இதோடு நெருங்கிய ஒரு கேள்வி நல்ல அறிவியல் விளக்கம் எது என்பதாகும். எதிர்கால நிகழ்ச்சிகளை முன்கணிப்பதோடு அறிவியல் கோட்பாடுகள் ஒழுங்காக நடக்கும் அல்லது நடந்தேறிய நிகழ்ச்சிகளுக்குச் சரியான விளக்கங்களைத் தரவேண்டும் எனச் சமூகம் எதிர்பார்க்கிறது. அறிவியல் கோட்பாடு விளக்குந்திறனைப் பெற்றுள்ளது என்பதன் பொருளையும் ஒரு நிகழ்வை அறிவியல் கோட்பாடு வெற்றியுடன் விளக்கியதை முடிவுசெய்யும் வரன்முறைகளையும் மெய்யியலாளர்கள் புலனாய்வு செய்துள்ளனர்.

மிகப் பாரிய தாக்கத்தை விளைவித்த முதல் அறிவியல்விளக்க்க் கோட்பாடு Deductive-Nomological படிம்மாகும். இது ஓர் அறிவியல் விதியில் இருந்து கருதப்படும் நிகழ்வுக்கான முன்கணிப்பு கொணரப்படவேண்டும் எனக் கூறுகிறது. கோட்பாட்டுக்கான் பல மாறுபட்ட பரவலாக ஏற்கப்பட்ட எடுத்துகாட்டுகளைக் கூறி இவ்விளக்கம் கடுமையாக விவாதிக்கப்பட்டுள்ளது. ஒன்று எந்தவொரு விதியில்இருந்தும் கொணரவியலாவண்ணம் வாய்ப்பியல்பு உடையதாகவும் அறிந்தவற்றில் இருந்து கொணரமுடியாமல் உள்ளபோதும் இத்தகைய விளக்கத்தின் பொருள் என்னவென்ற கேள்வி எழுகிறது. வெசுலி சால்மன் ஒரு நல்ல விளக்கம் விளக்கப்படும் விளைவுக்குப் புள்ளியியலாகப் பொருந்திவரும் படிமம் ஒன்றை உருவாக்கினார். மற்றும் பலர் நல்ல விளக்கத்தின் திறவுகோல் தனித்த நிகழ்வுகளை ஒன்றிணைப்பதிலோ அல்லது தக்க காரண இயங்கமைப்பைத் தருவதிலோ அமைகிறது என வாதிக்கின்றனர்.

கோட்பாட்டில் இருந்து நோக்கீடுகளைப் பிரிக்க முடியாது
அறிவியல் விளக்கம்
சமூக அறிவியலின் மெய்யியல்
வரலாறு