New York’un ünlü Metropolitan müzesi, sekiz yıl aradan sonra İslam sanatı galerisini yeniden açtı. Uzun süredir devam eden bakım onarımın ardından kapılarını yeniden ziyaretçilere açan galeride, 13 yüzyıllık, sayısız kültüre ait eserler sergileniyor.
Metropolitan müzesi, İslam sanatına ait çok eski ve önemli eserleri barındıran zengin bir koleksiyona sahip. Ancak müzedeki bakım çalışmaları nedeniyle eserler uzun zamandır depodaydı.
Şimdi, müze yönetimi yeni açılan 15 galeride İslam eserlerini geniş biçimde sergileme imkanı buldu. Eserler, bölgelerine ve ait oldukları zamana göre gruplandırıldı. Müzenin İslam sanatı kuratörü Sheila Canby anlatıyor: "Bu bölümün adı: Arap, Türk, İran, Orta Asya ve Güney Asya İslam sanatı galerileri. Bu şekilde adlandırdık çünkü eserler bu coğrafi bölgelerden geliyor."
Müzenin yeniden ziyarete açtığı bu bölüme ilginin yüksek olması bekleniyor. Çünkü son yıllarda İslam’a ve İslam sanatına ilgi oldukça arttı.
Müzedeki eserlerden biri, has yünden yapılma bir tarihi halı. Çok büyük ve ağır olan halı, bir ekip tarafından buraya taşınmış.
Galerilerden biri, Faslı zanaatkarlar tarafından inşa edilmiş. Ustalar, geleneksel Fas mimarisini sembolize eden bu avluyu inşa etmek için tam sekiz ay canla başla çalışmış.
Şam bölümünde ise, 18. yüzyıldan kalma büyük bir evden getirilen, oyma ağaçlarla kaplı oda var. Suriye’de sökülen her parça, New York’a getirildikten sonra uzmanları tarafından dikkatlice yeniden birleştirilmiş.
Sheila Canby, oyma figürlerin, Avrupa’dan esinlenilen çiçek ve geometrik desenlerle dolu olduğuna dikkati çekiyor: "Ayrıca yazılı eserler de var. Bunlarda şiirler yer alıyor, evi; evsahibini ve Hz. Muhammed’i övüyorlar."
Ortaçağda İranlı bir saray muhafızına ait bu heykel gibi bazı heykel ve tablolara da rastlamak mümkün. Koleksiyonda ev eşyalarıysa özel bir yer tutuyor. Örneğin, aslan şeklindeki bu bronz tütsü kabı lüks sayılabilecek eşyalardan. Sade, günlük eşyalar da var tabi… İslam sanatında insan ve hayvan tasviri yasak olduğundan eşyaların her biri değişik desenler ve yazılarla süslü.
Sheila Canby’nin en sevdiği eserlerden biri olan 10. yüzyıla ait bir kasenin ön yüzünde, “İş yapmadan önce plan yapmak pişmanlığı önler,” yazıyor.
Canby, "Bu çok büyüleyici bir söz. Ama bence asıl güzel olan, eşsiz ve pürüssüz tasarımıyla bu beyaz kase," şeklinde konuşuyor.
Kaligrafi sanatının görkemini yansıtan el yazması Kuran’lar da Metropolitan müzesinin koleksiyonu arasında. 1200 parçanın bulunduğu galerilerde gerçek koleksiyonun sadece onda biri sergilenebiliyor.