დახმარება:ხშირი შეკითხვები მოგესალმებით · მასწავლებელი · შპარგალკა · სარჩევი · დახმარება · ცხელი ხაზი · შეკითხვები · ცნობარი იხ. ასევე დახმარება:პირველი ნაბიჯები, სხვა ადგილებისთვის სადაც შეიძლება თქვენი კითხვის პასუხი მოიძებნოს. თქვენ შეგიძლიათ დასვათ ახალი შეკითხვები ამ გვერდის რედაქტირების გზით და უპასუხოთ ან დააზუსტოთ უკვე დასმული შეკითხვები. სტატიების რედაქტირება - კითხვა: როგორ ხდება სტატიის რედაქტრება? - პასუხი: წაიკითხეთ დახმარების გვერდი ტექსტის რედაქტირება (მარტივი). - კითხვა: თუ მე დავწერ სტატიას, ნებისმიერს შეუძლია მასში სისულელეების შეტანა. მაშ, რატომ უნდა მინდოდეს ასეთ პირობებში მუშაობა - პასუხი: სისტემა ინახავს სტატიის ძველ ვერსიებს, ამიტომ შესაძლებელია მასზე დაბრუნება. თუ ვინმე განზრახ აზიანებს სტატიას, უნდა აცნობოთ ადმინისტრატორს, რომელსაც შეუძლია არასასურველი რედაქტორის ბლოკირება. - კითხვა: მე წავიკითხე წინა პასუხი, მაგრამ ვხედავ, რომ სტატიებში მაინც ბევრი სისულელე წერია! - პასუხი: შეასწორეთ ეს სისულელეები. ეს არის ნამდვილი ვიკიპედიელის ქცევა. სურათები - კითხვა: როგორ ხდება გვერდებში სურათების ჩამატება? - პასუხი: ვამზადებთ დახმარების გვერდს სურათების ჩამატება. წაიკითხეთ ცოტა მოგვიანებით. - კითხვა: როგორ ჩავამატო სურათი თუ სახელი არ ვიცი? - პასუხი: თუ სურათი ატვირთულია ჯერ არა გაქვთ იხ. განყოფილება სურათის ატვირთვის შესახებ, თუ უკვე ატვირთულია ან ვიკისაწყობშია, უბრალოდ მონიშნეთ მისი სახელი და გადმოიწერეთ თქვენს სტატიაში. - კითხვა: როგორ შევუცვალო სურათს ლიცენზია? - პასუხი: საჭიროა, დაარედაქტიროთ ამ სურათის გვერდი, ზუსტად ისე, როგორც ჩვეულებრივი სტატია, და ჩასვათ სასურველი ლიცენზია. ლიცენზიების არასრული ჩამონათვალის ხილვა შეგიძლია აქ. ბმულები - კითხვა: რა განსხვავებაა ლურჯ და წითელ ბმულებს შორის? - პასუხი: ლურჯი ბმულები მიუთითებს, რომ ამ სიტყვაზე სტატია უკვე არსებობს, წითელბმულიან სიტყვებზე — ჯერ არა. თქვენ შეგიძლიათ ასეთი სტატია თავად შექმნათ. - კითხვა: საჭიროა თუ არა, რომ ერთ სტატიაში, ერთიდაიგივე გვერდზე რამდენჯერმე იყოს გაკეთებული ბმული? - პასუხი: ხშირ შემთხვევაში, კი. განსაკუთრებით მაშინ, როცა სტატია დიდია, მისი გადაფურცვლისას სტატიის დასაწყისში გაკეთებული ბმული აღარ ჩანს. საჭიროა ასევე ცხრილებში, სადაც თითოეული სტრიქონი დამოუკიდებელია. - კითხვა: როგორ დავწერო საერთაშორისო ბმულები თუ არ ვიცი სტატიის სათაური უცხო ენებზე? - პასუხი: ერთ ენაზეც საკმარისია ჩაწერა, რადგან შემდეგ რობოტი სვამს ავტომატურად. ხოლო თუ საერთოდ არ ფლობთ უცხო ენას, მაშინ სხვა მომხმარებლები ეცდებიან დახმარებას. უცხოენოვანი სტატია - კითხვა: მე ვნახე სტატია, რომლის ტექსტი უცხო ენაზეა დაწერილი. როგორ მოვიქცე, წავშალო ტექსტი? - პასუხი: რა თქმა უნდა შეგიძლიათ წაშალოთ, მაგრამ ჯერ გადაათვალიერეთ (თუ ის უცხო ენა იცით !), იქნებ საინტერესო სტატიაა და ვინმემ დატოვა იმისათვის, რომ შემდეგ ეთარგმნა. სტატიის დასაწყისში ჩასვით თარგი {{არაქართული}}. სათაური - კითხვა:როგორ მოვიქცე, თუ მივხვდი, რომ გვერდს სათაური შეცდომით დავარქვი? - პასუხი: არსებობს ორი გზა: (1) გამოიყენე საშუალება „გვერდის გადატანა“. სტატია მოთავსდება ახალი სათაურის ქვეშ, რომელსაც თქვენ ხელახლა აირჩევთ, მაგრამ იმ შემთხვევაში, თუ ასეთი სათაური დაკავებული არ იყო. (2) მიმართეთ ადმინისტრატორს, რომელიც წაშლის ამ სტატიას (მხოლოდ მას აქვს ამის უფლება) და შექმნის ახალ გვერდს ახალი სათაურით, რომელშიც სტატიის შინაარსი გადმოვა. ზომის საერთაშორისო ერთეულები - კითხვა: სხვადასხვა სტატიებში ვხვდები ზომის საერთაშორისო ერთეულებს. როგორ ჯობს მათი ჩაწერა? - პასუხი: სასურველია ეს ერთეულები ჩაიწეროს SI სისტემაში, ამასთან შემოკლებებისას იხელმძღვანელეთ შემდეგი სიით: შემოკლებების აღნიშვნა . სიები - კითხვა: მე ვერ ვახერხებ ჩემი სტატიის ბმული ჩავსვა სიაში, სადაც მსგავსი სტატიებია შეტანილი. როდესაც ვაჭერ „რედაქტირებას“, სია ქრება. - პასუხი: ვიკიპედიაში ორგვარი სიები არსებობს - ერთი ხელით იქმნება (მაგ. “ცნობილი გერმანელები”), მეორე - ავტომატურად (მაგ. ”კატეგორია:გერმანელები”). პირველი მათგანის რედაქტირება და ბმულის შესაბამის ადგილას ჩასმა არ გაგიჭირდებათ. ამ სიას აქვს ერთი ნაკლი - ამ თემაზე ყოველი ახალი სტატიის შექმნისას, მისი სახელი ხელით უნდა ჩაწეროთ სიაში. მეორე სია ავტომატურად ფორმირდება და თქვენი სტატიაც მოხვდება მასში, თუ სტატიის ბოლოში გააკეთებთ ჩანაწერს [[კატეგორია:სიის სათაური]], სადაც სიტყვა “კატეგორია” მიუთითებს, რომ ეს არის ავტომატური სია, ხოლო მეორე სიტყვა ამ სიის სათაურია (ჩვენს შემთხვევაში “გერმანელები”). ტექნიკური კითხვები - კითხვა: შევქმენი ახალი სტატია, მაგრამ ძებნის შედეგებში არ ჩანს. რისი ბრალია? - პასუხი: ეს ვიკიპედიის სერვერის თავისებურების ბრალია. თქვენ მხოლოდ ცოტა ხანი უნდა დაიცადოთ (შეიძლება რამდენიმე დღე) და ყველაფერი თავისით მოგვარდება. სტატიის წაშლა - კითხვა: როგორ შეიძლება სტატიის წაშლა? - პასუხი: სტატიის წაშლა მხოლოდ ადმინისტრატორს შეუძლია. თუ თვლით, რომ სტატია უვარგისია ან ცარიელია და წაშლას ექვემდებარება მონიშნეთ თარგით: {{წასაშლელი}}. იხ. ვიკიპედია:გვერდის წაშლა.


source: fineweb

text: პროექტი „მარკეტინგისა და მენეჯმენტის ქართულენოვანი ტერმინოლოგია“ 25-04-2016 კავკასიის ბიზნეს სკოლის (CSB) და ინტერნეტჟურნალ “მარკეტერის” ინიციატივით იწყება პროექტი „მარკეტინგისა და მენეჯმენტის ქართულენოვანი ტერმინოლოგია“. პროექტის მიზანია მარკეტინგსა და მენეჯმენტში არსებული ქართულენოვანი ტერმინების თავმოყრის, ჩამოყალიბებისა და დამკვიდრების ხელშეწყობა (საჭიროების შემთხვევაში, საერთაშორისო ტერმინების თარგმნა). პროექტის წარმატებით განხორციელებისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია აღნიშნული სფეროების აკადემიური პერსონალის, ენათმეცნიერების სპეციალისტებისა და პრაქტიკოსი მარკეტერების აქტიური ჩართულობა. ამგვარად, პროექტში მონაწილეობა შეუძლიათ შესაბამისი მიმართულებით მომუშავე სპეციალისტებს. ამისათვის საჭიროა რეგისტრაციის გავლა. რის შემდეგაც, ყოველ სამშაბათსა და ხუთშაბათს სარეგისტრაციო ფორმაში მითითებულ ელ. ფოსტაზე გადმოგეგზავნებათ 5-5 ინგლისურენოვანი ტერმინი, თავისივე განმარტებით და თქვენ საშუალება გექნებათ, შემოგვთავაზოთ ტერმინების თქვენთვის მისაღები ქართულენოვანი ანალოგი, 5 სამუშაო დღის განმავლობაში. საბოლოოდ მოხდება ყველა ტერმინის სპეციალურად პროექტისთვის შექმნილი კომისიისთვის წარდგენა განსახილველად და დასამტკიცებლად, და შედეგად მივიღებთ მარკეტინგისა და მენეჯმენტის ქართულენოვანი ტერმინოლოგიის კრებულს. საკონტაქტო პირი: ხათუნა სურმავა, პროექტის კოორდინატორი ტელ.: +995 5 95 05 31 23 სიახლეებში დაბრუნება


source: wikipedia

text: 5 თებერვალი — გრიგორიანული კალენდრის 36-ე დღე. წლის ბოლომდე დარჩენილია 329 დღე (ნაკიან წელში - 330). დღის მოვლენები 1576 : ანრი ნავარელმა კათოლიციზმი მიიღო, საფრანგეთის ტახტზე პრეტენზიების წამოსაყენებლად. 1597 : იაპონიაში ქრისტიანების ჟლეტა დაიწყო. 1885 : ბელგიის მეფე ლეოპოლდ II-მ ჩამოაყალიბა კონგო. 1917 : მექსიკამ კონსტიტუცია მიიღო. 1962 : საფრანგეთის პრეზიდენტმა შარლ დე გოლმა ალჟირს დამოუკიდებლობა მისცა. 1968 : ვიეტნამის ომი: ხე სანის ბრძოლა დაიწყო. 1979 : აიათოლა ხომეინიმ ირანის ისლამური რესპუბლიკა გამოაცხადა. 2012 : ეროვნული კოალიციის პარტიის წევრი საული ნიინისტე ფინეთის პრეზიდენტად აირჩიეს. ამ დღეს დაბადებულნი 1788 : რობერტ პილი — გაერთიანებული სამეფოს პრემიერ მინისტრი 1802 : მარი ბროსე — ფრანგი აღმოსავლეთმცოდნე და ქართველოლოგი. 1810 : ულე ბული — ნორვეგიელი მევიოლინე და კომპოზიტორი. 1858 : ეკატერინე (კეკე) გიორგის ასული გელაძე–ჯუღაშვილი — იოსებ სტალინის დედა. 1864 : მელიტონ კელენჯერიძე — ქართველი საზოგადო მოღვაწე, პედაგოგი, ფოლკლორისტი 1875 : გონსალო კეიპო დე ლიანო — ესპანელი სამხედრო ლიდერი 1877 : ვლადიმერ მინორსკი — რუსი აღმოსავლეთმცოდნე. 1889 : რეჯეფ ფექერი — თურქი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე 1914 : უილიამ სიუარდ ბეროუზი — ამერიკელი ავანგარდისტი მწერალი 1914 : ალან ლოიდ ჰოჯკინი — ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიოლოგიასა და მედიცინაში (1963) 1915 : რობერტ ჰოფშტადტერი — ნობელის პრემიის ლაურეატი ფიზიკის დარგში (1961). 1916 : გრიგოლ ბუაჩიძე — საბჭოთა კავშირის გმირი 1920 : ლედა მილევა — ბულგარელი პოეტი 1932 : ჩეზარე მალდინი — იტალიელი მწვრთნელი და ფეხბურთელი. 1936 : კენეთ სილვერმანი — ნიუ-იორკის უნივერსიტეტის დამსახურებული პროფესორი 1940 : ჰანს რუდოლფ გიგერი — შვეიცარიელი მხატვარი, მოქანდაკე და დეკორაციების დიზაინერი 1943 : მაიკლ მენი — ამერიკელი კინორეჟისორი, პროდიუსერი და სცენარისტი. 1943 : დუშან უჰრინი — ჩეხი ყოფილი ფეხბურთელი და მწვრთნელი 1946 : შარლოტ რემპლინგი — ინგლისელი მსახიობი. 1953 : ზურაბ ჭავჭავაძე — ქართველი დისიდენტი 1962 : ირინე კვაჭაძე — ქართველი ფიზიოლოგი 1962 : ჯენიფერ ჯეისონ ლი — კინოსა და თეატრის ამერიკელი მსახიობი. 1965 : გეორგე ჰაჯი — რუმინელი ფეხბურთელი. 1968 : მევლუთ ჩავუშოღლუ — თურქი პოლიტოკოსი 1969 : მაიკლ შინი — ბრიტანელი მსახიობი. 1974: ლევან იზორია — საქართველოს თავდაცვის მინისტრი 2016 წლიდან. 1981 : ჯული ზენატი — ფრანგი პოპ-მომღერალი. 1984 : კარლოს ტევესი — არგენტინელი ფეხბურთელი. 1985 : კრიშტიანუ რონალდუ — პორტუგალიელი ფეხბურთელი. 1987 : დარენ კრისი — ამერიკელი მსახიობი 1992 : ნეიმარი — ბრაზილიელი ფეხბურთელი. 1995 : ადნან იანუზაი — ბელგიელი ფეხბურთელი. ამ დღეს გარდაცვლილნი 1522 : ჯოვანი ბატისტა მორონი — იტალიელი მხატვარი. 1862 : ალექსანდრე ბაგრატიონ-იმერეტინსკი — რუსეთის არმიის გენერალ-ადიუტანტი. 1925 : ანტი აარნე — ფინელი ფოლკლორისტი. 1979 : გრამიტონ ასათიანი — ქართველი გინეკოლოგი. 2013 : რეინალდო გარგანო — პოლიტიკოსი და ურუგვაის საგარაეო საქმეთა მინისტრი. 2019 : ვანო ზოდელავა — თბილისის ყოფილი მერი 2020 : კირკ დაგლასი — ამერიკელი მსახიობი 2023 : პერვეზ მუშარაფი — პაკისტანის ყოფილი პრეზიდენტი დღესასწაულები მართლმადიდებელი ეკლესია აღნიშნავს შემდეგი წმინდანების ხსენების დღეს: კლიმი ანკვირელი და მოწამე აღათანგელოსი მაქსიმე ასურელი სალამან მდუმარე პავლიანე მოწყალე იხილეთ აგრეთვე სხვა თვეები: 0205


რომელ წინადადებაში არ არის სწორად დასმული სასვენი ნიშანი? სტუმარს როგორც ჩანს, ბევრი არ იცნობდა. სამწუხაროდ, მატარებელი ხვალ დილამდე აღარ გადიოდა. საბედნიეროდ, ჩვენთვის საინტერესო ცნობა აღმოჩნდა მწერლის არქივში. დედა, რასაკვირველია, გაახარა შვილის წარმატებამ. გაიხსენეთ «აბო თბილელის წამება». რომელი ფრაზიდან ჩანს, რომ ავტორი პირადად იცნობდა აბოს? «აწ ვევედრებით ყოველნი შენსა ქრისტეის მოყვარებასა...» «მნებავს ქებად შენდა, ყოვლად ქებულო ქრისტეის მოწამეო...» «სანატრელითა მით ქრისტესმიერითა სიყუარულითა შემიყუარე მე...» «უფროის გონებისა ჩემისა აღმაღლდა ქებაი სათნოებათა შენთაი...» მიხეილ ჯავახიშვილის რომანში «ჯაყოს ხიზნები» ვკითხულობთ: «ჯაყო თეიმურაზის მამულს გარს უვლიდა და, ვითარცა უპატრონო ქონებისა და თავისი ნაოფლარის კანონიერი მემკვიდრე, გააფთრებული გაჰკიოდა: – ჩემია! ჩემია!» ჯაყოს რა თვისება ჩანს ამ მონაკვეთში? მოკრძალება. მომხვეჭელობა. უპრინციპობა. უსაქმურობა. გაიხსენეთ ნიკო ლორთქიფანიძის მოთხრობა «შელოცვა რადიოთი». რის გამო დაუთმო ბრომლეის თავისი ინდოელი მსახური ჰექსლეიმ? ბრომლეიმ დიდი თანხა შესთავაზა ჰექსლეის. ბრომლეიმ ჰექსლეის აქციების ყიდვა გადაწყვიტა. მსახურს სურდა ბრომლეისთან დარჩენა უკეთესი ანაზღაურების გამო. მსახურს ჰექსლეისთან სამსახური აღარ სურდა. გაიხსენეთ დავით გურამიშვილის ლექსი «სწავლა მოსწავლეთა». როდის გაიხარებს მევენახე («მწიდნავი»)? როდესაც ვენახს გასხლავს. როდესაც მოსავალს მოიწევს. როდესაც ყურძენს დაწურავს. როდესაც შრომას შეიმსუბუქებს. რომელი სიტყვა არის დაბურულის სინონიმი. უკმეხი. უკუნი. უნაყოფო. უღრანი. რომელია არასწორი? ახალ თაობას. ახალ თაობის. ახალი თაობის. ახალი თაობების ომელია არასწორი ფორმა? გავთავისუფლდი. გავნთავისუფლდი. განვთავისუფლდი. განთავისუფლება. რაც წითლად ელვარებს, არის: კრიალა. ქათქათა. ღაჟღაჟა. ჩახჩახა. გადატანითი მნიშვნელობით უხერხემლო ნიშნავს: უბედურს. უნიჭოს. უპრინციპოს. უხასიათოს. რის საფუძველზე დაწერა გიორგი მერჩულემ თავისი თხზულება «გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრება»? არსენ კათალიკოსისა და ეფრემ მაწყვერელის მონათხრობის საფუძველზე. გრიგოლის მოწაფეთა და მოწაფეთა მოწაფეების მონათხრობის საფუძველზე. დედა ეფემიასა და აშოტ კურაპალატის ვაჟების მონათხრობის საფუძველზე. პირადი ურთიერთობისა და თავად გრიგოლის მონათხრობის საფუძველზე. უფხო გადატანითი მნიშვნელობით ნიშნავს: უნიჭოს. უპოვარს. უუნაროს. უჭკუოს. გაიხსენეთ «ვეფხისტყაოსანი». რატომ თვლიდა ტარიელი, რომ უსამართლო იყო ფარსადანის გადაწყვეტილება – ინდოეთის ტახტზე ხვარაზმშას ძე მოეწვია? ფარსადანი სარიდანს დაჰპირდა, შენს ვაჟიშვილს ინდოეთის მეშვიდე სამეფოს გადავცემო. ფარსადანი სარიდანს დაჰპირდა, შენს ვაჟიშვილს ინდოეთის მთავარსარდლობას ვუბოძებო. ფარსადანი სარიდანს დაჰპირდა, შენს ვაჟიშვილს ტახტის მემკვიდრედ გავზრდიო. ფარსადანი სარიდანს დაჰპირდა, შენს ვაჟიშვილს ჩემს ქალიშვილს მივათხოვებო. რომელ წინადადებაშია შეცდომა? ბიჭი მარტო დარჩა და მწარედ ატირდა. ვახშამი უხალისოდ გრძელდებოდა. უნებლიედ მათი საუბარი გავიგონე. ცხოვრება დუნედ მიედინებოდა.;’ ჩამოთვლილთაგან რომელი წინადადებაა ქართულისათვის უფრო ბუნებრივი? მერია აწარმოებს ავარიული სახლების შემოწმებას. მერია ახდენს ავარიული სახლების შემოწმებას. მერიამ გადაწყვიტა ავარიული სახლების შემოწმება. მერიის მიერ წარმოებს ავარიული სახლების შემოწმება. გაიხსენეთ ვაჟა-ფშაველას პოემა «ალუდა ქეთელაური». ხევსურებმა უთხრეს ალუდას: «წესი არ არის მტრის მოკვლა, თუ ხელ არ მასჭერ დანითა». რა უპასუხა ალუდამ თანასოფლელებს? «ვაი ეგეთას სამართალს». «ნუ იტყვით ვაჟკაცის აუგს». «რაად სწყრებიან ხევსურნი». «საქმე მოგირთავ ავადა».] ლია ჭავჭავაძის ლექსში «ჩემო კალამო» ვკითხულობთ: ჩემო კალამო, ჩემო კარგო, რად გვინდა ტაში? რასაც ვმსახურებთ, მას ერთგულად კვლავ ვემსახუროთ, ჩვენ წმინდა სიტყვა უშიშარად მოვფინოთ ხალხში ბოროტთ საკლავად, – მათ სულთ-ხდომის სეირს ვუყუროთ. რა თვისება უნდა ახასიათებდეს, ამ სტროფის მიხედვით, პოეტს? გამბედაობა. მიმტევებლობა. ნიჭი. სიმკაცრე ჯიუტი ადამიანი არის: კერპი. კუშტი. უბირი. უკმეხი. გაიხსენეთ ილია ჭავჭავაძის ლექსი «პოეტი». რომელ სტრიქონში ჩანს, რომ ილიას გაცნობიერებული ჰქონდა თავისი საგანგებო დანიშნულება «მისთვის არ ვმღერ, რომ ვიმღერო». «ვით ფრინველმა გარეგანმა». «არა მარტო ტკბილ ხმათათვის». «გამომგზავნა ქვეყნად ცამა». ~ გაიხსენეთ ვაჟა-ფშაველას პოემა «სტუმარ-მასპინძელი». რა მოიმოქმედეს პირველ რიგში ქისტებმა, როდესაც ზვიადაურის სოფელში ყოფნის ამბავი შეიტყვეს? გაგზავნეს ჯოყოლასთან მზვერავი. ზვიადაური სასაფლაოზე წაიყვანეს. მივარდნენ ზვიადაურის შესაპყრობად. ჯოყოლას ხელ-ფეხი შეუკრეს~ გაიხსენეთ «ვეფხისტყაოსანი». რა მოსთხოვა ავთანდილმა ვაჭრებს იმის შემდეგ, რაც მეკობრეები დაამარცხა და მათ გზა გაუხსნა? დაემალათ, რომ არაბთა ჯარის სარდალი იყო და ვაჭარის ტანსაცმელი მიეცათ. დაემალათ, რომ თინათინის მიჯნური იყო და ფატმანთან მიეყვანათ. დაემალათ, რომ რაინდი იყო და ერთ-ერთ რიგით ვაჭრად გამოეცხადებინათ. დაემალათ, რომ რაინდი იყო და ვაჭართუხუცესად გამოეცხადებინათ. რომელ წინადადებაშია შეცდომა? I. ჩემს სოფლამდე 20 კილომეტრია. II. ჩემს სოფლამდი 20 კილომეტრია. III. ჩემს სოფლამდის 20 კილომეტრია. მხოლოდ I–ში. მხოლოდ II–ში. მხოლოდ III. I–სა და III–ში./.’ რას ნიშნავს სიტყვათა მყარი შეხამება თვალები დააწყდა? გაბრაზებას. დარდს. მოლოდინს. შურს. გაიხსენეთ ვაჟა-ფშაველას პოემა «ბახტრიონი». რა შესთავაზა კვირიამ ლელას? დაბრუნებულიყო სახლში მამის საპატრონოდ. მოტყუებით შეეღწიათ ბახტრიონის ციხეში. ქართველთა ლაშქარს ადევნებოდნენ უკან. ყეენისათვის ძვირფასი საჩუქარი მიერთმიათ. დავით კლდიაშვილის მოთხრობაში «სამანიშვილის დედინაცვალი» სალობერიძეებთან სტუმრობისას კირილემ მიმართა ჯიმშერს: «- ძალიან არ წუხს!.. ერთ უშვილო დედაბერს დეეძებს სადედინაცვლოდ და მითხარით, ჩემგან რა შეწუხება მიჰყენებია... დავდევ უკან მეძებარივით!.. ეგებ, ბიძია, გეგულებოდეს სადმე უშვილო დედაბერი და ამ ყმაწვილს გული დოუშოშმინო!..» რა დამოკიდებულებას ამჟღავნებს კირილე პლატონის მიმართ? კირილე ამხიარულებს პლატონს. კირილე დასცინის პლატონს. კირილე ზრუნავს პლატონზე. ლეო ქიაჩელის მოთხრობაში «ჰაკი აძბა» ვკითხულობთ: «უჯუშ ემხას სისხლიანი ეპიზოდებით აღსავსე ცხოვრებაში პირველი შემთხვევა იყო, როცა მას მტერთან სამკვდრო-სასიცოცხლო შებმა მოუხდა ისე, რომ თავისი ერთგული ძიძიშვილი ჰაკი აძბა გვერდით არ ჰყავდა. ამიტომ ეგონა, თითქოს ეს ყოფილიყო იმის მიზეზი, რომ გულში გადარჩენის მტკიცე რწმენა არ ჰქონდა...» რა გრძნობა დაეუფლა უჯუშ ემხას? აფორიაქდა. გაბრაზდა. განაწყენდა. განცვიფრდა.კირილე თანაუგრძნობს პლატონს. რა ტიპისაა მოცემული წინადადება: ამ ამბავს ისმენდა გლეხი, ყავარჯენზე დაყრდნობილი. მარტივი. შერწყმული. რთული თანწყობილი. რთული ქვეწყობილი. გაიხსენეთ კონსტანტინე გამსახურდიას რომანი «დიდოსტატის მარჯვენა». რატომ არ დაიცვა არსაკიძე კათალიკოსმა მეფის სასჯელისაგან? გაიგო, რომ არსაკიძე ფხოველთა ამბოხში მონაწილეობდა. გაიგო, რომ კოლონკელიძის ასული უყვარდა დიდოსტატს. გაიგო, რომ მკრეხელური სურათი დაეხატა დიდოსტატს. გაიგო, რომ სვეტიცხოველი არ მოსწონდათ ბიზანტიელ ოსტატებს. რომელია სწორი ფორმა? I. გაუკრეჭია. II. გაუკრეჭავს. III. გაუკრიჭავს. მხოლოდ I. მხოლოდ II. მხოლოდ III. I და III. გაიხსენეთ «ვეფხისტყაოსანი». რატომ თვლიდა ნესტანი, რომ ტარიელმა მისთვის მიცემულ ფიცს უღალატა? ტარიელი ესწრებოდა თათბირს ნესტანის გათხოვების თაობაზე და თქვა, ინდოეთის მეშვიდე სამეფოს არ დავთმობო. ტარიელი ესწრებოდა თათბირს ნესტანის გათხოვების თაობაზე და მეფეს შეიარაღებული წინააღმდეგობით დაემუქრა. ტარიელი ესწრებოდა თათბირს ნესტანის გათხოვების თაობაზე და მეფეს ხვარაზმშას ვაჟის ჩამოყვანა ურჩია. ტარიელი ესწრებოდა თათბირს ნესტანის გათხოვების თაობაზე და მეფისათვის წინააღმდეგობა არ გაუწევია. გაიხსენეთ «აბო თბილელის წამება». მაჰმადიანთა აზრით, რატომ იყო აბოს დასჯა აუცილებელი? სხვა მაჰმადიანებს რომ არ მიებაძათ აბოსათვის. ქრისტიანებს აბო წმინდანად რომ არ შეერაცხათ. ქრისტიანებს აჯანყებაზე რომ არ ეფიქრათ. ხალხს რომ აბოს სახელიც კი აღარ ეხსენებინა. რომელ შესიტყვებათა წყვილშია გამოყენებული ომონიმები? ბატის ფრთა – თვითმფრინავის ფრთა. მთის წვერი – ნემსის წვერი. ცივი მზერა – ცივი ქარი. ღამის ბარი – ბასრი ბარი. რა ტიპისაა მოცემული წინადადება? როცა დავითი შინ მივიდა, საღამო ხანი იყო. მარტივი. შერწყმული. რთული თანწყობილი. რთული ქვეწყობილი. გაიხსენეთ გურამ დოჩანაშვილის მოთხრობა «კაცი, რომელსაც ლიტერატურა ძლიერ უყვარდა». რატომ თვლის ვასიკო კეჟერაძე, რომ თამაზი «მისალოცი ადამიანია»? წინ ელის შედევრის პირველად წაკითხვის სიამოვნება. წინ ელის პირველი სიყვარულის ბედნიერებით ტკბობა. წინ ელის მრავალი ეგზოტიკური ქვეყნის ნახვა. წინ ელის სწრაფი და წარმატებული კარიერა. გაიხსენეთ გურამ დოჩანაშვილის მოთხრობა «კაცი, რომელსაც ლიტერატურა ძლიერ უყვარდა». რატომ თვლის ვასიკო კეჟერაძე, რომ თამაზი «მისალოცი ადამიანია»? წინ ელის შედევრის პირველად წაკითხვის სიამოვნება. წინ ელის პირველი სიყვარულის ბედნიერებით ტკბობა. წინ ელის მრავალი ეგზოტიკური ქვეყნის ნახვა. წინ ელის სწრაფი და წარმატებული კარიერა. ~~რომელ წინადადებაშია სინტაქსური შეცდომა? სპორტის ამ სახეობით არაერთი მოზარდი დაინტერესდა. სპორტის ამ სახეობით მრავალი მოზარდი დაინტერესდა. სპორტის ამ სახეობით სხვა მოზარდებიც დაინტერესდნენ. სპორტის ამ სახეობით ბევრი მოზარდები დაინტერესდნენ. რომელი ფორმა უნდა ჩავსვათ წინადადებაში: მათი მომავალი . . . მონდომებაზეა დამოკიდებული. მათივე. მათსავე. მათვე. მათსვე.~ რა ტიპისაა მოცემული წინადადება? ელისო, რომელიც წყაროსთან იჯდა, მწუხარებას ეძლეოდა. მარტივი. შერწყმული. რთული თანწყობილი. რთული ქვეწყობილი~ გაიხსენეთ გურამ დოჩანაშვილის მოთხრობა «კაცი, რომელსაც ლიტერატურა ძლიერ უყვარდა». რისთვის არის საჭირო, ვასიკო კეჟერაძის აზრით, «კარცერ-ლუქსები»? ახალგაზრდობას გართობის საშუალება მიეცეს. ახალგაზრდობას ლიტერატურის კითხვა შეუყვარდეს. ახალგაზრდობას მეცნიერული ინფორმაცია მიეწოდოს. ახალგაზრდობას ცხოვრების ინტერესი გაუჩნდეს. გიორგი მერჩულის თხზულებაში «გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრება» ვკითხულობთ: «ვიდრე მოსვლამდე გრიგოლ მწყემსისა მის კეთილისა ცხოვარნი ქრისტეისნი განბნეულ იყვნეს სივრცესა მას უდაბნოთასა...» ვინ იგულისხმება სიტყვაში ცხოვარნი? ბერები ეპისკოპოსები ქართველები ქრისტიანები გარდაცვალების წინ დედოფალმა შუშანიკმა თქვა: «უკუეთუ ღირს რაიმე ვარ უკუანაისკნელი ესე მეათერთმეტეი მოქმედი ვენახისაი, იყვენით ყოველნი კურთხეულ უკუნისამდე ჟამთა». რა იგულისხმა შუშანიკმა, როდესაც თავი ვენახის მეთერთმეტე ჟამის მუშაკს შეადარა? შუშანიკის ღვაწლი მოკრძალებულია, ამიტომ ის თავს არ მიიჩნევს ღვთიური მადლის ღირსად. შუშანიკის ღვაწლი მოკრძალებულია, მაგრამ ღვთიური მადლი მასაც ისევე მიენიჭება, როგორც პირველმოწამეებს. შუშანიკის ღვაწლი ქრისტიანული სარწმუნოების წინაშე განუზომლად დიდია, ისევე, როგორც პირველმოწამეებისა. შუშანიკის ღვაწლი ქრისტიანული სარწმუნოების წინაშე გაცილებით ნაკლებია, ვიდრე პირველმოწამეებისა. გაიხსენეთ გურამ დოჩანაშვილის მოთხრობა «კაცი, რომელსაც ლიტერატურა ძლიერ უყვარდა». რა საერთო აქვს ღვინის სმასა და კითხვას, ვასიკო კეჟერაძის აზრით? ორივე ბედნიერების განცდას ანიჭებს ადამიანს. ორივე ერთნაირად აბრუებს ადამიანის გონებას. ორივეს ერთნაირად შეიძლება მიეჯაჭვოს პიროვნება. ორივეს პიროვნული თავისუფლებისაკენ მივყავართ. რომელია სწორი ფორმა? I. შეუწყვიტავს. II. შეუწყვეტავს. III. შეუწყვეტს. მხოლოდ I. მხოლოდ II. გაიხსენეთ კონსტანტინე გამსახურდიას რომანი «დიდოსტატის მარჯვენა». რომელი ისტორიული რეალობა განაპირობებდა იმას, რომ «ამ მაგალითით დაშინებული ტფილისელი ამირაც გატვრინული იყო»? ბერძენთა კეისართან მტკიცე ზავი შეიკრა. მრავალგზის გვემული განძელი ფადლონი ხარკს აძლევდა მეფეს. სარკინოზები ჯერ კიდევ ბოგინობდნენ შურის ციხეში. წლის მიწურულამდის მშვიდობა სუფევდა საერისთავოებში. მხოლოდ III. II და III. გაიხსენეთ ვაჟა-ფშაველას პოემა «სტუმარ-მასპინძელი». თვითმკვლელობის წინ აღაზა ფიქრობდა, რომ მან და მისმა ქმარმა ქისტებს შესცოდეს. რაში ადანაშაულებდა აღაზა საკუთარ თავს? ზვიადაურის დატირებაში. სამშობლოს ღალატში. ჯოყოლას მოტყუებაში. ჯოყოლას ღალატში.


text: აქ მოყვანილია აშშ-ის პრეზიდენტების სია. ეს სია მოიცავს მხოლოდ იმ პიროვნებებს, რომლებიც აშშ-ის პრეზიდენტის თანამდებობაზე დამტკიცდა აშშ-ის კონსტიტუციის რატიფიცირების შემდეგ, 1789 წლიდან. რატიფიცირებამდე ამერიკის ლიდერთათვის იხილეთ კონტინენტური კონგრესის პრეზიდენტები. ეს სია არ მოიცავს პრეზიდენტის მოვალეობის შემსრულებლებს აშშ-ის კონსტიტუციის XXV ჩასწორების მიხედვით. თანმიმდევრული ვადები ნუმერაციით ითვლება ერთ პრეზიდენტობად (მაგ. ჯორჯ ვაშინგტონი, რომელიც აირჩიეს ორი ვადით ზედიზედ, იყო პირველი პრეზიდენტი და არა პირველი და მეორე). ჯერალდ ფორდმა პრეზიდენტობა მიიღო რიჩარდ ნიქსონის გადადგომის შემდეგ და დაასრულა ნიქსონის პრეზიდენტობის მეორე პერიოდი. ის ფაქტი, რომ ფორდი ამ პოსტზე არჩეული არ ყოფილა, ნუმერაციაზე გავლენას არ ახდენს და მას 38-ე პრეზიდენტად ხდის. ერთადერთი ადამიანი, რომელიც ორჯერ არა ზედიზედ იყო პრეზიდენტი არის გროვერ კლივლენდი. ითვლება, რომ ის იყო 22-ე და 24-ე პრეზიდენტი. ამიტომ სიაში არის 46 პრეზიდენტი, მაგრამ მხოლოდ 45 ადამიანი. აშშ-ის ყველა პრეზიდენტი: სქოლიო იხილეთ აგრეთვე აშშ-ის პრეზიდენტი აშშ-ის ვიცე-პრეზიდენტების სია ლიტერატურა ფრენკ ფრიდელი და ჰუგო ს. საიდი, "The Presidents of the United States". რობერტ ს. სამმერსი, "POTUS: Presidents of the United States". რესურსები ინტერნეტში ოფიციალური საიტი he:נשיא ארצות הברית#רשימת הנשיאים


source: CulturaX

text: რუსულად გასაღებული ქართული ხინკალი – ემიგრანტებმა მეპატრონეს ბანერი ააღებინეს | კვირა + ხინკალი საქართველოში არა უბრალოდ კერძია, არამედ მთელ რიტუალთანაა დაკავშირებული. ხინკლის ვარიაციები გავრცელებულია მთელს კავკასიაში, მისი დამზადება სათავეს იღებს აღმოსავლეთ საქართველოს მთიან რეგიონებში. ხინკლის გამოგონების პატივი მიეწერებათ როგორც მოხევეებს, ასევე ფშავლებს, მთიულებსა და ხევსურებს. ქართველებს აქამდეც არაერთხელ გვინახავს, რომ სხვა ერები ჩვენი კულინარიის შედევრებს (სულგუნს, ჩურჩხელას და ა.შ) ისაკუთრებენ, მსგავსი შემთხვევა ბოლოს სულ რამდენიმე დღის წინ დაფიქსირდა – ნიუ-იორკში ქართველმა ემიგრანტებმა აღმოაჩინეს ქართული ხინკლის რეკლამა, რომელსაც რესტორნის რუსი მეპატრონეები რუსულ კერძად ასაღებდნენ. სარეკლამო ბანერი, წარწერით Khinkali – Russian Dumplings (ხინკალი – რუსული პელმენი) რუსულმა სწრაფი კვების ობიექტმა სახელწოდებით Russian Dumplings by Daa Dumplings მანჰეტენზე გამოფინა. ამის შესახებ ემიგრანტებში ინფორმაცია და ფოტოები სწრაფად გავრცელდა. ამერიკაში მცხოვრებმა ქართველმა ჟურნალისტმა ცისნამი საყვარლიშვილმა სიტუაციაში გასარკვევად კომპანია Russian Dumplings მიაკითხა. აი, რას გვიყვება ქართველი ემიგრანტი: "ქალბატონ ნონა ლოლუას ჰქონდა ფეისბუქზე გამოქვეყნებული ფოტოები, სადაც ხინკლის ბანერიც იყო და რომ დავინახე ძალიან გავბრაზდი. ეგრევე გუგლში მოვიძიე ინფორმაცია, წავედი იმ ადგილას და გავაპროტესტე. მენიუში ეწერათ რომ ხინკალი ქართული კერძია, თუმცა სანამ მენიუმდე მიაღწევს, გამვლელი ამერიკელი თუ ტურისტი სხვადასხვა ქვეყნიდან (ძალიან აქტიური მიწისქვეშა მარკეტია და ბევრი ხალხი ტრიალებს), პირველ რიგში იმ დიდ ბანერს ხედავდა, სადაც ეწერა ხინკალი და მითითებული არ იყო, რომ ქართულია და არა რუსული. ის უცხო ადამიანი, ვისაც წარმოდგენა არ აქვს საქართველოზე აუცილებლად იფიქრებს რომ ხინკალი რუსული კერძია, რადგან ფირმის სახელწოდებაა "Russian Dumplings".


text: წიგნი ''ქართული ტრადიციული მეფუტკრეობა. ჯარას თაფლის წარმოების სახელმძღვანელო'' | პორტალი მეწარმეებისთვის 2022 წელს გამოიცა წიგნი "ქართული ტრადიციული მეფუტკრეობა. ჯარას თაფლის წარმოების სახელმძღვანელო". ,,დროა მეფუტკრეებმა ხელახლა შეისწავლონ და გაიხსენონ თავიანთი/წინაპრების ტრადიციები და ისტორია. ასევე, გამოასწორონ შეცდომები, რომლებიც საფრთხეს ქმნის ფუტკრის გადარჩენისთვის. ჩვენ უნდა გავიაროთ გრძელი და რთული გზა ბიოლოგიური მეფუტკრეობისკენ, რათა დავძლიოთ პრობლემები. ეს არ არის რთული, მაგრამ აუცილებელია. ქიმიკატები, ეთერზეთები, წამლები, ხელოვნური საკვები, უჯრის, სკის ზომა და გარკვეულწილად ინბრიდინგი კლავს ინდუსტრიას (მეწარმეობას) ჩვენს ქვეყანაში და ეს უნდა შეიცვალოს. "დი ლასბი – "ბიო მეფუტკრეობაში დაბრუნება". რეცენზენტი – საქართველოს სოფლის მეურნეობისა და გარემოს დაცვის სამინისტროს სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრი: წარმოდგენილი წიგნის საფუძველზე სავსებით შესაძლებელია შესაბამისი კადრების მომზადება, რომლებიც მოცემული მასალიდან მიღებული ცოდნის საფუძველზე ორიენტირებული იქნებიან სხვადასხვა სახის პროფესიული სამუშაოების შესრულებაზე. მთლიანობაში, საგანმანათლებლო რესურსი შესრულებულია მაღალ პროფესიულ დონეზე, წარმოდგენილი მასალები და ილუსტრაციები არის თანამედროვე მოთხოვნების საფუძველზე, მასში ამომწურავად არის მოცემული საკითხის შესწავლისათვის აუცილებელი ყველა კომპონენტი. წიგნის ჩამოტვირთვა შესაძლებელია შემდეგი ლინკიდან: "ქართული ტრადიციული მეფუტკრეობა. ჯარას თაფლის წარმოების სახელმძღვანელო"


19:50 2020.07.06 ევროპისა ვიცე-ჩემპიონი იური ლომაძე დააკავეს. მას ადამიანის გატაცება და წამება ედება ბრალად. მისი ბრალეულობის შესახებ ქვემოთ წაიკითხავთ, მანამდე კი გთავაზობთ ვერსიას, რამ გადაადგმევინა მას ასეთი ნაბიჯი. ფეისბუქის გვერდი MMA Georgia ასეთ პოსტს ავრცელებს: "ეს ახალგაზრდა ბიჭი ოზურგეთელი იური ლომაძეა. არის ევროპისა და მსოფლიოს ვიცე ჩემპიონი ბერძნულ რომაულ ჭიდაობაში. დააკავეს ადამიანის გატაცებისა და წამების ფაქტზე. ჩვენმა მედიამ უკვე მონსტრად წარმოაჩინა, და ლანძღავენ, არამარტო მას, არამედ ყველა სპორტსმენს გადასწვდნენ. არავის გასჩენია კითხვა თუ რატომ მოხდა, რამ აიძულა ახალგაზრდა სპორტსმენი გადაედგა ეს ნაბიჯი, და დაენგრია თავისი კარიერა?! აღარ დავაკონკრეტებ ფაქტებს, მაგრამ, როცა ვიღაც ძალადობს ფიზიკურად აუპატიურებს შენს ახლობელ ადამიანს (რომელიც არის ორსული) მეტის ღირსია. ქალის ღირსების დაცვა ვაჟკაცობაა და არა დანაშაული." IPN.ge-ზე ვკითხულობთ: "ბათუმის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილებით თავისუფლების უკანონო აღკვეთისა და ჯგუფური ძალადობის ბრალდებით დაკავებულ 5 პირს პატიმრობა შეეფარდა. შინაგან საქმეთა სამინისტროს ცნობით, პოლიციამ ჩატარებული ოპერატიულ-სამძებრო და საგამოძიებო მოქმედებების შედეგად, ხუთი პირი დააკავა. მათ ბრალი წინასწარი შეთანხმებით ჯგუფის მიერ თავისუფლების უკანონო აღკვეთასა და ჯგუფურად ჩადენილ ძალადობაში ედებათ. დანაშაული 2- დან 10 წლამდე ვადით თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს. გამოძიებით დადგინდა, რომ ბრალდებულებმა 1988 წელს დაბადებულ ნ.ძ.-ს ქალაქ ბათუმში, შურისძიების მოტივით, თავისუფლება უკანონოდ აღუკვეთეს, კერძოდ, ძალის გამოყენებით ჩასვეს მ.ბ.-ს მართვის ქვეშ მყოფ ავტომობილში, წაიყვანეს ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის სოფელ ბოხვაურში, ერთ-ერთი მოქალაქის საცხოვრებელ სახლში, სადაც ფიზიკურად გაუსწორდნენ." უნდა ჩამოერთვას ეგ ტიტულები! თუ ვინმემ ვინმე გააუპატიურა და დაამცირა ამისთვის სასამართლო და პოლიცია არსებობს. იტაცებ მიგყავს და სცემ ეგრე სადაა. ჯუნგლებში ხო არ ვართ?! 12:09 2020.07.06 [VIDEO] მინსკი 2019. მსაჯის უნებლიე შეცდომა და შეგნებული ქმედება? ანუ შეეძლო თუ არა ბოლქვაძეს ოქროს მოგება [ჭიდაობა] ბერძენ/რომაელები რომში შეიკრიბნენ. რა სიახლეებით ტარდება ევროპის ჩემპიონატი


text: ალონსო დე ერსილია ი სუნიგა (; დ. 7 აგვისტო, 1533, მადრიდი — გ. 29 ნოემბერი, 1594, მადრიდი) — ესპანელი პოეტი. დიდგვაროვანი ოჯახის შვილი. მიღებული იყო ფილიპ II კარზე. 1555 (ან 1557) გაემგზავრა სამხრეთ ამერიკაში, ჩილეში, მონაწილეობდა აჯანყებულ ინდიელთა ტომის არაუკანას წინააღმდეგ ბრძოლაში. ეს ბრძოლა საინტერესოდ აღწერა ეპიკურ პოემაში "არაუკანა" (ნაწ. 1-3, 1569-1589), რომელიც 37 სიმღერისაგან შედგება. პოემა საინტერესოა ისტორიულ-დოკუმენტური თვალსაზრისითაც. ავტორი ესპანელთა გამარჯვების მეხოტბეა, მაგრამ მაინც თანაგრძნობით ასახავს ინდიელთა ბრძოლას სამშობლოს დამოუკიდებლობისათვის. ლიტერატურა სქოლიო ესპანელი პოეტები დაბადებული 1533 გარდაცვლილი 1594


text: რა არის ისლამი? ყველაფერი ისლამის შესახებ – MPRESS.GE ისლამი ("ალ-ისლამ") არაბულად "ალაჰისადმი თავის მიცემას" ანუ "მორჩილებას" ნიშნავს. ეს გახლავთ მკაცრად მონოთეისტური (ერთღმერთიანი) რელიგია, რომელიც VII საუკუნეში არაბეთის ნახევარკუნძულზე მუჰამადმა შექმნა (აქედანაა ამ სწავლების მეორე სახელწოდება _ მაჰმადიანობა). ისლამის შესასწავლად არსებული წყაროებია ამ რელიგიის წმინდა წიგნი, ყურანი, და ჰადისები _ გადმოცემა მოციქულ მუჰამადის სიტყვისა და საქციელის შესახებ. არაბები წარმომავლობით სემიტური მოდგმის ხალხია, რომელიც არაბეთის ნახევარკუნძულზე სახლობდა (და სახლობს), ძირითადად, უდაბნოსა და ნახევრად უდაბნოში, და ასევე, ორ ქალაქში, მექასა და იასრიბში (შემდგომ _ მედინა), სავაჭრო-საქარავნო გზების გადაკვეთაზე, მესოპოტამიიდან ეგვიპტეში, ინდოეთიდან მახლობელ აღმოსავლეთში რომ გადიოდა. მეცნიერთა აზრით, ტერმინი "არაბ", თავდაპირველად, კონკრეტულ ეთნიკურ შინაარსს არ ატარებდა. ის უდაბური, მშრალი, დაუმუშავებელი ტერიტორიებისა და მათი მაცხოვრებლების აღმნიშვნელი საზოგადო სახელი უნდა ყოფილიყო. დროთა განმავლობაში, ეს სიტყვა ეთნონიმი გახდა _ განსაკუთრებით, მეშვიდე საუკუნიდან, როდესაც მომთაბარე ბედუნებს ერთ ხალხად კონსოლიდაცია, ისლამურ სახელმწიფოში გაერეთიანება მოხდა. "უთხრა მას უფლის ანგელოზმა: აჰა, ორსულად ხარ, და შობ ვაჟს, და ისმაელს დაარქმევ სახელად, რადგან მოხედნა უფალმა შენს ჩაგვრას. კანჯარივით იქნება იგი ადამიანთა შორის. მისი ხელი ყველას წინააღმდეგ და ყველას ხელი მის წინააღმდეგ! თავის ძმათა პირისპირ იცხოვრებს იგი" (დაბ. 16, 11-12) მუჰამადი ქალაქ მექაში დაბადებულა. მისი დაბადების ზუსტი თარიღი უცნობია, მიახლოებით, 570-573 წლებში, _ ყველაზე მიღებული 570 წელია (იმ წელს ბედუინებმა "სპილოს წელს" უწოდეს, რადგან საბრძოლო სპილო იხილეს, რამაც მათზე წარუშლელი შთაბეჭდილება მოახდინა _ სპილო იემენის გამგებელს ჰყავდა, მექაზე წარუმატებელი ლაშქრობისას). მუჰამადის მამა, აბდ ალაჰი, ხელმოკლე ვაჭარი ყოფილა _ ვაჟიშვილის ვერ მოესწრო, მის დაბადებამდე გარდაიცვალა. ხუთ წლამდე მუჰამადი უდაბოში იყო გაძიძავებული, ბედუინის ოჯახში იზრდებოდა, რადგან მექაში ცუდი ჰავაა და ჩვილ ბავშვებს, როგორც წესი, აძიძავებდნენ. ექვსი წლის მუჰამადს დედა, ამინა, გარდაეცვალა. ობლის აღზრდა პაპამ, აბდ ალ-მუტალიბმა იკისრა, მაგრამ ისიც მალე, დაახლოებით ერთ წელიწადში, გარდაიცვალა. ბიჭი წაიყვანა ბიძამ _ აბუ ტალიბმა, რომელიც გვარის უფროსი გახლდათ. 24 წლის ასაკში მუჰამადი თავისი შორეული ნათესავის, მდიდარი ქვრივის, ორჯერ განათხოვარი ხადიჯა ბინ ხუვალაიდის სამსახურში ჩადგა _ სავაჭრო საქმეებში ეხმარებოდა _ ქარავანი სირიაში წაიყვანა, სარფიანად ივაჭრა და ორმაგი მოგება მოუტანა. 25 წლის მუჰამადმა 40 წლის ხადიჯა ცოლად შეირთო. შემდგომი 25 წლის განმავლოვაში ისინი სიამტკბილობით ცხოვრობდნენ – სანამ ხადიჯა ცოცხალი იყო, მუჰამადს სხვა ცოლი არ მიუყვანია (მიუხედავად დამკვიდრებული ჩვეულებისა). მათ ორი ვაჟი (კასიმი და აბდ ალაჰი) და ოთხი ქალიშვილი (ზაინაბი, რუქაია, უმ კულსუმი და ფატიმა) შეეძინათ _ ვაჟები მცირეწლოვანები დაეხოცათ. მუჰამადის ასევე ჰყავდა ორი შვილობილი. ერთ-ერთმა მათგანმა, ალიმ, აბუ ტალიბის ვაჟმა (ანუ მუჰამადის ბიძაშვილმა), ცოლად შეირთო მისი უმცროსი ქალიშვილი ფატიმა. მათი შთამომავლობა გახდა სწორედ მუჰამადის გვარის გამგრძელებელი. მუჰამადი მეტად მგრძნობიარე, მეოცნებე, მელანქოლიური, თუმც კი, თანაც, ფიცხი ადამიანი იყო. როგორც ცნობილია, მას ახასიათებდა პერიოდული შეტევები, რაც ვლინდებოდა ფერის დაკარგვაში, შემცივნებასა და ცახცახში (გერმანელი მეცნიერის, შპრენგერის აზრით, ეს მუსკულური ისტერიის სიმპტომებს მიაგავს). რელიგიურ ძიებებს მუჰამადი განსაკუთრებით 40 წლის ასაკში მიეცა. მექის მახლობლად მთებში ხშირად განმარტოვდებოდა, მათ შორის, ჰირას მთის გამოქვაბულში _ იქ მას ჰქონდა ხილვები, ესმოდა გაუგებარი ხმები... ერთხელ გამოქვაბულში მყოფ მუჰამადს სიზმარში გამოეცხადა ვიღაც უცნობი, რომელსაც ხელში გრძელ, ძვირფას ნაჭერში გახვეული წიგნი (თუ გრაგნილი) ეჭირა. უცნობმა უბრძანა: "წაიკითხე!" მუჰამადმა უარი უთხრა, რადგან წერა-კითხვა არ იცოდა. მაშინ უცნობმა დახრჩობა დაუწყო, მერე გაჩერდა და ისევ უბრძანა: "წაიკითხე!" მუჰამადმა კვლავ იუარა. კაცმა ისევ დაუწყო დახრჩობა, თუმცა მალევე გაჩერდა და მესამედ უბრძანა: "წაიკითხე!" მუჰამადს შეეშინდა, ისევ დახრჩობას დამიწყებსო, და ჰკითხა: "რა წავიკითხო?" მაშინ უცნობმა უკარნახა, რა უნდა წაეკითხა, მუჰამადმა გაიმეორა: "წაიკითხე შენი უფლის სახელით, რომელმაც შექმნა. შექმნა ადამიანი ლეკერტისაგან.* წაიკითხე და უფალი შენი უკურთხეველესია, რომელმაც ასწავლა კალმით (წერა), ასწავლა ადამიანს ის, რაც არ უწყოდა" (96:1-5)** ერთხელ, როდესაც მუჰამედი შინ იმყოფებოდა, იმ უცნობის ხმა გაიგონა, შეამცივნა, მიწაზე დავარდა, ავდმყოფური შეტევის მოახლოება იგრძნო, ოჯახის წევრებს გასძახა: "შემახვიეთ! შემახვიეთ!". ასეც მოიქცნენ, ჩაათბუნეს. მუჰამადი წამოწვა და შემოესმა: "ო, წამოსასხამში გახვეულო, წამოდექ და შეაგონე, უფალი შენი განადიდე, ტანსაცმელი *ლეკერტი – შენადედი, რუს. "сгусток" **ციტატები ყურანიდან მოცემულია გიორგი ლობჟანიძის თარგმანის მიხედვით: ყურანი. გამომც. "კავკასიური სახლი", თბ. 2006 გაიწმინდე, მწვირე მოაცილე, ნუ ჰბოძებ, რომ უფრო მეტი მოიხვეჭო. შენი უფლის გულისათვის მოითმინე" (74:1-8) ამ შემთხვევის შემდეგ, გადმოცემის თანახმად, ხილვები ერთმანეთს ზედიზედ მიჰყვა. მუჰამადმა თავდაპირველად ვერ გაარკვია, ვინ ეცხადებოდა, ბოროტი თუ კეთილი სული _ ანუ თავისი ზმანებების ჭეშმარიტებაში დარწმუნებული არ გახლდათ. გადმოცემის თანახმად, ეჭვები ცოლმა, ხადიჯამ გაუფანტა, უთხრა: თუკი ის ვიღაც სატანაა, აუცილებლად ავხორცი იქნება. მოდი, გამოცდა მოვუწყოთ; დაჯექი ჩემს წინ, მე შენს ზურგს უკან ვიქნები. როდესაც ჯაბრაილი გამოჩნდება, მითხარი. ჯაბრაილი გამოჩნდა. ხადიჯამ გადასაფარებელი გადაიძრო, თურმე არაფერი ეცვა, შიშველი ყოფილა. მუჰამადს ჰკითხა, ჯაბრაილს ხედავ თუ არაო, მან მიუგო, არა, გაუჩინარდაო. აი, _ უთხრა ხადიჯამ, _ ეს ღვთის ანგელოსია. ანგელოსი რომ არ ყოფილიყო, ხომ ეგრევე დამაცხრებოდა. თავიდან მის ქადაგებას დიდი წარმატება არ მოჰყოლია, ახალი სწავლება მხოლოდ ოჯახის წევრებმა და რამდენიმე უახლოესმა ადამიანმა ირწმუნა _ მათი რაიდენობა, პირველ ხანებში, 30-ს არ აღემატებოდა. მექელებმა მუჰამადის მიმდევართა შევიწროება დაიწყეს, მათ სცემდნენ, დასცინოდნენ, შეკრების საშუალებას არ აძლევდნენ. მუჰამადი კურაიშის გვარის მეთაურის, აბუ ტალიბის მფარველობის ქვეშ იმყოფებოდა (თუმცა მას ისლამი არ მიუღია), სხვებს კი მსგავსი მფარველობა არ გააჩნდათ და ამიტომ, 615 წელს, მუსლიმების ერთი ჯგუფი გადასახლდა ეთიოპიაში, რომლის ქრისტიანმა მეფემ მათ მიღებაზე თანხმობა განაცხადა. მუჰამადი მექაში დარჩა, ქადაგებას განაგრძობდა, მაგრამ რამდენიმე წლის შემდეგ ისიც იძულებული გახდა მშობლიური ქალაქი დაეტოვებინა, რადგან გვარის მეთაურის მფარველობა მოაკლდა, 619 წელს აბუ ტალიბი გარდაიცვალა (ასევე _ ხადიჯაც). ჰაშიმის გვარის ახალი მეთური, აბუ ლაჰაბი მუჰამადოს მიმართ მტრულადიყო განწყობილი. 622 წელს მუჰამადი ოჯახის წევრებთან და რამდენიმე მიმდევართან ერთად იასრიბში გადავიდა _ ამ მოვლენას ჰიჯრა* ეწოდა. *ჰიჯრა (არაბ. "ალ-ჰიჯრა" – გადასახლება) – მუჰამადისა და მისი მიმდევრების გადასვლა მექოდან მედინაში (იასრიბში) გარდამტეხი მომენტია, რადგან მექაში მუჰამადი მხოლოდ მქადაგებელი იყო, მედინაში კი პოლიტიკოსი გახდა. 622 წელი – ჰიჯრის წელი – ხალიფა ომარმა 638 წელს ახალი, ჰიჰჯრის წელთაღრიცხვის პირველ წლად გამოაცხადა. იასრიბის ოაზისში მობინადრე ავსისა და ხაზრაჯის ტომებმა ისლამი მიიღეს და მუჰამადი თემის წინამძღოლად აღიარეს. იასრიბს მოგვიანებით ეწოდა მადინათ ან-ნაბი (მოციქულის ქალაქი _ მადინა ანუ მედინა). მუჰამადი აღმოჩნდა მეთაური თემისა, რომელშიც მუსლიმების გარდა შედიოდნენ წარმართებიც, ქრისტიანებიც და იუდევლებიც. თავიდან ჰქონდა იმედი, რომ იუდევლები და ქრისტიანები მას წინასწარმეტყველად აღიარებდნენ, რადგან ერთღმერთიანობას ქადაგებდა. მუჰამადმა ლოცვის მიმართულებად (არაბ. კიბლა), იერუსალიმი აირჩია და გამოაცხადა პრინციპი, "არანაირი იძულება სარწმუნიებაში" (2:257), რაც გულისხმობდა შემდეგს: მედინაში ყველას თავისუფლად შეეძლო საკუთარი რწმენა ჰქონოდა, მაგრამ მას მერე, რაც იუდევლებმა იგი არ აღიარეს წინასწარმეტყველად (პირიქით, დასცინოდნენ, და მის მტრებს, მექელებს დაუკავშირდნენ), მუჰამადმა იუდეველებს ბრძოლა გამოუცხადა, ნაწილი დახოცა, დანარჩენები კი ოაზისიდან გააძევა. ვისთვისაც ბიბლია წმინდა წიგნია) _ ქრისტიანებსა და იუდეველებს მანამ, სანამ არ დამორჩილდებიან და დამცირების ნიშნად გამოსასყიდს არ გადაიხდიან (ამის შესახებ იხ. ქვემოთ, ქვეთავში "ჯიჰადი"). კიბლად მუჰამადმა აირჩია ქააბა მექაში და დაიწყო სამხედრო იპერაციები მექელების წინააღმდეგ, მათ სავაჭრო ქარავანებს თავს ესხმოდა _ მექელთა ეკონომიკის დასუსტება სურდა, საბოლოო მიზანს კი ქალაქისა და ოაზისის ხელში ჩაგდება წარმოადგენდა. "ხომ ხედავთ ალ-ლათს, ალ-უზასა და ალ-მანათს _ ესენია კურთხეული ალ-ღარანიკი,* სავდა, აიშა, ზაინაბ ბინ ხუზაიმა, ჰაფსა, უმ სალამა, ჯუვაირია, ზაინაბ ბინ ჯაჰი, რაიჰანა- *ამ არაბულ სიტყვას რამდენიმე მნიშვნელობა აქვს და შეიძლება ითარგმნის როგორც: 1) "გედები" 2) "წეროები" 3) "მშვენიერი ჭაბუკები". ებრაელი, უმ ჰაბიბა, აბუ სუფიანის ქალიშვილი, საფია-ებრაელი, მაიმუნა, ფატიმა, ასმა-ქინდის ტომელი) _ მთვარი იმ გაგებით, რომ, მათ გარდა, იგი ცოტა ხნით სხეა ქალებსაც ირთავდა. ყურანში ვკითხულობთ: ყურანი, კურანი (ალ-კურ'ან) მუჰამადის მიერ გამოცხადებული და მოგვიანებით ჩაწერილი ქადაგებების, "ღვთაებრივი ზეშთაგონების" კრებულია. სიტყვა "ყურანი", ტრადიციული განმარტებით, "ხმამაღლა, რეჩიტატივით კითხვას", "დეკლამაციას" ნიშნავს.* მუჰამადის მიმდევართა რწმენით, ყურანი უშუალოდ ალაჰის სიტყვას წარმოადგენს _ მისი თარგმნა სხვა ენაზე აკრძალულია. ყურანში, ჩვეულებრივ, ლაპარაკობს ალაჰი, იშვიათად _ ანგელოზები ანდა მუჰამადი. ყურანის წარმოდგენით, ზეცაში არსებობს ყურანის ორიგინალური ტექსტი, დედა წიგნისა (43:3-4), ფარული წიგნი (56:76-77), დაცული სჯულის ფიცარი (85:22). ამ "პირველწიგნის" ნაწყვეტები მუჰამადს (მანამდე კი სხვა წინასწარმეტყველებს) თანდათანობით გადაეცემოდაო შუამავალი ანგელოსის, სულის (26:193), წმინდა სულის (16:102/104), მთავარანგელოზ ჯაბრაილის მიერ (2:91). ეს უკანასკნელი, მუსლიმთა რწმენი, მუჰამადის წინაშე კითხულობდა ზეშთაგონებას, მუჰამადი მას იმეორებდა და ხალხს გადასცემდა _ ანუ ახმოვანებდა. შემდეგ კი მუჰამადის ქადაგებას მისი მიმდევრები იწერდნენ. ქადაგებების პირველი კრებული მუჰამადის გარდაცვალების შემდეგ შეადგინეს _ ხალიფა ოსმანის დავალებით. ყურანის ოფიციალური, კანონიკური ტექსტი VII საუკუნის შუა წლებში მომზადდა. ყურანში 114 თავი, ანუ "სურაა". სურები დაწყობილია სიდიდის მიხედვით, თავიდან გრძელი სურებია, შემდეგ _ მოკლე. გამონაკლისია გამხსნელი სურა (ფათიჰა), რომელსაც ლოცვის ფორმა აქვს, და 113 და 114 სურები, რომლებიც 112-ზე გრძელია მათში არის შელოცვა, რომელიც ადამიანებს უნდა იცავდეს ეშმაკის, ბოროტი სულების და ადამიანთა ხრიკებისგან. ყურანის მუხლებს "აიები" ანუ ლექსები ეწოდება (ამ სიტყვას მეორე მნიშვნელობაც აქვს _ სასწაული, ნიშანი). ნიშანდობლივია, მუჰამედის მიერ მოყვანილი ერთადერთი "მტკიცებულება" იმისა, რომ იგი მართლაც ღვთის რჩეული და მოციქულია, მის მიერ გამოთქმული ლექსები, ანუ თვით ყურანია: "ხოლო თუ დაგაეჭვებთ ის, რაც გარდმოვუვლინეთ ჩვენს მონას მაშინ, ერთი სურა მაინც მოიტანეთ ამის მსგავსი და უხმეთ თქვენს მოწმეებს _ თვინიერ ალაჰისა _ თუკი მართალნი ხართ. და თუ ეს არ გაგიკეთებიათ და ვერც გააკეთებთ, მაშ, გეშინოდეთ ცეცხლისა, რომლის სახმილია ადამიანები და ქვები, და რომელიც გამზადებულია ურწმუნოთათვის" (2:21-22) "ან ეგებ იტყვიან: მან გამოიგონა იგიო. უთხარი: მაშ თქვენ მოიტანეთ ამის მსგავსი ათი სურა _ გამოგონილი და უხმეთ იმას, ვისაც მორჩილებთ თვინიერ ალაჰისა, თუკი წრფელნი ხართ!" (11:16) შინაარსობრივად ყურანის ტექსტის უმეტესი ნაწილი დიალოგის ფორმის მქონე თავისებურ პოლემიკას წარმოადგენს, ალაჰსა და მოციქულის მოწინააღმდეგეებთან. აგრეთვე, ალაჰის მოწოდება-დარიგებებსა და მითითებებს, რომლებსაც მუჰამადი თავის *სპეციალური ტერმინების განმარტებისას ვიყენებდით შემდეგ გამოცემას: ისლამი. ენციკლოპედიური ცნობარი, შედგენილია გ.ჯაფარიძის ხელმძღვანელობით, გამომც. "ნეკერი", თბ. 1999 ** ხალიფა (არაბ. "მოადგილე") – მუსლიმური თემის უზენაესი მეთაური, რომელიც ალაჰის მოციქულსა ცვლის. მიმდევრებს გადასცემს. დიალოგი ზოგჯერ შუამავლის (სული, ჯაბრაილი) მეშვეობით, მაგრამ ყოველთვის მუჰამადის პირით სწარმოებს. ყურანის უმთავრესი იდეა, როგორც უკვე აღვნიშნეთ, ერთღმერთიანობაა, მრავალღმერთიანობა სასტიკადაა დაგმობილი. 1. ალაჰის; 2. ალაჰის ანგელოზების; 3 ალაჰის წიგნის; 4. ალაჰის მოციქულების და წინასწარმეტყველების; 5. ალაჰის წინასწარგანგებულების; 6. მომავალი ცხოვრების. ვნახოთ, რას გვამცნობს ყურანი ალაჰის შესახებ _ ალაჰი ერთადერთი, ერთიანი ღმერთია, რომელმაც შექმნა სამყარო და ადამიანი, და რომელიც ერთპიროვნულად მართავს ქვეყნიერებას. იგი სავსებით სრული, შეიძლება ითქვას, აბსოლუტური აბსოლუტია. ის თავის თავში არსებობს, არ იშვება და არ შობს, არ ჰყავს შვილები, ამხანაგები და მოზიარეები, ამქვეყნად ყველაფერი მასზეა დამოკიდებული, თვითონ კი _ არავისზე და არაფერზე. მხოლოდ იგი გახლავს ადამიანის მფარველი, მისი საყრდენი, იმედი, ნუგეში და სასოება. ადამიანი ცხოვრებაში ყველაფერს, ავსაც და კარგსაც, მხოლოდ მას უნდა უმადლოდეს. ყველაფერი წარმავალია, მხოლოდ ალაჰია მარადიული და სრულყოფილი. ალაჰი ადამიანისთვის ყველაფერია და ამიტომ მან შეიძლება თქვას: "როგორ არ გწამთ ალაჰისა, მაშინ, როცა თქვენ იყავით მკვდარნი, მან კი გაგაცოცხლათ?... ხოლო ისინი, ვინც ურწმუნონი იყვნენ და ცრუდ რაცხავდნენ ჩვენს აიებს, _ სწორედ ისინი არიან ცეცხლის ბინადარნი და იქნებიან იქ მარადიულნი... ალაჰის წყევლა _ ურწმუნოებს!" (2:26.37.83) თუმცა მუჰამადის მონოთეიზმი ასევე ღმერთკაცის ქრისტიანული იდეის წინააღმეგაა მიმართული _ მუჰამადისთვის ღმერთი, როგორც სამება და ქრისტე, როგორც ძე ღვთისა და თავად ღმერთი, გაუგებარი და მიუღებელია. თვით "ალაჰი" ყურანის ტექსტში 2697-ჯერაა ნახმარი. ამ სიტყვას ზოგჯერ თარგმნიან, როგორც "ღმერთი", არადა, არაბულად "ალაჰი" ნიშნავს _ "ის ღმერთი", (ანუ კონკრეტული ღმერთი). ყურანში გვხვდება ფრაზები, საიდანაც ალაჰზე ანტროპომორფული წარმოდგენა შეიძლება შეგვექმნას _ ის ლაპარაკობს, ზის ტახტზე, აქვს სახე, თვალები, ხელები. მუჰამადს არ მოუცია მითითება, ეს პირდაპირ უნდა იქნას გაგებული თუ მეტაფორულად, ამიტომ ისლამის დოგმატიკის ჩამოყალიბების პერიოდში ორივე შეხედულებას გამოუჩნდა მიმდევრები და დამცველები. ალაჰი, მუჰამედის სწავლებით, სამყაროში, დროსა და სივრცეში, კაცობრიობის ისტორიაში მთავარი და ერთადერთი "მოქმედი პირია", რადგან ყველას და ყველაფერს იგი მართავს. ადამიანის ერთადერთი მოვალეობა და ვალდებულება _ ალაჰის რწმენა და მორჩილებაა. "და აი, ვუბრძანეთ ანგელოსებს: თაყვანი ეცით ადამს! _ და თაყვანი სცეს, იბლისის გარდა. მან უარყო, თავი განიდიდა და შეიქმნა ერთი ურწმუნოთაგანი" (2:32) სახელი "იბლისი" მომდინარეობს ბერძნული სიტყვდან "დიაბოლოს" _ ეშმაკი, სატანა. ესაა ურჩი ანგელოზი, რომელიც ალაჰმა ზეციდან გააძევა და რომელიც ალაჰის მტერი გახდა _ ყურანის შემდეგდროინდელი გადმოცემით, იბლისი ცხოვრობს დედამიწაზე, აცდუნებს მორწმუნეებს და მართავს შაითანებს (იხ. ქვემოთ). "უთხარი მას, ვინც იყო ჯიბრაილის მტერი. მან ზეგარდმოავლინა შენს გულზე ალაჰის ნებით, დასტურად იმისა, რაც იყო უწინ, ჭეშმარიტ გზად და სახარებლად _ მორწმუნეთათავის" (2:97) მათ შორისაა სიკვდილის ანგელოზი _ აზრაილი, რომელსაც გარდაცვალების წამს ადამიანის სული ამოაქვს: ჯინები რამდენიმე კატეგორიად იყოფიან (იფრითი, ღული, სილათი). ჯინების ნაწილმა აღიარა ისლამი და კეთილ საქმეს იქმს, ნაწილი კი ურწმუნო და ბოროტია, ესმსახურება იბლისს _ ამ კატეგორის ჯინს შაითანი ეწოდება. შაითანები ადამიანებს აცდუნებენ, სურთ ალაჰის რწმენა დაუკარგონ. "შემდეგ მათ (ამ მოციქულებს) კვალში ჩავუყენეთ ისა იბნ მარიამი, დამადასტურებლად თავრათისა, რაც იყო მასზე უწინ, მივუბოძეთ მას ინჯილი, რომელშიც ჭეშმარიტი გზაა და სინათლე. დამადასტურებლად იმ თავრათისა, რაც იყო მასზე უწინ, ჭეშმარიტ გზად და შეგონებად _ ღვთისმოშიშთათვის" (5:30) "ალაჰმა იყიდა მორწუმეთაგან მათი სულები და ქონება იმით, მათ (ექნებათ) სამოთხე, ვინც იბრძვის ალაჰის გზაზე. კლავენ და იკვლიან, თანახმად აღთქმისა მისგან, ჭეშმარიტისა _ თავრათში, ინჯილსა და ყურანში. და ვინ არის ალაჰზე უფრო ერთგული თავისი აღთქმისა? მაშ, გაიხარეთ ვაჭრობით, მასთან რომ აღასრულეთ. და სწორედ ეს არის მიღწევა დიდებული" (9:112) ერთი სიტყვით, ჭეშმარიტების საბოლოო გამოვლინებად ცალსახად გამოცხადებულია ყურანი _ თუკი სხვა წმინდა წიგნები მისგან რაიმე განსხვავებულს ასწავლიან, ეს ნიშნავს, რომ იმ წიგნებში ჭეშმარიტება შერყვნილია. ალაჰმა მუჰამადის მოსვლამდე არაერთი მოციქული გაუგზავნა ადამიანებს, რომელთაც თურმე სწორედ ეს აოცებდათ _ მოციქული რომ ადამიანი იყო, ანუ ერთ-ერთი მათგანი. "განა ხალხს საკვირველად უჩანს ის, რომ ზეშთავაგონეთ ერთ კაცს მათგანვე _ გააფრთხილე ხალხი და ახარე მათ, ვინც ირწმუნა" (10:2) მრავალია, სათქმელი კი ერთადერთი _ ალაჰის ჭეშმარიტი სიტყვა. ისინი თანასწორნი არიან, მათ შორის გარჩევა არაა. ყურანში დასახელებულია ალაჰის რამდენიმე მოციქული: როგორც ხედავთ, ყურანი მოციქულებად აღიარებს ბიბლიურ წინასწარმეტყველბს. მათ შორის დასახელებულია ისა, ანუ იესო ქრისტე. მოკლედ შევნიშნავთ, რომ ისლამი უარყოფს ქრისტეს ღვთაებრიობას (რადგან ღვთაებრივი მხოლოდ ალაჰია). მუსლიმები ამბობენ, იესო ალაჰის უსაყვარლისი შვილიაო, მაგრამ, ყურანის თანახმად, იგი ქმნილებაა, და არა ძე ღვთისა და თავად ღმერთი. ისლამი უარყოფს სამებას და ასევე, უარყოფს იესოს სიკვდილს ჯვარზე და მის აღდგომას _ ალაჰმა იესო ზეცად ცოცხლად აიტაცაო. (აქვე დავუმატებთ, ისლამი პირველქმნილ ცოდვას უარყოფს _ ალაჰმა ადამს ურჩობა აპატიაო _ ამდენად, ქროსტეს მისიას აზრი ეკარგება: ადამიანებს გამოხსნა ჯვარზე არ შეიძლება სჭირდებოდეთ, რადგან ალაჰმა პირველქმნილი ცოდვა უკვე შეუნდო). მუჰამადი მიიჩნევა უკანასკნელ მოციქულად, იგია "ბეჭედი მოციქულთა", მას მერე ალაჰი კაცობრიობას დამატებით აღარავის მოევლენს, რადგან ჭეშმარიტება, ალაჰის სიტყვა, მის მიერ სრულად გაცხადდა. ყურანის თანახმად, ამ სამყაროში ყველაფერი ალაჰის, მისი შემოქმედისა და განმგებელ-მმართველის, მიერ წინასწარაა განსაზღვრული, ანუ ამქვეყნად არ არსებობს რაიმე, ალაჰის ნებაზე რომ არ იყოს დამოკიდებული. ამგვარ მიდგომას ალაჰის წინასწარგანგებულების რწმენა ეწოდება ("კადარი"(არაბ.) – "ბედისწერა"), რაც ისლამის ერთ-ერთ საწყისს წარმოადგენს. კიდევ არაერთი ციტატის მოყვანა შეიძლება, საიდანაც ჩანს, რომ ყურანის თანახმად, ყველაფერი ამ სამყაროში ალაჰის ნებით ხდება. ამავე დროს, ალაჰი ადამიანს პასუხსა სთხოვს მის ცხოვრებაზე, მორწმუნე იყო თუ ურწმუნო, მორწმუნეს კი _ კეთილი თუ ბოროტი, სამართლიანი თუ უსამართლო და ა.შ. და, შესაბამისად, სჯის ან აჯილდეოებს. მაგრამ, თუ ყველაფერი ალაჰის ნებით ხდება, მაშინ ადამიანი თავის ქმედებაზე პასუხისმგებელი ვერ იქნება. თანამედროვე ეგვიპტელი თეოლოგი ალი ატ-ტანტანუი თავის წიგნში "ზოგადი წარმოდგენა ისლამზე" აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით წერს, რომ ადამიანს აქვს თავისუფალი ნება და თავის მოსაზრებას შემდეგნაირად განმარტავს: განვიხილოთო მრავალსართულიანი სახლის მაგალითი. შენობაზე შეიძლება ნახოთ ფირნიში წარწერით: არქიტექტორი ესა და ეს, ინჯინერ-მშენებელი ესა და ეს, საქმეთა მწარმოებელი ესა და ეს... არქიტექტორი ქმნის შენობის პროექტს, ინჯინერი განსაზღვრავს ყველა წვრილმანსა თუ დეტალს _ ესააო სწორედ წინასწარგანგებულება, ანუ "კადარი" (რაც ალაჰის ხელშია), მაგრამ ინჯინერსა და საქმეთა მწარმოებელს აქვთო საშუალება მშენებლობის პროცესში რაღაც შეცვალონ, არქიტექტორთან შეთანხმებით (ანუ ალაჰი ისმენსო ლოცვა-ვედრებას და წინაწარგანგებულება შეიძლება შეცვალოსო). ყურანის თანახმად, ალაჰის მორწმუნეს ასევე უნდა სწამდეს სიკვდილის შემდგომი, მომავალი ცხოვრებისა _ სწამდეს განკითხვის დღე, აღდგომა, სამოთხე და ჯოჯოხეთი. მოხდება განყოფა, ალაჰი სამოთხეში გააგზავნის მორწმუნეებს, ჯოჯოხეთში კი _ ურწმუნოებს. ყურანი სამოთხის შემდეგ სურათს გვიხატავს: "სამოთხის მკვიდრნი დღეს (თავიანთი) საქმეებით დატკბებიან. ისინიც და მათი მეწყვილენიც გრილოში, სავარძლებზე იქნებიან მიწოლილნი. მათ ექნებათ ხილი და ის, რასაც მოითხოვენ. "მშვიდობა" _ სიტყვად მწყალობელი უფლისაგან" (36:55-58) "აი, ესეც _ გეენა, რომელიც აღთქმული გქონდათ! დაიხრუკეთ დღეს იმისთვის, რომ არ გირწმუნიათ!" (36:63-64) ჯოჯოხეთში ცოდვილები ცხოვრობენ, აზროვნებან, იხსენებენ წარსულს და კამათობენ. იქ არის ხე, რომელსაც აზ-ზაკუმი ჰქვია, და რომლის ნაყოფითაც იკვებებიან _ ეს მათთვის დამატებითი სატანჯველია: რწმენის ეს სიმბოლო, შაჰადა, არის სწორედ ისლამის პირველი, უმთავრესი საწყისი (ანუ ბურჯი _ რუქნ). მუსლიმისთვის ლოცვა – არაბულად: "სალათი", სპარსულად: "ნამაზი" _ ესაა მკაცრად განსაზღვრული ციკლი სალოცავი პოზებისა და მოძრაობებისა, რომლებიც ერთიმეორეს მისდევს და რომლებსაც ახლავს კონკრეტული ლოცვითი ფორმულები არაბულ ენაზე (თუნდაც მლოცველს არ ესმოდეს მათი შინაარსი). ლოცვა დღის განსაზღვრულ დროს აღესრულება, სასურველია, მეჩეთში. ალაჰის მორწმუნემ ყოველდღიურად ხუთი ასეთი აუცილებელი ციკლი უნდა შეასრულოს. "ო, თქვენ, რომელთაც ირწმუნეთ, ნუ მიეკარებით ლოცვას იმ დროს, როცა ხართ გაბრუეულნი, ვიდრე გაიგებდეთ, რას ამბობთ და ნურც შებილწულნი _ გარდა მოგზაურ თა, ვიდრე არ განიბანებოდეთ, ხოლო თუ იქნებით ავად, ან სამოგზაუროდ, ან თუ რომელიმე თქვენგანი საპირფარეშოდან მობრუნდება, ან ქალებს მიეკარეთ და წყალი ვერ მოიძიეთ, მაშინ გასუფთავდით წმინდა ქვიშით, წაიცხეთ ის სახეზე და ხელებზე. და ალაჰი მიმტევებელია, შემწყნარებელი" (4:46) როგორც აღვნიშნეთ, ალაჰის მორწმუნემ ყოველდღიურად ხუთი ლოცვითი ციკლი უნდა შეასრულოს. პირველი სრულდება განთიადზე, მზის ამოსვლამდე (2 რაქათი), მეორე შუადღისას (4 რაქათი), მესამე _ შუადღის შემდეგ საღამოს წინ, მზის ჩასვლამდე (4 რაქათი), მეოთხე _ მზის ჩასვლის შემდეგ და მეხუთე _ ღამით, ძილის წინ (4 რაქათი) ხუთჯერადი ლოცვა მუსლიმის ცხოვრებაში უდიდეს როლს ასრულებს, _ განამტკიცებს მის რელიგიურ თვითშეგნებასა და შინაგან დისციპლინას, მის ცხოვრებას სრულიად გარკვეულ რიტმს ანიჭებს. სალათის შესრულება მაჰმადიანის პიროვნული მოვალეობა, ანუ მისი სინდისის საქმეა, _ ამას არავინ უკონტროლებს. იმისდა მიხედვით, ასრულებს თუ არა ამ მოვალებას, მულსლიმს შეუძლია განსაზღვროს, სწამს ალაჰის თუ არ სწამს. "გეკითხებიან შენ, რა გაიღონ მოწყალებად. უთხარი, _ რა სიკეთესაც მოწყალებად გასცემთ მშობლებისათვის, ახლობლებისათვის, ობლებისათვის, უპოვართათვის და მოგზაურთათვის, ალაჰმა იცის იგი... გეკითხებიან, რა გასცენ (მოწყალებად). უთხარი: ყველაზე უკეთესი, რაც კი გაბადიათ" (2:211,216), მუსლიმური თვალთახედვით, ყოველი ამქვეყნიური სიკეთე უწმინდურია, მისი მოპოვება და გამოყენება ნებადართულია მხოლოდ განწმენდისა და ალაჰისათვის მისი ნაწილობრივი დაბრუნების პირობით. ზაქათის თავდაპირველი მნიშვნელობა სწორედ "განწმენდა" გახლდათ. ყურანის თანახმად (58:13-14) მოწყალების გაღება სავალდებულოა ფიზიკურად და სულიერად ჯანსაღი ყველა სრულწლოვანი მუსლიმისათვის, თუკი მას აქვს გარკვეული წლიური შემოსავალი. დაბეგვრა ეხება იმას, ვისი ქონებაც აღემატება დადგენილ მინიმუმს (ვთქვათ, აქლემების ჯოგის მფლობელს მინიმუმ 5 აქლემი უნდა ჰყავდეს, ნახირისა _ მინიმუმ 20 ძროხა, ცხვრის ფარისა _ მინიმუმ 40 ცხვარი და ა.შ.) ქააბა (არაბულად ნიშნავს "კუბს") ნაცრისფერი ქვისგან აგებული ტაძარია, სიმაღლით 15მ, სიგრძით 12მ და სიგანით 10მ, სარკმელი არ გააჩნია. აქვს შესასვლელი კარი, რომელიც მიწის ზედაპირიდან 2 მეტრის სიმაღლეზეა გაკეთებული (შესვლისას კიბეს ადგამენ). აღმოსავლეთ კუთხეში, კარის სიახლოვეს, კედელში ჩასმულია "შავი ქვა" _ რომელსაც აქვს მოშავო-მოწითალო ელფერი, სიგანით 28სმ, სიმაღლით 38სმ-მდეა, შედგება სამი ნატეხისა და რამდენიმე ფრაგმენტისგან, რომლებიც ერთმანეთთანაა მიდებული და ვერცხლის ბუდეშია ჩასმული (მეცნიერები ვარაუდობენ, რომ ქვა მეტეორიტული წარმოშობისა უნდა იყოს). გადმოცემის თანახმად, "შავი ქვა" თავიდან თეთრი იაგუნდი იყო სამოთხიდან, რომელიც ალაჰმა აჩუქა ადამს, როდესაც სამოთხიდან გაძევებულმა მექას მიაღწია. ქვა მოგვიანებით გაშავდა, ადამიანთა ცოდვებისა და ბიწიერიების გამო, რათა ვეღარ დაენახათ სამოთხე, რომელიც მის სიღრმეში ჩანდა (ვინც სამოთხეს დაინახავდა, სიკვდილის შემდეგ იქ უნდა მოხვედრილიყო). ადამმა შავი ქვაზე ააგო შენობა (ანდა – დადგა კარავი), ქააბა კი ააშენა მისმა ვაჟმა შისმა (სიფმა). წარღვნის დროს ქააბა ზეცაში იქნა ატაცებული, შემდეგ კი დაინგრა. როდესაც იბრაჰიმმა (ანუ აბრაამმა) თავისი შვილი ისმაილი მექაში დაასახლა, ალაჰმა უბრაძანა იბრაჰიმს, აღედგინა ქააბა. მან შეასრულა ბრძანება, ხოლო ანგელოზმა ჯაბრაილმა იქვე მახლობლად, მთაში არსებული სამალავდან შავი ქვა გამოიტანა და იბრაჰიმს გადასცა, რომელმაც ის ქააბაში მოათავსა. იბრაჰიმმა უანდერძა ყველას, _ მოელოცათ ქააბა. ქააბა ყურანში რამდენჯერმე იხსენიება, როგორც "წმინდა სახლი", "ძველი სახლი", "იბრაჰიმის სადგომი". ქააბას მოვლა-პატრონობა რიგრიგობით ევალებოდათ კურაიშის, ჯურჰუმისა და ჰუზის არაბულ ტომებს. ქააბის კულტი წარმართი არაბების გამაერთიანებელი იყო _ ქააბა მათი ზიარი სალოცავი გახლდათ. მუჰამადის ახალგაზრდობაში, ქააბაში იდგა მექის მფარველი ღვთაების, ჰუბალის კერპი, მის გარშემო _ კიდევ 360 კერპი-ღვთაება. "და აღასრულეთ ჰაჯი და უმრა* ალაჰისთვის. ხოლო თუ დაბრკოლდებით, მაშინ (გააგზავნეთ) – რაიმე შესაწირი, რაც გეადვილებათ და ნუ გადაიპარსავთ თავებს, ვიდრე შესაწირი დანიშნულების ადგილს მიაღწევდეს. მას კი ვინც ავად იქნება თქვენგან, ან რომელსაც თავში აქვს რაიმე სნება, გამოსასყიდად _ ლოცვა, მოწყალების გაღება ან სხვა რამ სათნოება (დაეწესოს)!" (2:192) ვისაც ამის ფიზიკური საშუალება არ გააჩნია, შეუძლია მექაში გააგზავნოს თავისი წარმომადგენელი ("ვაქილ ალ-ჰაჯჯ") _ იკისროს ხარჯები. ჰაჯისგან თავისუფლდებიან უძლურები, გონებასუსტები, ღარიბები, მონები, ქალები, რომელთაც არ ყავთ ქმარი ანდა ნათესავები, გზაში რომ გაყვნენ. (აგარი) დარბოდა შვილისთვის წყლის ძიებაში (მანძილს ამ ბორცვებს შორის პილიგრიმები სწრაფად გადიან), დგომას არაფატის მთასთან და ლოცვას, სირბილით მისვლას მუზდალიფის დაბლობში, შვიდი კენჭის სროლას მინის დაბლოზე ქვების სამი გროვისათვის, რომლებიც იბლისს განასახიერებენ, მსხვერპლის შეწირვას (პილიგრიმები თვითონ კლავენ წინასწარ ნაყიდსა და დანიშნულ ცხვარს, თხას ან აქლემს _ ხორცს ღარიბებს ურიგებენ, ნაწილი ადგილზე რჩება). იწყება მსხვეპლშეწირვის დღესასწაული, ერთ-ერთი უდიდესი ისლამში, რომელიც მომდევნო სამი დღე გრძელდება. შემდეგ პილიგრიმები ბრუნდებიან მექაში, ისევ შვიდგზის შემოუვლიან ქააბას, ეამბორებიან "შავ ქვას" და სხვა რიტუალებს ასრულებენ. სამშობლოში დაბრუნებული პილიგრიმი განსაკუთრებული პატივისცემით სარგებლობს _ ჰაჯის საპატიო წოდებას ატარებს. "ო, წინასწარმეტყველო, ებრძოლე ურწმუნოებსა და თვალთმაქცებს. შერისხე ისინი, მათი თავშესაფარი _ გეენაა და რა საძაგელია მათი საამკვიდრებელი" (9:74). "ო, წინასწარმეტყველო, წააქეზე მორწმუნენი ბრძოლისათვის _ თუკი თქვენში ოცი მომთმენი იქნება, დაამარცხებთ ორასს, ხოლო თუ თქვენში _ ასი, დაამარცხებთ ათასს, იმათ, ვინც ურწმუნინი არიან. იმის გამო, რომ ისინი ხალხია, ვინც ვერ კეთილგანსჯის" (8:66) *უმრა მცირე პილიგრიმობაა, რომელიც სრულდება წლის ნებისმიერ დროს, მსხვერპლის შეწირვის დღესასწაულის გარდა. უმრა, ჰაჯისგან განსხვავებით, სავალდებულო არ არის და პირადი ღვთისმოსაობის გამოხატულებად მიიჩნევა. უმრას დროს ნაკლები რიტუალები სრულდება, ვიდრე ჰაჯის დროს. საქართველოს ისტორიიდან ცნობილია: "დაცვის სიგელის" მიხედვით, რომელმაც განსაზღვრა ურთიერთობა დამპყრობელ არაბებსა და დაპყრობილ ქართველბს შორის, ჯიზია ყოველ კომლზე 1 დინარს შეადგენდა. 2. საგარეო აგრესორთან, 3. განდგომილებთან, 4. ძალმომრეებთან, 5. ყაჩაღებთან, 6. არამუსლიმ მონოთეისტებთან, რომლებმაც უარი თქვეს გადაეხადათ ჯიზია.


text: სამხრეთ აფრიკის ყოფილი პრეზიდენტი, მშვიდობის დარგში ნობელის პრემიის ლაურეატი, ნელსონ მანდელა საავადმყოფოში მოათავსეს ფილტვების ინფექციის დიაგნოზით. ეს განცხადება დღეს გააკეთა სამხრეთ აფრიკის პრეზიდენტის, ჯეიკობ ზუმას კანცელარიამ. შარშან დეკემბერში მანდელამ, რომელიც 94 წლისაა, თითქმის სამი კვირა დაჰყო სააავდმყოფოში ფილტვების ინფექციის სამკურნალოდ და ნაღვლის ბუშტიდან კენჭის ამოსაღები ოპერაციისათვის. მანდელა 1994 წელს გახდა სამხრეთ აფრიკის პირველი შავკანიანი პრეზიდენტი მას შემდეგ, რაც 1990 წელს გამოუშვეს ციხიდან, სადაც მან 27 წელი დაჰყო აპარტეიდის წინააღმდეგ ბრძოლისათვის. მას მთელს მსოფლიოში დიდ პატივს სცემენ სამხრეთ აფრიკაში შავკანიანებსა და თეთრკანიანებს შორის შერიგებაში შეტანილი წვლილისათვის.


text: გიორგი გახარია: ღიმილის მომგვრელია ხელისუფლების კონცენტრაციაზე ლაპარაკი პანდემიის პირობებში, რომელიც ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ არის გამოცხადებული "ღიმილის მომგვრელია ხელისუფლების კონცენტრაციაზე ლაპარაკი პანდემიის პირობებში, პანდემიის, რომელიც ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ არის გამოცხადებული", - ამის შესახებ საქართველოს პრემიერ-მინისტრმა გიორგი გახარიამ უწყებათაშორის საკოორდინაციო საბჭოს სხდომაზე განაცადა. ჩვენ ხომ ყველას კარგად გვესმის, რომ ჩვენს მეზობელ ქვეყნებში ეპიდემია ფაქტიურად ახლა შედის პიკში. ის, რაც ხდება სომხეთში, რაც ხდება რუსეთში, თან სულ ჩვენს სასაზღვრო ზოლთან ახლოს. ეს არის უდიდესი რისკი, თუმცა ეს არ გვაძლევს ჩვენ საშუალებას, რომ ჩავიკეტოთ, არ გავინძრეთ და საერთოდ არაფერი არ გავაკეთოთ, იმიტომ, რომ ჩვენ ჩვენი ეკონომიკა ნელ-ნელა უნდა ავამუშაოთ. ნელ-ნელა ტურიზმი, ძალიან ფრთხილად, იმიტომ, რომ პოზიციები არ დავკარგოთ. მარტივია - ჩვენ კრიზისი უნდა გამოვიყენოთ, როგორც შესაძლებლობა. ამიტომ, ძირითადი გასაღები არის იმაში, რომ ამ კრიზისს ჩვენ სხვებთან შედარებით უკეთესად გავუმკლავდით, მხოლოდ და მხოლოდ იმიტომ, რომ დროულად მივიღეთ ეფექტური ნაბიჯები. ამ ნაწილში, ყველაფრის მიუხედავად, საკონსტიტუციო პროცესი იქნება ეს თუ საკანონმდებლო ჩარჩო იქნება, ჩვენ არანაირი შესაძლებლობა არ გვაქვს, რომ უკან დავიხიოთ. ყველანაირი საკანონმდებლო ჩარჩო შექმნილია და საკონსტიტუციო წესრიგი დაწესებულია იმისათვის, რომ მისი უპირველესი ღირებულება არის ადამიანის ჯანმრთელობა და სიცოცხლე. ამ კრიზისიდან როდესაც გამოვალთ, არავინ იცის, როგორი იქნება მსოფლიო. ჩვენც ვითვალისწინებთ იმას, რომ ეკონომიკა ნელ-ნელა, ფრთხილად ავამოქმედოთ, პოლიტიკური პროცესი გავაცოცხლოთ, არჩევნები ნორმალურად ჩავატაროთ", - განაცხადა გიორგი გახარიამ.


ლონდონში საზეიმოდ გაიხსნა ოლიმპიური თამაშები ლონდონში გაიმართა ოლიმპიური თამაშების გახსნის ოფიციალური ცერემონია. მასშტაბური შოუ ასახავდა ბრიტანეთის ისტორიის მნიშვნელოვან ეპიზოდებს და, ამასთან, გამოხატავდა ბრიტანელების სახელგანთქმულ იუმორის გრძნობას. ცერემონიას დაესწრნენ 120-ზე მეტი ქვეყნის ლიდერები, მათ შორის დიდი ბრიტანეთის დედოფალი ელისაბედ მეორე, რომელმაც გახსნილად გამოაცხადა ლონდონის ოლიმპიური თამაშები. საპატიო სტუმართა შორის იყო საქართველოს პრეზიდენტი მიხეილ სააკაშვილიც. ოლიმპიურ ასპარეზობებში მონაწილეობას მიიღებს 205 ქვეყნის 10 500-მდე სპორტსმენი, რომელთა შორის საქართველოს 35 წარმომადგენელიც არის. ოლიმპიადა 12 აგვისტომდე გასტანს. ცერემონიას თვალს ადევნებდა, სავარაუდოდ, მილიარდი ტელემაყურებელი, სტადიონზე მყოფ 80 000-მდე ადამიანთან ერთად. სტადიონზე იმყოფებოდა ცნობილი ფეხბურთელი, დევიდ ბეკჰემიც. როგორც მან პარასკევს, ოლიმპიური თამაშების გახსნამდე უთხრა ჟურნალისტებს, მისთვის დიდი პატივია, რომ მონაწილეობდა ოლიმპიური თამაშების მოსამზადებელ ხანგრძლივ პროცესში. „შვიდი წლის წინ, როცა სებასტიან კომ (ლონდონის ოლიმპიური თამაშების საორგანიზაციო კომიტეტის თავმჯდომარემ) მთხოვა, ჩავრთულიყავი გუნდში, რომელიც იმუშავებდა ოლიმპიური თამაშების მასპინძლობის მოსაპოვებლად, ჩემთვის ეს დიდი პატივი იყო, რადგან ცხადია, როცა ხარ მონაწილე გუნდისა, რომელიც ცდილობს ოლიმპიური თამაშების ლონდონში ჩამოყვანას - იქ, სადაც გავიზარდე - ამით ძალიან ვამაყობ. ასე რომ, დღეს არაჩვეულებრივი მომენტია!“ - განაცხადა დევიდ ბეკჰემმა ლონდონში, ოლიმპიური თამაშების გახსნის საზეიმო ცერემონიის დაწყებამდე. ყურადღება! 1 ივნისიდან რადიო თავისუფლების ქართული რედაქციის ვებსაიტზე ფორუმებით სარგებლობისთვის აუცილებელი იქნება რეგისტრაციის გავლა. დღეიდან მოქმედებს პარალელური სისტემა: ფორუმში მონაწილეობა შესაძლებელია როგორც რეგისტრაციით, ისე მის გარეშე. მაგრამ 1 ივნისიდან ფორუმებში მონაწილეობა მხოლოდ რეგისტრირებულ მომხმარებლებს შეეძლებათ. რეგისტრაციის გასავლელად დააჭირეთ ვებსაიტის ზედა მარჯვენა კუთხეში მოთავსებულ ბმულს „რეგისტრაცია“. (რეგისტრაციის გავლის შემდეგ ელექტრონული ფოსტით მიიღებთ ავტომატურ შეტყობინებას. ყურადღება მიაქციეთ, შეტყობინება თქვენი ელექტრონული ფოსტის spam-ში ხომ არ აღმოჩნდა.)


”ძმისგულო, შენ შავ ჩოხაში, მელანო კი მძინარე მზეთუნახავივით დედოფლის თეთრ კაბაში გაყინულ კუბოში წევს...28 წლის ანგელოზს მიაბარებენ მიწას” » DIANEWS.GE- სიანფორმაციო პორტალი! ”ძმისგულო, შენ შავ ჩოხაში, მელანო კი მძინარე მზეთუნახავივით დედოფლის თეთრ კაბაში გაყინულ კუბოში წევს...28 წლის ანგელოზს მიაბარებენ მიწას” personuser access_time26-03-2019, 11:21 ბათუმში,კლინიკა მედცენტრში გარდაცვლილ 29 წლის გოგოს, მელანო ფუტკარაძეს, “ემიგრანტების იმედის” ხელმძღვანელი შოთო სიხარულიძე ემოციურ წერილს უძღვნის. “ჩვენს ქორწილში გელოდებოდით მე და მელანოო... ბექუ მთელი სხეული მეწვის იმის მერე რაც გულში ჩაგიკარი და მოგისამძიმრე შავი ჩოხა არ გიხდება ძმისგულო საშინლად არ გიხდება რავქნა... ჩემო თეთრო ღიმილის ბიჭო რით გიშველოოო... შენ შავ ჩოხაში და მელანო მძინარე მზეთუნახავი გაყინული წევს კუბოში სადედოფლო თეთრ ფითქინა კაბაში.... გავქვავდი.... ის იმდენად ლამაზი იყო, სანთლებთან ერთად ანათებდა... თავთან დედა იჯდა, ოდნავ მოშორებით მამა ორივეს მზე ჩაუქრათ ერთადერთი შვილი მზე.... მილა კი იწვა, ლამაზი, ლამაზი, ლამაზი, ღმერთო ჩემო, როგორი ლამაზი და ანათებდა... დღეს ყვავილების მდინარეს კუბო ცისკენ მიჰქონდა სადედოფლო მანქანით ბანტებ შებნეული... უკანასკნელ გზაზე 28 წლის ანგელოზს ვაცილებთ.. დღეს შენს სხეულს მიაბარებენ მიწას. ალბათ ძალიან შეგცივდება, მაგრამ გვჯერა, რომ საქართველოს მზის პირველი სხივები გაათბობს შენს გაყინულ სხეულს და მარტოდ დარჩენილს გზა გაგინათდება. შენ ლამაზი, ძლიერი და ნიჭიერი იყავი, გამბედავი და პირდაპირი. შენ სხვისი ტკივილის გაგების საოცარი უნარი გქონდა, შენს მეგობრებს სურდათ, რომ ბედნიერად გეცხოვრა... დიდხანს, ძალიან დიდხანს. მეხივით გავარდა სამწუხარო ამბავი – მელანო ფუტკარაძის გარდაცვალების შესახებ. დამწუხრდა, დადუმდა შენი ოჯახი და მეგობრები”. ეჰ ამაყად ამაყად და მხნედ აღარ ჩამოივლის სიმპათიური, ლამაზთვალება ქალბატონი. მოგვიკლეს ქალბატონი კისკისა რომელიც სულ იღიმოდა და ოჯახის შექმნაზე ქორწილისთვის ემზადებოდა ფიქრობდა რომ ის და ბექა ერთად ბედნიერად და ტკბილად იცხოვრებდა. დიდი ტკივილი და მოგონებები დაგვიტოვა. შენს ოთახში ყოველდღიურად დაანთებენ სანთელს და ცრემლიანი თვალებით გახედავენ ხოლმე შენგან ობლად დარჩენილ ყოველივეს. მილას სახით დაკარგეს მისმა ოჯახის წევრებმა მეგობრებმა და ახლობლებმა საყვარელი ადამიანი, რომელმაც თან წაიღო მათი გული და დატოვა გამოფიტული და დაცარიელებული. რა ძნელია, რომ შენ საყვარელ ადამიანს მიწას მიაბარებ და იქიდან დაბრუნდები მხოლოდ მოგონებების იმედად. რჩება მხოლოდ საფლავი, ადგილი, სადაც ხშირად მოგიწევს სიარული, რადგან უნდა მოუყვე ყველაფერი დარჩენილ ცხოვრებაზე... მსუბუქი იყოს მისი საფარველი! ნათელში მისი სული, ამინ!” – წერს შოთო სიხარულიძე და გოგონას ლექსსაც უძღვნის. გადატეხილი ქნარი... ცნობისთვის, მელანო ფუტკარაძე მუცლის ტკივილებით ბათუმის რეფერალურ საავადმყოფოში მიიყვანეს, სადაც ექოსკოპია გადაუღეს. სამი დღის შემდეგ საავადმყოფოდან გაწერეს. რის შემდეგაც გოგონას მდგომარეობა გაუარესდა. პაციენტი მოგვიანებით მწვავე ტკივილებით „მედცენტრში“ გადაიყვანეს, სადაც უთხრეს, რომ ბრმანაწლავი იყო გახეთქილი, რამაც სეფსისი განავითარა და შეუძლებელი იყო გადარჩენა.მელანო ფუტკარაძე შაბათს დაკრძალეს.скачать dle 12.1 "მიწამ როგორ უნდა მიგიღოთ?" - ვინ არიან საზარელ ავარიას შეწირული ახალგაზრდა ბიჭები - ფოტო, ვიდეო


XV საერთაშორისო სიმპოზიუმი – „ლიტერატურა და პანდემია. ისტორიული და თემატური გამოცდილება“ – 22-24 სექტემბერი, 2021 წელი. ჩატარდება ონლაინ. თითქმის ერთი წელია, რაც მსოფლიო საზოგადოებას პანდემიის პირობებში უწევს არსებობა. კოვიდ -19 ვირუსულმა ინფექციამ შეცვალა ცხოვრებისა და ურთიერთობების სტილი. ადამიანები აღმოჩნდნენ კლაუსტროფობიულ იზოლაციაში და მოკლებულნი არიან ჩვეულ კომუნიკაციებს. მწერლობა, რომელიც წარმოადგენს რეფლექსიას რეალობაზე, სხვადასხვა გამოვლინებებში აირეკლავს მიმდინარე პროცესებს. არის საკითხები, რომლებიც მყისიერ ანალიზს მოითხოვს: როგორი გახდა მსოფლიო მწერლობა პანდემიის პირობებში? რა ზეგავლენა იქონია მოულოდნელმა განსაცდელმა პოეზიასა და პროზაზე, კრიტიკასა და პუბლიცისტიკაზე? როგორ შეიცვალა ლიტერატურის სწავლების მეთოდები (უნივერსიტეტებსა და სკოლებში) შექმნილ ვითარებაში? რამდენად ესადაგება საქართველოს გამოცდილება საერთაშორის? ნურც ისტორიულ წარსულს დავივიწყებთ. მსოფლიოს არაერთხელ დამუქრებია ხოლერა, შავი ჭირი, ტიფი... სწორედ პანდემიის პირობებში დაიწერა ჯოვანი ბოკაჩოს „დეკამერონი“ და სწორედ პანდემიის თემაზე დაიწერა ალბერ კამიუს „შავი ჭირი“, ჯეკ ლონდონის „ალისფერი ჭირი“, გაბრიელ-გარსია მარკესის „სიყვარული ჟამიანობის დროს“, ვაჟა-ფშაველას „ფიქრები (ხოლერის გამო)... და ვინ მოთვლის, კიდევ რამდენი შესანიშნავი წიგნი და პუბლიცისტური წერილი! გავიხსენოთ ისინი და მათი ზეგავლენა დღვანდელობაზე: როგორ და რა მიზნით იქმნებოდა ლიტერატურული შედევრები პანდემიის პირობებში? რატომ ირჩევდნენ მწერლები პანდემიას თავიანთი ტექსტის თემად? რამდენად რეფლექსირდება წარსულში შექმნილი ე.წ. პანდემიური ტექსტები დღევანდელ ლიტერატურულ პროცესში? როგორია ქართული ლიტერატურული და კრიტიკული გამოცდილება ამ თვალსაზრისით? სასაუბრო ნამდვილად ბევრია. ლიტერატურა და პანდემია თთქოს მუდმივად უახლოვდებიან ერთმანეთს და ეს დაახლოება ყოველთვის რაღაც ახალის მაუწყებელია, მტკივნეული, მაგრამ დიდი ტრანსფორმაციისა, რომელიც საზოგადოებამ უნდა დაძლიოს და გადალახოს თავისი გაჯანსაღების სახელით. შოთ რუსთაველის სახელობის ქართული ლიტერატურის ინსტიტუტი, თქვენთან ერთად, იღებს დროის გამოწვევას. სიმპოზიუმის განაცხადების მიღება დაიწყება 2021 წლის 1 თებერვლიდან.


„ქვეყნის მასშტაბით, საბაჟო გამშვებ პუნქტებზე კორონავირუსის გავრცელებასთან დაკავშირებული კონტროლის მექანიზმები გამკაცრებულია" | BPN.GE „ქვეყნის მასშტაბით, საბაჟო გამშვებ პუნქტებზე კორონავირუსის გავრცელებასთან დაკავშირებული კონტროლის მექანიზმები გამკაცრებულია" დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის მიერ მოწოდებული რეკომენდაციების საფუძველზე, საბაჟო გამშვებ პუნქტებში, ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის მებაჟე ოფიცრები და ექიმი ეპიდემიოლოგები 24-საათიან რეჟიმში ახორციელებენ მგზავრთა ინდივიდუალურ მონიტორინგს,- ამის შესახებ „ინტერპრესნიუსს“ ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურიდან აცნობეს. მათივე ინფორმაციით, სამედიცინო პერსონალი აღჭურვილია სპეციალური დამცავი ტანსაცმლით, ხოლო მებაჟე ოფიცრები მონიტორინგს ახორციელებენ დამცავი ნიღბებითა და შესაბამისი აღჭურვილობით. „თბილისის აეროპორტში, „წითელი ხიდისა“ და „სადახლოს“ საბაჟო-გამშვებ პუნქტებზე არსებულ ვითარებას და კონტროლის მექანიზმებს ადგილზე გაეცნო ფინანსთა სამინისტროს შემოსავლების სამსახურის საბაჟო დეპარტამენტის უფროსი მამუკა ჯანგულაშვილი. თავისი კომპეტენციის ფარგლებში უწყება მუდმივ რეჟიმში განახორცილებს ყველა საბაჟო-გამშვებ პუნქტში არსებული ვითარების დაკვირვებას და ინფორმაციას მიაწვდის მედიასა და საზოგადოებას“, - ნათქვამია ინფორმაციაში.


text: მარკ მიხეილის ძე რუბინშტეინი (დ. 26 ნოემბერი [ძვ. სტ. 13 ნოემბერი], 1915, თბილისი, საქართველო, — გ. 29 ივნისი, 1978, იქვე]) — საბჭოთა გეოლოგი, საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპონდენტი (1974), გეოლოგიის მინერალოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი (1967), პროფესორი (1968). სკკპ წევრი 1944-იდან. 1938 წელს დაამთავრა ს. კიროვის სახელობის საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტი. 1945-იდან მუშაობდა საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ა. ჯანელიძის სახელობის გეოლოგიის ინსტიტუტში, სადაც 1954-1955 ხელმძღვანელობდა პეტროგრაფიის განყოფილებას, 1955-იდან — ქანების აბსოლუტური ასაკის ლაბორატორიას. 1969-1976 იყო ამავე ინსტიტუტის დირექტორის მოადგილე სამეცნიერო დარგში. პედაგოგიურ მოღვაწეობას ეწეოდა ვ. ი. ლენინის სახელობის საქართველოს პოლიტექნიკურ ინსტიტუტში (1944–1954) და თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში (1954-იდან). რუბინშტეინის შრომები ძირითადად შეეხება აბსოლუტური გეოქრონოლოგიის, სეისმოტექტონიკის, რეგიონული გეოლოგიის საკითხებს. საქართველოს სსრ სახელმწიფო პრემია (1973). დაჯილდოებულია „საპატიო ნიშნის“ ორდენით და მედლით. ლიტერატურა ქართველი გეოლოგები საქართველოს მეცნიერებათა ეროვნული აკადემიის წევრ-კორესპონდენტები საქართველოს ინდუსტრიული ინსტიტუტის კურსდამთავრებულები


text: თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეული აღმოსავლეთ საქართველოში, ქვემო ქართლის მხარეში. 1917 წლის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული დაყოფით ახლანდელი თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ტერიტორია თბილისის მაზრაში შედიოდა, 1921-1929 წლებში ისევ თბილისის მაზრაშია, 1930 წლიდან თბილისის ოლქშია, როგორც აღბულაღის რაიონი, თეთრიწყაროს რაიონი კი ეწოდა 1940 წელს. ამჟამად მუნიციპალიტეტი. ადმინისტრაციული ცენტრი თეთრიწყარო. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტს კარგად გამოხატული ბუნებრივი საზღვრები აქვს. სამხრეთით ესაზღვრება ბოლნისის მუნიციპალიტეტი, დასავლეთით საზღვრავს წალკისა და დმანისის მუნიციპალიტეტები, აღმოსავლეთით საზღვრავს გარდაბნისა და მარნეულის მუნიციპალიტეტები, ჩრდილოეთით კი კასპისა და მცხეთის მუნიციპალიტეტები. მუნიციპალიტეტის ფართობია 1174,5 კმ2. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი მთა-გორიანი რელიეფით ხასიათდება. აქ გაბატონებულია ზომიერად ნოტიო ჰავა, იცის ზომიერად ცივი ზამთარი და ხანგრძლივი თბილი ზაფხული. ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურა 12 °C-ია (ბარში) 2 °C-მდე (მთაში) მერყეობს ზონალობის მიხედვით. წლის ყველაზე ცივი თვის, იანვრის, ტემპერატურა უდრის 0 °C-ს ბარში და -10 °C მთაში, ხოლო ყველაზე თბილი თვის, ივლისის, ჰაერის ტემპერატურა უდრის 15 °C მთაში და 24 °C ბარში. ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობა 500 მმ-დან (ბარში) 900 მმ-მდეა (მთაში). ნალექების მაქსიმუმი მაისშია (119 მმ), ხოლო მინიმუმი — დეკემბერში (30 მმ). თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში ხშირი ჰიდროგრაფიული ქსელი მდინარე მტკვრის აუზს მიეკუთვნება. სამხრეთ ნაწილში მიედინება მდინარე ხრამი, რომლის სიგრძე მუნიციპალიტეტის ფარგლებში 22 კმ-ია. მუნიციპალიტეტის მთავარი მდინარეა ალგეთი. მდინარე ალგეთის შუა დინებაში შექმნილია ალგეთის წყალსაცავი, რომელსაც საირიგაციოდ იყენებენ. ბედენის პლატოზე არის რამდენიმე მცირე ტბა. 2014 წლის მდგომარეობით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 21 127 ადამიანს შეადგენდა. მუნიციპალიტეტში 88 დასახლებული პუნქტია (მათგან 6 პუნქტი დაცლილია). მათ შორის 1 ქალაქია. მუნიციპალიტეტის ქალაქის მოსახლეობა შეადგენს 4200 ადამიანს, ხოლო სოფლის — 23 400 ადამიანს. ანუ მუნიციპალიტეტის მოსახლეობის 85 % სოფლად ცხოვრობს. მოსახლეობის სიმჭიდროვეა 23 კაცი/კმ2, რაც ქვეყნის საშუალო მაჩვენებელს საკმაოდ ჩამოუვარდება. მუნიციპალიტეტის ბიუჯეტი ადგილობრივი შემოსავლებისა და გამოთანაბრებითი ტრანსფერის ჩათვლით არის 4 300 000 ლარი. ეკონომიკის ძირითადი სექტორებია სოფლის მეურნეობა და მცირე მეწარმეობა (ძირითადად ვაჭრობა და საყოფაცხოვრებო მომსახურება). წარსულშიც ძირითადი შემოსავლები უზრუნველყოფილი იყო სოფლის მეურნეობით, ასევე სოფლის მეურნეობის პროდუქტების გადამამუშავებელი საწარმოებით და ქვის მოპოვება-დამუშავებით. გეოგრაფია რელიეფი თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის სამხრეთი ნაწილი გაშლილია თეთრიწყაროს პლატოზე, რომელიც ქვემო ქართლის პლატოს ჩრდილოეთ ნაწილს წარმოადგენს. თეთრიწყაროს პლატო (ზომები 45X10 კმ) გომერის ქედის სამხრული კალთებიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ და აღმოსავლეთისაკენ ვრცელდება. პლატოს ზედაპირი სამხრეთისაკენ არის დახრილი და შუა ნაწილში გაკვეთილია რამდენიმე მცირე მდინარის კანიონით, რომელთა შორის ყველაზე მნიშვნელოვანია ხრამის მარცხენა შენაკადი ჭივჭავა. თეთრიწყაროს პლატო აგებულია ზედაპლიოცენური დოლერიტული ლავებით. მუნიციპალიტეტის სამხრეთ-დასავლეთ ნაწილში განფენილია შუა ხრამის მთათა კვანძი, რომელიც აგებულია ზედაცარცული ვულკანოგენური და დანალექი წყებებით, აგრეთვე ძველი კრისტალური ქანებით (გრანიტოიდებით). აქ ყველაზე დიდია ბედენის ქედი, რომელიც წარმოადგენს მდინარეების ალგეთისა და ხრამის წყალგამყოფს. უმაღლესი პუნქტია მთა ბედენა (1875 მ). ბედენის ქედი აგებულია ცარცული ვულკანოგენური ნალექებით, ნეოგენური და მეოთხეული ლავებით. ბედენის ქედის განშტოებებიდან უმნიშვნელოვანესია გომერის ქედი, რომელიც ბედენის ქედის აღმოსავლურ ბოლოდან ჯერ სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ არის მიმართული და შემდეგ აღმოსავლეთისაკენ. მის თხემზე აღმართული მთა სამება, რომელიც წარმოადგენს კონუსის მოყვანილობის ბორცვს. აღსანიშნავია, რომ ამ მთას უწინდელი მკვლევარები ექსტრუზიულ ცენტრალურ ვულკანად თვლიდნენ, მაგრამ გარკვეულია, რომ იგი ეროზიულ მოწმეს წარმოადგენს, ხოლო მის თხემზე არსებული ლავა ტექტონიკური პროცესებით არის მოწყვეტილი და აზევებული. გომერის ქედზეა ასევე მთა გომერი (1457 მ). მთის სამხრეთ კალთაზე ფიქსირებულია ლავის ტერასა. ბედენის ქედს აქვს შტოქედები: თავშიშველა და გელინდაღი. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ჩრდილოეთ ნაწილში აღმართულია ძლიერ დანაოჭებული, შუაეოცენური ვულკანოგენური ქანებით აგებული თრიალეთის ქედი. თავშიშველის ქედსა და ქვემო ქართლის პლატოს შორის მდებარეობს ირაგის ქვაბული, რომელიც გაჩენილია ლავური ღვარის მიერ ძველი ხეობის შეგუბებისა და ტბიურ-მდინარეული ნალექების დაგროვების შედეგად. ქვაბული ასაზრდოებს მდინარე ასლანკას. ირაგის ქვაბული ხასიათდება ვაკისებურ-ბორცვიანი ფსკერით, რომელიც აგებულია თიხნარითა და კენჭნარით. ბედენის პლატოზე არის ხორხების მღვიმე. შიგა წყლები თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში ჰიდროგრაფიული ქსელი ხშირია. აქაური ყველა მდინარე ქმნის მტკვრის ერთიან სისტემას. სამხრეთ ნაწილში დიდ მანძილზე მიედინება მდინარე ხრამი, რომელსაც აქვს კარგად გამოკვეთილი კანიონი, რომლის სიგრძე უდრის 22 კმ-ს, ხოლო სიგანე ზედა ნაწილში 0,4-1,7 კმ-ს. ხრამის კანიონი მდინარე ასლანკის შესართავიდან სოფელ არუხლომდე ვრცელდება. მაქსიმალურ სიღრმეს იგი აღწევს სამშვილდოს ნაქალაქართან, რომელიც ხრამისა და ჭივჭავის კანიონებს შორის გამოწვდილ გრძელსა და ვიწრო ქარაფებით შემოფარგლულ კონცხზეა გაშენებული. ხრამის შენაკადებიდან აღსანიშნავია მდინარეები ასლანკა, ჭივჭავა, თეთრწყაროსწყალი, კლდეისისწყალი, ახკალაფისწყალი და სხვ. მუნიციპალიტეტის მთავარი მდინარეა ალგეთი, რომელიც მუნიციპალიტეტს ჩრდილო-დასავლეთიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთისაკენ კვეთს. ალგეთი სათავეს იღებს თრიალეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, კლდეკარის ვიწრობის მახლობლად. ზემო დინებაში მიედინება სამხრეთ აღმოსავლეთისაკენ ღრმა და ტყიან ხეობაში. აქვს მრავალი შენაკადი: ასურეთისხევი, ლაყვისხევი, გუდარეხისწყალი, ოძისისხევი, ბოგვისხევი, ენაგეთისხევი, ლამისხევი, ფარცხისისწყალი და ბზისწყალი. თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის მდინარეები ძირითადად საზრდოობენ წვიმის წყლით. წყალდიდობა გაზაფხულზე და ზაფხულის დასაწყისშია, წყალმცირობა კი შემოდგომა-ზამთარში. მდინარე ალგეთის შუა დინებაში შექმნილია ალგეთის წყალსაცავი, რომელსაც საირიგაციოდ იყენებენ. ბედენის პლატოზე არის რამდენიმე მცირე ტბა. ჰავა თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში გაბატონებულია ზომიერად ნოტიო ჰავა, იცის ზომიერად ცივი ზამთარი და ხანგრძლივი თბილი ზაფხული. ჰაერის საშუალო წლიური ტემპერატურა 12 °C-იდან (ბარში) 2 °C-მდე (მთაში) მერყეობს. იანვრის ტემპერატურა უდრის 0 °C და -10 °C, ივლისში ჰაერის ტემპერატურა უდრის 15 °C და 24 °C, აბსოლუტურ მინიმუმია -30 °C, ხოლო მაქსიმუმი 40 °C. ნალექების საშუალო წლიური რაოდენობა 500 მმ-დან (ბარში) 900 მმ-მდეა (მთაში). ნალექების მაქსიმუმი მაისშია (119 მმ) ხოლო მინიმუმი – დეკემბერში (30 მმ). თეთრწყაროში საშუალო წლიური ტემპერატურაა 8,6 °C, ნალექები 790 მმ. ნიადაგები ვაკეზე ჩამოყალიბებულია წაბლა (ზოგან დამლაშებული) ნიადაგები. ბორცვიან მთისწინეთში ტყის ყავისფერი ნიადაგია განვითარებული. ტერიტორიის დიდი ნაწილი უჭირავს საშუალო და მცირე სისქის ტყის ყომრალ ნიადაგს, რომელსაც ზემოთ ტყის ზედა სარტყლის ღია და გაეწრებული ყომრალი ნიადაგი ენაცვლება. მაღალი ქედების თხემებზე და ბედენის პლატოზე მეორეული მთის მდელოს ნიადაგებია. ზოგან, კირქვების გამოფიტვის პროდუქტებზე, ნეშომპალა კარბონატული ნიადაგია განვითარებული. ციცაბო ფერდობებზე გვხვდება სუსტად განვითარებული, მცირე სისქის ჩამორეცხილი ნიადაგი. ლანდშაფტები თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში ჩამოყალიბებულია ლანდშაფტის შემდეგი სახეები: მშრალი სტეპური ვაკე წაბლა ნიადაგებით; მთისწინეთი მუხნარ-რცხილნარით ტყის ყავისფერ ნიადაგებზე; ბორცვიანი პლატო ჯაგრცხილნარ-მუხნარით ტყის ყავისფერ წაბლა და შავმიწა ნიადაგებზე; მთის გასტეპებული მდელოები შავმიწა ნიადაგებით; სუბალპური მდელოები ტყის ყომრალ და მთის მდელოს ნიადაგებზე. ფლორა და ფაუნა ფლორა ვაკეზე და ბორცვიან მთისწინეთში გავრცელებულია ჯაგეკლიანი სტეპის მცენარეულობა: ძეძვი, გრაკლა, ურცი, ურო, მაჩიტა, გლერძი, ასკილი, ძურწა, შვრიელა, ტუხტი და სხვ. ხეებიდან გვხვდება აკაკი. მუნიციპალიტეტში იზრდება ასევე ნეკერჩხალი, პანტა, მაჟალო, იფანი, თხილი, შინდი, კუნელი, ზღმარტლი და სხვ. ზემო სარტყელში ჭარბობს წიფელი. 1965 წელს თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში დაარსდა ალგეთის ეროვნული პარკი, რომელიც თრიალეთის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ალგეთის ზემო წელში მდებარეობს. ნაკრძალი განფენილია ზღვის დონიდან 600-1300 მ-ზე. მისი მიზანია დაიცვას აღმოსავლური ნაძვისა და კავკასიური სოჭის ტყის კორომები. ნაკრძალი უმეტესად დაფარულია წიწვოვანი და ფოთლოვანი ტყით. ფაუნა ფაუნა უხვადაა წარმოდგენილი. გვხვდება შველი, გარეული ღორი, თეთრყელა კვერნა, დათვი, მელა, მაჩვი, კურდღელი და სხვ. ფრინფელებიდან აღსანიშნავია: კაკაბი, შურთხი, როჭო, მინდვრის მწყერჩიტა, ყარყატი და სხვ. ქვეწარმავლებიდან ბევრია კუ, კლდის ხვლიკი, ბოხმეჭა, გველი და ა.შ. გასული საუკუნის 60-იანი წწ. დასაწყისში მანგლისში აღმოჩენილ იქნა ობობის რამდენიმე ახალი სახეობა. მდინარეებში იცის ხრამული, კალმახი, შამაია, და სხვ. მოსახლეობა მოსახლეობის რიცხოვნობა — 21 ათასი კაცი, 82,47 % ქართველები, 7,33 % აზერბაიჯანელები, 7,31 % სომხები, 1,31 % რუსები, 0,88 % ბერძნები; სიმჭიდროვე — 22 კაცი კვ.კმ-ზე. მუნიციპალიტეტში 80 დასახლებული პუნქტია: 1 ქალაქი, 1 დაბა და 78 სოფელი. აღწერის მონაცემები მმართველობა მუნიციპალიტეტის წარმომადგენლობითი ორგანოა მუნიციპალიტეტის საკრებულო, ხოლო აღმასრულებელო ორგანო — გამგეობა (გამგებელი გიორგი მესტვირიშვილი). მუნიციპალიტეტის ადგილობრივი თვითმმართველობის ერთეულებია: ქალაქის საკრებულო — 1: თეთრიწყარო. დაბის საკრებულო — 1: მანგლისი. თემის საკრებულო — 16: ასურეთის თემი, ახალსოფლის თემი, ბორბალოს თემი, დაღეთის თემი, დურნუკის თემი, თონეთის თემი, ირაგის თემი, კლდეისის თემი, კოდის თემი, მარაბდის თემი, ორბეთის თემი, შეხვეტილას თემი, ჩხიკვთის თემი, წინწყაროს თემი, ჭივჭავის თემი, ჯორჯიაშვილის თემი. ეკონომიკა სასოფლო-სამეურნეო სავარგულებს უკავია 520 კვ.კმ. წამყვანი დარგია სოფლის მეურნეობა, ძირითადად მეცხოველეობა. აქ არის გადამამუშავებელი და კვების მრეწველობის მცირე საწარმოები. სასარგებლო წიაღისეულიდან აღსანიშნავია ბარიტის საბადოები. მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე გადის მარაბდა-ახალქალაქის რკინიგზა და ბაქო-თბილისი-ჯეიჰანის ნავთობსადენი. კულტურა მუნიციპალიტეტში 32 სახელმწიფო ზოგადსაგანმანათლებლო სკოლაა, 35 ბიბლიოთეკა, 1 თეატრი და 1 მუზეუმი (მხარეთმცოდნეობის). გამოდის ადგილობრივი გაზეთი „დიდგორი“. ღირსშესანიშნაობანი სოფელ ფიტარეთის მოშორებით მდებარეობს ძველი ქართული კულტურის კერა ფიტარეთის მონასტერი. აქ მოღვაწეობდა იობ ფიტარეთელი, რომლის ლიტერატურული მემკვიდრეობას ჩვენამდე არ მოუღწევია. მას ჩინებულ მწერალად მიიჩნევდა თვით სულხან-საბა ორბელიანი. მონასტრის ნაგებობათაგან შემორჩენილია ღვთისმშობლის მონასტრის ეკლესია. დაბა მანგლისის განაპირას მდებარეობს ჯვარულ-გუმბათოვანი ტაძარი. სოფელ დიდი თონეთიდან 2 კმ-ზე აღმართულია თონეთის სიონი. სოფელთან ასევე შემორჩენილია ნასოფლარი და კვირაცხოვლის ეკლესიის ნანგრევები. საკუთრივ დიდ თონეთში არის წმინდა გიორგის ეკლესია. მუნიციპალიტეთში აღსანიშნავია ასევე სამშვილდის ნაქალაქარი. მნიშვნელოვანი ხუროთმოძღვრული ძეგლია აგრეთვე ნადარბაზევის სასახლე. გამოჩენილი გეოგრაფი და ისტორიკოსი ვახუშტი მას თამარ მეფის ნასასახლევს უწოდებს. სასახლე აგებულია IX-X სს-ში. სხვა ისტორიული ძეგლებია: მანგლისის სიონი, ფარცხისის ციხე, ბირთვისის ციხე, გუდარეხის მონასტერი, აბელიას დარბაზული ეკლესია და ა.შ. სულ თეთრიწყაროში არის 475 ისტორიული ძეგლი. ლიტერატურა მარუაშვილი ლ., საქართველოს ფიზიკური გეოგრაფია, თბ., 1964; უკლება დ., აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანი მხარეების ლანდშაფტები და ფიზიკურ-გეოგრაფიული რაიონები, თბ., 1974. რესურსები ინტერნეტში სქოლიო


აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო, Covid-19 ინფექციის გავრცელების პრევენციის მიზნით, იწყებს აფხაზეთიდან იძულებით გადაადგილებულ პირთა და ოკუპირებული აფხაზეთის ტერიტორიაზე მცხოვრები მოქალაქეებისთვის ამბულატორიული დახმარების პროგრამას - "კომპიუტერული ტომოგრაფიული გამოკვლევები დასავლეთის რეგიონში". პროგრამა აფხაზეთის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს დაფინანსებით ხორციელდება და მოიცავს კომპიუტერულ ტომოგრაფიას და კომპიუტერულ ტომოგრაფიას კონტრასტით. ბენეფიციარები პროგრამით სარგებლობას ზუგდიდის "ევექსის" ჰოსპიტალში შეძლებენ. მსურველებმა განცხადება უნდა გადააგზავნონ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროში შემდეგ ელექტრონულ მისამართზე : contactus@mhsa.gov.ge


text: თამარ გაბუნია - დაბეჯითებით თქმა, რომ პიკი გადავიარეთ და ეპიდემიის დაღმავალი ტენდენცია გვაქვს, ამაზე საუბარი ნაადრევია - კარგია, რომ მოლების მუშაობის პროცესში მინიმალური დარღვევებია "მთავარი იქნება ეპიდემიოლოგიური მაჩვენებლები. ჯერჯერობით ჩვენ ვერ ვსაუბრობთ გაუმჯობესებაზე, ვსაუბრობთ სტაბილიზაციაზე, თუმცა, იმის დაბეჯითებით თქმა, რომ პიკი გადავიარეთ და ეპიდემიის უკვე დაღმავალი ტენდენცია გვაქვს, ცოტა რთულია, ამაზე საუბარი ნაადრევია. ჩვენ ვაკვირდებით და ძალიან კარგია, რომ მოლების მუშაობის პროცესში მინიმალური დარღვევებია, თითქმის არ არის, რაც თავისთავად არის იმის გარანტი, რომ რისკები მინიმალური იქნება. უნდა დაველოდოთ კიდევ გარკვეული პერიოდი, როგორც იცით, თითოეული შემსუბუქება საჭიროებს ორკვირიან ინტერვალს იმისთვის, რომ მისი შედეგები მეტად თვალსაჩინო იყოს. ასე, რომ ამ შემთხვევაში არ უნდა ვიჩქაროთ, ჩვენი პოზიცია ასეთია",-განაცხადა გაბუნიამ.


სპორტის მინისტრი, ნამგალაური, ცეზარ ჩოჩელი და ძიუდოისტები რესტორანში 08.06.2012 ლანა ბერიძე, მცხეთა-მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრი სპორტისა და ახლგაზრდულ საქმეთა მინისტრმა ლადო ვარძელაშვილმა, ახალგაზრდობისა და სპორტის დეპარტამენტის თავჯდომარემ დავით ნამგალაურმა და ძიუდოისტებმა 6 ივნისს, ლომისობის დღესასწაული მცხეთაში, რესტორან „მეტროპოლში“ ერთად აღნიშნეს. მცხეთა-მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრის ინფორმაციით, ძიუდოისტები რესტორანში მინისტრმა ვარძელაშვილმა დაპატიჟა. რესტორანში იმყოფებოდა მცხეთა-მთიანეთის გუბერნატორი ცეზარ ჩოჩელიც. დავით ნამგალაური აცხადებს, რომ ისიც და მინისტრიც რესტორანში ძიუდოისტებმა თვითონ დაპატიჟეს და ამ შეხვედრას პოლიტიკასთან და სპორტსმენების „ქართულ ოცნებაში“ გადასვლასთან კავშირი არ აქვს. „მინისტრთან ერთად, 5 საათამდე ფეხბურთის ფედერაციაში ვიყავით. როგორც იცით, გუშინ ლომისობა იყო. ძიუდოს ფედერაციამ „მეტროპოლში“ სუფრა მოაწყო. იქ მათი თხოვნით ჩვენც ჩავედით. მივულოცეთ, სულ 40 წუთი ვიყავით ალბათ და წამოვედით. იქ ცეზარ ჩოჩელი საერთოდ არ მინახავს“, - განუცხადა მცხეთა - მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრს ნამგალაურმა. - ანუ, ძიუდოისტები თქვენ არ დაპატიჟეთ? „მინისტრთან ერთად, 5 საათამდე ფეხბურთის ფედერაციაში ვიყავით. როგორც იცით, გუშინ ლომისობა იყო. ძიუდოს ფედერაციამ „მეტროპოლში“ სუფრა მოაწყო. იქ მათი თხოვნით ჩვენც ჩავედით. მივულოცეთ, სულ 40 წუთი ვიყავით ალბათ და წამოვედით. იქ ცეზარ ჩოჩელი საერთოდ არ მინახავს“, - განუცხადა მცხეთა - მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრს ნამგალაურმა. - ანუ, ძიუდოისტები თქვენ არ დაპატიჟეთ? - რა თქმა უნდა, არა. ჩვენ არანაირი არც ხარჯი გაგვიწევია და არაფერი. გუშინ, ჩვენ ჩვეულებრივი სამუშაო დღე გვქონდა. ძიუდოისტებმა ძალიან გვთხოვეს ჩასვლა. ამიტომ ცოტა დრო გამოვნახეთ, ჩავედით, დავლოცეთ, მივულოცეთ და წამოვედით. - სადღესასწაულო სუფრასთან მარტო ძიუდოს ფედერაციის ხელმძღვანელი პირები იმყოფებოდნენ თუ რიგითი სპორტსმენებიც? - სადღესასწაულო სუფრასთან მარტო ძიუდოს ფედერაციის ხელმძღვანელი პირები იმყოფებოდნენ თუ რიგითი სპორტსმენებიც? - სპორტსმენების ძირითადი ნაკრები ბრაზილიაშია. მეორე ნაკრები გუნდი 30 კაცის შემადგენლობით გორში იმყოფება შეკრებაზე და ცხადია, ისინი, თავისთავად სუფრაზე ვერ იქნებოდნენ. აქ საუბარია იმ მწვრთნელებზე, რომლებიც თბილისში არიან და მცხეთა-მთიანეთში მუშაობენ. ეს ძალიან დიდი დღესასწაულია მათთვის. პირადად ჩემთვისაც დიდი დღესასწაულია ლომისობა და ამიტომ, ძალიან მინდოდა იქ ჩასვლა. ვერ ავედი სალოცავში, მაგრამ სუფრაზე მივედი. ნახევარი საათით მინისტრიც წავიყვანეთ და ჩავედით. - ბოლო პერიოდში რამდენიმე სპორტსმენი „ქართულ ოცნებაში“ გადავიდა. ამას დაემთხვა ამბაკო ავალიანის ლადო ვარძელაშვილთან დაბარების ფაქტიც... - ბოლო პერიოდში რამდენიმე სპორტსმენი „ქართულ ოცნებაში“ გადავიდა. ამას დაემთხვა ამბაკო ავალიანის ლადო ვარძელაშვილთან დაბარების ფაქტიც... - გეტყვით ახლავე. - დავასრულებ შეკითხვას და შემდეგ მიპასუხეთ... - დავასრულებ შეკითხვას და შემდეგ მიპასუხეთ... - არ არის დასრულება საჭირო. უკვე ვხვდები, რასაც მეკითხებით. ყველამ რომ იცოდეს: ძალიან მიყვარს ამ სპორტსმენებთან ერთად ყოფნა და ეს შეხვედრა რესტორანში არც პირველია და არც ბოლო. ძალიან გთხოვთ, მაშინ ჩვენთან ერთად იყოთ ხოლმე ყველა შეხვედრაზე. ძალიან ხშირად ვიკრიბებით და ახლა რატომ გახდა ეს თემა საინტერესო, ძალიან მიკვირს. ვიცი, თქვენ რასაც უკავშირებთ ამ ყველაფერს, მაგრამ ეს შეხვედრა პოლიტიკას არ უკავშირდება. ორი-სამი სპორტსმენის გადაწყვეტილების გამო ნუ შექმნით სურათს, რომ სასწაული ხდება. - ჩვენ სურათს არ ვქმნით. ლადო ვარძელაშვილთან ამბაკო ავალიანის დაბარების შემდეგ რესტორანში ხვდებით ძიუდოისტებს და ბუნებრივია, რომ ასეთი კითხვები გაჩნდებოდა. რატომ გიკვირთ? - ჩვენ სურათს არ ვქმნით. ლადო ვარძელაშვილთან ამბაკო ავალიანის დაბარების შემდეგ რესტორანში ხვდებით ძიუდოისტებს და ბუნებრივია, რომ ასეთი კითხვები გაჩნდებოდა. რატომ გიკვირთ? - ასეთი შეხვედრა სპორტსმენებთან დღეში 40-50-ჯერ იმართება. მაშინ, მოდით და ყველა შეხვედრა გააშუქეთ. რატომ არ გაინტერესებთ, რაგბისტებს რომ შევხდით, მარტო ამ შეხვედრით რატომ ინტერესდებით? - ერთია, როცა სპორტსმენს ხვდები საქმესთან დაკავშირებით და მეორე, როცა რესტორანშია შეხვედრა... - ერთია, როცა სპორტსმენს ხვდები საქმესთან დაკავშირებით და მეორე, როცა რესტორანშია შეხვედრა... - ჩვენ გვაქვს უფლება, რომ იმ სპორტსმენებს შევხვდეთ, რომლებსაც 10 წლის განმავლობაში ვზრდიდით და ვინახავდით, გვაქვს უფლება ვკითხოთ, მათი გადაწყვეტილება პარტიაში წასვლის შესახებ საბოლოოა თუ არა. ჩვენ უფლება გვაქვს, ელემენტარული კითხვები დავუსვათ მათ. ვალდებულებიც კი ვართ. ამიტომ ძალიან გთხოვთ, ნუ წარმოაჩენთ ისე, რომ რაღაც სასწაული და ცუდი ხდება. ყველაფერი წესის და კანონის მიხედვით არის. 10 წელია სპორტში ვმოღვაწეობთ და შესაბამისად, ხან სპორტსმენებს შევხვდებით და ხან სადმე წავალთ. ამ ყველაფერს პოლიტიკურ სარჩულს თუ მისცემენ, კარგად ყოფილა საქმე. ჩვენ ძალიან ხშირად ვხვდებით ერთმანეთს, ძალიან ხშირად გვაქვს სუფრები, მიდის ქართულად დროს ტარება და ამაში არაფერი განსაკუთრებული არ არის. მცხეთა-მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრი რესტორან „მეტროპოლში“ სტუმრობისა და ძიუდოისტებთან შეხვედრის თაობაზე ცეზარჩოჩელსაც ესაუბრა. მცხეთა-მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრი რესტორან „მეტროპოლში“ სტუმრობისა და ძიუდოისტებთან შეხვედრის თაობაზე ცეზარჩოჩელსაც ესაუბრა. გუბერნატორი აცხადებს, რომ ლომისობის დღესასწაულზე მთელი დღე მცხეთაში იყო და ცოტა ხნით რესტორან „მეტროპოლშიც“ შეიარა. კითხაზე, ძიუდოისტებთან შეხვედრისას რესტორანი დახურული იყო თუ არა, ჩოჩელი პასუხობს, რომ ამ შეხვედრაზე მას არავინ დაუპატიჟია, თვითონვე იყო მიპატიჟებული. ხოლო რესტორანში მისვლისას ლადო ვარძელაშვილი და დავით ნამგალაური წასულები დახვდნენ. მცხეთა-მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრის კითხვაზე - „სპორტსმენებთან ასეთი შეხვედრები რესტორანში ხომ არ უკავშირდება ბოლო დროს „ქართულ ოცნებაში“ მათ გადასვლას, მსგავსი შეხვედრებით მათ გადმობირებას ხომ არ ცდილობთ?“ ცეზარ ჩოჩელმა უპასუხა: „ ვერ გეტყვით, ვინ ვის ხვდება და რას ფიქრობს. მე შემიძლია მცხეთასთან დაკავშირებით გითხრათ, რომ იქ ვიყავი. რაც შეეხება იმას, ვინ ვის ხვდება, ვინ ვისთან გადადის და გადმოდის, ამაზე საუბარი ჩემი პრეროგატივა არ არის“. მცხეთა-მთიანეთის საინფორმაციო ცენტრის კითხვაზე - „სპორტსმენებთან ასეთი შეხვედრები რესტორანში ხომ არ უკავშირდება ბოლო დროს „ქართულ ოცნებაში“ მათ გადასვლას, მსგავსი შეხვედრებით მათ გადმობირებას ხომ არ ცდილობთ?“ ცეზარ ჩოჩელმა უპასუხა: „ ვერ გეტყვით, ვინ ვის ხვდება და რას ფიქრობს. მე შემიძლია მცხეთასთან დაკავშირებით გითხრათ, რომ იქ ვიყავი. რაც შეეხება იმას, ვინ ვის ხვდება, ვინ ვისთან გადადის და გადმოდის, ამაზე საუბარი ჩემი პრეროგატივა არ არის“. ორიგინალი


გიყვარდეთ ჩემნაირები!....: Aug 17, 2014 ყოველ წელს, სექტემბრიდან მაისამდე, ზაფხულს ველოდები. ზაფხულს, მზეს, სითბოს, ენდორფინებს, პეპლებს მუცლებში.. ასე მგონია, ზაფხული ბედნიერების პერიოდია როცა ყველაფერი კარგად უნდა იყოს. წლევანდელი ზაფხული ისე გავიდა, ვერაფერი გავიგე. ჩემი ზაფხული დაიკარგა. ათასმა სხვადასხვა მიმართულების მქონე საქმემ შთანთქა და როცა ამოვყვინთე, უკვე აგვისტო ყოფილა. :) რამდენიმე დღეში სტამბულში წავალ. ცოტა აზრზე მოვალ, შემდეგ რაციონალურად მივხედავ საქმეებს. დღეს ვკითხულობდი ზუსტად, რომ ადამიანებს საკუთარი სურვილებისა და გეგმების განხორციელებაში ხელს მხოლოდ შიში უშლით. ისე, ეს ფაქტორი რომ არ არსებობდეს, დედამიწაზე მხოლოდ წარმატებული ადამიანები იცხოვრებდნენ და ცხოვრებას აზრი დაეკარგებოდა. ყოველ შემთხვევაში მგონია, რომ ადამიანების სიცოცხლეში ყველაზე საინტერესო ის პროცესია, რომელსაც მიზნის მიღწევამდე გავდივართ. ამ ბოლო დროს ძალიან ბევრი მეწერინება. თითქოს, მეორე სუნთქვა გამეხსნა. მინდა ვიჯდე და ვწერო. ვწერო ბევრი, ბევრ საინტერესო ადამიანზე, თემაზე, მოვლენაზე.. დავწერო ჩემი პირადი აღმოჩენები და მიგნებები, შევფუთო და მოხეტიელე წიგნივით გავუშვა. ამ თემაზე ბოლო ორი თვეა, სერიოზულად ვფიქრობ. თემა იდეა და სტილი მოფიქრებული მაქვს. დრო მინდა და ნებისყოფა, რომ ჩავუჯდე, მაგრამ სანამ ამას დავიწყებ, მანამდე ცხოვრებისეული მთავარი გეგმების განხორიციელებისათვის საჭირო საქმეებს უნდა მივყვე. ხშირად ვფიქრობ შარშანდელ ზაფხულზე, გაზაფხულზე დატრიალებული ამბების კომპენსაციაზე, სტამბულზე, ჰამბურგზე, თბილისზე, მერე ზამთარზეც.. ახლა ზუსტად ის პერიოდი მოდის, როცა შარშან, ჩემთვის ჩავალაგე ჩემოდანი, მარტო წავედი აეროპორტში და მარტო გავემგზავრე იქ, სადაც არ ვიცოდი, რა მელოდა. როცა ამას ვიხსენებ, უცებ თავში მივარდება. მიუხედავად იმისა, რომ თითქმის შვიდი წელია დამოუკიდებლად ვცხოვრობ, უცხო ქვეყანაში მარტო წაბოდიალება ჩემი მეორე მესთვის კიდევ ერთხელ არის იმის დამტკიცება, რომ შეუძლებელი არაფერია. და რომ ყველაფერი ასრულებას ექვემდებარება, რასაც გულით მოინდომებ. ამაში უამრავჯერ დავრწმუნდი. ... წარმატებებისა თუ წარუმატებლობების მიუხედავად, ცხოვრებაში მთავარი ადამიანური ურთიერთობებია, რომელთა გაფუჭება და დაკარგვა დედამიწის ზურგზე არც ერთი სხვა ადამიანის გამო არ ღირს. მიუხედავად ამისა, თუ იმ მომენტში თავი მართალი გეგონა, მჯერა, რომ ცხოვრებაში არაფერს უნდა ნანობდე. როცა ურთიერთობებში რაღაცები არ გამოდის, მხოლოდ ერთის ბრალი არაა. მეორე მხრივ, არ შეიძლება ერთი მეორეს გამუდმებით აიძულებდეს, ურთიერთობაში ლიდერობა აიღოს - ეს არასწორი საქციელია. ჯამში, ადამიანების მთავარი პრობლემა ისაა, რომ ნებისმიერ ურთიერთობას სერიოზულად უყურებენ. იმდენად სერიოზულად, რომ უტოპიური შიშის გამო, ნორმალურ ურთიერთობებს ვერ ახერხებენ. ამას თან ოიდიპოსისა და ელექტრას კომპლექსსაც თუ დავუმატებთ, არაჩვეულებრივ კომბინაციას მივიღებთ. ზოგადად, ადამიანებს გვიჭირს იმის გააზრება, რომ ცხოვრებაში მთავარი ჩვენ ვართ. რომ ჩვენ გარშემო ბრუნავს დედამიწა, რომ ჩვენ წარვმართავთ ჩვენს ცხოვრებას მასში მოხვედრილი ადამიანებითურთ. რომ არ შეიძლება ჯერ არდაწყებულ ურთიერთობებს სისულელეების გამო დავუსვათ წერტილი, უნდა გავაანალიზოთ, რომ საკუთარი თავის დასჯის მიზნით, ურთიერთობის უცბად შეწყვეტით, არ უნდა დავსაჯოთ ადამიანები, რომელთა მიმართაც გულგრილები არ ვართ, ამასთან, ყალბი ღიმილითაც კი არ უნდა მოვატყუოთ და გამოვიყენოთ სხვა ადამიანები მაშინ, როცა საერთოდ არაფერს ვგრძნობთ მათ მიმართ - ისინი არ იმსახურებენ ფუჭ იმედებს. მართლა არ იმსახურებენ. ძალიან ძნელია მიხვიდე ადამიანთან და უთხრა, რომ გიყვარს. მაგრამ ამაზე ძნელია მიხვიდე მასთან და უთხრა, რომ გძულს. ამიტომ ვცხოვრობთ უაზრო დეკორაციებში, რომლებიც იმის მეოთხედის გაკეთების საშუალებას არ გვაძლევენ, რომელიც ჩვენი ცხოვრების მანძილზე უნდა მოგვესწრო. ...ორი-სამი დღის წინ მივხვდი, რომ მუცელში მოფარფატე ჩემი პეპლების ნაწილი აგონიაშია, ნაწილი გარდაცვლილა.. ძალიან შეუმჩნევლად და უმტკივნეულოდ.. ჩემს საუნდტრეკებს კიდევ ერთი მიემატება და ბარემ აქვე დავაშეარებ. :)) Posted by vasasi at 12:40 PM ღმერთო ჩემო, ”ის” რომ დავინახე, ადგილზე გავშეშდი... მივხვდი, რომ ის ის არის და მე მე ვარ... და გავიფიქრე: ღმერთო ჩემო, ეს ნამდვილად ის არის თუ მეჩვენება?.. რ... ჩემი აზრით, ტოლსტოის საუკეთესო ნაწარმოები სულაც არ არის "ანა კარენინა". 5 0 წიგნში "აღდგომას" ან "ომი და მშვიდობას... მეც ჩამოვალ და შენ შემიყვარებ.


text: შორეული აღმოსავლეთის ფედერალური ოკრუგი — ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ფორმირება რუსეთის ციმბირის ნაწილში. შეიქმნა რუსეთის ფედერაციის პრეზიდენტის 2000 წლის 13 მაისს ბრძანებულებით. მოსახლეობა — 6,8 მლნ. ფართობი - 6.180 ათასი. მთავარი ქალაქია ხაბაროვსკი. რეგიონი მოიცავს ფედერაციის 10 სუბიექტს: ოკრუგის შემადგენლობა რესპუბლიკა: რესპუბლიკა სახა (იაკუტია) ავტონომიური ოლქი: ებრაელთა ავტონომიური ოლქი ავტონომიური ოკრუგი: ჩუკოტკის ავტონომიური ოკრუგი მხარეები: ხაბაროვსკის მხარე პრიმორიეს მხარე კამჩატკის მხარე ოლქები: ამურის ოლქი მაგადანის ოლქი სახალინის ოლქი შორეული აღმოსავლეთის ფედერალური ოკრუგი


დღესასწაული:


ბორჯომის ხეობაში, "ტყის აღდგენის" პროექტი ხორციელდება 9 ნოემბერი 10:37 ბორჯომის ხეობაში, სოფელ დაბის შემდეგ, "ტყის აღდგენის" პროექტი დაბა წაღვერის მიმდებარედ, 2017 წელს ნახანძრალი ტყის ტერიტორიაზე ხორციელდება. ამ ეტაპზე დასრულებულია გაწმენდითი და ბუნებრივი განახლების ხელშეწყობის სამუშაოები 402 ჰა ფართობზე რომლის შემდეგ, ჯამში 8500 წიწვოვანი და ფოთლოვანი სახეობის ნერგი დაირგვება. ხოლო სოფელ დაბის მიმდებარედ, ნახანძრალ ტყეში, 144 ჰა ფართობზე 2018 წლის შემოდგომასა და 2019 წლის გაზაფხულზე ჯამში 282 730 ძირი წიწვოვანი და ფოთლოვანი სახეობის ნეგრი დაირგო. ამ ეტაპზე საშემოდგომო სამუშაოები მიმდინარეობს, რომლის ფარგლებშიც 80 ათასამდე ნერგი დაირგვება. ხოლო, 2020 წლიდან ეროვნული სატყეო სააგენტო დარჩენილ 106 ჰა ფართობს აღადგენს. აღსანიშნავია, რომ სამუშაოებში, მეტყევე-სპეციალისტებთან ერთად, ადგილობრივი მოსახლეობაა დასაქმებული.


text: ისმაელი, ისმაელიანები (არაბები) ისმაელი, ისმაელიანები (არაბები) დაბადება 16 : 12 ; დაბადება 16 : 16 ; დაბადება 17 : 25 ; 1ნეშტთა 8 : 38 ; 2ნეშტთა 19 : 11 ; 2ნეშტთა 23 : 1 ; ეზრა 10 : 22 ; იერემია 41 : 2 ; გალატელთა 4 : 23 ; დაბადება 17 : 26 ; დაბადება 21 : 13 ; =1.9.59 ისმაელი, ისმაელიანები (არაბები) ღმერთი ისმენს პირველი ისმაელი იყო - აბრამის ძე აგარისგან დაბ.16,16; 1ნეშ.1,28 - ანგელოზმა იწინასწარმეტყველა მისი ხასიათი დაბ.16.11.12 - წინადაცვეთილ იქნა 13 წლის დაბ.17,25 - დასცინოდა ისააკს დაბ.21,9 - ხორცისაგან შობილი გალ.4,22.23 - ცხოვრობდა უდაბნოში დაბ.21,20 - გახდა მშვილდოსანი დაბ.21,20 - დაქორწინდა ეგვიპტელ ქალზე დაბ.21,21 - მამის დამარხვას დაესწრო დაბ.25,9 - ისმაელის ძეები დაბ.25,13-16; 1ნეშ.1,29-31 - მოკვდა 137 წლის დაბ.25,17 - აკურთხა ღმერთმა ნაყოფიერებით დაბ.17,20; 21,13 - ისმაელის შთამომავლები ბინადრობდნენ ხავილადან შურამდე დაბ.25,18 - ძმებმა იოსები მიყიდეს ისმაელიანებს დაბ.37,25-28 - ისმაელიანებმა იოსები მიყიდეს ფოტიფარს დაბ.39,1 - ატარებდნენ ოქროს საყურეებს მსაჯ.8,24 - ცნობილი გახდნენ როგორც არაბები 2ნეშ.17,11 ისრაელში გავრცელებული სახელი იყო ისმაელი: მეორე ისმაელი (იშმა(ყ)ელი) იყო - იონათანის შთამომავალი 1ნეშ.8,38 მესამე ისმაელი (იშმაელი) იყო - ზებადიაჰუს მამა 2ნეშ.19,11 მეოთხე ისმაელი (იშმაელი) იყო - ნეთანიას ძე, განგმირა გედალიაჰუ 4მფ.25,23-25 იერ.41,2-15 მეხუთე ისმაელი (იშმაელი) იყო - იოხანანის ძე, ასისთავი 2ნეშ.23,1 მეექვსე ისმაელი იყო - ღვთისმსახური, რომელიც გაეყარა უცხოელ ცოლს ეზრ.10,22 18. და ბინადრობდნენ ისინი ხავილადან შურამდე, ეგვიპტის პირდაპირ, აშურის მიმართულებით. ყველანი ერთმანეთის პირისპირ დამკვიდრდნენ. 1. ეგვიპტეში ჩაიყვანეს იოსები და იყიდა იგი ისმაელიანთაგან ეგვიპტელმა ფოტიფარმა, ფარაონის კარისკაცმა და მცველთა უფროსმა. 24. უთხრა გედეონმა: "ერთი თხოვნა მაქვს: თითოეულმა ერთი საყურე მომცეს თავისი ნადავლიდან". ოქროს საყურეები ეკეთათ, რადგან ისმაელიანები იყვნენ. 23. გაიგეს მხედართმთავრებმა და მათმა კაცებმა, რომ ბაბილონის მეფემ გედალიაჰუ დანიშნა მეფისნაცვლად და მივიდნენ გედალიაჰუსთან მიცფაში: იშმაელ ნეთანიას ძე, იოხანან კარეახის ძე, სერაია თანხუმეთის ძე ნეტოფათიდან, იაზანიაჰუ მაყაქათელის ძე და მათი ხალხი. 24. შეჰფიცა გედალიაჰუმ მათ და მათ კაცებს და უთხრა: "ნუ გეშინიათ ქალდეველთა მსახურების. იცხოვრეთ ქვეყანაში, ემსახურეთ ბაბილონის მეფეს და ყველაფერი კარგად იქნება!" 25. მეშვიდე თვეს მოვიდა იშმაელი, ძე ნეთანიასი, ელიშამაყის ძისა, მეფის შთამომავალი, ათი კაცი ახლდა თან, განგმირა გედალიაჰუ და ამოხოცა იუდაელები და ქალდეველები, მიცფაში რომ იყვნენ მასთან ერთად. 38. აცელს ექვსი ძე ჰყავდა, აი მათი სახელები: ყაზრიკამი, ბოქრუ, იშმაელი, შეყარია, ყობადია და ხანანი. 11. ფილისტიმელთაგან ზოგს ძღვენი მოჰქონდა იოშაფატთან და ზოგს ვერცხლი ხარკად; ასევე არაბებმაც მოუყვანეს მას წვრილფეხა საქონელი: შვიდი ათას შვიდასი ვერძი და შვიდი ათას შვიდასი ვაცი. 11. აჰა, მღვდელმთავარი ამარიაჰუ გეყოლებათ მთავრად ყველა საუფლო საქმეში, ზებადიაჰუ იშმაელის ძე, იუდას სახლის მმართველი, მეფის ყველა საქმეს განაგებს; ზედამხედველებად ლევიანები იქნებიან თქვენს წინაშე. მტკიცედ იმოქმედეთ და მართალთან იქნება უფალი!" 1. მეშვიდე წელს გაძლიერდა იეჰოიადაყი და აღთქმის დასადებად დაუძახა ასისთავებს: ყაზარია იეროხამის ძეს, იშმაელ იოხანანის ძეს, ყაზარია ყობედის ძეს, მაყასიაჰუ ყადაიაჰუს ძეს და ელიშაფატ ზიქრის ძეს. 22. ფაშხურის ძეთაგან: ელიოყენაი, მაყასეია, ისმაელი, ნეთანელი, იოზაბადი და ელყასა; 2. ადგნენ ისმაელ ნეთანიას ძე და მასთან მყოფი ათი კაცი და მახვილით დასცეს გედალიაჰუ, შაფანის ძის, ახიკამის შვილი; მოკლეს ის, ვინც ბაბილონის მეფემ გაამეფა ქვეყანაში.


პანტელეიმონის მონასტერი პანტელეიმონის მონასტერი (ბერძნ. Movή AYίou Πavteλeήuovoς) — წმინდა პანტელეიმონის სახელობის მონასტერი ზღვის ნაპირას, ქსენოფონტეს სავანესა და დაფნის ნავსადგურს შორის მდებარეობს. ის სხვაგვარადაც არის ცნობილი — როგორც წმინდა პანტელეიმონის რუსული მონასტერი ათონზე, კალიმაქსების კინოვია ანდა რუსიკი. მონასტერი აქ 1765 წელს დაფუძნდა. მანამდე ის სხვაგან, ზღვიდან მოშორებით მდებარეობდა. ახლა იქ ეგრეთ წოდებული „ძველი“, „მთიანი“ რუსიკია, იგივე თესალონიკელის მონასტერიმ რომელიც XI საუკუნით თარიღდება. სწორედ იმ დროს მოვიდნენ წმინდა მთაზე პირველი რუსი ბერები. თავდაპირველად ისინი ქსილურგუს სავანეში დასახლდნენ და სულ მალე ისე აავსეს, რომ ადგილი აღარავის ჰყოფნიდა, ამიტომ წმინდა კინოტმა იღუმენ ლავრენტის თხოვნით ბერებს გაუკაცრიელებული თესალონიკელის მონასტერი გადასცა, ქსილურგუს სავანე კი სკიტად გადააკეთეს და დღემდე ასეთად რჩება. რუსიკის ისტორიის შესახებ წყაროები XIII საუკუნემდე თითქმის არ შემონახულა (მიზეზი ხანძარი გახლდათ, რომელმაც სულმთლად გაანადგურა მონასტერი არქივები და ბიბლიოთეკა), მაგრამ ცნობილია, რომ იმპერატორმა ანდრონიკე II პალეოლოგოსმა თავისი ედიქტით დაამტკიცა სავანის ქონებრივი უფლებები. მოგვიანებით მონასტერზე ზრუნავდნენ სერბი დიდებულები, რომლებიც მას უხვ შეწირულობებს სწირავდნენ და საშემოსავლო სახლებს სჩუქნიდნენ. რუსეთში მონღოლთა ბატონობის დროს რუსიკში ბერძნები ცხოვრობდნენ (იმ პერიოდის ყველა დოკუმენტზე იღუმენის ბერძნული ხელმოწერაა), მაგრამ 1497 წლიდან წმინდა მთისკენ ისევ დაიძრნენ რუსი მწირები. III დადგენილებით (1394 წ.), პანტელეიმონის მონასტერს ათონის სავანეთა იერარქიაში მეხუთე ადგილი ეკავა, მაგრამ აყვავების პერიოდი ხანმოკლე გამოდგა. მონასტერი გაღარიბდა და ვალებში ჩაეფლო. მაშინ მან მრავალი სამფლობელო დაკარგა. XVIII საუკუნის შუა წლებში რუსიკის კარიბჭე გაიღო. მონასტერში სულ ოთხი ბერი იყო: ორი რუსი და ორი ბულგარელი, ხოლო მოგვიანებით სავანე დაცარიელდა. ამგვარად, რუსიკი ისევ ბერძენთა ხელში გადავიდა. ბერძნების საძმომ გადაწყვიტა, ზღვასთან ახლოს გადასახლებულიყო — 1667 წელს იქ იერისონის ეპისკოპოსმა ქრისტეფორემ ააგო მცირე ტაძარი, რომელიც უფლის ამაღლების სახელზე აკურთხეს. ბაკლანელი მმართველებისა და დუნაისპირელი თავადების დახმარებით აქვე ააშენეს პანტელეიმონის მონასტერი. განსაკუთრებით უხვი შემოწირულობები გაიღო საუკუნის პირველ ნახევარში მოლდოვ-ვლახეთის მმართველმა სკარლეტ კალიმაქსმა (სახელდობრ, მისი სახსრებით აშენდა ტაძარი). 1806 წელს პატრიარქმა კალიკიმ მონასტრის წესდება დაამტკიცა. ბერძნების აჯანყების წლებში რუსიკი, ისევე როგორც ათონის სავანეთა უმრავლესობა, დაიცალა. დაიწყო ხანგრძლივი დავა ქსენოფონტეს მონასტრის საზღვრების თაობაზე. სავანე მძიმე დღეში აღმოჩნდა. 1840 წელს პანტელეიმონის მონასტერში ისევ გამოჩნდნენ რუსი ბერები. მალე ისინი ძმობის უმრავლესობას შეადგენდნენ. 1875 წელს, პირველად მრავალი საკუნის შემდეგ, არჩეულ იქნა რუსი იღუმენი და რუსიკი ჭეშმარიტად რუსული მონასტერი გახდა. მეცხრამეტე საუკუნის მიწურულს მხოლოდ პანტელეიმონის მონასტერში 1000-ზე მეტი ბერი ცხოვრობდა (მათ შორის იყვნენ ბერძნები და სამხრეთის სლავებიც). რუსები ცხოვრობდნენ სხვა მონასტრებშიც, წმინდა მთის სკიტებსა და სენაკებშიც. სავანის არქიტექტურული ანსამბლი თავისი მრავალსართულიანი შენობითა და ტაძრების მაღალი გუმბათებით პატარა ქალაქის შთაბეჭდილებას ქმნის, მაგრამ 1968 წლის ხანძარმა საგრძნობი ზიანი მიაყენა მონასტერს. ტაძარი, როგორც შესასვლელზე ამოტვიფრული წარწერა გვამცნობს, 1812-1821 წლებში აუგიათ. საერთო გეგმით ის წმინდა მთის ყველა სხვა სავანეს ჰგავს. კედლები ნაშენია მართკუთხა თლილი ქვის ფილებით. რვა გუმბათზე ჯვრებია აღმართული, თანაც მთვარეზე — რუსეთისთვის ტრადიციული, რვაქიმიანი. საეკლესიო მოხატულობანი გასულ საუკუნეშია გაკეთებული. მდიდრულად მორთული კანკელი შესრულებულია რუსი ოსტატების მიერ. განაწესის თანახმად, რომელიც 1875 წელს მიიღეს, ამ ტაძარში მსახურება ორ ენაზე — ბერძნულად და სლავურად — აღესრულება. ტაძრის კარიბჭის პირდაპირ არის სატრაპეზო, რომელიც 1890 წელს აიგო და 1897 წელს მოიხატა. იგი 800-მდე ადამიანს იტევს. სატრაპეზოს თავზე აღმართულია სამრეკლო, რომლის რუსული ზარები მთელ ათონზეა განთქმული. სამრეკლოს პირდაპირ, შესასვლელის მარცხნივ, წყალკურთხევის ავზია. რუსიკში სხვა ეკლესიებიც არის. ტაძარს მიშენებული აქვს ღვთისმშობლის მიძინების ეკვდერი (აქ ღვთისმსახურება ბერძნულად აღესრულება). ბიბლიოთეკის დასავლეთით წმინდა მიტროფანე ვორონეჟელის ეკლესია დგას (აქ, ისევე როგორც სხვა ტაძრებში, სლავურად მსახურობენ). მონასტრის ჩრდილოეთ ნაწილში უფლის ამაღლების, წმინდა სერგის, დიდმოწამე დიმიტრის, მთავარანგელოზ მიქაელის, წმინდა გერასიმეს, წმინდა კონსტანტინესა და ელენეს, წმინდა ვლადიმირისა და ოლღას ეკლესიები მდებაროებს. აქვეა ალექსანდრე ნეველის ტაძარიც, რომელიც მდიდრულად არის მორთული, ოქროს კიოტში ჩასმული ხატებითა და მოოქრული კანკელით. სამწუხაროდ, რვა ტაძრიდან, რომლებიც მონასტრის სამხრეთ ნაწილში იყო განლაგებული, ხანძარს მხოლოდ ორი გადაურჩა: წმინდა საბასი და წმინდა ნიკოლოზისა. სავანის კედლების მიღმა ორი ტაძარია. მონასტერს ეკუთვნის ხუთი სენაკი: წმინდა ექვთიმესი, წმინდა კოზმასი და დამიანესი, ცხოველმყოფელი წყარო, წმინდა სტეფანესი და წმინდა გიორგისი (ორივე კარიესში მდებარეობს). გარდა ამისა, რუსიკს ეკუთვნის ხრომიცას საშემოსავლო სახლი ურანოპოლისთან ახლოს, სადაც რამდენიმე რუსი ბერი ცხოვრობს, ქსილურგუს სკიტი (როგორც ათონზე უწოდებენ, „ღვთისმშობლი“), რომელიც პანტოკრატორის მონასტრის მახლობლადაა, სკიტი „ახალი თებაიდა“ წმინდა მთის სამხრეთ-დასავლეთით და ძველი რუსიკი. სავანეში ინახება წმინდა პანტელეიმონის თავი, პატიოსანი ჯვრის ნაწილები, მრავალი ხატი, სამოსი, ჯვრები და სხვა. ღვთისმშობლის ტაძარშია დაბრძანებული წმინდა ბარძიმი, მეტად დახვეწილი ნაკეთობა, და სახარება ძვირფასი ჭედური პერანგით — შეწირულობანი დიდი მთავრის კონსტანტინე ნიკოლოზის ძისა, რომელიც 1845 წელს ეწვია სავანეს. მონასტერს აქვს მდიდარი ბიბლიოთეკა, რომელიც ცალკე ორსართულიან შენობაშია განთავსებული. იქ დაცულია დაახლოებით 1320 ბერძნული და 600 სლავური ხელნაწერი. განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს მინიატურებით მდიდრულად მორთული სახარება და გრიგოლ ღვთისმეტყველის 16 ქადაგება. ამათ გარდა, ბიბლიოთეკაში არის 20000-ზე მეტი ნაბეჭდი ბერძნული, სლავური და რუსული წიგნი. ამჟამად პანტელეიმონის მონასტერს XIX ადგილი უკავია ათონის მთის სავანეთა იერარქიაში. საძმო ორმოცდაათზე მეტ ბერს ითვლის. თითქმის ყველა რუსეთიდან არის ჩასული.


ბიომეურნეობა - ანწლი ტკიპების და მღრღნელების წინააღმდეგ დიდგულას (Sambucus nigra) ხალხური სინონიმები: ქართლ-კახეთში, აჭარაში-დიდგულა; ზემო იმერეთში (სამტრედიის რაიონი) -ანწლი; ლეჩხუმში-ხელღრუე; რაჭა-ლეჩხუმში-ხეყრუა; ოკრიბაში, ქვემო რაჭაში-ხრეკოლა, ხრიკოლა; გურიაში-ხელთოფა, თხიფსელა; აჭარაში-სართოფელა; სამეგრელოში-თახვანტია, თახვანტიაშჯა, ხინთობალაში ჯა, ინჭირაია, ჩვაჩვაბვე, ჩიჩვები, გეყრუაი, სვანეთში-გეყრუი, თვეფილა, თოფრა; რაფიელ ერისთავის მიხედვით-ყრუა ხე; დავით ჩუბინიშვილის მიხედვით -თოფჩი. შავი მოცხარის კვირტის ტკიპას წინააღმდეგ (ყვავილობის წინ), მოცხარის რიგთშორიესებში დიდგულას ნედლი ტოტები წყლიანი ჭურჭლით უნდა მოთავსდეს. თაგვისებრი მღრღნელების დაფრთხობის მიზნით ხეების შტამბზე დიდგულას ტოტებს ახვევენ, ზვინზე მოაფენენ ტოტებს, ბეღლის ირგვლივ ათავსებენ დიდგულას მწვანე ნედლეულს. ხეხილის ბაღებში (ვაშლი,ქლიავი) და ხურტკმელის პლანტაციაში (ნაყოფჭამიების და ხურტკმელის პლანტაციაში (ნაყოფჭამიების და ხურტკმელის ალურას დასაფრთხობად) დიდგულას გაშენებას ურჩევენ. კიტრის ასკოჰიტოზი – სიმპტომები და ბრძოლის მეთოდები 18.01.2019 1760 ნახვა ქამა სოკო - მოვლა-მოყვანის წესები 20.03.2019 12289 ნახვა კულმუხო - სამკურნალო მცენარე - დანიშნულება, მოვლის წესები 09.03.2020 4232 ნახვა მარწყვის ნაცრისფერი სიდამპლე - სიმპტომები და ბრძოლის ღონისძიებები დაავადება ძირითადად აზიანებს ყვავილებსა და ნაყოფებს. ნაყოფები ავადდება სიმწიფის პერიოდში და ტრანსპორტირებისას. დაავადება ადვილად ჩნდება და სწრაფად პროგრესირებს ნოტიო და შედარებით გრილ ამინდებში. მისი გამომწვევი სოკო აავადებს მც... 11.01.2019 130034 ნახვა