AK Parti seçmeni, partinin kurucu ve önde gelen kişilerinin uyumlu görünüm içinde olmasını istiyor. Özellikle Erdoğan ve Davutoğlu’nu aynı kare içinde görmekten memnun oluyor. İkisi arasındaki uyumsuzluk görünümüne ise tepki veriyor. Kanaatimce Erdoğan Davutoğlu’nun birlikte olumlu fotoğrafı en az dört olumlu anlama geliyor. Bunlar; “istikrar ve süreklilik mesajı”, “olumlu duygusallık”, “beka endişesinin azalması” ve “yönetim etkinliği” şeklinde.
BİRLİKTE FOTOĞRAF İSTİKRAR VE SÜREKLİLİĞİ ÇAĞRIŞTIRIYOR
Erdoğan- Davutoğlu’nun pozitif bir şekilde aynı karede olması Ak Parti seçmeninde istikrar ve devamlılığı çağrıştırıyor. İstikrar kavramı, olumlu biçimde algılanan sürecin aynı şekilde devam edeceğini anlatır. İyi bir hale gelinmiştir, o hal aynı düzende seyredecektir. Erdoğan’la kurulan bir ekonomik ve siyasal halin Davutoğlu tarafından devam ettirilme istemini gösterir
Süreklilik de bayrak değişimi vurgusunu yapar. Bir düzenin ve geleneğin oluştuğunu, siyasi kadroların yetiştiğini, liderin başka bir konuma geçtiğinde, sürekliliği sağlayacak yeni birinin geçebildiğini gösterir. Kopmanın karşıtıdır. Kopma, kesintiye uğramadır. Lider değişimi ile kurulan düzen değişir, birikim dikkate alınmaz, bir öncekinden yeni olana aktarım yapılamaz. Yönetim bilimlerinde, süreklilik olumlu karşılanırken, kopma ve kesintiye uğrama negatif olarak adlandırılır. Bu sebeplerle, Erdoğan ve Davutoğlu’nun aynı karede olması sürekliliğin olduğu mesajını veriyor.
BİRLİKTE FOTOĞRAFIN DUYGUSAL KARŞILIĞI VAR
Erdoğan ve Davutoğlu fotoğrafının istikrar ve süreklilik kavramlarının çağrıştırdığı olumlu zihinsel anlamları olduğu kadar, duygusal karşılığı da var. Seçmen bu ikilinin birlikte fotoğrafını “aile fotoğrafı” gibi algılıyor. Birlik, bütünlük, uyum gibi çağrışımlar oluşturuyor. Sevgi duyduğu aktörlerin birlikteliği, sevgiye çarpan etkisi yaratarak, duygusallığın gücünü arttırıyor.
Sevilen siyasal aktörler arasında uyumsuzluk olduğunda, seçmenin zihninde çelişki, duygularında ise gerginlik oluşuyor. Nasıl uçakta yolculuk yaparken bir çocuk ağladığında, herkeste gerilim oluşur ve çocuğun ihtiyaçlarının giderilmesi istenirse, seçmen de sevdiği liderler arasındaki uyumsuzluktan gerilim yaşıyor ve bunun giderilmesini istiyor.
BİRLİKTE FOTOĞRAF BEKA ENDİŞESİNİ AZALTIYOR
Devletler, siyasal organizasyonlar, siyasal partiler, sivil toplum kuruluşları ve şirketler varlıklarını devam ettirmek isterler. Çünkü, tarihin sahnesinde; bir çok yıkılan devlet, kaybolan siyasi hareketler, eriyen siyasal partiler, kapanan sivil toplum örgütleri ve iflas eden şirketler vardır. Erdoğan’ın Cumhurbaşkanlığına geçişinde AK Partili seçmenler hem endişe hem de yas yaşamışlardı. O günlerde AK Parti’nin varlığına zarar gelir mi diye endişeler vardı. Erdoğan’ın geçiş sürecine liderlik yapması ile bu endişeler azalmıştı. Geçen aylarda AK Parti’nin kurucu figürleri arasında basına yansıyan uyumsuzluk görünümüne ise, seçmen hemen olumsuz tepki vermişti.
CUMHURBAŞKANI – BAŞBAKAN UYUMU
Erdoğan ve Davutoğlu’nun birlikte uyumlu fotoğrafı AK Parti’nin sürekliliği anlamına geldiği gibi, daha büyük anlamda, ülkenin yönetiminde de uyum anlamına geliyor. Cumhurbaşkanı ile başbakanın uyumu hem istikrarı hem de etkin yönetimi çağrıştırıyor. Aksi durum ise kriz çağrışımı yapabiliyor. Bunun tipik örneği 2001 krizinde Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer ile Başbakan Bülent Ecevit’in anayasa kitapçığını fırlatması ile oluşan ekonomik ve siyasi krizdi. Cumhurbaşkanı ve hükümet arasındaki çatışma görünümü bir anda krizin işaret fişeğine dönüşmüştü.
Sonuç olarak, Erdoğan ve Davutoğlu’nun birlikte yer aldığı kareler olumlu algıya sebep oluyor.
[Star, 25 Mayıs 2015]