சுதந்தரதேவியும் கதரும் பாடலின் தொடக்க வரிகள் ஒரு பெண்ணின் அழகை வர்ணிக்கிறது. அந்த அழகியை நீ யாரென கவிஞர் வினவ அவள் தன்னை ‘சுதந்திர மங்கை’ என அடையாளம் சொல்லுகிறாள். சுதந்திரம் அடைய இராட்டினம் சுழற்று என்று சுதந்திர மங்கை அறிவுரை கூறுவதாக பாரதிதாசன் அறிவுரை வழங்குகிறார். அப்பாடலின் சில வரிகளும் கீழே கொடுக்கப் பட்டுள்ளன.

. <br>
. <br>
. <br>

சுதந்தரதேவியும் கதரும்
அன்னைக்கு ஆடை வளர்க
கவிதை நூல் பிறந்த வரலாறு
இதன்மெட்டு