ದೇಶ ವಿದೇಶಗಳ ನಡುವಣ ವಿನಿಮಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ಬಹಳ ತೊಡಕಿನವು. ಬಹಳ ಜಾಣ್ಮೆಯಿಂದ ಇವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿನಿಮಯ ಪದ್ಧತಿ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ ನಷ್ಟ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಬಹಳಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ನಷ್ಟಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇರುವುದುಂಟು. ಈ ಪದ್ಧಿತಿ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮುಂಚೆ ಸುವರ್ಣ ಪ್ರಮಿತಿ ಮತ್ತು ರಜತ ಪ್ರಮಿತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ದೇಶಗಳ ನಡುವಣ ವಿನಿಮಯ ದರಗಳು ಬಹಳ ಏರಿಳಿತಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿದ್ದುವು. ವಿನಿಮಯ ಸಂಬಂಧ ಸಟ್ಟಾವ್ಯಾಪಾರ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಎಲ್ಲ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಈ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಭಾರ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದುವು. ವಿನಿಮಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಧನಸಹಾಯ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಸಾಲದ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುವುದು. ಪ್ರಪಂಚಾದ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಇವುಗಳ ಶಾಖೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಅದ್ದರಿಂದ ಇವು ಬೃಹತ್ ಬಂಡವಾಳ ಹೊಂದಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ವಿನಿಮಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ರಫ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಹುಟ್ಟುವಳಿಯನ್ನು ಆಮದು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಫ್ತುವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಬಹಳಷ್ಟು ರಫ್ತುಗಳಿಗೆ ಆಮದು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಹುಂಡಿ ಬರೆದುಕೊಡುವುದು ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಹುಂಡಿಯ ವಾಯಿದೆಗೆ ಮೊದಲೇ ಹಣ ಬೇಕಾದರೆ ರಫ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ವಿನಿಮಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಮುರಿದು ಅಥವಾ ಮಾರಿ ಹಣ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ವಿನಿಮಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ರಫ್ತುವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ಬಂದ ಹುಂಡಿಗಳನ್ನು ವಾಯಿದೆಯ ದಿನದವರೆಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲೆ ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಲಂಡನ್ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಹಣದ ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಬಹುದು. ತಮ್ಮ ಶಾಖೆಗಳಿಲ್ಲದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತಾವು ನೇಮಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಅಭಿಕರ್ತೃಗಳ ಮೂಲಕ ಅವು ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸುತ್ತವೆ. ಶಾಖೆಗಳ ಮತ್ತು ಅಭಿಕರ್ತೃಗಳ ಮೇಲೆ ಅವು ಢ್ರಾಫ್ಟುಗಳನ್ನು ಬರೆದುಕೊಡುತ್ತವೆ. ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಹಣ ಕಳುಹಿಸಬೇಕಾದಾಗ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಡ್ರಾಫ್ಟು ನೀಡಲು ತಮ್ಮ ಶಾಖೆ ಅಥವಾ ಬಾತ್ಮಿದಾರರಿಗೆ ಆದೇಶ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಅಮೂಲ್ಯ ಲೋಹಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಸಾಲಪತ್ರಗಳನ್ನು ರಫ್ತು ಅಥವಾ ಅಮದು ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಲಸೋಲಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸುತ್ತವೆ, ವಾಯಿದೆ ವಿನಿಮಯವನ್ನು ಕೊಂಡು ಮಾರುವುದರ ಮೂಲಕ ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ವಿನಿಮಯ ದರಗಳ ಏರುಪೆರುಗಳನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ನಷ್ಟ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹೊರುತ್ತವೆ. ಅನೇಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಈ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

ಏಕಾತ್ಮಕ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕು
ವಿನಿಮಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು
ಜಮೀನು ಅಡಮಾನ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು