markdown:
**CNM365. Chào ngày mới 20 tháng 11**. Wikipedia Ngày này năm xưa. [Ngày Nhà giáo Việt Nam,](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C3%A0y_Nh%C3%A0_gi%C3%A1o_Vi%E1%BB%87t_Nam) ngày [lễ hội](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%85_h%E1%BB%99i) [giáo dục](https://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c) nhằm mục đích tôn vinh nghề giáo và là dịp để các thế hệ học trò bày tỏ lòng biết ơn những người thầy, cũng là dịp để đánh giá và lập phương hướng nâng cao chất lượng giáo dục. Năm [1989](https://vi.wikipedia.org/wiki/1989) – [Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_H%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%93ng_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) phê chuẩn [Công ước về Quyền trẻ em,](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_%C6%B0%E1%BB%9Bc_v%E1%BB%81_Quy%E1%BB%81n_tr%E1%BA%BB_em) xác lập những quyền cơ bản như quyền được sống trong môi trường an toàn mà không bị phân biệt đối xử, quyền tiếp cận nước, thức ăn, quyền được chăm sóc y tế, giáo dục và có tiếng nói trong các quyết định có ảnh hưởng đến hạnh phúc, phúc lợi của trẻ. Năm [1910, ](https://vi.wikipedia.org/wiki/1910)ngày mất của [Lev Nikolayevich Tolstoy,](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy) (sinh ngày 9 tháng 9 năm 1828), đại văn hào [Nga](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nga), [nhà triết học](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tri%E1%BA%BFt_gia), người theo [chủ nghĩa hoà bình](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_ho%C3%A0_b%C3%ACnh&action=edit&redlink=1), [nhà cải cách giáo dục](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nh%C3%A0_c%E1%BA%A3i_c%C3%A1ch_gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c&action=edit&redlink=1). [Tolstoy](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy) được yêu mến hầu như khắp mọi nơi trên thế giới như một tiểu thuyết gia vĩ đại nhất trong tất cả các nhà viết tiểu thuyết, đặc biệt nổi tiếng với kiệt tác [Chiến tranh và hoà bình,](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_v%C3%A0_h%C3%B2a_b%C3%ACnh) *Ông là một nhà luân lý nổi tiếng với tư tưởng Anna Karenina và Đường sống. * [kháng cự bất bạo động](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kh%C3%A1ng_c%E1%BB%B1_b%E1%BA%A5t_b%E1%BA%A1o_%C4%91%E1%BB%99ng), có ảnh hưởng tới [Mahatma Gandhi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Mahatma_Gandhi)và [Martin Luther King.](https://vi.wikipedia.org/wiki/Martin_Luther_King) **20 tháng 11**
Ngày
**20 tháng 11** là ngày thứ 324 trong mỗi năm thường (thứ 325 trong mỗi [năm nhuận](https://vi.wikipedia.org/wiki/N%C4%83m_nhu%E1%BA%ADn)). Còn 41 ngày nữa trong năm.
|
|[1](https://vi.wikipedia.org/wiki/1_th%C3%A1ng_11) [2](https://vi.wikipedia.org/wiki/2_th%C3%A1ng_11) [3](https://vi.wikipedia.org/wiki/3_th%C3%A1ng_11) [4](https://vi.wikipedia.org/wiki/4_th%C3%A1ng_11) [5](https://vi.wikipedia.org/wiki/5_th%C3%A1ng_11) [6](https://vi.wikipedia.org/wiki/6_th%C3%A1ng_11) [7](https://vi.wikipedia.org/wiki/7_th%C3%A1ng_11) [8](https://vi.wikipedia.org/wiki/8_th%C3%A1ng_11) [9](https://vi.wikipedia.org/wiki/9_th%C3%A1ng_11) [10](https://vi.wikipedia.org/wiki/10_th%C3%A1ng_11) [11](https://vi.wikipedia.org/wiki/11_th%C3%A1ng_11) [12](https://vi.wikipedia.org/wiki/12_th%C3%A1ng_11) [13](https://vi.wikipedia.org/wiki/13_th%C3%A1ng_11) [14](https://vi.wikipedia.org/wiki/14_th%C3%A1ng_11) [15](https://vi.wikipedia.org/wiki/15_th%C3%A1ng_11) [16](https://vi.wikipedia.org/wiki/16_th%C3%A1ng_11) [17](https://vi.wikipedia.org/wiki/17_th%C3%A1ng_11) [18](https://vi.wikipedia.org/wiki/18_th%C3%A1ng_11) [19](https://vi.wikipedia.org/wiki/19_th%C3%A1ng_11) **20** [21](https://vi.wikipedia.org/wiki/21_th%C3%A1ng_11) [22](https://vi.wikipedia.org/wiki/22_th%C3%A1ng_11) [23](https://vi.wikipedia.org/wiki/23_th%C3%A1ng_11) [24](https://vi.wikipedia.org/wiki/24_th%C3%A1ng_11) [25](https://vi.wikipedia.org/wiki/25_th%C3%A1ng_11) [26](https://vi.wikipedia.org/wiki/26_th%C3%A1ng_11) [27](https://vi.wikipedia.org/wiki/27_th%C3%A1ng_11) [28](https://vi.wikipedia.org/wiki/28_th%C3%A1ng_11) [29](https://vi.wikipedia.org/wiki/29_th%C3%A1ng_11) [30](https://vi.wikipedia.org/wiki/30_th%C3%A1ng_11)
## Mục lục
## Sự kiện
[284](https://vi.wikipedia.org/wiki/284)– [Diocletianus](https://vi.wikipedia.org/wiki/Diocletianus)được chọn làm [Hoàng đế](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ho%C3%A0ng_%C4%91%E1%BA%BF_La_M%C3%A3)của [Đế quốc La Mã](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3). [1468](https://vi.wikipedia.org/wiki/1468)– Cuốn sách *của* [Tirant lo Blanc](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tirant_lo_Blanc) [Joanot Martorell](https://vi.wikipedia.org/wiki/Joanot_Martorell)được xuất bản lần đầu tiên. [1700](https://vi.wikipedia.org/wiki/1700)– [Đại chiến Bắc Âu](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_chi%E1%BA%BFn_B%E1%BA%AFc_%C3%82u): Trong [Trận Narva](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Narva), nhà [vua](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vua) [Thụy Điển](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_Th%E1%BB%A5y_%C4%90i%E1%BB%83n) [Karl XII](https://vi.wikipedia.org/wiki/Karl_XII_c%E1%BB%A7a_Th%E1%BB%A5y_%C4%90i%E1%BB%83n)đánh bại [Nga hoàng](https://vi.wikipedia.org/wiki/Sa_ho%C3%A0ng) [Pyotr Đại đế](https://vi.wikipedia.org/wiki/Pyotr_I_c%E1%BB%A7a_Nga)ở [Narva](https://vi.wikipedia.org/wiki/Narva)(thuộc [Estonia](https://vi.wikipedia.org/wiki/Estonia)ngày nay). [1789](https://vi.wikipedia.org/wiki/1789)– [New Jersey](https://vi.wikipedia.org/wiki/New_Jersey)trở thành [tiểu bang Hoa Kỳ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3)đầu tiên thông qua bản [Tuyên ngôn nhân quyền Hoa Kỳ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tuy%C3%AAn_ng%C3%B4n_nh%C3%A2n_quy%E1%BB%81n_Hoa_K%E1%BB%B3). [1759](https://vi.wikipedia.org/wiki/1759)– [Chiến tranh Bảy năm](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_B%E1%BA%A3y_n%C4%83m): Quân [Áo](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%8D_Habsburg)đánh tan một [đạo quân Phổ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i_Ph%E1%BB%95)trong trận đánh tại [Maxen](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Maxen)và bắt được đạo quân này. [1820](https://vi.wikipedia.org/wiki/1820)– [Cá nhà táng](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%A1_nh%C3%A0_t%C3%A1ng)nặng 73 [tấn](https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%A5n)đánh tàu bắt cá voi *Essex*(chạy từ [Nantucket](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nantucket), Massachusetts) xa bờ biển tây của [Nam Mỹ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nam_M%E1%BB%B9)hơn 3.000 [km](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kil%C3%B4m%C3%A9t). Vụ này gây ra một phần truyện *của* [Moby–Dick](https://vi.wikipedia.org/wiki/Moby_Dick) [Herman Melville](https://vi.wikipedia.org/wiki/Herman_Melville)năm [1851](https://vi.wikipedia.org/wiki/1851). [1873](https://vi.wikipedia.org/wiki/1873)– [Chiến tranh Pháp-Đại Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Ph%C3%A1p-%C4%90%E1%BA%A1i_Nam): quân [Pháp](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_th%E1%BB%B1c_d%C3%A2n_Ph%C3%A1p)giành thắng lợi trước quân [Nguyễn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n)trong [trận thành Hà Nội](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%ADn_th%C3%A0nh_H%C3%A0_N%E1%BB%99i_%281873%29), [Nguyễn Tri Phương](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tri_Ph%C6%B0%C6%A1ng)trọng thương. [1974](https://vi.wikipedia.org/wiki/1974)– [Chuyến bay Lufthansa 540](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chuy%E1%BA%BFn_bay_Lufthansa_540)rơi và bốc cháy ngay sau khi rời đường băng cất cánh tại [Nairobi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nairobi), Kenya. [1989](https://vi.wikipedia.org/wiki/1989)– [Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_H%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%93ng_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c)phê chuẩn [Công ước về Quyền trẻ em](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_%C6%B0%E1%BB%9Bc_v%E1%BB%81_Quy%E1%BB%81n_tr%E1%BA%BB_em). [1998](https://vi.wikipedia.org/wiki/1998)– Nga phóng mô đun [Zarya](https://vi.wikipedia.org/wiki/Zarya)từ [Sân bay vũ trụ Baykonur](https://vi.wikipedia.org/wiki/S%C3%A2n_bay_v%C5%A9_tr%E1%BB%A5_Baykonur)ở Kazakhstan, là mô đun đầu tiên của [Trạm vũ trụ Quốc tế](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A1m_v%C5%A9_tr%E1%BB%A5_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)được phóng.
## Sinh
[270](https://vi.wikipedia.org/wiki/270)– [Maximinus II](https://vi.wikipedia.org/wiki/Maximinus_II), hoàng đế La Mã (m. 313) [809](https://vi.wikipedia.org/wiki/809)– [Lý Ngang](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_V%C4%83n_T%C3%B4ng), tức Văn Tông, hoàng đế của triều Đường, tức 10 tháng 10 năm Kỉ Sửu (m. 840) [939](https://vi.wikipedia.org/wiki/939)– [Triệu Khuông Nghĩa](https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BB%91ng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng), tức Thái Tông, hoàng đế của triều Tống, tức ngày Giáp Thìn (7) tháng 10 năm Kỉ Hợi [944](https://vi.wikipedia.org/wiki/944)– [Phạm Cự Lạng](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%E1%BA%A1m_C%E1%BB%B1_L%E1%BA%A1ng), nhân vật quân sự và chính trị [nhà Đinh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90inh), [nhà Tiền Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Ti%E1%BB%81n_L%C3%AA)(m. [984](https://vi.wikipedia.org/wiki/984)) [1602](https://vi.wikipedia.org/wiki/1602)– [Otto von Guericke](https://vi.wikipedia.org/wiki/Otto_von_Guericke), nhà vật lý học người Đức (m. 1686) [1750](https://vi.wikipedia.org/wiki/1750)– [Tippu Sultan](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tippu_Sultan), sĩ quan quân đội và quốc vương Ấn Độ (m. 1799) [1761](https://vi.wikipedia.org/wiki/1761)– [Giáo hoàng Piô VIII](https://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_ho%C3%A0ng_Pi%C3%B4_VIII)(m. 1830) [1858](https://vi.wikipedia.org/wiki/1858)– [Selma Lagerlöf](https://vi.wikipedia.org/wiki/Selma_Lagerl%C3%B6f), tác gia người Thụy Điển, đoạt giải Nobel Văn học (m. 1940) [1869](https://vi.wikipedia.org/wiki/1869)– [Zinaida Nikolaevna Gippius](https://vi.wikipedia.org/wiki/Zinaida_Nikolaevna_Gippius), tác gia người Nga (m. 1945) [1886](https://vi.wikipedia.org/wiki/1886)– [Karl von Frisch](https://vi.wikipedia.org/wiki/Karl_von_Frisch), nhà động vật học người Áo, đoạt giải Nobel (m. 1982) [1889](https://vi.wikipedia.org/wiki/1889)– [Edwin Hubble](https://vi.wikipedia.org/wiki/Edwin_Hubble), nhà thiên văn học người Mỹ (m. 1953) [1912](https://vi.wikipedia.org/wiki/1912)– [Otto von Habsburg](https://vi.wikipedia.org/wiki/Otto_von_Habsburg), con của Hoàng đế [Karl I của Áo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Karl_I_c%E1%BB%A7a_%C3%81o)(m. 2011) [1915](https://vi.wikipedia.org/wiki/1915)– [Hồ Diệu Bang](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%93_Di%E1%BB%87u_Bang), chính trị gia Trung Quốc, Tổng bí thư Đảng cộng sản Trung Quốc (m. 1989) [1923](https://vi.wikipedia.org/wiki/1923)– [Nadine Gordimer](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nadine_Gordimer), tác gia và nhà hoạt động Nam Phi, đoạt giải Nobel Văn học [1924](https://vi.wikipedia.org/wiki/1924)– [Benoît Mandelbrot](https://vi.wikipedia.org/wiki/Beno%C3%AEt_Mandelbrot), nhà toán học người Pháp–Mỹ gốc Ba Lan (m. 2010) [1925](https://vi.wikipedia.org/wiki/1925)– [Robert F. Kennedy](https://vi.wikipedia.org/wiki/Robert_F._Kennedy), chính trị gia người Mỹ, Bộ trưởng Tư pháp thứ 64 của Hoa Kỳ (m. 1968) [1926](https://vi.wikipedia.org/wiki/1926)– [Andrew Schally](https://vi.wikipedia.org/wiki/Andrew_Schally), nhà nội tiết học người Ba Lan, đoạt giải Nobel
- 1926 –
[Tôn Thất Đính](https://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%B4n_Th%E1%BA%A5t_%C4%90%C3%ADnh), tướng lĩnh và chính trị gia người Việt Nam (m. [1929](https://vi.wikipedia.org/wiki/1929)– [Đỗ Cao Trí](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%97_Cao_Tr%C3%AD), tướng lĩnh ngơ]ì Việt Nam (m. 1972) [1937](https://vi.wikipedia.org/wiki/1937)– [Viktoria Samoylovna Tokareva](https://vi.wikipedia.org/wiki/Viktoria_Samoylovna_Tokareva), nhà soạn kịch người Nga [1942](https://vi.wikipedia.org/wiki/1942)– [Joe Biden](https://vi.wikipedia.org/wiki/Joe_Biden), chính trị gia người Mỹ, Phó Tổng thống thứ 47 của Hoa Kỳ [1946](https://vi.wikipedia.org/wiki/1946)– [Trương Cao Lệ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%C6%A1ng_Cao_L%E1%BB%87), chính trị gia Trung Quốc [1951](https://vi.wikipedia.org/wiki/1951)– [Nguyễn Ngọc Thiện](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Ng%E1%BB%8Dc_Thi%E1%BB%87n), nhạc sĩ người Việt Nam [1953](https://vi.wikipedia.org/wiki/1953)– [Nguyễn Quốc Quân](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Qu%E1%BB%91c_Qu%C3%A2n), nhà hoạt động chính trị người Việt Nam [1959](https://vi.wikipedia.org/wiki/1959)– [Sean Young](https://vi.wikipedia.org/wiki/Sean_Young), diễn viên người Mỹ [1963](https://vi.wikipedia.org/wiki/1963)– [Timothy Gowers](https://vi.wikipedia.org/wiki/Timothy_Gowers), nhà toán học người Anh [1965](https://vi.wikipedia.org/wiki/1965)– [Yoshiki](https://vi.wikipedia.org/wiki/Yoshiki_%28nh%E1%BA%A1c_s%C4%A9%29), nhạc sĩ, người viết ca khúc, nhà sản xuất âm nhạc Nhật Bản [1968](https://vi.wikipedia.org/wiki/1968)– [Châu Sơ Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%A2u_S%C6%A1_Minh), diễn viên người Singapore [1971](https://vi.wikipedia.org/wiki/1971)– [Joel McHale](https://vi.wikipedia.org/wiki/Joel_McHale), diễn viên và nhà sản xuất người Mỹ [1984](https://vi.wikipedia.org/wiki/1984)– [Justin Hoyte](https://vi.wikipedia.org/wiki/Justin_Hoyte), cầu thủ bóng đá người Anh [1989](https://vi.wikipedia.org/wiki/1989)– [Cody Linley](https://vi.wikipedia.org/wiki/Cody_Linley), diễn viên và ca sĩ người Mỹ [1992](https://vi.wikipedia.org/wiki/1992)– [Ishimura Maiha](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ishimura_Maiha), ca sĩ người Nhật (Berryz Kobo) [2000](https://vi.wikipedia.org/wiki/2000)– [Connie Talbot](https://vi.wikipedia.org/wiki/Connie_Talbot), ca sĩ người Anh
## Mất
[1316](https://vi.wikipedia.org/wiki/1316)– Quốc vương [Jean I của Pháp](https://vi.wikipedia.org/wiki/Jean_I_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p)(s. 1316) [1764](https://vi.wikipedia.org/wiki/1764)– [Christian Goldbach](https://vi.wikipedia.org/wiki/Christian_Goldbach), nhà toán học Phổ (s. 1690) [1873](https://vi.wikipedia.org/wiki/1873)– [Nguyễn Lâm](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_L%C3%A2m), quý tộc và danh tướng Việt Nam (s. 1844) [1882](https://vi.wikipedia.org/wiki/1882)– [Henry Draper](https://vi.wikipedia.org/wiki/Henry_Draper), bác sĩ và nhà thiên văn học nghiệp dư người Mỹ (s. 1837) [1883](https://vi.wikipedia.org/wiki/1883)– [Tenshōin](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tensh%C5%8Din), chính thất của [Tướng Quân](https://vi.wikipedia.org/wiki/T%C6%B0%E1%BB%9Bng_Qu%C3%A2n) [Tokugawa Iesada](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tokugawa_Iesada)tại Nhật Bản (s. 1836) [1899](https://vi.wikipedia.org/wiki/1899)– [Wilhelm von Heuduck](https://vi.wikipedia.org/wiki/Wilhelm_von_Heuduck), tướng lĩnh [Phổ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%E1%BB%95_%28qu%E1%BB%91c_gia%29)(s. 1821) [1910](https://vi.wikipedia.org/wiki/1910)– [Lev Nikolayevich Tolstoy](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy), tác gia người Nga (s. 1828) [1945](https://vi.wikipedia.org/wiki/1945)– [Francis William Aston](https://vi.wikipedia.org/wiki/Francis_William_Aston), nhà hóa học người Anh, đoạt giải Nobel (s. 1877) [1949](https://vi.wikipedia.org/wiki/1949)– [Wakatsuki Reijirō](https://vi.wikipedia.org/wiki/Wakatsuki_Reijir%C5%8D), chính trị gia người Nhật, Thủ tướng thứ thứ 25 và 28 của Nhật Bản (s. 1866) [1975](https://vi.wikipedia.org/wiki/1975)– [Francisco Franco](https://vi.wikipedia.org/wiki/Francisco_Franco), nhà độc tài Tây Ban Nha (s. 1892) [1980](https://vi.wikipedia.org/wiki/1980)– [John McEwen](https://vi.wikipedia.org/wiki/John_McEwen), chính trị gia Úc, Thủ tướng thứ 18 của Úc (s. 1900) [1992](https://vi.wikipedia.org/wiki/1992)– [Trần Thị Lý](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Th%E1%BB%8B_L%C3%BD), quân nhân người Việt Nam (s. 1933)
## Những ngày lễ và ngày kỷ niệm
|
|
## Tham khảo
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|
# Lich Vạn Niên ngày 20 tháng 11 năm 2015
Kiên nhẫn là sức mạnh thứ hai của con người, và có khi nó còn vĩ đại hơn cả cái thứ nhất. Patience, the second bravery of man, is perhaps greater than the first– Antonio de Solís y Ribadeneira
|
|
|Ngày Hiến chương nhà giáo Việt Nam|
|Tên chính thức||Ngày nhà giáo Việt Nam|
|Cử hành bởi||Việt Nam|
|Bắt đầu||1957, FISE|
|Ngày||20 tháng 11|
|Tổ chức||Việt Nam|
|Hoạt động||Nâng cao nhận thức
|
về tôn sư trọng đạo
**Ngày nhà giáo Việt Nam** (hay **ngày lễ Hiến chương nhà giáo Việt Nam**) là một ngày kỷ niệm được tổ chức hằng năm vào ngày ** tại 20 tháng 11** [Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). Đây là ngày [lễ hội](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%85_h%E1%BB%99i)của ngành [giáo dục](https://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c)và là ngày *“tôn sư trọng đạo”*nhằm mục đích tôn vinh những người hoạt động trong ngành này. Ngày này là dịp để các thế hệ học trò bày tỏ lòng biết ơn với những người thầy. Trong ngày này, các học sinh thường đến tặng hoa và biếu quà cho các thầy cô giáo. Ngành giáo dục cũng thường nhân dịp này đánh giá lại hoạt động giáo dục và lập phương hướng nâng cao chất lượng giáo dục.
## Mục lục
## Lịch sử
[Tháng 7](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A1ng_b%E1%BA%A3y) năm [1946](https://vi.wikipedia.org/wiki/1946), một tổ chức quốc tế các nhà giáo tiến bộ được thành lập ở [Paris](https://vi.wikipedia.org/wiki/Paris) đã lấy tên là Liên hiệp quốc tế các công đoàn giáo dục ( [tiếng Pháp](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%A1p): [Fédération Internationale Syndicale des Enseignants](https://en.wikipedia.org/wiki/Education_Internationa) [– FISE)](https://en.wikipedia.org/wiki/Education_Internationa).
Nǎm
[1949](https://vi.wikipedia.org/wiki/1949), tại một hội nghị ở [Warszawa](https://vi.wikipedia.org/wiki/Warszawa) (thủ đô của [Ba Lan](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ba_Lan)), Liên hiệp quốc tế các công đoàn giáo dục đã ra bản *“Hiến chương các nhà giáo”* gồm 15 chương với nội dung chủ yếu là đấu tranh chống nền giáo dục tư sản, [phong kiến](https://vi.wikipedia.org/wiki/Phong_ki%E1%BA%BFn), xây dựng nền giáo dục trong đó bảo vệ những quyền lợi của nghề dạy học và nhà giáo, đề cao trách nhiệm và vị trí của nghề dạy học và nhà giáo.
Công đoàn giáo dục Việt Nam, là thành viên của FISE từ năm
[1953](https://vi.wikipedia.org/wiki/1953) (hội nghị có 57 nước tham dự), đã quyết định trong cuộc họp của FISE từ [26](https://vi.wikipedia.org/wiki/26_th%C3%A1ng_8) đến [30 tháng 8](https://vi.wikipedia.org/wiki/30_th%C3%A1ng_8) năm [1957](https://vi.wikipedia.org/wiki/1957) tại Warszawa, lấy ngày 20 tháng 11 năm 1958 là ngày *“Quốc tế hiến chương các nhà giáo”*. Ngày này lần đầu tiên được tổ chức trên toàn [miền Bắc Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Mi%E1%BB%81n_B%E1%BA%AFc_%28Vi%E1%BB%87t_Nam%29). Những nǎm sau đó, ngày lễ này còn được tổ chức tại nhiều vùng giải phóng ở [miền Nam Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Mi%E1%BB%81n_Nam_%28Vi%E1%BB%87t_Nam%29). Hàng nǎm vào dịp kỷ niệm 20 tháng 11 cơ quan tiểu ban giáo dục thường xuất bản, phát hành một số tập san đặc biệt để cổ vũ tinh thần đấu tranh của giáo giới trong các vùng khác, động viên tinh thần chịu đựng gian khổ của những giáo viên kháng chiến.
Khi Việt Nam thống nhất, ngày này đã trở thành ngày truyền thống của ngành giáo dục Việt Nam. Vào ngày
[28 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/28_th%C3%A1ng_9) năm [1982](https://vi.wikipedia.org/wiki/1982), Hội đồng Bộ trưởng (nay là [Chính phủ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7_Vi%E1%BB%87t_Nam)) đã ban hành quyết định số 167-HĐBT thiết lập ngày 20 tháng 11 hằng năm là ngày lễ mang tên *“Ngày nhà giáo Việt Nam”*.
## Nội dung quyết định số 167-HĐBT
*Điêu 1:*Từ nay hàng nǎm sẽ lấy ngày 20-11 là ngày nhà giáo Việt Nam. *Điều 2*: Để ngày 20-11 có ý nghĩa thiết thực hàng nǎm từ tháng 10 các cấp chính quyền và toàn thể cần họp để xem xét tình hình công tác và hoạt động của đội ngũ giáo viên ở địa phương mình, kiểm điểm những việc đã làm và đề ra những việc cấp tiếp tục làm động viên đội ngũ giáo viên phát huy truyền thống tốt đẹp của giáo giới Việt Nam, rèn luyện phẩm chất và nǎng lực, làm gương sáng cho học sinh noi theo. Về phía giáo viên, cần có những hoạt động phong phú nhằm nâng cao nhận thức về vinh dự và trách nhiệm của người giáo viên trong xã hội nước ta ngày nay, từ đó mà ra sức phấn đấu làm tốt nhiệm vụ cao cả của mình. *Điều 3*: Việc tổ chức ngày 20-11 hàng nǎm do Ủy ban Nhân dân và Hội đồng Nhân dân các cấp chủ trì, có sự phối hợp các ngành giáo dục và các đoàn thể nhân dân. Các cấp các ngành cần phân công cán bộ lãnh đạo đi thǎm hỏi giáo viên, tổ chức các cuộc gặp mặt thân mật với giáo viên, nhân dịp này có thể tổ chức khen thưởng các giáo viên có thành tích. Việc tổ chức ngày nhà giáo Việt Nam cần được tiến hành trọng thể và thiết thực, tránh hình thức phô trương gây phiền hà cho học sinh và cha mẹ học sinh. *Điều 4*: Trong ngày 20-11 các trường có thể sắp xếp lại việc học tập và giảng dạy để giáo viên được nghỉ và tham gia các sinh hoạt của trường và địa phương.
## Tham khảo
## Xem thêm
## Liên kết ngoài
[Quyết định số 167/HĐBT của Hội đồng Bộ trưởng: Quyết định về ngày Nhà giáo Việt Nam ban hành 1/1/1982](http://vanban.chinhphu.vn/portal/page/portal/chinhphu/hethongvanban?mode=detail&document_id=6402)tại [Chính phủ Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7_Vi%E1%BB%87t_Nam) **(tiếng Việt)**
# Công ước về Quyền trẻ em
|
|
Đã thông qua
Ký, nhưng chưa thông qua
Không ký
|Công ước về quyền trẻ em|
|Được đưa ra ký||
|[Có hiệu lực](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=C%C3%B3_hi%E1%BB%87u_l%E1%BB%B1c&action=edit&redlink=1) [2 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/2_th%C3%A1ng_9)năm [1990](https://vi.wikipedia.org/wiki/1990) [Các nước tham gia](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=C%C3%A1c_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_tham_gia&action=edit&redlink=1) [Hoa kỳ](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Hoa_k%E1%BB%B3&action=edit&redlink=1)và [Somalia](https://vi.wikipedia.org/wiki/Somalia)) **Công ước Liên Hiệp quốc về quyền trẻ em** là một công ước quốc tế quy định các quyền dân sự, chính trị, kinh tế, xã hội và văn hóa của trẻ em. Các quốc gia phê chuẩn công ước này chịu ràng buộc của các quy định công ước này theo luật quốc tế. Cơ quan giám sát thi hành công ước này là [Ủy ban quyền trẻ em Liên Hiệp Quốc](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%BB%A6y_ban_quy%E1%BB%81n_tr%E1%BA%BB_em_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c&action=edit&redlink=1) bao gồm các thành viên từ các quốc gia trên khắp thế giới. Mỗi năm một lần, ủy ban này để trình bày một bản báo cáo cho Ủy ban thứ 3 của [Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_H%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%93ng_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c), và cũng nghe chủ tịch ủy ban công ước nay báo cáo, và Đại hội đồng ra một nghị quyết về quyền trẻ em . [1]
Các quốc gia đã phê chuẩn công ước này phải báo báo trước Ủy ban về quyền trẻ em Liên Hiệp Quốc theo định kỳ để ủy ban này kiểm tra việc quá trình tiến triển trong việc thực thi công ước và tình trạng quyền trẻ em ở quốc gia đó.
Tất cả
[các quốc gia trên thế giới](https://vi.wikipedia.org/wiki/Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia) là thành viên của [Liên Hiệp Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c), ngoại trừ [Hoa Kỳ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) và [Somalia](https://vi.wikipedia.org/wiki/Somalia) , đều đã phê chuẩn công ước này. Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc đã phê chuẩn bản công ước này vào luật quốc tế trong một nghị quyết tư vấn vào ngày 20 tháng 11 năm [2] [1989](https://vi.wikipedia.org/wiki/1989); bản công ước này bắt đầu có hiệu lực từ ngày [2 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/2_th%C3%A1ng_9)năm [1990](https://vi.wikipedia.org/wiki/1990)sau khi đã được số quốc gia phê chuẩn theo quy định. Theo công ước này, trẻ em là người có độ tuổi dưới 18, unless an earlier age of majority is recognized by a country’s law.
Chính phủ Mỹ đã đóng một vai trò tích cực trong việc soạn thảo Công ước và đã ký kết vào 16 tháng hai 1995, nhưng đã không phê chuẩn cùng với Somalia. Điều này là do phe đối lập đối với Công ước đã chống lại việc phê chuẩn. xuất phát chủ yếu từ phe bảo thủ chính trị và tôn giáo. Ví dụ, Quỹ Heritage thấy công ước đe dọa kiểm soát quốc gia về chính sách trong nước. Các nhóm khác cũng phản đối nó, chẳng hạn như Hiệp hội các trường pháp lý Quốc phòng lập luận rằng CRC các đe dọa Giáo Dục Tại Nhà, và quyền của cha mẹ các nhóm, những người cho rằng Hiệp định sẽ chồng lên gần như tất cả các luật trong nước về trẻ em và gia đình. Tổng thống Barack Obama đã mô tả việc không phê chuẩn Công ước là “xấu hổ” và đã hứa sẽ xem xét việc này.
[Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) là nước đầu tiên ở [Châu Á](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%81) và nước thứ hai trên [thế giới](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi) phê chuẩn công ước của Liên hiệp quốc về Quyền trẻ em vào ngày 20 tháng 2 năm 1990 . [3]
Tuy nhiên, tình hình lao động trẻ em tại Việt Nam đang ở mức báo động.
Theo thống kê của Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, trong năm 2008, cả nước có 26.027 trẻ em phải tham gia vào các hình thức lao động. Nếu thống kê từ năm 2006 thì đã có khoảng 930.000 lao động trẻ em tham gia các hoạt động kinh tế. Một báo cáo chi tiết về tình trạng sử dụng lao động trẻ em được khảo sát tại 8 tỉnh, thành và 3 làng nghề vừa được Viện Khoa học lao động và xã hội công bố cũng đã khiến nhiều người phải giật mình. Kết quả khảo sát cho thấy gần 45% trẻ em phải làm việc trong điều kiện không đảm bảo về nhiệt độ, ánh sáng; gần 40% phải làm việc trong môi trường có nồng độ bụi cao ảnh hưởng đến sức khoẻ và trên 27% bị ảnh hưởng của hoá chất độc, ô nhiễm không khí, hơi, khí độc hại nơi làm việc. [4] [[5]](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_%C6%B0%E1%BB%9Bc_v%E1%BB%81_Quy%E1%BB%81n_tr%E1%BA%BB_em#cite_note-5)
## Nội dung chính
Điểm chính của Công ước Quốc tế về Quyền Trẻ em 1989 yêu cầu:
|“||Các quốc gia thành viên phải bảo đảm cho trẻ em có đủ khả năng hình thành quan điểm riêng của mình, được quyền tự do phát biểu những quan điểm đó về mọi vấn đề tác động đến trẻ em, và những quan điểm của trẻ em phải được coi trọng một cách thích đáng, tương ứng với độ tuổi và mức độ trưởng thành của trẻ em.||”|
Trong văn bản gốc có đến 54 mục trong một ngôn ngữ rất phức tạp và chắc chắn không dễ hiểu với trẻ.
[UNICEF](https://vi.wikipedia.org/wiki/UNICEF), tổ chức về quyền trẻ em của Liên Hợp Quốc, tóm lược văn bản 20 trang này trong mười quyền cơ bản:
- quyền được
[đối xử bình đẳng](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%C3%ACnh_%C4%91%E1%BA%B3ng_tr%C6%B0%E1%BB%9Bc_ph%C3%A1p_lu%E1%BA%ADt)và bảo vệ chống lại sự [kỳ thị](https://vi.wikipedia.org/wiki/K%E1%BB%B3_th%E1%BB%8B)phân biệt tôn giáo, nguồn gốc và [bình đẳng giới](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%C3%ACnh_%C4%91%E1%BA%B3ng_gi%E1%BB%9Bi);
- quyền có tên gọi và quốc tịch;
- quyền về sức khỏe và y tế;
- quyền được giáo dục và đào tạo;
- quyền giải trí, vui chơi và
[tiêu khiển](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%C3%AAu_khi%E1%BB%83n);
- quyền tự tìm hiểu thông tin, quyền phát biểu, quyền được lắng nghe và tụ họp;
[quyền riêng tư](https://vi.wikipedia.org/wiki/Quy%E1%BB%81n_b%E1%BA%A3o_v%E1%BB%87_%C4%91%E1%BB%9Di_t%C6%B0)và sự giáo dục không bạo lực trong ý nghĩa của bình đẳng và hòa bình;
- quyền được trợ giúp ngay lập tức trong trường hợp khẩn cấp và thảm họa, và được bảo vệ khỏi sự tàn ác, bỏ bê, lạm dụng, khai thác và bách hại;
- quyền có một gia đình, được sự chăm sóc của cha mẹ và có một chỗ trú ngự an toàn;
- quyền được chăm sóc cho trẻ em
[khuyết tật](https://vi.wikipedia.org/wiki/Khuy%E1%BA%BFt_t%E1%BA%ADt).
Trong thực tế điều này có nghĩa rằng trẻ em có quyền được sống trong một môi trường an toàn mà không bị phân biệt đối xử. Trẻ em có quyền tiếp cận nước, thức ăn, được chăm sóc y tế, giáo dục và có tiếng nói trong các quyết định có ảnh hưởng đến hạnh phúc, phúc lợi của trẻ.
## Tham khảo
|
|
|
|
[Bản mẫu nhân quyền](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu_nh%C3%A2n_quy%E1%BB%81n) [Bản mẫu Liên Hiệp Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) [Công ước và Nghị quyết Liên Hiệp Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:C%C3%B4ng_%C6%B0%E1%BB%9Bc_v%C3%A0_Ngh%E1%BB%8B_quy%E1%BA%BFt_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) [Luật quốc tế](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Lu%E1%BA%ADt_qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF) [Quyền trẻ em](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Quy%E1%BB%81n_tr%E1%BA%BB_em) [Hiệp ước của Hoa Kỳ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Hi%E1%BB%87p_%C6%B0%E1%BB%9Bc_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3)
# Lev Nikolayevich Tolstoy
|Lev Tolstoy
|
Лев Толстой
|
|![]()
[Ilya Yefimovich Repin](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ilya_Yefimovich_Repin&action=edit&redlink=1)vẽ [09 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/09_th%C3%A1ng_9)năm [1828](https://vi.wikipedia.org/wiki/1828) [Yasnaya Polyana](https://vi.wikipedia.org/wiki/Yasnaya_Polyana), [Nga](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nga) [20 tháng 11](https://vi.wikipedia.org/wiki/20_th%C3%A1ng_11)năm [1910](https://vi.wikipedia.org/wiki/1910) [Astapovo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Tolstoy_%28th%E1%BB%8B_x%C3%A3%29), Nga [Tiểu thuyết hiện thực](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_hi%E1%BB%87n_th%E1%BB%B1c) [Kitô giáo vô chính phủ](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_Kit%C3%B4_gi%C3%A1o_v%C3%B4_ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7&action=edit&redlink=1) [Hòa bình](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_h%C3%B2a_b%C3%ACnh) [[hiện]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#) ![ ](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/53/Signature_of_Leo_Tolstoy.jpg/160px-Signature_of_Leo_Tolstoy.jpg)
![ ](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/53/Signature_of_Leo_Tolstoy.jpg/160px-Signature_of_Leo_Tolstoy.jpg)
[Bá tước](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%C3%A1_t%C6%B0%E1%BB%9Bc) **Lev Nikolayevich Tolstoy** ( [tiếng Nga](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Nga): , *Lev Nikolaevič Tolstoj*; [9 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/9_th%C3%A1ng_9) năm [1828](https://vi.wikipedia.org/wiki/1828) – [20 tháng 11](https://vi.wikipedia.org/wiki/20_th%C3%A1ng_11) năm [1910](https://vi.wikipedia.org/wiki/1910) ) là một [1] [tiểu thuyết gia](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt_gia&action=edit&redlink=1)người [Nga](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nga), [nhà triết học](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tri%E1%BA%BFt_gia), người theo [chủ nghĩa hoà bình](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_ho%C3%A0_b%C3%ACnh&action=edit&redlink=1), [nhà cải cách giáo dục](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nh%C3%A0_c%E1%BA%A3i_c%C3%A1ch_gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c&action=edit&redlink=1), người ăn chay, người theo [chủ nghĩa vô chính phủ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_v%C3%B4_ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7), tín hữu [Cơ Đốc giáo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kit%C3%B4_gi%C3%A1o), nhà tư tưởng đạo đức, và là một thành viên có ảnh hưởng của gia đình [Tolstoy](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tolstoy&action=edit&redlink=1).
Tolstoy được yêu mến ở khắp mọi nơi như một tiểu thuyết gia vĩ đại nhất trong tất cả các nhà viết tiểu thuyết, đặc biệt nổi tiếng với kiệt tác
* và Chiến tranh và hoà bình* *; miêu tả sự phóng khoáng và hiện thực của cuộc sống Nga, hai tác phẩm là đỉnh cao của* [Anna Karenina](https://vi.wikipedia.org/wiki/Anna_Karenina) [tiểu thuyết hiện thực](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt_hi%E1%BB%87n_th%E1%BB%B1c&action=edit&redlink=1). Là một nhà luân lý, ông nổi tiếng với tư tưởng [kháng cự bất bạo động](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kh%C3%A1ng_c%E1%BB%B1_b%E1%BA%A5t_b%E1%BA%A1o_%C4%91%E1%BB%99ng), được thể hiện xuyên suốt các tác phẩm của mình như *, điều đã có ảnh hưởng tới những nhân vật quan trọng của* [Vương quốc Chúa Trời trong bạn](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Ch%C3%BAa_Tr%E1%BB%9Di_trong_b%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1) [thế kỷ XX](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_20)như [Mahatma Gandhi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Mahatma_Gandhi)và [Martin Luther King, Jr.](https://vi.wikipedia.org/wiki/Martin_Luther_King)
## Mục lục
[1 Tiểu sử](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#Ti.E1.BB.83u_s.E1.BB.AD) [2 Sự nghiệp](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#S.E1.BB.B1_nghi.E1.BB.87p) [3 Tôn giáo và đức tin chính trị](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#T.C3.B4n_gi.C3.A1o_v.C3.A0_.C4.91.E1.BB.A9c_tin_ch.C3.ADnh_tr.E1.BB.8B) [4 Xem thêm](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#Xem_th.C3.AAm) [5 Tham khảo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#Tham_kh.E1.BA.A3o) [6 Liên kết ngoài](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i)
## Tiểu sử
Lev (trong gia đình ông được đánh vần là “Lyov”, chứ không phải “Lev”
[) sinh tại khu đất đai của cha ông ở [cần dẫn nguồn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c)] [Yasnaya Polyana](https://vi.wikipedia.org/wiki/Yasnaya_Polyana), tại [Tula](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tula,_Nga&action=edit&redlink=1) [guberniya](https://vi.wikipedia.org/wiki/Guberniya)vùng Trung Nga. Gia đình [Tolstoy](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tolstoy&action=edit&redlink=1)là một dòng họ quý tộc nổi tiếng từ xưa tại Nga, mẹ của ông khi sinh là nữ công tước [Volkonsky](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Volkonsky&action=edit&redlink=1), trong khi bà ông có nguồn gốc xuất thân từ gia đình hoàng gia [Troubetzkoy](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Troubetzkoy&action=edit&redlink=1)và [Gorchakov](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Gorchakov&action=edit&redlink=1). Tolstoy có họ hàng với các gia đình quý tộc lớn nhất nước Nga. Thực tế sinh ra trong một những gia đình đại quý tộc bậc nhất ở Nga khiến Tolstoy rất khác biệt với toàn bộ những nhà văn khác cùng thế hệ với ông. Ông luôn là một nhà quý tộc có ý thức về vấn đề giai cấp,
### Tuổi thơ
Tuổi thơ và thời niên thiếu của Tolstoy là sự xê dịch giữa
[Moskva](https://vi.wikipedia.org/wiki/Moskva) và [Yasnaya Polyana](https://vi.wikipedia.org/wiki/Yasnaya_Polyana), trong một đại gia đình với ba người anh trai và một chị gái. Ông đã để lại cho chúng ta một hồi ức rất sống động về môi trường sống thời niên thiếu trong những trang viết phi thường ông gửi cho người viết tiểu sử của mình [Pavel Biryukov](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Pavel_Biryukov&action=edit&redlink=1). Mẹ ông qua đời khi ông mới lên hai, và cha ông cũng mất khi ông mới lên chín. Sự giáo dục sau đó của ông được giao vào tay người cô họ, Madame Ergolsky, người được cho là hình mẫu của Sonya trong tiểu thuyết *Chiến tranh và hòa bình*. (Cha ông và mẹ ông cũng là hình mẫu của các bá tước Nicolas Ilyich Rostov và nữ công tước Maria Nicolaievna Bolkonskaia trong tiểu thuyết đó). [Nhà thờ Thánh Nicholas tại Khamovniki](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nh%C3%A0_th%E1%BB%9D_Th%C3%A1nh_Nicholas_t%E1%BA%A1i_Khamovniki&action=edit&redlink=1), Tolstoy từng là một giáo dân tại đó trước khi ông bị rút phép thông công.
Năm 1844, Tolstoy bắt đầu học luật và các ngôn ngữ
[phương Đông](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_%C4%90%C3%B4ng) tại [Đại học Kazan](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Kazan&action=edit&redlink=1), nơi các giáo viên miêu tả ông là “vừa không có khả năng vừa không muốn học hành.” Ông không thấy ý nghĩa trong việc tiếp tục học tập và rời trường giữa khoá. Năm 1849 ông về cư trú tại Yasnaya Polyana, nơi ông cố gắng trở nên hữu ích cho những người nông dân của mình nhưng nhanh chóng khám phá ra sự vô dụng của lòng nhiệt tình thiếu hiểu biết của mình.
Đa phần thời gian học tập tại trường đại học và sau đó cuộc đời ông giống với cuộc đời của những chàng trai trẻ và những người ở tầng lớp của ông khi ấy, không theo quy luật nào và luôn tìm kiếm các trò vui – rượu, bài bạc, và phụ nữ – không phải hoàn toàn khác biệt cuộc sống của Pushkin trước khi ông bị trục xuất về phương Nam. Nhưng Tolstoy không thể vô tư chấp nhận để cuộc sống tự diễn ra. Từ rất sớm, trong nhật ký của ông (hiện còn từ năm 1847 về sau) cho thấy một sự đau khổ không bao giờ thỏa mãn về giá trị đạo đức của cuộc sống, một sự đau khổ sẽ còn mãi và là xung lực mang tính quyết định trong trí óc ông. Quyển nhật ký này cũng thể hiện sự thực nghiệm kỹ thuật phân tích tâm lý sẽ trở thành vũ khí văn chương chủ chốt của ông sau này.
### Những tham vọng văn chương đầu tiên
Thử nghiệm văn chương đầu tiên của Tolstoy là tác phẩm dịch cuốn
* (Một chuyến đi đầy xúc cảm qua Pháp và Ý). Ông bị ảnh hưởng nhiều từ A Sentimental Journey Through France and Italy* [tiểu thuyết](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt)gia người Anh [Sterne](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Laurence_Sterne&action=edit&redlink=1)trong những tác phẩm đầu tiên của mình, dù sau này ông đã phỉ báng Sterne là “một nhà văn không ngay thật”. Tới năm 1851 một trong những nỗ lực tham vọng hơn và rõ rệt hơn về một phong cách sáng tác mới là truyện ngắn đầu tay của ông, “Một lịch sử của ngày hôm qua” (A History of Yesterday). Cùng năm ấy, buồn chán về cuộc sống dường như trống rỗng và vô nghĩa tại Moskva, khiến ông mang nợ vì cờ bạc, ông tới [Caucasus](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kavkaz), và gia nhập một đơn vị pháo binh đồn trú tại khu vực [Cossack](https://vi.wikipedia.org/wiki/Cozak)của [Chechnya](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chechnya), với tư cách một binh nhì tình nguyện, nhưng mang dòng dõi quý tộc (юнкер). Năm 1852 ông hoàn thành tiểu thuyết đầu tiên *Thời thơ ấu*(Childhood) và gửi nó cho [Nikolai Nekrasov](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nikolai_Nekrasov&action=edit&redlink=1)để đăng trên tờ *. Dù Tolstoy khó chịu với những cắt xén của nhà xuất bản, quyển sách ngay lập tức thành công khiến Tolstoy có được một vị trí xác định trên văn đàn Nga.* [Sovremennik](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Sovremennik&action=edit&redlink=1)
Tại khẩu đội pháo của mình Tolstoy sống một cuộc đời dễ chịu và không phiền phức nhờ tư cách một sĩ quan quý tộc. Ông có nhiều thời gian rảnh, và đa số thời gian đó ông đều dùng cho những cuộc săn bắn. Trong vài lần tham dự chiến đấu, ông tỏ ra rất tài giỏi. Vào năm
[1854](https://vi.wikipedia.org/wiki/1854), ông nhận được lệnh, theo sự yêu cầu của ông, chuyển sang phục vụ [cuộc chinh chiến](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Krym) chống quân [Thổ Nhĩ Kỳ](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_Ottoman) tại xứ [Wallachia](https://vi.wikipedia.org/wiki/Rom%C3%A2neasc%C4%83), nơi ông tham gia vào cuộc bao vây [Silistra](https://vi.wikipedia.org/wiki/Silistra) (nằm ở phần phía Đông Bắc Bulgaria). Tháng 11 năm ấy, ông tham gia cuộc [đồn trú tại Sevastopol](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Phong_to%E1%BA%A3_Sevastopol_%281854%29&action=edit&redlink=1). Tại đó ông đã chứng kiến những trận đánh có tầm quan trọng lớn nhất trong thế kỷ. Ông tham gia bảo vệ Pháo đài số Bốn (Fourth Bastion) nổi tiếng và vào [Trận Sông Chernaya](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%ADn_s%C3%B4ng_Tcherna%C3%AFa), ông đã chế nhạo sự chỉ huy yếu kém tại đó trong một bài hát vui, đoạn thơ duy nhất từng biết do ông viết ra.
Tại Sevastopol ông viết cuốn
* (Sebastopol Sketches), được nhiều người coi là cố gắng đầu tiên của ông nhằm có được những kỹ thuật sẽ được áp dụng hiệu quả sau này trong tác phẩm Những mẩu chuyện Sebastopol* *Chiến tranh và hòa bình*. Cũng được xuất bản định kỳ hàng tháng trên tờ *Sovremennik*khi cuộc bao vây còn đang diễn ra, những câu chuyện này khiến công chúng chú ý tới ông nhiều hơn. Trên thực tế, [Nga hoàng](https://vi.wikipedia.org/wiki/Sa_ho%C3%A0ng) [Aleksandr II](https://vi.wikipedia.org/wiki/Aleksandr_II_c%E1%BB%A7a_Nga)được biết đã từng tán dương tác giả của câu chuyện, “Hãy giữ gìn anh chàng đó.” Ngay sau khi pháo đài bị từ bỏ, Tolstoy xin nghỉ phép tại Petersburg và Moscow. Năm sau ông rời quân ngũ, hoàn toàn ghê tởm với sự chém giết vô nghĩa đã chứng kiến.
### Thời gian giữa khi rời quân ngũ và lập gia đình
Những năm 1856-61 ông sống tại Petersburg, Moscow, Yasnaya, và ở nước ngoài. Năm 1857 (và một lần nữa trong giai đoạn 1860-61) ông đi ra nước ngoài và quay trở về với sự vỡ mộng về tính ích kỷ và chủ nghĩa vật chất của nền văn minh tư sản Châu Âu, một cảm giác được thể hiện trong truyện ngắn
*Lucerne* và gián tiếp hơn trong tác phẩm *Ba cái chết* (Three Deaths) của ông. Khi bắt đầu có quan điểm thiên về phương Đông hơn với ảnh hưởng từ Phật giáo, Tolstoy học cách tự nhận thức mình thông qua những sinh thể sống. Ông bắt đầu viết *, với một đoạn Kholstomer* [độc thoại nội tâm](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%99c_tho%E1%BA%A1i_n%E1%BB%99i_t%C3%A2m)của một chú ngựa. Nhiều suy nghĩ riêng tư của ông đã được phản ánh thông qua một nhân vật chính trong tác phẩm *Người Cô dắc*(The Cossacks), người nằm ngẫm nghĩ, lúc ngã xuống đất khi đang trong một cuộc săn:
‘Ta ở đây, Dmitri Olenin, một sinh vật khá khác biệt so với những sinh vật khác, đang nằm đơn độc chỉ Thượng đế mới biết là ở đâu – nơi một chú nai thường sống – một chú nai già, một chú nai đẹp đẽ có lẽ chưa từng nhìn thấy một con người, và tại một nơi chưa từng có người nào ngồi hay suy nghĩ những việc đó. Ta ngồi đây, và xung quanh ta là những cây già cây non, một cây phủ đầy những vòng nho dại, và những con gà lôi đang kêu vang, đuổi nhau vòng quanh và có lẽ đang tìm kiếm những người anh em đã bị giết của chúng.’ Anh cảm nhận thấy những chú gà lôi của mình, suy nghĩ về chúng, và chùi dòng máu nóng trên bàn tay vào áo khoác. ‘Có lẽ những con chó rừng đã đánh hơi thấy chúng và thất vọng bỏ đi hướng khác: phía trên ta, bay trong đám lá cây đối với chúng rộng lớn như những hòn đảo, những con muỗi kêu vo vo: một, hai, ba, bốn, một trăm, một ngàn, một triệu con muỗi, và tất cả chúng cùng kêu ca một điều gì đó hay mỗi con lại có vấn đề của riêng minh giống một Dmitri Olenin như ta.’ Anh tưởng tượng một cách sinh động về tiếng kêu của những chú muỗi: ‘Hướng này, hướng này, các bạn! Ở đây có thứ chúng ta ăn được đấy!’ Chúng kêu và lao về phía anh. Và anh thấy rõ ràng rằng mình không phải một nhà quý tộc Nga, một thành viên của xã hội Moscow, một người bạn và họ hàng của ông này bà nọ, mà chỉ như là một con muỗi, hay gà lôi, hay nai, như những loài vật hiện đang sống cạnh anh. ‘Chỉ như chúng thôi, chỉ như Chú Eroshka, ta sẽ sống một lát rồi chết, và như chú đã từng nói rất đúng: “cỏ sẽ mọc lên và không còn gì nữa”.’
Những năm sau cuộc Chiến tranh Crimean là khỏng thời gian duy nhất trong cuộc đời Tolstoy khi ông sống lẫn lộn trong thế giới văn chương. Ông được giới trí thức Petersburg và Moscow ca ngợi là một trong những người tài giỏi nhất và danh vọng càng tăng với những thành công của ông. Nhưng ông không muốn gần họ. Ông là một nhà quý tộc quá chân chính để có thể giống với giới trí thức nửa tự do này. Tất cả suy nghĩ trong đầu ông đều trái ngược với suy nghĩ trong đầu những người đang trong quá trình Tây phương hoá, những người đã được
[Ivan Turgenev](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ivan_Sergeyevich_Turgenev), người được đa số công nhận là tác gia lớn nhất còn đang sống của Nga ở giai đoạn đó, phác hoạ. [Turgenev](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ivan_Sergeyevich_Turgenev), người theo nhiều cách là sự đối lập của Tolstoy cũng là người ca ngợi ông nhiều nhất khi gọi truyện ngắn năm 1862 [Người Cô dắc](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_C%C3%B4_d%E1%BA%AFc_%28ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt%29&action=edit&redlink=1) của Tolstoy là “Truyện hay nhất được viết bằng ngôn ngữ của chúng ta.”
Tolstoy không tin vào sự tiến bộ và văn hóa và thích trêu chọc Turgenev qua những câu nói hay lời bình luận cay độc của mình. Việc thiếu sự cảm thông với giới văn học khiến ông rơi vào một cuộc tranh cãi ầm ĩ với Turgenev (1861), ông đã thách đấu với Turgenev nhưng sau đó đã đưa ra lời xin lỗi về hành động của mình. Cả câu chuyện rất đặc trưng về tính nết của ông, không thể kiên nhẫn với sự ưu việt hơn của người khác và sự thiếu lòng tự trọng trí thức của họ. Những nhà văn duy nhất còn là bạn của ông gồm vị “địa chủ” bảo thủ
[Afanasy Fet](https://vi.wikipedia.org/wiki/Afanasy_Afanasievich_Fet) và nhà dân chủ [thân Slavơ](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%C3%A2n_Slav%C6%A1&action=edit&redlink=1) [Nikolay Strakhov](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nikolay_Strakhov&action=edit&redlink=1), cả hai người đều có quan điểm trái ngược với dòng tư tưởng chính thời kỳ đó.
Năm 1859 ông lập ra một ngôi trường cho trẻ em nông thôn tại Yasnaya, tiếp đó là mười hai ngôi trường khác, những nguyên tắc tự do cơ bản của chúng đã được Tolstoy miêu tả trong tiểu luận năm 1862, “Ngôi trường tại Yasnaya Polyana” của mình. Ông cũng viết nhiều truyện cho trẻ em nông thôn. Những thực nghiệm giáo dục của Tolstoy sớm chết yểu, nhưng đó chính là nguyên mẫu trực tiếp đầu tiên cho Trường
[Summerhill](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Summerhill&action=edit&redlink=1) của A.S.Neill, ngôi trường tại Yasnaya Polyana có thể coi là mô hình đầu tiên của một lý thuyết chặt chẽ về giáo dục tự do.
Năm 1862 Tolstoy xuất bản một tạp chí sư phạm,
*Yasnaya Polyana*, theo đó ông đề xuất không phải giới trí thức sẽ dạy dỗ người nông dân, mà là người nông dân dạy dỗ giới trí thức. Ông trở nên tin tưởng rằng ông đang được hưởng tài sản thừa kế một cách không công bằng, và được nổi tiếng trong giới nông dân về những hành động giúp đỡ hào hiệp của mình. Ông thường quay về ngôi nhà nông thôn đem theo những người hành khất mà ông thấy cần phải giúp đỡ, và thường đưa những khoản tiền lớn cho những người ăn mày trong thành phố. Năm 1861 ông nhận chức [Thẩm phán Hoà bình](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BA%A9m_ph%C3%A1n_Ho%C3%A0_b%C3%ACnh&action=edit&redlink=1), một địa vị được đưa ra với mục đích giám sát việc thực thi cuộc [Cải cách giải phóng năm 1861](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=C%E1%BA%A3i_c%C3%A1ch_gi%E1%BA%A3i_ph%C3%B3ng_n%C4%83m_1861&action=edit&redlink=1).
Trong lúc ấy, cuộc kiếm tìm sự ổn định tâm hồn không bao giờ dứt tiếp tục dày vò ông. Khi ấy ông đã từ bỏ cuộc sống hoang tàng thời trẻ, và nghĩ tới việc lập gia đình. Năm 1856 ông lần đầu tiên cầu hôn không thành công (Mlle Arseniev). Năm 1860 ông bị ảnh hưởng nặng sau cái chết của người anh/em trai
[Nicholas](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nikolay_Tolstoy&action=edit&redlink=1), dù trước đó ông đã phải đối mặt với cái chết của cha mẹ và người bảo mẫu thời thơ ấu. Tolstoy coi cái chết của anh/em mình là cuộc chạm trán đầu tiên của ông với thực tế không thể tránh khỏi của cái chết. Sau những bất hạnh đó, Tolstoy đã viết trong nhật ký của mình rằng ở tuổi ba tư, không một phụ nữ nào có thể yêu ông, bởi ông quá già và xấu xí. Năm 1862, cuối cùng ông cầu hôn Sofia Andreyevna Behrs và được nàng đồng ý. Họ cưới ngày [23 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/23_th%C3%A1ng_9) cùng năm ấy.
### Đời sống gia đình
Cuộc hôn nhân là một trong hai dấu mốc quan trọng nhất trong cuộc đời Tolstoy, sự kiện kia là việc ông cải đạo. Khi đã vỡ mộng với tình trạng sống “vô tư lự” của những người nông dân, và đặc biệt của những người Cossacks ông từng sống chung tại vùng Caucasus. Cuộc hôn nhân mang lại cho ông sự giải thoát khỏi trạng thái luôn tự nghi ngờ về cuộc sống. Nó là cánh cổng tới một “tình trạng sống tự nhiên” ổn định và lâu dài. Cuộc sống gia đình, và sự chấp nhận vô lo cũng như sự quy phục với cuộc sống nơi ông sinh ra, khi ấy đã trở thành tôn giáo của ông.
Mười lăm năm đầu của cuộc hôn nhân, ông đã sống trong cuộc sống hạnh phúc, thỏa mãn và tin tưởng, triết lý của nó được thể hiện với quyền lực tạo hóa tối cao trong cuốn
*. Sophie Behrs, hầu như mới chỉ là một cô bé khi lập gia đình và trẻ hơn ông 16 tuổi, đã trở thành người vợ, người mẹ và người quản gia lý tưởng của ông. Trước khi cưới, Tolstoy đã trao cho bà những cuốn nhật ký của ông ghi chép chi tiết lại những lần ông quan hệ với những nữ nông nô. Họ có với nhau mười ba người con, năm người chết khi còn nhỏ. Chiến tranh và Hòa bình* [[2]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#cite_note-2)
Hơn nữa, Sophie là người giúp đỡ đắc lực cho chồng trong sự nghiệp văn chương, và câu chuyện nổi tiếng nhất là việc bà đã chép lại bảy lần từ đầu đến cuối cuốn
*Chiến tranh và Hòa bình*. Tài sản của gia đình, với sự quản lý tốt của Tolstoy, cùng những khoản tiền có được nhờ những cuốn sách, tăng thêm nhiều, khiến ông có thể chi trả cho gia đình ngày một mở rộng.
### Thay đổi phong cách
Về cơ bản Tolstoy luôn là người theo chủ nghĩa duy lý. Nhưng ở thời điểm ông viết những kiệt tác của mình chủ nghĩa duy lý trong ông đã giảm sút. Triết lý của
*Chiến tranh và Hòa bình* và *Anna Karenina* (mà ông trình bày trong cuốn *Một cuộc xưng tội* (A Confession) rằng “một người phải sống sao cho tốt nhất cho chính mình và cho gia đình mình”) là một sự đầu hàng của chủ nghĩa duy lý trong ông trước sự bất duy lý cố hữu của cuộc sống. Cuộc tìm kiếm ý nghĩa cuộc sống đã bị từ bỏ. Ý nghĩa của cuộc sống chính là cuộc sống. Sự thông thái lớn nhất chính là sự chấp nhận không ngụy biện vị trí của mình trong Cuộc sống và sống tốt nhất có thể trong hoàn cảnh ấy. Nhưng chính trong đoạn cuối cuốn tiểu thuyết *Anna Karenina* một sự băn khoăn đã trở nên hiển hiện. Khi ông đang viết cuốn sách đó, sự khủng hoảng đã bắt đầu và nó đã được ghi lại trong *Một cuộc xưng tội* và từ đó trong ông đã bắt đầu xuất hiện chủ trương của một tôn giáo mới và sự giáo dục đạo đức.
Sau khi cải đạo, các chi tiết của nó được viết dưới đây, chủ nghĩa duy lý của Tolstoy có được sự hài lòng trong hệ thống học thuyết đã được xây dựng kỹ càng của ông. Nhưng sự bất duy lý trong Tolstoy vẫn tồn tại dưới những vỏ chứng của giáo điều đã thành hình. Những cuốn nhật ký của Tolstoy cho thấy những ước vọng nhục dục vẫn hiển hiển trọng ông cho tới khi tuổi cao; và ước vọng về sự mở rộng, ước vọng đã mang lại
*Chiến tranh và Hòa bình*, ước vọng về cuộc sống ý nghĩa với mọi vui thú và vẻ đẹp của nó, không bao giờ chết trong ông. Chúng ta thấy một vài ý niệm về nó trong những tác phẩm của ông, ông khuất phục chúng trong một kỷ luật chặt chẽ và khắt khe. Tuy nhiên, cảm nhận kỳ diệu của ông không bị ảnh hưởng từ sự cải đạo này. Ông vẫn sáng tác dễ dàng như trước và những năm cuối đời ông đã viết ra nhiều tác phẩm nghệ thuật tuyệt diệu, như *, một trong nhiều kiệt tác được xuất bản sau khi ông qua đời. Ngày càng rõ ràng rằng, theo lời Hadji Murat* [Vladimir Nabokov](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vladimir_Vladimirovich_Nabokov), chỉ có hai chủ đề Tolstoy thực sự quan tâm và cho rằng đáng viết — đó là [cuộc sống](https://vi.wikipedia.org/wiki/S%E1%BB%B1_s%E1%BB%91ng)và cái [chết](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BA%BFt). Quan hệ giữa cuộc sống và cái chết đã được ông phân tích nhiều lần, lặp đi lặp lại, với sự phức tạp ngày càng tăng trong bản thảo cuối cùng của *, trong* [Kholstomer](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Kholstomer&action=edit&redlink=1) *, trong* [Cái chết của Ivan Ilyich](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=C%C3%A1i_ch%E1%BA%BFt_c%E1%BB%A7a_Ivan_Ilyich&action=edit&redlink=1) [Một người cần bao nhiêu ruộng đất?](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=M%E1%BB%99t_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_c%E1%BA%A7n_bao_nhi%C3%AAu_ru%E1%BB%99ng_%C4%91%E1%BA%A5t%3F&action=edit&redlink=1)
### Những năm cuối đời
Ngay sau khi
*Một cuộc xưng tội* trở nên nổi tiếng, Tolstoy bắt đầu, dù ban đầu trái ngược ý muốn của ông, có các môn đồ. Người đầu tiên trong số họ là [Vladimir Chertkov](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Vladimir_Chertkov&action=edit&redlink=1), cựu sĩ quan Kỵ binh và là người thành lập các [Tolstoyan](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tolstoyan&action=edit&redlink=1), được [D.S. Mirsky](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=D.S._Mirsky&action=edit&redlink=1) miêu tả là một “người cuồng tín hep hòi, một người bạo ngược, hà khắc, người đã gây ảnh hưởng thực tại to lớn tới Tolstoy và đã trở thành một kiểu tể tướng trong cộng đồng mới”. Tolstoy cũng thiết lập quan hệ với một số phái cộng sản Kitô giáo và vô chính phủ, như [Dukhobors](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Dukhobors&action=edit&redlink=1). Dù quan điểm của ông không theo nhà thờ chính thống và ủng hộ học thuyết [Thoreau](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Thoreau&action=edit&redlink=1) về sự [bất tuân dân sự](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=B%E1%BA%A5t_tu%C3%A2n_d%C3%A2n_s%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1), Tolstoy không bị chính phủ cản trở vì họ không muốn mang tiếng xấu ở nước ngoài. Chỉ trong năm 1901 [Synod](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Synod&action=edit&redlink=1) đã rút phép thông công của ông. Hành động này, bị phản đối rộng rãi cả trong và ngoài nước, và nó chỉ đơn giản khiến mọi người nghĩ rằng Tolstoy đã không còn là một tín đồ Nhà thờ chính thống nữa.
Khi danh tiếng của ông ngày càng được biết đến ở mọi tầng lớp xã hội, một số công xã
[Tolstoyan](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tolstoyan&action=edit&redlink=1) được hình thành trên khắp nước Nga nhằm đưa vào thực thi những học thuyết tôn giáo của Tolstoy. Và, trong hai thập kỷ cuối cuộc đời ông, Tolstoy đã giành được sự kính trọng của toàn thế giới, sự kính trọng chưa từng có với một nhà văn kể từ cái chết của [Voltaire](https://vi.wikipedia.org/wiki/Voltaire). Yasnaya Polyana đã trở thành một [3] [Ferney](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ferney&action=edit&redlink=1)mới — hay thậm chí còn hơn thế, hầu như một Jerusalem mới. Những người hành hương từ khắp nơi tới đây để chiêm ngưỡng con người vĩ đại. Nhưng chính gia đình Tolstoy lại phản đối hành động của ông, trừ người con gái út [Alexandra Tolstaya](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Alexandra_Tolstaya&action=edit&redlink=1). Vợ ông có quan điểm hoàn toàn trái ngược ông. Bà từ chối từ bỏ quyền sở hữu tài sản của mình và xác nhận trách nhiệm với gia đình lớn của mình. Tolstoy từ chối tác quyền với những cuốn sách mới của mình nhưng buộc phải trao quyền sở hữu đất đai và tác quyền với những tác phẩm trước đó cho vợ. Cuộc sống hôn nhân sau này của ông đã được [A. N. Wilson](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=A._N._Wilson&action=edit&redlink=1)miêu tả là một trong những cuộc sống bất hạnh nhất trong lịch sử giới văn chương.
Tolstoy rất khỏe mạnh so với độ tuổi của mình, nhưng ông đã ốm nặng năm 1901 và phải sống một thời gian dài tại
[Gaspra](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Gaspra&action=edit&redlink=1) và [Simeiz](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Simeiz&action=edit&redlink=1), [Krym](https://vi.wikipedia.org/wiki/Krym). Ông vẫn làm việc đến giây phút cuối cùng và không bao giờ có dấu hiệu suy sụp năng lực tinh thần. Bị áp lực bởi sự đối lập rõ ràng giữa quan điểm thân [chủ nghĩa cộng sản](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_c%E1%BB%99ng_s%E1%BA%A3n) và cuộc sống dễ chịu từng có khi chấp nhận quan điểm của người vợ, với tình trạng bực tức ngày càng tăng với gia đình, càng bị thúc đẩy bởi Chertkov, cuối cùng ông đã rời Yasnaya, cùng với bác sĩ riêng, đi đến một nơi vô định. Sau một số cuộc đi không nghỉ và không mục đích ông muốn tới một tu viện nơi chị/em gái của mình đang là Mẹ bề trên nhưng đã phải dừng lại tại ga đầu mối [Astapovo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Tolstoy_%28th%E1%BB%8B_x%C3%A3%29). Tại đây ông phải vào nghỉ trong ngôi nhà của người trưởng ga và chết ngày 20 tháng 11 năm 1910. Ông được chôn cất đơn giản trong một nghĩa địa của nông dân cách Yasnaya Polyana 500 mét. Hàng ngàn người nông dân đã tham dự lễ tang ông.
## Sự nghiệp
### Tác phẩm và những câu chuyện hoang đường
[Tiểu thuyết](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt) của Tolstoy luôn tìm cách thể hiện hiện thực xã hội Nga ông đang sống. [Matthew Arnold](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Matthew_Arnold&action=edit&redlink=1) đã bình luận rằng tác phẩm của Tolstoy không phải là nghệ thuật, mà là một phần cuộc sống. Những đánh giá của Arnold được đồng thuận [Isaak Babel](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Isaak_Babel&action=edit&redlink=1) và ông đã nói rằng, “nếu thế giới có thể tự thể hiện mình dưới ngòi bút, nó sẽ giống với tác phẩm của Tolstoy”.
Những cuốn sách được xuất bản đầu tiên của ông là ba cuốn
[tiểu thuyết tự truyện](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt_t%E1%BB%B1_truy%E1%BB%87n&action=edit&redlink=1), *Thời thơ ấu*, *Thời niên thiếu*, và *Thời tuổi trẻ* (1852–1856). Chúng kể câu chuyện về người con trai một địa chủ lớn và sự nhận thức chậm chạp của anh ta về những khác biệt giữa mình và những người [nông dân](https://vi.wikipedia.org/wiki/N%C3%B4ng_d%C3%A2n) của mình. Dù lúc cuối đời Tolstoy đã bác bỏ những cuốn sách đó vì tính ủy mị của chúng, một phần lớn cuộc đời của chính ông đã được thể hiện ở đó, và những cuốn sách vẫn là nguồn thông tin xác đáng về thời kỳ tuổi thơ tới tuổi trẻ của ông.
Tolstoy đã từng là
[thiếu uý](https://vi.wikipedia.org/wiki/Thi%E1%BA%BFu_u%C3%BD) trong một trung đoàn pháo binh trong [Chiến tranh Crimea](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Krym), và đã tường thuật lại thời gian này trong cuốn *. Những trải nghiệm trong chiến tranh đã giúp Những phác thảo Sevastapol* [chủ nghĩa hòa bình](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_h%C3%B2a_b%C3%ACnh)phát triển trong ông, và mang lại cho ông những tư liệu cho việc thể hiện chính xác những điều khủng khiếp của [chiến tranh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh)trong những tác phẩm sau này. * (1863) là một tiểu thuyết còn chưa hoàn thành viết về cuộc sống người Người Cossack* [Cossack](https://vi.wikipedia.org/wiki/Cozak)thông qua câu chuyện của Dmitri Olenin, một quý tộc người Nga phải lòng một cô gái Cossack. Tiểu thuyết này đã được [Ivan Bunin](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ivan_Alekseyevich_Bunin)cho là một trong những tác phẩm tuyệt vời nhất bằng tiếng Nga. Sự kì diệu trong cách sử dụng ngôn ngữ của Tolstoy thường không thể được chuyển ngữ, nhưng đoạn trích sau có thể mang lại một chút khái niệm về sự dồi dào, cảm giác, và tình cảm của nguyên bản: *Along the surface of the water floated black shadows, in which the experienced eyes of the Cossack detected trees carried down by the current. Only very rarely sheet-lightning, mirrored in the water as in a black glass, disclosed the sloping bank opposite. The rhythmic sounds of night — the rustling of the reeds, the snoring of the Cossacks, the hum of mosquitoes, and the rushing water, were every now and then broken by a shot fired in the distance, or by the gurgling of water when a piece of bank slipped down, the splash of a big fish, or the crashing of an animal breaking through the thick undergrowth in the wood. Once an owl flew past along the Terek, flapping one wing against the other rhythmically at every second beat.* *Chiến tranh và Hòa bình* nói chung được coi là một trong những [tiểu thuyết](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt) vĩ đại nhất từng được viết, nổi tiếng về tầm vóc và tính thống nhất. Nó gồm tới 580 nhân vật, nhiều nhân vật thật trong lịch sử và những người khác là tưởng tượng. Câu chuyện miêu tả từ những hoạt động trong cuộc sống gia đình tới những tổng hành dinh của [Napoleon](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Napoleon_I_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1), từ triều đình [Alexander I Nga](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Alexander_I_Nga&action=edit&redlink=1) tới những chiến trường [Austerlitz](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Austerlitz) và [Borodino](https://vi.wikipedia.org/wiki/Borodino). Cuốn tiểu thuyết đã thể hiện học thuyết của Tolstoy về lịch sử, và tính vô nghĩa của các cá nhân như Napoleon và Alexander nói riêng. Nhưng quan trọng hơn, tưởng tượng của Tolstoy đã tạo ra một thế giới rất đáng tin, rất hiện thực, tới mức không dễ để nhận ra rằng đa số các nhân vật của ông trên thực tế đều không tồn tại rằng Tolstoy không bao giờ tận mắt thấy thời đại được ông miêu tả trong tiểu thuyết.
Một điều cũng đáng ngạc nhiên, Tolstoy không coi
*Chiến tranh và Hòa bình* là một tiểu thuyết (ông cũng không coi nhiều tiểu thuyết nổi tiếng của Nga được viết thời kỳ ấy là tiểu thuyết). Đối với ông nó là một [sử thi](https://vi.wikipedia.org/wiki/S%E1%BB%AD_thi) bằng văn xuôi. * (1877), mà Tolstoy coi là cuốn tiểu thuyết thực sự đầu tiên của ông, là tác phẩm được xây dựng và sắp xếp tinh vi, công phu nhất. Nó tường thuật hai câu chuyện song song về một phụ nữ ngoại tình bị kẹt trong những quy định và những trò lừa dối của xã hội và một điền chủ mê triết học (như Tolstoy), người làm việc cùng với những người Anna Karenina* [nông dân](https://vi.wikipedia.org/wiki/N%C3%B4ng_d%C3%A2n)trên cánh đồng và tìm cách cải thiện cuộc đời họ. Cuốn tiểu thuyết cuối cùng của ông là *, xuất bản năm 1899, kể câu chuyện của một vị quý tộc tìm cách chuộc lại một lỗi lầm đã phạm phải từ nhiều năm trước và trong đó thể hiện rất nhiều quan điểm mới của Tolstoy về cuộc sống. Một tiểu thuyết ngắn khác,* [Phục sinh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%E1%BB%A5c_sinh_%28ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt%29) *, được xuất bản đồng thời năm 1912.* [Hadji Murat](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Hadji_Murat&action=edit&redlink=1)
Tác phẩm sau này của Tolstoy thường bị coi là mang nhiều tính giáo khoa và viết một cách chắp vá, nhưng nó xuất phát từ một ước vọng và lòng nhiệt tình từ sâu thẳm những quan niệm đạo đức khắc khổ của ông. Ví dụ, cảnh quyến rũ của Sergius trong
*Cha Sergius*, là một trong những thành công của ông. [Gorky](https://vi.wikipedia.org/wiki/Maksim_Gorky) đã thuật lại việc Tolstoy từng đọc đoạn này trước mình và [Chekhov](https://vi.wikipedia.org/wiki/Anton_Pavlovich_Chekhov) và rằng Tolstoy đã bật khóc khi kết thúc. Những đoạn văn đầy sức mạnh khác ở giai đoạn sau gồm sự khủng hoảng khi phải đối mặt với chính mình của những nhân vật chính trong * và Sau buổi khiêu vũ* *, trong đó nhân vật chính (trong* [Master and Man](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Master_and_Man&action=edit&redlink=1) *Sau buổi khiêu vũ*) hay độc giả (trong *Master and Man*) biết được sự ngu ngốc của cuộc đời của các nhân vật chính.
Tolstoy luôn lưu ý tới trẻ em và văn học cho trẻ em và đã viết nhiều truyện cổ tích, truyện ngụ ngôn. Một số truyện ngụ ngôn của ông phỏng theo chuyện ngụ ngô
[Ê dốp](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C3%8A_d%E1%BB%91p) và từ truyện Hindu.
### Danh vọng
Sự nổi danh đương thời của Tolstoy khiến ông được nhiều người ngưỡng vọng:
[Dostoevsky](https://vi.wikipedia.org/wiki/Fyodor_Mikhailovich_Dostoevsky) cho ông là người giỏi nhất trong số những nhà văn cùng thời trong khi [Gustave Flaubert](https://vi.wikipedia.org/wiki/Gustave_Flaubert) so sánh ông với [Shakespeare](https://vi.wikipedia.org/wiki/William_Shakespeare) và thổ lộ: “Thật là một nghệ sĩ và thật là một nhà tâm lý!”. [Anton Chekhov](https://vi.wikipedia.org/wiki/Anton_Pavlovich_Chekhov), người thường tới thăm Tolstoy tại nhà ông ở thôn quê, đã viết: “Khi văn học có một Tolstoy, thì thật dễ dàng và thú vị khi là một nhà văn; thậm chí khi bạn biết chính mình không làm được điều gì và vẫn chưa hoàn thành điều gì, đây cũng không phải là điều ghê gớm lắm, bởi Tolstoy đã hoàn thành công việc cho tất cả mọi người. Những điều ông đã thật sự làm để biện hộ cho tất cả những hy vọng và ước vọng được dành cho văn học.” [Ivan Turgenev](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ivan_Sergeyevich_Turgenev) đã gọi Tolstoi là một “nhà văn vĩ đại của vùng đất Nga”. [[4]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#cite_note-HandbookRussianLiterature-4)
Những nhà phê bình và tiểu thuyết sau này tiếp tục ca ngợi tài năng của ông:
[Virginia Woolf](https://vi.wikipedia.org/wiki/Virginia_Woolf) tuyên bố ông là “người vĩ đại nhất trong số những nhà văn viết tiểu thuyết”, và [James Joyce](https://vi.wikipedia.org/wiki/James_Joyce) viết: “Ông không bao giờ mệt mỏi, không bao giờ ngốc nghếch, không bao giờ mệt mỏi, không bao giờ làm ra vẻ mô phạm, không bao giờ tỏ điệu bộ!”. [Thomas Mann](https://vi.wikipedia.org/wiki/Thomas_Mann) đã viết về tính chân thật của ông —”Hiếm khi các tác phẩm nghệ thuật lại gần với tự nhiên như vậy”— một tình cảm được nhiều người chia sẻ, gồm cả [Marcel Proust](https://vi.wikipedia.org/wiki/Marcel_Proust), [William Faulkner](https://vi.wikipedia.org/wiki/William_Faulkner), [Vladimir Nabokov](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vladimir_Vladimirovich_Nabokov), những người coi ông đứng trên tất cả các tiểu thuyết gia Nga khác, thậm chí cả [Gogol](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nikolai_Vasilyevich_Gogol), và đánh giá ông tương đương với [Pushkin](https://vi.wikipedia.org/wiki/Aleksandr_Sergeyevich_Pushkin) trong số những nhà thơ Nga.
## Tôn giáo và đức tin chính trị
Khi gần 50 tuổi, Tolstoy gặp cuộc khủng hoảng trung niên, khi ấy ông kiên quyết rằng ông sẽ không thể tiếp tục sống mà không biết ý nghĩa của cuộc sống, và vì thế ông nguyền hoặc tìm ra nó hoặc sẽ tự sát. Sau khi xem xét nhiều khía cạnh, ông đã tìm ra câu trả lời trong sự răn dạy của chúa Jesus, được ông diễn giải theo cách bị ảnh hưởng nhiều từ
[Phật giáo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%E1%BA%ADt_gi%C3%A1o). Ông tường thuật lại cuộc khủng hoảng trung niên của mình trong cuốn *, và những kết luận từ các cuộc nghiên cứu của ông trong Một cuộc xưng tội* *,* [Tôn giáo của tôi](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=T%C3%B4n_gi%C3%A1o_c%E1%BB%A7a_t%C3%B4i&action=edit&redlink=1) *, và* [Vương quốc của Chúa là ở bên trong bạn](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_c%E1%BB%A7a_Ch%C3%BAa_l%C3%A0_%E1%BB%9F_b%C3%AAn_trong_b%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1) *.* [Tóm tắt Phúc âm](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=T%C3%B3m_t%E1%BA%AFt_Ph%C3%BAc_%C3%A2m&action=edit&redlink=1)
Học thuyết đã đạt tới độ chín của Tolstoy là một “
[Kitô giáo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kit%C3%B4_gi%C3%A1o)” dựa trên lí trí, lột bỏ tất cả truyền thống và tất cả chủ nghĩa thần bí tích cực. Ông chối bỏ sự [bất tử](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BA%A5t_t%E1%BB%AD) cá nhân và đặc biệt tập trung vào sự răn dạy đạo đức trong Phúc Âm. Về sự răn dạy đạo đức của [Chúa Jesus](https://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%AA-su), những từ “Không chống cự cả với quỷ” (Resist not evil) được lấy làm nguyên tắc. Ôngchối bỏ quyền lực của Nhà thờ, vốn ủng hộ Nhà nước, và ông lên án Nhà nước, vốn gây ra bạo lực và tham nhũng. Những lời buộc tội của ông ở mọi hình thức cho phép chúng ta hiểu được học thuyết của Tolstoy, trong khía cạnh chính trị của nó, như [Chủ nghĩa vô chính phủ Kitô giáo](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_v%C3%B4_ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7_Kit%C3%B4_gi%C3%A1o&action=edit&redlink=1).
### Ngọn nguồn đức tin
Sự biến đổi của Tolstoy từ một nhà văn của xã hội chơi bời và đầy đặc quyền sang thành một người theo chủ nghĩa vô chính phủ không bạo lực và vô thần trong những năm cuối đời diễn ra trong hai cuộc đi vòng quanh Châu Âu năm 1857 và 1860-61, một giai đoạn khi những nhà quý tộc theo khuynh hướng tự do Nga phải bỏ trốn khỏi sự đàn áp chính trị trong nước; những người cùng đi theo con đường này là
[Alexander Herzen](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Alexander_Herzen&action=edit&redlink=1), [Mikhail Bakunin](https://vi.wikipedia.org/wiki/Mikhail_Bakunin) và [Peter Kropotkin](https://vi.wikipedia.org/wiki/Pyotr_Kropotkin). Trong chuyến thăm năm 1857, Tolstoy đã chứng kiến một cuộc hành quyết trước công chúng tại Paris, một trải nghiệm đau đớn sẽ theo suốt cuộc đời ông sau đó. Ông đã viết một bức thư cho người bạn là V. P. Botkin:
|“||Sự thật rằng Nhà nước là một hệ thống âm mưu được thiết kế không chỉ để khai thác, mà trên tất cả, để ăn cướp từ các công dân của mình… Vì thế, tôi sẽ không bao giờ phục vụ bất kỳ một chính phủ nào, ở bất kỳ đâu.||”|
Triết lý chính trị Tolstoy cũng bị ảnh hưởng sau cuộc viếng thăm người theo tư tưởng tự do Pháp
[Pierre-Joseph Proudhon](https://vi.wikipedia.org/wiki/Pierre-Joseph_Proudhon) tháng 3 năm 1861, khi ấy ông này đang phải sống trong cảnh bị lưu đày với cái tên giả ở Brussels. Ngoài việc xem lại các tác phẩm sắp xuất bản của Proudhon, “Chiến tranh và Hòa bình”, cái tên Tolstoy sẽ lấy để cho kiệt tác của mình, hai người đã bàn luận về giáo dục, Tolstoy đã viết trong cuốn sổ về giáo dục của mình:
|“||Nếu tôi thuật lại cuộc thảo luận này với Proudhon, có nghĩa để thể hiện, theo kinh nghiệm cá nhân tôi, ông ta là người duy nhất hiểu tầm quan trọng của giáo dục và của xuất bản in trong thời đại chúng ta.||”|
Trong Chương VI
*, Tolstoy đã chính dẫn đoạn cuối cùng trong Một cuộc xưng tội* *của* [Thế giới như Mong muốn và Thể hiện](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_nh%C6%B0_Mong_mu%E1%BB%91n_v%C3%A0_Th%E1%BB%83_hi%E1%BB%87n&action=edit&redlink=1) [Schopenhauer](https://vi.wikipedia.org/wiki/Schopenhauer). Trong đoạn này, nhà triết học Đức đã giải thích tại sạo sự vô nghĩa có từ sự phủ định hoàn toàn cái tôi chỉ là một sự vô nghĩa tương đối và không cần phải sợ hãi nó. Tolstoy đã bị ảnh hưởng bởi các giáo điều [Kitô giáo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kit%C3%B4_gi%C3%A1o), [Phật giáo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%E1%BA%ADt_gi%C3%A1o), và [Hindu](https://vi.wikipedia.org/wiki/%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99_gi%C3%A1o)cho rằng khổ hạnh là con đường để dẫn tới sự thần thánh. Điều này thích hợp với những ý kiến của riêng ông, được thể hiện qua nhật ký trong nhiều năm. Vì thế Tolstoy, nhà quý tộc Nga, dần trở thành một người theo đạo đức khổ hạnh, lựa chọn sự nghèo khổ và khước từ ý chí.
### Chủ nghĩa vô chính phủ Kitô giáo
Dù ông không tự coi mình là một người
[vô chính phủ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_v%C3%B4_ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7) bởi ông coi thuật ngữ này dùng để chỉ những người muốn thay đổi xã hội bằng bạo lực , Tolstoy vẫn thường được coi là một người theo chủ nghĩa vô chính phủ. Những đức tin Kitô giáo của Tolstoy dựa trên [5] [Bài giảng trên Núi](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=B%C3%A0i_gi%E1%BA%A3ng_tr%C3%AAn_N%C3%BAi&action=edit&redlink=1)(Sermon on the Mount), và đặc biệt trên câu [đưa cả má bên kia](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0a_c%E1%BA%A3_m%C3%A1_b%C3%AAn_kia&action=edit&redlink=1)(turn the other cheek), mà ông coi là một sự chứng minh cho chủ nghĩa hòa bình, [không bạo lực](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Kh%C3%B4ng_b%E1%BA%A1o_l%E1%BB%B1c&action=edit&redlink=1). Tolstoy tin rằng việc là một tín đồ Kitô giáo đồng nghĩa ông là người theo chủ nghĩa hòa bình và, vì sự sử dụng vũ lực của chính phủ Nga, là một người theo chủ nghĩa hòa bình khiến ông trở thành người theo chủ nghĩa vô chính phủ.
Học thuyết
[kháng cự bất bạo động](https://vi.wikipedia.org/wiki/Kh%C3%A1ng_c%E1%BB%B1_b%E1%BA%A5t_b%E1%BA%A1o_%C4%91%E1%BB%99ng) của Tolstoy khi đối mặt với sự xung đột là một thuộc tính riêng biệt khác của triết lý của ông dựa trên những lời răn của [Chúa](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%BAa). Khi gây ảnh hưởng trực tiếp tới [Mahatma Gandhi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Mahatma_Gandhi) với ý tưởng này trong tác phẩm *, Tolstoy đã gây ảnh hưởng to lớn tới phong trào phản kháng bất bạo động cho tới ngày nay. Ông cũng phản đối tư hữu và định chế hôn nhân và sự đề cao giá trị những ý tưởng trinh bạch và tiết chế tình dục (được thảo luận trong Vương quốc của Chúa là ở bên trong bạn* *và lời nói đầu của ông cho cuốn* [Cha Sergius](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Cha_Sergius&action=edit&redlink=1) *), những ý tưởng cũng được chàng trai trẻ Gandhi tin tưởng.* [The Kreutzer Sonata](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=The_Kreutzer_Sonata&action=edit&redlink=1)
Trong hàng trăm bài luận trong hai mươi năm cuối đời mình, Tolstoy đã lặp lại sự chỉ trích kiểu vô chính phủ với Nhà nước và giới thiệu những cuốn sách của Kropotkin và Proudhon cho những độc giả của mình, tuy phản đối sự tán thành các phương tiện cách mạng bạo lực của chủ nghĩa vô chính phủ, ông đã viết trong bài luận “Về sự Vô chính phủ” năm 1900:
|“||Những người vô chính phủ đúng về mọi phương diện; trong sự phủ nhận trật tự hiện hữu, và trong sự xác nhận rằng, nếu không có Chính quyền, không thể có nhiều bạo lực hơn ở tình trạng có Chính quyền hiện hữu. Họ chỉ sai lầm ở suy nghĩ rằng Vô chính phủ có thể được thiết lập bằng một cuộc cách mạng. Nhưng nó chỉ có thể thành hiện thực nếu có nhiều và nhiều hơn những con người không yêu cầu sự bảo vệ từ phía quyền lực chính phủ… Chỉ có thể có một cuộc cách mạng vĩnh cửu – một cuộc cách mạng đạo đức: thế hệ của con người tinh thần.||”|
### Chủ nghĩa hòa bình
Dù có những mối lo ngại về bạo lực vô chính phủ, Tolstoy vẫn chấp nhận mối nguy hiểm khi truyền bá những ấn phẩm bị cấm đoán của những nhà tư tưởng theo chủ nghĩa vô chính phủ Nga, và đã sửa đổi những bản in cuốn “Về một cuộc nổi dậy” (Words of a Rebel) của
[Peter Kropotkin](https://vi.wikipedia.org/wiki/Pyotr_Kropotkin), được xuất bản lậu tại St Petersburg năm 1906. Hai năm trước, trong [Chiến tranh Nga-Nhật](https://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Nga-Nh%E1%BA%ADt), Tolstoy đã công khai lên án cuộc chiến và viết thư cho nhà sư Nhật [Soyen Shaku](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Soyen_Shaku&action=edit&redlink=1) trong một nỗ lực không thành công nhằm đưa ra một tuyên bố hòa bình chung.
Một bức thư của Tolstoy viết năm 1908 cho một tờ báo
[Ấn Độ](https://vi.wikipedia.org/wiki/%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99) với tiêu đề “ [Thư gửi một người theo đạo Hindu](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=M%E1%BB%99t_b%E1%BB%A9c_th%C6%B0_g%E1%BB%ADi_m%E1%BB%99t_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_theo_%C4%91%E1%BA%A1o_Hindu&action=edit&redlink=1)” mang tới tình cảm thân mật với [Mohandas Gandhi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Mahatma_Gandhi), người khi ấy đang ở [Nam Phi](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nam_Phi) và đang bắt đầu trở thành một nhà hoạt động. Đọc cuốn “Vương quốc của Chúa là ở bên trong bạn” khiến Gandhi quyết định từ bỏ bạo lực và tán thành [phản kháng bất bạo động](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ph%E1%BA%A3n_kh%C3%A1ng_b%E1%BA%A5t_b%E1%BA%A1o_%C4%91%E1%BB%99ng&action=edit&redlink=1), một sự tán thành mà Gandhi đã viết lại trong tiểu sử của mình, gọi Tolstoy là “người đề xướng vĩ đại nhất của thuyết bất bạo động mà thời đại này có thể tạo ra”. Sự thân mật giữa Tolstoy và Gandhi chỉ kéo dài một năm, từ tháng 10 năm 1909 tới khi Tolstoy chết tháng 11 năm 1910, nhưng dẫn tới việc Gandhi đặt tên Tolstoy Colony cho ashram thứ hai của ông tại Nam Phi. Bên cạnh phản kháng bất bạo động, hai người có chung niềm tin ở giá trị của sự ăn chay, chủ đề của nhiều bài luận của Tolstoy (xem [Sự chay tịnh Kitô giáo giáo](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=S%E1%BB%B1_chay_t%E1%BB%8Bnh_Kit%C3%B4_gi%C3%A1o_gi%C3%A1o&action=edit&redlink=1)).
Cùng với chủ nghĩa duy tâm ngày càng phát triển, Tolstoy cũng trở thành một người ủng hộ nhiệt thành cho phong trào
[Quốc tế ngữ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Esperanto). Tolstoy đã rất ấn tượng trước những niềm tin hoà bình của những người [Doukhobor](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Doukhobor&action=edit&redlink=1) và lôi kéo sự chú ý quốc tế tới vụ hành quyết họ, sau khi họ đã đốt vũ khí trong một cuộc phản kháng hòa bình năm 1895. Ông đã giúp những người Doukhobor di cư tới [Canada](https://vi.wikipedia.org/wiki/Canada).
## Xem thêm
## Tham khảo
**Theo** [^](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#cite_ref-Th.E1.BB.9Di_gian_s.E1.BB.91ng_1-0) [lịch Julius](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%8Bch_Julius)là [28 tháng 8](https://vi.wikipedia.org/wiki/28_th%C3%A1ng_8)năm [1828](https://vi.wikipedia.org/wiki/1828)– [7 tháng 11](https://vi.wikipedia.org/wiki/7_th%C3%A1ng_11)năm [1910](https://vi.wikipedia.org/wiki/1910) **Feuer, Kathryn B.** [^](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#cite_ref-2) *Tolstoy and the Genesis of War and Peace*, Cornell University Press, 1996, [ISBN 0-8014-1902-6](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0801419026) [^](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#cite_ref-3) [D. S. Mirsky](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=D._S._Mirsky&action=edit&redlink=1). *A History of Russian Literature*. Northwestern University Press, 1999. [ISBN 0-8101-1679-0](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0810116790). Page 324. **Victor Terras ed.,** [^](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#cite_ref-HandbookRussianLiterature_4-0) *Handbook of Russian Literature*, p. 476-480, Yale University Press, 1985 (truy cập 14 tháng 12 năm 2006 from [this website](http://www1.umn.edu/lol-russ/PopLit/overview_of_the_life_and_works_of_leo_tolstoy.htm)) **Woodcock, George. Anarchism: A History of Libertarian Ideas and Movements, Broadview Press, 2004, p. 185** [^](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Nikolayevich_Tolstoy#cite_ref-5)
## Liên kết ngoài
[Leo Tolstoy](http://www.ltolstoy.com/)– A comprehensive site with pictures, [e-texts](http://www.ltolstoy.com/etext/), biography, genealogy, etc. [Leo Tolstoy museum in Yasnaya Polyana](http://www.yasnayapolyana.ru/) **(tiếng Nga)** [State Leo Tolstoy Museum in Moscow](http://www.tolstoymuseum.ru/) **Leo Tolstoy’s biography and critique** [Illustrated Biography online](http://etext.lib.virginia.edu/toc/modeng/public/CheTols.html)at University of Virginia [Tolstoy and Popular Literature](http://www1.umn.edu/lol-russ/PopLit/index.htm)– Several scientific papers from the University of Minnesota [Brief bio](http://www.kirjasto.sci.fi/ltolstoi.htm) [Leo Tolstoy’s Life](http://www.pbs.org/wgbh/masterpiece/anna/timeline_text.html)– Tolstoy’s personal, professional and world event timeline, and [synopsis of his life](http://www.pbs.org/wgbh/masterpiece/anna/tg_history.html)from [Masterpiece Theatre](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Masterpiece_Theatre&action=edit&redlink=1). [The Last Days of Leo Tolstoy](http://www.linguadex.com/tolstoy/) [Aleksandra Tolstaya, “Tragedy of Tolstoy”](http://web.archive.org/20010826015356/www.geocities.com/cmcarpenter28/Biography/tragedy.html) **(tiếng Nga)** [The ancestors Count Lev Nikolayevich Tolstoy](http://russia-today.narod.ru/past/gen/tolstoy_lev_nic.htm) **(tiếng Nga)** [The World of Leo Tolstoy](http://www.tula.net/tgpu/Tolstoy/) [Information and Critique on Leo Tolstoy](http://www.professorandy.com/LeoTolstoy.shtml) [Leo Tolstoy Chronicle](http://www.webcitation.org/query?id=1185823079768321&url=http://leotolstoychronicle.blogspot.com/)by Erik Lindgren [Tolstoy’s Legacy for Mankind: A Manifesto for Nonviolence, Part 1](http://www.fredsakademiet.dk/library/tolstoj/tolstoy.htm) [Tolstoy’s Legacy for Mankind: A Manifesto for Nonviolence, Part 2](http://www.fredsakademiet.dk/library/tolstoj/tolstoy2.htm#contents) [Text of “A Confession” and Audio of Tolstoy speaking](http://www.thegodlight.co.uk/god10.htm)on TheGodLight.co.uk [Lear, Tolstoy and the Fool](http://www.george-orwell.org/Lear,_Tolstoy_and_the_Fool/0.html)an essay by [George Orwell](https://vi.wikipedia.org/wiki/George_Orwell) [article](http://www.marxists.org/archive/trotsky/works/1908/tolstoy.htm)written on Tolstoy’s 80th birthday by [Leon Trotsky](https://vi.wikipedia.org/wiki/Lev_Davidovich_Trotsky) [Simon Farrow,](http://www.brlsi.org/proceed05/lithum0105.htm) *Leo Tolstoy: Sinner, Novelist, Prophet*, Proceedings of the Bath Royal Literary and Scientific Institution, Vol. 9, 18 tháng 1 năm 2005 [S.F. Yegorov,](http://www.ibe.unesco.org/publications/ThinkersPdf/tolstoye.PDF)(about Tolstoy’s writings on education) *Leo Tolstoy*, in PROSPECTS: the quarterly review of comparative education, Vol XXIV, no 3/4, tháng 6 năm 1994, UNESCO, p. 647-660 [Leo Tolstoy](http://www.imdb.com/name/nm0866243/)trên [Internet Movie Database](https://vi.wikipedia.org/wiki/Internet_Movie_Database) [ALEXANDER II AND HIS TIMES: A Narrative History of Russia in the Age of Alexander II, Tolstoy, and Dostoevsky](http://www.emich.edu/public/history/moss/) *Bài này được hợp nhất với phần văn bản từ cuốn “Lịch sử văn học Nga” (1926-27) của D.S. Mirsky mà bây giờ đã thuộc phạm vi công cộng.*
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|
|
|![]()
|
|[Sinh 1828](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1828) [Mất 1910](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:M%E1%BA%A5t_1910) [Lev Tolstoy](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Lev_Tolstoy) [Sân khấu thế kỷ 19](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:S%C3%A2n_kh%E1%BA%A5u_th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_19) [Nhà triết học Nga](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Nh%C3%A0_tri%E1%BA%BFt_h%E1%BB%8Dc_Nga) [Tiểu thuyết gia thế kỷ 20](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt_gia_th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_20) [Nhà văn Nga](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Nh%C3%A0_v%C4%83n_nam_Nga) **Bài viết mới trên TÌNH YÊU CUỘC SỐNG** [Sáu mươi năm ĐHNL tp.HCM](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/19/60-nam-dai-hoc-nong-lam-tp-hcm/) [Trường tôi và tình yêu ở lại](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/19/truong-toi-va-tinh-yeu-o-lai/)
-
[Gowda địa chỉ xanh ICRISAT Ấn Độ](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/18/gowda-dia-chi-xanh-icrisat-an-do/) [Ký ức CIMMYT ở Mexico](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/18/ky-uc-cimmyt-o-mexico/) [Chào ngày mới 18 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/18/chao-ngay-moi-18-thang-11/) [Chào ngày mới 17 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/17/chao-ngay-moi-17-thang-11/) [Myanmar đọc lại và suy ngẫm](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/16/myanmar-doc-lai-va-suy-ngam/) [Chào ngày mới 16 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/16/chao-ngay-moi-16-thang-11/) [Im lặng mà bão giông](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/15/im-lang-ma-bao-giong/) [Chào ngày mới 15 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/15/chao-ngay-moi-15-thang-11/) [Chào ngày mới 14 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/13/chao-ngay-moi-14-thang-11/) [Chào ngày mới 13 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/13/chao-ngay-moi-13-thang-11/) [Chào ngày mới 12 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/12/chao-ngay-moi-12-thang-11/) [Chuyện vỉa hè](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/11/chuyen-via-he-4/) [Chào ngày mới 11 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/10/chao-ngay-moi-11-thang-11/) [Chào ngày mới 10 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/09/chao-ngay-moi-10-thang-11/) [Angkor nụ cười suy ngẫm](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/09/angkor-nu-cuoi-suy-ngam/) [Cây Lương thực tháng 11.2015](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/08/cay-luong-thuc-thang-11-2015/) [Chào ngày mới 9 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/08/chao-ngay-moi-9-thang-11/) [Lên Yên Tử sưu tầm thơ đức Nhân Tông](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/08/len-yen-tu-suu-tam-tho-duc-nhan-tong/) [Chào ngày mới 8 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/07/chao-ngay-moi-8-thang-11/) [Chào ngày mới 7 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/07/chao-ngay-moi-7-thang-11/) [Đọc lại và suy ngẫm](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/06/doc-lai-va-suy-ngam-4/) [Chào ngày mới 6 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/06/chao-ngay-moi-6-thang-11/) [Chào ngày mới 5 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/04/chao-ngay-moi-5-thang-11/) [Biển Đông vạn dặm](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/04/bien-dong-van-dam-2/) [Chào ngày mới 4 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/03/chao-ngay-moi-4-thang-11/) [Đọc lại và suy ngẫm](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/03/doc-lai-va-suy-ngam-3/) [Chào ngày mới 3 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/03/chao-ngay-moi-3-thang-11/) [Giống khoai lang ở Việt Nam](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/02/giong-khoai-lang-o-viet-nam/) [Chào ngày mới 2 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/01/chao-ngay-moi-2-thang-11/) [Đọc lại và suy ngẫm](https://cnm365.wordpress.com/2015/11/01/doc-lai-va-suy-ngam-2/) [Chào ngày mới 1 tháng 11](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/31/chao-ngay-moi-1-thang-11/) [Cây Lương thực 10.2015](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/31/cay-luong-thuc-10-2015-2/) [Đọc lại và suy ngẫm](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/31/doc-lai-va-suy-ngam/) [Chào ngày mới 31 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/31/chao-ngay-moi-31-thang-10/) [Chào ngày mới 30 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/30/chao-ngay-moi-30-thang-10/) [Chào ngày mới 29 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/30/chao-ngay-moi-29-thang-10/) [Chào ngày mới 28 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/30/chao-ngay-moi-28-thang-10/) [Chào ngày mới 27 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/30/chao-ngay-moi-27-thang-10/) [Minh triết sống thung dung phúc hậu](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/30/minh-triet-song-thung-dung-phuc-hau/) [Chào ngày mới 26 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/30/chao-ngay-moi-26-thang-10/) [Đến chốn thung dung](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/29/den-chon-thung-dung/) [Chào ngày mới 25 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/29/chao-ngay-moi-25-thang-10/) [Nghiên cứu Kinh Dược Sư](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/29/nghien-cuu-kinh-duoc-su/) [Chào ngày mới 24 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/29/chao-ngay-moi-24-thang-10/) [Bàn cờ thế sự](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/29/ban-co-the-su-9/) [Tình Mẹ và đức Nhẫn](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/29/tinh-me-va-duc-nhan/) [Chào ngày mới 23 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/29/chao-ngay-moi-23-thang-10/) [Năng lượng tích tụ và giải phóng](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/28/nang-luong-tich-tu-va-giai-phong/) [Chào ngày mới 22 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/28/chao-ngay-moi-22-thang-10/) [Tỉnh lặng với Osho](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/28/tinh-lang-voi-osho/) [Borlaug và Hemingway](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/28/borlaug-va-hemingway-2/) [Chào ngày mới 21 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/27/chao-ngay-moi-21-thang-10/) [Bảy ngày đêm tỉnh lặng](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/26/bay-ngay-dem-tinh-lang/) [Viếng mộ cha mẹ](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/26/vieng-mo-cha-me/) [Chào ngày mới 20 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/26/chao-ngay-moi-20-thang-10/) [Suối nhạc tình yêu cuộc sống](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/26/suoi-nhac-tinh-yeu-cuoc-song/) [Ngủ ngon và tỉnh thức](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/18/ngu-ngon-va-tinh-thuc/) [Chào ngày mới 19 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/18/chao-ngay-moi-19-thang-10/) [Chào ngày mới 18 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/17/chao-ngay-moi-18-thang-10/) [Lời Thầy dặn](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/17/loi-thay-dan/) [Chào ngày mới 17 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/17/chao-ngay-moi-17-thang-10/) [Chào ngày mới 16 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/17/chao-ngay-moi-16-thang-10/) [Minh Không huyền thoại Bái Đính](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/17/minh-khong-huyen-thoai-bai-dinh/) [Dạo chơi non nước Việt](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/15/dao-choi-non-nuoc-viet/) [Chào ngày mới 15 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/14/chao-ngay-moi-15-thang-10/) [Bàn cờ thế sự](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/14/ban-co-the-su-8/) [Biển Đông vạn dặm](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/14/bien-dong-van-dam/) [Chào ngày mới 14 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/13/chao-ngay-moi-14-thang-10/) [Nghị lực](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/13/nghi-luc/) [Quang Dũng những bài thơ hay](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/13/quang-dung-nhung-bai-tho-hay/) [Chào ngày mới 13 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/12/chao-ngay-moi-13-thang-8-2/) [Em ơi em can đảm bước chân lên](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/12/em-oi-em-can-dam-buoc-chan-len/) [Chào ngày mới 12 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/12/chao-ngay-moi-12-thang-10/) [Thắp đèn lên đi em!](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/12/thap-den-len-di-em/) [Chào ngày mới 11 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/11/chao-ngay-moi-11-thang-10/) [Bài ca Trường Quảng Trạch](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/10/bai-ca-truong-quang-trach/) [Chào ngày mới 10 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/09/chao-ngay-moi-10-thang-10/) [Bàn cờ thế sự 7](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/09/ban-co-the-su-7/) [Vua Phổ Friedrich II Đại Đế](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/08/vua-pho-friedrich-ii/) [Chào ngày mới 9 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/08/chao-ngay-moi-9-thang-10/) [Chào ngày mới 8 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/08/chao-ngay-moi-8-thang-10/) [Bước ngoặt lịch sử chiến tranh Đông Dương](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/07/buoc-ngoat-lich-su-chien-tranh-dong-duong/) [Chào ngày mới 7 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/06/chao-ngay-moi-7-thang-10/) [Phan Khôi nắng được thì cứ nắng](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/06/phan-khoi-nang-duoc-thi-cu-nang/) [Bàn cờ thế sự 6](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/06/ban-co-the-su-6/) [Chào ngày mới 6 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/05/chao-ngay-moi-6-thang-10/) [Quả táo Apple Steven Jobs](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/05/qua-tao-apple-steven-jobs/) [Chào ngày mới 5 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/04/chao-ngay-moi-5-thang-10/) [Vị tướng của lòng dân](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/04/vi-tuong-cua-long-dan/) [Chào ngày mới 4 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/03/chao-ngay-moi-4-thang-10/) [Praha Goethe và lâu đài cổ](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/03/chao-ngay-moi-4-thang-10/) [Chuyện vỉa hè 3](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/03/chuyen-via-he-3/) [Cây Lương thực 10.2015](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/02/cay-luong-thuc-10-2015/) [Chào ngày mới 3 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/02/chao-ngay-moi-3-thang-10/) [Chào ngày mới 2 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/02/chao-ngay-moi-2-thang-10/) [Sông Mekong tài liệu tổng hợp](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/01/song-mekong-tai-lieu-tong-hop/) [Cây Lương thực 9.2015](https://cnm365.wordpress.com/2015/10/01/cay-luong-thuc-9-2015/) [Chào ngày mới 1 tháng 10](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/30/chao-ngay-moi-1-thang-10/) **Video yêu thích
** [Trường ĐHNL TPHCM (Video)](https://www.youtube.com/user/NongLamTube) [KimYouTube](http://www.youtube.com/user/hoangkimvietnam) **Trở về trang chính **
[Hoàng Kim](https://hoangkimlong.wordpress.com) [Ngọc Phương Nam](http://thochocon.wordpress.com) [Thung dung](https://hoangkimvn.wordpress.com) [Dạy và học](http://dayvahoc.blogtiengviet.net) [CNM365](https://cnm365.wordpress.com) [Tình yêu cuộc sống](https://cnm365.wordpress.com) [Cây Lương thực](http://foodcrops.vn) [Dạy và Học](http://fa.hcmuaf.edu.vn/hoangkim) [Kim on LinkedIn](https://www.linkedin.com/in/foodcrops) [KimYouTube](http://www.youtube.com/user/hoangkimvietnam) [Kim on Facebook](https://www.facebook.com/daihocnonglam)


markdown:
** Wikipedia Ngày này năm xưa. Ngày truyền thống học sinh sinh viên Việt Nam, là ngày tưởng niệm nêu cao tinh thần CNM365. Chào ngày mới 9 tháng 1.** [học sinh](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%8Dc_sinh)– [sinh viên](https://vi.wikipedia.org/wiki/Sinh_vi%C3%AAn). Năm [1950](https://vi.wikipedia.org/wiki/1950)– ngày mất [Trần Văn Ơn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_V%C4%83n_%C6%A0n), một học sinh [Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam)trường Pétrus Ký (sinh năm 1931) đã bị chính quyền Pháp nổ súng bắn chết trong phong trào biểu tình của học sinh sinh viên Sài Gòn. Cuộc biểu tình này hưởng ứng [Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%9Di_k%C3%AAu_g%E1%BB%8Di_to%C3%A0n_qu%E1%BB%91c_kh%C3%A1ng_chi%E1%BA%BFn)của chủ tịch [Hồ Chí Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh)chống thực dân Pháp, bảo vệ nền [Cộng hoà](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_D%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a)non trẻ. Năm [1283](https://vi.wikipedia.org/wiki/1283)– ngày mất [Văn Thiên Tường](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%83n_Thi%C3%AAn_T%C6%B0%E1%BB%9Dng), chính trị gia lỗi lạc anh hùng dân tộc và nhà thơ nổi tiếng [triều Tống](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tri%E1%BB%81u_T%E1%BB%91ng), tức 8 tháng 12 năm Nhâm Ngọ (sinh năm 1236), tác giả hai câu thơ “ *Xưa nay hỏi có ai không chết? Hãy để lòng son chiếu sử xanh”*. Năm [1324](https://vi.wikipedia.org/wiki/1324)– ngày mất [Marco Polo](https://vi.wikipedia.org/wiki/Marco_Polo), thương nhân và nhà thám hiểm người Ý (sinh năm 1254). Năm [2007](http://vi.wikipedia.org/wiki/2007)– [Steve Jobs](http://vi.wikipedia.org/wiki/Steve_Jobs)CEO của hãng [Apple](http://vi.wikipedia.org/wiki/Apple)giới thiệu **khi phát biểu tại một hội nghị ở** [iPhone thế hệ thứ nhất](http://vi.wikipedia.org/wiki/IPhone_%28th%E1%BA%BF_h%E1%BB%87_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t%29) [San Francisco](http://vi.wikipedia.org/wiki/San_Francisco), Hoa Kỳ. ( [)](https://cnm365.wordpress.com/category/chao-ngay-moi-9-thang-1/) *xem tiếp…* [TÌNH YÊU CUỘC SỐNG](https://cnm365.wordpress.com). [365 chuyện kể mỗi ngày](http://hoangkimvn.wordpress.com). **Lòng son chiếu sử xanh.** [Ngày 9 tháng 1](https://cnm365.wordpress.com/category/chao-ngay-moi-9-thang-1/) là Ngày truyền thống học sinh, sinh viên Việt Nam, là ngày tưởng niệm nêu cao tinh thần [học sinh](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%8Dc_sinh) – [sinh viên](https://vi.wikipedia.org/wiki/Sinh_vi%C3%AAn). Ngày 9 tháng 1 năm [1950](https://vi.wikipedia.org/wiki/1950) – [Trần Văn Ơn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_V%C4%83n_%C6%A0n), một học sinh [Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) trường Pétrus Ký (sinh năm 1931) đã bị chính quyền Pháp nổ súng bắn chết trong phong trào biểu tình của học sinh sinh viên Sài Gòn. Cuộc biểu tình này nhằm hưởng ứng [Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%9Di_k%C3%AAu_g%E1%BB%8Di_to%C3%A0n_qu%E1%BB%91c_kh%C3%A1ng_chi%E1%BA%BFn) của chủ tịch [Hồ Chí Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) chống thực dân Pháp, bảo vệ nền [Cộng hoà](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_D%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) non trẻ. Ngày 9 tháng 1 năm 1283, nhằm ngày 8 tháng 12 năm Nhâm Ngọ, là ngày mất của [Văn Thiên Tường](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%83n_Thi%C3%AAn_T%C6%B0%E1%BB%9Dng), anh hùng dân tộc, tể tướng và nhà thơ nổi tiếng [triều Tống](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tri%E1%BB%81u_T%E1%BB%91ng), Trung Quốc, tác giả của hai câu thơ “ *Xưa nay hỏi có ai không chết? Hãy để lòng son chiếu sử xanh*“. Câu chuyện về họ rạng ngời trong lịch sử. ( *) xem tiếp…* **Lên đường đi em Hãy đi về phía mặt trời**
Bình minh đã rạng
Hãy đi về phía mặt trời ! (
[xem tiếp](https://khatkhaoxanh.wordpress.com/2015/12/31/hay-di-ve-phia-mat-troi/)) **Video yêu thích
**Chào ngày mới. [Hãy đi về phía mặt trời](https://khatkhaoxanh.wordpress.com/2015/12/31/hay-di-ve-phia-mat-troi/)
[KimYouTube](http://www.youtube.com/user/hoangkimvietnam) **Trở về trang chính**
[Hoàng Kim](https://hoangkimlong.wordpress.com) [Ngọc Phương Nam](http://thochocon.wordpress.com) [Thung dung](https://hoangkimvn.wordpress.com) [Dạy và học](http://dayvahoc.blogtiengviet.net) [Cây Lương thực](http://foodcrops.vn) [Dạy và Học](http://fa.hcmuaf.edu.vn/hoangkim) [Tình yêu cuộc sống](https://cnm365.wordpress.com) [Kim on LinkedIn](https://www.linkedin.com/in/foodcrops) [Kim on Faceboo k](https://www.facebook.com/daihocnonglam)

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Connection: close

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

X-ac: 1.dca _dca


markdown:
E mới down 2 bản ebook của 2 cuốn Head First Javascript như sau:
Nhìn chung, số lượng pages của 2 cuốn đều xấp xỉ nhau.Nhưng tại sao lại có tới 2 cuốn Head First Javascript như thế ạ?Và nhưng ai đã từng học & đọc qua rồi cho em xin feedback luôn Thanks mn nhiều
Bản sau là tái bản 2014
Bản sau là bản nào anh ?Bản có cái ông da đen hay bản có cái bà già ? =))
Cuốn ông da đen là bản đầu tiên, tập trung vào cách dùng JavaScript và sử dụng nó trên browser. Cuốn sau (hình cô gái) được viết ra để dành cho những người mới bắt đầu lập trình (nên sẽ nói nhiều về core programming concepts như variable, object, function, ...) và dùng JavaScript là ngôn ngữ để minh họa.
Chắc dùng cuốn ông da đen =))
Chao ban, ban cho minh link cuon 1 "cuon hinh nguoi dan ba" vs, hoac gui qua mail cho minh vs: khacbaoanh.nguyen@gmail.com.Thanks !!!

Server: cloudflare-nginx

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Set-Cookie: __cfduid=dc92df1345149c5dde8397cdc455853b11511190717; expires=Tue, 20-Nov-18 15:11:57 GMT; path=/; domain=.daynhauhoc.com; HttpOnly

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Type: text/html; charset=utf-8

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: no-store, must-revalidate, no-cache, private

X-Discourse-Route: topics/show

Vary: Accept-Encoding


markdown:
Chào các ACE trong nhóm, mình đang muốn viết 1 VBA làm công việc như sau mong các ACE giúp đỡ.
1. Mở bảng tính có sẵn, bảng tính có chứa vùng dữ liệu. Có nhiều bảng tính dạng này nhưng độ lớn vùng dữ liệu khác nhau
2. Định dạng lại vùng chứa dữ liệu, định dạng Boder lại vùng dữ liệu như mẫu
3. Insert thêm 6 dòng trên dòng chứa dữ liệu đầu tiên (dòng 1)
4. Ghi tiêu đề đầu cột A: "Tên cọc", tiêu đề cột B: "Khoảng cách lẻ"
Phần từ cột C tới cột cuối cùng của bảng tính chứa dữ liệu được chia làm 2 phần bằng nhau
Phần đầu có tiêu đề chung: "Diện tích", trong phần "Diện tích" có các phần con nhưng chưa rõ nên để trắng
Phần sau có tiêu đề chung: "Khối lượng", trong phần "Khối lượng" có các phần con, các ô con này có công thức như sau
Giá trị ô đầu tiên của "Khối lượng" = giá trị đầu tiên của "Diện tích
Giá trị ô thứ 2 của "Khối lượng" = giá trị thứ 2 của "Diện tích, cứ như thế đến hết
Mình có tải lên 2 file số liệu đầu vào và file mong muốn.
Mình đang mắc nhất đoạn xác định giới hạn của vùng dữ liệu trong bảng tính: hàng cuối cùng là hàng nào, cột cuối cùng là cột nào. Nếu được các bạn code cho mình 1 đoạn mẫu nha.
Cảm ơn các bạn đã quan tâm.
https://facebook.com/569100319856001_756992781066753
Nếu diễn đạt chưa rõ ý thì các bạn pm để mình bổ sung nha. Hàng cuối cùng và cột cuối cùng được nhắc đến bên trên là hàng và cột cuối cùng chứa dữ liệu các bạn nha.
Bạn có thể bắt đầu từ việc bật Macro Recorder lên ghi lại các thao tác và chỉnh sửa theo ý mình muốn.
Về xác định dòng cuối cùng hoặc cột cuối cùng chứa dữ liệu thì trong series VBA videos nói nhiều rồi, bạn xem lại là được. Ngoài ra thì còn 1 cách khác nếu bạn xác định được 1 ô sẽ luôn luôn có dữ liệu thì để chọn toàn bộ vùng dữ liệu lân cận( dữ liệu không cách nhau bởi 1 dòng hoặc 1 cột trống hoàn toàn) bạn có thể dùng:
Range("A1").UsedRange
nghĩa là : giả sử A1 là ô luôn chứa dữ liệu, A3 trống, B1 trống nhưng B2 lại có dữ liệu thì dùng câu lệnh trên sẽ giúp bạn chọn toàn bộ vùng A1:B3.
Quan tâm của mình chỉ dừng ở mức giúp bạn cố gắng thử và làm rồi tự mình giải quyết vấn đề thôi, mình không có thời gian làm cho bạn từ đầu đến cuối. Cảm ơn vì đã post câu hỏi.
Cảm ơn bạn. Mình cũng tự mình làm 1 cái VBA. Có vướng mắc mình sẽ hỏi tiếp vậy.
Bạn xem hộ mình code này xem sai ở chỗ nào mà VBA nó báo sai nhỉ:
Range("A1").UsedRange.Select
With Selection.Interior
.Pattern = xlSolid
.PatternColorIndex = xlAutomatic
.Color = 65535
.TintAndShade = 0
.PatternTintAndShade = 0
End With
End Sub
dong_cuoi = Cells(Rows.Count, 1).End(xlUp).Row. Đây là code dòng cuối của bạn. Cho mình hỏi code cột cuối thì như nào nhỉ? Cảm ơn bạn.
khi có lỗi gì, bạn post cả code lẫn lỗi ( bằng hình chụp) , mỗi code ko thì biết lỗi gì?
cột cuối thì Cells(1, Columns.count).End(xlLeft).Column