ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳು ಅಕಶೇರುಕಗಳ ಯಾವುದೇ ಇತರೆ ವರ್ಗಗಳಿಗಿಂತ ಸಂಭವನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಚುರುಕು ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವುಗಳು. ಅವುಗಳ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಲಿಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯತೆಯು ಜೀವ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಚರ್ಚಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅವು ಕಡಿಮೆ-ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ ಕಾಲಾವಧಿಯೆರಡರ ನೆನಪನ್ನು ಹೊಂದಿದೆಯೆಂದು ಚಕ್ರವ್ಯೂಹ ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆ-ಬಿಡಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ತೋರಿಸಿವೆ. ಅವುಗಳ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಆಯುಃ ಪ್ರಮಾಣವು ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಅವುಗಳು ಕಲಿಯುವ ಅಳತೆಯ ಮೇಲೆ ಮಿತಿ ಹೇರುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು ಹುಟ್ಟು ಗುಣವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಎಲ್ಲಾ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳ ವರ್ತನೆಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿಯೆ ಕಲಿಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತವಾಗದೆ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಬಹಳಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮದ ಉಹಾಪೋಹಗಳಿವೆ. ತಮ್ಮ ತಂದೆತಾಯಿಗಳ ಜೊತೆ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎಳೆಯ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳು, ಅವರಿಂದ ಯಾವುದೇ ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತೊಡಕಾದ ನರಮಂಡಲವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಅದರ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಅದರ ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಮಾಣದ ಸ್ವಾಯತ್ತತ್ತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅದರ ತೋಳುಗಳ ನರತಂತುಗಳಲ್ಲಿ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ನ ಮೂರನೆ ಎರಡು ಭಾಗದಷ್ಟು ನರಕೋಶಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ನರಮಂಡಲದ ಕಡೆಪಕ್ಷ ಮೂರು ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳ ಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸುವ ವಿಶಾಲ ಬಗೆಯ ಸಂಕೀರ್ಣ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ನ ತೋಳುಗಳು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಕಶೇರುಕಗಳಂತಲ್ಲದೆ, ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳ ಸಂಕೀರ್ಣ ಚಾಲಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು ಅವುಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿ ಅದರ ದೇಹದ ಆಂತರಿಕ ಸೊಮ್ಯಾಟೊಟಾಪಿಕ್ ನಕ್ಷೆಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಇತರೆ ಸಮುದ್ರದ ಜಲಚರಗಳ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಂತಹ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ, ಮಿಮಿಕ್ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ನಂತಹ, ಕೆಲವು ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳು ತಮ್ಮ ತೋಳುಗಳನ್ನು ಚಾಚುತ್ತವೆ. 
ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ, ವಿವಿಧ ಆಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಮಾದರಿಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ತರಬೇತಿಗೊಳಿಸ ಬಹುದು. ಅವು ಅವಲೋಕನದಿಂದ ಕಲಿಯುವ ವಾಡಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ವರದಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಈ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಸಾಕ್ಷ್ಯವು ಅನೇಕ ಮೂಲ ಕಾರಣಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆಟವೆಂದು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಕೆಲವಲ್ಲಿ: ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳು ಬಾರಿ ಬಾರಿಗೂ ತಮ್ಮ ಜಲಚರ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಬಾಟಲಿಗಳು ಅಥವ ಆಟದ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ದುಂಡಗಿನ ನೀರಿನ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗೊಡೆಳಿಸಿ, ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳು ತಮ್ಮ ಆಕ್ವೇರಿಯಮ್ ಗಳಿಂದ ಹೊರಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಆಹಾರ ಹುಡುಕಲು ಬೇರೆಯವುಗಳಿಗೂ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಅವು ಮೀನಿ ಹಿಡಿಯುವ ದೋಣಿಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಹತ್ತಿ ಹೋಗಿ, ಅಲ್ಲಿಟ್ಟಿರುವ ಡಬ್ಬಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಏಡಿಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ.
ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಅರಿವಳಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡಲಾಗದಂತಹ ಪ್ರಯೋಗದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳು ಇವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಕಶೇರುಕಗಳಿಗೆ ಒದಗಿಸದಂತಹ ರಕ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ಅವುಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಶಾಸನಕ್ಕೆ ಇತರೆ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1986 ರ ಪ್ರಕಾರ (ವೈಜ್ಞನಿಕ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು) ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ನಂತಹ ಸೆಫೆಲೋಪಾಡ್ಸ್ ಗಳನ್ನು "ಗೌರವಪೂರ್ಣ ಕಶೇರುಕ" ಗಳೆಂದು ಪರಿಒಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವಂತೆ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿ ತೋರಿಸುವಂತಹ ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಅಕಶೇರುಕವಾಗಿದೆ. ವೇಯಿನ್ಡ್ ಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಗಳ ಕೊನೆ ಪಕ್ಷ ನಾಲ್ಕು ಮಾದರಿಗಳಾದ "ಆಂಫಿಆಕ್ಟೋಪಸ್ ಮಾರ್ಜಿನೇಟಸ್" ಗಳು, ಬಿಸಾಕಿದ ತೆಂಗಿನ ಚಿಪ್ಪುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಾ, ಅವುಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಪುನರ್ಜೋಡಿಸುವುದನ್ನು ಕಾಣಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಶೋಧನೆಯು ಕರೆಂಟ್ ಬಯಾಲಜಿ ಎನ್ನುವ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವಿಡಿಯೋದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಸೆರೆ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 

ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿ
ಸಾಕು ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿ
ಸಂವೇದನೆ
ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ