ಲಾವೋಸ್‌‌ ಅದರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು 14ನೇ ಶತಮಾನ (1353)ದಲ್ಲಿ ಫಾ ಗಮ್‌ನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಲ್ಯಾನ್-ಕ್ಸಾಂಗ್‌‌ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದವರೆಗೆ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಫಾ ಗಮ್ ಸ್ವತಃ ಸುದೀರ್ಘ ಸಾಲಿನ ಲಾವೋ ರಾಜರ ವಂಶಜನಾಗಿದ್ದು, ಕೌನ್ ಬೌಲಮ್‌ವರೆಗೂ ವಂಶಜರ ಜಾಡು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಲ್ಯಾನ್-ಕ್ಸಾಂಗ್ ರಾಜ್ಯವು ಮೂರು ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗವಾಗಿ ಸಿಯಾಮೆಸೆ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವದಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಬರುವವರೆಗೆ 18ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಏಳಿಗೆ ಹೊಂದಿದನು.

19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಲ್ವಾಂಗ್ ಪ್ರಬಂಗ್‌ ಫ್ರೆಂಚ್‌-ಇಂಡೊಚೀನಾದ 'ರಕ್ಷಣೆ'ದೊಂದಿಗೆ ಏಕೀಕೃತವಾಯಿತು. ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲದ ನಂತರ ಚಂಪಾಸಕ್‌ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು [[ವಿಯೆಂಟಿಯಾನ್‌]] ಪ್ರದೇಶಗಳೂ ಅದರ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟವು. ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಆಳ್ವಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿಯೆಂಟಿಯಾನ್‌ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಏಕೀಕೃತ ಲಾವೊ ರಾಜ್ಯಗಳ ರಾಜಧಾನಿಯಾಯಿತು.

ವಿಶ್ವ ಸಮರ IIರ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜಪಾನ್‌‌ನ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಆಕ್ರಮಣದ ನಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರವು 1945ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಆದರೆ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಿ ಗಾಲೆಯ ಆಡಳಿತಡಿಯಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಅದರ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಪುನಃದೃಢಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಹಾಗೂ 1950ರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಲಾವೋಸ್‌‌‌ಗೆ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಒಕ್ಕೂಟದಡಿಯಲ್ಲಿ "ಸಂಘಟಿತ ರಾಜ್ಯ"ವಾಗಿ ಅರೆ-ಸ್ವಾಯತ್ತೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್‌ 1954ರವರೆಗೆ ಲಾವೋಸ್‌‌ ಸಂವಿಧಾನಿಕ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವವರೆಗೆ "ವಸ್ತುತಃ" ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

ಜಿನೇವಾ ಒಪ್ಪಂದದ ವಿಶೇಷ ವಿನಾಯಿತಿಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸೇನಾ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ರಾಯಲ್ ಲಾವೋಸ್‌‌ ಸೇನೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿತು. 1955ರಲ್ಲಿ U.S. ರಕ್ಷಣಾ ವಿಭಾಗವು, U.S. ಪ್ರಭಾವ ನಿರೋಧ ನೀತಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಪ್ಯಾಥೆಟ್ ಲಾವೊ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ರಾಯಲ್ ಲಾವೊ ಆರ್ಮಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಬೆಂಬಲದ ಬದಲಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿತು.

ಲಾವೋಸ್‌‌ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಕದನದಲ್ಲಿ ಒತ್ತಾಯಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಉತ್ತರ-ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದವು ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ-ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ್ನು ಸೋದರ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು. ದಕ್ಷಿಣ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ವಿರುದ್ಧದ ಉತ್ತರ-ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ ಕದನಕ್ಕೆ ಲಾವೋಸ್‌‌ ಅದರ ಭೂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪೂರೈಕೆಯ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನವು ಉತ್ತರ ವಿಯೆಟ್ನಾಂನ ವಿರುದ್ಧ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯೊಂದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಲಾವೋಸ್‌‌ನಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತ ಮತ್ತು‌ ಅನಿಯಮಿತ ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್-ವಿರೋಧಿ ಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಿಂದ ಲಾವೋಸ್‌ ದಾಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿತು‌. ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕ್ಷಿಪ್ರ-ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸರಣಿಯೇ ಆರಂಭವಾದವು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಲಾವೋಷಿಯನ್ ಸರಕಾರ ಮತ್ತು ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್ ಪ್ಯಾಥೆಟ್ ಲಾವೊ ನಡುವಿನ ಲಾವೋಷಿಯನ್ ಆಂತರಿಕ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಈ ಆಂತರಿಕ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾಥೆಟ್‌ ಲಾವೊ ಬಂಡಾಯದ ಹಿಂದೆ ಇದ್ದ ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿಯೆಂದರೆ ಭಾರಿ ಫಿರಂಗಿ ಮತ್ತು ಆಯುಧಸಜ್ಜಿತ ಟ್ಯಾಂಕುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಉತ್ತರ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಸೈನ್ಯ. 1968ರಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಸೇನೆಯು ರಾಯಲ್ ಲಾವೊ ಆರ್ಮಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್‌ ಪ್ಯಾಥೆಟ್‌ ಲಾವೊಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವಂಥ ಬಹು-ವಿಭಾಗಗಳ ದಾಳಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಈ ದಾಳಿಯಿಂದಾಗಿ ಸೇನೆಯು ವಿಸರ್ಜನೆಗೊಂಡು, ಸಂಘರ್ಷವನ್ನು ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಥೈಲೆಂಡ್‌‌ನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಅನಿಯಮಿತ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಈ ದಾಳಿಯು ಹಲವಾರು ಮಂದಿಯ ಪ್ರಾಣಹಾನಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನವು ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವಿಮಾನದಿಂದ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ಲಾವೋಸ್‌‌ 1964ರಿಂದ 1973ರವರೆಗೆ ದಿನದಲ್ಲಿ 24 ಗಂಟೆ ಪ್ರತಿ ಎಂಟು ನಿಮಿಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಸುಮಾರು ಸರಾಸರಿ ಒಂದು B-52 ಬಾಂಬ್-ತೂಕದ ದಾಳಿಗೆ ತುತ್ತಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು "ದ ಗಾರ್ಡಿಯನ್‌" ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ US ಬಾಂಬ್‌ದಾಳಿ ವಿಮಾನಗಳು ಲಾವೋಸ್‌‌ ಮೇಲೆ ಎರಡನೇ ವಿಶ್ವ ಸಮರದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಎಸೆದಿವೆ. ಗುರಿಯಿರಿಸಿದ 260 ದಶಲಕ್ಷ ಬಾಂಬ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕ್ಸಿಯಾಂಗ್‌ಖೌಯಾಂಗ್‌ ಪ್ರಾಂತದ ಮೇಲೆ ಬೀಳಿಸಿದ 80 ದಶಲಕ್ಷ ಬಾಂಬ್‌ಗಳು ಸಿಡಿಯದೆ ವಿಫಲವಾಗಿ ಮಾರಕ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಹೆಚ್ಚು ಬಾಂಬ್‌ದಾಳಿಗೆ ಒಳಗಾದ ರಾಷ್ಟ್ರವೆಂಬ ಸಂದೇಹಪೂರಿತ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. 
1975ರಲ್ಲಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಆರ್ಮಿಜತೆಕಮ್ಯೂನಿಸ್ಟ್‌ ಪ್ಯಾಥೆಟ್‌ ಲಾವೋಸ್‌‌ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ, ರಾಜ ಸವಂಗ್ ವತ್ತಾನನನ್ನು 1975ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ತೊರೆಯುವಂತೆ ಬಲವಂತಪಡಿಸಿ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಲಾವೊ ಸರಕಾರವನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಿಗೊಳಿಸಿತು. ಅವನು ನಂತರ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿರುವ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದನು.

ರಾಷ್ಟ್ರದ ಹತೋಟಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಕೈಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಂತರ ಪ್ಯಾಥೆಟ್‌ ಲಾವೊ ಸರಕಾರವು ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನು "ಲಾವೊ ಪೀಪಲ್ಸ್ ಡೆಮೋಕ್ರಟಿಕ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್" ಎಂದು ಮರುಹೆಸರಿಸಿತು. ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಪಡೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವಂತಹ ಸಲಹೆಗಾರರನ್ನು ನೇಮಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ವಿಯೆಟ್ನಾಂಗೆ ನೀಡುವ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಸಹಿಹಾಕಿತು. 1970ರ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಲಾವೋಸ್‌‌‌ಗೆ ಪೀಪಲ್ಸ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಚೀನಾದೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವಂತೆ ಹೇಳಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಚೀನಾ, USA ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕವು ಕಡಿದುಹೋಯಿತು. ಸಾಮಾಜೀಕರಣವು 1980ರ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಸಡಿಲಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸ್ಥಾನಪಡೆಯಿತು ಹಾಗೂ ಇದು 1997ರಲ್ಲಿ ASEANಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯಿತು.

ಇತಿಹಾಸ
ಇವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ
ಸರಕಾರ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ
ಆರ್ಥಿಕತೆ