Sınav Analiz Raporu
Bir işe girerken, üniversiteye girerken hatta sadece bir sınıfı geçmek için, yeterli bilgi be beceriye sahip olup olmadığımızı, gireceğimiz bu ortamda yeterli performansı verip veremeyeceğimizi anlamak için, çeşitli ölçme ve değerlendirmeler yapılır. Bu ölçme ve değerlendirme işlerine sınav denir. Sınavlar, çeşitli işler için, çeşitli aşamalara sahip olabilir. Örneğin üniversite sınavı 2 ( YGS, LYS ), üniversite ders sınavları ise 3 ( Vize 1, Vize 2, Final ) aşamalıdır. Girilen her aşamadan elde edilen puanlar, çeşitli formüller esas alınarak hesaplanır ve sınava giren kişinin sınavdan başarılı ve ya başarısız not aldığı bulunur. Sınav sonucuna göre ise öğrenci bir üst aşamaya ( bir üst sınıfa ve ya işe ) geçmeye hak kazanır. Sınav Ne İşe Yarar, Önemi Nedir ? Yapılmış olan bir sınavın en temel işlevi, seçilmek istenen “kalifiye” kişi ve ya kişilerin belirlenmesidir. Örneğin YGS ve LYS sınavlarından aldığı MF sonucu ile bir öğrenci doktor, mühendis olurken, yine aynı sınavlardan aldığı TM sonuçları ile avukat olabilmektedir. Ya da konservatuarda okumak isteyen bir öğrenci, yetenek sınavlarına tabi tutulur ve geçerse direk olarak 1. sınıftan başlamaya hak kazanır.
Yabancı dilde eğitim görmek isteyen öğrenci, yabancı dil hazırlık muaf olma sınavına girer ve geçtiği taktirde direk olarak 1. sınıftan başlamaya hak kazanır. Bütün bu örneklerdeki tek ortak nokta, öğrencinin bilgisinin ölçülmesi ve bu bilginin gelecek aşama için yeterli olup olmadığının anlaşılmasıdır. Bu sınavların yapılmasının sebebi ise, yeterli bilgi ve yeteneğe sahip olmayan öğrencilerin elenerek tekrardan hazırlanması için imkan sağlamaktır. Yapılan sınavların ardından ise, sınav analiz raporu hazırlanır. Bu raporun amacı ise, yapılan sınavın türüne ve bir sonraki aşamanın ne olduğuna göre büyük farklılıklar göstermektedir. Sınav Analiz Raporu ve Amacı Bir sınav analiz raporunun hazırlanma amacı, o sınavda alınan notların yüzdelerine bakmaktan başka, sınavda en çok yapılan hataları, en çok doğru cevaplanan soruları öğrenerek, sınava girenler hakkında bir fikir sahibi olmaktır. Bu analizin, sınavın türüne göre anlamları değişmektedir.
Bir iş görüşmesi için yapılan bir sınav sonrası hazırlanan sınav analiz raporu, iş için başvuran genel kitlenin ne yönde yetenekli ve bilgili olduğunu göstererek, başvuruya gelenlerin çoğunluğuna uygun bir iş dalı yaratma fırsatı oluşturabilir. Ders sınavı sonrası hazırlana sınav analiz raporu, sınıfta genel olarak hangi konularda eksiklik olduğunu ve sınıfın hangi konuları iyi kavradığını gösterir. Alınan sonuçlara göre ise çeşitli ufak çaplı müfredat değişikliklerine gidilebilir, eksik olan konuların tamamlanması sağlanabilir. Üniversite sınavı sonrası hazırlanan sınav analiz raporu ise oldukça kapsamlıdır.
Bu analiz :
• Üniversite çağına gelmiş bireylerin temel dersler düzeyindeki seviyelerini gösterir.
• Ülke genelinde hangi bölgelerde, hangi tür mesleklere eğilim olduğunu gösterir.
• Ülke genelinde yüzde kaçlık kesimin hangi meslek ve meslek dallarına yönelik olduğunu gösterir.
• Sınavdan başarısız sonuç alan öğrencilerin yüzdeleri ile, müfredatta var olan eksikleri gösterir.
• Sınavdan başarılı sonuç alan öğrencilerin yüzdesi ile, müfredattaki oturmuş yerleri gösterir.
• Sınava girenlerin yaşları aracılığı ile, kaç yaş aralıklarının üniversiteye girmeye hazırlandığını gösterir.
• Sayısal başarı oranları ile, ülkede ki mimar, mühendis, doktor gibi meslek dallarının aday sayısını gösterir.
• Sözel başarı oranları ile, ülke içindeki öğretmen, tarihçi gibi mesleklere aday olan bireylerin sayısını gösterir.
Bu analiz raporları, eğer ülke çapında yapılan sınavlara ait raporlar ise, ülkedeki genç nüfus hakkında bilgi sahibi olunmasını sağlayabilir. Genç nüfusun hangi konularda eksiklikleri var, nelerde yetersizler ve nelerde yeterliler. Bunlar öğrenilerek, eğitim sisteminde gerekli müfredat değişiklikleri yapılabilir, düzenlemeler ve iyileştirmeler sağlanabilir. Eğer bu analiz raporları, ilk ve orta öğretim öğrencilerinin girdiği sınavlardan sonra hazırlanmış ise, raporun hazırlanmasının ardından hemen ilgili eksiklikler için iyileştirmeler yapılmalıdır çünkü küçük yaşta öğrenme yeteneği oldukça yüksek olan bireyler, ilerleyen zamanlarda bu eksiklikler yüzünden daha büyük problemlerle karşılaşabilir, hatta bütün hayatını etkileyecek sıkıntılar oluşabilir. Nasıl Olmalıdır ve Nasıl Hazırlanır ? Sınav ile ilgili hazırlanmış bir analiz raporu, çok fazla önemli bilgi vereceği için, özenle hazırlanmalıdır. Her şeyden önce sınav analiz raporu, sınav sonuçlarının açıklanmasının hemen ardına değil de, biraz süre geçtikten sonra hazırlanmalıdır. Bunun sebebi ise, sınav sonuçları ile ilgili oluşabilecek problemler, gecikmeler gibi etkenlerin ortadan kalkarak, raporun en sağlıklı şekilde hazırlanmasıdır.
Raporda sınava giren bireyler yaş, şehir, yönelim gibi özelliklerine göre kategorilere alınmalıdır. Bu sınava giren bireyler arasında hangi yüzdenin, hangi iş için daha uygun olduğunu gösterecektir. Bunun yanı sıra bir sınav raporu kesinlikle tarafsız yapılmalıdır. Çünkü hazırlanan bu raporlar arşivlenip, gelecekte yapılacak olan sınavlara, düzenlenecek olan müfredat ve eğitim sistemlerine yardımcı olmaktadır. Bir diğer husus ise, hazırlanan bu raporların, eğer ilk ve orta okul sınavları baz alınmış ise, sınava girmiş öğrencilerin eksiklikleri görüldüğü an müdahale edilmelidir. Çünkü küçük yaşta eksik eğitim alan öğrenciler, ileride çok daha büyük problemlerle de yüzleşebilir. Bunun için hazırlanan raporun ardından, sınıfın genel ortalamasında bir sıkıntı olmasa bile, eksik kalmış olan müfredattaki yerler belirlenmeli, eksik olunduğu tespit edilen o yerlerle ilgili iyileştirmeler yapılmalı, gelecek derslerde de o eksik yerlerle ilgili konulara daha üstünlük verilmelidir.