ಪೌರಾತ್ಯ ಯುದ್ಧ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಡೆ ಬಳಸಿದ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳು ತುಂಬಾ ಮಹತ್ವವಾಗಿದ್ದವು. ಆಪರೇಶನ್ ಬಾರ್ಬರೊಸಾ, ೧೯೪೧ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನಿಯು ಸೋವಿಯತ್ ಯೂನಿಯನ್ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ನಡೆಸಿತು ,ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾಂತ್ರಿಕೃತ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ಮುನ್ನುಗ್ಗುವಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತುವರಿಕೆಗಳು ನಡೆದವು. ಇದರ ಗುರಿಯು "ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ಪಡೆಗಳನ್ನು ನಾಶ ಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾದ ವಿಶಾಲ ಭೂಪದೇಶಗಳಿಂದ ಅವರು ಪರಾರಿಯಾಗುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ವ್ಯೂಹ ರಚಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು". ವಾಯುನೆಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಏಕಕಾಲೀಕ ದಾಳಿ ನಡೆಸುವುದರಿಂದ ಸಮಗ್ರ ಸೋವಿಯತ್ ವಾಯುಪಡೆಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ದಾಳಿ ಕೂಡ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ನೆಲದ ಮೇಲೆ,ನಾಲ್ಕು ಬೃಹತ್ಪ್ರಮಾಣದ ಪೆಂಜರ್ ಸೈನ್ಯಗಳು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಸುತ್ತುವರೆದು ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಚದುರಿಸಿದವು, ಪಥಸಂಚಲನ ಪದಾತಿಪಡೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸುತ್ತುವರೆದು ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದವು. ಪೌರಾತ್ಯ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯ ಮೊದಲ ವರ್ಷದ ಆಕ್ರಮಣವು ಜರ್ಮನಿ ಸೈನ್ಯದ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕೊನೆಯ ಯಶಸ್ವಿ ಮೊಬೈಲ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.

೧೯೪೧ರ ಚಳಿಗಾಲಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಸೋವಿಯತ್ ನಾಶಪಡಿಸುವ ಜರ್ಮನಿಯ ವೈಫಲ್ಯದ ನಂತರ,ಜರ್ಮನಿಯ ಯುದ್ಧ ತಂತ್ರದ ಮೇಲುಗೈ ಮೇಲಿನಂತೆ ವಿಫಲವಾಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ ಜರ್ಮನಿಯ ಆಕ್ರಮಣವು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್‌ ಭೂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು,ಒಟ್ಟರೆಯಾಗಿ ಯುದ್ಧತಂತ್ರದ ಪ್ರಭಾವವು ತುಂಬಾ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ರೆಡ್ ಆರ್ಮಿಯು ಮುಖ್ಯ ಯುದ್ಧ ಪ್ರದೇಶದ ಹಿಂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಅಣಿಗೊಳಿಸಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಮಾಸ್ಕೊ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಜರ್ಮನ್ ಪಡೆಯು ಸೋಲು ಕಂಡಿತು.

೧೯೪೨ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ,ಜರ್ಮನಿಯು ಇನ್ನೊಂದು ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಯುಎಸ್‌ಎಸ್ಆರ್‌ನ ಸ್ಟಾಲಿಂಗ್ರಾಡ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯುಕಾಸಸ್ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆಸಿದಾಗ,ಮತ್ತೆ ಸೋವಿಯತ್ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಭೂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು.ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ಜರ್ಮನ್‌ರ ಸಾಧನೆಯು ಹಿಟ್ಲರ್‌ನಿಂದಾಗಿ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಸ್ಟಾಲಿಂಗ್‌ಗ್ರಾಡ್‌ನಿಂದ ಸೈನ್ಯವು ದಾಳಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಬೇರೆಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಬದಲಾಗಿ ಕೌಕಾಸಸ್‌ ತೈಲ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸುಪರ್ದಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ವಿರೋಧವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಯಿತು. "ವೆರ್ಮಾರ್ಟ್" ತುಂಬಾ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಮೂಲಕ, ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಇದು ಸೋವಿಯತ್‌ ಯೂನಿಯನ್‌ನ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮೂಲದ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲ್ಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. 

೧೯೪೩ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ "ವೆರ್ಮಾರ್ಟ್" ಕರ್ಶ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳ "Zitadelle" (ಸಿಟಾಡೆಲ್) ಮೇಲೆ ಸಂಯೋಜಿತ ಪಡೆಗಳ ಇನ್ನೊಂದು ದಾಳಿ ನಡೆಸಿತು. ಈಗ ಸೋವಿಯತ್‌ನ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಯುದ್ಧತಂತ್ರಗಳು ,ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಫಿರಂಗಿಪಡೆ ಮತ್ತು ವಾಯುದಳದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಸುಧಾರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ಸ್ಕ್‌ನ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಸೋವಿಯತ್‌ ಮೂಲದಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಆಳವಾದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಗುಣವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಬ್ಲಿಟ್ಜ್‌ಕ್ರಿಗ್ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸೋಲನ್ನುಂಡಿತು ಮತ್ತು ಶತ್ರು ಪಡೆಗಳು ಯಶಸ್ಸು, ಪ್ರತಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಂತವಾಗಿ ಮೇಲೆರಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿದ್ದವು.

೧೯೪೪ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅದೃಷ್ಟ ಕೊನೆಗೊಂಡು ಆಪರ‍ೇಶನ್ ಬ್ಯಾಗ್ರೇಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಪಡೆಗಳು ಶಸ್ತ್ರ,ಪದಾತಿದಳ ಮತ್ತು ವಾಯುದಳದ ಶಕ್ತಿಯ ಸಂಯೋಜಿತ ಯುದ್ಧತಂತ್ರವನ್ನು ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಜರ್ಮನಿಯನ್ನು ಬಗ್ಗುಬಡಿದವು ಇದು ಡೀಪ್ ಆಪರೇಶನ್ ಎಂದು ಹೆಸರಾಯಿತು.

ಪರಿಸರ
ಗುಡೆರಿಯನ್‌ನ ಆರ್ಮರ್ಡ್ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ
ಉದ್ದೇಶಿತ ಯುದ್ಧನೀತಿ
ಸೋವಿಯತ್ ಯೂನಿಯನ್: ಪೌರಾತ್ಯ ಯುದ್ಧಭೂಮಿ: ೧೯೪೧–೪೪