ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸಮುರಾಯ್‌ಗಳು, ಶ್ರೀಮಂತವರ್ಗಗಳು, ಮತ್ತು ಪಾದ್ರಿಗಳು ಕಾಂಜೀ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ಸಮಾಜದಲ್ಲಿನ ಇತರ ಗುಂಪುಗಳ ನಡುವಣ ಕಾಂಜೀ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಮಾಣವು ಈ ಹಿಂದೆ ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕೊಂಚ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿತ್ತು.

ಯೋಧರ ವರ್ಗವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಗಗಳಲ್ಲೂ ಸಹ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಮಟ್ಟವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿತ್ತು. ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ಪದ್ಧತಿಯ ಧಣಿಯಾದ ಅಸಾಕುರಾ ನೊರಿಕೇಜ್‌ (1474-1555 A.D.) ಎಂಬಾತ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಪ್ರಕಾರ, ಅವನ ತಂದೆಯ ವಿನಯಪೂರ್ವಕ ಪತ್ರಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅವನ ತಂದೆಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಮಹಾನ್‌ ನಿಷ್ಠಾವಂತಿಕೆಯು ಕೇವಲ ಸಹವರ್ತಿ ಸಮುರಾಯ್‌ಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ರೈತರು ಹಾಗೂ ಪಟ್ಟಣವಾಸಿ ಜನರಿಗೂ ದೊರೆತಿತ್ತು: 

"ಧಣಿ ಐರಿನ್‌ನ ಗುಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಅಳೆಯಲು ಕಷ್ಟವಾದ ಅನೇಕ ಉನ್ನತ ಅಂಶಗಳಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಹಿರಿಯರ ಪ್ರಕಾರ, ತನ್ನ ಸೌಜನ್ಯದ ನಡತೆಯಿಂದ ಅವನು ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಿದ ವಿಧಾನವು ಇವುಗಳ ಪೈಕಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿತ್ತು. ಸಮುರಾಯ್‌ ವರ್ಗದವರನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಆತ ಈ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿರುವ ವಿಷಯವೇ ಆದರೂ, ರೈತರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪಟ್ಟಣವಾಸಿ ಜನರಿಗೆ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗಲೂ ಆತ ಇದೇ ವಿನೀತ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದ
, ಮತ್ತು ಈ ಪತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಬೋಧಿಸುವಾಗಲೂ ಸಹ ಆತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಪಾಠದಿಂದ ಆಚೆಗೆ ಸೌಜನ್ಯಶೀಲತೆಯನ್ನು ತೋರುತ್ತಿದ್ದ. ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಅವನಿಗಾಗಿ ತಮ್ಮ ಜೀವಗಳನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಲು ಹಾಗೂ ಅವನ ಮಿತ್ರತ್ವವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಲು ಎಲ್ಲರೂ ಮನಃಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸಿದ್ಧರಿರುತ್ತಿದ್ದರು."

1552ರ ಜನವರಿ 29ರ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪತ್ರವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್‌ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್‌ ಕ್ಸೇವಿಯರ್‌ನ ವೀಕ್ಷಣೆಯು ದಾಖಲಾಗಿದ್ದು, ಜಪಾನಿನಲ್ಲಿ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿದ್ದ

"ಜಪಾನಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಧದ ಬರಹಗಳಿವೆ‌, ಒಂದು ಪುರುಷರಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ತ್ರೀಯರಿಂದ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಬ್ಬರೂ, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶ್ರೀಮಂತವರ್ಗ
"ಅವರಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಜನ ಓದಬಲ್ಲರು, ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ವಾಡಿಕೆಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪವಿತ್ರ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇದು ಮಹತ್ತರವಾದ ನೆರವು ನೀಡಿದೆ"

ರೋಮ್‌‌ನಲ್ಲಿರುವ ಫಾದರ್‌ ಇಗ್ನೇಷಿಯಸ್‌ ಲಯೋಲಾಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಮೇಲ್ವರ್ಗದವರ ಶಿಕ್ಷಣದ ಕುರಿತು ಕ್ಸೇವಿಯರ್‌ ಮುಂದುವರಿದು ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ:

“ಉನ್ನತ ಪದವಿಯಲ್ಲಿರುವವರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ 8 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಕೊಡಿಸಲು ಅವರನ್ನು ಬೌದ್ಧ ಮಠಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ತಮಗೆ 19 ಅಥವಾ 20 ವರ್ಷಗಳಾಗುವವರೆಗೂ ಆ ಮಕ್ಕಳು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಓದುವಿಕೆ, ಬರೆಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ಕುರಿತು ಅವರು ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲಿಂದ ಆಚೆಗೆ ಅವರು ಬಂದ ಕೂಡಲೇ, ಅವರು ಮದುವೆಯಾಗಿ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ."

"ಅವರು ವಿವೇಕಿಗಳು, ಉದಾರ ಹೃದಯದವರಾಗಿದ್ದು,

1549ರ ನವೆಂಬರ್‌ 11ರ ದಿನಾಂಕವಿರುವ ಪತ್ರವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಜಪಾನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುರಿತು ಕ್ಸೇವಿಯರ್‌ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇದು ಒಂದು ಬಹು-ಸೋಪಾನ ಪಂಕ್ತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, "ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು", "ಕಾಲೇಜುಗಳು", "ಅಕಾಡೆಮಿಗಳು" ಹಾಗೂ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಕಲಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನೂರಾರು ಬೌದ್ಧ ಮಠಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: 

"ಆದರೆ

ಒಡಾ, ಟೊಯೊಟೊಮಿ ಮತ್ತು ಟೊಕುಗವಾ
ಮಿಥ್ಯಾಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವತೆ
ಶಿಕ್ಷಣ
ಸಂಸ್ಕೃತಿ