17 ஆம் நூற்றாண்டுத் தொடக்கத்துக்கு முன் இந்தியப் பெருங்கடற் பகுதியில் பெரும் கடல் வலிமையுடன் விளங்கிய போர்த்துக்கேயர், 1505 இல் முதன் முதல் இலங்கைக்கு வந்தனர். அதன் பின்னர் படிப்படியாகத் தமது செல்வாக்கை வளர்த்துக்கொண்ட அவர்கள் முதலில் தீவின் தென்மேற்குப் பகுதியில் இருந்த கோட்டே இராச்சியத்தையும் பின்னர் 1619ல் வட பகுதியில் இருந்த யாழ்ப்பாண இராச்சியத்தையும் கைப்பற்றித் தீவின் கரையோரப் பகுதிகளை போர்த்துக்கேயப் பேரரசின் ஒரு பகுதியாக்கினர். தீவின் நடுப்பகுதியில் இருந்த கண்டி இராச்சியத்துடனும் தொடர்ந்து போரிட்டு வந்தனர். 17 ஆம் நூற்றாண்டுத் தொடக்கத்தை அண்டி அக்காலத்தில் ஐரோப்பாவின் கடல் வல்லரசுகளாக விளங்கிய போர்த்துக்கல், எசுப்பானியா ஆகிய கத்தோலிக்க நாடுகளுக்குப் போட்டியாக ஒல்லாந்து, இங்கிலாந்து, பிரான்சு ஆகிய நாடுகள் வளர்ச்சியடைந்தன. இவை கத்தோலிக்கத்துக்கு எதிரான புரட்டத்தாந்த கிறித்தவத்தைப் பின்பற்றும் நாடுகளாக இருந்தன. இந்த நாடுகளிலும், இந்துப் பெருங்கடற் பகுதியில் வணிகம் செய்து பொருளீட்டும் நோக்குடன் வணிக நிறுவனங்கள் உருவாக்கப்பட்டன. இலங்கையை அண்டிய கடற்பகுதிகளுக்கும் ஒல்லாந்தக் கப்பல்கள் வரத்தொடங்கின. போர்த்துக்கேயருடன் போரில் ஈடுபட்டிருந்த கண்டி அரசன், அவர்களை நாட்டில் இருந்து விரட்ட ஒல்லாந்தரின் உதவியை நாடினான். இதைத் தொடர்ந்து இலங்கையில் ஒல்லாந்தரின் தலையீடு தொடங்கியது. 1643ல் கண்டி அரசன் சார்பில் காலியைக் கைப்பற்றிய ஒல்லாந்தர் அதைத் தாங்களே வைத்துக்கொண்டனர். 1656 இல் கொழும்பையும் நீண்ட முற்றுகைக்குப் பின்னர் போர்த்துக்கேயரிடமிருந்து கைப்பற்றிக் கொண்டனர். இலங்கையில் தெற்கு, தென்மேற்குக் கரையோரப் பகுதிகள் ஒல்லாந்தர் கைக்குச் சென்றன.

இதுவரை ஒல்லாந்தர் கைப்பற்றிய பகுதிகள் வணிக முக்கியத்துவம் கொண்டவை. இலங்கைத் தீவில் போர்த்துக்கேயரிடம் எஞ்சியிருந்தவை மன்னாரும், யாழ்ப்பாணமுமே. இவை முத்துக்குளிப்பு, யானை ஏற்றுமதி ஆகியவை தவிரப் பெரிய அளவு வணிகக் கவர்ச்சி இல்லாதவை. ஆனாலும், போர்த்துக்கேயரை முற்றாகத் தீவிலிருந்து விரட்டுவது, புரட்டத்தாந்த மதத்தைப் பரப்புவது ஆகிய நோக்கங்கள் மன்னார், யாழ்ப்பாணம் ஆகியவற்றையும் கைப்பற்ற வேண்டிய அவசியத்தை ஏற்படுத்தின.

படையெடுப்பு
சரணடைவு உடன்படிக்கை
விளைவு
பின்னணி