செயல்பாட்டில் உள்ள ஒத்திசைவுக் காந்தமுறைமைப் படமாக்கல் (functional magnetic resonance imaging) கொண்டு மூளையின் செயல்பாடுகளில் உள்ள வேறுபாடுகளைப் பரிசோதித்த நரம்பு-உளவியல் பரிசோதனை மற்றும் மூளையைப் படமெடுக்கும் நுட்பம் (brain imaging) ஆகியவை, அத்தகைய வேறுபாடுகள் முக்கியமாக மூளையின் முன் கோள , பொட்டுமடல் மற்றும் மூளைப் பின்மேடு ஆகியவற்றில் நிகழ்வதாகக் காட்டியுள்ளன. இந்த வேறுபாடுகள், ஸ்கிசோஃப்ரினியாவுடன் அடிக்கடி தொடர்பு படுத்தப்படும், நரம்பியல் ரீதியான புரிதிறன் குறைபாடுகளுடன் இணைக்கப்படுகின்றன.

மூளையின் மையைப்பாதை யினுள் டோபமைன் செயல்பாட்டில் குறிப்பிடும் அளவு கவனம் செலுத்தப்படுகிறது. டோபமைனின் செயல்பாடுகளைத் தடுக்கும் ஃபெனொதியாஜைன்ஸ் என்னும் ஒரு குறிப்பிட்ட மருந்துக் குழுமம், உளப்பிணி அறிகுறிகளைக் குறைக்க முடியும் என்று அறியப்பட்ட தற்செயலாக நிகழ்நத ஒரு கண்டுபிடிப்பினால் இந்த கவன ஈர்ப்பு விளைந்தது.

டோபமைன் வெளியேற்றத் தூண்டுதலான ஆம்ஃபிடாமைன் ஸ்கிசோஃப்ரினியாவின் உளப்பிணி அறிகுறிகளைப் பெருக்கும் என்னும் உண்மையும் இந்தக் கண்டுபிடிப்புக்கு ஆதரவாக உள்ளது. ஸ்கிசோஃப்ரினியாவின் மீது டோபமைனின் ஆதிக்கம் பற்றிய மிகுந்த செல்வாக்கு பெற்றுள்ள ஒரு கருத்தாக்கம், டி ரிசெப்டார் களின் அளவுக்கதிகமான செயல்பாடுகள்தாம் ஸ்கிசோஃப்ரினியாவின் (நேர்மறை அறிகுறிகளுக்குக்) காரணம் என்று உரைத்தது. இது அனைத்து ஆன்டிசைகோட்டிகளுக்கும் பொதுவான டிபிளாக்கேடின் அடிப்படையில் 20 வருடங்களுக்கும் மேலாக அறியப்பட்டிருப்பினும், 1990ஆம் ஆண்டுகளின் மத்தியில்தான் மூளையைப் படமெடுக்கும் ஆய்வுகள் இதற்கு ஆதரவான ஆதாரங்களைக் காட்டின. இந்த விளக்கம் தற்போது மிகவும் எளிமைப்படுத்தப்பட்டு விட்ட ஒன்றாகக் கருதப்படுகிறது, காரணம், அடிபிகல் ஆன்டிசைகோடிக் என்னும் புதிய உளப்பிணி எதிர் மருத்துவம் டிபிகல் ஆன்டிசைகோடிக் என்னும் பழைய உளப்பிணி எதிர் மருத்துவத்திற்குச் சமமாக இருப்பது மட்டும் அல்லாமல், செரொடினின் செயல்பாட்டை பாதிக்கிறது. மேலும் டோபமைனை தடுக்கும் சக்தியை குறைவாகப் பெற்றிருக்கிறது.

ஸ்கிசோஃப்ரினியாவில் க்ளுடமேட் என்னும் நரம்புக்கடத்தி மற்றும் என்டிஎம்ஏ என்னும் க்ளூடமேட் ரிசெப்டார் என்பதன் குறைந்த செயல்பாடு ஆகியவற்றிலும் ஆர்வம் உருவாகியுள்ளது. ஸ்கிசோஃப்ரினியா நோய் கொண்டிருந்ததாக முன்னர் கண்டறியப்பட்டவர்களின் மூளையை மரணத்துக்குப் பின்னால் அறுத்தறியும் நடைமுறையில், அவற்றில் அசாதாரணமான முறையில் குறைந்த அளவில் க்ளுடமேட் ரிசெப்டார்கள் இருந்தமையால் இவ்வாறு உணரப்பட்டது; மற்றும், ஃபென்சைக்லிடின் மற்றும் கேடமைன் போன்ற க்ளூடமேட்டை தடுக்கும் மருத்துகள் இந்த நிலையுடன் தொடர்புடைய புரிதிறன் பிரச்சினைகளைப் போலவே தோற்றமளிக்கக் கூடும்.
ஸ்கிசோஃப்ரினியாவுடன் இணைக்கப்பட்டுள்ள கருத்தாக்கங்களான, மூளையின் முன் கோளம் மற்றும் பொட்டுமடல் செயல்பாட்டைப் பயன்படுத்தும் செயல் திறன் சோதனைகளுடன் குறைந்துபட்ட க்ளுடமேட் இணைக்கப்படுவதும், டோபமைன் செயல்பாட்டை க்ளூடமேட் பாதிக்கக்கூடும் என்பதும் ஸ்கிசோஃப்ரினியாவில், க்ளூடமேட் பாதை ஒரு முக்கியமான இடை நிலையை (காரணமாகவும் இருக்கக் கூடிய) சாத்தியத்தை கொண்டிருக்கக் கூடும் என்று அறிவிக்கின்றன.

இருப்பினும் இந்த க்ளுடமேடர்ஜிக் மருத்துவத்திற்கு நேர்மறை அறிகுறிகள் பதிலிறுப்பதில்லை.

ஸ்கிசோஃப்ரினியாவில்,மூளையின் சில பகுதிகளின் கட்டமைப்பு மற்றும் அளவு ஆகியவற்றில் உள்ள வேறுபாடுகள் பற்றிய கண்டுபிடிப்புகளும் நிகழ்ந்துள்ளன.

2006ஆம் வருடம் மூளைப்படமாக்கல் ஆய்வுகளின் பேரிலான ஒரு முழுப் பகுப்பாய்வு, ஆரோக்கியமான, ஒரளவு கட்டுப்பாடுகளின் கீழ் முதல் உளப்பிணி நோயின் நிகழ்வைக் கொண்டிருந்த நோயாளிகளில், முழு மூளை மற்றும் பொட்டுமடல் அளவு ஆகியவை குறைவதாகவும், பம்பறை அளவு மிகுவதாகவும் கண்டறிந்தது. இருப்பினும், இந்த ஆய்வுகளில் காணப்பட்ட அளவு வேற்றுமைகளின் சராசரியானது. எம்ஆர்ஐ முறைமைகள் கண்டு பிடித்த எல்லைகளை ஒட்டியே இருக்கின்றன. இதனால், ஸ்கிசோஃப்ரினியா என்பது, அறிகுறிகள் வெளிப்படத்துவங்கும்போது ஆரம்பிக்கும் நரம்பு தொடர்பான செயலிழப்பு நடைமுறையா அல்லது மிகவும் குறைந்த வயதிலேயே அசாதாரண மூளை அளவுகளை உற்பத்தி செய்யும் நரம்பு மேம்பாட்டு நடைமுறையுடன் தொடர்பானதா என்பது தீர்மானமாகவில்லை.

உளப்பிணியின் முதல் நிகழ்வில், ஹலோபெரிடால் போன்ற டிபிகல் ஆன்டிசைகோடிக்குகள் சாம்பல் வண்ணப் பருப்பொருள் அளவு குறைதலுடன் தொடர்பு கொண்டிருந்தன; ஆனால், அடிபிகல் ஆன்டிசைகோடிக்குகள் அவ்வாறில்லை. மனிதரல்லாத முதல் உயிரினங்களில் நடத்தப்பட்ட ஆய்வுகளில் சாம்பல் மற்றும் வெள்ளை ஆகிய இரண்டு பருப்பொருட்களிலுமே டிபிகல் மற்றும் அடிபிகல் ஆன்டிசைகோடிகளின் குறைந்த அளவு காணப்பட்டது.

ஊடுபாய்ப் பண்புருப் படமாக்கல் (diffusion tensor imaging) ஆய்வுகள் பற்றி 2009ஆம் வருடம் நடத்தப்பட்ட ஒரு முழுப் பகுப்பாய்வு, ஸ்கிசோஃப்ரினியாவில் பின்னமான இட-வல மாற்ற குறைபாட்டைக் கொண்ட இரண்டு ஓத்த பகுதிகளைக் அடையாளம் கண்டது. இடது புற முன்பக்கக் கோளத்தில் உள்ள ஒரு பகுதி, முன் கோளத்தை ஊடாக இணைக்கும் மூளை உள்ளுறை மற்றும் மேலட்டை ஆகியவற்றின் வெள்ளை பருப்பொருள் தடங்களின் குறுக்காகச் செல்கிறது. பொட்டுமடலின் இரண்டாம் பகுதி முன் கோளத்தை தீவம், மூளைப்பின்மேடு மற்றும் மூளையடிச்சிரை ஆகியவற்றுடன் ஊடாக இணைக்கும் வெள்ளைப் பருப்பொருள் தடங்களின் குறுக்காகச் செல்லப்படுகிறது. வெள்ளைப் பருப்பொருள் தடங்களின் இரண்டு கட்டமைப்புக்கள் ஸ்கிசோஃப்ரினியாவின்போது பாதிப்புக்கு உட்படலாம் எனவும், இதன் மூலம் அவை இணைக்கும் சாம்பல் பருப்பொருள் பகுதிகளின் "இணைப்பு துண்டிப்படையும்" சாத்தியம் உள்ளது என்றும் ஆய்வாளர்கள் கூறினர்.
செயல்பாட்டில் உள்ள ஒத்திசைவுக் காந்தமுறைமைப் படமாக்கல் ஆய்வுகளின்போது, ஸ்கிசோஃப்ரினியா நோயாளிகளில், மூளையின் இயல்பான கட்டமைப்பு மற்றும் பணி-நேர்மறைக் கட்டமைப்பு ஆகியவற்றில் அதிக அளவு இணைப்பு கண்டறியப்பட்டுள்ளது; இவை முறையே சுயநுணுகச் செயல்பாடு மற்றும் புறநுணுகச் செயல்பாடு ஆகியவற்றில் அளவுக்கதிகமான கவனம் செலுத்தப்படும் பண்பைப் பிரதிபலிப்பதாக இருக்கக் கூடும். இரண்டு கட்டமைப்புகளுக்கும் உள்ள இடைத்தொடர்பு எதிர்ப்பு அதிகமாவது, இரண்டு கட்டமைப்புகளுக்கும் இடையில் உள்ள போட்டியைக் குறிப்பிடுவதாக இருக்கலாம்.

வன்முறை
நேர்மறை மற்றும் எதிர்மறை அறிகுறிகள்
மேலாண்மை
நரம்பியல் ரீதியானவை