விலங்குகளில், ஆண், பெண் பாலணுக்கள் (sex cells/ gametes) அல்லது பால் உயிரணுக்கள் இணைந்து ஒரு கருவணுவை/நுகத்தை உருவாக்கி, அது பின்னர் தனியன்களாக விருத்தியடையும். அந்த தனியன்கள் இனப்பெருக்கம் செய்யக் கூடிய நிலைக்கு முதிர்ச்சி அடைந்த பின்னர், மீண்டும் பாலணுக்களை உருவாக்கும். அந்நிலையில் பாலணுக்கள் இணைவினால் இரண்டாம் சந்ததி உருவாகும். இங்கே முதிர்நிலையிலுள்ள தனியன்கள் இருமடிய நிலையிலேயே இருக்கும். அவை ஒருமடிய பாலணுக்களை உருவாக்கினாலும், அந்த பாலணுக்கள் இணைந்து தோன்றும் இருமடிய தனியனே அடுத்த சந்ததியாக உருவாகும். இதனால் இந்த வாழ்க்கை வட்டம் இருமடிய வாழ்க்கை வட்டம் எனப்படும். இங்கே உருவாகும் பாலணுக்கள் ஒருகல அமைப்புடையவையாக இருக்கும்.

மனிதனிலும் இருமடிய ஆண், பெண் தனியன்களில் முறையே ஒடுக்கற்பிரிவு மூலம், விந்து, சூல்முட்டை எனப்படும் ஒருகல புணரிகள்/பாலணுக்கள் உருவாகும். அவை ஒருமடிய நிலையில் காணப்படும். அவ்விரண்டும் கலவியின்போது கருக்கட்டலுக்கு உட்பட்டு இணைந்து, இருமடிய கருவணு அல்லது நுகம் (zygote) உருவாகும். பின்னர் பெண்ணின் உடலினுள் இருக்கும் கருப்பையினுளேயே பதிந்திருந்து, கருத்தரிப்புக் காலத்தில், முளைய விருத்தியின் மூலம் முளையமாக விருத்தியடைந்து, பின்னர் முதிர்கருவாக விருத்தியடையும். பின் குழந்தை பிறப்பு மூலம், பெண்ணின் உடலில் இருந்து வெளியேறி குழந்தையாக வளர்ச்சியுறும். வளர்ச்சி நிலையில் இனப்பெருக்க முதிர்ச்சியடைந்ததும் மீண்டும் பாலணுக்கள் உருவாகும்.

எடுத்துக்காட்டுகள்:

ஒருமடிய வாழ்க்கை வட்டம் (Haplontic)
வாழ்க்கை வட்டத்தின் வகைகள்
ஒரு, இரு மடிய வாழ்க்கை வட்டம் (Haplodiplontic)
இருமடிய வாழ்க்கை வட்டம் (Diplontic)