ಮಾನವನ ದುಗ್ಧರಸ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಹುರುಳಿಬೀಜಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಕೆಲವು ಮಿಲಿಮೀಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು, ತಮ್ಮ ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1-2 ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಗಾತ್ರದವರೆಗೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಸೋಂಕು ಅಥವಾ ಊತವುಂಟಾದಾಗ ಅವು ಊದಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಬಿಳಿ ರಕ್ತ ಕಣಗಳು ಎನ್ನಲಾದ ದುಗ್ಧಕಣಗಳು ದುಗ್ಧರಸ ಗ್ರಂಥಿಗಳ ಜೇನುಗೂಡಿನಂತಹ ರಚನೆಗಳಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಶರೀರವು ಸೋಂಕಿತವಾದಾಗ, ದುಗ್ಧರಸ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಊದಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ, ರಕ್ತದಿಂದ ಗ್ರಂಥಿಗೆ ದುಗ್ಧಕಣಗಳ ಸಾಗಣೆಯು ಸಹಜಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಗ್ರಂಥಿಯಿಂದ ಹೊರ ಹೋಗುವ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಪ್ರತಿಜನಕ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ T ಮತ್ತು B ಸೆಲ್‌ಗಳ ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ತ್ವರಿತ ವೃದ್ಧಿ (ಕ್ಲೋನಲ್ ವಿಸ್ತರಣೆ)ಯ ಫಲವಾಗಿ ದುಗ್ಧರಸ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಊದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಿಂದಿನ ಸೋಂಕಿನ ಕಾರಣ ಅವು ಹಿಗ್ಗಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಯಬಹುದು; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ಕಣಗಳು ಆರೋಗ್ಯದಿಂದಿದ್ದರೂ ಹಿಗ್ಗಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೇ ಇರುವ ಅನುಭವ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.

ರಚನೆ
ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ
ಆಕಾರ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರ
ರೋಗಶಾಸ್ತ್ರ