ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಾಧನೆಗೆ ಮಾನವನ ಬುದ್ಧಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾನವನ ಧೀಶಕ್ತಿಯಿಂದಾಗಿ ಇಂದಿನ ಎಲ್ಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಜರುಗುತ್ತಿವೆ. ವಿದ್ಯೆ ಬುದ್ಧಿ ಇವೆರಡು ಶಬ್ದಗಳು ಜೀವನ ಪರ್ಯಂತ ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಅಲ್ಲೇ ಸಾಗುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ಬುದ್ಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಜಾನಪದರು ಹಲವಾರು ಗಾದೆಮಾತುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಅರಿವು ಇದ್ರೆ ಮರೆವು ಬರಲ್ಲ.
ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟ ಬುದ್ಧಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ಬುತ್ತಿ ಬಾಳ ದಿನ ಉಳಿಯಲ್ಲ.
ಹೇಳೋರಿಗೆ ಸುದ್ಧಿ ,ಕೇಳೋರಿಗೆ ಬುದ್ಧಿ.
ಚಾಡಿ ಮಾತ ಕೇಳಿ ಚಾವಡಿ ಹಾಳಾಯ್ತಂತೆ.
ಓದು ಒಕ್ಕಾಲು,ಬುದ್ಧಿ ಮುಕ್ಕಾಲು.
ಕ್ಷಣಂ ಚಿತ್ತಂ,ಕ್ಷಣಂ ವಿತ್ತಂ.
ಕುಶಾಗ್ರ ಬುದ್ಧಿನೋ,ಮುಸಲಾಗ್ರ ಬುದ್ಧಿನೋ?
ವಿದ್ಯೆಗೆ ಎಣೆಯಿಲ್ಲ,ಬುದ್ಧಿಗೆ ಕಡೆಯಿಲ್ಲ,ಘೃತ ಬುದ್ಧಿಯೋ,ತೈಲ ಬುದ್ಧಿಯೋ?
ವಿದ್ಯೆ ಬುದ್ಧಿಗ್ ಮೂಲ,ಬುದ್ಧಿ ಸೌಖ್ಯಕ್ಕೆ ಮೂಲ.ಬುದ್ಧಿ ಉಂಟೆ ಬುವ್ವ ತಿಂಟಾಡು,ಲೇಕುಂಟೆ ಗುವ್ವ ತಿಂಟಾಡು.

ಅಂದರೆ, ಬುದ್ಧಿ ಮಾನವ ಜನಾಂಗದ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅತ್ಯವಶ್ಯಕ. ಯಾವುದನ್ನೇ ತಿಳಿಯುವ ಶಕ್ತಿ,ವಿಶಯದ ಬಗೆಗಿನ ತಿಳುವಳಿಕೆ, ವಿಶಯದ ಬಗೆಗಿನ ಆಳವಾದ ಅರಿವು, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸ್ವಭಾವ, ಜ್ಞಾನ...ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಜಾಣತನ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತವೆ.

ಬೌದ್ಧಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ :
ಮಾನಸಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ :
ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ :
ನೀತಿಯನ್ನುಗುರುತಿಸುವಅಂಶಗಳು-