ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಂನಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆ ಒಂದು ಅಧಿಕಾರ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣದ ವಿಚಾರ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌, ಉತ್ತರ ಐರ್ಲೆಂಡ್‌, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌‌ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್‌ಗಳು ತಮ್ಮದೇ ನಿಯಮಾವಳಿ ಮತ್ತು ಆದ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವುದರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಆದರೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಉತ್ತಮ ಸಹಕಾರದ ಕಾರಣ ಸೇವಾ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಸೇವೆಗಳ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಮರೆಮಾಚಿರುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಎಲ್ಲ UK ಖಾಯಂ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಅಗತ್ಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದು ಉಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ಸಾಮಾನ್ಯ ತೆರಿಗೆ ಪದ್ಧತಿಯ ಮೂಲಕ ಈ ಸೇವೆಗೆ ಹಣ ಪಾವತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಇಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ. UKಯಾದ್ಯಂತ ವಿವಿಧ ನಿಯಂತ್ರಣ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ, ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಂಡಳಿ‌, ಶುಶ್ರೂಷಾ ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರ ಮಂಡಳಿ‌ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು (ಉದಾ: ರಾಯಲ್‌ ಕಾಲೇಜ್‌ಗಳು ). ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಾಲೆಗಳು, ದಂತವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಾಲೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾದಿಗಳು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಇತರೆ ವೃತ್ತಿಪರರರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು UKಯಾದ್ಯಂತ ಬೃಹತ್‌ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿವೆ. 

ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ‌ಯಿಂದ ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ, ಮೊದಲಿಗೆ ಇದು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್‌ಗಳೆರಡಕ್ಕೂ ಸೇವೆ ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು. ಇದು 5 ಜುಲೈ 1948ರಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ 1946ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವಾ ಕಾಯಿದೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಜನರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಜೀವನಮಟ್ಟವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ಖಾತೆಯ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ‌ - ಇವರು ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಮತ್ತು NHSನ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಗಳ ಬಗೆಗೆ UK ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಬೇಕಾದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ NHS 1.3 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ವಿಶ್ವದ ಯಾವುದೇ ತೆರನಾದ ಸಂಯೋಜಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣಾ ಸೇವೆ, ಪ್ರಾಥಮಿಕ(ಸಾಮಾನ್ಯ ವೈದ್ಯವೃತ್ತಿ), ಮಾಧ್ಯಮಿಕ(ಜಿಲ್ಲಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆ)ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಹಂತದ (ಬೋಧಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು), ಹೀಗೆ ವಿವಿಧ ಮಟ್ಟದ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ವಿವಿಧ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಮಾತುಕತೆ ಮತ್ತು ವಿಚಾರ ವಿನಿಮಯಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಇನ್‌‌ಸ್ಟಿಟೂಟ್‌ ಆಫ್ ಹೆಲ್ತ್‌ ಅಂಡ್‌ ಕ್ಲಿನಿಕಲ್‌ ಎಕ್ಸೆಲೆನ್ಸ್‌ ಅಥವಾ NICE ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್‌ ಜನತೆಗೆ NHS ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆ ಇಲ್ಲವೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಬೇಕೆ ಎಂಬ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. 

ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌‌ನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ NHS ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌‌, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸೇವೆ 1947ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವಾ (ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್) ಕಾಯಿದೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಆರಂಭಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. (ತದನಂತರ ಇದು 1978ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವಾ (ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್) ಕಾಯಿದೆಯಿಂದ ರದ್ದಾಯಿತು) ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ ಮತ್ತು ವೇಲ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾದ NHSಗೆ ಸರಿಹೊಂದಲೆಂದು 5 ಜುಲೈ 1948ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಜಾರಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆದರೂ, ಸಂಸ್ಥಾನ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವಿನ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆ ಯೋಜನೆಯೊಂದು ಹೈಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌‌ ಅಂಡ್‌ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌ ಮೆಡಿಕಲ್‌ ಸರ್ವೀಸ್‌ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ 1948ಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆಯೇ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌‌ನ ಅರ್ಧಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಗತವಾಗಿತ್ತು. 2006ರಲ್ಲಿ, NHS ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌‌ 47,500ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ದಾದಿಗಳು, ಶುಶ್ರೂಷಕಿಯರು ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಶಕ ವೈದ್ಯರು ಹಾಗೂ 3,800ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಲಹಾವೈದ್ಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸುಮಾರು 158,000 ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ನಿಯುಕ್ತಿಗೊಳಿಸಿತು. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ, 12,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೈದ್ಯರು, ಕುಟುಂಬ ವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವೃತ್ತಿಪರರು ಎಂದರೆ ದಂತವೈದ್ಯರು, ನೇತ್ರತಜ್ಞರೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಶುಲ್ಕ ಮತ್ತು ಭತ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದು NHSನ ವತಿಯಿಂದ ವಿವಿಧ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಮುದಾಯ ಔಷಧ ತಜ್ಞರನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿತು. ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಯೋಗಕ್ಷೇಮ ಇಲಾಖೆಯ ಸಂಪುಟ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ‌ - ಇವರು NHS ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌‌ನ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಕಾಟಿಷ್‌ ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ಜವಾಬ್ಧಾರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. 

NHS ವೇಲ್ಸ್‌ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ವೇಲ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. 1946ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವಾ ಕಾಯಿದೆಯ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾದ NHSನಂತೆಯೇ ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಇದೂ ಕೂಡ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ. ವೇಲ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ NHS ಮೇಲಿನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ವೇಲ್ಸ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯವರಿಗೆ 1969ರಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ NHS ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ವೆಲ್ಶ್‌ ವಿಧಾನಸಭೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಸಮಿತಿಗೆ 1999ರಲ್ಲಿ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣದ ಭಾಗವಾಗಿ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು. NHS ವೇಲ್ಸ್‌ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ವೇಲ್ಸ್‌ ಜನತೆಗೆ ಒದಗಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 90,000 ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗ ನೀಡಿರುವುದರಿಂದ ವೇಲ್ಸ್‌‌ನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಉದ್ಯೋಗದಾತನಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದಿದೆ. ವೇಲ್ಸ್‌ ಸರ್ಕಾರದ ಶಾಸನಸಭೆಯಲ್ಲಿರುವ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆಗಳ ಮಂತ್ರಿ, ವೇಲ್ಸ್‌‌ನಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆಗಳ ಸಂಪುಟ ದರ್ಜೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಮಂತ್ರಿಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಉತ್ತರ ಐರ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಆರೋಗ್ಯ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಭದ್ರತಾ ಇಲಾಖೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ. 

ಸಂಕೇತಗಳು
ತತ್ವಚಿಂತನೆ
ಆರೋಗ್ಯರಕ್ಷಣೆ
ಇತರ ಕ್ರೀಡೆಗಳು