ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಹೋದರ ಅಝೀಮ್ ಬಾಯಿ ಚುಗತಾಯಿ ಅವರಿಂದ ಪ್ರಾಭಾವಿತರಾದ ಇಸ್ಮತ್‌ರವರು, ಅವರಿಂದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಇತಿಹಾಸ, ಖುರಾನ್ ಮತ್ತು ಹಾದಿತ್ ಕಲಿತರು. ಮನೆಯವರ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೇ ಲಕ್ನೋದ ಇಸಾಬೆಲ್ಲಾ ತೋಬರ್ನ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಮುಂದೆ ಆಲಿಗಢ ಮುಸ್ಲಿಂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಮುನ್ನ ಬರೇಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಬಾಲಕಿಯರ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೋಧಿಸಿದರು. ೧೯೩೧-೧೯೪೧ ರವರಗೆ ಜೋದ್‍ಪುರದ ರಾಜ್ ಮಹಲ್ ಬಾಲಕಿಯರ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಬಾಂಬೆಯ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ಸ್ಪೆಕ್ಟರ್‍ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಬಿ.ಎ. ಮತ್ತು ಬಿ.ಎಡ್. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಎರಡೂ ಪದವಿಗಳ ಕ್ರೆಡಿಟ್‍ ಅನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ ಮೊದಲ ಮುಸ್ಲಿಂ ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಖ್ಯಾತಿ ಇವರದ್ದು. ಇವರು ಹಲವು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಕಥೆ ಮತ್ತು ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಪತಿಯ ಮರಣದ ನಂತರವೂ ಇಸ್ಮತ್ ಆರು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದರು.

ಜೀವನ
ಬರಹ
ಚಳುವಳಿ
ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿ