text: Ekuadori, (Spanjisht: República del Ecuador), zyrtarisht Republika e Ekuadorit është një republikë demokratike përfaqësuese në Amerikën e Jugut e kufizuar nga Kolumbia në veri, Peruja në lindje dhe jug, dhe nga Oqeani Paqësor në perëndim. Ekuadori së bashku me Kilin, janë dy vendet e vetme në Amerikën e Jugut, që nuk kanë një kufi me Brazilin. Ai përfshin gjithashtu Ishujt Galapagos në Paqësor, rreth 1000 km në perëndim të kontinentit. Gjuha kryesore që flitet në Ekuador është spanjishja (94% e popullsisë). Gjuhët e përdorimit zyrtar në komunitetet e banorëve autoktonë përfshijnë Quichua, Shuar, dhe 11 gjuhë të tjera. Ekuadori ka një sipërfaqe prej 275.830 km2. Kryeqyteti i tij është Quito, i cili u shpall një Vend i Trashëgimisë Botërore nga UNESCO në 1970 për qendrën historike të ruajtur mirë dhe që nuk ka ndryshuar shumë në Amerikën Latine . Qyteti më i madh i vendit është Guayaquil. Qendra historike e Cuencës, qyteti i tretë më i madh në vend, u shpall gjithashtu një Vend i Trashëgimisë Botërore në vitin 1999, si një shembull i shquar i një qyteti kolonial të planifikuar i stilit spanjoll në Amerikat. Ekuadori është gjithashtu një vend me një larmi të madhe të specieve, shumë prej tyre endemike, si ato të Ishujve Galapagos. Kjo shumllojshmëri e specieve e bën Ekuadorin një nga 17 vendet me shumëllojshmëri të specive më të madhe në botë. Kushtetuta e re e vitit 2008 është e para në botë që njeh të drejtat e ekosistemit Ekuadori është një republikë presidenciale dhe u bë i pavarur në vitin 1830, pasi ishte pjesë e perandorsë koloniale spanjolle dhe për një kohë shumë të shkurtër e republikës së Kolumbisë së Madhe. Ai është një vend me të ardhura të mesme me një rezultat të Indeksit të Zhvillimit Njerëzor (HDI) prej 0,720 (2011) Historia Periudha Para Inkasve Para ardhjes së Inkasve nga Peruja, një shumëllojshmëri e familjeve të ndryshme të amerikanëve vendas ishin vendosur në Ekuador, të cilët kishin gjuhë të ndryshme për shkak të faktit se ata vinin nga vende të ndryshme. Disa lundruan drejt Ekuadorit në trape nga Amerika Qendrore, të tjerë erdhën në Ekuador nëpërmjet degëve të lumit Amazon, të tjerë erdhën nga veriu i Amerikës së Jugut, ndërsa të tjerë erdhën nga pjesa jugore të Amerikës së Jugut përmes Andeve ose me varka me vela. Përfundimisht këto grupe zhvilluar një kulturë të ngjashme, sepse ata jetonin në të njëjtin ambient edhe pse gjuhët e tyre nuk kishin lidhje me njera tjetrën. Njerëzit e bregdetit u morën me peshkim e gjueti, njerëzit e Andeve malore merreshin me bujqësi dhe njerëzit e zonës së Amazonit merreshin me gjueti dhe bënin një jetë nomade. Me kalimin e kohës këto grupe filluan të ndërveprojnë dhe të përzihem me njëri-tjetrin sa që grupet e familjeve në një zonë u bënë një komunitet apo fis me një gjuhë dhe kulturë të ngjashme. Shumë qytetërime u zhvilluan në Ekuador, të tilla si Kultura Valdivia dhe Kultura Machalilla në bregdet, Quitus (afër Quitos së sotëm) dhe Cañari (afër Cuencas së sotme). Çdo qytetërim zhvilloi vetë arkitekturën e tij të veçantë, qeramikën, dhe interesat fetare. Në malet e Andeve, ku jeta ishte më e stabilizuar, grupet e fiseve vendosën të bashkëpunojnë dhe të formojnë fshatra. Kështu u formuan kombet e para gjysëm të civilizuar bazuar në burimet bujqësore dhe zbutjen e kafshëve. Përfundimisht, nëpërmjet luftërave dhe aleancave martesore të udhëheqësve të tyre, një grup kombesh formuan konfederata. Një rajon u konsolidua nën një konfederatë të quajtur Shyris, e cila ushtroi tregëti të organizuar midis rajoneve të ndryshme dhe pushteti politik dhe ushtarak i të cilës ishte nën sundimin e linjës së gjakut Duchicela. Periudha e Inkasve Kur Inkasit arritën ata gjetën se këto konfederata ishin kaq të zhvilluara, sa iu desh 2 breza sundimtarësh të inkasve - Topa Inca Yupanqui dhe Huayna Capac - për të absorbuar këto Konfederata në Perandorinë e Incasve. Konfederatat e vendasve që i krijuan atyre më shumë probleme u dëbuan në zona të largëta në Peru dhe Bolivi. Në mënyrë të ngjashme, një numër i subjekteve besnikë të inkasve nga Peruja dhe Bolivia u sollënn në Ekuador për të parandaluar rebelimin. Kështu, rajoni i Ekuadorit malor u bë pjesë e Perandorisë së Inkasve në 1463 duke marrë të njëjtën kulturë dhe gjuhë. Në të kundërt, kur inkasit bërë inkursione në Ekuadorin bregdetar dhe në xhunglat lindore të amazonit të Ekuadorit, ata gjetën mjedisin dhe vendasit më armiqësorë. Për më tepër, kur inkasit u përpoqën për të mposhtur ata, vendasit u tërhoqën në brendësi dhe zhvilluan taktika guerile. Kjo pengoi çdo lloj zgjerimi të inkasve në pellgun e Amazonit dhe në bregdetin e Paqësorit të Ekuadorit. Vendasit e xhunglae të Amazonit dhe Ekuadorit bregdetar mbetën relativisht autonomë derisa arritën ushtarët dhe misionarë spanjollë. Vendasit Amazonas dhe Cayapas-it e Ekuadorit bregdetar ishin grupet e vetme që i bënë ballë dominimit të inkasve dhe spanjollëve, duke ruajtur gjuhën dhe kulturën e tyre edhe në shekullin e 21. Pushtimi nga spanjollët Para ardhjes së spanjollëve, Perandoria e inkasve ishte përfshirë në një luftë civile. Vdekja e parakohshme e trashëgimtarit Ninan Cuchi dhe perandorit Huayna Capac nga një sëmundje europiane që u përhap në Ekuador, krijoi një vakum për pushtet midis dy fraksioneve. Fraksioni verior i kryesuar nga Atahualpa pretendonte se Huayna Capac para se të vdiste dha një dekret gojor në lidhje me mënyrën se si perandoria duhet të ndahet. Ai ia dha territoret që përfshijnë Ekuadorin e sotëm dhe Perunë veriore birit të tij të preferuar Atahualpa, i cili do të sundonte nga Quito, dhe i dha pjesën tjetër Huascarit i cili do të sundonte nga Cuzco. Ai la amanet që zemra e tij të varrosej në qytetin e tij të preferuar Quito dhe trupi i tij të transportohej për t'u varrosur me paraardhësit e tij në Cuzco. Huascar nuk e njohu amanetin e të atit sepse ai nuk ndoqi traditat e inkasve për emërimin e një inkasi nëpërmjet priftërinjve. Atahualpa u urdhërua nga Huascar për të marrë pjesë në varrimin e babait të tij në Cuzco dhe të bëjë homazh atij si sundimtari i ri i Inkasve. Atahualpa, me një numër të madh të ushtarëve veteranë të të atit të tij, vendosi ta injorojë Huascarin dhe kështu filloi një luftë civile. Një numër i betejave të përgjakshme u zhvilluan derisa më në fund Huascari u kap dhe Atahualpa Marshoi në jug të Cuzcos dhe masakroi familjen mbretërore të lidhur me Huascarin. Një bandë e vogël e spanjollëve kryesuar nga Francisco Pizarro zbarkoi në Tumbez dhe Marshoi mbi malet e Andeve derisa arritën në Cajamarca ku perandori i ri i inkasve Atahualpa do të bisedonte me ta. Prifti Valverde u përpoq të bindë Atahualpën se ai duhet të bashkohet me Kishën katolike dhe të deklarojë veten një vasal të Spanjës. Kjo zemëroi Atahualpan aq shumë sa që ai hodhi Biblën në tokë. Në këtë pikë spanjollët u inatosën, me urdhër të Valverdes, sulmuan dhe masakruan truprojën e paarmatosur e të inkasve dhe kapën Atahualpan. Pizarro premtoi për lirimin Atahualpës në qoftë se ai do të jepte fjalën për të mbushur një dhomë plotë me ar. Megjithatë, pas një gjykim të simuluar, spanjollët e ekzekutuan Atahualpan duke e mbytur (zënë frymën). Kolonizimi Sëmundjet pllakosën popullsinë indigjene gjatë dekadave të para të sundimit spanjoll - një kohë kur edhe vendasit u detyruan në Sistemin e punës encomienda për spanjollët. Në 1563, Quito u bë vendi i një audience mbretërore (qark administrativ) të Spanjës dhe një pjesë e Vicerojaltisë së Perusë, dhe më vonë Vicerojaltisë së re të Granadas. Pas gati 300 vjet të kolonizimit spanjoll, Quito ishte ende një qytet i vogël prej vetëm 10.000 banorësh. Pikërisht në këtë qytet, në 10 gusht 1809, u bë thirrja e parë për pavarësi nga Spanja në Amerikën Latine, nën udhëheqjen e kreolëve të qytetit si Montúfar Juan Pio, Quiroga, Salinas , dhe Peshkopi Cuero y Caicedo. Edhe pse kjo zgjati jo më shumë se dy muaj, ajo kishte pasoja të rëndësishme dhe ishte një frymëzim për emancipimin e pjesës tjetër të amerikës spanjolle. Pavarësia Më 9 tetor 1820, Guayaquil u bë qyteti i parë në Ekuador për të fituar pavarësinë e saj nga Spanja. Më 24 maj 1822, pjesa tjetër e Ekuadorit fitoi pavarësinë e saj, pasi Antonio José de Sucre mundi forcat spanjisht monarkist në Beteja e Pichincha, në afërsi të Quito. Pas betejës, Ekuador bashkua Simón Bolívar 's Republika e Gran Kolumbi - bashkimin me ditë moderne Kolumbi dhe Venezuela - vetëm që të bëhet një republikë në vitin 1830. Shekulli 19 per Ekuador u shënua nga paqëndrueshmëria, me një suksesion të shpejtë të sundimtarëve. Presidenti i parë i Venezuelës Ekuador ishte lindur në Juan José Flores, i cili u rrëzua përfundimisht, ndjekur nga shumë udhëheqës autoritarë të tilla si Vicente Rocafuerte, José Joaquín de Olmedo, José María Urbina, Diego Noboa, Pedro José de Arteta, Manuel de Ascásubi; dhe djali vetë Flores-së, Antonio Flores Jijón, ndër të tjera. Konservatore Gabriel Garcia Moreno unifikuar vendi në 1860 me mbështetjen e Kishës Katolike Romake. Në fund të shekullit të 19-të, kërkesa botërore për kakao lidhur ekonominë në eksportet e mallrave dhe çoi në migrimin nga malësitë në kufirin bujqësore në bregdet. Revolucioni Liberal Bregdeti bazë Revolucioni Liberal e 1895 nën Eloy Alfaro zvogëlohet fuqia e klerit dhe pronarëve të tokës konservatore të malësisë, dhe kjo krahut liberal mbajti pushtetin deri në "Revolucionin Julian ushtarake" të vitit 1925. Vitet 1930 dhe 1940 u shënuan nga paqëndrueshmëria dhe shfaqjen e politikanëve populistë, të tilla si pesë herë President José María Velasco Ibarra. Humbja e territoreve të deklaruare që nga viti 1830 Që ndarjes së Ekuador nga Kolumbia në 1830, ajo kishte pohuar të gjitha tokat Amazonian legenin midis lumit Caqueta dhe Marañon-Amazon lumit. Ekuador gjithashtu kishte de jure pretendime për një pjesë të vogël të tokës pranë Oqeanin Paqësor e njohur si Tumbez, e cila vë në mes Lumenjtë Zarumilla dhe Tumbez. Në varg Mountain Andeve Ekuador kishin pretendime në një zonë të tokës të quajtur Jaén de Bracamoros, i cili vë në mes të kufirit në malet e Andeve dhe lumit Marañon. Të jetë se si ajo mund, Ekuador, gjatë historisë së saj të gjatë dhe të trazuar kishte humbur shumicën e territorit të saj pretenduar për secilin nga fqinjët e saj më të fuqishëm si Kolumbia në 1832 dhe 1916, dhe Brazili në vitin 1904 me anë të një seri të marrëveshjeve paqësore. Gjatë luftës për pavarësi, para Peru ose Ekuador u bë një komb i pavarur, disa fusha të Mbretër Zëvendës ish të New Granada - Guayaquil, Tumbez, dhe Jaén - deklaruar veten të pavarur nga Spanja. Disa muaj më vonë një pjesë e ushtrisë çlirimtare peruan i San Martin vendosi të zënë Tumbez dhe Jaen me qëllim të përdorimit të këtyre qyteteve si trampolinat për çlirimin Guayaquil dhe pjesa tjetër e Quito de Audiencia (Ekuador). Kjo ishte njohja zakonshme në mesin e zyrtarëve të lartë të ushtrisë çlirimtare nga jugu se udhëheqësi i tyre San Martin dëshironte të çliruar e sotme Ekuador dhe shtoni atë në një republikë të ardhshëm të Perusë, pasi ai kishte qenë pjesë e Inca Perandoria para spanjollet pushtuan atë. Megjithatë, qëllimi Bolivars 'ishin për të formuar një republikë ri të njohur si Kolumbisë Gran, nga territorin çliruara Spanjoll të New Granades cila përbëhet nga Kolumbia, Venezuela, dhe Ekuador. San planet Martins u pengua kur Bolivar me ndihmën e Marshall Antonio José de Sucre dhe forca kolumbian Gran çlirimtare zbritur malet e Andeve dhe Guayaquil pushtuar dhe aneksuar e sapo çliruar Audiencia de Quito në Republikën e [ [Gran Colombia]]. Kjo ndodhi disa ditë para se forcat San Martins peruan mund të arrijë dhe të zënë Guayaquil me qëllimin për të aneksuar Guayaquil me pjesën tjetër të Audiencia të Quito (Ekuador) në Republikën e ardhshëm të Perusë. Kjo mund të vërtetohet nga llogaritë që në mënyrë të përsëritur deklaruar San Martin thënë Bolivar se ai erdhi në Guayaquil për të çliruar vendin e Incas nga Spanja. Bolivar kundërshtoi deklaratën e tij, kur ai i dërgoi një mesazh nga Guayaquil përshëndetur San Marin trupat e tij në tokën kolumbian. Pasi trupat e fundit Spanish monarkist u mundën në Peru nga ushtritë çlirimtare të Bolivar, disa gjeneralëve peruan pa tituj ligjore mbështetjen ato, filloi të zënë Tumbez, Jaén, dhe Guayaquil në fillim të 1820, ndërsa ishte ende Ekuador federuar me Gran Kolumbi . Qëllimi i këtyre gjeneralëve peruan do të aneksit Ekuador në Republikën e Perusë në kurriz të Kolumbisë Gran. Një këto Gjeneralët peruan ishte lindur ekuadoras José de La Mar, i cili u bë një nga presidentit Perusë. La Mar me një forcë peruan pushtoi disa qytete në jug të Ekuadorit më 28 nëntor 1828. Pas Beteja e Tarqui në 27 shkurt 1829 e cila Gran Colombia çojë nga Antonio José de Sucre fitoi. Sipas të negociatave të paqes Peru rënë dakord për të sepreturn Guayaquil, Tumbez dhe Jaén në, ndërsa rregullimin e kufirit në pellgun lindor amazon si Marañon - Amazon lumenj si kufi natyror midis më Peru dhe Kolumbia Gran. Megjithatë, Peru kthye Guayaquil, por nuk arriti të kthehet Tumbez dhe Jaen, sepse Kolumbia Gran ndarë veten në tri vende të ndryshme - Ekuador, Kolumbi dhe Venezuelë. Pas ndarjes Ecuadors 'nga Federata Gran kolumbian të Kolumbisë, Venezuela, Ekuadori dhe në 1830, Ekuador pati një luftë të shkurtër me Kolumbinë mbi Departamentin e Cauca e cila u aneksoi për pak kohë në Ekuador (1830-1832). Ekuador humbi këtë luftë dhe ranë dakord për një kufi i cili përkohshme Ekuador pretendonte se ajo vrapoi përgjatë lumit Caqueta, ndërsa Kolumbia dyshim se pretenduar se kufiri i ri vrapoi përgjatë lumit Napo. Ndërkohë që po ndodhte, Peru filloi pushtimin e saj de facto të territoreve të diskutueshme Amazonian, pasi ai nënshkroi një traktat të fshehtë 1853 e paqes në favor të Brazilit. Ky traktat shpërfillur të drejtat spanjisht që u konfirmuar gjatë kohës koloniale nga një traktat spanjisht-portugalisht mbi Amazon në lidhje me territoret e mbajtura nga kolonët paligjshme portugalisht. Gjatë negociatave të tij me Brazilin, Peru deklaroi se në bazë të cedula mbretërore të 1802, ai pretendoi territore Amazonian pellgut deri në Caqueta lumit në veri dhe në drejtim të maleve Andeve, duke i privuar Ekuador dhe Kolumbia e të gjitha kërkesave të tyre në pellgun e Amazon. Kolumbia protestuan duke thënë se pretendimet e saj shtrihet në jug drejt Lumenjtë Napo dhe Amazon. Ekuador protestuan se ai pretendonte pellgun e Amazon në mes të lumit Caqueta dhe Marañon-lumi Amazon. Peru injoruar këto protesta dhe krijoi Departamentin e Loretos me kryeqytetin e saj në Iquitos që kishte pushtuar kohët e fundit dhe në mënyrë sistematike filluan të zënë duke përdorur sistemet e lumenjve të gjitha territoret e pretenduara nga të dy Kolumbi dhe Ekuador. Peru shkurtimisht zënë Guayaquil përsëri në vitin 1860, pasi Peru menduar se Ekuador ishte shitur disa prej tokës kontestuese për zhvillimin me mbajtësit e bonove britanike, por u kthye Guayaquil pas disa muajsh. Mosmarrëveshja kufitare u dërgua më pas në Spanjë për arbitrazh 1880-1910, por pa dobi. Atëherë mosmarrëveshja është paraqitur në Shtetet e Bashkuara për arbitrazh në fund të 1930, kjo dështoi gjithashtu. Në vitin 1941, në mes të tensioneve në rritje të shpejtë brenda territoreve të diskutueshme rreth lumit Zarumilla, lufta me Peru. Peru deklaroi se prania ushtarake Ekuador në territorin e peruan-kontestuese ishte një pushtim, Ekuador, nga ana e saj, pohoi se Peru kishte pushtuar kohët e fundit Ekuador rreth lumit Zarumilla dhe se Perusë nga pavarësia Ekuador së nga Spanja ka sistematike Tumbez pushtuar, Jaén, dhe shumica e territoret e diskutueshme në pellgun Amazonian ndërmjet lumenjve Putomayo dhe Marañon. Në korrik 1941, trupat u mobilizuan në të dy vendet. Peru kishte një ushtri prej 11.681 trupave që u përball me një forcë të furnizohen dobët dhe të armatosur siç duhet ekuadoriane të 2300, nga të cilat vetëm 1300 ishin të vendosur në provincat jugore. Armiqësitë shpërtheu më 5 korrik 1941, kur forcat peruan kaluan lumin Zarumilla në disa vende, testimi forcën dhe vendosmërinë e trupave kufitare ekuadoriane. Së fundi, më 23 korrik 1941, Peruvians nisi një pushtim të madh, duke kaluar lumin Zarumilla në fuqi dhe avancimin në provincën ekuadoriane të El Oro. Gjatë kohës së luftës, Peru fituar kontroll mbi pjesë të territorit të kontestuar dhe disa pjesë të provincës së El Oro, dhe disa pjesë të krahinë e Loja, duke kërkuar që qeveria të heqë dorë ekuadoras saj Pretendimet territoriale. Marinës peruan bllokuar portin e Guayaquil, pothuajse prerja gjitha furnizimet për trupat ekuadoriane. Pas disa javësh të luftës dhe nën presion nga Shtetet e Bashkuara dhe disa vende të Amerikës Latine, të gjitha luftimet erdhi në një ndalesë. Ekuador dhe Peru erdhi në një marrëveshje të formalizuar në Rio Protokolli, nënshkruar më 29 janar 1942, në favor të unitetit hemisferik kundër Aksi Fuqitë në Lufta e Dytë Botërore favorizuar Peru me territorin ata zënë në kohën e luftës erdhi në një fund. Recesioni dhe trazirat popullore çoi në një kthim në politikë populiste dhe ndërhyrjeve ushtarake vendase në vitet 1960, ndërsa kompanitë e huaja zhvilluar burimet e naftës në Amazon ekuadoriane. Në vitin 1972, ndërtimi i tubacionit të Andeve ishte përfunduar. Tubacioni sjellë naftë nga ana lindore të Andeve në bregdet, duke e bërë më të madhe të dytë eksportues Ekuador Amerikën e Jugut të naftës. Tubacioni në pjesën jugore Ekuador nuk bëri asgjë për të zgjidhur tensionet mes Ekuador dhe Peru, megjithatë. Rio Protokolli dështuar për të zgjidhur pikërisht kufirin përgjatë një lumi të vogël në distancë Cordillera del rajon kondor në jug Ekuador. Kjo shkaktoi një mosmarrëveshje të gjatë-valë në mes Ekuador dhe Peru, e cila përfundimisht çoi në luftën midis dy vendeve; parë një luftim kufitar në janar-shkurt 1981 e njohur si Paquisha incidentit, dhe në fund të fundit luftarake në shkallë të plotë në janar 1995 ku ushtria ekuadoras rrëzua avioni peruan dhe helikopterë dhe këmbësorisë peruan Marshuan në jug të Ekuadorit. Çdo vend fajësuar tjetrën për fillimin e armiqësive, i njohur si Lufta Cenepa. Sixto Durán Ballen, presidenti ekuadoras, shkëlqyeshëm deklaroi se ai nuk do të heqë dorë nga një centimetër të vetme Ekuador. Ndjenja popullor në Ekuador u bë fort nacionaliste kundër Peru: mbishkrime mund të shihet në muret e Quito Peru referohen si " Cain de Latinoamérica", një referencë për vrasjen e Abelit nga vëllai i tij Kaini në Librin e Zanafillës. Ekuador dhe Peru ka arritur një marrëveshje paraprake për paqe në tetor 1998, e cila përfundoi armiqësive, dhe garantuesit e Protokollit Rio vendosi që kufiri i zonës undelineated ishte vendosur vijën e Cordillera del kondor. Ndërsa Ekuador duhej të heqin dorë nga pretendimet e saj të vjetra me dekada territoriale në shpatet lindore të Cordillera, si dhe në të gjithë zonën perëndimore të headwaters Cenepa, Peru u detyrua të japë në Ekuador, në qira të vazhdueshme, por pa sovranitet, një kilometër katror e territorit të saj, në zonën ku baza ekuadoras of Tiwinza - pika qendrore e luftës - kishte qenë e vendosur brenda tokës peruan dhe që Ushtrisë ekuadoras mbajtur gjatë konfliktit. Demarkacioni kufitar final hyri në fuqi më 13 maj 1999. Qeveritë ushtarake (1972-1979) Në vitin 1972, një "revolucionare dhe nacionaliste" ushtarake junta përmbysi qeveria e Velasco Ibarra. Grusht shteti është i udhëhequr nga Përgjithshme Guillermo Rodríguez dhe të ekzekutuar nga marina komandanti G. Jorge Queirolo Presidenti i ri mërgim José María Velasco të Argentina. Ai mbeti në pushtet deri në vitin 1976, kur ai u hoq nga një qeveri ushtarake. Se junta ushtarake u udhëhequr nga admirali Alfredo Poveda, i cili u shpall kryetar i Këshillit Suprem. Këshilli i Lartë përfshirë dy anëtarë të tjerë të Përgjithshme: Guillermo Durán Arcentales dhe gjenerali Luis Leoro Franco. Shoqëria civile gjithnjë e më këmbëngulëse, bëri thirrje për zgjedhje demokratike. Kolonel Richelieu Levoyer, Qeveria Ministri, propozuar dhe zbatuar një plan për t'u kthyer në sistemin kushtetues përmes zgjedhjeve universale. Ky Plan aktivizuar presidentin e ri të zgjedhur në mënyrë demokratike për të marrë përsipër detyrat e zyrës ekzekutive. Kthimi në demokraci Zgjedhjet u mbajtën më 29 prill 1979, në bazë të një kushtetute të re. Jaime Roldós Aguilera u zgjodh president, duke mbledhur rreth një milion vota, më në historinë e ekuadoriane. Ai mori detyrën më 10 gusht, si presidenti i parë i zgjedhur me kushtetutë, pas gati një dekade të diktaturave civile dhe ushtarake. Në vitin 1980, ai themeloi Partido Pueblo, Cambio y Democracia (Njerëzit, Ndryshimi dhe Partia Demokracia) pas tërheqjes nga Concentracion Populares de Fuerzas (Best Forcat Përqendrimi) dhe i qeverisur deri më 24 maj 1981, kur ai vdiq së bashku me gruan e tij dhe ministri i mbrojtjes, Marco Subia Martinez, kur Forcave Ajrore tij aeroplani u rrëzua në shi i rëndë në afërsi të kufirit peruan. Shumë njerëz besojnë se ai u vra, shkurt 2009 duke pasur parasysh kërcënimet e shumta me vdekje barazoi kundër tij për shkak të axhendës së tij reformiste, vdekjet në crashes automobilave të dy dëshmitarëve kyç para se të mund të dëshmojnë gjatë hetimeve dhe nganjëherë kontradiktore llogaritë e incidentit. Roldos u pasua menjëherë nga zëvendës presidenti Hurtado Osvaldo i cili u pasua në vitin 1984 nga León Febres Cordero nga Partia Social krishterë. Rodrigo Borja Cevallos i së majtës Demokratike (Izquierda Democrática ose ID) partia fitoi presidencën në vitin 1988, kandidon në balotazhin e zgjedhjeve kundër Abdalá Bucaram (kunati i Jaime Roldos dhe themelues i Partia Roldosist ekuadoras). Qeveria e tij ishte e angazhuar për të përmirësuar mbrojtjen e të drejtave të njeriut dhe të kryhen disa reforma, veçanërisht hapjen e Ekuadorit për tregtinë e jashtme. The government Borja konkludohet një akordin çon në shpërbërjen e grupit të vogël terrorist, "¡Alfaro Vive, Carajo!" ("Jetët Alfaro, dammit!") I quajtur pas Eloy Alfaro. Megjithatë, problemet e vazhdueshme ekonomike minuar popullaritetin e ID, dhe partitë opozitare morën kontrollin e Kongresit në vitin 1990. Shfaqja e popullsisë indigjene (rreth 25%), si një zonë aktive ka shtuar në paqëndrueshmërinë demokratik të vendit në vitet e fundit. Popullata ka qenë i motivuar nga dështimet e qeverisë për të përmbushur premtimet e reformës së tokës, papunësia e ulët dhe ofrimin e shërbimeve sociale, historike dhe shfrytëzimit nga ana e elitës së tokës që mbajnë. Lëvizja e tyre, së bashku me përpjekjet e vazhdueshme destabilizuese nga dy lëvizjeve elitës dhe majtist, ka çuar në një përkeqësim të zyrës ekzekutive. Popull dhe degët e tjera të qeverisë të japë presidentit kapital shumë pak politike, siç ilustrohet me largimin më të fundit të Presidentit Lucio Gutiérrez nga detyra nga Kongresi në prill 2005. Vice President Alfredo Palacio zuri vendin e tij dhe mbeti në detyrë deri në presidenciale. [Zgjedhja [ekuadoriane e përgjithshme, 2006 | zgjedhjet e vitit 2006]], në të cilën Rafael Correa fituar presidencën Më 30 shtator 2010, në një revoltë të policisë, shumë policë u vranë pas një ndërhyrjeje ushtarake në një spital të policisë. Presidenti Rafael Correa pretenduar se ai u mor peng në spital nga oficerët e policisë si pjesë e një serie protestash kundër shkurtimeve për përfitimet e punonjësve të shërbimeve publike, të cilat ishin pjesë e një pakete kursimit financiar. Çfarë zemëruar policisë dhe elementëve të ushtrisë ishte një ligj për t'i dhënë fund praktikës së dhënies medalje dhe shpërblime me çdo promovim. Ajo gjithashtu do të zgjasë 5-7 vjet periudhën e zakonshme të nevojshme për promovime. The qeveritare të quajtur revolta një grusht shteti dhe deklaroi një shtet një-javor të jashtëzakonshme të cilat vënë ushtrinë në krye të rendit publik dhe të pezulluar liritë civile. Peru mbyllur kufirin e saj me Ekuadorin. Qeverisja dhe Politika Gjendja aktuale e Ekuadorit përbëhet nga pesë funksione shtetërore: Funksioni ekzekutiv, Legjislative Funksioni, Gjyqësor Funksioni, Funksioni Zgjedhor dhe Transparenca dhe Kontrolli Social . Ekuador udhëhiqet nga një president i zgjedhur në mënyrë demokratike, për një mandat katër vjeçar. Presidenti aktual i Ekuadorit, Rafael Correa, ushtron fuqinë e tij nga zgjedhjet presidenciale de Palacio Carondelet në Quito. Kushtetuta e tanishme u shkrua nga Kuvendi ekuadoras Kushtetuese zgjodh në vitin 2007, dhe është miratuar me referendum në vitin 2008. Që nga viti 1936, votimi është i detyrueshëm për të gjithë personat e moshës 18-65 shkolluar, me dëshirë për të gjithë qytetarët e tjerë Dega ekzekutive përfshin 25 ministri. Qeveritarët dhe këshilltarët provinciale (kryetarët e komunave, Aldermen, dhe bordet famullitare) janë të zgjedhur direkt. Kuvendi i Kombëtar Ekuador mblidhet gjatë gjithë vitit, përveç skutat në korrik dhe dhjetor. Nuk janë komisione të përhershme trembëdhjetë. Anëtarët e Gjykatës Kombëtare të Drejtësisë janë të emëruar nga Këshilli Kombëtar Gjyqësor për nëntë terma vit. Dega ekzekutive Funksion Ekzekutiv është deleguar Presidentit, ushtrohet aktualisht nga Rafael Correa. Ai është i shoqëruar nga kryetari i tij zv, aktualisht Lenin Moreno, zgjidhet për katër vjet (me aftësinë për të ri-zgjedhur vetëm një herë). Si kreu i shtetit dhe kreu i qeverisë, ai përgjegjës për administratën publike. Emërimin e koordinatorëve kombëtarë, ministrat, ministrat e shtetit dhe nëpunësve publikë. Ekzekutiv përcakton politikën e jashtme, emëron Kancelarin e Republikës, si dhe ambasadorët dhe konsujt. Duke qenë autoriteti përfundimtar mbi Forcat e Armatosura Ekuador dhe Kombëtar i Policisë Ekuador, autoritetet emërimit. Gruaja e presidentit të detyrës së marrë titullin e Zonja e Parë e Ekuadorit. Dega legjislative Funksioni legjislativ ushtrohet nga National Kuvendi, e cila e ka selinë në qytetin e Quito në Legjislativ Palace, dhe përbëhet nga 130 Assemblyman, të ndarë në dhjetë komisione , zgjidhet për një periudhë katër vjeçare. Pesëmbëdhjetë konstituencë kombëtare zgjidhet kuvendi, dy deputetëve të zgjedhur nga çdo krahinë dhe një për çdo njëqind mijë banorë ose fraksion i tejkalon 150,000, sipas regjistrimit të fundit të popullsisë kombëtare. Në dijeni të kësaj, ligji do të përcaktojë zgjedhjen e kuvendit të rajoneve, rretheve metropolitane. Dega juridike Sistemi gjyqësor i vendit është bërë nga Këshilli Gjyqësor, si trupin e saj kryesor, dhe Gjykatës Kombëtare të Drejtësisë, Gjykatat, Provinciale dhe tribuna. Përfaqësimi ligjor është bërë nga Këshilli Gjyqësor. Gjykata Kombëtar i Drejtësisë përbëhet nga 21 gjyqtarë të zgjedhur për një afat prej nëntë vitesh. Gjyqtarët janë të ripërtërihet nga tretat çdo tre vjet, siç përcaktohet në Kodin Organike e Sistemit Gjyqësor. Këto janë të zgjedhur nga Këshilli Gjyqësor në pajtim me procedurat të opozitës dhe meritat. Si organizma të pavarur të sistemit gjyqësor janë Prokurori i Përgjithshëm dhe mbrojtës publik. Organizatat si ndihmëse janë: shërbimit noterial, kasneci gjyqësor, dhe marrës. Edhe atje është një regjim të veçantë të drejtësisë vendase. Dega zgjedhore Funksionet e sistemit zgjedhor nga ana e autoriteteve të cilat hyjnë vetëm çdo katër vjet ose kur Zgjedhjet apo referendumet të ndodhë. Funksionet e tij kryesore janë për të organizuar, zgjedhjet e kontrollit, të dënojë shkeljen e rregullave zgjedhore. Trupi i saj kryesor është National Zgjedhor Këshillit, e cila është e bazuar në qytetin e Quito, dhe përbëhet nga shtatë anëtarë të partive partive politike më të votuar, gëzojnë autonomi të plotë financiare dhe administrative. Ky organ tjetër për Gjykata Zgjedhore, formon Zgjedhor funksion i cili është një nga pesë degët e pushtetit Ekuador. Dega e transparencës dhe kontrollit social Transparenca dhe Kontrolli Social përbëhet nga Këshilli i Pjesëmarrjes Qytetare dhe Kontrollit Sociale, një ombudsmanit, Kontrollorin i Përgjithshëm i Shtetit, dhe mbikqyrësit. Autoritetet e saj do të ushtrojnë funksionet e tyre për pesë vjet. Kjo fuqi është përgjegjës për promovimin e transparencës dhe të kontrollit planet publikisht, si dhe planet për të hartuar mekanizma për të luftuar korrupsionin, si edhe të caktojë autoritetet të caktuara, dhe të jetë mekanizëm rregullator i përgjegjshmërisë në vend. Marrëdhëniet me jashtë Objektivat kryesore Ekuador politikës së jashtme kanë përfshirë tradicionalisht mbrojtjen e territorit të saj nga agresioni i jashtëm dhe mbështetje për objektivat e Kombeve të Bashkuara dhe të OAS. Anëtarësimi në Ekuador të OPEC-ut në vitet 1970 dhe 1980 lejuan udhëheqësit ekuadoras të ushtrojë disi autonomi më të madhe të politikës së jashtme. Në Antarktidë, Ekuadori ka ruajtur një stacion kërkimor paqësore për studimin shkencor si një komb anëtar i Antarctica Traktati. Ekuador ka vendosur shpesh theks të madh në qasjet multilaterale ndaj çështjeve ndërkombëtare. Ekuadori është një anëtar i Kombeve të Bashkuara (dhe shumica e agjencive të saj të specializuara) dhe një anëtar i shumë grupe rajonale, duke përfshirë Rio Group, Latin American sistemin ekonomik, [të Organizatës [Latine amerikan të Energjisë ]], Latin American Association Integrimi, Aleanca Bolivarian për popujt e Amerikës Tonë, Andeve Komuniteti i Kombeve, Bashkimi i Kombeve të Amerikës së Jugut ( UNASUR), dhe Banka i jugut (Spanjisht: Banco del Sur ose BancoSur). Njësitë administrative Ekuadori është e ndarë në 24 krahina të provincat (), secili me kapital të vet administrativ. Gjeografia Ekuadori ka një sipërfaqe totale është në, duke përfshirë Galapagos Islands. Të kësaj, është në ujë. Ekuadori është një nga vendet më të vogla në Amerika e Jugut. Ekonomia Ecuador's economy is the eighth largest in Latin America and experienced an average growth of 4.6% between 2000 and 2006. In January 2009, the Central Bank of Ecuador (BCE) put the 2010 growth forecast at 6.88%. GDP doubled between 1999 and 2007, reaching 65,490 million dollars according to BCE. Inflation rate up to January 2008 was located about 1.14%, the highest recorded in the last year, according to Government. The monthly unemployment rate remained at about 6 and 8 percent from December 2007 until September 2008, however, it went up to about 9 percent in October and dropped again in November 2008 to 8 percent. An estimated 9 million Ecuadorians have an economic occupation and about 1.01 million inhabitants are in unemployment condition. The rates of poverty were higher for populations of indigenous, afro-descendents, and rural sectors. During the same year, 7.6% of health spending went to the 20% of the poor, while 20% of the rich population received 38.1% of this expenditure. The extreme poverty rate has declined significantly between 1999 and 2010. In 2001 it was estimated at 40% of the population, while by 2011 the figure dropped to 17.4% of the total population. This is explained largely by emigration and economic stability achieved after adopting the U.S dollar as official means of transaction . Oil accounts for 40% of exports and contributes to maintaining a positive trade balance. Since the late '60s, the exploitation of oil increased production and reserves are estimated at 4.036 million barrels The overall trade balance for August 2012 was a surplus of almost 390 million dollars for the first six months of 2012, a huge figure compared with that of 2007, which reached only $ 5.7 million; the surplus had risen by about 425 million compared to 2006. This circumstance was due to the fact that imports grew faster than exports. The oil trade balance positive had revenues of $ 3.295 million in 2008, while non-oil was negative amounting to 2.842 million dollars. The trade balance with the United States, Chile, the European Union, Bolivia, Peru, Brazil and Mexico is positive. The trade balance with Argentina, Colombia and Asia is negative. In the agricultural sector, Ecuador is a major exporter of bananas (first place worldwide in production and export), flowers, and the eighth largest producer of cocoa. It is also significant the shrimp production, sugar cane, rice, cotton, corn, palm and coffee. The country ́s vast resources include large amounts of timber across the country, like eucalyptus and mangroves. Pines and cedars are planted in the region of the Sierra, walnuts and rosemary, and balsa wood, on Guayas River Basin. The industry is concentrated mainly in Guayaquil, the largest industrial center, and in Quito where in recent years the industry has grown considerably, this city is also the largest business center of the country. Industrial production is directed primarily to domestic market. Despite this, there is limited export of products produced or processed industrially. These include canned foods, liquor, jewelry, furniture and more. A minor industrial activity is also concentrated in Cuenca. Ecuador has negotiated bilateral treaties with other countries, besides belonging to the Andean Community of Nations, and an associate member of Mercosur. It also serves on the World Trade Organization (WTO), in addition to the Interamerican Development Bank (IDB), World Bank, International Monetary Fund (IMF), Corporacion Andina de Fomento (CAF) and other multilateral agencies. In April 2007, Ecuador paid off its debt to the IMF thus ending an era of interventionism of the Agency in the country. The public finance of Ecuador consists of the Central Bank of Ecuador (BCE), the National Development Bank (BNF), the State Bank, the National Finance Corporation, the Ecuadorian Housing Bank (BEV) and the Ecuadorian Educational Loans and Grants. Between 2006 and 2009, the government increased social spending, on social welfare, and education from 2.6% to 5.2% of its GDP. Starting in 2007 with an economy surpassed by the economic crisis, Ecuador was subject to a number of economic policy reforms by Government that have helped steer the Ecuadorian economy to a sustained, substantial, and focused to achieve financial stability and social policy. Such policies were expansionary fiscal policies, of access to housing finance, stimulus packs, and limiting the amount of money reserves banks could keep abroad. Ecuadorian government has made huge investments in education and infrastructure throughout the nation, which have improved the lives of the poor. In 2000 Ecuador changed its currency from the sucre to the US dollar following a banking crisis. On 12 December 2008 president Correa announced that Ecuador would not pay $30.6m in interest to lenders of a $510m loan, claiming that they were monsters. In addition it claimed that $3.8bn in foreign debt negotiated by previous administrations was illegitimate because it was authorised without executive decree. At the time of the announcement, the country had $5.65bn in cash reserves. Demografia 2011 vlerësimet vënë popullatën Ekuador së në 15.007.343. Popullsia e Ekuadorit është etnikisht e ndryshme.Grupi më i madh etnik (si të 2010) është Mestizo s, pasardhësit e kolonizatorëve spanjollë dhe popujve indigjenë, të cilët përbëjnë 71.9% të popullsisë. Amerindians llogari për 7% të popullsisë aktuale. Afro-Ecuadorians, duke përfshirë bronztë s dhe Zambo s, janë gjithashtu një pakicë, bazuar kryesisht në provincat Esmeraldas dhe Imbabura, dhe përbëjnë rreth 7 % e popullatës. Kultura Kultura rrjedhë Ekuador është përcaktuar nga hispanike tij mestizo shumica, dhe si prejardhjen e tyre, kjo është tradicionalisht e trashëgimisë spanjolle, ndikoi në shkallë të ndryshme nga tradita Amerindian, dhe në disa raste nga të Afrikës elements.The parë dhe Vala më e madhe e emigracionit modern në Ekuador përbëhej nga kolonistët spanjolle, pas ardhjes së evropianëve në 1499. Një numër më i ulët i evropianëve të tjera dhe Veriut amerikanët emigruar në vend në fund të shekullit të 19-të dhe në fillim të XX, dhe në numër më të vogël, polakët, lituanezëve, anglisht, irlandez, dhe kroatët gjatë dhe pas Luftës së Dytë Botërore. Që nga skllavëria e Afrikës nuk ishte fuqia punëtore e kolonive spanjolle në " Terra Firme" (Amerika e Jugut), duke pasur parasysh nënshtrimi i njerëzve indigjene nëpërmjet ungjillizimit dhe encomiendas, popullata pakicë e prejardhje afrikane është gjetur kryesisht në krahinat veriore të Esmeraldas dhe Imbabura. Kjo është kryesisht për shkak të anijembytje shekullit të 17-të të një galion robi-tregtare në brigjet veriore të Ekuadorit. Të mbijetuarit pak zezë afrikane swam në breg dhe të depërtuar në xhungël pas-trasha nën udhëheqjen e Anton, shefi i grupit, ku ka mbetur si njerëz të lirë ruajtur kulturën e tyre origjinale, jo ndikuar nga elementet tipike të gjetura në provincat e tjera të Bregdeti ose në rajonin e Andeve. Komunitetet indigjene Ekuador janë të integruara në kulturën e zakonshme në shkallë të ndryshme,, por disa mund të praktikojnë kulturat e tyre autoktone, veçanërisht komunitetet më të largëta indigjene të Amazon pellgut. Spanjisht flitet si gjuhë e parë nga më shumë se 90% të popullsisë, dhe si gjuhë e parë ose të dytë nga më shumë se 98%. Pjesë e popullsisë Ekuador mund të flasë gjuhën amerindiane, në disa raste, si gjuhë e dytë. Dy për qind e popullatës flasin gjuhë Amerindian vetëm. Gjuha Ecuadorians Shumica flasin spanjisht, edhe pse shumë flasin gjuhë Amerindian të tilla si Kichwa. Gjuhë të tjera Amerindian fliten në Ekuador përfshijnë Awapit (e folur nga AWA), A'ingae (e folur nga Cofan), Shuar Chicham (e folur nga Shuar), Achuar-Shiwiar (e folur nga Achuar dhe Shiwiar), Cha'palaachi (folur nga Chachi), Tsa'fiki (folur nga Tsáchila), Paicoca (folur nga Siona dhe Secoya), dhe Wao Tededeo (folur nga Waorani). Edhe pse shumica e tiparet ekuadoriane spanjisht janë ato universale të botës spanjisht-folëse, ka idiosyncrasies disa. Muzika Muzikë e Ekuadorit ka një histori të gjatë. Pasillo është një zhanër të muzikës vendase latine. Në Ekuador është "zhanër të muzikës kombëtare." Përmes viteve, shumë kultura kanë ndikuar për të krijuar lloje të reja të muzikës. Ka edhe lloje të ndryshme të muzikës tradicionale si albazo, pasacalle, dhelpra, incaico Tonada, capishca, Bomba themeluar shumë në afro-ekuadoriane shoqërisë si Esmeraldas, dhe kështu me radhë. Tecnocumbia dhe Rockola janë shembuj të qartë të ndikimit të huaj kulturave. Një nga format më tradicionale të kërceni në Ekuador është Sanjuanito. Është me origjinë nga veriu i Ekuadorit (Otavalo-Imbabura). Sanjuanito është një muzikë danceable përdorur në festimet e mestizo dhe kulturës indigjene. Sipas Segundo muzikolog ekuadoriane Luis Moreno, Sanjuanito u kërcenin nga njerëzit indigjenë gjatë ditëlindjes së San Juan Bautista. Kjo datë e rëndësishme është themeluar nga spanjollet më June 24, coincidentally njëjtën datë kur njerëzit indigjene festoi ritualet e tyre të Inti Raymi. Kuzhina Ekuadoras kuzhina është e ndryshme, që ndryshojnë me lartësi dhe kushtet lidhur bujqësore. Rajonet më në Ekuador ndiqni vakt tre kurs tradicional të supë, një kurs të dytë i cili përfshin oriz dhe një proteinë të tilla si mish ose peshk, dhe pastaj ëmbëlsirë dhe kafe për të përfunduar. Darka është zakonisht më të lehta, dhe nganjëherë të përbëhet vetëm nga kafe ose çaj bimor me bukë. Në rajonin malor, derri, pule, viçi, dhe cuy (gini derr) janë të njohura dhe janë shërbyer me një shumëllojshmëri të drithërave (veçanërisht orizi dhe misri) apo patate. Në rajonin bregdetar, deti është shumë popullor, me, karkaleca peshk dhe ceviche qenit pjesë kryesore të dietës. Në përgjithësi, ceviches janë shërbyer me gjethe delli skuqur ( chifle patacones Sy), kokoshka ose tostado gusht 2012. Delli - Enët dhe badiava bazë janë baza e ngrënies më bregdetare. Encocados (enët që përmbajnë një salcë kokosit) janë gjithashtu shumë të popullarizuara. Churrasco është një ushqim kryesor i rajonit bregdetar, sidomos Guayaquil. Arroz con carne y menestra asada (oriz me fasule viçi i pjekur në skarë dhe) është një prej pjatave tradicionale e Guayaquil, siç është delli i skuqur e cila është shërbyer shpesh me atë. Ky rajon është një prodhuesi kryesor i banane, fasule kakao (për të bërë çokollatë), karkaleca, tilapia, Mangos dhe fruta pasion, midis produkteve të tjera. Në rajonin Amazonës, një element kryesor dietetike është manjota (spanj. yuca, ang. cassava). Shumë fruta janë në dispozicion në këtë rajon, duke përfshirë edhe banane, rrush, pemë pjeshke dhe shuplakat. Letërsia Letërsia në fillim kolonial Ekuador, si në pjesën tjetër të Amerikës spanjoll, u ndikua nga Spanish Mosha e Artë. Një nga shembujt më të hershme është Jacinto Collahuazo, një shef indigjen i një fshat verior në e sotme Ibarra, i lindur në 1600 në fund. Pavarësisht shtypjes dhe diskriminimit të hershme të popullit vendas nga spanjisht, Collahuazo mësuar të lexojnë dhe shkruajnë në gjuhën Kastilianisht, por puna e tij është shkruar në Quechua. Përdorimi i Quipu u ndalua nga, spanjollët dhe në mënyrë që të ruajnë punën e tyre, poetë shumë Inca duhej të mbështeten në përdorimin e alfabetit latin për të shkruar në gjuhën amtare të tyre Quechua. Historia prapa drama Inca "Ollantay", pjesë e vjetër letrare në ekzistencë për çdo gjuhë indigjene në Amerikë, Karnis aksionet disa ngjashmëri me punën e Collahuazo. Collahuazo u burgos, dhe të gjithë punën e tij djegur. Ekzistenca e punës së tij letrare doli në dritë shumë shekuj më vonë, kur një ekip i masonëve ishte rikthimin muret e një kishe koloniale në Quito, dhe gjeti një dorëshkrim fshehur. Fragmenti salvaged është një përkthim spanjisht nga Quechua e "Elegji për të vdekur i Atahualpa", një poemë e shkruar nga Collahuazo, e cila përshkruan trishtim dhe impotencë e popullit Inca e ka humbur Atahualpa mbretin e tyre. Shkrimtarë të tjerë e hershme ekuadoras përfshijnë Jezuitëve Juan Bautista Aguirre, lindur në Daule në 1725, dhe Ati Juan de Velasco, lindur në Riobamba në 1727. De Velasco shkruan për kombet dhe chiefdoms që kishin ekzistuar në Mbretërinë e Quito (Ekuador sot) para ardhjes së spanjoll. Llogaritë e tij janë historike nacionaliste, duke shfaqur një perspektivë romantike të historisë precolonial. Autorët e famshme nga periudha koloniale në fund të republikës dhe në fillim të përfshijnë: Eugenio Espejo një printer dhe autor kryesor i gazetës së parë në ekuadoriane kohërat kolonialiste, Jose Joaquin de Olmedo (lindur në Guayaquil), i famshëm për ode e tij të Simón Bolívar titulluar Victoria de Junin; Juan Montalvo, një eseist i shquar dhe romancieri; Juan Leon Mera, i famshëm për punën e tij "Cumanda" ose "Tragjedi në mesin e egër" dhe ekuadoras Kombëtare Himni; Juan A. Martinez me A la Costa, Dolores Veintimilla, dhe të tjerë. Shkrimtarët bashkëkohorë ekuadoras përfshijnë romancierin Jorge Enrique Adoum; poeti Jorge Andrade Carrera; eseist Benjamín Carrion; poetët Medardo Angel Silva, Jorge Andrade Carrera, romancieri Enrique Gil Gilbert; e Romancieri Jorge Icaza (autor i romanit Huasipungo, përkthyer në shumë gjuhë); shkurtër autori histori Pablo Palacio, romancieri Jorge Queirolo Bravo, romancieri Alicia Yanez Cossio. Arti Stilet më të mira të njohur të artit nga Ekuador përkiste Escuela Quiteña, e cila zhvillohet nga 16 në 18 shekuj, shembuj prej të cilave janë në shfaqje në kisha të ndryshme të vjetra në Quito. Ekuadoras piktorë përfshijnë: Eduardo Kingman, Oswaldo Guayasamín dhe Camilo Egas nga Lëvizja Indiginist; Manuel Rendon, Jaime Zapata, Enrique Tábara, Aníbal Villacís, Theo Constanté, León Ricaurte dhe Estuardo Maldonado nga Lëvizja Informalist dhe Luis Burgos Flor me stilin e tij abstrakte, Futuristic. Populli autoktonë të Tigua, Ekuador janë edhe të njohur botërisht për të tyre piktura tradicionale. Sporti Sporti më popullor në Ekuador, si në shumicën e vendeve Amerikës së Jugut, është futbolli. Ekipet e tij profesionalë më të njohur përfshijnë Liga De Quito, Deportivo Quito dhe El Nacional nga Quito, Emelec nga Guayaquil, Olmedo nga Riobamba dhe Deportivo Cuenca nga Cuenca. Aktualisht klubi më i suksesshëm i futbollit në Ekuador është Liga De Quito, që është klubi i vetëm ekuadorian që ka fituar Copa Libertadores, Copa Sudamericana dhe Recopa Sudamericana, ata zunë vendin e dytë në Kupën e Botës për Klubet të FIFA-s në vitin 2008. Ndeshjet e ekipit kombëtar të futbollit të Ekuadorit janë ngjarjet më të ndjekura sportive në vend. Ekuadori është kualifikuar për raundet finale të Kampionateve Botërore të Futbollit të viteve 2002, 2006 dhe 2014. Kualifikimi në finalet e vitit 2002 u konsiderua një sukses i madh për vendin dhe banorët e tij. Lartësia jashtëzakonisht të lartë e stadiumit në Quito shpesh ndikon në ecurinë e ekipeve miq. Ekuadori përfundoi në vendin e 2 në eliminatoret CONMEBOL pas Argjentinës dhe para ekipit që do të bëhej kampion i botës, Brazilit. Në Kampionatin Botëror të vitit 2006, Ekuadori përfundoi përpara Polonisë dhe Kosta Rikës duke përfunduar i dyti pas Gjermanisë në Grupin A. Ata u eliminuan nga Anglia në raundin e dytë. Ekuadori ka fituar vetëm dy medalje në Lojërat Olimpike, tëdzja të fituara nga garuesi i 20 km ecje sportive Jefferson Pérez, i cili mori medaljen e artë në lojrat e 1996, dhe medaljen e argjendtë 12 vjet më vonë. Pérez vendosi edhe një rekord botëror në Kampionatin Botëror të 2003 me 1minutë e 17.21 sekonda për distancën 20 km Referime Lidhje të jashtme Ekuadori Galapagos Culture Montubia Destination360 Galapagos, Ekuadori Ekuadorë Shtete


source: wikipedia

text: Teodor Laço (1936-2016) ishte një shkrimtar dhe diplomat shqiptar, ambasador i Shqipërisë në Rusi (2006 - 2010). Jeta Teodor Laço lindi më 29 shtator të vitit 1936 në fshatin Dardhë të Korçës, vdiq më 15 tetor të vitit 2016, është shkrimtar shqiptar. Studioi Agronomi në Universitetin e Tiranës. Ka filluar të botojë që prej viteve ’60. Është autor i shumë romaneve, novelave, përmbledhjeve me tregime, dramave, komedive, skenarëve të filmave artistikë dhe dokumentarë. Disa prej librave të tij janë vlerësuar me çmimet më të larta që jepen në Shqipëri, ndërsa pjesë të rëndësishme të veprës së tij janë përkthyer e botuar edhe në gjuhë të huaja. Pas viteve ’90 është angazhuar edhe në jetën politike të vendit; për dymbëdhjetë vjet ka qenë deputet në parlamentin shqiptar, ministër i Kulturës në vitet ’94-’97 dhe ka përfaqësuar shtetin shqiptar si ambasador në Fedaratën Ruse. Vdiq më 15 tetor 2016. Tituj të veprave Era e tokës (1965) Shtëpia në rrugicë (1968) Një natë shiu - 1969 Një nuse për Stasin (1970) Tokë e ashpër (1987) Korbat mbi mermer (1981) Të gjithë lumenjtë rrjedhin (1987) Pushimet e kolonelit (1990) Shi në plazh Vrasja e buzëqeshjes Një dritare në Kremlin Mjegull (2009) ''Gropas 67 (2014) Referime Ministra të Kulturës të Shqipërisë Shkrimtarë shqiptarë Njerëz nga Dardha Lindje 1936 Vdekje 2016 Shkrimtarë të realizmit socialist


Mjedis jetësor i shëndetshëm | Влада на Република Северна Македонија Republika e Maqedonisë, me karakteristikat e resurset e saja natyrore, ofron mundësi për jetë kualitative të qytetarëve. Përmban llojllojshmëri të pasur gjeo-morfologjike dhe biologjike, ujë të mjaftueshëm për pije, liqene të shkëlqyera dhe lyme lumenjsh. Ky është potencial i rëndësishëm për të sotmen dhe gjeneratat e ardhshme. Po për fat të keq, dëshira për përfitim të shpejtë, Mosrespektim të legjislacionit, mosekzistimit të kapacitetit adekuat institucional dhe kadrovik solli në ndotje enorme të ajrit, tokës dhe ujit dhe prishjen e habitateve natyrore. Dëshpërues është fakti që Republika e Maqedonisë në shek 21 ka probleme të mjedisit jetësor, karakteristike për vendet nga bota e tretë. Qeveria do të sigurojë kualitet më të mirë të medieve në mjedisin jetësor dhe mbrojtjen e resurseve natyrore përmes institucioneve jo të korruptuara dhe kapacitete institucionale, shërbime inspektuese të përforcuara profesionale dhe me pajisje, përkrahje në sektorin privat për arritjen e standardeve të vendosura për mbrojtjen e mjedisit jetësor , lehtësime tatimore gjatë importit të pajisjes së re teknologjike ose instalim të sistemit për pastrim të ujërave të zeza dhe gazrave ndotëse, sigurimin e mjeteve financiare përmes buxhetit, IPA ndihma të BE dhe "masat" kredit e BERZH, BEI dhe Banka Botërore për stimulimin e partneritetit publiko-privat si dhe transparencë e plotë dhe konsultimi gjerë në sferë. Monitorimi i kualiteti dhe emetimet në ajër, ujë dhe tokë do të jenë të vazhdueshme dhe të arritshme për publikun, shkencën dhe sektorin civil. Do të vendosen indikator ekologjik shëndetësor dedikur për vlerësimin e rreziqeve për shëndetin e fëmijëve nga ajri i ndotur. Qeveria do ta rishikojë vendimin për import të automjeteve të vjetra me qëllim të sigurohet nivel më i ulët i emetimeve në ajër nga komunikacioni. Në komunikacion do të promovojmë përdorimin e derivateve të gazit nga lloji i gazit natyror dhe propan-butan dhe do ta stimulojmë transportin publik dhe të organizuar në mjedise e qyteteve dhe në kompanitë më të mëdha. Qeveria do të formojë Fond për mjedisin jetësor, si garanci se mjetet e marra nga taksat e mjedisit jetësor, do të dedikohen për projekte për përmirësimin e kualitetit të mediumeve në mjedisin jetësore dhe nuk do të shfrytëzohen për komoditetin e administratës (udhëtime zyrtare, pagimin e telefonit ose pajisjen e kabinetit të ministrave). Qeveria do të përkrahë ndërtimin e qendrave rajonale për menaxhim me hedhurinat, të cilat në mënyrë adekuate do të ballafaqohen me mbetjet komunale, industriale, mjekësore dhe mbetjet me origjinë shtazore. Që të sigurojmë punë adekuate ekonomike financiare qendrave të qendrave të ardhshme rajonale për menaxhim me hedhurina, do të bëjmë bazë ligjore për partneritet publik-privat për menaxhim me hedhurinat, shfrytëzimin e fraksioneve të përdorshme dhe përpunimin e prodhimeve sekondare, derivate dhe energji. Kjo nënkupton edhe zgjidhjen e problemit me parregullsitë dhe deponitë e egra, të cilat janë një nga burimet më të mëdha të materieve ndotëse. Qeveria do të financojë përpunimin e listës me prioritet për zgjidhjen e ndotjeve industriale historike dhe revitalizimin e hapësirave degraduese. Prioritet do të jetë ndërtimi i stacionin për pastrim për trajtim të ujërave të zeza në të gjitha vendbanimet me mbi 10.000 banorë. Qeveria do ta përkrahë programin për rritjen e hapësirave të gjelbra në qytete, po llojet tona autoktone, të kultivuara në fidanishtet tona- nuk do të importojmë bimë të ndryshme nga jashtë të cilat janë të shtrenjta dhe nuk mund të aftësohen në kushtet tona klimaterike. Maqedonia është e pasur me burime të energjisë së regjeneruar, por prapëseprapë i shfrytëzon shumë me kufizim. Për shembull, shfrytëzimi i energjisë diellore në Republikën e Maqedonisë është në nivel më të ulët të mundshëm në krahasim me shtetet evropiane. Do ta lehtësojmë dhe do ta forcojmë subvencionimin e burimeve të rigjeneruara të energjisë ( diell. erë energji gjeo termale dhe bio masa). Do t'i thjeshtojmë procedurat për projektet energjetike bazuar në energji të rigjeneruar. Përmes programe të dizajnuara speciale, Dedikuar para se gjithash për rajonet rurale, do t'i nxisim qytetarët t'i shfrytëzojnë ato burime regjenerues të energjisë që paraqesin mbetje nga procesi prodhues. Potenciali për efikasitet energjetik në Maqedoni është më i madh nga mungesa e përgjithshme e energjisë që mbulohet me import. Ai potencial është më i madh nga kapaciteti i të gjitha hidrocentralet që duhet të ndërtohen dhe të punojnë me tarifa të favorizuara ( fiding). Për shfrytëzimin e atij potenciali do të ndërmerren më shumë masa dhe projekte, të regjistruara në kapitullin Energjetikë. Në pajtim me Protokollin nga Kjota, do llogarisim dhe stimulojmë emetimin e ulur të CO dhe nga kursimet e mara në KTE, si karbon kredi do të sigurojmë mjete financiare për efikasitet energjetik. Do të përkrahim krijimin e ESKO kompani si i provuar dhe model i verifikuar për realizimin e projektit për efikasitet energjetik në vendet e Bashkimit Evropian. Qeveria do të përpiqet për shoqëri të shëndoshë, humane dhe të drejtë dhe trajtim jo të dhunshëm drejt kafshëve. Duke i ndjekur tendencat evropiane dhe strategjitë qartë të definuara, pranuar nga Këshilli i Evropës dhe Organizata Botërore e Shëndetësisë (WHO) do të vendosim edhe zbatojmë programe humane për zgjidhjen e problematikës me kafshët, gjatë secilës tërësisht i përfshimë të gjithë shoqatat maqedonase për mbrojtjen e kafshëve duke llogaritur se të njëjtit do të kontribuojnë me njohuritë e tyre, përvoja dhe kapacitetet tjera të cilat vihen në dispozicion.


Sot janë politikanë e gazetarë dje ishin faqja e zezë, spiunë dhe “demokrat” të Frontit Demokratik. Ja pseudonimet! - Arbëria News Sot janë politikanë e gazetarë dje ishin faqja e zezë, spiunë dhe “demokrat” të Frontit Demokratik. Ja pseudonimet! Ndërkohë që po flitet për reformën në drejtësi dhe për dekriminalizimin, një intervistë e kahershme me Andrea Dimushi, Ish-funksionari i lartë i Shërbimit Informativ në vitet ’90, na kujton sot pseudonimet e dikurshme të disave,disa syresh të publikuar edhe më parë të një suiete demokratësh fallco të futur dhe kacavjerrur në pushtetin politik dhe atë mediatik. Natyrisht që këto demaskime marrin rëndësi tjetër kur shqiptohen nga një ish-zyrtarë i lartë të Shërbimeve Sekrete. – Ja psh, Artur Zheji a është përgjigjur ndonjëherë si “Bozhur”, për çfarë është angazhuar si koleg i Sigurimit të Shtetit? Po ”Kaçaniku”në krye të agrobiznesit shqiptar, kolegu Enver Ferizaj? Enver, mos u mërzit, se nuk po t’i them dhe familjaret e tjerë se ndonjeri ka qenë dhe deputet... Është e çuditshme për mua, por duhet të çuditemi të gjithë... Si është e mundur që të gjithë “kolegët” e mi spiunë që u morën me politikë vetë, por dhe të afërmit e tyre janë shumë të pasur? Ka një shpjegim të thjeshtë në dukje... Këta u futën me ndërmjetësim në politikë e biznes... U pompuan dhe ia dolën të bëhen krahu financiar i politikës që, duke vënë paratë në punë, blenë vota... pra blenë pushtet. Pushtet për të bërë më shumë para. Kjo duhet të marrë fund. Dosjet duhet të hapen para zgjedhjeve të ardhshme që këta krimba që bënë të pa vlerë shpresën e popullit për demokraci të mos gëlojnë më në zyrat e shtetit. Sot unë përmenda vetëm disa emra. Por ka edhe plot të tjerë që do t’i përmend një herë tjetër.../Zathur ZYRTARE: Vokrri e jep lajmin e madh për Bunjakin Tërmet 8.4 ballë në Meksikë, frikë për tsunami. Ka viktima Shqipëria dhe Kosova prezantohen bashkë në Festivalin e Kanës


text: Azerbajxhani (zyrtarisht: Republika e Azerbajxhanit; ) është një vend transkontinental i vendosur në kufirin e Evropës Lindore dhe Azisë Perëndimore. Është pjesë e rajonit të Kaukazit Jugor dhe kufizohet nga Deti Kaspik në lindje, Rusia (Republika e Dagestanit) në veri, Gjeorgjia në veriperëndim, Armenia dhe Turqia në perëndim dhe Irani në jug. Baku është kryeqyteti dhe qyteti më i madh. Republika Demokratike e Azerbajxhanit shpalli pavarësinë e saj nga Republika Federale Demokratike Transkaukaziane në vitin 1918 dhe u bë shteti i parë laik demokratik me shumicë muslimane. Në vitin 1920, vendi u përfshi në Bashkimin Sovjetik si RSS Azerbajxhan. Republika moderne e Azerbajxhanit shpalli pavarësinë e saj më 30 gusht 1991, pak para shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik në të njëjtin vit. Në shtator 1991, shumica etnike armene e rajonit të Nagorno-Karabakh formuan republikën e vetëshpallur të Arcahut. Rajoni dhe shtatë rrethe përreth njihen ndërkombëtarisht si pjesë e Azerbajxhanit, në pritje të një zgjidhjeje për statusin e Nagorno-Karabakut përmes negociatave të lehtësuara nga OSBE-ja, megjithëse ai u bë de facto i pavarur me përfundimin e Luftës së Parë të Nagorno-Karabakut në vitin 1994. Pas Luftës së Dytë të Nagorno-Karabakut në vitin 2020, shtatë distriktet dhe pjesët e Nagorno-Karabakh u kthyen nën kontrollin e Azerbajxhanit. Historia Kjo pjesë e rruzullit ka qenë gjatë historisë gjithnjë e njohur për prodhime industriale. Që në kohërat e moçme kur nga këtu bizantinët importonin naftën dhe vajigurë për armën e re “Zjarri grek”. Pasurit e vajgurit dhe të naftës më të njohurat janë në rrethinën e Absheronit (regjion). Gjatë mbretërisë së Sasanidëve persian, ky regjion shërbente jo vetëm për eksportim të vajit por edhe si vend i kulturës ku ishin disa të ditur të një lloj religjioni të quajtur zoroastrik. Edhe sot në pjesë të ndryshme të Azerbajxhanit (posaçërisht në vend me vaj dhe naftë) mund të hasen gërmadhat e tempujve të zoroastikëve. Rezervat e naftës në Absheron pas islamizimit ishin një lloj legjende që popullatës i kishte sjellur begati në të mirat materiale dhe nga predikuesit u shpallen si pasuri të organizatave jo shtetërore (vakf). Eksploatimi i rezervave të qymyrgurit është i lidhur ngushtë me periodën ruse në Azerbajxhan. Gjatë kësaj kohe udhëheqja e kolonializmi rusë i ofronte në arkadë tkat në pjesën veriore të këtij regjioni me qëllim që të tërhiqte investitorët privat dhe të bënte më atraktive eksploatimin e të pasurive natyrore të këtij regjioni. Me këtë politik arrihej edhe furnizimi i industrisë ruse në Moskë me lëndë të parë industriale si: prodhime të naftës, vajgurit, pastaj me kerozin, mazut dhe produkte tjera kimike. Në viti 1893 eksportuesit më të mëdhenj të naftës në botë ishin ShBA-ja me 51% ndërsa Rusia merrte pjesë me 46%. Nga rezervat e lumit Baku në vitin 1898 Rusia në një konkurrencë të ashpër ja arrin që të zë amerikanët dhe ti kaloj ata kështu edhe të përfitoj për veti tregun e Evropës. Pas ardhjes së sovjetëve në fuqi në vitin 1920 dhe reformës për heqjen e pronës private në fushat e Azerbajxhanit filluan investimet në "stilin e madh" për krijimin e një industrie të mirëfilltë të derivateve të naftës. Kjo shkaktoj një rritje të lartë të produktivitetit, frytet e së cilës më së shumti i merrte Moska e cila vendoste mbi eksploatimin e pasurive natyrore dhe qeveria e Azerbajxhanit vetëm mund të kënaqej me atë që i jepej. Në vitin 1941 Azerbajxhani nxjerr rreth 175 milion barela naftë, që përbënte 75% të prodhimit të përgjithshëm të Bashkimit Sovjetik. Kjo edhe e shpjegon më së miri qëllimin e Adolf Hitlerit dhe gjeneralëve të tij për të pushtuar këtë pjesë gjatë luftës së dytë botërore. Me gjetjen e rezervave gjigante në regjione tjera të Bashkimit Sovjetik, e posaçërisht në Siberinë perëndimore fillon të bije rëndësia e burimeve të naftës në Azerbajxhan. Mirëpo kualiteti i naftës së nxjerr nga këto burime në Azerbajxhan e rritë rendësin e këtyre burimeve pas futjes masive në qarkullim të aeroplanëve e sidomos për objekte fluturues ushtarake dhe raketa. Po kështu nga Azerbajxhani vinin edhe ekspertet e eksploatimit të naftës pasi që aty ishin hapur edhe shkollat për këtë qëllim dhe për prodhimet tjera kimike. Kjo edhe shkaktoi kaosin pas përleshjeve ushtarake në regjionin e Karabah-ut. Kështu që në vitin e parë të pavarësisë (shpallur më 18 tetor 1991) nxjerrja e naftë bije për 8-9 milion tonë. Politika Praktikisht, qeveria e Azerbajxhanit funksionon si një regjim autoritar; megjithëse organizon rregullisht zgjedhje, ato janë dëmtuar nga mashtrimi zgjedhor dhe praktika të tjera të padrejta zgjedhore. Azerbajxhani është qeverisur nga familja politike Aliyev dhe Partia e Azerbajxhanit të Ri (Yeni Azərbaycan Partiyası, YAP) e krijuar nga Heydar Aliyev vazhdimisht që nga viti 1993. Është kategorizuar si "jo i lirë" nga Freedom House, që e renditi atë 9/100 mbi Vlerësimin Global të Lirisë në 2022, duke e quajtur atë një "regjim autoritar të konsoliduar". Formimi strukturor i sistemit politik të Azerbajxhanit u përfundua me miratimin e kushtetutës së re më 12 nëntor 1995. Sipas nenit 23 të Kushtetutës, simbolet shtetërore të Republikës së Azerbajxhanit janë flamuri, stema dhe himni kombëtar. Pushteti shtetëror në Azerbajxhan është i kufizuar vetëm me ligj për çështje të brendshme, por çështjet ndërkombëtare janë të kufizuara edhe nga dispozitat e marrëveshjeve ndërkombëtare. Kushtetuta e Azerbajxhanit thotë se ajo është një republikë presidenciale me tre degë të pushtetit - Ekzekutiv, Legjislativ dhe Gjyqësor. Pushteti legjislativ mbahet nga Asambleja Kombëtare njëdhomëshe dhe Asambleja e Lartë Kombëtare në Republikën Autonome të Nahçivanit. Parlamenti i Azerbajxhanit, i quajtur Milli Mejlis, përbëhet nga 125 deputetë të zgjedhur në bazë të votave të shumicës, me një mandat prej pesë vjetësh për çdo anëtar të zgjedhur. Zgjedhjet mbahen çdo pesë vjet, të dielën e parë të nëntorit. Parlamenti nuk është përgjegjës për formimin e qeverisë, por Kushtetuta kërkon miratimin e Kabinetit të Ministrave nga Milli Majlis. Partia e Azerbajxhanit të Ri, dhe të pavarurit besnikë ndaj qeverisë në pushtet, aktualisht mbajnë pothuajse të gjitha 125 vendet e Parlamentit. Pushteti ekzekutiv mbahet nga Presidenti, i cili zgjidhet për një mandat shtatëvjeçar me zgjedhje të drejtpërdrejta, dhe Kryeministri. Presidenti është i autorizuar të formojë kabinetin, një organ kolektiv ekzekutiv që i përgjigjet Presidentit dhe Asamblesë Kombëtare. Kabineti i Azerbajxhanit përbëhet kryesisht nga kryeministri, zëvendësit e tij dhe ministrat. Qeveria e 8-të e Azerbajxhanit është administrata në formimin e saj të tanishme. Presidenti nuk ka të drejtë të shpërndajë Asamblenë Kombëtare, por ka të drejtën e vetos ndaj vendimeve të saj. Për të anashkaluar veton presidenciale, parlamenti duhet të ketë një shumicë prej 95 votash. Pushteti gjyqësor i është dhënë Gjykatës Kushtetuese, Gjykatës së Lartë dhe Gjykatës Ekonomike. Presidenti emëron gjyqtarët në këto gjykata. Sistemi i qeverisjes së Azerbajxhanit nominalisht mund të quhet me dy nivele. Niveli më i lartë i qeverisë është Pushteti Ekzekutiv i kryesuar nga Presidenti. Presidenti emëron Kabinetin e Ministrave dhe zyrtarë të tjerë të rangut të lartë. Autoriteti Ekzekutiv Vendor është thjesht një vazhdimësi e Pushtetit Ekzekutiv. Dispozita përcakton statusin ligjor të administratës shtetërore lokale në Azerbajxhan mbi Autoritetin Ekzekutiv Lokal (Yerli Icra Hakimiyati), miratuar më 16 qershor 1999. Në qershor 2012, Presidenti miratoi rregulloren e re, e cila u jepte autoriteteve ekzekutive lokale kompetenca, duke forcuar dominimin e tyre pozicioni në çështjet lokale të Azerbajxhanit Këshilli i Sigurimit është organi konsultativ nën presidentin dhe ai e organizon atë sipas Kushtetutës. Ai u krijua më 10 prill 1997. Departamenti administrativ nuk është pjesë e zyrës së presidentit, por menaxhon aktivitetet financiare, teknike dhe monetare si të presidentit ashtu edhe të zyrës së tij. Njësitë territoriale Azerbajxhani është i ndarë administrativisht në 14 rajone ekonomike; 66 rajone (rayonlar, njëjës rayon), dhe 11 qytete (şəhərlər, njëjës şəhər) nën autoritetin e drejtpërdrejtë të republikës. Për më tepër, Azerbajxhani përfshin Republikën Autonome (muxtar respublika) të Nahçivanit. Presidenti i Azerbajxhanit emëron guvernatorët e këtyre njësive, ndërsa qeveria e Nahçivanit zgjidhet dhe miratohet nga parlamenti i Republikës Autonome të Nahçivanit. Gjeografia Ekonomia Azerbajxhani është shtet industrial-agrar. Të ardhurat e përgjithshme kombëtare nga sektori dytësor i realizon me 39%. Për një profil të këtillë ekonomik pa dyshim ka qenë vendimtare baza e mirë energjetike. Përveç naftës dhe gazit natyror në strukturën e lëndëve djegëse rëndësi ka hidroenergjia. Baza energjetike në vitin 1997 ishte 17 miliardë KWh. Degët industriale më të rëndësishme janë e pajisjeve për përfitimin e naftës, e elektroindustrisë, e metalurgjisë së zezë dhe e përfitimit të aluminit. Vend të posaçëm ka industria kimike me përpunimin e naftës. Traditë më të gjatë dhe përhapje më të madhe ka industria e tekstili dhe ajo ushqimore. Industria e tekstilit përpunon pambukun dhe leshin. Industria ushqimore merret me përpunimin e drithërave, të verës, të konservimit të peshkut dhe të pemëve. Qendrat më të rëndësishme industriale janë: Baku, Ganja, Lenkoran etj. Bujqësia është veprimtari e rëndësishme ekonomike. Në saje të strukturës relativisht të mirë të arave (22%), temperaturës së lartë, ujitjes së tokave Azerbajxhani prodhon shumë kultura bujqësore, grurë 830 000 t. Elb 220 000 t. Patate 220 000t, rrush 285 000 t,. Pambuk 165 000 tonë etj. Blegtoria është degë përcjellëse e bujqësisë. Fondi prej 1,8 milion krerë gjedhe, 300 000 buallica, 5 milion krerë dele, 114. 000 krerë dhi, është relativisht bazë e mirë ekonomike. Azerbajxhani eksporton makina, prodhime të industrisë tekstile, naftë, gaz natyror, metale., kurse importon prodhime industriale. Demografia Azerbajxhani në vitin 1967 ka pasur 4,8 milion banorë e pas 31vjetësh, përkatësisht në vitin 2011 shënoi 9,1 milion banorë. Për këtë periudhë shënon rritje për 3 milion banorë. Në shtim të tillë Azrbajxhani ka pasur në saje të regjimit ekspansiv të popullsisë. Në vitin 1997 shkalla e lindshmërisë ishte 22,9 promila, e vdekshmërisë 9,3 promila ndërsa shtimi natyrorë ishte 13,6 promila. Me këtë dinamikë Azerbajxhani diferencohet prej shumë shteteve të këtij regjioni. Në strukturën nacionale Azerbajxhani deri diku është shtet homogjen. Pjesën më të madhe të popullsisë e bëjnë azeriturqit me 93%, pas të cilëve vijnë rusët me 1,3%, gjorgjianët 0,2% etj. Feja Azerbajxhani konsiderohet vendi më laik me shumicë myslimane. Rreth 97% e popullsisë janë myslimanë. Rreth 55–65% e muslimanëve vlerësohet të jenë shiitë, ndërsa 35–45% e muslimanëve janë sunitë. Besimet e tjera praktikohen nga grupe të ndryshme etnike të vendit. Sipas nenit 48 të Kushtetutës së tij, Azerbajxhani është një shtet laik dhe garanton lirinë fetare. Kultura Kultura e Azerbajxhanit është zhvilluar si rezultat i shumë ndikimeve; kjo është arsyeja pse azerbajxhanasit janë, në shumë mënyra, bi-kulturorë. Sot, traditat kombëtare janë ruajtur mirë në vend, pavarësisht ndikimeve perëndimore, duke përfshirë kulturën e globalizuar të konsumit. Disa nga elementët kryesorë të kulturës së Azerbajxhanit janë: muzika, letërsia, vallet dhe arti popullor, kuzhina, arkitektura, kinematografia dhe Novruz Bayram. Kjo e fundit rrjedh nga festimi tradicional i Vitit të Ri në fenë e lashtë iraniane të Zoroastrianizmit. Nevruzi është festë familjare. Profili i popullsisë së Azerbajxhanit përbëhet, siç u tha më sipër, nga azerbajxhanë, si dhe nga kombësitë ose grupet e tjera etnike, që jetojnë në mënyrë kompakte në zona të ndryshme të vendit. Veshjet kombëtare dhe tradicionale të Azerbajxhanit janë Chokha dhe Papakhi. Shih edhe Karabak i Sipërm Galeri figurash Shënime Referime Lidhje të jashtme Qeveria : Kryetari : Parlamenti : Ministria e Statistikave Ministria e Baku Today Azerbaijan Pictures Kush është kush në Azerbajxhanë Azerbaijan: Delivering Dreams Shtete në Azi Shtete në Evropë Shtete në Azinë Perëndimore Vendet pa dalje në det Republikë Shtetet anëtare të Komonuelthit të Shteteve të Pavarura Shtetet anëtare të Këshillit të Evropës Shtetet anëtare të Organizatës së Bashkëpunimit Islamik Shtetet anëtare të Kombeve të Bashkuara Shtete dhe territore të themeluara më 1991 Vendet transkontinentale Anëtarë të Organizatës Ndërkombëtare të Kulturës Turkike Shtetet Anëtare të Organizatës së Shteteve Turkike


Tacitus Tacitus (Cornelii Taciti) (55-120) ishte një shkrimtar dhe gjykatës romak. Ai kaloi gati gjithë jetën e tij në Romë dhe shkroi një sërë veprash. Ndër veprat më të përmendura të tij janë: "Dialogus de oratoribus" (Dialogu mbi oratorët) një jetëshkrim i Agrikolës; "Germania", vepër me të dhëna të shumta mbi germanët; "Historitë" dhe "Analet". Nga veprat e fundit, që nga studiuesit llogariten si veprat më të mëdha të tij, deri në ditët tona kanë disa vepra të dëmtuar. Megjithatë nga këto vepra mund të kuptohet se ai kishte zgjedhur një lëndë të gjerë për historinë e Romës me ngjarje ë shumta, nga luftërat gjerë të skandalet e intrigat. skema e këtyre veprave ndjek një rend kronologjik. Taciti po ashtu në veprat e tij duke përshkruar ngjarjet, tregon edhe për pjesëmarrjen në to të legjioneve dhe të funksionarëve të Ilirikut. Tituj të veprave[redakto | redakto tekstin burimor] - Dialogus de oaratoribus - Dialogu mbi oratorët - Germania - Gjermania antike - Historiatum - Historitë - Anales - Analet [redakto | redakto tekstin burimor] - Ilirët dhe Iiria te autorët antikë ISBN 99927-1-639-8


Dua të di/Shpikjet/Çudia e hekurudhës - Wikibooks Dua të di/Shpikjet/Çudia e hekurudhës Çudit teknike mbi binarë Kujdes ka çudi edhe në rrugë Unë dua ta di!!! Marrë nga "https://sq.wikibooks.org/w/index.php?title=Dua_të_di/Shpikjet/Çudia_e_hekurudhës&oldid=11152" Kjo faqe është redaktuar për herë te fundit më 7 shkurt 2008, në orën 23:33.


Fjalimi i z. Hoti, të mbajtur në konferencën e LDK-së – 25 janar 2019 Të bashkangjitur gjeni fjalimin e kryetarit të Grupit Parlamentar të LDK-së, z. Avdullah Hoti të mbajtur në konferencën e rregullt për medie të Lidhjes Demokratike të Kosovës Prishtinë, 25 janar 2019 SHTETI NË KRIZË - Taksa Serbia meriton taksë shumë më të lartë se kjo që është vendosur. Por, për Qeverinë Haradinaj, taksa 100% është bërë strehimore për tu ikur problemeve. Taksa po i mbulon dështimet e kësaj qeverie: edhe grevën e arsimtarëve, edhe revokimet e njohjeve, edhe përçarjet rreth dialogut, edhe krizën e qeverisjes lokale në komunat në veri, edhe falimentimin e Telekomit, edhe rënien e investimeve të jashtme, edhe mos aprovimin e buxhetit për vitin 2019. Taksa është bërë çelës për t’i mbuluar problemet, por nuk po i zgjidh. Sa më shumë që po përkeqësohet situata në Kosovë, duke u paralizuar institucionet një nga një, aq më shumë Qeveria po insistion në taksën 100%. Përveç taksës 100%, asgjë tjetër nuk mund të ofrojë koalicioni PAN për përmirësimin e gjendjes në Kosovë. - Dialogu Dialogu me Serbinë kurrë nuk ka pasur më shumë paqartësi. Vetëm një gjë është e sigurtë, angazhimi i Presidentit për shkëmbim të territoreve. Sa më shpesh që ekipi negociator po shkon në Bruksel, më i paqartë po bëhet në Prishtinë. Ekipi negociator tash i ka hequr tabutë për temat që do të dialogohen në Bruksel. - Dorëheqjet e kryetarëve të komunave në veri Qeveria me mos veprim ka krijuar rrethana në veri të vendit, të cilat i dëshirojnë kundërshtarët e shtetit të Kosovës që po angazhohen për copëtim të Kosovës. Duke mos u marrë në mënyrë institucionale me situatën në veri, Qeveria po krijon situatë të rrezikshme në aspektin ligjor dhe kushtetues. Sot, nuk dihet se kush udhëheq me ato komuna, kush autorizon shpenzimet buxhetore dhe si ofrohen shërbimet komunale kur nuk ka Kryetar të Komunës. - Greva në arsim dhe shëndetësi Grevat vetëm sa po thellohen. Është e qartë se Qeveria i ka shkaktuar këto greva me vendimin për dyfishim të pagës për vete. Zgjidhja është e qartë: (i) Qeveria të anulojë vendimin për rritje të pagës për vete dhe (ii) ligji i pagave të tërhiqet dhe të rishkruhet nga fillimi në konsultim me të gjitha kategoritë e punësuarve në sektorin publik. - Mos akreditimi i programeve në universitete publike Këshilli Shtetëror i Cilësisë nuk ka akredituar shumë programe të universiteteve publike. LDK-ja do ta analizojë këtë gjendje, që mund të sjellë destabilizim të studimeve në universitetet publike. Ne do të thërrasim në llogaridhënie Qeverinë për këtë dështim, duke mos i mbështetur universitetet në plotësimin e kërkesave për akreditim. - KQZ Ende nuk janë emëruar anëtarët e KQZ-së nga Presidenti. Ne vlerësojmë se me qëllim po bllokohet KQZ-ja tash e 10 muaj.Dhjetëra të zgjedhur nëpër kuvende komunale dhe një deputet i Kuvendit të Kosovës presin të certifikohen nga KQZ-ja. Presidenti e ka obligim kushtetues këtë gjë dhe nuk mund t’i ikë. Nuk është në diskrecionin e tij të veprojë mbi baza të pazareve politike. Ai duhet të veprojë vetëm në bazë të Kushtetutës, ndryshe do të përballet me Gjykatën Kushtetuese. - Pazaret me buxhetin e shtetit për të qëndruar në pushtet Është hera e parë që nis viti pa buxhet të miratuar (përjashto vitin 2011, kur nuk ka pasur Kuvend për shkak të zgjedhjeve të dhjetorit 2010). Ky është një precedent i keq që e ka vendosur Qeveria Haradinaj në dhjetëvjetorin e pavarësisë. Fatkeqësisht, koalicioni PAN po e përdor buxhetin e qytetarëve për pazare politike me PSD-në, vetëm për të qëndruar në pushtet.1f38


source: fineweb

text: Dune du Pyla Dune du Pyla është duna më e madhe në Evropë dhe ndodhet në Francë në Pyla sur Mer në Bassin d'Arcachon. Ajo ka nje gjatesi deri ne 2700 m, nje gjerësi deri në 500 m e piken kulmore nga 100 deri 117 metra nga niveli i detit. E veçanta e kësaj dune është se nga njëra anë e saj ndodhet pylli ndërsa nga ana tjetër ndodhet oqeani.


Një objektiv që bëhet gjithnjë e më i largët kërcënon të kthehet në mirazh. Ai, gjithashtu, kërcënon të humbasë forcën tërheqëse të tij dhe, në fund, edhe fuqinë transformuese. Kjo ka lidhje edhe me tema të rëndësishme si pajtimi, marrëveshjet me fqinj, respekti për minoritetet: pas luftërave të frikshme dhe konflikteve të brendshme të viteve 1990 ende shumë plagë nuk janë shëruar.


SPECIALE COVID-19 Archives | Page 2 of 2 | Revista Monitor Koronavirus është kërcënimi i dytë për sektorin e turizmit në vend, pas tërmetit të vitit të shkuar. Tur-operatorët shprehen se kanë nisur anulimet masive për muajt mars, prill, maj. Mbetet... Dhomat e Tregtisë në Tiranë dhe Durrës kërkojnë pezullim të tatimeve për përballimin e Covid 19, ja të gjitha kërkesat. Dhomat e Tregtisë dhe industrisë në Tiranë dhe Durrës kërkuan... Rreth 210 punonjës të kompanisë “Lufthansa Industry Solutions” do të punojnë nga shtëpia për 3 javë, për shkak të karantinimit të vendit nga koronavirusi. Përfaqësues të kompanisë thanë për “Monitor”... Pajaj: Garanton vazhdimin e aktivitetit të biznesit. Rekomandohet, krijimi i burimeve nga kompanitë dhe ndërveprimi mes punonjësve Kompanitë në Kinë, fillimisht për shkak të gjendjes nga koronavirusi, nisën të... “Shifra është e konsiderueshme, do të mbartet për një periudhë më shumë se 1 -vjeçare” Emergjenca e krijuar në vend për shkak të shtimit të rasteve me koronavis, po... Adriatik Spahiu, Drejtues Teknik, kompania DSO Si ka qenë kërkesa në dy javët e fundit kur është ngritur edhe alarmi për koronavirusin në vendin tonë? Ne kemi pasur shumë... Shpenzimet për reklama janë të parat që ulen në kohë të vështira. Burime nga agjencitë publicitare pohojnë se pjesa më e madhe e kompanive i kanë ndaluar të gjitha fushatat... Dezinfektimi, biznesi që po lulëzon në kohën e koronës Supermarketet, restorantet e një sërë njësish specifike, me ligj duhet të bëjnë dezinfektim në mënyrë sistematike, për të përmbushur kriteret higjieno-sanitare. Një pjesë e mirë e tyre e respektojnë këtë... “Për herë të parë, kërkesa nga administratorët e pallateve, kostot” Fatos Lashi, Administrator Egian Med sh.p.k A ka ndryshuar kërkesa për shërbimet tuaja gjatë këtyre kohëve, nisur edhe nga situata me koronavirusin? Ne kemi më shumë se 9 vite... 7 mënyra sesi bizneset mund të reagojnë ndaj koronavirusit Organizata Botërore e Shëndetësisë e ka deklaruar pandemi COVID-19. Shtetet po përballen me “faza të ndryshme të sëmundjeve”, teksa virusi vazhdon të përhapet me shpejtësi. Bizneset duhet të sigurohen...


Redaksia e lajmeve News and press releases Lajme dhe deklarata për shtyp nga veprimtaritë globale të OSBE-së Kryetari i Prezencës së OSBE-së në Shqipëri u bën thirrje romëve që të ushtrojnë të drejtën e tyre për të votuar më 8 maj Publishing date: 8 prill 2011 Content type: Komunikatat për shtyp What we do: Roma dhe Sinti TIRANË, 7 prill 2011 – Duke folur me rastin e Ditës Ndërkombëtare të Romëve, Kryetari i Prezencës së OSBE-së në Shqipëri, Ambasadori Eugen Wollfarth, u bëri sot thirrje të gjithë pjesëtarëve të komunitetit rom që të ushtrojnë të drejtën e tyre demokratike për të votuar në zgjedhjet për organet e qeverisë vendore të planifikuara për t’u mbajtur më 8 maj. Prezenca e OSBE-së dhe Mbretëria e Bashkuar bëjnë thirrje për shtimin e mbështetjes ndaj njerëzve me aftësi të kufizuara në Shqipëri Publishing date: 7 prill 2011 Content type: Komunikatat për shtyp What we do: Të drejtat e njeriut, Toleranca dhe mosdiskriminimi TIRANË, 7 prill 2011 – Promovimi i të drejtave të personave me aftësi të kufizuara, nëpërmjet fuqizimit të kapaciteteve të Këshillit Kombëtar të Personave me Aftësi të Kufizuara (KKPAK) dhe organizatave përkatëse të shoqërisë civile, ishte në fokus të një tryeze të rrumbullakët të organizuar sot në Tiranë nga Prezenca e OSBE-së dhe Këshilli Britanik në Shqipëri... Prezenca e OSBE-së i jep KQZ-së kompjuterë në prag të zgjedhjeve vendore Publishing date: 31 mars 2011 Content type: News What we do: Zgjedhjet, Demokratizimi, Mirëqeverisja Prezenca e OSBE-së në Shqipëri i dha 35 kompjuterë Komisionit Qendror të Zgjedhjeve (KQZ) më 30 mars 2011. Kompjuterët, të cilët do t’i kthehen Prezencës pas shpalljes së rezultateve të zgjedhjeve, do të përdoren kryesisht nga komisionet e nivelit të mesëm, Komisionet e Zonave të Administrimit Zgjedhor (KZAZ) dhe Zyrat Rajonale Zgjedhore të KQZ-së... OSBE, SHBA dhe BE nxisin autoritetet shqiptare të hetojnë largimin me dhunë të familjeve rome dhe t'u ofrojnë ndihmë të shpërngulurve Publishing date: 16 mars 2011 Content type: Komunikatat për shtyp What we do: Të drejtat e njeriut, Roma dhe Sinti, Toleranca dhe mosdiskriminimi TIRANË, 16 mars 2011 – Ambasadori Eugen Wollfarth, Kryetar i Prezencës së OSBE-së në Shqipëri, Alexander Arvizu, Ambasador i Shteteve të Bashkuara në Shqipëri dhe Ambasadori Ettore Sequi, Shefi i Delegacionit të Bashkimit Evropian në Shqipëri lëshuan sot deklaratën e mëposhtme në lidhje me ngjarjen e kohëve të fundit me familjet rome... Prezenca e OSBE-së bën thirrje për më shumë kandidate gra në zgjedhjet e ardhshme lokale Publishing date: 7 mars 2011 Content type: Komunikatat për shtyp What we do: Zgjedhjet, Barazia gjinore TIRANË, 7 MARS 2011 – 8 Marsi, Dita Ndërkombëtare e Grave, dhe zgjedhjet e ardhshme vendore ofrojnë një mundësi të mirë për të theksuar mbështetjen tonë të vazhdueshme për nxitjen e barazisë gjinore, tha sot Kryetari i Prezencës së OSBE-së në Tiranë, Ambasadori Eugen Wollfarth... Policia e Shtetit do të trajnojë kolegët në Afganistan pas kursit të mbështetur nga ICITAP-i dhe Prezenca e OSBE-së Publishing date: 25 shkurt 2011 Content type: Komunikatat për shtyp TIRANË, 25 shkurt 2011 – Instruktorë të policisë shqiptare përfunduan sot një kurs të mbështetur nga OSBE-ja, i cili do t’i mundësojë të shkojnë në Afganistan verën e ardhshme për të trajnuar policinë afgane për teknikat bazë të policimit... Prezenca e OSBE-së dhe BE-ja përfundojnë projektin për modernizimin e sistemit të gjendjes civile dhe adresave në Shqipëri Publishing date: 17 shkurt 2011 Content type: Komunikatat për shtyp What we do: Të drejtat e njeriut, Demokratizimi, Sundimi i ligjit TIRANË, 17 shkurt 2011 – Rezultatet konkrete të një projekti katërvjeçar për modernizimin e sistemit administrativ të adresave dhe të gjendjes civile u prezantuan sot në një veprimtari të organizuar nga Prezenca e OSBE-së, Delegacioni i Bashkimit të Evropian dhe Ministria e Brendshme...


Naço: Shërbimi i provës do të shtrihet në gjithë Shqipërinë - Albania Plus - Independent News Naço: Shërbimi i provës do të shtrihet në gjithë Shqipërinë Ministri i Drejtësisë Nasip Naço, gjatë aktivitetit “Shërbimi i provës në Shqipëri”, ka deklaruar se ky shërbim do të shtrihet në të gjitha rrethet gjyqësore, si dhe do të përmirësohet trajtimi i të dënuarve. “Aktualisht janë 8784 persona nën mbikëqyrjen e shërbimit të provës dhe se mbikëqyrja elektronike do të shtrihet në të gjithë vendin”,-deklaroi Naço. Në këtë aktivitet ishte i pranishëm edhe Ambasadori i Bashkimit Evropian në Tiranë, Ettore Sequi, i cili u shpreh se, ka raste kur të miturit janë mbajtur në komisariate pa dijeninë e prindërve, madje edhe janë keqtrajtuar, duke sugjeruar që të mbahen parasysh dënimet alternative për të miturit. Ambasadori Sequi deklaroi gjithashtu se reformimi i sistemit të burgjeve është një detyrë e rëndësishme, pasi edhe rezultatet e mira burojnë nga angazhimi për reformat. Sequi deklaroi dhe shumën e akorduar nga sistemi IPA që prekin nivelin e 40 milionë euro vetëm për sistemin e burgjeve në Shqipëri. Artikulli paraprakEmërimet, Ilir Kerni Drejtori i ri i TOB dhe Artan Shabani i GAK. Rama: Reformë rrënjësore në art Artikulli tjetërGjinushi, akuza ish qeverisë për grabitje


text: Dan Brown (sqt. Den Brauni) lindi më 22 qershor 1964 në Exeter, New Hampshire. Është autor i disa librave të suksesshëm, midis të cilëve renditen Kodi i Da Vinçit dhe Engjëj dhe Djaj. Para se të merrej me shkrimin e librave ai ishte mësues i gjuhës angleze. Dan Brouni jeton dhe shkruan në Massachusetts në SHBA, ai dhe bashkëshortja e tij (Blythe) janë njohës të mirë të historisë dhe kulturës evropiane. Librat e tij karakterizohen nga tema e zbulimit të aventurave misterike, të bazuara jo gjithmonë në ngjarje dhe personazhe të vërtetë. Në shkurt 2006, Michael Baigent dhe Richard Leigh, dy nga tre autorët e librit The Holy Blood and the Holy Grail hodhën padi kundër publikuesit britanik të Kodi Da Vinci. Akuza ishte për plagjiaturë të librit dhe u hodh poshtë nga gjyqi si akuzë e pabazë. Mendohet se me këtë akuzë autorët e librit The Holy Blood and the Holy Grail u munduan të bëjnë reklamë për librin e tyre, i cili pas kësaj arriti po ashtu si libri i Dan Brown rekorde në shitje. Në libri i tij The Da Vinci Code u xhiruar nga Ron Howard me Tom Hanks në rolin kryesor dhe Ian McKellen që u shfaq më 17 maj në disa vende të botës, në ShBA më 19 maj, një pjesë e filmit u xhiruar në muzeumin Louvre. Veprat letrare Digital Fortress Kështjella Dixhitale Angels and Demons Engjëj & Djaj Deception Point Mashtrimi i Madh The Da Vinci Code Kodi i da Vinçit The Lost Simbol Simboli i Humbur Inferno Ferri (roman nga Dan Brown) Filmografia The Da Vinci Code - - bazuar në romanin e tij me të njëjtin emër. Inferno - - bazuar në romanin e tij me të njëjtin emër. Lidhje të jashtme Faqja zyrtare e Dan Brown The Da Vinci Code Filmi te Sony Pictures Shkrimtarë amerikanë Lindje 1964


Ky fatalitet që po na kolapson në vend që të sfidohet, kthehet në komedi politike. Përgjegjësit e vetëm të përzënies sē fëmijve dhe mbylljes së shkollave çfaqen duke “dhuruar” libra.”-shkruan ndër të tjera Nishani.


text: Presidenti rus, Dimitri Medevdev, do të takojë sot krerët e opozitës. Takimi vjen më pak se dy javë para zgjedhjeve presidenciale të 4 marsit, të cilat pritet të rezultojnë me fitoren e kryeministrit aktual, Vladimir Putin. Raportet thonë se opozitarët pritet të paraqesin para Medvedevit kërkesat për ndryshime politike, pas zgjedhjeve parlamentare të 4 dhjetorit. Në këto zgjedhje ka fituar partia e Putinit, por opozita thotë se ka pasur "mashtrime të shumta". Putini ishte president nga viti 2000 deri më 2008, kur u zgjodh kryeministër.


text: Vorea Ujko ose Domenico Bellizzi ishte një shkrimtar arbëresh nga Kalabria e Italisë. Jeta dhe vepra Vorea Ujko lindi si Domenico Bellizzi (ose Domeniko Beliçi në burime shqipe) në fshatin Frasnita, Frascineto, Kalabri, Itali më 1918 (ka shkrime ku thuhet se ka lindur edhe më 1931); vdiq në një aksidenti automobilistik më 26 janar 1989. Vorea Ujko është pseudonimi i Domeniko Beliçit. Vorea, pos që ka qënë prift ai ka studiuar edhe për letërsi dhe si i tillë ka punuar mësues i letërsisë në Firmo. Ai, ashtu si edhe poetët e rinj arbëreshë, bëjnë përpjekje që, pos kultivimit të gjuhës së tyre shqipe, që e kanë ruajtë brez pas bresi, e që paraqet një brum të mirë studimi të gjuhëtarëve, t'i afrohen gjuhës së sotme shqipe. Kjo mundësi tashmë është mundësuar, sepse ekziston liria e lëvizjës, por edhe kanë qasje në programe të ndryshme të mediave elektronike, por edhe të gazetave. Në krijimtarinë e Ujkos vihet re ndjenja e fortë e lidhjes së tij me kulturën dhe paraardhësit. Krijimet e Ujkos janë publikuar në antologji dhe publikime në Itali, Shqipëri dhe Kosovë. Tituj të veprave Zgjimet e gjakut, Castrovillari () Kosovë, Cosenza () Mote moderne, Schiavonea () Ankth, Prishtinë () Stinët e mia, Corigliano Calabro Stazione () Këngë arbëreshe, Tiranë, () Burimi, Tiranë, () Hapma derën, zonja mëmë, Tiranë, (). Burimi i të dhënave Lidhje të jashtme Jemi - Il portale degli arbëreshë Poetë arbëreshë Lindje 1918 Vdekje 1989 Italianë me prejardhje arbëreshe


text: Almhofer: Institucionet e pavarura përballen me shumë vështirësi Artikujt tjerė - Ligjvënësit u kërkojnë pesë shteteve të BE-së ta njohin Kosovën - Surroi: Dell krijues e shpërndarës i thashethemeve - AAK e dënon sulmin ndaj Halil Matoshit - Së shpejti edhe Grupi Punues për Liberalizimin e Vizave - LDK kundërshton presonin kundër OEK - Arritshmëria e nxënësve të klasave të nënta është 56.3 përqind - Almhofer: Institucionet e pavarura përballen me shumë vështirësi - Pakicat në rajon lakmojnë ato në Kosovë - Holanda, mbështetëse e pakursyer e FSK-së - KDI dënon sulmin ndaj publicistit Matoshi Prishtinë, 11 korrik - Gjendja e institucioneve të pavarura në Kosovë nuk është edhe aq e mirë. Për këtë çështje kanë diskutuar sot zyrtarë të OSBE-së, Avokati i Popullit dhe përfaqësues të Kuvendit. Ambasadori i ODBE-së, Werner Almhofer, tha se qëllimi i tij është adresimi i sfidave dhe vështirësive me të cilat përballën institucionet e pavarura, që janë identifikuar në raportin e përpiluar nga ata. Kurse Avokati i Popullit, Sami Kurteshi, theksoi se institucionet e pavarura duhet të kenë një vështrim tjetër nga institucionet e tjera, ngase vetëm në këtë mënyrë mund të zhvillohet demokracia. Sipas Kurteshit rendi kushtetues kërkon që Qeveria dhe institucionet e tjera në Kosovë të japin llogari para popullit dhe ti raportojnë Kuvendit të Kosovës. Misioni i OSBE-së paraqiti një raport ku u paraqitën edhe disa rekomandime për Qeverinë, Kuvendin, shoqërinë civile dhe mediet, e gjithashtu edhe për bashkësinë ndërkombëtare. Ndër rekomandimet nga ana e OSBE-së për Qeverinë ishte përmbushja e Ligjit për menaxhimin e financave publike dhe nominimi i krerëve ose anëtarëve të bordit të institucioneve të pavarura të obliguara me ligj.


text: 1. Sot eshte 7 marsi, dita e mesuesit. Me siguri te gjitheve iu kujtohen ditet e para ne bangat e shkolles. Me siguri te gjitheve iu kujtohen mesimet e para me alfabetin shqip, shqiptimet e para, filli i diturise... Per te gjitha keto duhet falenderuar mesuesit tane. Sot ne diten e mesuesit shpalos kujtimet e mia te embla per mesuesen time te dashur... E nderuara mesuese, kane kaluar disa vite qe nga bangat e shkolles fillore por kujtimet e embla jane ato qe te kaluaren e bejne pjese te sotmes. Duke t'u falenderuar per cdo gje qe kam nga Ty, te deshiroj shendet dhe pleqeri te mbare! 2. Në traditën shqiptare, 7 marsi njihet si Dita e Mësuesve, ditë në të cilën të gjithë arsimtarët shqiptarë marrin urimet më të përzemërta nga nxënësit e tyre dhe mbarë shoqëria. Në këtë ditë feste, të gjithë ne sjellim ndërmend të gjithë ata mësues të dashur që kemi patur në vite, prej të cilëve kemi mësuar jashtë mase shumë, më shume se sa ne u japim kredi. Sot është dita për ti kujtuar, falenderuar dhe respektuar pasi ata janë pjesë e pandarë e jetës dhe suksesit tonë. 3. Nderkohe, personalitete te arsimit shqip kane vene ne pahe kete dite duke thene se :"Kjo date e shenuar - Dita e Mesuesit, qe lidhet me ate te 7 Marsit te ndritur te vitit 1887, eshte pikerishte dita kur u hap Mesenjtorja e pare shqipe ne Korçe, para 117 vjeteve. Ajo dite e shenuar me pase, ka mbledhur rreth vetes, ne koherenc te me shume se nje shekull, te gjithe shqiptaret, pa dallim krahine ideje e feje. Pasi, si ne te kaluaren dhe koha e sotme qe jetojme, vazhdimisht deshmojne per ate akt te Rilindjes sone Kombetare. Nuk eshte rastesi qe per hapjen e Mesenjtores shqipe te Korçes, per ate enderruan e punuan koloset e mendimit perparimtar shqiptar : Naimi e Samiu, Jani Vreto dhe Vaso Pasha, Pandeli Sotiri dhe dhjetra e dhjetra atdhetare te tjere. E pare ne kete kontekst hapja e kesaj shkolle dhe e shume te tjerave ne mbare vendin, nuk ishte gjithashtu rastesi, por fryt i perpjekjeve per shkollen dhe arsimin shqip i Lidhjes Shqipetare te Prizrenit. Ashtu, sikurse nuk ka qene rastesi fakti qe kjo shkolle shqipe u hap ne Korçe, ne ate qytet me tradita te shkelqyera, veç te tjerash, edhe ne fushen e arsimit e te kultures. Mesonjtorja shqipe e Korçes, shenonte nje hap te madh perpara ne zhvillimin e arsimit tone Kombetar. Ajo ishte e para shkolle fillore shqipe me fizionomi te plote kombetare, laike dhe demokratike.Çelja e Mesonjtores ishte fryt i perpjekjeve te perbashketa te atdhetareve brenda vendit e te shoqerive patriotike shqiptare te mergimit dhe perbente nje fitore per gjithe Levizjen Kombetare."


text: Google shton mbi 400 000 km rrugė nė Street View Google sapo ka lanēuar pėrditėsimin mė tė madh tė Street View deri mė tani, duke shtuar mbi 400 000 km rrugė nga e gjithė bota nė koleksionin e tij tė hartave. Pėrditėsimi rrit mbulimin e Street View nė shtete si: SHBA, Kanada, Britani e Madhe, Itali, Suedi, Danimarkė, Norvegji, Tajvan, Singapor, Tailandė dhe Makau. Pėr mė tepėr, u prezantua edhe njė koleksion i ri nė disa shtete qė pėrfshijnė Afrikėn e Jugut, Japoninė, Spanjėn, Francėn, Brazilin dhe Meksikėn. Pikat e reja tė Street View pėrfshijnė memorialin Chiang Kai-shek nė Tajvan, parkun Fort Canning nė Singapor, kėshtjellėn Elsinore nė Danimarkė, pallatin Catherine dhe manastirin Ferapontov nė Rusi, parkun Stanley nė Vankuver etj. (PCWorld Albanian)


'Ikea' gjobitet për spiunim ndaj punonjësve Një gjykatë franceze ka urdhëruar firmën ndërkombëtare “Ikea” të paguajë një gjobë prej një milion euro për spiunimin ndaj punonjësve të saj në atë vend, pasi shitësi kryesor i mobiljeve në botë u shpall fajtor për mbledhjen dhe ruajtjen e paligjshme të të dhënave për punonjësit, transmeton KosovaPost. Dega franceze e prodhuesit suedez të mobiljeve u akuzua për “ndjekje” të punëtorëve dhe shkelje të privatësisë së tyre për disa vjet, duke rishikuar bilancet në llogaritë e tyre bankare dhe nganjëherë duke punësuar punëtorë të rremë që shkruanin raporte mbi punonjësit, raporton Reuters. Sipas mediave, përveç punonjësve, shënjestër e spiunazhit ishin edhe përfaqësuesit e sindikatës, si dhe disa klientë. Sipas sindikatës, “Ikea” në Francë pagoi për aksesin në dosjet e policisë që kishin informacione për individë të synuar. Avokatët e Ikea mohuan që kompania të kishte ndonjë strategji spiunazhi të përgjithësuar. Prokurorët kërkuan një gjobë prej dy milion eurosh kundër kësaj kompanie, e cila është në pronësi të “Ingka Group”. Ikea tha se po shqyrtonte një vendim gjykate për të përcaktuar nëse kishte nevojë për ndonjë veprim të mëtejshëm, pasi ndërmori hapa për të hequr taktikat e diskutueshme të kontrollit të punonjësve. “Ikea Retail France dënon me forcë këtë praktikë, kërkon falje dhe zbaton një plan veprimi serioz për të parandaluar që një gjë e tillë të ndodhë përsëri,” tha kompania në një deklaratë./KosovaPost/.


24c2 Mustafa: Të gjithë e dinë se Imri Ahmeti është fitues në Lipjan Kryetari i Lidhjes Demokratike të Kosovës (LDK), Isa Mustafa, ka thënë të martën në Lipjan, se të gjithë e kanë kuptuar se fitues i zgjedhjeve në këtë Lipjan është LDK dhe kandidati i saj për kryetar Imri Ahmeti. “Fitorja e Ahmetit është e sigurt sepse ka dhënë shembullin më të mirë se si qeveriset me ... Continue reading Mustafa: Të gjithë e dinë se Imri Ahmeti është fitues në Lipjan Copy and paste this URL into your WordPress site to embed Copy and paste this code into your site to embed


Parashikime ndeshjesh, Premier League, Serie A, La Liga, 07.02.2021 - Baste Sportive Parashikime ndeshjesh, Premier League, Serie A, La Liga, 07.02.2021 Fiton Manchester City, koeficient 2.05 Manchester City i Pep Guardiolës ka fituar 9 ndeshjet e fundit në kampionat, dhe kryeson renditjen në Premier League. Për më shumë, “qytetarët” kanë pësuar vetëm 1 gol gjatë këtyre 9 takimeve. Por nuk mund të thuhet e njejta gjë për “The Reds”. Liverpool është shumë larg formës së dy sezoneve të kaluar dhe ka dështuar të fitojë 4 sfidat e fundit në shtëpinë e tyre. Gjithashtu të zotët e shtëpisë kanë dështuar të gjejnë rrugën e rrjetës në 3 ndeshjet e fundit në Anfield, e për këtë arsye favoritë në këtë përballje është City. Në 7 ndeshjet e fundit që skuadra e Barcelonës ka zhvilluar, si ajo ashtu dhe kundërshtarët e saj e kanë gjetur rrugën e rrjetës. Kjo do të thotë se pavarësisht se vijnë në këtë përballje si favoritë, katalanasit janë një ekip që mund të pësojë gol mjaft lehtë, sidomos në transfertë. Megjithatë Barcelona ka fituar 8 nga 9 ndeshjet e fundit në transfertë në të gjitha kompeticionet. Kjo e vë Real Betis në një pozitë të vështirë për të marrë një rezultat pozitiv. Fiton Milan, koeficient 1.22 Skuadra e Milan është në rrugën e duhur dhe duket se po zhvillon një nga sezonet e saj më të mirë në Serie A. Duke thënë këtë, diferenca mes kuqezinjëve dhe ekipit të Crotone është e madhe. Vizitorët kanë një nga rekordet më negative në transfertë në të gjithë Europën, dhe kjo sigurisht që nuk i favorizon. E vetmja fije shpresë e Crotone është fakti se 70% e ndeshjeve të saj në transfertë janë mbyllur me gola nga të dyja palët. Parashikime të tjera, Ligue 1 (7 Shkurt) Ligue 1 Nice VS Angers Barazim (X) ose fiton Nice (1) 1.44 Ligue 1 Nimes VS Monaco Shënojnë të dyja skuadrat 1.80 parashikime ndeshjesh, parashikime ndeshjesh la liga, parashikime ndeshjesh ligue 1, parashikime ndeshjesh premier league, parashikime ndeshjesh serie a


Rebel--_--Na thej ft. Ye-Ton, Lyrics unikkatil bonuni gati me vill se ky osht sen i till kush t'ka thon qi s'di me bo k'si sene dhipav bothen m'ia dridh gatshëm deri n'tesull deri sa t'vdesum kërkon se vesum a osht femna jote ajo sna kerset ajo pe lyp vet rebeli po ia jep dorën po ia qet andej ka ti nuk guxon mu p'om lejon e ty shpull po't mshon ej vasho mos e le mu trasho dridhe trupin hupi killat mos e le mu bo gullasho jo bre vec po tnguci loqk se kejt perfekt je veq po du mu nxe un s'po du me ty mu rre jeton vik e boni ket sen mac e ty po't shtin me kcy kta repera let ngojn mir me neve nuk ka mu shty posht nalt, nalt posht babës livrite at kry kalli njo mas njo mushi njo mas njo neve tu na thy edhe s'din mu kry kjo nej tu u neh dej n'sabah t'pit kejt edhe vet e keni vrejt si njeki si qen qato ato vin vet ja punoj si i trent bon be n'emnin tem pasha qet ven qi pe pi, nuk ki ren o verem femna jote ty t'len veq mi fol une 1 her dy minuta muhabet e merr vesh meniher me kon po fol femna jote bre haver special-k hina ktu qysh dojna me kpuca me patika jo qi hina mrena po i shtina edhe thikat e dhezni dritat u llakën qikat e na e kallum naten deri sa te del dita mos thuj n'ren s'un prita aq shum bertita ish kon bari xeher at xeher muzika kejt femnat ne miniça po kcejn sikur p___iça a p'om doket pak u flliqa qitu jeta ktu n'kafiça une tu kap cica i'av desha kto maica kejt femnat n'ekctasy jon bo si budallica e dita kur del femnat me kurdel i qojna ne hotel une dosti rebel reff... eyo shqipet e përgjakshme jon knej mun i haron krejt kta tjert na thej allahile veç lej lej lej le ta din se neve na thej milot u ia qifsha nonen qyre qa m'ka vesh menxi s'po pres me desh qa po kesh për hajgare e kom karin po ma qon e ma thej krejt pshtjelle njo shpejt kalle kalle qfar budalle hajde quno nisja valle dridhi pak durt kërsitja halle masi hinëm na kejt veni ngjallet wow hey qa mu keni ngjit po mu s___ni t'pit sa për mu avit un i di kto shtosa ik se t'sosa milot - millat me qita e vulosa tee inatqort na kan inati se kto kurva na rin gati jena t'part n'kit qimnane mos befosh vete rrospen tane aja s'kallxon po shum na don a spe kupton situata po t'kallzon n'fell zemer dhe armiqt na adhurojnë nuk pranojnë xhelozojnë dhipat n'xehen kur na n'gojnë shumë leht kamt i lshojn, papakat vlojn se qaja qe i pelqen po hin n'kerr tem e diti pijti ku pi dhem se femna e tina sonte rakin po ma then shkum te shpija shpejt ska 2 fjal drejt n'krevet ajo loqka po bertet emnin tem pe thrret ton natën tu e qi po ska dashni per rrospia se kur e kryj punën tem baje bothen shko te shpija n.a.g bohem shum veta dhe shkojm me ni ven e shoh ni grup femnash qe emnin spo du me ia permen kur scen vjen visari dihet qe vjen edhe bari kur njerzia marrin vesh kejt kapun per kari a ka ma lezet se me pah rrospia tu bo vija tbardha mas 5 minutave shoqes ja han dardhat edhe kur pahiri ni femer mu afru tha e kom ni joint dhe a pe don me ngreh me mu hiq s'pritova dhe hiq s'refusova e kapa per dore dhe jasht me ta dola e kish pas ni dhom katin e katërt tu ngreh e tu perlesh ?? ?? e qum natën reff... eyo shqipet e përgjakshme jon knej mun i haron krejt kta tjert na thej allahile veç lej lej lej le ta din se neve na thej makfioz yo, e kom bo njet me ngreh, e kom bo njet me pi e kom bo njet loqk sonte ty me t'ngi me t'dridh si kjo beat tu bertit deri n'skejt me e lon dikun ni shej me kallzu se na thej ey ey livrit loqk se sonte paske fat sonte paske zar je ra n'kar n'shqipe pergjakt njezet kat kisha zdhryp zemer posht per ty kisha ardh tu nga kur e di qe din me thy kur e di qe din me kcy e mi n'mision e ma zgat naten sonte thu ti kom tension kush po don tash me ditë pse i kena s___ pse na thej me ka kejt energji me pelsit (ey) b52 e ki menjen e madhe, monstav para dynjas kejt ty po ta gjujn po kerkujt nuk po ja rras ki stil, zgidh shum llokum ti ki klas kerkush s'po t'merr vesh t'vyn respekt t'vyn ni fac po don mu knaq, po po pret mi ra gjekpotit se terr dej n'fyt tu e kerku shijen e lotit ish fraja s'kish moral tu ja gjujt kejt bllokit shpirt mir bohet mir sa ti ankohesh zotit zo-njush e re n'kit bot s'ka njeri perfekt t'vyn edhe ni zemer per mu bo koomplet njo qe e din qka ka n'dur e kurr se haron njo qe t'qin dej n'tesull e pa ty s'un jeton cyanide le at papak se ton naten o ka t'rren hajde ktu llokum se s'paske pse me prit ne ren jom ka t'ni tum thirr, bonja ati naten e mir se ty t'vyn shipja pergjakshme me ta thy n'stilin e lir qe e paske ne maks, se un ta hupi sikur faks mos gabo me ma kthy shpinen se ma then pej permas hej kur ta ngjes ne tula, ti ki me pas pun me pula hadje tash provoj ti trimat ,qe din me ti ngreh dizginat c. y. a .n. i .d .e nese s'don me t'pa ai klyshi yt na shkojna ne wc po t'boj be ki me le si mami yt kur ki le e une jetmir doktori bothve shpulla ka me t'rre See also: JustSomeLyrics 117 117.36 Miguel Bosé Bambú con Ricky Martin Lyrics Ruth Jacott Ruth Jacott - Leun op mij Lyrics