இந்தியா சுதந்திரம் அடைந்ததைத் தொடர்ந்த 1940ஆம் ஆண்டுகளின் இறுதி ஆண்டுகளிலிருந்து 1960ஆம் ஆண்டுகள் வரையிலான கால கட்டம் திரைச் சரித்திர ஆய்வாளர்களால், ஹிந்தித் திரைப்படத்தின் "பொற்காலம்" என்று கருதப்படுகிறது. 
எல்லாக் காலத்திற்குமான, மிக அதிக அளவில் விமர்சனப் பாராட்டுக்களைப் பெற்ற ஹிந்தித் திரைப்படங்களில் சில இந்தக் காலகட்டத்தில்தான் உருவாக்கப்பட்டன. இதற்கான உதாரணங்களில், குருதத் படங்களான "ப்யாசா" (1957), "காகஸ் கே ஃபூல்" (1959) மற்றும் ராஜ் கபூர் படங்களான "ஆவாரா" (1951) மற்றும் "ஸ்ரீ 420" (1955) ஆகியவை அடங்கும். இந்தத் திரைப்படங்கள் சமூகக் கருத்தாக்கங்களை, குறிப்பாக நகரத்தில் வாழும் உழைக்கும் வர்க்கத்தின் வாழ்க்கையைப் பற்றியவையாக அமைந்திருந்தன; நகரம் என்பதை சொர்க்க பூமி மற்றும் அச்சப்படத் தக்க நரகம் என்று இரண்டு வகையாகவும் "ஆவாரா" சித்தரித்தது. நகர வாழ்க்கையின் உண்மையில்லாத் தன்மையை "ப்யாசா" விமர்சித்தது. இந்தக் கால கட்டத்தில்தான் ஹிந்தித் திரையுலகின் மிகவும் பிரபலமான காவியத் திரைப்படங்கள் சிலவும் தயாரிக்கப்பட்டன. இவற்றில் மெஹபூப் கான் தயாரித்ததும், சிறந்த வெளி நாட்டு மொழித் திரைப்படத்திற்கான அகாடமி விருது க்காகப் பரிந்துரைக்கப்பட்டதுமான "மதர் இந்தியா" (1957)மற்றும் கே.ஆசிஃப் பின் "மொகல்-ஈ-ஆஸம்" (1960) ஆகியவை அடங்கும். வி சாந்தாராம் தயாரித்த "தோ ஆங்கேன் பாரா ஹாத்" (1957) திரைப்படம்தான் ஹாலிவுட் படமான "தி டர்ட்டி டஜன்" (1967) படத்திற்கான ஆதாரவூக்கம் என்று நம்பப்படுகிறது. ரித்விக் கடக் எழுதி பிமல் ராய் இயக்கிய "மதுமதி" (1958), பிரபல மேற்கத்திய நாகரிகத்தில் மறு பிறவி என்னும் கருத்தாக்கத்தை பிரபலமாக்கியது. இந்தக் கால கட்டத்தில் மிகுந்த பாராட்டுப் பெற்ற வணிக ரீதியான பிற திரைப்பட உருவாக்குனர்களில் கமால் அம்ரோஹி மற்றும் விஜய் பட் ஆகியோரும் அடங்குவர். இந்தக் கால கட்டத்தில் கொடி கட்டிப் பறந்த நடிகர்கள் தேவ் ஆனந்த், திலீப் குமார், ராஜ் கபூர், குருதத் ஆகியோர். வெற்றிகரமாகத் திகழ்ந்த நடிகைகளில் வைஜெயந்திமாலா, நர்கிஸ், மீனா குமாரி, நூதன், மதுபாலா, வஹிதா ரஹ்மான் மற்றும் மாலா சின்ஹா ஆகியோர் அடங்குவர்.

வணிக ரீதியான ஹிந்தித் திரைப்படம் செல்வாக்குடன் இருந்த 1950 சார்ந்த ஆண்டுகள் பாரலல் சினிமா எனப்படும் இணைத் திரைப்பட இயக்கத்தையும் கண்ணுற்றது. இந்த இயக்கத்தை பிரதானமாக வங்காளத் திரைப்பட உலகு தலைமை தாங்கி நடத்தினாலும், ஹிந்தி திரைப்பட உலகிலும் இது முக்கியத்துவம் பெறத் துவங்கியது. ஹிந்தித் திரைப்பட உலகில் இந்த இயக்கத்திற்கான ஆரம்ப கால உதாரணங்கள் சேதன் ஆனந்த்தின் "நீச்சா நகர்" (1946) மற்றும் பிமல் ராயின் தோ பிகா ஜமீன் ("டூ ஏக்கர்ஸ் ஆஃப் லேண்ட்" ) (1953) ஆகியவையாகும். அவற்றிற்குக் கிட்டிய விமர்சன ரீதியிலான பாராட்டுக்கள் மட்டும் அன்றி, வணிக ரீதியாகவும் அவை அடைந்த வெற்றி, இந்திய திரைப்படத்தில் புதிய நிதர்சனம் மற்றும் "இந்தியப் புதிய அலை" ஆகியவை தோன்ற வழி வகுத்தன. இந்த இயக்கத்தில் ஈடுபட்டிருந்த ஹிந்தித் திரைப்பட இயக்குனர்களில் சிலர் உலகளவில் பாராட்டப்பெற்ற மனி கௌல், குமார் ஷஹானி, கேதன் மேத்தா, கோவிந்த் நிஹலானி, ஷியாம் பெனகல் மற்றும் விஜய் மேத்தாஆகியோர் ஆவர்.

சமூக நிதர்சனம் சார்ந்த திரைப்படமான "நீச்சா நகர்" வெளியாகி முதல் கேன்ஸ் திரைப்படத் திருவிழா வில் கிராண்ட் பிரைஸ் பெற்றதில் இருந்து, 1950ஆம் ஆண்டுகளிலும், 1960ஆம் ஆண்டுகளிலும், பால்மெ டியோர் பரிசுக்காக கேன்ஸ் திரைப்படத் திருவிழாக்களில் ஹிந்தித் திரைப்படங்கள் போட்டியிடத் துவங்கின; இவற்றில் சில திரைப்படங்கள் பெரும் பரிசுகளை வெல்லவும் செய்தன. 
தன் வாழ்நாளில் அவ்வளவாக கண்டு கொள்ளப்படாத குருதத் தனது மறைவிற்கு மிகவும் பிற்காலத்தில், அதாவது 1980ஆம் ஆண்டுகளில், சர்வதேச அளவில் அங்கீகாரம் பெறத்துவங்கினார். தற்போது, பிரபல இந்திய வங்காள இயக்குனரான சத்யஜித் ரேயுடன் இணைந்து, எல்லாக் காலங்களிலும் போற்றத்தக்க ஆசிய திரைப்பட இயக்குனர்களில் ஒருவராக குருதத் மதிக்கப்படுகிறார். 2002வது ஆண்டு "சைட் அண்ட் சௌண்ட்" விமர்சகர்கள் மற்றும் இயக்குனர்களின் மிகச் சிறந்த திரைப்பட உருவாக்குனர்களுக்கான வாக்கெடுப்பு அந்தப் பட்டியலில் குருதத்திற்கு 73வது இடம் அளித்தது. அவரது படங்களில் சில தற்போது எல்லாக் காலத்திற்குமான மிகச் சிறந்த படங்கள் என்ற வரிசையில் சேர்க்கப்பட்டுள்ளன. இவற்றில் "ப்யாசா" (1957) டைம் பத்திரிகையில் "எல்லாக் காலத்திற்குமான" 100 சிறந்த திரைப்படங்கள் பட்டியலில் இடம் பெற்றது. "ப்யாசா" மற்றும் "காகஸ் கே ஃபூல்" (1959) ஆகிய இரண்டு திரைப்படங்களும், 2002வது ஆண்டு எல்லாக் காலத்திற்குமான மிகச் சிறந்த திரைப்படங்கள்" சைட் அண்ட் சௌண்ட்" விமர்சகர்கள் மற்றும் இயக்குனர்கள் வாக்கெடுப்பில் 160வது இடத்தைப் பிடித்தன. 
"சைட் அண்ட் சௌண்ட்" வாக்கெடுப்பில், இந்தக் கால கட்டத்தைச் சேர்ந்த வேறு பல ஹிந்தித் திரைப்படங்களும் மதிப்பீடு அளிக்கப்பட்டுள்ளன. இவற்றில் ராஜ் கபூர் படமான "ஆவாரா" , (1951) விஜய் பட்டின் "பைஜு பவ்ரா" (1952), மெஹபூப் கான் படமான "மதர் இந்தியா" (1957) மற்றும் கே.ஆசிஃப்பின் "மொகல்-ஈ-ஆஸம்" (1960) ஆகியவை அடங்கும்.

நவீன காலத் திரைப்படம்
பொற்காலம்
வரலாறு
சொல் வரலாறு