புள்ளியியல் சார்ந்த ஆராய்ச்சித்திட்டத்தின் பொதுவான குறிக்கோளானது காரணமாகச் செயல்படுதலுக்கான காரணத்தை கண்டுபிடித்தல், மற்றும் குறிப்பாக முன்கூற்றுகள் அல்லது சார்பற்ற மாறிகளில்ஏற்பட்ட மாறுதல்கள் காரணமாக சார்புடைய மாறிகளில் மாற்றங்கள் அல்லது பதில்களை கொண்டு முடிவுகளை எடுப்பதே. இரு பெரும்வகையான காரண புள்ளிவிபர ஆய்வுகளை / ஆராய்ச்சிகளை மேற்கொள்ள இயலும், அவை: சோதனைகளுடன் கூடிய ஆராய்ச்சிகள் மற்றும் நோக்குதற்குரிய ஆராய்ச்சிகள். இரு ஆராய்ச்சிமுறைகளிலும், ஒரு சார்பற்ற மாறியில் (அல்லது மாறிகளில்) ஏற்படும் வேறுபாடுகள் இன்னொரு சார்புடைய மாறியின் நடத்தையை எவ்வாறு பாதிக்கின்றது என்பது கண்டறியப்படுகிறது. இவ்விரு முறைகளிலும் உள்ள வேறுபாடுகள் இந்த ஆய்வு நடைமுறையில் செய்முறைப் படுத்தியதைப் பொறுத்தே இருக்கும். ஒவ்வொன்றும் பயனுள்ளதாகவே இருக்கும்.

ஒரு சோதனை ஆராய்ச்சி என்பது ஆய்வுக்கு உட்பட்ட முறைகளின் அளவுகளை அளந்துபார்ப்பது மற்றும் அந்த ஆய்வு முறையை கையாள்வது, மற்றும் பின்னர் மீண்டும் அதே முறையில் அளவுகளை அளந்துபார்ப்பது, அதன் மூலம் கையாண்டதன் விளைவாக அளவுகளில் மாற்றங்கள் ஏற்பட்டுள்ளதா என்பதை அறிந்துகொள்வதாகும். இதற்கு எதிராக, நோக்குதற்குரிய ஆய்வுகளில் சோதனை மூலம் கையாளும் பாங்கு நடப்பதில்லை. பதிலாக, தரவுகளை சேகரித்து, மற்றும் அதன் மூலம் ஊகங்கள் மற்றும் பதில்களுக்கு இடையேயான இயைபுப்படுத்தல் தொடர்புகள் கண்டறியப்படுகிறது.

ஒரு நோக்குதற்குரிய ஆய்வின் பெயர்பெற்ற எடுத்துக்காட்டு ஹவ்தொர்ன் ஸ்டடி (Hawthorne study) யாகும், அதில் ஹவ்தொர்ன் என்ற இடத்தில் அமைந்த வெஸ்டேர்ன் எலெக்ட்ரிக் கம்பெனியின் ஆலையில் நிலவிய பணிபுரியும் சூழலை மாற்றியமைப்பதால் ஏற்படக்கூடிய விளைவுகளை ஆராய்ந்து பார்த்தது. ஆராய்ச்சியாளர்கள் பணிபுரியும் இடத்தில் நிலவிய ஒளியூட்டத்தை அதிகரிப்பதால் பூட்டல் பட்டறை பணியாளர்களின் உற்பத்தித்திறன் மேலும் கூடுமா என்பதை அறிய விழைந்தனர். ஆராய்ச்சியாளர்கள் முதலில் நிலவிய உற்பத்தித்திறனை அளந்து பார்த்தார்கள், பிறகு ஆலையின் ஒரு பகுதியில் ஒளியூட்டத்தின் அளவை மாற்றியமைத்தார்கள் மற்றும் இவ்வகை மாறுதல்களினால் உற்பத்தித்திறனில் ஏற்பட்ட மாறுதலை கண்காணித்தார்கள். இதனால் உற்பத்தித்திறன் மேம்பட்டதை அவர்கள் கண்டார்கள். (சோதனைக்கு உட்பட்ட இடங்களில்/ நிலைமைகளில்.) இருந்தாலும், இந்த ஆய்வினை இன்று திறனாய்வாளர்கள் மிகவும் கடுமையாக விமரிசனம் செய்கிறார்கள், ஏன் என்றால் சோதனைக்குட்பட்ட செயல்முறைகளில் ஏராளமான தவறுகள் இருந்தன, முக்கியமாக அதற்கான ஒரு தனி கட்டுப்பாட்டுக் குழு இல்லாமல் செயல்பட்டது மற்றும் குருட்டுத்தன்மை போன்றவையாகும். ஹவ்தொர்ன் எப்பெக்ட் என அறியப்படுவது என்னவென்றால் ஒரு விளைவு (இந்த நிகழ்வில், பணியாளர்களின் உற்பத்தித்திறன்) நோக்குதற்குரிய காரணங்களினாலேயே மேம்பாடு அடைந்தது என்பது குறிப்பிடத்தக்கது. ஹவ்தொர்ன் ஆய்வில் ஈடுபட்டவர்களின் உற்பத்தித்திறன் ஒளியூட்டத்தை மாற்றி அமைத்ததால் வந்ததல்ல, ஆனால் அவர்கள் கவனிப்புக்கு ஆளானார்கள் என்பதே மெய்யாகும்.

நோக்குதற்குரிய ஆய்வுகளின் இன்னுமொரு எடுத்துக்காட்டு புகை பிடிப்போர் மற்றும் நுரையீரல் புற்றுநோயாளிகளுக்கிடையே நிலவும் இயைபுப்படுத்தலை வெளிப்படுத்துவது ஆகும்.

இதுபோன்ற ஆய்வுகளில், நாம் ஆர்வம் கொண்டுள்ள ஒரு பொருளை தெரிந்தெடுத்து அதைப்பற்றிய ஆய்விற்காக ஒரு எடுத்துக்காட்டான முறையில் கருத்தாய்வு மூலம் தரவுகளை சேகரித்து மேலும் அதனை ஒட்டிய புள்ளிவிபர ஆய்வுகளை மேற்கொள்ள வேண்டும். இந்நிகழ்ச்சியைப் பொறுத்தவரை, ஆராய்ச்சியாளர்கள் புகை பிடிப்பவர்கள் மற்றும் புகை பிடிக்காதவர்களிடம் இருந்து தரவுகளை சேகரிப்பார்கள், ஒரு வேளை கட்டுப்பாட்டுடன்கூடிய- நிகழ்வு மூலமாக, மற்றும் அவற்றில் ஒவ்வொரு குழுவிலும் நுரையீரல் புற்றுநோயால் அவதிப்படும் நபர்களின் எண்ணிக்கை, ஆய்வின் மூலம் பதிவு செய்வார்கள்.

அளவை நிலைகள்
மிகச்சிறப்பு வாய்ந்த துறைகள்
சோதனை மற்றும் நோக்குதற்குரிய ஆராய்ச்சிகள்
சோதனைகள்