೧೨ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ೧೧ ನೇ ಶತಮಾನದ ದೇವಾಲಯದ ಕಟ್ಟಡದ ಉತ್ಕರ್ಷವು ಹೊಸ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಇಟಾಗಿ ಯಲ್ಲಿರುವ ಮಹಾದೇವ ದೇವಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಹಾವೇರಿನಲ್ಲಿನ ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಮಾಣಿತ ನಿರ್ಮಾಣಗಳಾಗಿವೆ. ಆನಿಗೇರಿಯ ಅಮೃತೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಹಾದೇವ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ.೧೧೧೨ ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಪೂರ್ವವರ್ತಿಯಾದ ಅದೇ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಅವರ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನತೆಗಳಿವೆ; ಸಾಲಾ ಛಾವಣಿಯ (ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಛಾವಣಿಯ) ಮತ್ತು ಪೈಲಸ್ಟರ್ಗಳ ಮೇಲೆ ಚಿಕಣಿ ಗೋಪುರಗಳು ಜೋಡಣೆಯಾಗುವ ಬದಲು ಉಜ್ಜಲಾಗುತ್ತದೆ. ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಎರಡು ದೇವಾಲಯಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ, ಮಹಾದೇವ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಹೆಚ್ಚು ಗಡುಸಾದ ಮಾದರಿ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರ. ೧೧ ನೇ ಶತಮಾನದ ಭೀಕರವಾದ ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾದ ಚೈಸ್ಲಿಂಗ್ನೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.

ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಮುಂದುವರಿದಂತೆ, ಚಾಲುಕ್ಯನ್ ತಯಾರಕರು ಪ್ರತಿ ದರ್ಜೆಯ ಮಹಡಿಯ ಎತ್ತರವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಗುಣಿಸುವ ಮೂಲಕ ಶುದ್ಧ ದ್ರಾವಿಡ ಗೋಪುರವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದರು. ತಳದಿಂದ ಮೇಲಿನಿಂದ, ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದ ಮಳಿಗೆಗಳು ಸುತ್ತಳತೆಗೆ ಸಣ್ಣದಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಮಹಡಿಯು ಕಲಾಸವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಅಲಂಕಾರಿಕ ನೀರಿನ ಮಡಕೆಯ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಹಿಂಭಾಗವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಳಿಗೆಯೂ ಮೂಲ ದ್ರಾವಿಡ ಪಾತ್ರವು ಬಹುತೇಕ ಅಗೋಚರವಾಗುವಂತೆ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನಗರಾ ಗೋಪುರದಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ಪ್ರತಿ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗೂಡುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು, ಹೆಚ್ಚು-ಕಡಿಮೆ ನಿರಂತರ ಲಂಬವಾದ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸಿದರು ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ಉತ್ತರ ಶೈಲಿಯ ಗೋಪುರದ ಪ್ರತಿ ಮುಖದ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಲಂಬವಾದ ಬ್ಯಾಂಡ್ಗಳನ್ನು ಅನುಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಘಟಕಗಳು ಸಡಿಲವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಕೆಲವು ಸೂಪರ್ಸ್ಟ್ರಕ್ಚರಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ದ್ರಾವಿಡ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ನಾಗರ ರಚನೆಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು "ವೆಸರಾ ಶಿಖರಾ" (ಕದಂಬ ಶಿಖರಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೂರ್ತರೂಪಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಉತ್ತರದ ಹೆಜ್ಜೆ-ವಜ್ರ ಯೋಜನೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಡ್ರಾವಿಡಾ ಜೋಡಣೆಯೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅನುಸಾರವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಾಲ್ಕು ೧೨ ನೇ ಶತಮಾನದ ರಚನೆಗಳು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿವೆ: ಬಸವಣ ಬಾಗೇವಾಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಬಸವೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ, ದೇವೂರ್ನಲ್ಲಿರುವ ರಾಮೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಇಂಗಲೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ಯೆವೂರ್ನಲ್ಲಿನ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಕಲ್ಯಾಣಿ ಪ್ರದೇಶದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ನಾಗರ ದೇವಾಲಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದ್ದವು. ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೧೧ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

ಪ್ರಭಾವ
ಮೆಚ್ಚುಗೆ
ಸ್ಟೆಲೆಟ್ ಯೋಜನೆಗಳು
ನಂತರದ ಸುಧಾರಣೆಗಳು