೧೬೫೯ರಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್ ತನ್ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಕಾಸ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಜೀವಸಂಕುಲವಾಗುವಿಕೆಗೆ ವಿವರಣೆಯಾಗಿ ಮಂಡಿಸಿದ. ಅವನು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು “ಪ್ರತಿ ಸಣ್ಣ ಬದಲಾವಣೆಯೂ (ಗುಣದ) ಉಪಯುಕ್ತವಾದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿಯಮ” ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದ. ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಸರಳವಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ ಜೀವಿಗಳು ಬದುಕುಳಿಯುವ ಮತ್ತು ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು ಎನ್ನುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ತುಸು ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಇರುತ್ತದೆಯೋ ಮತ್ತು ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಅನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುತ್ತದೆಯೋ , ಅಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಅನುಕೂಲಕರ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ಆಯ್ಕೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಅನುವಂಶಿಕವಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯಲ್ಲಿನ ಯಶಸ್ವೀ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಜೀವಸಂಕುಲದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ವಿಕಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ವಿಕಾಸವಾದಾಗ ಅದು ಭಿನ್ನ ಜೀವಸಂಕುಲವಾಗುತ್ತದೆ.

ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ಚಿಂತನೆಗಳು ಎರಡನೆಯ ಹೆಚ್‌ಎಂಎಸ್ ಬೀಗಲ್‌ನ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ (೧೮೩೧-೧೮೩೬) ತಾನು ಮಾಡಿದ ಅವಲೋಕನಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞನ ರೆವರೆಂಡ್ ಥಾಮಸ್ ರಾಬರ್ಟ್ ಮಾಲ್ಧಸ್‌ನ ಕೃತಿ ಏನ್ ಎಸ್ಸೆ ಆನ್ ದಿ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಲ್ ಆಫ್ ಪಾಪುಲೇಶನ್‌ಗಳಿಂದ (೧೭೯೮) ಸ್ಪೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಲ್ಥಸ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು (ಯಾವ ನಿರ್ಬಂದವೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ) ಘಾತೀಯವಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಸರಬರಾಜು ಅಂಕಗಣಿತೀಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮಿತಿಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು “ಆಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ” ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ೧೮೩೮ರಲ್ಲಿ ಡಾರ್ವಿನ್ ಮಾಲ್ಥಸ್‌ನ್ನು ಓದಿದಾಗ ಆಗಲೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರಕೃತಿಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಎಂದು ಹೆಸರು ಗಳಿಸಿದ್ದ. ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿನ “ಆಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಟವನ್ನು” ಅವನು ಸರಿಯಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಿದ ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಸಂಪೂನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಮೀರಿದಾಗ “ಅನುಕೂಲಕರ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲವಲ್ಲದವು ನಾಶವಾಗುವುತ್ತವೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವೇ ಹೊಸ ಜೀವಸಂಕುಲದ ರೂಪಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ.”

ಈ ಕೆಳಗೆ ಡಾರ್ವಿನ ಸ್ವಂತ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಅವನ ಚಿಂತನೆಗಳ ಸಾರ, ಅವನ ಆನ್‌ ದಿ ಆರಿಜನ್‌ ಆಫ್ ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌ನ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡಂತೆ:

ಒಮ್ಮೆ “ಅದರ ಮೇಲೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು” ಒಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತ ದೊರೆತ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಮುಂದೆ ಇರಿಸುವ ಮೊದಲು ಡಾರ್ವಿನ್ ತನ್ನ “ಪ್ರಧಾನ ಹವ್ಯಾಸದಂತೆ” ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಶೇಖರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಜಾಗರೂಕನಾಗಿದ್ದ. ಆಲ್ಪರ್ಡ್ ರಸಲ್ ವಾಲೆಸ್ ‌ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಈ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಪ್ರಬಂಧವೊಂದರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿ ಚಾರ್ಲ್ ಲಯೆಲ್‌ಗೆ ಕೊಡಲು ಡಾರ್ವಿನ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದಾಗ ಡಾರ್ವಿನ್ ತನ್ನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಲು “ದೊಡ್ಡ ಪುಸ್ತಕವೊಂದನ್ನು” ಬರೆಯಲು ತೊಡಗಿದ್ದ. ಜೋಸೆಪ್ ಡಾಲ್ಟನ್ ಹೂಕರ್ ವಾಲೆಸ್‌ನ ಈ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು (ವಾಲೆಸ್‌ನಿಗೆ ತಿಳಿಸದೆ) ಮತ್ತು ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ಪಕೃತಿಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ಕಳುಹಿದ ಪ್ರಕಟಿತವಾಗದ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ನಿರ್ಣಯಿಸಿದ. ಆನ್‌ ದಿ ಟೆಡೆನ್ಸಿ ಆಫ್ ಸ್ಪೀಷೀಸ್ ಟು ಪಾರ್ಮ್ ವೆರೈಟೀಸ್; ಅಂಡ್ ಆನ್ ದಿ ಪರ್ಪೆಚುಯೇಶನ್ ಆಫ್ ವೆರೈಟೀಸ್ ಅಂಡ್ ಸ್ಪೀಶೀಸ್ ಬೈ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಮೀನ್ಸ್ ಆಫ್ ಸೆಲೆಕ್ಶನ್‌ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಲಂಡನ್‌ನ ಲಿನ್ನೀಯನ್ ಸೊಸೈಟಿಯಲ್ಲಿ ಓದಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಜೂಲೈ ೧೮೫೮ರಲ್ಲಿ ಈ ನಿಯಮದ ಜಂಟಿ ಅವಿಷ್ಕಾರವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಡಾರ್ವಿನ್ ತನ್ನ ೧೮೫೯ರಲ್ಲಿ ಆನ್ ದಿ ಆರಿಜನ್ ಆಫ್ ಸ್ಪೀಶಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಪುರಾವೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ನಿರ್ಣಯಗಳ ವಿವರಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ. ಡಾರ್ವಿನ್ ತನ್ನ ೧೮೬೧ರ ಮೂರನೆಯ ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ಇಂತಹುದೇ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ೧೮೧೩ರಲ್ಲಿ ವಿಲಿಯಂ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ವೆಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ೧೮೩೧ರಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಮ್ಯಾಥಿವ್ ಸೂಚಿಸಿದರಾದರೂ ಅದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಗಮನಾರ್ಹ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಕಟಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದರ ಬಗೆಗೆ ಗಮನ ಸೆಳೆದ. 

ಡಾರ್ವಿನ್ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ತಾನು “ಕೃತಿಮ ಆಯ್ಕೆ” ಎಂದು ಕರೆದ, ರೈತರು ಬೆಳೆಗಳ ಅಥವಾ ಜಾನುವಾರಿನ ಸಂತಾನಾಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿ ಗ್ರಹಿಸಿದ. ಅವನು ತನ್ನ ಆರಂಭಿಕ ಹಸ್ತ ಲಿಖಿತ ಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿಸರ್ಗ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಜೆನೆಟಿಕ್ ಚಲನೆಗಳಂತಹ (ಜೆನೆಟಿಕ್ ಡ್ರಿಫ್ಟ್‌) ವಿಕಾಸದ ಇತರ ಮೆಕಾನಿಸಂಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ರೂಪಗೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಡಾರ್ವಿನ್ ಆಯ್ಕೆಯು ಕಥೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಎಂದು ನಂಬಿದ್ದ: “ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯು ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರುವ ಒಂದು ವಿಧ ಮಾತ್ರ ಎಂದು ನನಗೆ ಮನವರಿಕೆಯಾಗಿದೆ” ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನ ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ೧೮೬೦ರ ಲಯೆಲ್‌ಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ “ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆ”ಯ ಪದ ಬಳಕೆಯ ಬಗೆಗೆ ವಿಷಾದಿಸಿ “ನೈಸರ್ಗಿಕ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ” ಎಂದು ಬಳಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. 

ಡಾರ್ವಿನ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಸಮಕಾಲೀನರಿಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯು ಸಾರದಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಕಾಸ ಎಂಬುದರ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವಾಗಿತ್ತು. ಆನ್ ಆರಿಜನ್‌ ಆಫ್ ಸ್ಪೀಷೀಸ್ ಪ್ರಕಟವಾದ ನಂತರ ಸುಶಿಕ್ಷಿತ ಜನರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಕಾಸವು ನಡೆಯಿತು ಎಂದು ಭಾವಿಸತೊಡಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಒಂದು ಮೆಕಾನಿಸಂ ಆಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತು. ಇದಕ್ಕೆ ಭಾಗಶಹ ಕಾರಣ ಬದುಕಿರುವ ಜೀವಿಗಳ ಅವಲೋಕಿತ ಗುಣಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಅದು ಬಲಹೀನ ವಿವರಣೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಭಾಗಶಹ ಕಾರಣ ಅದರ ಬೆಂಬಲಿಗರೂ ಸಹ ಅದರ “ನಿರ್ದೇಶಿತವಲ್ಲದ” ಮತ್ತು ಪ್ರಗತಿ ಪರವಲ್ಲದ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದುದು. ಈ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯೇ ಚಿಂತನೆಯ ಅಂಗೀಕಾರಕ್ಕೆ ಇದ್ದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮುಖ ಅಡಚಣೆಯಾಗಿತ್ತು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. 

ಆದರೆ ಕೆಲವು ಚಿಂತಕರು ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ಕೃತಿಯನ್ನು ಓದಿದ ನಂತರ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು. ಹೆರ್ಬಟ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ “ಯೋಗ್ಯವಾದುದೇ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ” ಪದವನ್ನು ಒಳತಂದ ಮತ್ತು ಇದು ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಾರವಾಯಿತು. ಡಾರ್ವಿನ್ ೧೮೬೯ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಆನ್ ‌ದಿ ಆರಿಜನ್ ಆಫ್ ಸ್ಪೀಷೀಸ್‌ನ ಐದನೆಯ ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ಈ ನುಡಿಗಟ್ಟನ್ನು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಬಳಸಿದ ಮತ್ತು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ: “ಆದರೆ ಹೆರ್ಬಟ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಹಲವು ಸಲ ಬಳಸಿದ ಯೋಗ್ಯವಾದುದೇ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾದುದು ಸಹ” ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. ಈ ನುಡಿಗಟ್ಟನ್ನು ಈಗಲೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಲ್ಲದವರು ಬಳಸುತಿದ್ದಾಗ್ಯೂ ಆಧುನಿಕ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಈ ನುಡಿಗಟ್ಟನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ “ಯೋಗ್ಯವಾದುದು” ಪದವನ್ನು “ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮವಾದುದು” ಎಂದು ಗ್ರಹಿಸಿ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸರಾಸರಿ ಪ್ರಮಾಣವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸದೆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಜೀವಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ.
ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ಅನುವಂಶಿಕತೆಯ ಆಧಾರ
ಆಯ್ಕೆಯ ನಮೂನೆಗಳು
ಆಯ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅನುವಂಶಿಕ ವ್ಯತ್ಯಾಸ
ಡಾರ್ವಿನ್‌ನ ಸಿದ್ಧಾಂತ