Batı Trakya’nın sosyopolitik ve sosyoekonomik durumunu analiz etmek için Millet gazetesi köşe yazarı ekonomist Yunus Onbaşı zaman zaman bölge siyasetçileriyle, iş adamlarıyla, STK yetkilileriyle söyleşiler yapmaktadır.
Onbaşı, bu kez işadamı Levent Sadık Ahmet ile bir söyleşi gerçekleştirdi. Batı Trakya’nın ekonomik durumu, bölgede yetişen kaliteli kiraz, pamuk ve tütünün konuşulduğu söyleşide soruları yanıtlayan işadamı Leven Sadık Ahmet şunları belirtti;
Levent bey söyleşimize başlamadan önce bize biraz kendinizden bahseder misiniz?
Ben Marmara Üniversitesi İşletme bölümünden mezun oldum. Hemen akabinde öğrenci değişim programlarıyla University of California’da eğitim gördüm. Devamında pamuk ticaretine başladım. İlk başta tek firmaya aracılık yapıyordum. Askerliğimi de bu sürede bitirdim. Sonra İstanbul’a dönüp DCT Trading şirketini kurdum. Şirket Türkiye’de yabancı sermaye, Yunan sermayesi olarak gözüküyor. Sonrasında aktif aracılık yapmaya başladım. İlerleyen süreçte yabancı temsilcilikler de almaya başladık. Hali hazırda yıllardır bir Japon firmayı temsil ederken Batı Afrika’da da bir Fransız firmayı temsil ediyoruz. Son 7 yıldır da hacmimiz oldukça arttı. Müşteri portföyümüz genişledi, alıp sattığımız pamuklarda bir artış oldu.
Peki biraz da bölgemize değinecek olursak; Yunanistan’da üretilen pamuğun ne kadarlık bir kısmının ticaretini siziz şirketiniz yapıyor?
Yunanistan’da üretilen pamuğun yaklaşık olarak %35 ila %40’ını biz yerleştiriyoruz. Bu pamuğun bir kısmını biz firma olarak ticaretini yaparken bir kısmının satılması için de aracılık yapıyoruz. Ayrıca Amerika, Brezilya, Avustralya, Batı Afrika da aracılık ve ticari faaliyetlerimiz mevcuttur. Oradan aldığımız pamukların da ticaretini ve aracılığını yapıyoruz.
Yunanistan genelinde parasal değer olarak ne kadar pamuk üretiliyor? Bu pamuğun ne kadarı Batı Trakya’da üretiliyor?
Yunanistan’da her yıl yaklaşık olarak 370 milyon dolar değerinde pamuk üretilmektedir. Bu pamuğun yaklaşık olarak 150 milyon dolarlık kısmının ticaretini ve aracılığını biz yapıyoruz. Bu pamukların 27 milyon dolar civarındaki kısmı ise Batı Trakya bölgesinde üretilmektedir.
Yeni bir girişiminiz olan kiraz ticaretiyle ilgili neler söyleyeceksiniz? Bu projeyle alakalı olarak çalışmalarınız nasıl başladı?
Ben 3 yıldır bir alternatif arıyordum pamuğa. Daha önce farklı ülkelerde de birçok sektörü araştırdık. Sonuç olarak kiraza yatırım yapmaya karar verdik.
Beni yakından tanıyanlar Batı Trakya’yı ve Gümülcine’yi ne kadar çok sevdiğimi bilirler. Buraya yatırım yapmamın sebeplerinden biri de buydu. Ayrıca bu bölgede de kiraz üretiminin arttığını gördük. Böyle bir yatırımı gerçekleştirme sebeplerimizden bir diğeri de bölgemizin kuzey yarım kürede kirazın en erken yetiştiği bölgelerden biri olması. Bu bana çok cazip geldi.
Bu şekilde kolları sıvadık. Bu gördüğünüz tesisi 7 ayda tamamladık. Tesisimiz de aynı zamanda Avrupa’daki en modern tesis, sağlık ve hijyenle ilgili de tüm sertifikalara en iyi derecelendirme notuyla sahip aynı zamanda.
Biz bu son girişimimizle bölgeye toplamda 3 milyon Euro yatırım yaptık. Bu yatırımı da herhangi bir yerden teşvik veya kredi almadan, sermaye ile yaptık. Bu yatırımın da örnek teşkil etmesini arzuluyoruz.
Şu anda peki, çalışmalarınız ne durumda? Bu yılki kiraz alımı nasıl geçti? Fiyatlar nasıl şekillendi?
Bu sene fiyat olarak biz bir ilki gerçekleştirdik. Son 10 yılın en yüksek fiyatını biz ödedik. Kilogram fiyatı olarak 2 Euro’dan kiraz aldık. Bu fiyatı da uzun bir süre tuttuk. Çünkü işin doğasında fiyatların düşmesi var. Ama biz uzun bir süre bu fiyattan alım yapmayı başardık. Böylece bölge üreticisi en az %35 daha fazla gelir elde etti. Fiyatları da mümkün olduğunca üst seviyede tutmaya gayret gösterdik. Çünkü satabiliyorsanız üreticiyi de desteklemek zorundasınız.
Bu sene Batı Trakyalı üretici kirazdan ne kadarlık bir gelir elde etti?
Bu yıl yaklaşık olarak bölge üreticisi toplamda 2 milyon Euro gelir elde etmiş oldu.
Peki bu kirazlar nereye ihraç ediliyor?
Kirazımızı ağırlıklı olarak Avrupa’ya, Uzak Doğu’ya ve biraz da Balkanlara ihraç ediyoruz. Baktığımız zaman Avrupa’nın dev süpermarketlerinde şu anda Yaka IKE markalı kirazlar satılıyor. Oralarda bölgemizi de tanıtmış oluyoruz. Ve biz bununla iftihar ediyoruz.
Biraz da ben sizinle tütünle alakalı olarak da konuşmak istiyorum. Geçen sene Basmas Thrakis şirketi adı altında bir girişim oldu. Sonrasında siz şirketten ayrıldınız. Bununla ilgili bir şeyler söylemek ister misiniz?
Ben istifamı verdiğim zaman gerekli açıklamayı yapmıştım. Onun dışında söyleyecek bir şeyim yok.
Geçenlerde Michailidis Tütün şirketinin tüm borçlarını ödemek istediğinizle ilgili olarak bir haber çıkmıştı. Tütün piyasasına girmek gibi bir girişiminiz mi vardı? Ve nasıl sonuçlandı?
Biz bu konuyla ilgili çok ciddi görüşmeler yaptık. Ancak böyle bir şeyin çok efektif olmadığı sonucuna vardık. Böyle bir borcu ödemeyi düşündüğünüzde karşı şirketin her şeyini incelemek gerekiyor. Bizim danışmanlarımız ve mali müşavirlerimiz uygun olmadığına karar verdiler ki doğru karar verdiklerini hep beraber gördük.
Peki tütünün geleceği ile ilgili ne düşünüyorsunuz?
Ben tütünü geleceğine inanmıyorum samimi olmam gerekirse. Dünya genelinde tütüne ve sigaraya karşı ciddi bir antipropaganda var. Bir ikincisi ucuz işgücünün olduğu ülkelerde çok ciddi miktarlarda üretim yapılıyor. Bu yüzden de üretimin maliyetli olacağı Yunanistan’da tütünün bir geleceği olduğunu düşünmüyorum.
Benim konuşmak istediklerim bu kadardı. Bana vakit ayırdığınız için teşekkür ediyorum. Çalışmalarınızda başarılar diliyorum.
Yunus Bey, ben de geldiğiniz için müteşekkirim. Size de iyi çalışmalar…
Levent Sadık Ahmet’le yaptığımız söyleşiden sonra kiraz toplama tesisini de gezme fırsatım oldu. Yaka IKE şirketinin çalışanlarından Erol Abdullah tesisin çalışma sistemini anlattı. Devamında da Batı Trakya’nın tarım ekonomisi üzerine sohbet ettik. Gerçekleştirdiğim ziyaret esnasında misafirperverliklerinden dolayı başta Levent Sadık Ahmet’e ve tüm Yaka IKE çalışanlarına teşekkür ederim.