Afrika’nın Taş Devri, aynı zamanda Kemik Devri’ydi. Bilim insanlarına göre, 90.000 yıl önce hayvanların kaburgalarından sivri uçlu bıçaklar yapan Afrikalılar, kemik aletlere yeni bir soluk getirmişti. Bundan önce, kemik aletler daha basit ve genel amaçlı kesme aletleri olarak görev yapıyordu.
Araştırmacıların PLOS ONE’da yayımlanan çalışmalarına göre, 145.000 yıl önce ortaya çıkan Kuzey Afrika Aterian kültürünün üyeleri, balık ve diğer deniz ürünleri diyetlerinde daha çok yer ettikçe keskin uçlu bıçaklar üretmeye başladı. Yeni buluntulara göre, hayatta kalmak için stratejik planlama ve bununla ilişkili olarak alet yapımındaki değişim, yaygın olarak düşünülen dönemden çok daha önce, insan evriminin erken dönemlerinde ortaya çıkmış gibi görünüyor.
Fas Ulusal Arkeoloji ve Miras Bilimleri Enstitüsü’nden jeoarkeolog Abdeljalil Bouzouggar ve Londra Doğa Tarihi Müzesi’nden biyolojik antropolog Silvia Bello’nun liderlik ettiği ekibe göre, söz konusu kemik bıçak, Fas’ın Atlantik kıyısına yakın bulunan Dar es-Soltan 1 mağarasında bulundu. Bıçağın altı ve kırılmış ucu 90.000 yıllık katmana gömülü olarak bulundu.
Bu insanlar bıçağı yapabilmek için, öncelikle sığır boyutlarında bir hayvanın kaburgasının bir kısmını çıkarıyor ve uzunlamasına ikiye bölüyordu. Daha sonra, yarılardan birini yaklaşık 13 santimetre uzunluğunda bir bıçağa dönüştürmek için kazıyarak temizledikten sonra yontuyorlardı.
Bello’ya göre, bulgudaki hafif miktardaki hasarın, Aterianların bıçağı ilk olarak deri gibi yumuşak maddeler üzerinde denediğini gösteriyor. “Ne için kullanıldıysa, bulduğumuz bu alet çok maharetli ellerden çıkmış.” diye ekliyor Bello.
Fas’ta daha önce başka bir Aterian bölgesinde bulunan bıçak şeklindeki iki kemik aletin kesin yaş tarihlemesi yapılamamıştı ancak araştırmacıların tahminine göre bu aletler de Dar es-Soltan 1 mağarasında bulunan kadar eskiydi.
Orta Afrika’da 20 yıldan daha önce bulunan özel kemik aletler de 90.000 yıl öncesine tarihleniyordu. Afrika’nın diğer kısımları ise bu dönemlerde taş alet yapımındaki ve diğer davranışlardaki değişimlere tanık olmuştu.
Science News. 3 Ekim 2018.
Makale: Bouzouggar, A., Humphrey, L. T., Barton, N., Parfitt, S. A., Balzan, L. C., Schwenninger, J. L., … & Bello, S. M. (2018). 90,000 year-old specialised bone technology in the Aterian Middle Stone Age of North Africa. PloS one, 13(10), e0202021.