Bor Pancar Ekicileri Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Baykal,özelleştirme kapsamına alınan şeker fabrikalarının satışının durdurulması gerektiğini söyledi.
Bor Pancar Ekicileri Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Baykal, ''Şeker sanayi, tüm dünyada titizlikle korunan stratejik sektörlerin başında geliyor. Sektör halen ülke ekonomisine yılda yaklaşık 3 milyar ABD Doları katma değer yaratmakta ve ülke nüfusunun %15'ini oluşturan yaklaşık 10 milyon kişinin geçimini doğrudan veya dolaylı olarak etkilemekte. Ülkemizin içinde bulunduğu coğrafi ve stratejik konum göz önüne alındığında; doğrudan tarımsal üretimin ve işlenmiş tarımsal ürünlerinin dünya pazarlarına iletilmesi ile ilgili gücümüzün önemi açıkça ortaya çıkmaktadır. Bu nedenledir ki şeker sanayi, Türkiye için hem sektörel hem de sosyo-politik olarak büyük önem taşımaktadır'' dedi.
Türk pancar üretimi yıllar boyunca uygulanan kontrollü teknik tarım sistemi sonucu, pancar verimi ve üretim kalitesi açısından Dünya ve AB ile rahatlıkla rekabet edebilecek seviyede olduğunu belirten Baykal, Türk şeker üretimi ise kooperatif fabrikalarının yaptığı kapasite artırım yatırımları ve kullanılan yüksek teknoloji yardımıyla verimliliği artırılan fabrikalarda üretim maliyetleri minimum seviyelere indirilerek AB ile rahatlıkla rekabet edebilir duruma geldiğini söyledi.
Mevcut uygulamalarda olduğu gibi fabrikaların özel bir firmaya satışı durumunda, pancar üreticisi, karşısında, kota ve sözleşme olanaklarıyla üreticinin kaderini belirleyen bölgesel bir doğal tekel yaratılmış olduğunu söyleyen Baykal, bu bile başlı başına özelleştirmenin doğasına aykırı bir durumun tesisi; piyasanın etkin işleyişini ve rekabet koşullarını olumsuz etkileyecek, bölgesel düzeyde adaletsiz, üreticileri mağdur eden bir tasarrufun devlet eliyle örgütlenmesi anlamına gelecektir. Oysa Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa Birliği ülkelerinin bulduğu çözüm, yani pancar kooperatifleri eliyle fabrikaların işletilmesi durumunda bu tür bölgesel tekellerin önüne geçilmiş, piyasa koşullarında bir rekabet ortamı tesis edilmiş olacağını belirtti.
Bor Pancar Ekicileri Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Baykal, ''Pancar üreticisi eğer pancarı fabrikaya pahalı satıp pancardan yüksek gelir elde ederse fabrikanın kazancından kaybedecek; fabrika ürünü ucuza alıp üretici şeker üretiminden kazanç sağlarsa bu kez de pancar satışından zarar edecektir. Kısa vadede dengeler yukarıdaki senaryoların birisi için bozulmuş olsa bile uzun vadede pancar üreticisi optimum pancar fiyatının belirlenmesi ve bunun üzerinden pancar satışının gerçekleşmesi konusunda ikna olacaktır. Bu nedenle optimum pancar fiyatının belirlenmesi hem üretici hem de fabrika açısından bir zorunluluktur. Fabrikaların özel ellerde olması durumunda ise fabrikalar doğal tekel konumlarını kullanarak üreticileri düşük pancar fiyatlarına zorlayacaktır'' dedi.
Fabrikaların üreticiden pancarı ucuza almaları durumunda bir süre sonra pancar üreticisi bu fiyattan pancar ekmek istemeyecek, uzun vadede fabrikalar yeterli pancar bulamayacağı için faaliyetleri daralacak, nihayetinde üretimden düşeceğini söyleyen Baykal, ''Rekabetin tesisi için devlet eliyle yapılan bir tasarruf, üretimin sonlanması ve rekabetten tümüyle düşme sonucunu doğurabilecektir. Sonuçta ülkemiz her geçen yıl daha fazla şeker ithalatına bağımlı hale gelecek, döviz kaybedecek, işsizlik artacak, bölgesel adaletsizlik ve eşitsizlik büyüyecek, toplumsal barış zarar görecektir. Bu nedenle bahsedilen senaryolar göz önünde bulundurularak; Şeker Sanayiinde yeterli altyapı kurulmadan yapılacak özelleştirme uygulamaları; şeker pancarı ekim alanlarının azalmasına, kırsal kesimde işsizliğin artmasına, kentlere göçün hızlanmasına, şeker üretimindeki azalmaya paralel olarak şeker ithalatının ve yurtiçi piyasada şeker fiyatlarının yükselmesine neden olacaktır'' diye konuştu.
Baykal, ''Bu şartlarda endüstride verimli ve kârlı olarak çalışamayacak olan ve bölgesel kalkınma amacı ile kurulmuş olan fabrikaların, özelleştirme sürecinde stratejik konumu göz ardı edilmemelidir. Bu fabrikalar ancak kooperatiflere ve çalışanların içinde olduğu bir yapıya devredilerek işletilebilecektir'' dedi.