay
dat ve may bay truc tuyen
mua ve may bay tai ha noi
Ve may bay gia re
Truong trinh ve may bay khuyen mai
Di may bay quoc te
Dai ly ve may bay trong nuoc va quoc te
CÁC NHÀ CUNG CẤP
Trang chủ
|
Giới thiệu
|
Vé máy bay
|
Liên hệ mua vé máy bay
|
Kinh nghiệm bay
|
Tin trong nước
|
Tin thế giới
|
Du lịch khám phá Việt Nam
ve may bay
-
Bán vé máy bay
-
Mua ve may bay
-
Đặt mua vé máy bay
Hanoi Airlines - cung cap ve may bay bay, lich bay va
gia ve may bay
cho noi dia, quoc te, gia ve khuyen mai,
ve may bay re nhat
© 2000 -2010 Bản quyền thuộc về
Công ty Cổ phần Hàng Không Hà Nội
(
Hanoi Airlines
&
Hanoi Aviation
).
Phát triển và
thiết kế website
bởi Công ty
Thiết kế Website
APM Media trên cơ sở
NukeViet

Server: Apache/2.2.29 (Unix) mod_ssl/2.2.29 OpenSSL/1.0.1e-fips DAV/2 PHP/5.2.17

Cache-Control: no-cache, pre-check=0, post-check=0


text:
Đề bài:Hướng dẫn
Ở quần thể của một loài lưỡng bội, xét gen A nằm trên NST thường có 4 alen. Trong điều kiện không có đột biến, trong quần thể sẽ có tối đa số loại kiểu gen dị hợp về gen A là:
A. 4 kiểu gen.
B. 10 kiểu gen.
C. 6 kiểu gen.
D. 8 kiểu gen.
Cách 1: Giả sử gen A nói trên có 4 alen là: a1, a2, a3 và a4 sẽ có 10 kiểu gen cụ thể như sau:
- 4 kiểu gen đồng hợp: a1a1, a2a2, a3a3, a4a4.
- 6 kiểu gen dị hợp: a1a2, a1a3, a1a4, a2a3, a2a4, a3a4.
Cách 2: Áp dụng công thức tính nhanh đối với một gen có n alen:
- Số kiểu gen đồng hợp là $C^1_n$ = n.
- Số kiểu gen di hợp là: $C^2_n$ = n(n-1)/2
Xem thêm: Tìm số kiểu gen tối đa trong quần thể
Chưa có phản hồi "Tìm số kiểu gen dị hợp tối đa"
Đăng nhận xét

markdown:
Đề bài:
Ở quần thể của một loài lưỡng bội, xét gen A nằm trên NST thường có 4 alen. Trong điều kiện không có đột biến, trong quần thể sẽ có tối đa số loại kiểu gen dị hợp về gen A là:
A. 4 kiểu gen.
B. 10 kiểu gen.
C. 6 kiểu gen.
D. 8 kiểu gen.
*Hướng dẫn* *Giả sử gen A nói trên có 4 alen là: a1, a2, a3 và a4 sẽ có 10 kiểu gen cụ thể như sau:* __Cách 1:__
- 4 kiểu gen đồng hợp: a1a1, a2a2, a3a3, a4a4.
- 6 kiểu gen dị hợp: a1a2, a1a3, a1a4, a2a3, a2a4, a3a4.
**6 kiểu gen**. __Cách 2:__ **Áp dụng công thức tính nhanh đối với một gen có n alen:**
- Số kiểu gen đồng hợp là $C^1_n$ = n.
- Số kiểu gen di hợp là: $C^2_n$ = n(n-1)/2
**số kiểu gen dị hợp tối đa**là: 4(4-1)/2 = 6 kiểu gen. *Xem thêm:* [Tìm số kiểu gen tối đa trong quần thể](http://www.quangvanhai.net/2014/11/tinh-so-kieu-gen-va-so-kieu-giao-phoi-toi-da-trong-quan-the.html)
## Chưa có phản hồi "Tìm số kiểu gen dị hợp tối đa"
## Đăng nhận xét


text:
CHO THUÊ CĂN HỘ ROYAL CITY
THÔNG TIN CĂN HỘ
THỜI GIAN BÀN GIAO NHÀ
VIDEO DỰ ÁN
LIÊN HỆ
Danh Mục Cho Thuê
Cho thuê căn hộ Royal City R1
2 Phòng ngủ
3 Phòng ngủ
Cho thuê căn hộ Royal City R2
2 Phòng ngủ
3 Phòng ngủ
Cho thuê căn hộ Royal City R3
2 Phòng ngủ
3 Phòng ngủ
Cho thuê căn hộ Royal City R4
2 Phòng ngủ
3 Phòng ngủ
Cho thuê căn hộ Royal City R5
2 Phòng ngủ
3 Phòng ngủ
Cho thuê Royal City
Tư Vấn Thuê Royal City
Hotline: Mr Sơn
0987 822 686
Royal City
Chủ Đầu Tư VinGroup
72A Nguyễn Trãi, Thanh Xuân
Mặt Bằng Royal City
Mặt bằng tòa R1 - Royal City
Mặt bằng tòa R2 - Royal City
Mặt bằng tòa R3 - Royal City
Mặt bằng tòa R4 - Royal City
Mặt bằng tòa R5 - Royal City
Mặt bằng tòa R6 - Royal City
Thiết kế Royal City
Thiết kế tòa R1 - Royal City
Thiết kế tòa R2 - Royal City
Thiết kế tòa R3 - Royal City
Thiết kế tòa R4 - Royal City
Thiết kế tòa R5 - Royal City
Thiết kế tòa R6 - Royal City
Quảng Cáo
Thông Tin Royal City
Royal City : Ưu thế vượt trội
Miễn 10 năm phí dv ở Royal City
Cho thuê Chung cư Times City
Cho thuê Chung cư Royal City
Cho thuê căn hộ Royal City
Bán chung cư Royal City
Trường BVIS ở Royal City
Đầu tư hạng mục ở Royal City
5 thương hiệu đình đám của Vingroup
Vingroup chăm sóc cư dân bằng dịch vụ cao cấp Vinhomes
Có nên thuê Royal City không?
Kinh nghiệm Vàng để thuê Royal City giá rẻ
Cho thuê Royal City Tân cổ điển
Mẫu Hợp đồng thuê chung cư Royal City
Cho thuê căn hộ chung cư Royal City 2 phòng ngủ đủ đồ diện tích 100m2
Hiện nay chúng tôi đang có căn hộ
chung cư Royal City
đủ đồ cho thuê:
+ Diện tích: 100m2, sảnh A tòa R1 khu Royal City;
+ Thiết kế: 2 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 bếp;
+ Nội thất: Điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, tủ bếp, rèm cửa, tủ âm tường, tủ quần áo, Sofa, bàn ăn, lò vi sóng, tivi, tủ lạnh, máy giặt, máy hút bụi, ...
+ Giá cho thuê: 1000 USD/tháng;
Liên hệ:
0982 040 954 (Mr Hùng) | 0987 822 686 (Mr Sơn)
Hình ảnh căn hộ:
Phòng khách - căn hộ Royal City
Bàn ăn - căn hộ
chung cư Royal City đủ đồ
Bếp - căn hộ
Royal City 2 phòng ngủ đủ đồ
Vệ sinh - căn hộ chung cư Royal City đủ đồ 2 phòng ngủ
Phòng ngủ -
chung cư Royal City 2 phòng ngủ đủ đồ
HOTLINE:
0982 040 954 | 0987 822 686
Xem thêm:
Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R2 89m2 ( không đồ )
Thiết kế: 2 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 phòng bếp
Hướng cửa: Đông bắc, ban công: Tây Nam
Nhìn vào bể bơi và vườn cây xanh
Nội thất: điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, hệ thống tủ bếp, rèm cửa, ....
Giá cho thuê: 13 triệu/tháng
Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R2 127m2 ( không đồ )
Thiết kế: 2 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 phòng bếp
Hướng cửa: Tây nam, Ban công: Đông bắc;
Nhìn vào trung tâm Thành Phố;
Nội thất: điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, hệ thống tủ bếp, rèm cửa,....
Giá cho thuê: 700 USD/tháng
Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R2
124m2 ( đủ đồ )
Thiết kế: 2 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 phòng bếp
Hướng cửa: Tây bắc, Ban công: Đông nam;
Nhìn vào bể bơi và vườn cây xanh
Nội thất: điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, hệ thống tủ bếp, Sofa, bàn ăn, tivi, kệ tivi, giường, tủ quần áo, máy hút bụi, ....
Giá cho thuê: 1100 USD/tháng
Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R
5 131m2 ( đủ đồ )
Thiết kế: 3 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 phòng bếp
Hướng cửa: Đông bắc, Ban công: Đông nam & Đông bắc;
Nhìn vào quảng trường trung tâm Royal City;
Nội thất: điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, hệ thống tủ bếp, Sofa, bàn ăn, tivi, kệ tivi, giường, tủ quần áo, máy hút bụi, ....
Giá cho thuê: 1300 USD/tháng
Comments
CHUNG CƯ ROYAL CITY
Địa chỉ : 72A Nguyễn Trãi - Thanh Xuân - Hà Nội
Hotline: 0987 822 686
Email:
hungphatland.com@gmail.com
Website:
http://www.royalcity-thanhphohoanggia.com
Report Abuse
|
Powered By
Google Sites

markdown:
+ Giá cho thuê: 1000 USD/tháng;
+ Nội thất: Điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, tủ bếp, rèm cửa, tủ âm tường, tủ quần áo, Sofa, bàn ăn, lò vi sóng, tivi, tủ lạnh, máy giặt, máy hút bụi, ...
+ Thiết kế: 2 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 bếp;
+ Diện tích: 100m2, sảnh A tòa R1 khu Royal City;
Hiện nay chúng tôi đang có căn hộ Liên hệ: 0982 040 954 (Mr Hùng) | 0987 822 686 (Mr Sơn) Hình ảnh căn hộ: ![]()
Phòng khách - căn hộ Royal City ![]()
Bàn ăn - căn hộ ![]()
Bếp - căn hộ ![]()
Vệ sinh - căn hộ chung cư Royal City đủ đồ 2 phòng ngủ ![]()
Phòng ngủ - HOTLINE: 0982 040 954 | 0987 822 686 Xem thêm:
Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R2 89m2 ( không đồ )
|
|![]()
**Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R2 127m2 ( không đồ )**
- Thiết kế: 2 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 phòng bếp
- Hướng cửa: Tây nam, Ban công: Đông bắc;
- Nhìn vào trung tâm Thành Phố;
- Nội thất: điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, hệ thống tủ bếp, rèm cửa,....
- Giá cho thuê: 700 USD/tháng
|
|Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R2 124m2 ( đủ đồ )
- Thiết kế: 2 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 phòng bếp
- Hướng cửa: Tây bắc, Ban công: Đông nam;
- Nhìn vào bể bơi và vườn cây xanh
- Nội thất: điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, hệ thống tủ bếp, Sofa, bàn ăn, tivi, kệ tivi, giường, tủ quần áo, máy hút bụi, ....
- Giá cho thuê: 1100 USD/tháng
**Cho thuê căn hộ chung cư Royal City R5 131m2 ( đủ đồ )**
- Thiết kế: 3 phòng ngủ, 2 vệ sinh, 1 phòng khách và 1 phòng bếp
- Hướng cửa: Đông bắc, Ban công: Đông nam & Đông bắc;
- Nhìn vào quảng trường trung tâm Royal City;
- Nội thất: điều hòa, nóng lạnh, sàn gỗ, hệ thống tủ bếp, Sofa, bàn ăn, tivi, kệ tivi, giường, tủ quần áo, máy hút bụi, ....
- Giá cho thuê: 1300 USD/tháng