ஆதி மெசொப்பத்தாமியாவின் தென்பகுதியில் சுமேரியாவும், வடபகுதியில் பிற்கால பாபிலோனும் அமைந்திருந்தது. இந்த இரண்டு பட்டணங்களும் அல்லது சாடுகளும் கி.மு 2500 நூற்றாண்டளவில் ஆரம்பமாகியது. அக்காதியம் எனும் மொழி பேசப்பட்டது. இது ஒரு செமித்திய மொழி. கி.மு 2340 ஆம் ஆண்டளவில் "சார்கோன்" மன்னனால் அக்காடிய இராச்சியம் விரிவடைந்தது. அதன் பின்பு அக்காடியா தேசம் மிகவும் புகழ்பெற்றது. அக்காடிய இராச்சியத்தின் வீழ்ச்சி நேரம் சுமேரிய முழுவதும் லகாஷை தவிர ஒரே போர்க்களமாக இருந்தது.

குடியன்கள் காலம் கிமு 2083 - கிமு 2046
சுமேரியர்களின் கட்டிடக்கலை
அக்காடியப் பேரரசு (கிமு 2371 – கிமு 2230)
சுமேரிய நகரங்கள்