ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾವು ಹೊಂದಿರುವ ಭೌಗೋಳಿಕ ಲಕ್ಷಣದ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಕೇವಲ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಯವು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಒಂದು ಅಂಶವೇ ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ನಾಗರಿಕತೆಯ ವಿಕಸನದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಗಾಡವಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿತ್ತು. ನೀರಾವರಿಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮನಗಂಡಿದ್ದರಿಂದಲೇ ಸುಮೇರಿಯಾದ ಜನರು ಮತ್ತು ನಂತರದಲ್ಲಿ ಅಕಾಡ್‌ನ ಜನರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ನಗರಗಳನ್ನು ಟೈಗ್ರಿಸ್‌ ಮತ್ತು ಯೂಫ್ರಟಿಸ್‌ನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಈ ನದಿಗಳ ಶಾಖೆಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಕಟ್ಟಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಉರ್‌ ಮತ್ತು ಉರುಕ್‌ನಂಥ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳು‌, ಯೂಫ್ರಟಿಸ್‌ನ ಉಪನದಿಗಳ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡರೆ, ಇತರ ನಗರಗಳು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಲಗಾಶ್‌ನಂಥ ನಗರಗಳು, ಟೈಗ್ರಿಸ್‌ ನದಿಯ ಶಾಖೆಗಳ ದಡದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡವು. ಈ ನದಿಗಳು, ಮೀನು (ಇದನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಮತ್ತು ರಸಗೊಬ್ಬರವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು), ಲಾಳದ ಕಡ್ಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಜೇಡಿಮಣ್ಣು (ಕಟ್ಟಡ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳಿಗಾಗಿ) ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿದವು.

ನೀರಾವರಿಯ ನೆರವಿನೊಂದಿಗೆ ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಆಹಾರ ಪೂರೈಕೆಯು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಫಲವಂತ ಬಾಲಚಂದ್ರ ವಲಯದ (ಅರ್ಧವೃತ್ತಾಕಾರದ ಪ್ರದೇಶದ) ವಾಯವ್ಯ ಭಾಗವನ್ನು ಟೈಗ್ರಿಸ್‌ ಮತ್ತು ಯೂಫ್ರಟಿಸ್‌ ನದಿಗಳ ಕಣಿವೆಗಳು ರೂಪಿಸಿದ್ದು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದು, ಜೋರ್ಡಾನ್‌ ನದಿ ಮತ್ತು ನೈಲ್‌ ನದಿಯ ಕಣಿವೆಗಳನ್ನೂ ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ನದಿಗಳಿಗೆ ಸಮೀಪವಿದ್ದ ಜಮೀನು ಫಲವತ್ತಾಗಿದ್ದು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಅದು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತ್ತಾದರೂ, ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಾ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದ ಜಮೀನಿನ ಭಾಗಗಳು ಶುಷ್ಕವಾಗಿದ್ದು, ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಯೋಗ್ಯವಲ್ಲದವಾಗಿದ್ದವು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿಯೇ ನೀರಾವರಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ವಸಾಹತುಗಾರರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡಿತ್ತು. ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಮೇಲುಕಾಲುವೆಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ನೀರಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾಡುವುದು ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ಇತರ ಹೊಸ ಕಲ್ಪನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ.
ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಫಲವತ್ತಾದ ಜಮೀನಿನ ಆರಂಭದ ವಸಾಹತುಗಾರರು, ಮಣ್ಣನ್ನು ಹದಗೊಳಿಸಲು ಅಥವಾ ಮೆದುಗೊಳಿಸಲು ಮರದಿಂದ ಮಾಡಿದ ನೇಗಿಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು. ಬಾರ್ಲಿ, ಈರುಳ್ಳಿಗಳು, ದ್ರಾಕ್ಷಿಗಳು, ಟರ್ನಿಪ್‌ ಗೆಡ್ಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಸೇಬುಗಳಂಥ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ನೆಡುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಅವರು ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ವಸಾಹತುಗಾರರು ಬಿಯರ್‌ ಹಾಗೂ ಮದ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಜನರ ಪೈಕಿ ಕೆಲವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ನದಿಗಳು ಜೀವಕ್ಕೆ ಆಧಾರವಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಸಂಪೂರ್ಣ ನಗರಗಳನ್ನು ಧ್ವಂಸಮಾಡಿದ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವ ಪ್ರವಾಹಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವು ಜೀವದ ನಾಶಕ್ಕೂ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ಊಹಿಸಿ ಹೇಳಲಾಗದ ಹವಾಮಾನವು ರೈತರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕಬಾರಿ ಕಠೋರವಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಬೆಳೆಗಳು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ, ಹಸುಗಳು ಮತ್ತು ಕುರಿಮರಿಗಳಂಥ ಆಹಾರದ ಮೀಸಲು ಮೂಲಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಕಾಯ್ದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯನ್ನರು ಒಕ್ಕಲುತನದಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ್ದರಾದ್ದರಿಂದ, ಕೆಲವೊಂದು ನಿದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದರೆ ವ್ಯವಸಾಯದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ರೈತರು ಜೀತದಾಳುಗಳನ್ನು ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಜೀತಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಅದರಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅಪಾಯಗಳು ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದವು (ಅಂದರೆ, ಜೀತದಾಳಿನ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ/ಬಂಡಾಯ).

ಕೃಷಿ
ಹಂತಗೋಪುರದ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಸಂಗ್ರಾಮ