மண்டபேஷ்வர் குகை என்ற பெயர், கடவுள் வாழும் இடம் என்ற பொருள்படும். இந்த குகைகள் ஏறக்குறைய 1500 முதல் 1600 ஆண்டுகளுக்கு முன்பு கட்டப்பட்டது என நம்பப்படுகிறது. கிட்டத்தட்ட இதே காலங்களில் "ஜோகீஸ்வரி" குகைகளும் கட்டப்பட்டது (கி.மு 520-550 முதல் கட்டப்பட்டது).

இந்த குகைகள் முதலில் புத்த பிக்குகளால் வெட்டப்பட்டன. இந்தியாவின் ஆரம்பகால கல்வெட்டு கோயில்கள் மற்றும் பாறை கலை ஆகியவை பௌத்த பிக்குகளால் உருவாக்கப்பட்டது. இவர்கள் புத்தரின் செய்தியினைப் பரப்புபவர்களாக இருந்தனர். மகாராஷ்டிரா மற்றும் மேற்குத் தொடர்ச்சி மலைகளில் உள்ள பல மலைச்சிகரங்களும் அவர்களின் இலக்காகும். மும்பையைச் சுற்றியுள்ள மலைகள் கடல் வணிக வழித்தடங்களாக இருந்தன. கன்ஹேரி குகைகளின் ஆக்கிரமிப்பின் போது பெளத்த பிக்குகள் மண்டபத்தில் ஓவியங்கள் வரைந்த பின்னர் மற்றொரு இடத்தைக் கண்டுபிடித்தனர். பௌத்த துறவிகளால் இந்த குகை உருவாக்கப்பட்டு, பின்னர் வர்ணங்கள் வரைவதற்கு பாரசீகர்கள் பணியமர்த்தப்பட்டனர்.

இந்த குகைகளில் உள்ள சிற்பங்கள், ஜோகேஸ்வரி குகைகளில் காணப்படும் சிற்பங்கள் செதுக்கப்பட்ட அதே காலப்பகுதியில் செதுக்கப்பட்டதாக மதிப்பிடப்பட்டுள்ளது. இது மிகப் பெரிய மண்டபத்தையும், முக்கிய கர்ப்பகிரகத்தையும் கொண்டிருக்கிறது. 
இடிபாடுகள்
சிற்பங்கள்
வரலாறு
இருப்பிடம்