ரோமானியர்களுக்கு பொதுவாழ்க்கையின் முக்கியப் பகுதியாகவே சொற்பொழிவு மாறிவிட்டது. சிசரோ (கிமு 106-43) ரோமானிய சொல்லாட்சிக் கலைஞர்கள் பலருக்கும் தலைவராக இருந்தார். "ரெட்டரிகா ஆட் ஹெரினியம்" (Rhetorica ad Herennium) முன்பு சிசரோ எழுதியதாகக் கருதப்பட்டது ஆனால் அதை எழுதியவர் யார் என்று தெரியவில்லை. சொல்லாட்சிக் கலையின் முக்கியமான பணிகளைத் தெரிவிக்கும் அந்த நூல் இன்றும் பரவலாகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது. சொல்லாட்சிக் கலையின் பயன்பாட்டில் விரிவான குறிப்பிடுதல்களுக்கு இது பயன்படுகிறது. மத்திய காலங்களிலும் மறுமலர்ச்சியிலும் சொல்லாட்சிக் கலையின் மேம்படுத்தப்பட்ட பள்ளி நூல்களாக பரவலான வெளியீடுகளையும் பெற்றது.

சிசரோ அனைத்து காலத்திலும் மிகவும் சிறப்புவாய்ந்த சொல்லாட்சிக் கலைஞர்களில் ஒருவராகக் கருதப்படுகிறார். ஆரம்பகால மற்றும் மிகவும் மதிப்பு வாய்ந்த "டி இன்வென்சன்" (De Inventione) (மத்திய காலங்கள் மற்றும் மறுமலர்ச்சி காலங்களின் புதிய கண்டுபிடிப்பாக பெரும்பாலும் "அட் ஹெரினியத்துடன்" (Ad Herennium) ஒருங்கிணைத்து சொல்லாட்சிக் கலைக் கோட்பாடுகளின் இரண்டு அடிப்படை நூல்களாக வாசிக்கப்பட்டது), "டி ஒரடோர்" (De Oratore) (உரையாடல் வடிவத்தில் சொல்லாட்சிக் கலை சார்ந்த அடிப்படைகளின் முழுமையான அறிக்கை), "டாபிக்ஸ்" (பொதுவான தலைப்புகளில் சொல்லாட்சி சார்ந்த கருத்துக்களைக் கொண்ட இது மறுமலர்ச்சி காலங்கள் முழுவதும் மிகவும் மதிப்பு வாய்ந்ததாக இருந்தது), "புரூட்டஸ்" (Brutus) (பிரபல சொற்பொழிவாளர்களின் கலந்துரையாடல்) மற்றும் "ஒரட்டர்" (Orator) (சிசரோவின் பாணியில் ஒரு தற்காப்பு) போன்றவை அவர்களது பணிகளில் அடங்கும். மேலும் சிசரோ அதிக எண்ணிகையிலான பேச்சுக்கள் மற்றும் கடிதங்களை விட்டுச் சென்றுள்ளார். அவை வருங்கால தலைமுறைகளுக்கான லத்தின் சொற்றிரம் மற்றும் பாணியின் எல்லைக் கோடுகளை விரிவாக உணர்த்துகின்றன. பெட்ராச் (Petrarch) போன்ற இத்தாலியர்கள் மூலமாக சிசரோவின் பேச்சுக்கள் (ஆர்சியஸின் தற்காப்பு போன்றவை) மற்றும் கடிதங்கள் (அட்டிகாஸுக்கு) போன்றவை மீண்டும் கண்டுபிடிக்கப்பட்டுள்ளன. இதன் பகுதியான மறுமலர்ச்சி காலங்கள் என நாம் அறியப்படும் கலைசார்ந்த கண்டுபிடிப்புகள் எரிந்து விட்டன.

சிசரோ
பிளேட்டோ
பகுப்பாய்வின் முறைகள்
18 மற்றும் 19 ஆம் நூற்றாண்டுகளில் சொல்லாட்சிக் கலை