Yapılan Bu hatalar öldürebilir: Kene ısırırsa bunu sakın yapmayın
Yaz aylarının gelmesiyle birlikte Sivas başta olmak üzere çok sayıda şehirde Kene kabusu yeniden başladı. Peki ne yapmak gerek nasıl önlem alınmalı! Bu tehlike karşısında bilmeniz gerekenler
Kene her yaz hayatımızı kabusa çeviriyor ne piknik keyfi bırakıyor ne de temiz alma sevinci. Kene konusunda bilmemiz gereken çok önemli uyarılar var. Konuyla ilgili İHA bir haber yayınladı.
Bahar aylarında artışa geçen kene ısırması vakalarına karşı dikkat edilmesi konusunda uzmanlar uyarıyor. Henüz bir aşı geliştirilemeyen Kırım Kongo kanamalı ateşi(KKKA) hastalığının ölümcül özelliğini koruduğunu belirten Uzm. Dr. Merve Çelik, keneye elle temas, üzerine kolonya dökme, başını koparma gibi hataların yapılmaması gerektiği konusunda uyardı.
Sinop İl Sağlık Müdürlüğü Halk Sağlığı Birim Sorumlusu Uzm. Dr. Merve Çelik Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığına karşı dikkat edilmesi gerekenler hakkında bilgiler verdi.
Hastalığın bulaş yollarını anlatan Merve Çelik, “Kırım Kongo kanamalı ateşi keneler aracılığıyla insanlara bulaşan bir hastalıktır. Virüs ile enfekte kenelerin ısırması sonucu insanlara bulaşır. Bunun dışında da enfekte hayvanların kanı, dokusu ya da idrarıyla çıplak elle temas eden insanlara yine bulaşabilir. Hastadan bulaşabilir. Bu bulaş yollarına dikkat etmek gerekiyor” dedi.
KKKA ölümcül özelliğini koruduğunu ve henüz bir aşısının da bulunmadığını dile getiren Uzm. Dr. Çelik, “Özellikle Türkiye'de Tokat ili ve çevresi, Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu ile İç Anadolu'nun kuzey kesimleri riskli alanları oluşturuyor. Bunların içinde bizim ilimiz de var. Bizde riskli bir iliz. Kovid-19'a dikkat ettiğimiz gibi Kırım Kongo Kanamalı Ateş'e de dikkat etmemiz ve korunma önlemlerini almamız gerekiyor. Çünkü bu hastalığın şu anda herhangi bir aşısı mevcut değil. Kesin bir tedavisi yok. Destek tedavisi ile hastaları iyileştirebiliyoruz. 100 hastadan 4'ü 5'i vefat edebiliyor. Ölümcüllüğünü önemini hala sürdürüyor” diye konuştu.
Korunmak için dikkat edilmesi gerekenleri şöyle aktardı: “Keneler ile temasın olduğu alanlarda çok dikkat etmemiz gerekiyor. Koruyucu önlemler almamız gerekiyor. Bunun için açık renkli kıyafetler giymemiz gerekiyor. Çizme giyebiliyorsak çizme giymeliyiz. Bunun dışında da riskli alanlara gittiğimiz zaman vücudumuzu kontrol etmemiz gerekiyor.”
Çelik, ölümle sonuçlanabilecek yanlışlar konusunda ise “Vücudumuzda kene gördüğümüz zaman hemen çıkarmamız gerekiyor ama çıplak elle kesinlikle keneyle temas etmememiz gerekiyor. Bir bez ile veya poşet ile keneyi çıkarabiliyorsak çıkaracağız ama çıkaramıyorsak hemen sağlık kuruluşuna acil olarak başvuracağız. Kenenin çıkarılma saati çok önemli. Hızlı davranmamız gerekiyor. Bu yüzden kendimiz çıkarabiliyorsak hızlı bir şekilde kendimiz çıkaracağız çıkaramıyorsakta sağlık kuruluşuna başvuracağız. Keneyi yakmak, kolonya dökmek gibi davranışlar zararlı. Çıplak elle dokunulmaması da çok önemli. Kenenin başını koparmamak gerekiyor. Başı içeride kalırsa kene emdiği kanı kusarak bizi o virüslerle enfekte edebiliyor. O yüzden keneyi koparmadan vücut bütünlüğü bozulmadan hızlı bir şekilde çıkarmamız önemli” uyarılarında bulundu.
Hastalığın belirtilerinin keneyle temastan sonra 1-3 gün içinde görülebileceğini bunun 9 güne de uzayabildiğini söyleyen Halk Sağlığı Birim Sorumlusu Uzm. Dr. Merve Çelik, “Ateş, halsizlik, üşüme, titreme, karın ağrısı, bulantı, kusma olduğu gibi kanma bulguları da olabilir. Ağızda, deride ciddi kanamalar başlayabilir ve ölümcül tablolar da gelişebilir. Bu yüzden dikkat etmemiz gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Kene Konusunda İHA bu şekilde bir haber servis ederken Anadolu Ajansı ise daha ayrıntılı bir haber servis etti. Abonesi olduğumuz için her iki ajansında kene konusundaki uyarılarını sizlerle paylaşıyoruz. İşte Anadolu Ajansı tarafından servis edilmiş olan o haberin ayrıntıları.
Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Mehmet Balcı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığının, keneler tarafından taşınan bir virüsle oluşan ateş, halsizlik, iştahsızlık, kas ağrısı, baş ağrısı, bulantı, kusma, ishal ve ağır vakalarda kanama gibi bulgular ile seyrederek ölümlere neden olabilen, hayvanlardan insanlara bulaşan bir enfeksiyon hastalığı olduğunu söyledi.
Hastalığın Türkiye'de ilk olarak 2002 yılında dikkatleri çektiğini ve 2003 yılında kesin tanı konulduğunu aktaran Balcı, "KKKA vakaları, hastalığın başlıca bulaştırıcısı olan kenelerin aktifleştiği dönemden başlayarak ülkemizde bahar ve yaz aylarında görülmektedir. Hastalık ülkemizde, bulaştırıcısı kene türünün yaşam alanlarıyla uyumlu bir şekilde görülmektedir. KKKA vakaları, çoğunlukla İç Anadolu'nun kuzeyi, Orta Karadeniz ve Doğu Anadolu'nun kuzeyinde yoğunlaşıyor." diye konuştu.
Hastalığın bulaşmasından belirtilerinin ortaya çıkmasına kadar geçen sürenin kene tutunmasından sonra genellikle 1-3 gün, en fazla 9 gün olabildiğini anlatan Balcı, "Hastalığın tedavisinin esasını, destek tedavisi seçenekleri oluşturmaktadır. Bugün için hastalıktan korunmaya yönelik etkinliği kanıtlanmış bir aşı veya etkene spesifik bir ilaç bulunmamaktadır. Ülkemizde hastalığa karşı aşı geliştirme çalışmaları devam etmektedir." diye konuştu.
Balcı, KKKA'dan korunmak için önlemler alınması gerektiğini vurgulayarak, "Tarla, bağ, bahçe, orman ve piknik alanları gibi kene yönünden riskli alanlara gidilirken, kenelerin vücuda girmesini engellemek maksadıyla mümkün olduğu kadar vücudu örten giysiler giyilmeli, pantolon paçaları çorapların içerisine sokulmalı ve ayrıca kenelerin elbise üzerinde rahat görülebilmesi için açık renkli kıyafetler tercih edilmeli." dedi.
"Vücuda tutunan kene erken çıkarılmalı"
Kene yönünden riskli alanlardan dönüldüğünde kişinin kendisini ve çocuklarının vücudunda (kulak arkası, koltuk altları, kasıklar ve diz arkası dahil) kene olup olmadığını kontrol etmesi gerektiğinin altını çizen Balcı, şöyle devam etti:
"Kene tutunmuş ise hiç vakit kaybetmeden gerekli önlemler alınarak çıkarmalı. Kene ne kadar erken çıkarılırsa hastalığın bulaşma riskinin de o kadar azalacağı unutulmamalı. Hastalığa yakalanan kişilerin kan, vücut sıvıları ve çıkartıları ile hastalık bulaşabildiğinden hasta ile temas eden kişiler gerekli korunma önlemlerini (eldiven, önlük, maske vb.) almalı. Kene tutunan kişiler, kendilerini 10 gün süreyle halsizlik, iştahsızlık, ateş, kas ağrısı, baş ağrısı, bulantı, kusma veya ishal gibi belirtiler yönünden izlemeli ve bu belirtilerden bir veya birkaçının ortaya çıkması halinde derhal en yakın sağlık kuruluşuna müracaat etmeli."
"Keneler çıplak elle öldürülmemeli"
Balcı, hastalığa sebep olan mikrobun taşıyıcısı, saklayıcısı ve bulaştırıcısı olan kenelerin uçmayan, zıplamayan, yerden yürüyerek vücuda tırmanan eklem bacaklı hayvanlar olduğunu aktararak, "Vücuda tutunan veya hayvanların üzerinde bulunan keneler kesinlikle çıplak elle öldürülmemeli ve patlatılmamalı. Keneler üzerine sigara basmak, kolonya, gaz yağı gibi maddeler dökmek kenenin kasılmasına sebep olarak vücut içeriğini kan emdiği kişiye aktarmasına sebep olacağı için yapılmamalı." ifadelerini kullandı.
Kaynak: A.A - İHA