ಇವನ್ನು ವಿಷಮಶೀತಜ್ವರಗಳೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಸಾಲ್ಮೊನೆಲ್ಲ ಟೈಫಿ ಇಂಬ ಕಡ್ಡಿಯಾಕಾರದ ಏಕಾಣುವಿನ ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಜ್ವರ ಟೈಫಾಯಿಡ್. ಇದು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವಾರಗಳು ಚಳಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂರನೆಯ ವಾರದಲ್ಲಿ ರೋಗ ಉಲ್ಬಣಗೊಂಡು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ರಂಧ್ರೀ ಕ್ರಮೇಣ ಇಲ್ಲವೆ ರಕ್ತಸ್ರಾವವಾಗಿ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸದಿದ್ದರೆ 4ನೆ ವಾರದಲ್ಲಿ ಜ್ವರ ಕ್ರಮೇಣ ಇಳಿಯುತ್ತ ಬಂದು ರೋಗ ಗುಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ವಾರದಲ್ಲಿ ಜ್ವರ ಏಣಿ ಮೆಟ್ಟಲಿನಂತೆ ಏರುತ್ತದೆ. ಆಲಸ್ಯ, ತಲೆನೋವು, ಕೆಮ್ಮು, ಮೂಗಿನಿಂದ ರಕ್ತಸ್ರಾವ ಇವು ಕೂಡ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಎರಡನೆಯ ವಾರದಲ್ಲಿ ಜ್ವರ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಇರುವುದೇ ಅಲ್ಲದೆ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗುಲ್ಮ ಊದಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ವಿಷಾಣುಗಳು ನೆಲೆಸಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಊತಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದು. ಭೇದಿಯಾಗುವುದು ಇತ್ಯಾದಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.ಮೂರನೆಯ ವಾರ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಅಪಾಯಕಾಲ. ಎರಡನೆಯ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಜ್ಞಾನ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಮಂಕು ಕವಿದು, ಮುಖ ಕಂದಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ವೈಡಾಲ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬ ರಕ್ತ ಪರೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ಈ ರೋಗವನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಇದು ಜ್ವರ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ 10-12 ದಿವಸಗಳ ಅನಂತರವೇ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಪರೀಕ್ಷೆ. ಕ್ಲೋರಾಮ್‍ಫನಿಕಾಲ್ (ಕ್ಲೋರಾಮೈಸೆಟಿನ್) ಎಂಬ ಪ್ರತಿಜೈವಿಕ ಟೈಫಾಯ್ಡಿಗೆ ಖಚಿತ ಚಿಕಿತ್ಸಕ ಮದ್ದು, ರೋಗವನ್ನು ಮೊದಲ ವಾರದಲ್ಲೆ ತಡೆಗಟ್ಟಿ ಗುಣ ಮಾಡುವಷ್ಟು ಉಪಯುಕ್ತ ವಸ್ತು. ಲಸಿಕೆ ಹಾಕಿ ರೋಗ ಬರದಂತೆ ತಡೆಯಲೂಬಹುದು.

ಸಾಲ್ಮೊನೆಲ್ಲ ಪ್ಯಾರಾಟೈಫಿ ಂ ಮತ್ತು ಃ ಎಂಬ ಕಡ್ಡಿಯಾಕಾರದ ಏಕಾಣುಗಳ ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಜ್ವರಗಳು ಪ್ಯಾರಾಟೈಫಾಯಿಡ್. ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಟೈಫಾಯಿಡ್ ಜ್ವರದಂತೆಯೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ರೋಗದ ಅವಧಿ ನಾಲ್ಕು ವಾರಗಳ ಬದಲು ಸುಮಾರು 12-14 ದಿವಸಗಳು ಮಾತ್ರ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಟೈಫಾಯಿಡ್‍ನಷ್ಟು ತೀವ್ರ ರೋಗವಲ್ಲ. ಪ್ಯಾರಾಟೈಫಾಯಿಡ್‍ನಿಂದ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸುವುದು ಅಪರೂಪ. ಪ್ಯಾರಾಟೈಫಾಯ್ಡಿಗೂ ಕ್ಲೋರಾಮ್ ಫೆನಿಕಾಲನ್ನೇ ಮದ್ದನ್ನಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಅನಿಶ್ಚಿತ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ತಲೆದೋರುವ ಜ್ವರಗಳು
ಸೋಂಕು ಜ್ವರಗಳು
ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಜ್ವರ
ಟೈಫಾಯಿಡ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾರಾಟೈಫಾಯಿಡ್