பாக்டிரியா-மர்கியானா தொல்பொருள் வளாகம் (BMAC, "ஓக்சஸ் நாகரிகம்" என்றும் அழைக்கப்படுகிறது) என்பது நடு ஆசியாவின் வெண்கலக் காலத்தின் ஒரு உன்னதமான இடத்தை வகிக்கிறது. கி.மு 2200–1700 காலகட்டத்தில் தற்போதைய துருக்மெனிஸ்தான், வட ஆப்கானிஸ்தான், தெற்கு உசுபெக்கிசுத்தான் மற்றும் மேற்கு தஜிகிஸ்தான், மேல் ஆமூ தாரியா (ஓக்சஸ்) ஆகியவற்றிற்கு இடைப்பட்ட பகுதிகள், பழங்கால பாக்திரியாவுக்கு. உட்பட்ட பகுதியாக இருந்த்து. இந்த தொல்லியல் களங்களை சோவியத் தொல்லியலாளரான விக்டர் சரியண்டி என்பவரால் (1976) கண்டறியப்பட்டு, பெயரிடப்பட்டது. பாக்டிரியா என்பது (தற்போதைய பால்க்) என்பதைக் குறிக்கும் கிரேக்கப் பெயராகும். 

வரலாறு
பழங்கால வரலாறு
கல்வி
அரசியல் மற்றும் ஆட்சி