ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೃತ್ಯದ ಎಂಟು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಥಕ್ ನೃತ್ಯವು ಸಹ ಒಂದು.ಕಥಕ್ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಕಥಾ(ಕಥೆ ಎಂದರ್ಥ) ಎಂಬ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದದಿಂದ ಆರಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕಥಕರ್ ಎಂದರೆ "ಒಂದು ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುವವನು" ಅಥವಾ "ಕಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಡುವುದು".ಕಥಕ್ ನರ್ತಕರು ತಮ್ಮ ಕೈ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತುಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾಗು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮುಖದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮೂಲಕ ವಿವಿಧ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.ನೃತ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಗಮನವು ಕಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲು ಚಲನೆಗಳು ಆಗುತ್ತದೆ. ಹುಬ್ಬುಗಳಿಂದ ನರ್ತಕರು ವಿವಿಧ ಮುಖಭಾವಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.ಕಥಕ್ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವುದಾಗಿದೆ.

ಭಕ್ತಿ ಚಳವಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಥಕ್ ನೃತ್ಯ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೃಷ್ಣ ಅವನ ಪ್ರೇಮಿ ರಾಧಾ ಮತ್ತು ಗೋಪಿಗಳ ಮೇಲಿ ಕುರಿತಿದ್ದವು.ರಾಧಾ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣರ ನಡುವಿನ ಪ್ರೀತಿಯು ಆತ್ಮ ಮತ್ತು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ಮೂಲದ ನಡುವಿನ ಪ್ರೀತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು.ಭರತನಾಟ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದಂತೆ ಕಥಕ್ನಲ್ಲಿಯೂ ನೃತ್ತ, ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ನಾಟ್ಯಗಳೆಂಬ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ.ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲು ಆಹ್ವಾನ,ನಂತರ ನೃತ್ತ ಬರುತ್ತದೆ. ನೃತ್ತವೆಂದರೆ ಭಾವರಹಿತವಾದ, ತಾಳಲಯ ವೈಚಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸುವ ಕ್ರಮ.ನಂತರ ಭಾಗವಾದ ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಧಾನ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಶೀಲ ಅಂಶವಿದ್ದು, ಭಾವನೆಗಳನ್ನು,ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ.ಕಥಕ್ ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸುವ ವಾದ್ಯಗಳೆಂದರೆ ತಬಲ, ಸರಂಗಿ ಅಥವಾ ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂನೊಂದಿಗೆ ಮಂಜೀರಾ ಮುಂತಾದ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನೃತ್ಯದ ಮೂಲ
ಒಡಿಸ್ಸಿ
ಕಥಕ್
ಮಣಿಪುರಿ