19-ஆம் நூற்றாண்டில் நடு ஆசியாவின் பகுதிகள் குறித்து, பிரித்தானியப் பேரரசுக்கும், உருசியப் பேரரசுக்கும் இடையே நடைபெற்ற இராஜதந்திரப் போட்டியின் விளைவால் நடந்த பெரும் விளையாட்டின் தாக்கமே, முதலாம் ஆங்கிலேய ஆப்கானியப் போருக்கு அடிப்படைக் காரணம் ஆகும்.

உருசியச் சக்கரவர்த்தி முதலாம் பவுல், 1800ல் பிரித்தானிய இந்தியா மீது போர் தொடுக்க ஆணையிட்டார். 1801ல் உருசியப் பேரரசர் பவுல் கொல்லப்படவே, இந்தியா மீதான போரை உருசியா கைவிட்டது.

ஆனால் 19ம் நூற்றாண்டில் உருசியர்கள், பிரித்தானிய இந்திய அரசை கடும் எதிரியாகப் பார்த்தனர். மேலும் உருசியர்கள் நடு ஆசியாவின் பகுதிகளை கைப்பற்றத் துவங்கியதால், இந்தியா மீதும் ருசியா படையெடுக்கும் என பிரித்தானியப் பேரரசு,சந்தேகப்பட்டது.

1837ல் ஆப்கானித்தான் அமீர் பதவிக்கு ஏற்பட்ட வாரிசுரிமைப் போட்டியால், ஆப்கானின் அரசியலில் நிலையற்ற தன்மை ஏற்பட்டது. மேலும் சிந்து, பஞ்சாப் மற்றும் வடமேற்கு எல்லைப்புற மாகாணங்கள் சீக்கியப் பேரரசின் கீழ் இருந்ததாலும், உருசியப் படைகள் ஆப்கானித்தான் வழியாக பிரித்தானிய இந்தியாவைத் தாக்கும் எனக் கணித்தனர்.

ஆனால் உருசியப் பேரரசின் படைகள் மெதுவாக நடு ஆசியாவின் பகுதிகளில் தங்களது ஆதிக்கத்தை நிலைநாட்டினர். உருசியாவின் இச்செயல், பிரித்தானிய இந்தியாவை பாதிக்கும் என பிரித்தானிய அரசியல் இராஜதந்திர வல்லுனர்கள் கணித்தனர்.

எனவே பிரித்தானியக் கிழக்கிந்தியக் கம்பெனியினர், ஆப்கானித்தான் அமீர் தோஸ்து முகமது கானுடன், உருசியாவிற்கு எதிராக கூட்டணி அமைக்க, ஒரு தூதுக்குழுவை காபூலுக்கு அனுப்பினர்.

சீக்கியப் பேரரசிடம் தாம் இழந்த பெஷாவர் நகரத்தை மீட்டுத் தருமாறு, ஆப்கான் அமீர் பிரித்தானியக் கிழக்கிந்தியக் நிறுவனத்தின் தூதுக்குழுவினரிடம் கோரினார். இக்கோரிக்கையை கம்பெனி தூதுக்குழுவினர் ஏற்க மறுத்தனர்.

இந்நிலையில் ருசிய நாட்டின் தூதுவர், ஆப்கானிய அமீர் தோஸ்து முகமது கானை காபூலில் சந்தித்து தங்கள் நாட்டின் ஆதரவை தோஸ்து முகமது கானுக்கு தெரிவித்தார். உடனே பிரித்தானிய இந்திய ஆளுநர், ஆப்கானியர்களிடம் உறவு மேம்படுத்திற்கு கொள்வதற்கு, சீக்கியப் பேரரசர் ரஞ்சித் சிங்கிடம், ஆப்கானித்தானிடமிருந்து கைப்பற்றிய பெஷாவரை நகரத்தை திரும்ப அவர்களிடமே வழங்கக் கூறினார். இக்கோரிக்கையை ராஜா ரஞ்சித் சிங் ஏற்க மறுத்துவிட்டார். இந்நிலையில் 1838ல் ருசியா - ஆப்கான் பேச்சு வார்த்தை தோல்வியடைந்தது.

ஏற்கனவே தோஸ்து முகமது கான் என்பவர், ஆப்கான் அமீர் சூஜா ஷாவை அமீர் பதவியிலிருந்து நீக்கி தன்னை அமீராக அறிவித்துக் கொண்டார். 1838ல் இந்தியாவில் அடைக்கலமாக தங்கியிருந்த அமீர் சூஜா ஷா, ஆப்கானை படையெடுத்துத் தாக்கி தன்னை ஆப்கான் அமீர் பதவியில் நியமிக்க பிரித்தானிய இந்திய அரசை வலியுறுத்தினார்.

ஆப்கானியர்களின் எழுச்சி
ஆப்கான் போர்
போர்க் காரணங்கள்
கொரில்லாப் போர்