ವೈರಸ್‌ಗಿಂತಲೂ ಇನ್ನಷ್ಟು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಹಲವು ಜೈವಿಕ ಜೀವಿಗಳು, ತಮ್ಮ ವರ್ಣತಂತುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಆನುವಂಶಿಕ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲದೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಥವಾ ಯಾವಾಗಲೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆನುವಂಶಿಕ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ರೋಗಕಾರಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಯೊಂದರ ಜಿನೊಮ್‌ನ್ನು ಆನುಕ್ರಮಗೊಳಿಸುವಂತಹ ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಜಿನೊಮ್ ಎಂಬುದು ಇಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಲಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು, ಪ್ಲಾಸ್ಮಿಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ನಿಕ್ಷೇಪವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಜಿನೊಮ್‌ ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲಾ ವಂಶವಾಹಿಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಉಪಸ್ಥಿತವಿರಲು ಸಮರ್ಥವಾದ ಸಂಕೇತವಿಲ್ಲದ DNA ಕುರಿತು ಎಲ್ಲಾ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಗಿಡಗಳು, ಪ್ರೊಟೊಜೊವಾ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳಂತಹ ಯುಕಾರ್ಯೊಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಜಿನೊಮ್‌ ಕೇವಲ ವರ್ಣತಂತುವಿನ DNA ಕುರಿತು ಮಾದರಿಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒಯ್ಯುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಈ ಜೀವಿಗಳು ಕ್ಲೋರಪ್ಲಾಸ್ಟ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ, ಸ್ವಂತ DNA ಹೊಂದಿರುವ ಮೈಟೊಕಾಂಡ್ರಿಯಾಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಇಂತಹ ಅಂಗಕಗಳೊಳಗೆ DNA ಹೊಂದಿರುವ ಆನುವಂಶೀಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಜಿನೊಮ್‌ನ ಅಂಗ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮೈಟೊಕಾಂಡ್ರಿಯಾಗಳು ಸಹ ತಮ್ಮದೇ ಜಿನೊಮ್‌ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇವನ್ನು ಮೈಟೊಕಾಂಡ್ರಿಯಲ್‌ ಜಿನೊಮ್‌ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ಲೋರಪ್ಲಾಸ್ಟ್‌ನೊಳಗಿರುವ DNAನ್ನು ಪ್ಲಾಸ್ಟೋಮ್‌ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಜಿನೊಮ್‌ ವಿಕಸನ
ಅನುಕ್ರಮಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಾಪನ
ವಿವಿಧ ಜಿನೊಮ್‌ ಗಾತ್ರಗಳ ಹೋಲಿಕೆ
ವಿಧಗಳು