203 BC ಯಲ್ಲಿ, ಕಾರ್ತೇಜ್‌ನ ಯುದ್ಧದ ಪಕ್ಷವು ಹ್ಯಾನಿಬಲ್‌ನನ್ನು ಇಟಲಿಯಿಂದ ವಾಪಸು ಕರೆಸಿಕೊಂಡಿತು. ತಾನು ಸಾಹಸಯಾತ್ರೆಗಳ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪ್ಯುನಿಕ್ ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಟೋನಾದ ಜೂನೋ ದೇವಾಲಯದ ಕಂಚಿನ ಫಲಕಗಳ ಮೇಲೆ ಕೆತ್ತಿಸಿದ. ಇದಾದ ಮೇಲೆ ಅವನು ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಆಫ್ರಿಕಾಗೆ ತೆರಳಿದ. ಹ್ಯಾನಿಬಲ್‌ನ ಆಗಮನದಿಂದ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಪಡೆದ ಯುದ್ಧ ಪಕ್ಷವು ಅವನನ್ನು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ನೇಮಿಕವಾದ ಸೈನಿಕ ಪಡೆ ಮತ್ತು ಇಟಲಿಯ ಬಾಡಿಗೆ ಸೈನಿಕರ ದಂಡನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿತು. 202 BC ಯಲ್ಲಿ ಹ್ಯಾನಿಬಲ್ ಸಿಪಿಯೋನನ್ನು ಫಲಪ್ರದವಾಗದ ಶಾಂತಿ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಭೇಟಿ ಮಾಡಿದ. ಪರಸ್ಪರ ಮೆಚ್ಚಿಗೆಯ ನಡುವೆ, ಕಾರ್ತೇಜರ ಅಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಭರವಸೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ರೋಮನ್ನರ ಆರೋಪಗಳಿಂದ ಮಾತುಕತೆಗಳು ವಿಫಲವಾದವು. ಸಾಗಂಟಮ್ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ತೇಜ್ ಸೈನ್ಯದ ದಾಳಿಯಿಂದ ಪ್ರಥಮ ಪ್ಯುನಿಕ್ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ತೆರೆಎಳೆದ ಒಪ್ಪಂದ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡ ರೋಮನ್ ಸೈನ್ಯದ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ತೇಜ್ ಸೈನ್ಯದ ದಾಳಿಗೆ ತೆರೆಎಳೆದ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಲಾಯಿತೆಂದು ರೋಮನ್ನರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು. ಇದರ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನೆಂದರೆ, ಸಿಪಿಯೋ ಮತ್ತು ಕಾರ್ತೇಜ್ ಒಂದು ಶಾಂತಿ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ರೋಮ್ ಸಹ ಮಾನ್ಯತೆ ನೀಡಿತ್ತು. ಒಪ್ಪಂದದ ಷರತ್ತುಗಳು ಬಹಳ ಸರಳವಾಗಿದ್ದವು. ಆದರೆ ರೋಮನ್ನರ ಪಾಲಿಗೆ ಯುದ್ಧವು ತುಂಬಾ ಸುಧೀರ್ಘವಾಗಿತ್ತು. ಆಫ್ರಿಕಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಕಾರ್ತೇಜ್ ತನ್ನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಹೊರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಿತ್ತು. ಇದು ಒಂದು "ಬದಲಿಸಲಾಗದ ಕೃತ್ಯ" ವಾಗಿತ್ತು. ಮ್ಯಾಸಿನಿಸಾ (ನುಮಿಡಿಯಾ) ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಬೇಕಿತ್ತು. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಕಾರ್ತೇಜ್ ತನ್ನ ನೌಕೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಯುದ್ಧದ ಪರಿಹಾರ ಧನ ನೀಡಬೇಕಿತ್ತು. ಅದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಕಾರ್ತೇಜ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾದ ಎಸಗಿತು. ಸುದೀರ್ಘ ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾರ್ತೇಜ್ ಜನರು ಗಲ್ಫ್ ಆಫ್ ಟ್ಯೂನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದ ಒಂದು ರೋಮನ್ ನೌಕಾ ಸೇನೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಅದರ ಪೂರೈಕೆಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡರು.ಇದು ಮಾತುಕತೆಗಳು ಎಡವುದಕ್ಕೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಿತು. ಈ ಮಧ್ಯೆ, ಕಾರ್ತೇಜ್‌ನ ಸೆನೆಟ್ ಇಟಲಿಯಿಂದ ವಾಪಸು ಬರುವಂತೆ ಹ್ಯಾನಿಬಲ್‌ಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ ನಂತರ ಅವನು ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಮರಳಿದ. ಹ್ಯಾನಿಬಲ್‌ ಮತ್ತು ಅವನ ಸರಬರಾಜುಗಳಿಂದ ಹುರಿದುಂಬಿತರಾದ ಕಾರ್ತೇಜರು ರೋಮನ್ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸಿದರು. ಇದಾದ ನಂತರವೇ ಜಾಮಾ ಯುದ್ಧವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಈ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ ಹ್ಯಾನಿಬಲ್‌ನ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಕುಸಿಯಿತು.

ಟ್ರೆಬಿಯಾ ಯುದ್ಧ
ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಪ್ಯುನಿಕ್ ಯುದ್ಧ (218-203BC)
ಮರಳಿ ಕಾರ್ತೇಜ್‌ಗೆ
ಮರಣ (183/181 BC)