1259 இல் மோங்கே கான் இறந்த பிறகு குப்லாய் கான் மற்றும் ஆரிக் போகேவுக்கு இடையில் உள்நாட்டுப் போர் ஆரம்பித்தது. இப்போரில் குப்லாயை ஹுலாகுவும் ஆரிக் போகேவை பெர்கேவும் ஆதரித்தனர். பெர்கே ஆரிக் போகேவின் பெயரில் நாணயங்களையும் அச்சிட்டார். எனினும் பெர்கே ராணுவ ரீதியாக நடுநிலை வகித்தார். ஆரிக் போகேவின் தோல்விக்குப் பிறகு குப்லாயின் முடிசூட்டலை பெர்கே சுதந்திரமாக ஏற்றுக்கொண்டார். எனினும் வெள்ளை நாடோடி கூட்டத்தின் சில முக்கிய பிரமுகர்கள் ஆரிக் போகே பக்கம் போருக்காக இணைந்திருந்தனர்.

ஹுலாகுவின் ராணுவத்தில் இணைந்த ஒரு சூச்சி இன இளவரசர் ஹுலாகுவுக்கு எதிராக மாந்திரீகம் செய்ததாக குற்றம்சாட்டப்பட்டார். பெர்கேவிடமிருந்து அனுமதி பெற்ற பிறகு அந்த இளவரசரை ஹுலாகு கொன்றார். அதன் பிறகு மேலும் இரண்டு சூச்சி இன இளவரசர்கள் சந்தேகத்திற்குரிய வகையில் இறந்தனர். முஸ்லிம் நூல்களின் கூற்றுப்படி ஹுலாகு போரில் கிடைத்த பொருட்களை செங்கிஸ்கான் வகுத்த சட்டங்களின்படி பெர்கேவுடன் பகிர்ந்து கொள்ள மறுத்தார். பெர்கே ஒரு அர்ப்பணிப்புடைய முஸ்லிம் ஆவார். அவர் அப்பாசியக் கலிப் அல்-முஸ்தசிம் உடன் நெருங்கிய உறவில் இருந்தார். ஆனால் கலிப் 1258 இல் ஹுலாகுவால் கொல்லப்பட்டார். சூச்சி இனத்தவர்கள் ஹுலாகுவின் மாநிலம் தங்களை திரான்ஸ் காக்கேசிய பகுதியில் இருந்து வெளியேற்றியதாக நம்பினர். இந்த நிகழ்வுகள் பெர்கேவின் கோபத்தை அதிகப்படுத்தின. இதன் காரணமாக 1262 இல் தங்க நாடோடிக் கூட்டம் மற்றும் இல்கானேட்டிற்கு இடையில் போர் மூண்டது.

1262 இல் சுஸ்டாலில் ஒரு கிளர்ச்சி ஏற்பட்டது. மங்கோலிய தருகச்சிகள் மற்றும் வரி வசூலிப்பாளர்கள் கொல்லப்பட்டனர். ஒரு கடுமையான தண்டனை கொடுக்கும் பயணத்தை மேற்கொள்ள பெர்கே திட்டமிட்டார். ஆனால் அலெக்சான்டர் நெவ்ஸ்கி பெர்கேவிடம் உருசிய மக்களை தண்டிக்க வேண்டாம் என மன்றாடினார். விளாடிமிர்-சுஸ்டால் நகரங்கள் ஒரு பெரும் இழப்பெதிர்காப்பை செலுத்த ஒப்புக்கொண்டன. பெர்கே தனது நடவடிக்கைகளை தளர்த்தினார்.

பெர்கே மற்றும் ஹுலாகுவுக்கு இடையில் அதிகரித்து வந்த பதட்டம் என்பது ஹுலாகுவின் ராணுவத்தில் இருந்த தங்க நாடோடிக் கூட்ட பரிவாரங்களுக்கு வந்த ஒரு எச்சரிக்கை ஆகும். அந்த எச்சரிக்கை ஹுலாகுவிடமிருந்து தப்பிப்பதே அவர்களுக்கு சிறந்த வழி என்பதாகும். ஒரு பரிவாரம் கிப்சாக் புல்வெளிகளுக்கு சென்றது. நெகுதரின் மற்றொரு பரிவாரம் குராசான் பகுதிக்குச் சென்றது. மூன்றாவதாக ஒரு பரிவாரம் அடிமை வம்சத்தால் ஆளப்பட்ட சிரியாவில் தஞ்சமடைந்தது. அங்கு அவர்கள் சுல்தான் பய்பர்சால் (1260–1277) நல்ல முறையில் வரவேற்கப்பட்டனர். ஈரானில் இருந்த எஞ்சிய தங்க நாடோடி கூட்ட ராணுவத்தை ஹுலாகு கடுமையாக தண்டித்தார். பய்பர்சுடன் இணைந்து ஒரு தாக்குதலை நடத்த பெர்கே கோரினார். அடிமை வம்சத்தவர்களுடன் ஒரு கூட்டணியை ஹுலாகுவுக்கு எதிராக ஏற்படுத்தினார். தங்க நாடோடிக் கூட்டம் நோகை கான் தலைமையில் இல்கானேடு மீது படையெடுக்க ஒரு படையை அனுப்பியது. ஆனால் 1262 இல் ஹுலாகு அவர்களை திரும்பிச் செல்ல வைத்தார். இல்கானேடு இனத்தவர்கள் பிறகு டெரக் ஆற்றைக் கடந்தனர். ஆட்கள் இன்றி வெற்றிடமாக இருந்த ஒரு சூச்சி இன முகாமை கைப்பற்றினர். அந்நேரத்தில் நோகை கானின் படைகளால் எதிர்பாராத விதமாக தாக்கப்பட்டனர். அவர்களில் பலர் உறைந்திருந்த டெரக் ஆற்றின் பனிக்கட்டிகள் உடைந்ததால் நீருக்குள் மூழ்கினார்.

முன்னாள் செல்யுக் சுல்தான் இரண்டாம் கைகவுஸ் பைசாந்தியப் பேரரசில் கைது செய்யப்பட்டபோது அவரது தம்பி இரண்டாம் கய்குபத் பெர்கேவிடம் முறையிட்டார். ஒரு எகிப்திய தூதரும் அங்கே கைது செய்யப்பட்டார். பல்கேரிய இராச்சியத்தின் (பெர்கேவுக்கு கப்பம் கட்டியவர்கள்) உதவியுடன் நோகை கான் 1264 இல் பைசாந்திய பேரரசின் மீது படையெடுத்தார். கய்கவுசை விடுதலை செய்ய மைக்கேல் எட்டாம் பலையோலோகோசை நோகை கட்டாயப்படுத்தினார். நாடோடி கூட்டத்திற்கு கப்பம் கட்ட வைத்தார். நோகை அவரது மகள்களில் ஒருவரான யூப்ரோசைன் பலையோலோகினாவை தனக்கு திருமணம் செய்து கொடுக்க வைத்தார். பெர்கே கய்கவுசுக்கு ஒட்டு நிலமாக கிரிமியாவை கொடுத்து ஒரு மங்கோலிய பெண்ணையும் திருமணம் செய்து கொள்ள வைத்தார்.

முன்னர் ஆரிக் போகே நடு ஆசியாவை ஆட்சி செய்ய சகதை இன கானாக சகதையின் பேரனான அல்குவை நியமித்தார். சமர்கந்து மற்றும் பொகாராவை ஆரிக் போகே தனது கட்டுப்பாட்டுக்குள் கொண்டு வந்தார். பொகாராவில் இருந்த முஸ்லிம் பிரமுகர்கள் மற்றும் சூச்சி இனத்தவர்கள் பெர்கேவுக்கு ஆதரவாக இருப்போம் என்று பிரகடனப்படுத்திய போது குவாரசம் பகுதியில் இருந்த தங்க நாடோடி கூட்ட ஒட்டு நிலத்தவர்களை அல்கு தாக்கினார். தங்க நாடோடி கூட்டத்தை தாக்குமாறு ஹுலாகுவுக்கு அல்கு வலியுறுத்தினார். 1252 இல் தனது குடும்பத்தை கொன்றதாக பெர்கே மீது அல்கு குற்றம் சாட்டினார். பொகாராவில் அல்கு மற்றும் ஹுலாகு தங்க நாடோடிக் கூட்டத்தின் எஞ்சியவர்கள் அனைவரையும் கொன்று அவர்களது குடும்பங்களை அடிமைப்படுத்தினர். இதில் பெரிய கான் குப்லாயின் வீரர்கள் மட்டும் எந்த தாக்குதலுக்கும் ஆளாகாமல் தப்பினர். பெர்கே குப்லாயுடன் இணைந்த பிறகு அல்கு பெர்கே மீது போரை அறிவித்தார். ஒற்றார் மற்றும் குவாரசம் ஆகிய பகுதிகளை கைப்பற்றினார். குவாரசமின் இடது கரை மீண்டும் கைப்பற்றப்பட்ட போதும் திரான்சோக்சியானா மீதான தனது கட்டுப்பாட்டை பெர்கே இழந்தார். 1264 இல் திபிலீசியைத் தாண்டி ஹுலாகுவின் பின் வந்த அபகாவை தாக்க பெர்கே அணிவகுத்தார். ஆனால் செல்லும் வழியிலேயே இறந்தார்.

பெர்கேவுக்கு பின் அடுத்த ஆட்சியாளராக படுவின் பேரனான மெங்கு-திமுரை குப்லாய் பரிந்துரைத்தார். ஆனால் மெங்கு-திமுர் ரகசியமாக குப்லாய் மற்றும் இல்கானேட்டிற்கு எதிராக ஒகோடி இன இளவரசர் கய்டுவை ஆதரித்தார். சகதை இன கானான பரக் தோல்வியுற்ற பிறகு மெங்கு-திமுர், கய்டு மற்றும் பரக்கிற்கு இடையில் அண்ணளவாக 1267 இல் ஒரு அமைதி ஒப்பந்தம் ஏற்பட்டது. அந்த அமைதி ஒப்பந்தத்தின்படி திரான்சாக்சியானாவின் மூன்றில் ஒரு பகுதி கய்டு மற்றும் மெங்கு-திமுருக்கு கொடுக்கப்பட்டது. 1268 இல் நடு ஆசியாவில் குப்லாய்க்கு ஆதரவாக பணியாற்றிய இளவரசர்களின் ஒரு குழு அவருக்கு எதிராக கிளர்ச்சி செய்து அவரது மகன்கள் 2 பேரை கைது செய்தது. கைது செய்யப்பட்டவர்களை மெங்கு-திமுரிடம் அக்குழுவினர் அனுப்பினார். குப்லாயின் விருப்பத்திற்குரிய நோமோகனும் அவர்களில் ஒருவர் ஆவார். அவர் பின்னர் கிரிமியாவில் காணப்பட்டார். மெங்கு-திமுர் ஹுலாகுவின் பின்வந்த அபகாவிடம் சிறிய காலத்திற்கு போராட்டம் நடத்தி இருக்கலாம். ஆனால் பெரிய கான் குப்லாய் அவர்களை ஒரு அமைதி ஒப்பந்தத்தில் கையொப்பமிட வைத்தார். பாரசீகத்தில் தனது பங்கை எடுத்துக் கொள்ள மெங்கு-திமுருக்கு அனுமதி கொடுக்கப்பட்டது. 1271 இல் மெங்கு-திமுருக்கு தெரியாமல் பய்பர்சுடன் கூட்டணி ஏற்படுத்த நோகை தனது விருப்பத்தை தெரிவித்தார். எகிப்திய அடிமை வம்சத்தவர்களுடன் இணைந்து ஈரானை தாக்க அவர்கள் ஒரு முடிவை பரிசோதித்துக் கொண்டு இருந்த போதும் 1270 இல் பரக்கை இல்கான் அபகா தோற்கடித்த போது அவருக்கு மெங்கு-திமுர் வாழ்த்துக்கள் தெரிவித்தார்.

1267 இல் மெங்கு-திமுர் ஒரு ஜர்லிக்கை வெளியிட்டார். அது ருஸ் மத குருமார்களுக்கு எல்லாவித வரி விதிப்பில் இருந்தும் விலக்கு அளித்தது. கஃபா மற்றும் அசோவ் ஆகிய இடங்களை நடத்தவேண்டிய பிரத்தியேக உரிமைகளை ஜெனோவா மற்றும் வெனிஸ் ஆகிய பகுதியைச் சேர்ந்தவர்களுக்கு கொடுத்தது. மெங்கு-திமுரின் உறவினர்களில் சிலர் கிறித்தவ மதத்திற்கு அந்நேரத்தில் மாறினர். ருஸ் மக்களின் மத்தியில் குடியமர்ந்தனர். 1271 இல் நோகை பழமைவாத கிறித்தவ பைசாந்திய பேரரசின் மீது படையெடுத்த போதும் கான் தனது தூதர்களை மைக்கேல் எட்டாம் பலையோலோகோசிடம் நட்பு ரீதியான உறவை நீடிக்கச் செய்வதற்காக அனுப்பினார். செருமானிய வணிகர்கள் சுதந்திரமாக ருஸ் பகுதிகளின் வழியே பயணம் செய்ய ருஸ்ஸின் பெரிய இளவரசருக்கு அவர் ஆணையிட்டார். அக்கடிதத்தில் அவர் கூறியிருந்ததாவது:

நோவ்கோரோடின் வணிகர்கள் சுஸ்டால் நிலங்களின் வழியே தடையின்றி செல்வதற்கும் இந்த ஆணை வழிவகுத்தது. மெங்கு-திமுர் தனது சபதத்தை காப்பாற்றினார்: 1269 இல் டென்மார்க் நாட்டவர் மற்றும் லிவோனிய நைட்டுகள் நோவ்கோரோட் குடியரசை தாக்கியபோது கானின் பெரிய பஸ்கக் (தருகச்சி) அம்ரகன் மற்றும் பல மங்கோலியர்கள் பெரிய பிரபு யரோஸ்லாவ் அணிவகுத்த உருசிய ராணுவத்திற்கு உதவி புரிந்தனர். இந்த அச்சுறுத்தலால் செருமானியர்கள் மற்றும் டென்மார்க் நாட்டுக்காரர்கள் மிகவும் அடங்கிப் போயினர். மேலும் அவர்கள் மங்கோலியர்களுக்கு பரிசுகளை அனுப்பினர். நர்வா பகுதியை அப்படியே விட்டு விட்டுச் சென்றனர். மங்கோலிய கானின் அதிகாரம் எல்லா உருசிய சமஸ்தானங்களுக்கும் நீட்டிக்கப்பட்டது. 1274–75 இல் மக்கள் தொகை கணக்கெடுப்பானது ஸ்மோலென்ஸ்க் மற்றும் விடேப்ஸ்க் உட்பட அனைத்து ருஸ் நகரங்களிலும் எடுக்கப்பட்டது.

சரிவு
வீழ்ச்சி (1480–1582)
கப்பம் கட்டியவர்கள் மற்றும் கூட்டாளிகள்
மங்கோலியர்களின் உள்நாட்டுப் போர் (1260–1280)