ಯಾವ ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಮಣ್ಣು ಮಾರ್ಪಾಡುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೋ ಅದೇ ಮೂಲ ವಸ್ತು.

ಇದು ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಮೂಲ ಬಂಡೆಯಿಂದ ಉದುರುವಿಕೆ, ದ್ವಿತೀಯವಾಗಿ ಬೇರೆ ಸ್ಥಳಗಳಿಂದ ಕಣಗಳ ಸಾಗಾಣಿಕೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ನೆರೆಮಣ್ಣು;ಮಣ್ಣು ಈಗಾಗಲೇ ಇದ್ದು, ಯಾವುದೂ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ರೂಪಾಂತರ ಗೊಂಡಿರುವುದು, ಎಂದರೆ - ಹಳೆಯ ಮಣ್ಣು ಬದಲಾವಣೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ, ಸಾವಯಾಂಶಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ -ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಳೆತ ಸಸ್ಯ ಮೂಲ ಇಂಧನ ಅಥವಾ ಅಲ್ಪಿನ್ ಮರದ ಎಲೆಗಳು ಕೊಳೆತು ಮಣ್ಣಿಗೆ ಸೇರಿರುವ ಗೊಬ್ಬರ; ಮತ್ತು ಮಾನವನಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡ ಪದಾರ್ಥಗಳಾದಂತಹನೆಲತುಂಬುವಿಕೆಅಥವಾ ಗಣಿತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು. ಕೆಲವು ಮಣ್ಣುಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಶಿಲೆಯ ಒಡೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಮಣ್ಣಿಗೆ "ಉಳಿದಿರುವ ಮಣ್ಣು" ಎನ್ನುವರು. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಹಾಗೂ ಮೂಲ ಬಂಡೆಯೂ ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಬಹಳ ರೀತಿಯ ಮಣ್ಣು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ, ನೀರಿನ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣೆಗಳಿಂದ ಪರಸ್ಥಳಗಳಿಂದ ಆಮದಾಗಿರುತ್ತದೆ . ಕೆಲವು ಸಾರಿ ಈ ರೀತಿಯ ಚಲನೆಯು ಅನೇಕ ಮೈಲುಗಳದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಕೆಲವೇ ಅಡಿಗಳು. ಗಾಳಿಗೆ ತೂರುವ ಮಣ್ಣಿನ ಕಣಗಳನ್ನುಹಳದಿ ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣು ಎನ್ನುವರು, ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದ ಮದ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗು ಮದ್ಯ ಏಷಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಹಿಮಶಿಲೆಗಳ ಕಣಗಳನ್ನು ಈಗಲೂ ಉತ್ತರ ಹಾಗು ದಕ್ಷಿಣ ಅಕ್ಷಾಂಶಗಳ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ದೊಡ್ಡ ಬಂಡೆಗಳ, ಬೆಟ್ಟಗಳ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಹಿಮಶಿಲೆಗಳ ಜಾರುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಹಿಮಶಿಲೆಗಳು ಒಡೆದು ಸಣ್ಣ ಕಣಗಳಾಗುವುದು.ಈ ಕಣಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಳತೆಯ ಮಣ್ಣಾಗುವುದು. ಹಿಮಶಿಲೆಗಳು ಕರಗಿ ನೀರಾಗಿ ಹರಿದಾಗ, ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಕಣಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ಪಸರಿಸುವುದು. ಭೂಮಿಯ ಆಳ ಪದರುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಮಣ್ಣಿನ ಕಣಗಳಲ್ಲಿ, ಅವು ನೀರಿನಿಂದ ಅಥವಾ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಶೇಖರಣೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತೋರುವುದಿಲ್ಲ.

ಮೂಲ ಬಂಡೆಗಳಿಂದ ಮಣ್ಣಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹವಾಗುಣವು ಮೊದಲನೆ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂಲ ಬಂಡೆಗಳಿಂದ ಮೊದಲು ಸ್ಯಾಪ್ರೊಲೈಟ್ ಎನ್ನುವ ದಪ್ಪ ಪದರು ಉದುರುವುದು. ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ಸ್ಯಾಪ್ರೊಲೈಟ್ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವುಗಳು : ಜಲವಿಚ್ಚೇದನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ( ಖನಿಜಗಳ ಧನ ಅಯಾನ್‌ಗಳು ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿ ಜಲಜನಕದ ಅಯಾನ್‌ಗಳು ಸೇರುತ್ತವೆ) , ಸಾವಯವ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಿಂದಾಗುವ ಚೆಲೇಷನ್ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ , ಜಲಸಂಚಯನ (ಖನಿಜಾಂಶಗಳು ನೀರನ್ನು ಹೀರುವಿಕೆ), ಖನಿಜಾಂಶಗಳು ಕರಗಿದ ದ್ರಾವಣ, ಮತ್ತು ಶೀತಲೀಕರಣ ಮತ್ತು ಕರಗಿ ನೀರಾಗುವ ಅಥವಾ ಒದ್ದೆಯಾಗುವ ಮತ್ತು ಒಣಗುವಂತಹ ಭೌತಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು. ಖನಿಜಾಂಶ ಹಾಗು ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳಿಂದಾದ ಮೂಲ ಬಂಡೆಯು ಬದಲಾವಣೆಗೊಂಡು ಉದುರುವ ರೀತಿ, ಉದುರುವ ವೇಗ, ಕಣಗಳ ಅಳತೆ, ಕಣಗಳ ಒಟ್ಟು ಸೇರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮುಂತಾದ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರದ ಮಣ್ಣು ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತದೆ.

ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ
ಮಣ್ಣಿನ ದ್ರಾವಣಗಳು
ಮೂಲ ವಸ್ತು
ಅವನತಿ