ನವ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಿದ್ದಾಂತದ ರಂಗಭೂಮಿಯು ಅಜಾಗೃತ ಅನುಭವ, ಲಹರಿಯ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ಸಂಧಿ ತಪ್ಪಿದ ವಿನ್ಯಾಸ, ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಒಂದು ಏಕೀಕರಿಸುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ ನವ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಿದ್ಧಾಂತಿಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಅಂಟೋನಿನ್ ಅರ್ತೋಡ್‌ನು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ರಂಗಭೂಮಿಯನ್ನು ರಂಗಭೂಮಿಯ ಮೂಲ ಆಶಯದ ಅಡ್ಡ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಎಂದು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದನು, ಅವನ ಪ್ರಕಾರ ರಂಗಭೂಮಿಯು ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಮೋಡಿಯಂತಹ ಅನುಭವವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಬಯಸಿದನು. "ಅಸತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಮೆ"ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಸಂಭಾಷಣೆಯು ತರ್ಕಸಮ್ಮತವಾದದ್ದು ಎಂದು ಆಲೋಚಿಸಿದನು, ಅದು ಸಂಭಾಷಣೆಯ ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ತಕ್ಷಣದ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾದ ಒಂದು ಹೊಸ ನಾಟಕೀಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಪಡುವುದು, ನಿರ್ವಾಹಕರ ಮತ್ತು ನೋಡುಗರ ಅಜಾಗೃತ ಮನಸುಗಳನ್ನು ಬೆಸೆಯುವುದು, ಒಂದು ಬಗೆಯ ವಿಧಿವತ್ತಾದ ನಡವಳಿಕೆ. ಅರ್ಟೌಡ್‌ನು ಥಿಯೇಟರ್ ಆಫ್ ಕ್ರೂಯೆಲ್ಟಿ (ನಿಷ್ಕರುಣೆ ಅಥವಾ ಕ್ರೌರ್ಯದ ರಂಗಭೂಮಿ)ಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು, ಅಲ್ಲಿ ಭಾವಪರವಶತೆಗಳು, ಭಾವನೆಗಳು, ಮತ್ತು ತತ್ವ ಮೀಮಾಂಸೆಗಳು ಬರಹದ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೊಳ್ಳಲ್ಪಡಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ದೈಹಿಕವಾಗಿ, ಒಂದು ತತ್ವ ಮೀಮಾಂಸೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾ, ಒಂದೇ ರೀತಿಯ, ಅನ್ಯೋಕ್ತಿಯ ದೃಷ್ಟಿ, ಮತ್ತು ಜಗತ್ತಿನ ಕನಸುಗಳಿಗೆ ನಿಕಟವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿದ್ದವು. 

ಈ ಭಾವಾತಿರೇಕಗಳು ಥಿಯೇಟರ್ ಆಫ್ ಅಬ್ಸರ್ಡ್‌ಗೆ ಕಾರಣವಾದವು, ಇದರ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯು, ಭಾಗಶಃ, ನಿಶ್ಯಬ್ದ ಸಿನೆಮಾ ಮತ್ತು ಹಾಸ್ಯಗಳಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ಮುಂಚಿನ ಶಬ್ದಸಹಿತ ಸಿನೆಮಾದಲ್ಲಿನ (ಲೌರೆಲ್ ಎಂಡ ಹಾರ್ಡಿ, ಡಬ್ಲು.ಸಿ.ಫೀಲ್ಡ್ಸ್, ಮಾರ್ಕ್ಸ್ ಬ್ರದರ್ಸ್) ಮೌಖಿಕ ಅಸಂಗತ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ಬಂದವು. 

ವರ್ಜಿನಿಯಾ ವೂಲ್ಫ್‌ನ ಏಕೈಕ ನಾಟಕ ಫ್ರೆಷ್‌ವಾಟರ್ ಒಂದು ಸಂಘಟಿತ ಅನನ್ಯತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನವ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು.

ನವ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ವಿಮರ್ಶೆಗಳು
ಫ್ರಾಯ್ಡಿಯನ್
ನವ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಮತ್ತು ರಂಗಭೂಮಿ
ಚಳವಳಿಯ ಸ್ಥಾಪನೆ