பெலிக்ஸ் யஸுபுவ் மூலமாகக் கொல்லப்பட்ட விவரங்கள் எப்போதுமே விசாரணைக்கு எடுத்துக்கொள்ளப்படவில்லை. அவர் பல்வேறு முறை தனது அறிக்கையை மாற்றியுரைத்தார்; டிசம்பர் 16, 1916 இல் செயின்ட் பீட்டர்ஸ்பர்க் காவல்துறையினர் கொடுத்த அறிக்கையில், 1917 இல் கிரீமியாவுற்கு நாடுகடத்தப்பட்ட போது கொடுத்த அறிக்கையை கூறினர், இறுதியாக, அவரது 1927 புத்தகத்தில், சத்தியப் பிரமானத்தின் ஒரு அறிக்கையைக் கொடுத்துள்ளார், 1934 இன் வழக்கு முடிவுகளுக்கு, 1965 வெளிவந்த அனைத்தும் மாறுபட்டு விரைவுபடுத்தப்பட்டுள்ளது, மேலும் தற்போது வரை நம்பத்தகுந்த வேறு எந்தத் தகவலும் இல்லை, ஆதாரம்-சார்ந்த கோட்பாடுகளைக் கொண்டே கிடைக்கப்பெறுகின்றன.

1916 இல், பேராசிரியர் கோஸோரொட்வ் மூலமாக வெளியிடப்படாத பிரேதப் பரிசோதனை அறிக்கையைப் பொறுத்தவரையும், அதே போன்று 1993 இல் டாக்டர் விலாடிமிர் ஜாஹரோவ் மற்றும் 2004/05 இல் பேராசிரியர் டெரிக் பவுண்டர் ஆகியோரால் பின்னர் நடந்த திறனாய்வுகளிலும், ரஸ்புடினின் அடிவயிற்றில் எந்த விஷமும் கண்டுபிடிக்கப்படவில்லை. கொடிய விஷமானது, போறணையில் அவரது உடல் சுடப்பட்டதால் சுடப்பட்டதால் ஏற்பட்ட உயர்ந்த வெப்பத்தினால ஆவியாயிருக்கக்கூடும் என இதில் ஏற்றுக் கொள்ளக்கூடிய விளக்கமாக இருந்தது.

அவர் மூழ்கியதால் ஏற்பட்ட விளைவுகளைப் பற்றி விளக்கப்படவில்லை, ஏனெனில் அவரது நுரையீரலில் நீர் கண்டுபிடிக்கப்பட்டது பற்றி பிரேதப் பரிசோதனையில் கூறப்படவில்லை. அனைத்து மூன்று மூலக்கூறுகளும், ரஸ்புடின் கூர்மையான ஆயுதத்தால் அடிக்கப்பட்டும் தாக்கப்பட்டும் உள்ளார் என்பதை ஏற்றுக் கொள்கிறது, ஆனால், மிகவும் முக்கியமாக, எத்தனைக் கைத்துப்பாக்கிகள் பயன்படுத்தப்பட்டன என்பதில் முரண்பாடுகள் உள்ளன.

இந்தக் கண்டுபிடிப்பானது, ரஸ்புடினின் இறப்பைப் பற்றியக் கூற்று மற்றும் ஆதாரத்தை முழுமையாக குறிப்பிடத்தக்க வகையில் மாற்றுகிறது. 1916 இல், லண்டன் மற்றும் செயின்ட் பீட்டர்ஸ்பர்க்கிற்கு இடையில் பிரிட்டிஷ் நுண்ணாய்வு அறிக்கைகளில், ரஷ்ய அரசாங்கத்திற்கு சாதகமான பிரிட்டிஷ் மந்திரிகளை ரஸ்புடின் பதிவியில் இருந்து நீக்கியது மட்டுமே பிரிட்டிஷ்ஷின் தீவிரமான கருத்தாக இல்லை, ஆனால் அதைவிட முக்கியமாக, முதல் உலகப்போரில் ரஷ்யப் படையினரை மீண்டு அழைக்குமாறு ரஸ்புடின் ஆணையிட்டதைக் குறிப்பிட்டுக் கூறப்பட்டிருந்தது. இந்த பின்வாங்கலால், ஜெர்மானியர்கள் அவர்களது கிழக்கு முன்னணிப் படைகளை மேற்கு முன்னனிப் படைக்கு மாற்றுவதற்கு இடமளித்தது, இது நேசநாடுகளை மொத்தமாக தோற்கடிப்பதற்கு வழிவகுக்கும் என்ற அச்சுறுத்தலுக்கும் வழிவகுத்தது. இது உண்மையில் ரஸ்புடினின் உள்நோக்கமாக இருக்கலாம் அல்லது (டிசரிட்சாவின் கடிதத்தில் குறிப்பிட்டு இருந்ததாக) போரில் இருக்கும் அதிக எண்ணிகையான நபர்களைப் பற்றி கவலை கொண்டிருக்கலாம், ஆனால் போரின் விளைவுக்கு ரஸ்புடின் அச்சுறுத்தலாக இருந்தார் என்பது தெளிவாகிறது.

பேராசிரியர் பவுண்டர், ரஸ்புடினின் உடலில் நான்கு முறை சுடப்பட்டுள்ளது, அதில் (அவரது நெற்றியில் சுடப்பட்ட) மூன்றாவது குண்டு உடனடி மரணத்தை ஏற்படுத்தியிருக்கும் எனக்கூறினார். இதில் மூன்றாவது சுடப்பட்டது, சதித்திட்டத்தின் சில ஆதாரங்களையும் வழங்கியுள்ளது. பவுண்டரின் பார்வையில், லண்டனின் ஆயுதப்படைத் துறையின் பேரரசைச்சார்ந்த போர் அருங்காட்சியகமானது, அவரது உடலில் காயத்தை ஏற்படுத்திய குண்டுகளில் மூன்றாவது சுடப்பட்டது வேறு ஒரு துப்பாக்கியில் இருந்து சுடப்பட்டதாகும் என்பதை ஒத்துக்கொண்டது. அதன் "தேய்த்து எடுக்கப்பட்ட அளவு மற்றும் மேம்பாடு", ஒரு பெரிய முக்கியமான உரையிடப்படாத குண்டாக இருந்ததென அறிவுறுத்தப்பட்டது. அந்த சமயத்தில், அதிகப்படியான துப்பாகிகளில் உறுதியான உலோகத்தால் உரையிடப்பட்ட குண்டுகள் மட்டுமே பயன்படுத்தப்பட்டது, ஆனால் பிரிட்டன் அவர்களது அலுவலர்களின் வெப்லே கைத்துப்பாக்கிகளில் முக்கியமான உரையிடப்படாத குண்டுகளைத் தனியாகவும் வெளிப்படையாகவும் பயன்படுத்தியது. பவுண்டர் இதைப் பற்றி முடிவுக்கு வருகையில், மரணம் விளைவிக்கக்கூடிய அந்த குண்டானது வெப்லே .455 அங்குல உரையிடப்படாத சுற்றாக இருக்கும் என மருத்துவ ஆய்வில் கிடைக்கப்பெற்ற ஆதாரம் மூலம் கூறுனார்.

அச்சமயத்தில், செயின்ட் பீட்டர்ஸ்பர்க்கில் பிரிட்டிஷ் சீக்ரெட் இண்டலிஜென்ஸ் சர்வீஸின் (SIS) இரண்டு அலுவலர்கள் இருந்தனர். செயின்ட் பீட்டர்ஸ்பர்க்கில் SIS நிலையத்தில் பிரிட்டிஷ் அலுவராக பணியாற்றிய துணை அதிகாரி ஆஸ்வால்ட் ரேனரிடம் மட்டும் அச்சமயத்தில் வெப்லே கைத்துப்பாக்கி இருந்தது, எனக் கொலை நடந்த போது இருந்த சான்றுகள் கூறுகின்றன. யஸுபுவ்வின் பழைய பள்ளித் தோழரான ஒரு இளைய ஆங்கிலமனிதனின் (ஆக்ஸ்போர்டில் யஸுபுவ்வைப் பற்றி ரெய்னர் அறிந்திருந்தார்) மேல் சந்தேகப்படுவதாக நிக்கோலஸ் தெரிவிக்கையில், பிரிட்டிஷ் அரசுத் தூதர் சர் ஜார்ஜ் பச்னன் மற்றும் டிசர் நிக்கோலஸுக்கு இடையில் இருந்த சபையோர் மூலம் இக்கூற்று ஆதரவளிக்கப்பட்டது. அச்சமயத்தில் இருந்த இரண்டாவது SIS அலுவலரான கேப்டன் ஸ்டீபன் அலே, 1876 இல் யஸுபுவ் அரண்மனையில் பிறந்தவராவார். இரண்டு குடும்பங்களும் மிகவும் வலுவாக நட்பு கொண்டிருந்ததால், யார் இதற்கு பொறுப்பாளி என்பதில் முடிவுக்கு வருவதற்கு மிகவும் சிரமமாக இருந்தது.

யஸுபுவ்வுடன் ரெய்னர் (மற்றொரு அலுவலர் கேப்டன் ஜான் ஸ்கேலுடன் இணைந்து) வாரக்கணக்கில் சந்தித்து கொலை செய்வதற்கு திட்டமிடப்பட்டதானது, அவர்களது ஓட்டுனர் வில்லியம் காம்ப்டன் மூலமாக அவர்களது வருகைகள் அனைத்து பதிவு செய்யப்பட்டு குறிப்பேடில் கண்டுபிடிக்கப்பட்டு உறுதி செய்யப்பட்டது. இறுதி பதிவானது, அன்றிரவு கொலை நடந்த பிறகு பதிவு செய்யப்பட்டுள்ளது. காம்ப்டன் கூறியபோது, "ரஸ்புடின், ஒரு ரஷ்யரால் சுட்டுக்கொல்லப்படவில்லை என்பது அறியப்பட்ட ஒரு சிறிய கூற்றாகும், ஆனால் ஒரு ஆங்கில மனிதனால் இது செய்யப்பட்டு இருக்கலாம்" என்று கூறினார், மேலும் அந்தக் குற்றத்தைச் செய்தவர் நாட்டின் அதே பகுதியைச் சார்ந்த ஒரு வழக்கறிஞர் ஆவார், என அவராகவே காம்ப்டன் கூறினார். காம்படனின் சொந்த ஊரில் இருந்து பத்து மைல்கள் தொலைவில் ரெய்னர் பிறந்துள்ளார், அவரது வாழ்க்கை முழுவதும், தான் ஒரு வழக்கறிஞர் எனக் கூறிக்கொண்டார், ஆனால் அந்தத் தொழிலில் என்றுமே அவர் பயிற்சி மேற்கொண்டதில்லை என்பது சிறிய சந்தேகமாக உள்ளது.

கொலை நடந்து எட்டு நாட்களுக்குப் பிறகு ஸ்கேலுக்கு அலே எழுதிய கடித்தத்தில் கிடைத்த குறிப்பில், திட்டப்படி முழு முயற்சிகான ஆதாரம் அழிக்கப்படவில்லை : "இங்கு நடந்த விசயங்கள் திட்டம் முழுமையாக நடக்கவில்லை என்றாலும், நம்முடைய இலட்சியத்தை முழுமையாக அடைந்து விட்டோம். ... இந்த விசயத்தில் செயல்பட்டதற்கான சில அருவருக்கத்தக்க கேள்விகள் ஏற்கனவே கேட்கப்பட்டுள்ளன. ரெய்னர் இலகுவாக முடிச்சிட்டார், மேலும் நீங்கள் அதைப் பற்றிக் சந்தேகிக்க வேண்டாம்" என்று இருந்தது.

இங்கிலாந்திற்கு அவர் திரும்புகையில், ஓஸ்வால்ட் ரெய்னர் ரஸ்புடினின் கொலையில் பங்கேற்று இருந்ததை அவரது உறவினர் ரோஸ் ஜோன்ஸிடம் கூறியது மட்டுமல்லாமல், அவரது குடும்ப உறுப்பினர்களிடம் அந்த கொலையில் பெற்ற குண்டையும் காட்டினார். தீர்மானமான ஆதாரம் கிடைக்காமல் போனது, எனினும் 1961 இல், ரெய்னர் இறக்கும் முன்பு அனைத்து ஆவணங்களையும் எரித்து விட்டார், நான்கு ஆண்டுகளுக்குப் பிறகு அவரது ஒரே மகனும் இறந்து விட்டார்.

அரங்கம்
புதிய ஆதாரம்
ஆரம்பகால வாழ்க்கை
திரைப்படங்கள்