Ostomili Bireylere Yönelik Yaşam Kalitesi Ölçeğinin Türkçeye UyarlanmasıAyişe Karadağ1, Deniz Öztürk1, Bülent Çelik2
1Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü, Ankara
2Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi, Biyoistatistik Anabilimdalı, Ankara
AMAÇ: Stoma açılmasının bireylerin yaşam kalitesini olumsuz yönde etkilediğine ilişkin çok sayıda çalışma bulunmaktadır. Ancak stomalı bireylere özgü yaşam kalitesi değerlendirme ölçeklerinin kullanıldığı araştırma sayısı sınırlıdır. Bu araştırma, Baxter ve ark. (2006) tarafından ostomili bireylerin yaşam kalitesini değerlendirmek için geliştirilmiş olan Stoma Yaşam Kalitesi Ölçeğinin Türkçeye uyarlanması, geçerlik ve güvenirliğini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Ostomi, yaşam kalitesi, ölçek
YÖNTEMLER: Ölçeğin Türkçeye uyarlama çalışması iki aşamada yapılmıştır. Birinci aşamada dil uyarlaması yapılmıştır. Dil uyarlaması için ölçek, 5 uzman tarafından İngilizceden Türkçeye çevrilmiş, uzman görüşüne sunulmuş ve geri çevirisi yapılmıştır. Stoma Yaşam Kalitesi Ölçeği, 21 maddeden ve 4 alt faktörden oluşmaktadır. İkinci aşamada Ölçeğin geçerlik ve güvenirliğini test etmeye yönelik veriler toplanmıştır. Gazi Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Stomaterapi Ünitesinde izlenen ve araştırmaya katılmayı kabul eden 70 hastaya ölçek, yüz yüze görüşme yöntemi ile üç hafta aralıklarla iki kez uygulanmıştır.
BULGULAR: Araştırma kapsamına alınan hastaların yaş ortalaması 57.8 ± 12.9 olup, % 58.5 erkektir. Hastaların % 57.1inin kalıcı kolostomisi, % 14.3ünün geçici kolostomisi, %5.7sinin kalıcı ileostomisi, % 5.7sinin geçici ileostomisi ve % 17.1inin ürostomisi vardır. İstatistiksel analiz için Doğrulayıcı Faktör Analizi ve Cronbach α iç tutarlılık katsayıları hesaplanmıştır. Ölçeğin güvenirlik katsayılarının tümü anlamlı bulunmuştur (p<0.01). Ölçeğin geneline ait güvenirlik katsayısı 0.87; test-tekrar test yöntemiyle elde edilen korelasyon katsayıları toplamı 0.85tir.
SONUÇ: Bu araştırmanın sonuçları, Stoma Yaşam Kalitesi Ölçeğinin Türk toplumu için kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu ortaya koymuştur. Stoma Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanılarak çok merkezli çalışmaların yapılması önerilir.
Adaptation Of Quality Life Scale For The Ostomy Patients Into TurkishAyişe Karadağ1, Deniz Öztürk1, Bülent Çelik2
1Gazi University, Faculty Of Health Sciences, Nursing Department, Ankara, Turkey
2Gazi University, Faculty Of Health Sciences, Department Of Biostatistic, Ankara, Turkey
OBJECTIVE: There are lots of study shows that having an ostomy is affects patients quality of life. However, the instruments used in the majority of these studies have not been validated specifically for stoma patients. The present study, examined the reliability and validity of the Quality Life Scale on a Turkish sample, which is a scale developed by Baxter and et all (2006), designed to assess psychosocial adjustment in patients with ostomy.Keywords: Ostomy, quality of life, scale
METHODS: The adaptation of the scale was carried out in two stages. In the first stage, the language adaptation was made. Language adaptation was made by 5 language experts as from English to Turkish and retranslated. The scale was made up of 21 items and 4 sub factors. In the second one, data was gathered in order to test the validity and reliability of the scale. Seventy patients followed in the Stomatheraphy unit of Gazi University, Centre for Health Researches and Applications were included in the study and the inventory was applied through a face to face interview method twice in the intervals of three weeks.
RESULTS: Average age of patients was 57.8 ± 12.9 with 58.5% male, and 57.1% had a permanent colostomy, 14.3% had a temporary colostomy, 5.7% had a permanent ileostomy, 5.7% had a temporary ileostomy and 17.1% had urostomy. Confirmatory Factor Analysis was applied to the new model that was obtained through the changes. All the coefficients were significant (p<0.01). The overall scale coefficient was 0.87. The overall correlation coefficient obtained through test-retest method in the scale was 0.85.
CONCLUSION: The results of the research show that Quality Life Scale was found a valid and reliable instrument for Turkish society. Multi-center studies are recommended by using the Ostomy quality of life scale.
Ayişe Karadağ, Deniz Öztürk, Bülent Çelik. Adaptation Of Quality Life Scale For The Ostomy Patients Into Turkish. Turk J Colorectal Dis . 2011; 21(4): 173-181
Sorumlu Yazar: Deniz Öztürk, Türkiye

