சோவியத் ஒன்றியம் அக்டோபர் 4, 1957 அன்று ஏவிய ஸ்புட்னிக் 1 தான் உலகின் முதல் செயற்கைக்கோளாகும். இந்த சோவியத் ஸ்புட்னிக் செயல்பாட்டு குழுவுக்கு தலைவராக இருந்தவர் செர்கே கொரோலெவ் மற்றும் அவருக்கு உறுதுணையாக இருந்தவர் கெரிம் கெரிமோவ். இதனால் சோவியத் ஒன்றியத்துக்கும் ஐக்கிய அமெரிக்க நாடுகளுக்கும் மத்தியில் விண்வெளி போட்டி மூண்டது.

உயரிய காற்று மண்டலங்களின் அடர்த்தியை கண்டறிய ஸ்புட்னிக் 1 உதவியாக இருந்தது. இது கோளப்பாதை மாற்றத்தின் வழியே கணக்கிடுதலை செய்தது. மேலும் அயன மண்டலத்தில் நிகழக்கூடிய ரேடியோ சைகைகளைக் கொண்டு பூமிக்கு தகவல்களை அனுப்புகின்றது. செயற்கைக்கோளில் அதிக அழுத்தம் கொண்ட நைட்ரஜன் இருந்ததால், "ஸ்புட்னிக் 1" முதன் முதலில் எரிமீன்களை கண்டுபிடிக்கவும் உதவியாக இருந்தது. வெளி மேல்பரப்பில் எரிமீன்கள் நுழைவதினால் உள்ளுக்குள்ளே ஏற்படும் காற்றழுத்தக் குறைவினால் புவிக்கு அனுப்பப்படுகின்ற தட்பவெப்ப தகவல்களை அறியவும் உதவியாக இருந்தது. எதிர்பாராத "ஸ்புட்னிக் 1-இன் வெற்றியைத்தொடர்ந்து அமெரிக்காவில் ஸ்புட்னிக் சர்ச்சை மூண்டது. இதனால் பனிப்போரின் போது விண்வெளி போட்டியும் தொடங்கியது." 

"ஸ்புட்னிக் 2" நவம்பர் 3, 1957 அன்று விண்ணில் ஏவப்பட்டது. இது உயிருடன் இருக்கும் ஒரு ஜீவனை அதாவது லைகா என்ற நாயை விண்வெளிக்கு முதன் முதலில் எடுத்துச் சென்றது.

மே, 1946 இல் ப்ராஜெக்ட் RAND வெளியிட்ட முதனிலை ஆய்வு விண்கல வடிவமைப்பு , "எல்லா வசதிகளையும் கொண்டுள்ள இந்த செயற்கைக்கோள் இருபதாம் நூற்றாண்டின் முக்கியத்துவம் வாய்ந்த அறிவியல் கருவியாகும்," என்ற செய்தியை வெளிக்கொண்டு வந்தது.
அமெரிக்க ஐக்கிய நாடுகளின் கப்பற்படையின் பியூரோ ஆப் ஏரோனாடிக்ஸ் மூலம் 1945 ஆம் ஆண்டு முதல் அமெரிக்க ஐக்கிய நாடுகள் கோளப்பாதை செயற்கைக்கோள்களை விண்ணில் ஏவ முனைப்புடன் செயல்பட்டுவருகின்றன. அமெரிக்க ஐக்கிய நாடுகளின் விமானப்படையின் ப்ராஜெக்ட் RAND இந்த அறிக்கையை வெளியிட்டாலும், அது இராணுவ ஆயுதமாக செயற்கைக்கோளை பயன்படுத்தலாம் என்பதை நம்பவில்லை. செயற்கைகோளை அறிவியல்,அரசியல் மற்றும் செய்தி பரப்புதலுக்கு உதவி புரியும் ஒரு நல்ல கருவியாக கருதியது. இதற்கிடையில் 1954-ம் ஆண்டு பாதுகாப்பு அமைச்சர், "எனக்கு அமெரிக்காவின் செயற்கைக்கோள் திட்டம் பற்றி ஒன்றும் தெரியாது",என்று கூறினார்.

ஜூலை 29, 1955 அன்று அமெரிக்கா 1958-ம் ஆண்டு வசந்த காலத்தில் செயற்கைக்கோளை ஏவப்போவதாக வெள்ளை மாளிகை அறிவித்தது. இதனை ப்ராஜெக்ட் வான்கார்ட் என்று அழைத்தனர். ஜூலை 31 அன்று சோவியத் நாட்டினர் 1957-ஆம் ஆண்டின் இலையுதிர் காலத்துக்கு முன்பாக செயற்கைக்கோளை ஏவப்போவதாக அறிக்கை விடுத்தனர்.

அமெரிக்க ஏவுகணை கழகம், தேசிய அறிவியல் நிறுவனம், மற்றும் உலகப் புவிப்பௌதிக ஆராய்வாண்டு ஆகிவற்றின் வற்புறுத்தலினால் இராணுவ ஆர்வம் அதிகரித்தது. 1955-ம் ஆண்டின் ஆரம்ப காலங்களில் விமான மற்றும் கப்பல் படைகள் ப்ராஜெக்ட் ஆர்பிட்டரில் செயல்பட துவங்கின. இது செயற்கைக்கோளை விண்ணில் ஏவ ஜூபிடர் சி ராக்கெட்டை பயன்படுத்தியது. இந்த செயல்பாடு வெற்றியடைந்ததை தொடர்ந்து 1958 ஆமாண்டு ஜனவரி மாதம் 31-ம் நாள் அன்று விண்ணில் ஏவப்பட்ட எக்ஸ்ப்ளோரர் 1 அமெரிக்காவின் முதல் செயற்கைக்கோளாக அறிவிக்கப்பட்டது.

விண்ணில் ஸ்புட்னிக் 1 ஏவப்பட்ட மூன்றரை ஆண்டுகளுக்கு பிறகு, ஜூன் 1961 இல் அமெரிக்க ஐக்கிய நாடு விண்வெளி கண்காணிப்பு வலையமைப்புடன் இணைந்து பூமியை சுற்றிவரும் 115 செயற்கைக்கோள்களை ஐக்கிய நாட்டு விண்வெளி கண்காணிப்பு வலையமைப்பு
பட்டியல் இட்டுள்ளது.

இன்று விண்ணில் வலம் வரும் மிகப்பெரிய செயற்கைக்கோள் "சர்வதேச விண்வெளி" நிலையம்மாகும்.

ஏவுகணை செலுத்தும் ஆற்றலைக் கொண்ட நாடுகள்
ஆரம்பகால கருத்துகள்
செயற்கைக்கோள்களின் வரலாறு
ஏவுகணையை செலுத்தும் ஆற்றல் கொண்ட தனியார் நிறுவனங்கள்