ಮನೋವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಶಾಖೆಗಳು ಅಂದರೆ ರೋಗ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಅಳವಡಿಕೆಗಳು ತಮ್ಮ ವಿಚಾರಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.ಮೊದಲನೆಯದು ಈ ಆತ್ಮರತಿ ವಿಷಯವನ್ನು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತತೆ,ಅಮೂರ್ತತೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ ನಂತರದ್ದು ಅದು ವ್ಯಕ್ತಿಗತದ ಕಪಟಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನ ಗುಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇವೆರಡೂ ಸಂಶೋಧನಾ ಅಂಶಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ಮಾದರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತವೆ.ಅವೆಲ್ಲಾ ಒಂದೇ ಜಾಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಗಮವಾದರೂ ಅವುಗಳ ಗುಣವಿಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮರಸ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಕ್ಯಾಂಪ್ ಬೆಲ್ ಮತ್ತು ಫೊಸ್ಟರ್(2007) ಅವರುಗಳು ನಾರ್ಸಿಸಿಸಮ್ ಮೇಲಿನ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ವಾದದ ಪ್ರಕಾರ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನ "ಮೂಲ ಅಂಶಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ":
ಈ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳು ಸ್ವಭಾವತಃ ಮೃದುತ್ವ ಮತ್ತು ಕಾಳಜಿಪೂರ್ವಕವಾದ ಆಂತರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಲಾರರು. ಕ್ಯಾಂಪ್ ಬೆಲ್ ಮತ್ತು ಫೊರ್ಸ್ಟರ್ (2007) ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಆತ್ಮರತಿಯ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅದರಲ್ಲಿಯೇ ವಿವಾದಗಳಿವೆ,ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಾರ್ಸಿಸಿಸಮ್ ಆರೋಗ್ಯದಾಯಕವೇ ಅಥವಾ ಅನಾರೋಗ್ಯವೇ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತತೆಯೇ,ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ಇಲ್ಲವೇ ಇದು ನಿರಂತರವಾದುದೇ ಅಥವಾ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆವೋ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿಲ್ಲ.ಇದು ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕವಾಗಿರುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ರಕ್ಷಣೆರಹಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆಯೇ ಇದು ಲಿಂಗಭೇದಕ್ಕೆ ಎಡೆ ಮಾಡಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಯಾಗದೇ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯುವಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲವಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕ್ಯಾಂಪ್ ಬೆಲ್ ಮತ್ತು ಫೊಸ್ಟರ್ (2007)ಇವರು ವಾದ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕಾರ, ಸ್ವಯಂ-ನಿಯಂತ್ರಣದ ನೀತಿಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಈ ನಾರ್ಸಿಸಿಸಿಸಮ್ ನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಅವರದೇ ಆದ ಸಾಧನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಧನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸುವುದು,ವಿಶೇಷತೆ ತಂದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಯಶಸ್ವಿ ಹಾಗು ತಮ್ಮಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಾವೇ ಮಹತ್ವ ಕೊಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಎರಡೂ ಕಡೆಗಳಿಂದ ಆಂತರಿಕವಾಗಿಯೇ ಮನೋಕ್ಲೇಶಕ್ಕೆ ಗುರಿ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.ತಮ್ಮ ವೈಫಲ್ಯಗಳನ್ನು ಹೇಳದೇ ಸಂದರ್ಭ ಅಥವಾ ಘಟನೆಯನ್ನು ದೂಷಿಸುವುದು,ಇಲ್ಲವೇ ಒಳಗಿಂದೊಳಗೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ರಚನಾ ದೋಷಗಳಿದ್ದರೂ ಬೇರೆಯವರನ್ನು ನಿಂದಿಸುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ತಮ್ಮನ್ನಷ್ಟೇ ಸೇವೆಗೆ ಯೋಗ್ಯ ಎಂದೆನ್ನುವ ವರ್ಗವೂ ಇದೆ. ಸ್ವಯಂ-ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೊಂದಿದ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳು ನತ್ತು ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳಲ್ಲದವರಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಕ್ಯಾಂಪ್ ಬೆಲ್,ರೀಡರ್ ಸೆಡಿಕೈಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ಎಲಿಯಟ್ (2000) ಇವರು ಎರಡು ಪ್ರಾತ್ಯಕ್ಷಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಉದಾಹರಣೆ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡವರನ್ನು ಒಂದು ಸಾಹಸ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಅದರ ನಂತರ ಅದಕ್ಕೆ ತಪ್ಪು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು.ಅದು ಯಶಸ್ಸೋ ಅಥವಾ ವೈಫಲ್ಯವೋ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣಿತಗಳನ್ನು ಕಾಣಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಈ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳಿಗಿಂತ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಅಲ್ಲದವರೇ ಸ್ವಯಂ-ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬಂದರೂ ಅದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಸಿದ್ದರಾಗಿದ್ದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದವರನ್ನು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಹೋಲಿಕೆ ರಹಿತದ ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರೊತ್ಸಾಹದ ಸೂತ್ರಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇಬ್ಬರೂ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸರಹಿತರು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡದ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಸಮನಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.ಆದರೆ ಈ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳು ಸ್ವಯಂ-ಸೇವೆಗೆ ಒಳಪಡುವ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದರು.ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಜಟಿಲತೆ ಕಾಣಿಸಿತು.ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಅಲ್ಲದವರು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಜಡತ್ವ ತೋರದೇ ಸುಮ್ಮನಿರುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ತೋರಿದರು. ಯಾವಾಗ ಈ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಗಳು ಋಣಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಪಡೆದರೋ ಆಗ ಅವರ ಸ್ವಯಂ-ಉತ್ಸಾಹಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟಾಯಿತು.ಆದರೆ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟ್ಸ್ ಅಲ್ಲದವರು ತಮ್ಮ ಇತಿ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ಅರಿತಿದ್ದರು.

ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟಿಕ್‌ ಪೋಷಕರು
ಶಿಶ್ನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಾರ್ಸಿಸಿಸಮ್
ಪ್ರಯೋಗವಾದಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನಗಳು
ಸಾಮೂಹಿಕ ನಾರ್ಸಿಸಿಸಮ್