தென்னாப்பிரிக்கா பெரிய விவசாயத் துறையைப் பெற்றிருக்கிறது என்பதுடன் வேளாண் பொருட்களின் மொத்த ஏற்றுமதியாளராகவும் இருக்கிறது. நாடு முழுவதிலும் கிட்டத்தட்ட ஆயிரம் வேளாண் கூட்டுறவுகள் மற்றும் வேளாண்தொழில்கள் இருக்கின்றன, வேளாண் ஏற்றுமதிகள் கடந்த ஐந்து ஆண்டுகளில் தென்னாப்பிரிக்காவின் மொத்த ஏற்றுமதியில் 8 விழுக்காட்டை உள்ளடக்கியிருக்கின்றன. வேளாண் துறை முறைசார் வேலைவாய்ப்பில் ஏறத்தாழ 10 விழுக்காட்டிற்கு பங்களிப்பு செய்கிறது, ஆப்பிரிக்காவின் மற்ற பகுதிகளோடும், அமைப்புசாரா தொழிலாளர்களுக்கு வேலை வழங்குவதோடும், ஒப்பிடுகையில் இது குறைவானது என்பதுடன் தேசத்தின் மொத்த உள்நாட்டு உற்பத்தியில் கிட்டத்தட்ட 2.6 சதவிகிதம் பங்காற்றுகிறது. இருப்பினும், நிலத்தின் உலர்தன்மை காரணமாக 13.5 விழுக்காட்டை மட்டுமே பயிர் வளர்ப்பிற்குப் பயன்படுத்திக்கொள்ள முடிகிறது, இதில் 3 சதவிகிதம் மட்டுமே அதிக திறனுள்ள நிலம்.

இருப்பினும் வணிகரீதியான விவசாயத் துறை நன்றாகவே வளர்ச்சியுற்றிருக்கிறது, சில நாட்டுப்புறப் பகுதியிலுள்ள மக்கள் விவசாயத்தை நம்பியே உயிர்வாழ்கின்றனர். இது உலகின் எட்டாவது மிகப்பெரிய ஒயின் தயாரிப்பாளர் என்பதுடன், சூரியகாந்தி விதைகள் உற்பத்தியில் பதினோராவது இடத்தில் இருக்கிறது. மொத்த வேளாண் தயாரிப்புகள் மற்றும் உணவுதானியங்களின் ஏற்றுமதியாளராக தென்னாப்பிரிக்கா இருக்கிறது, சர்க்கரை, திராட்சை, சிட்ரஸ், நெக்ட்ரைன், ஒயின் மற்றும் உதிரும் பழவகைகள் ஆகியவை பெரும் அளவில் ஏற்றுமதி செய்யப்படும் பொருட்களாக இருக்கின்றன. உள்நாட்டில் பெருமளவிற்கு உற்பத்தி செய்யப்படும் பயிரான மக்காச்சோளம், ஒவ்வொரு ஆண்டும் 9 மில்லியன் டன்கள் உற்பத்தி செய்யப்பட்டு 7.4 மில்லியன் டன்கள் நுகரப்படுவதாக மதிப்பிடப்பட்டிருக்கிறது. கால்நடைகளும் தென்னாப்பிரிக்க பண்ணைகளில் பிரபலமானவையாக இருக்கின்றன, நுகரப்படும் இறைச்சியில் இந்த நாடு 85 விழுக்காட்டை உற்பத்தி செய்கிறது. பால்வளத் துறை 4,300 பால் உற்பத்தியாளர்களை உள்ளடக்கியிருப்பதோடு 60,000 பண்ணைத் தொழிலாளர்களுக்கு வேலைவாய்ப்பு வழங்குகிறது என்பதுடன் 40,000 பேர்களுக்கான வாழ்வாதாரத்தையும் வழங்குகிறது.

சமீபத்திய ஆண்டுகளில் விவசாயத் துறை சில சீர்திருத்தங்களை அறிமுகப்படுத்தியிருக்கிறது, இவற்றில் நிலச் சீர்திருத்தம் மற்றும் வேளாண் பொருட்களுக்கான சந்தையின் ஒழுங்கின்மை போன்ற சில முரண்பாட்டிற்கு ஆளாகியிருக்கின்றன. 2014 ஆம் ஆண்டிற்குள்ளாக வெள்ளையினத்தவர்களிடமிருந்து 30 சதவிகித உற்பத்தித் திறனுள்ள பண்ணை நிலத்தை முன்பு அனுகூலமற்றிருந்த கறுப்பினத்தவர்களுக்கு மாற்றித்தரும் இலக்கை நிர்ணயித்திருக்கிறது. நிலச்சீர்திருத்தம் விவசாயக் குழுக்கள் மற்றும் நிலமில்லாத தொழிலாளர்கள் ஆகிய இருவராலுமே விமர்சிக்கப்பட்டது, பின்னவர்கள் மாற்றமடையும் நிலை வேகமானதாக இல்லை என்று குற்றம்சாட்டினர், முன்னவர்கள் இது இனவாத நடவடிக்கை என்று குற்றம்சாட்டினர், அத்துடன் ஜிம்பாப்வேயின் நிலச் சீர்திருத்த கொள்கை போன்றதாக மாற்றிவிடும் என்றும் தங்கள் கவலைகளைத் தெரிவித்தனர், இந்த அச்சம் முன்னாள் துணை அதிபரான புன்சைல் லாம்போ-சூசெக் தெரிவித்த கருத்துக்களால் தீவிரமடைந்தது.. வெளிநாட்டுப் போட்டி மற்றும் குற்றம் ஆகிய இரண்டும் இந்தத்துறைக்கு முக்கியமான இரண்டு சவால்களாக இருந்ததால் இந்தத் துறை தொடர்ந்து பிரச்சினைகளை எதிர்கொண்டது. மற்ற வகைப்பட்ட வன்முறைக் குற்றத்தோடு ஒப்பிட்டு பார்க்கும் போது, அரசாங்கம் பண்ணைத் தாக்குதல்கள் பிரச்சினையை அதிகப்படியாக கையாளுகிறது அல்லது போதுமான முயற்சி எடுக்கவில்லை என்பதான குற்றச்சாட்டுக்கு உள்ளாக்கப்பட்டு உள்ளது.

நிலத்தைத் தவறாகப் பயன்படுத்துவது மற்றும் உலகளாவிய பருவநிலை மாற்றம் ஆகியவற்றால் ஏற்பட்ட சுற்றுச்சூழல் சேதம் தென்னாப்பிரிக்க விவசாயத்தை பாதிக்கும் மற்றொரு பிரச்சினையாகும். தென்னாப்பிரிக்கா வழக்கத்திற்கு மாறான வகையில் பருவநிலை மாற்றத்தால் பாதிக்கப்படக்கூடியதாக இருக்கிறது என்பதுடன், இதன் விளைவாக மேல்மட்ட நீராதாரங்களும் குறைந்துவிட்டன. மேற்கு கேப்பின் சில பகுதிகளில் 2070 ஆம் ஆண்டிற்குள்ளாக மேல்மட்ட நீராதார விநியோகம் 60 சதவிகிதம் குறைந்துவிடும் என்பதை சில முன்கூறல்கள் நிரூபித்துள்ளன. நிலத்தைத் தவறாகப் பயன்படுத்தியதால் ஏற்பட்ட சேதத்தை மீட்பதற்கு அரசாங்கம் நீண்டகால முன்னேற்றம் மற்றும் இயற்கை வளங்களைப் பயன்படுத்துவது ஆகிய திட்டங்களுக்கு உதவியது. தென்னாப்பிரிக்காவின் நிலப் பயிர்களின் நிகர மதிப்பில் 36 விழுக்காடு பெரும்பான்மை வகிக்கும் மக்காச்சோள தயாரிப்பும் பருவநிலை மாற்றத்தின் காரணமாக எதிர்மறையான விளைவுகளை எதிர்கொண்டது. கரியமில வாயு உர விளைவுகள் உடனும் அது ஆம் ஆண்டில்லாமலும் கணக்கில் எடுத்துக்கொள்ளப்பட்ட நிகழ்வுகளைக் கொண்டு கணக்கிடப்பட்ட மதிப்பு 10 முதல் 100 மில்லியன் ராண்டுகள் வரையிலுமாக இருந்தது.

விவசாயம்
20 ஆம் நூற்றாண்டு
மின்சார நெருக்கடி
மொழிகள்