BURSA (AA) – Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, "Yıl sonu rakamları eğer bu istikamette giderse, yıl sonunda cari denge çok daha büyük bir sürprize gebe. Detayını vermeyeyim ama istikamet çok güçlü, olumlu ve çok iyi yönde seyrediyor." dedi.
Albayrak, Bursa Ticaret ve Sanayi Odası'nda (BTSO) düzenlenen "Adım Adım Ekonomi" programında yaptığı konuşmada, yapılan indirim ve verilen destekler neticesinde değerlerdeki iyileşmelerin daha da hızlanarak devam edeceğini söyledi.
Her iyileşme ve pozitif gelişmeyi topluma ve vatandaşa yansıtmayı sürdüreceklerini belirten Albayrak, şöyle devam etti:
"İşte kur, petrol fiyatlarının etkisiyle çok yüksek fiyatlara ulaşan akaryakıtla ki, biz bu fiyatları devlet olarak eşel mobil sistemiyle çok ciddi bir şekilde destekledik, sübvanse ettik. Vergilerin düşüşüyle birlikte toplumsal olarak akaryakıt maliyetlerini, enerji maliyetlerinin birçoğunu tuttuk ve çok düşük seviyelerde kalmasını sağladık. Bu iyileşmeler daha da pozitif oldukça, işte kurda sağlanan bu geriye iniş, vergi maliyetlerini yakaladıkça petrol fiyatlarındaki düşüş sonrası fiyatlarla birlikte daha da aşağıya inmeye, bunları da vatandaşımıza indirim olarak yansıtmaya başladık, inşallah daha da pozitif gelişmelerle yansıtacağız."
– "Yapısal reformlarla alakalı adımlarımızı atmaya başladık"
"Tüm bu süreçlerde hem bütçe disiplinini gözettik hem enflasyon baskısını azalttık hem de toplumumuzu, bireylerimizi, vatandaşlarımızı koruduk." ifadesini kullanan Albayrak, "Attığımız kısa vadeli adımların yanında, enflasyonla mücadele konusunda yapısal reformlarla alakalı da adımlarımızı atmaya başladık. Özellikle gıda enflasyonu konusunda orta ve uzun vadeli stratejileri, yapısal değişiklikleri, Gıda Komitesi koordinasyonunda hayata geçirmek için bu hafta ilk 3 toplantımızı yaptık, her ay toplanarak çok yakın bir takiple adımları atmaya devam edeceğiz. Uzun bir süre sonra toplanan Gıda Komitesi, artık tamamen çok daha güçlü yapısal dönüşümlerle orta ve uzun vadeli stratejik değişimlerin altyapısını 3 bakanlık olarak koordinasyonla bu süreci başlattık. İşte tüm bu kısa, orta ve uzun vadeli adımlarımızla birlikte enflasyonda inşallah kasım ve aralık ayında çok daha güçlü neticeler alacağız. Çünkü ekonomik iktisadi faaliyet, bu çok ciddi, iyileşme göstermeye başladı." dedi.
– "Sürprize gebe"
Albayrak, dün detaylı ticaret verilerine baktığını belirterek, şunları söyledi:
"Orta Vadeli Program YEP'de, 60 milyarlar diyorlardı, biz 44-45 diyorduk yıl sonu itibariyle cari açık, cari denge öyle mi? Ağustos, eylül, ekim rakamlarına kabaca baktığımda ilk gelen tahminler 40 milyar doların altına doğru inmeye başladığımız yönünde. Buradan bir sürprizin daha altını çizeyim, yıl sonu rakamları eğer bu istikamette giderse, yıl sonunda cari denge çok daha büyük bir sürprize gebe. Detayını vermeyeyim ama istikamet çok güçlü, olumlu ve çok iyi yönde seyrediyor. Gerek mali disiplin gerek makro göstergeler gerek üretim ve istihdam noktasındaki bu kriz tellallığı ölçüsünde oluşturulan spekülatif ataklar Türkiye ekonomisine birilerinin umduğu ve beklediği gibi elhamdülillah hiçbir etkiyi yapmadan çok daha güçlü bir şekilde yıl sonuna kadar bu neticeleri göreceğimizi, şimdiden ufak ufak ifade edebilirim. İnşallah o istikamette de gidiyoruz, çok da iyi gidiyor, çok da iyi olacak."
– "Her sektöre ilişkin olası senaryoları tek tek çalışıyoruz"
Albayrak, kur şoklarının neden olduğu ve kendilerinin de odaklandığı bir diğer alanın ise bankacılık sistemi ve özel sektörün durumu olduğuna işaret ederek, "Özellikle kur etkileri çerçevesinde, bankacılık sektörü üzerinde birçok sektörü tek tek mercek altına alıyoruz. Hangi sektörün durumu nasıl? Borç, stok, riskler, potansiyeller tüm bu çerçevede tek tek fotoğraflarını çekiyoruz ve her sektöre ilişkin olası senaryoları da tek tek çalışıyoruz." ifadelerini kullandı.
– "Şaka gibi, film gibi"
Albayrak, Türkiye'nin yaşadığı zorlu süreçlerden güçlenerek çıktığını vurgulayarak, şöyle konuştu:
"Türkiye'nin içinden geçtiği süreçlerden özellikle tecrübe çıkararak, geleceğe daha emin adımlarla yürümesini sağlayacak bir sistemi kurma ve kurgulamanın çok yoğun çabası içindeyiz. Baştan beri hep onu söyledim, Türkiye yaşadığı her saldırıdan son 5 senede hep yurt dışında onu ifade ediyorlar, 'Türkiye'nin başından geçenler pişmiş tavuğun başına gelmedi.' diyorlar. Terör örgütleri, saldırılar, operasyonlar, darbeler, şaka gibi, film gibi. Hayır, Türkiye olarak biz bunu yaşadık. En son da finansal süreç ama her süreç Türkiye'yi daha da güçlü kıldı. Daha da güçlü bir şekilde içinden çıktığı büyük ve engin bir tecrübe ortaya koydu. Tüm bunların ötesinde, ekonomik olanla da alakalı makro ekonomik göstergelerimizdeki tüm bu iyileşmeler bizi bu noktada ne bir gevşeme ne de en ufak bir zayıflamaya motivasyonumuzda sebep olmadı. Bilakis her pozitif süreç, bizi daha da motive etmekte büyük ve güçlü Türkiye idealimize daha da kısa sürede ulaşacağımıza olan inancı güçlendirmektedir."
– "Ciddi adımlar attık"
Böyle bir süreçte kimsenin piyasadaki bu güçlü algıyı, pozitif havayı bozmasına izin vermeyeceklerini vurgulayan Albayrak, "Özellikle dışarıdan, içeridekilerin maşaları var ya 'Şöyle olacak, böyle olacak', her dedikleri patlıyor, her dedikleri ellerinde kalıyor, her pozitif gelişme çökertiyor. Göreve geldiğimiz günden bu yana spekülatif atakların hem bankacılık hem de reel sektörün likidite sorununa yol açmaması için ciddi adımlar attık. Gerek Türkiye Bankalar Birliği gerek Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ile gerek diğer tüm finans sektöründeki paydaşlarla güçlü bir koordinasyonla piyasaları rahatlatmak için, nakit akışında aksama olmaması için ciddi bir dizi önemli tedbiri de hayata geçirdik. Ticari anlamda bakıldığında bunu reel sektörümüz görür." dedi.
– "1980 darbesinde bile yaşamadığımız operasyon yapıldı"
"Ağustos ayındaki kur saldırısına müteakip eylül ayında tarihte görülmemiş yeni bir operasyon, vatandaşımız bunu pek bilmiyor ama iktisadi ve ticari hayatın içindekiler biliyor, Bursa bilir, 12 Eylül 1980 darbesinde bile yaşamadığımız, ticaretin finansmanına operasyon yapıldı." diyen Albayrak, şunları kaydetti:
"Teminat mektubu, garanti mektubu, akreditif… 'Açamazsın.' Türkiye'nin bütün bankaları, kamu değil özel bütün hepsi, yabancı ortaklı bankalar… 'Yok. Neyle? Nakitle.' Nakitle ticaret mi olur? Malı koydum gemiye üç ayda, altı ayda gitti, geldi. Akreditif açacaksın, mektup vereceksin. 'Yok, nakit karşılığı.' Bu tarz işlemlere, bu tarz bir operasyonel manada blokaja maruz kalmasına rağmen Türkiye, eylül ayının ikinci yarısından sonra bunu da püskürterek bu sürecin güçlü bir şekilde içinden çıktı."
(Sürecek)