ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಮಾನಸಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಮರುಕಳಿಸುವಿಕೆ ಅಥವಾ ತರಬೇತಿಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಸೇವೆಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಔಷಧವಿಜ್ಞಾನ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಬಹುದು. 

ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಹಾಗೂ ಆತ್ಮಾಭಿಮಾನ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಸಾಧನೆ, ಮತ್ತು ಒಳನೋಟದಂಥ ಸಂಬಂಧಿತ ಚರ್ಚಾವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಅರಿವಿನ ನಡವಳಿಕೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು (ಕಾಗ್ನಿಟಿವ್ ಬಿಹೇವಿಯರಲ್ ಥೆರಪಿ-CBT) ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಮುಂಚಿನ ಪರೀಕ್ಷಾ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು, 1990ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಇದರ ಆರಂಭಿಕ ಅನ್ವಯಿಕಗಳಿಂದ ಬಂದ ಪ್ರಗತಿಪರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿ ಅನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿತ್ತಾದರೂ, ತೀರಾ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅವಲೋಕನಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೋರಿಸುವ ಪ್ರಕಾರ CBTಯು ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾದ ಮನೋವಿಕೃತ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಪರಿಣಾಮಕಾರೀ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿದೆ.

ಅರಿವಿನ ನಿವಾರಣೋಪಾಯದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಮತ್ತೊಂದು ವಿಧಾನವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ನರದ ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವೆಡೆಗೆ ಗುರಿಯಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಕೌಶಲವಾಗಿದೆ. ನರಮಾನಸಿಕ ಪುನಃ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಕೌಶಲಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಮುಂಚಿನ ಸಾಕ್ಷ್ಯವು ಇದನ್ನು ಅರಿವಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಂತೆ ತೋರಿಸಿದೆ. fMRIನಿಂದ ಅಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಅಥವಾ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಮಿದಳಿನ ಚುರುಕುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಅಳೆಯಬಹುದಾದ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲವೊಂದು ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

ಅರಿವಿನ ವರ್ಧನಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ ಇದೇ ಬಗೆಯ ವಿಧಾನವು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಗ್ರಹಣಶಕ್ತಿಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ನರಗ್ರಹಣಶಕ್ತಿಯ ಮೇಲೂ ಗಮನಹರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದು ಫಲದಾಯಕತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. 
ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾದ ಒಂದು ರೋಗನಿರ್ಣಯದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನ ಸಮಗ್ರ ಕೌಟುಂಬಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಅಥವಾ ಪರಿಗಣಿಸುವ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಥವಾ ಶಿಕ್ಷಣವು, ಸಮಂಜಸವಾಗಿ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಕಡೇಪಕ್ಷ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯ ಅವಧಿಯು ಸುದೀರ್ಘ-ಅವಧಿಯದ್ದಾಗಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಜೊತೆಗೆ, ಕುಟುಂಬಗಳ ಮೇಲಿನ ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾದ ಪ್ರಭಾವ ಹಾಗೂ ವೃತ್ತಿಸಂಬಂಧವಾಗಿ ಇದು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿಸುವ ಹೊರೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯದ ಕುರಿತಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಹೇರಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸ್ವಯಂ-ನೆರವಿನ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮುಖ್ಯಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿವೆ. 

ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಣತಿಗಳ ತರಬೇತಿಯಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ದೊರೆತಿರುವುದರ ಕುರಿತು ಒಂದಷ್ಟು ಸಾಕ್ಷ್ಯವು ಲಭ್ಯವಿದೆಯಾದರೂ, ಗಣನೀಯವಾದ ಋಣಾತ್ಮಕ ಅಂಶಗಳಿಗೇನೂ ಕಮ್ಮಿಯಿಲ್ಲ. ಸಂಗೀತ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಸೃಜನಶೀಲ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಸಂಭವನೀಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಕೆಲವೊಂದು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿವೆ. 

ಸೊಟೇರಿಯಾ ಮಾದರಿಯು ಒಳರೋಗಿಯ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಕನಿಷ್ಟತಮ ಔಷಧೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ವಿಧಾನವೊಂದನ್ನು ಇದು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸರ-ಚಿಕಿತ್ಸಕ ಆರೋಗ್ಯಲಾಭದ ಒಂದು ವಿಧಾನವಾಗಿ ಇದು ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಇದರ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು ಈ ವಿಧಾನದ ಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ: "ಒಂದು ಪುಟ್ಟ, ಮನೆಯಂಥ, ಶಾಂತವಾದ, ಬೆಂಗಾವಲಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ, ರಕ್ಷಣಾ ಮನೋಭಾವದ, ಮತ್ತು ಸಹಿಷ್ಣುವಾಗಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿನ, ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳ, ದಿನವೊಂದರ 24 ಗಂಟೆಯೂ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ವಿಧಾನವಿದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನ್ಯೂರೋಲೆಪ್ಟಿಕ್‌ ಔಷಧ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಹಂಗಿಲ್ಲದ ಈ ವಿಧಾನವು ವೃತ್ತಿಪ್ರವೀಣರಲ್ಲದ ಓರ್ವ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ."

ಸಂಶೋಧನೆಯ ಸಾಕ್ಷ್ಯವು ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದರೂ 2008ರ ಒಂದು ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಅವಲೋಕನವು ಕಂಡುಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ಸ್ಕಿಜೋಫ್ರೇನಿಯಾದ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಅಧ್ಯಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ರೋಗನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ ಜನರಲ್ಲಿ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು, ಔಷಧೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಷ್ಟೇ ಸಮಾನವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. 

ವಿವಾದಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ನಿರ್ದೇಶನಗಳು
ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು
ರೋಗ ಸೂಚನೆಗಳು ಹಾಗೂ ರೋಗದ ಸಹಲಕ್ಷಣಗಳು
ಮಾದಕವಸ್ತುವಿನ ದುರುಪಯೋಗದ ಕಾರಣ