1954 ஆம் ஆண்டில் புவியலாளர்களான சி. டி. அரிசு, ஈ. எல். உல்மன் ஏனும் இருவர் நகர்ப்புற அமைப்புக் குறித்த பல்மைய மாதிரியை உருவாக்கினர். ஒரு நகரம் பல மையங்களைக் கொண்டிருக்கக்கூடும் என்றும், அம்மையங்களைச் சுற்றிப் பல்வேறு நடவடிக்கைகள் இடம்பெறுகின்றன என்றும் இம் மாதிரி விளக்குகிறது. சில நடவடிக்கைகள் குறித்த சில புள்ளிகள் அல்லது கணுக்களை நோக்கி ஈர்க்கப்படுகின்றன, வேறு சில நடவடிக்கைகள் அப் புள்ளிகளைத் தவிர்க்கின்றன. எடுத்துக்காட்டாக ஒரு பல்கலைக்கழகக் கணு, படித்தோர் குடியிருப்புக்கள், நூல் விற்பனை நிலையங்கள் போன்றவற்றைக் கவரும் அதேவேளை, ஒரு வானூர்தி நிலையக் கணு, விடுதிகளையும், களஞ்சியப்படுத்தல் வசதிகளையும் கவரக்கூடும். ஒன்றுடன் ஒன்று பொருந்திவராத நடவடிக்கைகள் ஓரிடத்தில் கூடி அமைவதில்லை. கனரகத் தொழிற்சாலைகளும், உயர்வருவாயினர் குடியிருப்புக்களும் ஓரிடத்தில் அமைவது அரிதாக இருப்பது இதனாலேயே.

ஆரைத்துண்டு மாதிரி
பல்மைய மாதிரி
வலைவடிவ மாதிரி
ஒழுங்கற்ற கோல மாதிரி