İllerimizin Genel Turizm Özellikleri
ADANA
Pamuk ( Beyaz altın ), Adana Kebabı, Şalgam, Çukurova, Anavarza Kalesi, Misis Antik Kenti, Tekir Yaylası, Yaşar Kemal, Sakıp Sabancı
ADIYAMAN
Nemrut Dağı, Besni Üzümü, Pirin-Gümüş kaya Mağaraları, Kahta Çayı
AĞRI
Ağrı Dağı, İshak Paşa Sarayı, Balık Gölü, Göktaşı Çukuru, Gürbulak Sınır Kapısı, Günbuldu Mağaraları
AFYON
Haşhaş, Kaymak, Afyon Sucuğu, Afyon Mermeri, Çağlayan Mesire Yeri, İscehisar Kayalıkları, Bayat Kilimleri, Hüdai, Gazlı göl, Dinar ve Sandıklı Kaplıcaları
AKSARAY
Ihlara Vadisi, Eğri Minare, Yılanlı Kilise, Sultan hanı ve Ağzıkarahan Kervansarayları , Acemhöyük, Manastır Vadisi, Antik Nora Şehri
AMASYA
Amasya Elması, Borabay Gölü, Amasya Kalesi, Kral Kaya Mezarları, Ahşap Amasya Evleri, Darüşşifa ( Akıl hastalarının müzik ve su sesiyle tedavi edildiği ilk yer ), Şehzadeler Şehri
ANKARA
Ankara Kalesi, Anıtkabir, Tiftik Keçisi ( Ankara Keçisi ), Hacı Bayram Veli Türbesi, August Tapınağı, Roma Hamamı, Gordion ( Frigyanın Başkenti ), Atakule, Karum İş Merkezi, Kızılcahamam-Ayaş Kaplıcaları, Beypazarı Evleri
ANTALYA
Düden-Kurşunlu- Manavgat Şelaleleri, Dim-Damlataş- Karain Mağaraları, Olimpos-Beydağ ları-Köprülü Kanyon Milli Parkları, Konyaaltı-Lara- Patara Plajları, Turunçgil ve Seracılık Üretimi ile Alanya, Side, Manavgat, Kemer, Kalkan, Kaş Gibi Turizm Merkezleri, Tarihi Kaleiçi Evleri, Altın Portakal Film Yarışması, Kesme Çiçek Üretimi, avcılar escort
izmit escort Aspendos, Perge, Fhaselis, Termessos, Olympos Antik Kentleri
ARDAHAN
Kaşar Peyniri, Çıldır Gölü
ARTVİN
Boğa Güreşleri, Barhal Kilisesi, Sarp Sınır Kapısı, Çoruh Nehri, Karagöl – Sahara ve Hatilla Vadisi Milli Parkları
AYDIN
Deve Güreşleri, Büyük Menderes Nehri, Afrodisias-Milet- Didim-Priene Antik Kentleri ile Kuşadası, Aydın İnciri, Dilek Yarımadası Milli Parkı
BALIKESİR
Susurluk Ayranı ve Tostu, Manyas Gölü ve Manyas Yoğurdu, Ayvalık ve Edremit Zeytini, Kaz Dağları Milli Parkı, Bor mineralleri, Gönen-Manyas- Burhaniye Kaplıcaları, Kaz Dağları Sarıkız Şenlikleri, Şahin Deresi Kanyonu, Sütüven Şelalesi, Ayvalık-Altınoluk- Akçay-Ören Turizm Merkezleri, Hasanboğuldu, Tahtakuşlar Etnografya Müzesi, Balıkesir Kolonyası
BARTIN
Amasra Kalesi, İnkum Plajı, Bartın Çayı
BATMAN
Hasankeyf Türbesi ve Kalesi, Petrol Rafinerisi
BAYBURT
Bayburt Kalesi, Şehit Osman Türbesi, Aydıntepe Yeraltı Şehri, Sırakayalar Şelalesi
BOLU
Yedi Göller, Abant, Gölcük, Sünnet Gölleri, Mudurnu ve Göynük’ün Tarihi Ahşap Evleri, Kartalkaya Kış Sporları Merkezi, Mengen’in Aşçıları, Akkaya Travertenleri, Seben Kaya Evleri, Seben Elması, Aladağ Yaylaları, Mudurnunun Sarot ve Babas Kaplıcaları
BURDUR
Sagalassos Antik Kenti, İnsuyu Mağarası, Burdur ve Salda Gölleri
BURSA
Yeşil Türbe, Ulu Cami, Kozahan, İznik Çinileri, Cumalıkızık Köyü ve Evleri, Uludağ Milli Parkı, Kestane Şekeri, Şeftali, Bıçak, Havlu, Gemlik ve Mudanya nın Zeytini, İnegöl Köftesi, Çekirge-Oylat Kaplıcaları, İskender Kebabı, İnkaya Çınarı, Mihaliç Peyniri, İznik Gölü,Emsali zor bulunan IRGANDI köprü, Osman Gazi ve Orhan Gazi Türbesi, Emirsultan türbesi,Molla Gürani Türbesi, Molla Fenari Türbesi, Karagöz ve Hacivat, Üftade Türbesi, Hisar ve Orta Pazar mahallelerindeki surlar ve Osmanlının Bursa ya ilk girdiği Kapı (Saltanat Kapı Yeni Yapılan Değil),Emsali zor bulunan IRGANDI köprü
BİLECİK
Şeyh Edebali ve Ertuğrul Gazi Türbeleri, Saat Kulesi, Türk Büyükleri Platformu, Osmanlının Kuruluş Yeri Söğüt İlçesi, Mermer Üretimi ve Bozöyük Seramiği
BİNGÖL
Kös Kaplıcası, Soğuksu Mesiresi, Buzul Gölleri, Kiğı Kalesi, Yüzen Ada ( Turnalar Gölü ), Kartal ( Karakuş ) Halkoyunu
BİTLİS
Nemrut Dağı, Nemrut Krater Gölü, Ahlat Kümbetleri, Tütün Üretimi, Süphan Dağı, Adilcevaz Kalesi, İhlasiye Medresesi, El-Aman Kervansarayı, Ahlat Selçuklu Mezarlığı, Beş Minare ( Şerefiye, Kalealtı, Ulu, Meydan ve Gökmeydan Camileri )
ÇANAKKALE
Gökçeada ve Bozcaada, Truva ve Assos Antik Kentleri, Gelibolu Şehitler Milli Parkı, Adatepe ve Çetmi (Yeşilyurt ) Köyleri, Dardanel Balık Konservesi, Domates ve Seramik Üretimi, Höşmerim ( peynir tatlısı )
ÇANKIRI
Çankırı Kalesi, Taşmescit, Bülbül Pınarı Dinlenme Yeri, Kayatuzu Üretimi
ÇORUM
Yazılıkaya, Hattusaş, Alacahöyük Ören Yeri, Çorum Leblebisi ve Saat Kulesi
DENİZLİ
Pamukkale Travertenleri, Hierapolis Antik Kenti, Buldan Bezi, Havlu ve Bornoz Üretimi, Güney Şelalesi, Karahayıt Kaplıcaları, Kızıldere Jeotermal Kaynağı , Denizli Horozu
DİYARBAKIR
Diyarbakır Karpuzu, Malabadi Köprüsü, Diyarbakır Surları, Ergani Bakırı, Behrampaşa Camii, Delilo Halkoyunu, Deliller Hanı, Diyarbakır Sokakları, ( Küçeler ) Hilar Kayalıkları, Çermik Kaplıcası, Meryem Ana Kilisesi, Sarı Saltık Türbesi
DÜZCE
Samandere, Güzeldere, Aydınpınar, Sarıyayla, Saklıkent ve Aktaş Şelaleleri,Fakı llı, Sarıkaya ve Aksu Mağaraları, Akçakoca Turizm Merkezi, Efteni Gölü ve Kaplıcası, Konuralp Müzesi, Sakarca, Topuk, Kardüz, Odayeri , Torkul Yaylaları
EDİRNE
Selimiye Camii, Rüstempaşa Kervansarayı, Kırkpınar Yağlı Güreşleri, Ayçiçeği-Pirinç ve Beyaz Peynir Üretimi, Uzunköprü.
ELAZIĞ
Harput Kalesi ve Şehri, Keban Baraj Gölü, Hazar Gölü, Buzluk Mağarası, Çaydaçıra Halkoyunu, Ağın Kaplıcası,Hazarbaba Kayak Merkezi,Arap Baba Türbesi
ERZURUM
Palandöken Kayak Merkezi, Çifte Minareli Medrese, Tortum Şelalesi, Oltu Taşı, Aziziye Tabyaları, Üç Kümbetler, Cağ Kebabı, Tepsi Minare ( Saat Kulesi ), Erzurum Kalesi, Rüstem Paşa Bedesteni, Erzurum Kongresi Binası, Çobandede Köprüsü, Narman Peribacaları
ERZİNCAN
Girlevik Şelalesi, Ekşisu Kaplıcası, Tulum Peyniri, Bakır İşlemeciliği, Aygır Gölü, Buz Mağaraları, Eğinin ( Kemaliye ) folklörü
ESKİŞEHİR
Lületaşı, Porsuk Çayı, Midas Tapınağı, Anadolu Üniversitesi, Yunus Emre Türbesi, Tarihi Odun Pazarı Evleri, Yazılıkaya Frig Vadisi ( Midas Kenti ), Uyuz, Çifteler ve Yarıkçı Hamamları, Çatacık Ormanları ve Mesire Yeri, Eti Bisküvileri, İnönü Planör Kampı, Sivrihisar Ermeni Kilisesi
GAZİANTEP
Antepfıstığı, Antep Baklavası, Zeugma-Karkamış -Yesemek Antik Kentleri, İplik Sanayi, Karpuzatan ve Dülükbaba Mesire Yerleri, Antep Mutfağı
GÜMÜŞHANE
Tomara ve Torul Şelaleleri, Satara Antik Kenti, Kuşburnu Çayı ve Marmeladı, İmera Manastırı ve Gümüşhane Evleri
GİRESUN
Giresun Kalesi, Fındık Üretimi, Hayırsız Ada, Şebinkarahisar Kalesi, Kümbet, Bektaş, Gölyanı, Kulakkaya ve Sisdağı Yaylaları, Aksu Şenlikleri, Pınarlar Şelalesi Aygır Gölü, Giresun Kalesi, Gedikkaya
HAKKARİ
Cilo ve Sat Dağları, Buzul Gölleri, Zap Suyu, Ters Lale ( Ağlayan Lale ), Şemdinli Balı, Sümbül Dağı, Hakkari Kilimleri
HATAY
Antakya Mozaik Müzesi, Harbiye Mesire Yeri, Arsuz Plajları, İskenderun Demir-Çelik Fabrikaları, Soğukoluk Mesire Yeri, Künefe Tatlısı, Sen Piyer Kilisesi, Erzin Kaplıcaları
IĞDIR
Pamuk Üretimi
ISPARTA
Kovada Gölü Milli Parkı, Isparta Gülü, El Dokuması Isparta Halıları, Eğirdir ve Gölcük Gölleri, Isparta Elması,Yazılı Kanyon Milli Parkı, Pınargözü Mağarası, Davraz Dağı Kayak Merkezi
İSTANBUL
Topkapı Sarayı, Sultanahmet ve Süleymaniye Camileri, Yerebatan Sarnıcı, Kapalıçarşı, Mısırçarşısı, İstiklal Caddesi, Dolmabahçe ve Çırağan Sarayları, Yıldız-Gülhane – Emirgan Parkları, Çamlıca Tepesi, Prens Adaları, Rumeli Hisarı, Haliç Piyerloti, Kız Kulesi, İstanbul Boğazı, Minyatürk, İstanbul Surları, Galata Kulesi, Sultanahmet Meydanı, Aya İrini Müzesi, Eyüp Sultan Camii, Boğaz Köprüleri, Bozdoğan Kemeri, Fener Rum Patrikhanesi
İZMİR
İzmir Saat Kulesi, Kadife Kale, Meryem Ana Evi, Kültürpark, Efes-Bergama Antik Kentleri, Balçova Kaplıcaları, Kemeraltı Çarşısı, Çamaltı Tuzlası ve Kuş Cenneti, Çeşme Kalesi, Kordon Boyu, Asansör, Kızlar Ağası Hanı, Birgi Çakırağa Konağı, İzmir Köfte, Lokma ve Kemalpaşa Tatlıları, Foça, Çeşme, Seferihisar, Selçuk, Alaçatı Turizm Merkezleri ,belirligünvehaftalar.com
KAHRAMANMARAŞ
Maraş Dondurması, Döngel Mağaraları, Afşin-Elbistan Termik Santrali, Maraş Kalesi, Tarhana,Sütçü İmamı
KARABÜK
Safranbolu Evleri, Safranbolu Lokumu, Demir-Çelik Fabrikası
KARAMAN
Hatuniye Medresesi, Yerköprü Şelalesi, Karaman Koyunu, Türkiyenin Bisküvi Üretim Merkezi, Karaman Elması
KARS
Kars Kalesi, Ani Harabeleri, Sarıkamış Kayak Merkezi, Kaşar Peyniri
KASTAMONU
Cehennem Deresi Kanyonu, Ilgarini Mağarası, Tosya Pirinci, Taşköprü Sarımsağı, Ilgaz Dağı Milli Parkı, Kır Pidesi, Kürenin bakırı
KAYSERİ
Erciyes Dağı Kayak Merkezi, Kayseri Pastırması, Bünyan Halısı, Sultansazlığı Kuş Cenneti, Kapuzbaşı Şelaleleri, Gesi Bağları, Talas Kenti, Gevher Nesibe Tıp Merkezi
KIRIKKALE
Silah Fabrikaları, Petrol Rafinerisi
KIRKLARELİ
Dupnisa Mağarası, Alpullu Şeker Fabrikası, Hamitabat Doğalgaz Santrali, Dereköy-İğneada- Kıyıköy-Kastro gibi Sayfiye Yerleri
KIRŞEHİR
Ahi Evran Türbesi, Hirfanlı Baraj Gölü, Seyfe Gölü, Petlas Lastik Fabrikası, Cacabey Medresesi, Mucur Yeraltı Şehri
KOCAELİ ( İZMİT )
Pişmaniye, Değirmendere Fındığı, Hannibal’ın Mezarı, Petrokimya ve Otomotiv Sanayi, Osman Hamdi Bey Müzesi, Eski Hisar Kalesi, Saat Kulesi, Hereke Halısı, Kandıra Yoğurdu, Abdülazizin Av Köşkü, Kaiser Wilhelm Köşkü, Ballıkayalar Vadisi ve Beşkayalar Tabiat Parkları, Darıca Kuş Cenneti, Maşukiye, Kartepe ve Kuzu Yaylası, Çoban Mustafa Paşa Külliyesi,Yarı mca Kirazı
KONYA
Mevlana Türbesi, Alaeddin Tepesi ve Camii, Karatay Medresesi, Çatalhöyük Antik Kenti, Akşehir Nasrettin Hoca Şenlikleri, Balatini Mağarası, Ilgın Kaplıcaları
KİLİS
Kilis Yorganları
KÜTAHYA
Porselen ve Çini İmalatı, Başkomutanlık Milli Parkı, Kütahya Kalesi, Aizanoi Antik Kenti, Tunçbilek-Seyit Ömer Linyitleri, Tavşanlı Leblebisi, Simav ve Gördes Halıları
MALATYA
Malatya Kayısısı, Günpınar Şelalesi, Pınarbaşı Mesire Yeri, Aslantepe Antik Kenti, Karakaya Barajı, Somuncu Baba Camii ve Balık Gölü, Sürgü ( Takaz ) Mesire Yeri, Arapgir Meydan Köprüsü, Battalgazi Kervansarayı, Sultansuyu Harası, Darende Kudret Hamamı
MANİSA
Sard Antik Kenti, Mesir Macunu, Spil Dağı Milli Parkı, Üzüm ve Tütün Üretimi, Soma’nın Linyiti, Ağlayan Kaya ( Nyobe ) Muradiye ve Ulu Cami Külliyeleri, Vestel Fabrikaları
MARDİN
Deyrul-Zafaran Manastırı, Mardin Kalesi, Taş Evleri, Telkari Gümüş İşlemeciliği, Dara Harabeleri ve Zinciriye Medresesi
MERSİN ( İÇEL )
Kız Kalesi, Cennet ve Cehennem Obrukları, Silifke Yoğurdu, Anamur Muzu, Turunçgil ve Seracılık Üretimi, Göksu Nehri, Sertavul Geçidi, Tarsus Şelalesi, Çamlıyayla ( Namrun )
MUĞLA
Bodrum, Marmaris, Datça, Fethiye, Dalyan, Göcek Gibi Turizm Merkezleri, Kelebekler Vadisi, Bodrum Kalesi, Beyaz Bodrum Evleri, Bodrum Sualtı Arkeoloji Müzesi, Saklıkent Kanyonu, Ölü Deniz, Çamur Banyosu, İztuzu Plajı, Sedir Adası, Knidos-Letoon- Kaunos-Labranda- Keramos Antik Kentleri, Milas Halıları, Halikarnas Balıkçısı, Marmaris Çam Balı, Sığla Ağacı ve Yağı
MUŞ
Muş Ovası, Malazgirt Anıtı, Gaz Gölü
NEVŞEHİR
Peribacaları, Derin Kuyu ve Kaymaklı Yeraltı Şehirleri, Hacı Bektaşi Veli Türbesi, Üzüm Bağları ve Şarabı, Patates Üretimi, Testi Kebabı, Avanos’un Çanak Çömlek İşçiliği, Göreme Açık Hava Müzesi, Kozaklı Kaplıcaları, Ortahisar ve Uçhisar Kaya Oyması Kaleleri, Tarihi Mustafapaşa Evleri,Zelve
NİĞDE
Saat Kulesi, Aladağlar, Bolkar Dağları, Türkiye’nin Elma ve Patates Deposu, Kuşkayası Mezarlığı, Çiftehan Kaplıcaları
ORDU
Türkiye’nin Fındık ve Bal Deposu, Boz Tepe, Çamlık Mesire Yeri, Yason Burnu ve Kilisesi, Keyfalan Yaylası
OSMANİYE
Toprakkale Kalesi, Hemite Kalesi, Karatepe-Aslantaş Açık Hava Müzesi, Karaçay ve Şarlak Şelaleleri, Zorkun Yaylası, Yerfıstığı Üretimi
RİZE
Çay Bahçeleri, Kaçkar Dağları, Ayder ve Çamlıhemşin Yaylaları, Anzer Balı, Zilkale ve Buzul Gölleri, Elevit Şelalesi, Palovit Yaylası, Fırtına Deresi Vadisi, Rize Kalesi, Rize Bezi
SAKARYA
Sapanca ve Poyrazlar Gölleri, Akyazı Kuzuluk Kaplıcaları, Sakarya Nehri, Patates ve Soğan Üretimi
SAMSUN
Tütün Üretimi, Çarşamba ve Bafra Delta Ovaları, Havza ve Ladik Kaplıcaları, Atatürk Anıtı, Bafra Pidesi,Vezirkö prü İlçesinin Semaveri
SİNOP
Sinop Kalesi, Boyabat Pirinci, İnceburun ( Türkiye’nin En Kuzey Noktası ), Ayancık Kerestesi, Erfelek Tatlıca Şelaleleri, İnaltı Mağarası, Akgöl, Sinop Hapishanesi, Keten Üretimi
SİVAS
Buruciye Medresesi, Gök Medrese, Kangal Çoban Köpeği, Kangal Balıklı Kaplıcası, Divriği’nin Demiri, Pir Sultan Abdal ve Aşık Veysel, Divriği Ulu Camii ve Darüşşifa, Çifte Minareli Medrese, Sızır Şelalesi ( Gemerek ),Tödürge Gölü ( Zara )
SİİRT
Veysel Karani Türbesi, Büryan Kebabı, Perde Pilavı, Saat Kulesi, Siirt Yünlü Battaniyeleri, Derzin Kalesi, Billoris Kaplıcası, Jirkan Kilimi
ŞANLIURFA
Urfa Kalesi, Urfa Sıra Geceleri, Halil-ül Rahman Gölü ( Balıklı Göl ), Harran Harabeleri, Ceylanpınar Üretme Çiftliği, Çiğ Köftesi, Kelaynak Kuşları, Halfeti Evleri, Pamuk Üretimi, Hz.Eyüp Mağarası, Şuayip Şehri ve Mağarası
ŞIRNAK
Cudi Dağı, Kasrik Boğazı, Habur Sınır Kapısı, Mem-u Zin Türbesi
TEKİRDAĞ
Şarköy Üzümü ve Şarabı, Tekirdağ Rakısı, Ayçiçeği, Tekirdağ Köftesi, Rakoçzi Müzesi, Rüstempaşa Camii
TOKAT
Tütün Üretimi, Niksar Ayvaz Suyu, Almus Baraj Gölü, Ballıca Mağarası, Topçam Yaylası, Zinav Gölü, Gök Medrese, Tokat Çemeni, Sulu Saray ( Sebastapolis ) Tokat Kebabı, Yazma Üretimi
TRABZON
Sümela Manastırı, Atatürk Köşkü, Uzungöl, Zağanos Köprüsü, Hamsiköy Sütlacı, Kadırga Yaylası, Trabzon Bileziği, Akçaabat Köftesi, Boztepe, Beton Helva ve Vakfıkebir Odun Ekmeği, Ayasofya Müzesi, Horon, Kisarna ( Bengisu ) Madensuyu, Sultan Murat Yaylası, Kızlar Manastırı, Trabzonspor
TUNCELİ
Munzur Vadisi Milli Parkı, Düzgün Baba Dağı, Bağın Ilıcası, Munzur Gözeleri, Tek dişli Munzur Sarımsağı
UŞAK
Deri, Kilim ve Battaniye Sanayii, Şeker Fabrikası ( Türkiye’deki İlk Şeker Fabrikası ), Akse Çamlığı, Hamam Boğazı Şifalı Suları
VAN
Van Kedisi, Akdamar Adası, Van Gölü, Hoşap Kalesi, Muradiye ve Bendimahi Şelaleleri
YALOVA
Termal Kaplıcaları, Armutlu Kapıcaları, Atatürk Köşkü Müzesi
YOZGAT
Saat Kulesi, Yozgat Çamlığı Ulusal Parkı, Kerkenez Harabeleri (Keykavus Kalesi), Akdağ Ormanları,Arabaşı ,Testi ve Tandır Kebabı, Madımak, Çeşka Kalesi, Türkiyenin İlk Dünyanın 3. Milli Parkı Çamlık
ZONGULDAK
Taşkömürü ( Karaelmas ), Cehennemağzı, Gökgöl ve İnağzı Mağaraları
Mavi Kıyılar
MAVİ KIYILAR
Yurdumuzun Antalya’dan Alanya’ya kadar uzanan kıyısındaki güzelliklerini dünyanın hiç bir yerinde göremedim. Burada tabiat insanoğluna hiç bir yerde rastlanmayan bir bağışta bulunmuş : «İşte sana yeryüzünde bir cennet! »demiş.
Bu kıyılarda tarih boyunca, buraların güzelliklerini anlayan insanlar oturmuş, ilkçağlarda « yaprak ve çiçek ülkesi » anlamına gelen bir kelimeyle adlandırılan bu bölgede birbiri yanında ve birbirinden bayındır yüzlerce şehir kurulmuştur. Roma çağının sonlarına kadar bu şehirler, binlerce seyirci alan mermer tiyatroları, stadyumları, su kemerleri, heykellerle süslü sokaklarıyla birbirleriyle yarışırlarmış. Selçuklular devrinde de Antalya, hele Alanya güzel anıtlarla donatılmış. Anadolu’nun bu parçası, bu gün hem tabiatı, hem tarihî eserleri bakımından Akdeniz kıyısında, başta gelen bir bölgedir.
Bayramdan bayrama Antalya’ya bir turistik gezi düzenlenir. Yazın uçaklar işler. Her gün İstanbul’dan, Bursa’dan, Ankara’dan otobüsler gelir. Yollar da güzeldir. Ama bütün bu taşıt imkanları Antalya – Alanya kıyılarını gereğince değerlendirmeye yetmez. Antalya, Türkiye’nin turistik bir merkezi olmak için bekler, durur. Antalya ve çevresi için bir turizm kampanyasına girişmemiz gerekir, bu, bize önce döviz sağlar. Sonra, dünyanın en güzel kıyılarının Türkiye’de bulunduğunu duyurmak olanağını kazandırır. Antalya, Alanya, Side, Perge ve Manavgat’ı görememiş insanlara kızmıyorum. Çünkü oraların güzelliklerini duymamış, resimlerini görememiş olabilirler. Bu konuda bizim kusurumuz var demektir. Çünkü oraları iyi tanıtamamışız.
Antalya’nın Kale mahallesinde gezmek, iki yanı mimarlık eserleriyle süslü daracık sokaklarında dolaşmak ne kadar güzeldir! Sonra Antalya limanından masmavi Akdeniz’in, sarı, yeşil, kırmızı çizgiler çizen kayalıkların güzelliğine doyum olmaz. Ağaçlarda yüz binlerce portakal, limon, mandalina, turunç sarkan bahçeleri görmek, Düden şelalesi önünden motorla yüzlerce kez geçmek insanı usandırmaz.
Antalya’ya geldiğimizin ertesi günü hemen Alanya’ya gittik Alanya’yı kendilerine kışlık başkent seçmişler.
Alanya’da kadınlar yeşil, kırmızı, beyaz çizgili ipekten bir çeşit kumaş dokuyorlar. Onlardan birkaç tane aldım. Bu dokumadan etekler yapılsa Avrupalılar şaşkınlıktan parmaklarım ısırırlar.
Azra ERHAT
(Mavi Anadolu’dan)
Söz Korosu:MEMLEKETİMİN SESİ
MEMLEKETİMİN SESİ
Dolu dolu yaşamlarla,
Murat edilen özlemlerle,
Sevgi dolu bakışlarla,
Birlik için yaşayan,
Anadoluyum ben
Kuzeyiyle güneyiyle,
Dogusuyla batısıyla,
Yeni doğan bir güneşim.
Işıl Işıl gençlerimle ,
Umut veren nesillerle,
Geleceğin hazinesiyim.
Avrupanın kıskandığı
Asyanın imrendiği ,
Işık saçan meşaleyim.
Yeşilimle, denizimle,
Halayımla, horonumla
Zeybeğimle, mabetlerimle
Türlü türlü yemişimle,
Bereket tarlasıyım.
Marmaradır benim adım
Neşeli, canlı insanlarımla
Çalışkandır benim halkım.
Avrupanın esintisiyle
Gelişmiştir sanayim.
Padişahların, Kralların at koşturduğu topraklarımla,
Mavi boncuk, tarih kokan istanbulumla,
Turistlerin gözdesiyim.
Sıcak iklimimle,
İncirimle zeytinimle,
Bademimle cevizimle,
Dört mevsim ürün veren topraklarımla
Her turistin görmek isteyip can attığı sıcak denizimle,
Gelenin gitmek istemediği
Bolluk, bereket yeri egeyim
Görkemli uzanmış toroslarımla,
Dağlardaki bodur makilerimle,
Sıcacık güneş ve turunçlarımla ,
Rengârenk oteller ve eğlencelerle,
Turistleri kendime çeken Akdenizim.
Ulu Lider Atatürk’ün başkenti Ankaramla,
Kızılırmak ve yeşilırmakın suladığı topraklarımla,
Tasavvuf kokan şiirlerimle,
Yanık yanık türkülerimle,
Ozanların uğrak yeri, İç Anadoluyum.
İçimizi ısıtan Kara elmasımla,
Zümrüt renkli yeşilimle,
İnce belli bardaklı çayımla,
Tatlıların vazgeçilmezi fındığımla,
Fıkralarımdaki temelim ve fadimemle,
Fıkır fıkır kaynayan hamsimle ,
Hırçın dalgaların Karadeniziyim.
Mağrur duran Ağrı dağımla,
Motif motif efsanelerimle,
Sert esen soğuk rüzgarlarımla,
Bitmeyen meşakkatli yaşamlarımla,
Bir ümide dört elle sarılan halkımla,
Çiçek kokan dağlarımla,
Meleyen kuzularımla,
Ben Doğu Anadoluyum .
Biber gibi yanık seslerimle,
Türlü türlü leziz yemeklerimle,
Kendine has örflerimle ,
Okumayı kurtuluş gören genç kızlarımla,
Güneydoğu Anadoludur benim adım.
Sevecen insanlarımla ,
Sevgi kokan gönüllerle,
Misafirperver ev sahibiyim.
Geçmişteki desen desen,
ilmik ilmik dokunmuş tarihimle,
Yaşanmış medeniyetlerle,
Canlı bir tiyatroyum.
Her dilden seslerimle,
Sağlam inançlarımla,
Canlı, ruhu yüce, şuurlu,
Çok sesli bir koroyum.
Acı tatlı törelerimle,
Bitmeyen sevgilerimle,
Turistleri hayrete salan,
Derin bir kültürüm.
Rengarenk tenlerimle,
Turkuaz rengi simgemle,
Binbir çeşit huylarımla,
Dostluk elini hep uzatan,
GELİŞEN TÜRKİYE’YİM BEN.
Selma Ekim
Turizm Çeşitleri
Turizm olgusunun daha açık ve doğru bir biçimde ele alınabilmesi amacıyla çeşitli kriterlere göre gruplandırılması zorunludur. Turizm çeşitleri değişik kriterlere göre gruplanabilir. Örneğin;
Turistin geldiği yere göre turizm (iç turizm, dış turizm).
Turistin sayısına göre turizm. (bireysel, kolektif ve kitle turizmi).
Amacına göre turizm (dinlenme, sağlık, sportif, kültürel, dinsel, ekonomik, politik, kongre, aile turizm).
Seçilen zamana göre turizm (yaz turizmi, kış turizmi),
Kapsanan süreye göre turizm (kısa süreli, uzun süreli turizm).
Sosyal niteliklere göre turizm (yaş kriterlerine göre, gelir düzeyine göre).
Ulaşım araçlarına göre turizm (yat turizmi, gemi turizmi, karavan turizmi, demiryolu turizmi).
Organizasyon şekline göre turizm (kişilerin doğrudan seyahat etmeleri, kişilerin seyahat acentası veya tur operatörleri ile yaptıkları seyahatler.)
Konaklama şekline göre turizm (otel, motel, tatil köyü vb.).
Turizm Haftası İle İlgili Genel Bilgiler
Türkiye’miz doğal güzellikleri ve tarihi zenginlikleriyle dünyanın önemli turizm merkezlerinden biridir. Ülkemizin bu güzelliklerden dolayı yıllardır iç ve dış turizm için çok önemli duraklardan biri haline gelmiştir.
Son yıllarda artan tanıtım çabaları; spor ve sanatta sergilenen üstün başarılar ülkemizin tanıtılmasında önemli roller oynamıştır. Turizm, eğlenmek, dinlenmek, alışveriş yapmak veya öğrenmek gibi amaçlarla düzenlenen gezilere verilen genel bir isimdir. Turist ise bu gezilere kişisel ve grup olarak katılan kimseleri adlandırmak için kullanılır.
Turizm bütün dünyada üzerinde önemle durulan bir konudur, Çünkü turist, gezi için gittiği ülkeye “döviz” bırakır. Bu döviz o ülkenin ekonomik gücünü arttırır. O ülkede üretilmeyen tıbbı araç gereçler, ilaçlar, makine veya petrol ürünlerini satın almak için döviz kullanılacaktır. Bu sıraladıklarımız turizmin ekonomik getirileridir.
Turizm olgusuna bir de turist açısından bakmak gerekir. Turist, geziye çıkarken hangi istek ve amacı taşıyorsa onu bulabileceği bir ülkeye gidecektir. Fakat bunu yaparken rahat etmeyi, eğlenmeyi, öğrenmeyi ve yaşantısına zenginlikler katmayı da isteyecektir. Kuzey Yarımkürede Asya ve Avrupa kıtalarının eşiğinde, eşsiz doğası ve zengin medeniyet kalıntılarıyla Türkiye adeta bir turizm yıldızıdır. Dünyanın hemen her yerindeki gezginler için çok cazip olanaklara sahiptir.
Turizm kavramı birçok amacı birleştirdiği için çok geniş bir etkinlik yelpazesine sahiptir. Örneğin iç turizm, yerli halkın yaşadığı bölgeden kalkıp yurdunun görmediği yerlerine yaptığı gezilerdir. Bu açıdan bakıldığında turizm, bir ülkenin kendi yurttaşları arasında duygusal ve kültürel bağları güçlendirerek milli bütünlüğe hizmet eder.
Gezerek ulaşılan bilgi, deneyim ve izlenimlerin kişisel gelişime katkılarından da söz edebiliriz. Tanıyacağımız her insan, hayata, evrene, kendimize bakış açımıza yepyeni pencereler açacaktır. O halde bir ulusun turizme yaklaşımı ne denli çeşitli ve zenginse elde edeceği maddi – manevi kar da o kadar büyüktür.
Turizm, kalkınmanın önemli anahtarlarından biri olduğu çok sık vurgulanan bir olgu olmasına rağmen bu konuda henüz yeterli bilinç düzeyine erişilememiştir. Turizmin mevsimlik bir çıkar sağlama zamanı gibi algılanması, fırsatçı eğilimler ülkemiz turizmine hala büyük zararlar vermektedir. “Bir memnun turist, bin turist yollar.” ilkesini özümseyememiş işletmelerin, maliyetin az olmasına aldanıp niteliksiz elemanları istihdam etmesi, ülkemizin turist üzerinde bırakmak istediği izlenimi baltalamaktadır.
İşte bu gerçekler 15-22 Nisan tarihlerini Turizm Haftası olarak kutlamayı gerektirmiştir. Turizm Haftası’nda okullardaki etkinliklerle, şehirlerde düzenlenen tanıtım faaliyetleriyle veya medya kuruluşlarının katkılarıyla ülkemizin turizm gücünün artırılması için uğraşılır.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, yurt ve dünya çapında düzenlediği etkinliklerle Anadolu’nun kültür zenginliğini, doğal güzelliklerini tanıtmaya çalışmaktadır. Ülkemizin milli, manevi, tarihi, kültürel, sanatsal ve turistik değerlerinin yurt içi ve yurt dışında tanıtımını yapmak, yaptırmak, bu amaçla yurt içinde, yurt dışında yapılacak çeşitli tanıtım etkinlikleri yapan kuruluşlarla işbirliği yaparak tanıtım çalışmalarının en etkin hale getirilmesini sağlamak Kültür ve Turizm Bakanlığının görevleri arasında yer almaktadır.
Turizm Haftası örnek konuşma metni
Sevgili Arkadaşlar!
15-22 Nisan tarihleri arasını Turizm Haftası olarak kutluyoruz. Dinlenmek, eğlenmek, görmek ve tanımak gibi amaçlarla yapılan gezilere turizm, bu gezilere katılan insanlara da turist diyoruz. Ülke içinde yapılan gezilere iç turizm, ülke dışına yapılan gezilere ise dış turizm denir.
Yurt dışı gezilere daha çok, zenginleşen ülkelerin insanları çıkar. Yabancı turistler ülkemize hangi amaçla gelirse gelsinler, para harcarlar. Turistlerin harcadığı yabancı paralara döviz diyoruz. Üretemediğimiz ürünleri yabancı ülkelerden döviz ile satın alırız. Döviz elde etmenin en kolay yollarından biri ise turizmdir. Ülkemize ne kadar çok turist gelirse, o kadar çok döviz elde ederiz.
Asya ve Avrupa kıtaları arasında bir köprü olan yurdumuz, turistlerin ilgi duyduğu bir ülkedir. Ilıman iklimi, zengin bitki örtüsü, eski medeniyetlerin bıraktığı tarihi eser ve anıtlarla yurdumuz, turistler için adeta bir cennet gibidir. Bütün bunlara rağmen ülkemiz, hak ettiği turist sayısına bir türlü ulaşamamıştır. Ülkemize daha çok turist gelebilmesi için, yollarımızın daha güzel, insanlarımızın daha centilmen, ulaşım araçlarının daha gelişmiş, konaklama yerlerinin bol, rahat ve temiz olması gerektiğini biliyoruz. Turistlere karşı güler yüzlü olmak, onları rahatsız etmemek, değerinden yüksek ve zorla satış yapmamak gerekir. Onların memnun ayrılması, ülkemize daha çok turistin gelmesini sağlar. Daha çok turist ise, daha çok döviz demektir.
Turizm Konulu Skeç:MİRASIN CAZİBESİ
Yazan:Selma Ekim
MİRASIN CAZİBESİ
Sonradan görmüşlerden biri olacak Hatice hanım (zengin havasına bürünmeye çalışarak ) şarkı söylerken, bir yandan da dans ederek valiz hazırlığını yaparken telefon çalıyor. (saçları buğidili, prafan giyimli, abartılı takılarla dolu, yarı kibar yarı şiveli konuşuyor)
HATİCE— Aluuu buyurun, Naifciğim sen misin ? canım biletleri hallettin mi?
HATİCE — Nolur noluur, eyföl külesine gidelim, oraya çıkıp resim çektirmek istiyom, ordan da Amarikanın nevyorkuna gitmek istiyorum.
HATİCE — Olur olur canım, çok güzel olur İstanbul havalimanından gidelim daha havalı olur.
HATİCE —- Ayyy ne güzel olacak, bisürü fotograf çektirip komşulara bire bir katıp anlatırım, hırslarından çatır çatır çatlarlar cadolozlar.
HATİCE —-Evet evet haklısın. Nevyorktan mitathattına mı manhatuna mı neyse oraya gideriz, Geçen gün köförde anlatmışlardı, bi adaymış, çok güzel diyolardı.
HATİCE — Ay çok heyecanlıyım, hii az kalsın utuyordum, yarın alışverişe çıkmamız gerekiyor! Eyfel kulesinin altında denize girmek için çok güzel bir mayo almalıyım. Şöyle evrupai olmalı, ordan aldım derim. Ayrıca biriki hediye alalım, pahalı alacamıza ordan getirdim derim.Nasıl fikir ama.
HATİCE —-sanada alırız tabii, Unuturmuyum. Aaaa Başka şeyi unutuyorduk ama, yüzmeyide bilmiyoz zaten Naifim burada kara lastikle göle giriyoz ama orası kocaman Paris güzel birer simit almalıyız biraz havamız olsun canım.
HATİCE — Evet evet canım çok şanslıyız, Bu miras sayesinde dünyayı gezeceğiz.
HATİCE —-Canıım kapının zili çalıyor, yine düşüncesiz bir komşu geldi herhalde, zırt pırt geliyorlar yuholasıcılar,gelmeden önce telefonla haber bile vermiyorlar.Neyse yakında buradan taşınırız zaten.Hadi canım görüşürüz.BYEE
Telefonu kapatıp, kapıyı açmaya doğru gider. Bir yandan da kendine çeki düzen verir. Aynada saçlarını düzeltir, dudaklarını ıslatır.
HATİCE —Ay ay kim gelmiş , buyur berrancım, hoş geldin.
BERRAN— Rahatsız etmeyeyim ,
HATİCE —Ay canım benim, ne demek . Biz komşu değilmiyiz, çat kapı gelmelisin rahatsız olmakda ne demek
BERRAN— Kek yapmıştım da sana da kokusu gelmiştir diye bir tabak getirdim, çayla yersin.
HATİCE –Ay gel şöle otur, hah şöle, . Keklerde çok gözel gözüyor hani valla canım ellerine sağlık, Serabı da arayım, oda gelir bir kave içer söyleşiriz.
HATİCE — Nerdeydi şu telefon hah burada işte. Du bakayim evde mi? Alooo komşucuğum nasılsın, bende iyiyim saol . Ay hiç gelmiyosun , Bak ne diycem, Berran geldi sende gel bir kave içip, biraz dertleşiriz.
HATİCE —Hayır hayır, kabul etmiyom, İşini gücünü bırakıp hemen geliyosun , mazeret yok, bekliyom.
HATİCE —geliyo, geliyo. Bi naz bi naz sorma gitsin Berrancım. Ben şu gayveyi koyum geliyom. Bir yandan suyu kaynasın.
Kapı zili çalar, Berran hanım
BERRAN– ben açarım hatice sen işine bak
HATİCE —Olmaz olmaz kız, sen rahatsız olma açtım bile
HATİCE —Ay canım hoş geldin, serap geldi.
HATİCE —Kız çağırmasam gelecen yok, kendini de amma naza çektin Halbuki gün aşırı ben sizdeyim.
SERAP–Çoluk çocuk işte onlar zamanımı alıyor Haticeciğim.
HATİCE.. Doğru sende haklısın , hadi gel içeri geçelim şekerim.
Berran:hoş geldin canım nasılsın
Serap: iyiyim saolasın sende iyisindir inşallah
Berran : teşekkürler canım iyiyim.
HATİCE — Su kaynamıştır şu kaveleri getireyim
Mutfaktan Hatice konuşmaya başlar….
HATİCE —Kızlaar bilin bakalım nereye gidiyom.
BERRAN-
— Hayırdır nereye gidiyorsun,
HATİCE —Dört gün sonra fransaya uçacağız, siparışleriniz varsa alayım hanımlar. Ne hediye istersiniz.
SERAP— Hatice birden bire nerden çıktı Fransa gezisi
Hatice mutfaktan kahvelerle gelir ,uzatırken konuşmaya başlar…
HATİCE —Valla güzelim, benim Naif bu miras çıktıktan sonra artık tatil bizimde hakkımız diyor. İllaki fransaya ve Amarikaya gidelim diye tutturdu. Oraların tarihini öteden beri merak ediyormuş zaten.
BERRAN— ilk defa yurt dışına çıkacaksınız herhalde?
HATİCE —Evet ama bundan sonra her ay bir Avrupa, bir amarika bir Afrika yaparız artık.
SERAP—Ülkemizin çok yerlerin görmüşsünüzdür herhalde
HATİCE — yok canım, nerde…biz hiç tatil yapmadık, ilk olacak ama güzel olacak. Böylece dünyayı tanıycaz. Hem ne demişler çok gezen mi bilir çok okuyan mı veya yaşayan mı her neyse.
BERRAN—Çok güzel, iyi ediyorsunuz, Bize de nasip olur inşallah.
SERAP—Hatice, ilk seyehatim dedin değil mi?
HATİCE — Evet canım ilk ama son değil.
SERAP— Pek güzel ama önce cennet ülkemizin şehirlerini gezsen iyi olmaz mıydı, Böylece değişik kültürlerle yoğrulmuş halkımızı tanırdın, topraklarımızda ki eski kalıntılarla medeniyetleri yaşamış olurdun. Daha iyi olmaz mıydı?
HATİCE– Ay çok cahilsin güzelim onlar kaçmıyorlar ya! Önce dünyayı görelim sonra memleketi gezeriz. Zaten filimlerden, televizyon programlarından her gün görüyorum. Bütün şehirleri gezmiş gibiyim. Hem ne kazındıracak bura bana; ama Avrupa, Amerika öyle mi? Oralarda dilde öğrenirim. Burda iki ünverste bitiren bile dil bilmiyo. Ben bu seyehatlerle üç ünverste bitirmiş gibi olurum ayol.
SERAP– Olur mu canım? Bizim ülkemizde de gezilecek görülecek o kadar muhteşem yerler var ki! Önce burayı tanımalısın.
BERRAN– Seraba katılıyorum. Hem böylelikle iç turizm canlanıp, paramız burada kalmış olur.
HATİCE — Boşverin bunları canım, Avrupaya gittim deyip o resimleri gösterip oraları anlatmak başka, Antalya ya , istanbula gittim deyip o resimleri göstermek başka. Kimse ilgiyle dinleyip bakmaz bile.
SERAP— Ama öyle şey olur mu , önce kendimizi tanımalıyız. Şair bile
“El gibi dolaşma Anadolu’nda,
Arkadaş, yurdunu içinden tanı.” Demiş.
HATİCE — Ben kendimizi tanıyorum zaten. Köyümü , ilimi, yaşadığım yeri biliyorum. Hergün kadın programlarında çıkan dertlilerin derdini dinliyorum böylece halkımızı tanıyorum, Yemekteyiz programıyla kültürel yemeklerimizi öğreniyor, yapıyor ve tadıyorum, TRT 1 deki gezelim görelim programını tevlevizyonda zapink yaparken denk geliryorum, arada bir bakıyorum. Böylelikle şehirlerimizi tanıyorum. Bundan iyi yurdumuzu içinden tanımak olmaz da ne olur, canım.
SERAP– Ama Haticeciğim…
HATİCE – – Ay ne diycem ! bak bu sene ben gideyim, beğenirsem sizede tavsiye ederim, Seneye sizde gidersiniz belki böylelikle bilmediğiniz yere gitmemiş olursunuz. Hem, ne var buraların taşlı tozlu yollarında, eski uygarlık dediginizde üst üstüne konmuş taşlardan başka bir şey değil. Belki masus koydular o taşları ne biliyonuz.
Berran: ayyyy Hatice o nasıl söz öle …hiç mi kitap okumuyosun ,tarihimizi, bu günlere nasıl geldiğimizi nasıl bilmezsin. bunu başka yerde sakın söleme haaa, kara cahil derler sana sonra.
Kapı zili çalar, Hatice kapıya yönelir.
HATİCE -Kızlar siz kaveye devam edin, ben şu kapıya bakıyım. Herhal manavın çıra geldi, verdim siparişleri getirdi.
Kızlar dedikodu yaparlar:
Serap-Berran:ay bıdı bıdı amma çok konuştu . Ülkemiz hakkında bişey bildiği yok bide Avrupa Amerika görecekmiş sonradan görme nolcak, . para işte insanı konuşturuyoo canım
HATİCE — Ay Naifcim sen mi geldin, erken geldin
NAİF: Gözümün nuru işlerim erken bitti de eve geleyim dedim . Sen neler yaptın?
Hatice: Bizde komşularla laflıyorduk işte
Naif: Hala buradalar mı , gitmediler mi?
Hatice: Sorma gitsin be naifim
Naif: Neyse şöle bi içeri geçelim de sana söyleceğim bazı şeyler var
NAİF — Hoşgeldiniz nasılsınız komşular
Serap-berran: iyiyiz saolun siz nasılsınız?
Naif : Saolun iyi diyelim iyi olalım
SERAP —Biz de kalkıyorduk zaten siz buyurun
NAİF?olur mu komşular oturun oturun , rahatsız olmayın.
NAİF—Gözümün nuru sende bir otur hele, bişey söyleycem, ama kendine mukaat ol.
HATİCE –Hayrola Naifim Fransa olmadı da İtalyaya mı gidecez yoksa.
NAİF—Şeeey, nurum Amcamın mirası varya
HATİCE —Eveet, Allah razı olsun bizi de düşünmüş.
NAİF— Alamaycam,
HATİCE —Neyi ?
NAİF—Mirası, Amcam ölmeden iki gün önce bir yatırım için senet imzalamış, onlarda iflas etmiş. Bütün nakitlerine, hesaplarına el koymuşlar, borcunu anca ödüyomuş. Yani mirasımızda yok, Ayfel kaleside yok.
Serap-berran: Ayy komşu noluyo kendine gel ,dünyanın sonu deil yaa
(Hatice bir gözüyle bayılmak istediği koltuğa bakarak bayılma rolü yapar.)
HATİCE —-ne diyonuz siz bee eyföl kulesi de gitti evrupai mayolarımda gitti .A yyy tutun beni bana bişeyyler oluyor.
Bitti.
Turizm Pazarı, Pazarlaması ve Özellikleri
TURİZM PAZARI
1-Potansiyel turistlerin bulunduğu kaynak ülke veya ülkeler.
2-Turizm pazarı, bir turizm ürününe yönelen taleptir veya turistik mal ve hizmetleri arz edenlerle talep edenlerin karşılaştığı yerdir.
TURİZM PAZARININ ÖZELLİKLERİ
Turizm pazarının üç temel özelliği vardır,
1) Turizm pazarı içerdiği gruplar, sektörlerle birlikte süreklilik arz eder. Çok yavaş bir tempo ile değişikliğe uğrar.
2) Turizm pazarı coğrafi bir çevreyi kapsar.
3) Turizm pazarında coğrafi bölgeler arasında içsel bir ilişki, akım vardır. Bu akım pazarın dinamik unsuru olan turist hareketleridir.
TURİZM PAZARLAMASININ ÖZELLİKLERİ
Seyahat endüstrisinde üretilen hizmet ürünleri pazarlaması diğer endüstri ürünlerine göre bazı farklılıklar gösterir. Bu farklılıkları iki grupta toplayabiliriz:
Sektörel Nitelikteki Genel Farklılıklar:
Hizmetlerin görünmez (soyut) özelliği
Turizmde satılan çoğunlukla hizmettir ve fiziksel bir değerlendirme yapmak imkânsızdır.
Farklı üretim yöntemleri: Hizmet ürünleri diğer endüstriyel ürünlere göre farklı şekillerde üretilir. Hizmet üretimi insanlar arasında karşılıklı ilişkiler çerçevesinde gerçekleşir. Bu farklılık iki yönde sonuç verir:
a) Endüstri ürünlerinin üretimi sırasında, kalite kontrolü yapılabilir. Hizmet ürünlerinde bu kontrol zordur ya da olanaksızdır.
b) Hizmet ürünlerinin üretimi sırasında, tüketiciler üretim sürecinin bizzat içindedir, Bu nedenle üretim sırasında meydana gelen aksaklıkların giderilmesi zordur.
Kolay bozulabilirlik: Hizmet ürünlerinin üretildiği anda ya da zamanda satılması zorunludur, bu nedenle bekletilemez. Bir uçak koltuğu, otel odası ya da restoran masası satılmadığı zaman işletmenin zararınadır.
Daha fazla duygusal ve irrasyonel satın alma: Turistik mal ve hizmetlerin genellikle insanlar için lüks tüketim olarak algılanması nedeniyle gösteriş, statü, marka imajı ve modanın etkisi gibi irrasyonel davranışlar daha ağır basar. Bunun yanısıra, yoğun olarak insan unsuruna dayandığı için hizmet sunanların tüketiciyi etkileme gücü daha fazladır.
Ayırt edilmezlik: Hizmetlerin bir diğer özelliği de tüketicilerin bu hizmetlerden çoğunlukla birlikte yararlanması ve üretim ile tüketim sürecinin birbirinden ayrılamamasıdır. Örneğin, restoran hizmetleri yalnızca bir tüketiciye değil, aynı zamanda işletmeye gelen çok sayıdaki diğer tüketicilere de verilir ve restoranda hizmet üretimi ile hizmet tüketimi aynı süreçte gerçekleştirilir.
Statü ve marka imajı: Sektörde ancak büyük ya da zincir işletmeler marka ve statü imajı yaratabilir. Küçük işletmeler bu imajı yaratamadıkları için olumsuz etkilenirler.
Tamamlayıcı işletmelere bağımlılık: Sektörde çeşitli işletmelerce üretilen mal ve hizmetler bir bütün olarak sunulur ve bu nedenle de her işletme büyük ölçüde birbirine bağımlıdır. Bir işletmede hizmetin aksaması diğer işletmeleri de etkiler.
Hizmetlerin taklit edilme kolaylığı: Turistik mal ve hizmetler topluma açık olarak üretilir. Bu nedenle üretim sırları uzun süre saklanamaz, bu da hizmetlerin kolayca taklit edilmesine yol açar.
Dağıtım kanallarının yapısı: Pek az bir istisna ile turizm sektöründe endüstriyel ürünlerin tersine bir dağıtım akışı vardır ve tüketici hizmetin üretildiği yere taşınmak zorundadır.
Faaliyetlerin dönemsel özelliği ve arz-talep dengesizliği: Turistik işletmelerin büyük çoğunluğu faaliyetlerini mevsimlik olarak yürütürler. Bu nedenle hizmet işletmelerinde çoğunlukla arz ve talep arasında ideal bir denge kurmak zorlaşır.
Hizmet ürünlerinin pazarlamasındaki farklılıklar:
Pazarlama faaliyetlerinin alanı: Hizmet üretimi yapan işletmelerin pazarlama faaliyetleri işletmenin küçük bir ara birimince yürütülür. Bu birimin faaliyetleri de reklam, satış geliştirme, kişisel satış ve halkla ilişkiler çabalarından oluşur. Oysa pazarlama daha geniş fonksiyonları kapsar. Örneğin, fiyatlandırma, yeni ürün ve hizmet anlayışlarının geliştirilmesi, yeni pazarlara açılma gibi fonksiyonlar işletmenin üst düzey yöneticileri tarafından yürütülür.
Pazarlama faaliyetlerinin etkinliği: Turizm sektöründe bireylerin pazarlama becerilerinin ve etkinliklerinin ölçülmesi zordur ve pazarlama çalışmaları yalnızca bu bölümdeki elemanlarla sınırlandırılamaz. Bu nedenle işletmede çalışan elemanların hemen hepsinin pazarlama ile doğrudan ilgili olduğu kabul edilir ve en alt düzeydeki elemandan en üst düzeydeki yöneticiye kadar bütün personel pazarlama departmanı ile doğrudan ya da dolaylı olarak ilgilidir.
Turizm işletmelerinin farklı yapıları: Turizm sektöründe birbirinden farklı yapı ve büyüklükte çok sayıda işletme vardır. Bu işletmeler birbirinden çok farklı özelliklere sahiptir.
Rakip firmaların pazar etkinlikleri; Ekonominin diğer sektörlerinde birçok tüketim malı için rakip firmaların satışları konusunda çok sayıda veri elde etmek mümkündür Turizm sektöründe ise marka bağımlılığı nispeten az olduğu için pazardaki rakiplerin etkinlikleri konusunda sağlıklı veri elde etmek çok zordur.
Devlet müdahalesi: Turizm sektöründe işletmeler belli sınıflara ve gruplara ayrılır ve bu grupların nitelikleri yönetmeliklerle gösterilir. Bu nedenle devletin sektörde sürekli denetimi vardır.
Kar amacı taşımayan kuruluşların etkisi ve dolaylı rekabet: Diğer sektörlerden farklı olarak devletin turizm büroları, yerel turizm dernekleri ve çeşitli gönüllü kuruluşlar turizm pazarlaması konusunda büyük öneme sahiptir. Bazı kamu kuruluşlarının sağladığı sosyal turizm olanakları da işletmelerin pazarlama faaliyetlerini etkiler.
Ayrıca, turistik mal ve hizmetler özellikle zorunlu nitelik taşımayan diğer mal ve hizmetlerle dolaylı bir rekabet içindedir.
Turizm Politikası
Turizm politikası bir ülkede genel ekonomi politikasına uygun olarak bir yandan iç ve dış turizmin geliştirilmesi ve yönlendirilmesi, turizmin gelir ve döviz sağlayıcı, istihdam yaratıcı fonksiyonlarından en rasyonel şekilde yararlanılması gibi ekonomik hedeflere, diğer yandan kültür, sağlık vb. ekonomi ötesi amaçlara ulaşmak için kamu yönetimince alınan önlemlerin ve yapılan müdahalelilerin tümüdür. Diğer bir deyişle turizm politikası, örgütlenmiş toplumlarda, özellikle devlet tarafından turistik gelişmeye bilinçli olarak müdahale etmektir.
Turizm politikasının amaçları;
1) Turizm politikası turizmin arz ve talep yönündeki durumunun ve mevcut koşulların ıslahını gerektiren nedenleri belirler.
2) Turizm politikası turizm alanında uygulanmakta olan ve önerilen müdahalelerini alınacak önlemlerin yapacağı etkileri araştırır.
3) Turizm politikası turizmin gelişmesi için yeni hedefleri, araçları ve olanakları ortaya koyar.
Türkiye’nin turizm politikasını üç ana başlıkta toplamak mümkündür;
1) Uluslararası pazarda rekabet gücü yüksek ve verimli bir turizm ekonomisi meydana getirmek.
2) Yerli ve yabancı turistler ile yerleşik nüfusun gereksinimlerini karşılamak, sosyal turizm tesislerini geliştirmek, turizmin yarattığı ekonomik yararı halka yaygınlaştırmak.
3) Doğal varlıkların ve kültürel değerlerin sürekliliğini sağlamak.
Turizm Ürünü ve Kaynakları
TURİZM ÜRÜNÜ
Turizm ürünü turistin seyahat ve geçici konaklamasından doğan ihtiyaçlarını karşılayabilecek nitelikte olan mal, hizmet veya mallar ve hizmetlerin karışımı veya her ikisinin birden karışımından oluşan tüm kapasiteyi ifade eder. Turizm sektöründe mallar objektif nitelik taşır, hizmetler ise subjektif karakterdedir. Turizm ürünü çekicilik, yararlılık, kolay elde edilebilirlik faktörlerinin bir bileşimidir.
Turizm ürünü şu iki bölümde gruplandırabiliriz:
1)-Kaynağa bağlı turizm ürünü.
2)-Kullanıma bağlı turizm ürünü.
TURİZM ÜRÜNÜNÜN KAYNAKLARI
Ekonomistler, ekonomideki kaynakları genel olarak iki kategoride değerlendirirler. Bunlardan birincisi herhangi bir çaba göstermeden elde edilen “serbest” kaynaklar, ikincisi ise arzı genellikle sınırlı ve insan gayreti ile artırılmaya çalışılan “kıt” kaynaklardır. Kıt kaynaklar da kendi içinde aşağıdaki şekilde alt kategorilere ayrılır;
Doğal kaynaklar – arazi, mineraller, madenler, su, biyolojik kaynaklar vb.
İşgücü – insan emeği ve girişim
Sermaye – diğer kaynakların ve özellikle doğadan elde edilen kaynakların geliştirilmesi.
Bazı ekonomik analizler bu kıt kaynakların üretimi ve gereksinim alanlarına tahsisi ile ilgilidir. Bu kıt kaynakların tahsisi ya da insan kullanımına sunulması ile ilgili kararlar da toplumdaki çeşitli organlar ya da örgütler tarafından alınır. Turizmde kaynak kullanımı ve birleşimi konusunda çak sayıda liste yapılmıştır. Bu listeler aşağıdaki gibi özetlenebilir.
Kıt kaynaklar: İşgücü – Girişim
Sermaye: Kamu – Özel Sektör
Doğa: Plajlar – Kayak alanları – Su alanları
Serbest Kaynaklar: İlim – Kültür – Tarihsel miras – Yaşam tarzları
Bu arada, bazı yazarlar ise turizm ürününün tiplerini belirlemek için “kaynağa dayalı” ve “kullanıma dönük” deyimlerini kullanmışlardır.
Turizm ve turist hakkında güzel sözler
* Temizlik turizmin, turizm kalkınmanın anahtarıdır.
* Turizm, bacasız fabrikadır.
* Memnun ayrılan turist, daha çok turist demektir.
* Turizmin anahtarı temizlik ve hoşgörüdür.
* Turizm, kalkınmanın lokomotifidir.
* Turizm hizmetle gelişir, sevgi ile büyür.
* Yurdumuzdan hoşnut ayrılan her turist bizim yeni bir dostumuzdur.
* Turizm yolu, barış ve kalkınma yoludur.
* Turiste saygı varsa, turizmde kaygı yoktur.
* Bir memnun turist, bin turist yollar.
* Hiç bir mavi Akdeniz’den güzel değildir.
Turizm ve Turistler Hakkında Genel Bilgi
İnsanların türlü amaçlarla yaptıkları gezilere turizm denir.
Turizm; başka yerleri görmek, tanımak, eğlenmek, dinlenmek ve alıveriş etmek için yapılan gezilerdir. Bu gezilere katılanlara turist denir.
Turizm; iç ve dış turizm olarak ikiye ayrılır. İnsanlar ülke içinde dinlenmek, eğlenmek, alışveriş etmek, gezip görmek için, sürekli yaşadıkları kentin dışına çıkarlar. Başka yerlere giderler. Buna iç turizm denir. Dış turizm ise ülkeler arasında yapılan gezilerdir.
Yabancı turist, ülkemize hangi amaçla gelirse gelsin para harcayacaktır. Turistin harcadığı paraya döviz denir. Döviz, yabancı ülke parasıdır.
Ülkemizde üretilmeyen ilaç, makine; gereksinme duyduğumuz petrol ve benzeri mallar yabancı ülkelerden alınır. Bunların satın alınabilmesi için dövize gereksinmemiz vardır. Dövizi ürünlerimizin ve ürettiğimiz malların dış ülkelere satışından ya da turizmden sağlarız. Görülüyor ki ülkemizin kalkınmasında turizmin çok önemli bir yeri vardır.
Turist, dinlenmek, eğlenmek, görmek istediği yere çabuk, kolay ve rahat gitmek ister. Bunun için yollarımızın bakımlı, konaklama yerlerinin iyi olması gerekir. Yurdumuz turistlerin ilgi duyduğu bir ülkedir. Yurdumuz kuzey yarımkürede Asya ile Avrupa kıtaları arasında bir köprü durumundadır. Ülkemizin üç yanı denizlerle çevrilidir. Ilıman iklim kuşağındadır. Bitki örtüsü bakımından zengindir. Yurdumuzda dört mevsimin özellikleri görülür. Türkiye’miz aynı zamanda tarihi anıtlar yönünden de çok zengindir. Anadolu’muzda çeşitli uygarlıklar yaşanmıştır. Bu uygarlıkların kalıntıları günümüze dek gelmiş ve korunmuştur.
Yurdumuz, turizm zenginlikleri bakımından dünyanın sayılı ülkelerinden biridir. Bir ülkede turizmin gelişmesi için bazı koşulların gerçekleşmesi zorunludur. Yolların güzel olması, ulaşım araçlarının gelişmiş olması, konaklama yerlerinin bol, rahat ve temiz olması gereklidir. Turist yatacağı yerin temiz olmasını ister.
Ülkemize turist gelmesini istiyorsak, onlara karşı güler yüzlü, iyiliksever, temiz, hoşgörülü olmalıyız. Turistler konuklarımız sayılır. Konuklarımızı rahat ettirmek için her çabayı göstermeliyiz.
Turizmi daha iyi anlayıp değerlendirebilmek için, turizmin tanımında geçen görmek, tanımak, eğlenmek, dinlenmek sözcüklerinin anlamı üstünde iyice düşünelim.
Görmek : İnsanlar, bulundukları yerden uzakta da olsa anıtları, kentleri, tarihsel kalıntıları, doğa güzelliklerini, sanat yapılarını yakından görmek ister. İnsanların, bu özlemlerini düşünerek müzeler kurmalı, görülmeye, incelemeye değer kalıntıları ortaya çıkararak onları sergilemeli, bunları görmek için gelen turistlere yardımcı olmalıyız.
Tanımak : Turist, bir ülkeyi bir yöreyi tanımak ister. Orada yaşayanların törelerini, göreneklerini, yaşamlarını bilmek ister. Bu istek insanlar arasında sevgi, arkadaşlık, dostluk bağlarının doğup gelişmesini sağlar. Aslında turizm yalnız ekonomik yararlar sağladığı için değil, insanlar arasında dostluk duygularının doğup gelişmesine yardımcı olduğu için de yararlıdır.
Eğlenmek : Dinlenmenin bir çeşididir. Zamanı iyi güzel ve hoş geçirmektir. Eğlence yerlerinin temiz, iyi, ucuz, güzel olması turistin o yerde uzun süre kalmasını sağlar.
Dinlenmek : Çalışmaya ara vererek, yorgunluğu gidermektir. Çalışanların belirli bir süre dinlenmek haklarıdır. Bu hak yasalarla güvence altına alınmıştır. Ülkemize dinlenmek için gelen turiste her kolaylığı göstermeli, onları rahat ettirmeliyiz.
Sonuç olarak ülkemizin doğal zenginliklerini, anıtlarını, tarihi kalıntılarını, müzelerini görmek güneşinden, denizinden, kaplıcalarından yararlanmak, dinlenmek, eğlenmek için gelen turistlere yardımcı olmalıyız.
Turistleri rahatsız etmeyelim. Değişik giysilerini ve davranışlarım hoşgörü ile karşılayalım. Turistlerin karşılaştıkları güçlükleri yenmek için yardımcı olalım. Turistik eşya satımında eşyanın gerçek değerini isteyelim. Bize yapılmasını istemediğimiz hareketlerin turistlere yapılmasını önleyelim.
Turizm Yatırımı
Turizmde yatırım, turizm işletmesinin amacı olan faaliyetlerin tatmin edici koşullar içinde yürütülmesi, geliştirilmesi, rekabet gücünün korunabilmesi, vb. için, bir yıldan uzun süre kullanılabilecek sermaye mallarının (sabit varlıklar) temin edilmesi ve faaliyetlerin aksamadan sürdürülebilmesi için gerekli döner sermaye (işletme sermayesi) varlıklarının satın alınmasıdır.
Yukarıdaki tanımlamalara göre, turizm endüstrisinde aşağıdaki işlemler yatırım olarak kabul edilebilir.
a) Turistik tesis bina ve müştemilatının inşası.
b) Tesisin kapasitesini genişletmek için yapılan harcamalar.
c) Turistik tesis binasının satın alınması.
d) Hizmet niteliğinin geliştirilmesi veya değiştirilmesi amacıyla yapılan harcamalar.
e) Maliyetleri ve riskleri azaltmak üzere yapılan harcamalar.
f) Eskimiş ve rasyonelliğini kaybetmiş tesis ve donatımın değiştirilmesi, yenilenmesi için yapılan harcamalar.
g) Endüstriyel ve mesleki donatım için yapılan harcamalar.
h) Büyük onarımlar.
Turizm yatırımı tanımıyla, özellikle üst yapı yatırımları olarak adlandırılan otel, motel, kamping, tatil köyü, apart otel, oberj ve pansiyon gibi konaklama işletmeleri ifade edilmektedir.
Turizm-Enflasyon İlişkisi
Turizm-enflasyon ilişkisi başlıca iki açıdan değerlendirilmektedir.
1) Turizmin enflasyona etkisi: Turizm sektörünün herhangi bir ülkede enflasyon yaratıcı bir etkiye sahip olup olmadığı aşağıda gösterilen ölçütlere bağlıdır: Turizm sektörünün sağladığı net döviz kazançları, bu sektörün dağıttığından daha az ise turizm sektörü enflasyonist bir etkiye sahiptir.
Turizm faaliyetlerinin ulusal para karşılığı elde edilen net döviz kazançları elde edilen net döviz kazancından fazla ise, yani gerçek döviz kuru 1’den küçük ise turizm sektörünün enflasyonist olduğu söylenebilir.
Turizm sektörünün ulusal ekonomi içindeki payı gözardı edildiğinde diğer sektörlerde çalışanlar turizm sektörünü bir pilot sektör olarak düşünerek bu sektörde çalışanların elde ettiği kazançtan pay alma ya da faydalanma eğilimi gösteriyorlarsa, bu durum, turizm sektörünün enflasyonist bir baskı meydana getirmesine yol açacaktır.
2) Enflasyonun turizm sektörüne etkisi: Turizm sektörünün enflasyondan etkilenmesi başlıca üç şekilde olur:
1- İç turizm açısından enflasyonist ortamda artan fiyatlar turizm talebinin satın alma gücü üzerinde olumsuz etki yaparak gerçek gelirlerde düşme meydana getirir. Bu da iç turizmde ve turistik tüketim harcamalarında düşmeye yol açar.
2- Dış turizm açısından ise ulusal paranın değeri enflasyon oranına paralel olarak düşürüldüğü sürece dış turizm talebinin fazlaca etkilenmeyeceği söylenebilir. Ancak enflasyon oranı ülke parasının değer kaybından yüksek olursa dış turizm talebinde de fiyata bağlı bir gerileme görülür.
3- Turistik mal ve hizmet üretiminde kullanılan girdi fiyatlarının maliyet enflasyonundan etkilenerek artması faktör maliyetlerinin artmasına ve böylece turizm sektörünün etkilenmesine yol açacaktır. Özellikle lüks turizme yönelik ve zengin dış turistlere hizmet veren tesisler açısından yapılacak yatırımlar için dış alım zorunludur. Bu da dış alım yapılan ülkelerdeki enflasyonist etkilerin ekonomiye ve turizm sektörüne yansımasına yol açar.
Turizmin Altyapı Üzerine Etkisi
Bir ülkede ya da bölgede turizmin gelişmesiyle birlikte, altyapı olanaklarında da belirgin bir iyileştirme ve düzelme görülür. Bununla birlikte, altyapısı belirli bir düzeye ulaşamamış olan bölgelerin de turizm açısından gelişme şansları olduğu söylenemez.
Altyapı harcamaları devlet için oldukça ağır maliyet gerektiren harcamalardır. Gelişmekte olan ülkelerdeki altyapı olanakları, uluslararası turizmin ihtiyaçlarını karşılamaktan uzak olduğu için, bu ülkelerin altyapı olanaklarını turist gönderen ülkelerdeki altyapı düzeyine çıkarmaları zorunludur.
Turizmin altyapı üzerindeki net etkisini ya da katkısını hesaplamak ya da ortaya koymak çok zordur. Çünkü bölgeye yapılan altyapı yatırımlarının ne kadarının turizm amaçlı, ne kadarının da bölge halkının yararlanması için yapıldığını belirlemek olanaksızdır. Ancak yapılan bu tür yatırımlar her iki amaca da hizmet edeceği için turistik gelişmenin altyapıyı geliştirici ve yönlendirici bir etki gösterdiği bir gerçektir. Turistik altyapıya ek olarak yine altyapı kavramı içerisinde değerlendirilen kamu idarelerinin turizm nedeni ile yapmış oldukları faaliyetler, ürettikleri mal ve hizmetler ve üretime katkıda bulanan araç ve tesisler de turizm sayesinde gelişme gösterir.
Turizmin İstihdam Etkisi
Turizm sektörü, bilindiği üzere emek yoğun üretim tekniğinin hâkim olduğu bir sektör olarak kabul edilir. Bu nedenle, turistlerin yapmış oldukları tüketim harcamalarının turizm sektörüne doğrudan, bu sektöre girdi veren diğer sektörlere de dolaylı istihdam olanakları yaratma etkisi vardır. Bunun sonucu olarak; turizm, ekonomide yarattığı genel istihdam etkisiyle ülkedeki toplam istihdamı etkilemektedir.
İstihdam ve Turizmin Sektörel Özelliği Turizm sektörünün yapısal özellikleri, diğer sektörlerden farklı olması sonucunu doğurmaktadır. Turizm sektöründe makineleşme ve otomasyon, bazı bilgisayar sistemlerinin kullanımı dışında oldukça sınırlıdır. Bu nedenle turizm, sektörde emek yoğun üretimin hâkim olması nedeniyle yüksek oranda doğrudan istihdam etkisi yaratırken, sektöre mal ve hizmet veren diğer yan sektörlerde yeni iş olanakları sağlayarak istihdam etkisi yaratır.
Bir ülke ekonomisinde ve turizm sektöründe, turizm sayesinde artan üç tip istihdam vardır. Bunlar;
1. Otel, motel, restoran gibi turizm sektöründe yer alan tesislerdeki turist harcamaları nedeni ile bu tesislerde yaratılan doğrudan istihdam.
2. Turizm sektörünün arz bölümünde yer alıp turistik harcamalar sonunda oluşmayan, fakat turizmle ilgili, sektöre girdi veren diğer sektörlerde oluşan dolaylı istihdam.
3. Bölge halkının turizmden kazandığı gelirin yeniden harcanması sayesinde ve bir bakıma turizm çarpanının etkileri sonucu ortaya çıkan ek istihdam, ya da uyarılmış istihdam.
Turizmin Reel(Gerçek) Ekonomik Etkileri
Turizmin doğrudan doğruya gelir ve gider unsuru olarak kullanılan para hareketlerine olan etkilerinin yanı sıra, ekonomideki iş hacminin genişlemesi ve sektörlerin canlandırılması gibi makro ekonomik özellik taşıyan ve ticari işlemlerin yoğunlaşmasına yol açan ve bunun yanı sıra ülkede fiziksel ve kurumsal altyapının gelişmesine katkıda bulunmak gibi reel ekonomik etkileri de vardır.
Bir ülke ekonomisi için, turizm bir kazanç kaynağı ve döviz girdisi sağlayan olay olarak ne kadar önemli ise, bölgeler arası dengesizliğin giderilmesi, gelişmekte olan ülkelerde yeni iş ve meslek alanlarının açılması sayesinde işsizliğin azaltılması, tarım, ulaştırma, hizmetler ve diğer turizmle doğrudan ve dolaylı olarak ilgili bulunan ticari faaliyetlerin canlılık kazanması, üretimin artırılması gibi parasal olmayan gelişmeler de o kadar önemlidir. Turizmin bir ülke ekonomisine yaptığı bu tip etkiler üç ana başlık altında incelenmektedir;
– İstihdam etkisi,
– Ekonomideki diğer sektörler üzerindeki etkisi
– Altyapı ile üstyapı etkisi.
Turizmin Temel Ögeleri
Turizmi kuramsal olarak değişik olaylardan ayıran temel ögeler şunlardır:
a) Turizm karmaşıklığı nedeniyle, tek bir olay veya bağıntıdan ziyade, birçok küçük olaylar ve bağıntılar bileşimidir.
b) Bu olay ve bağıntılar insanların çeşitli turistik hedeflere hareketinden ve o hedeflerde kalmalarından kaynaklanmakta ve burada dinamik öge “ulaştırma” ile statik öge “konaklama” yer almaktadır.
c) Ulaştırma ve konaklama normal ikamet ve işyerlerinin dışındaki hedeflere yönelik bir faaliyettir. Böylece turizm turistin seyahat ettiği ve konakladığı yerlerin çalışan ve ikamet eden nüfusunun faaliyetlerinden daha değişik nitelikteki faaliyetleri ortaya çıkarır.
d) Bu hedeflere olan hareket geçici ve kısa vadeli bir karaktere sahip olup birkaç gün, hafta veya aydan sonra geri dönme amacını taşır.
e) Bu hedefler ücretli bir işle ilgili olmayan, yani bir yerde iş bulma ve ticari veya mesleki nedenler dışındaki amaçlarla ziyaret edilirler.
Turizmin Üstyapı Üzerine Etkisi
Turizmin gelişmesi için önem taşıyan ve gelişmesi ile birlikte değer kazanan diğer bir faktör de üstyapı olanaklarıdır. Üstyapı denilince genellikle turistik tesisler akla gelir. Altyapı olanakları temelde tüm sektörlerin ortaklaşa yararlandıkları kaynaklardır ve bu kaynaklar turizm olsa da olmasa da vardır.
Turizm sektörü ekonomide bir üstyapı kurumu olarak yer alır. Turistik üstyapının varlık nedeni, turistlerin barınma, beslenme ve eğlenme gibi ihtiyaçlarını karşılamalarıdır. Ancak turizm alanında bunlar birbirinden farklı düzenlemeler şeklinde ortaya çıkarlar. Bu farklılığın nedenleri ise aşağıdaki gibi sıralanmaktadır;
– Turistlerin ihtiyaçları ve beklentileri arasındaki farklılıklar.
– Turistik çekim kaynakları arasındaki farklılıklar
– Turistlerin seyahat amaçları, toplumsal düzeyleri, gelir durumları arasındaki farklılıklar
Bu üç etken üstyapıyı kendi içerisinde çeşitlendirir ve turizm endüstrisinde otel, tatil köyü, motel, botel, oberj, kaplıca-içmece, pansiyon, çadır, karavan, kamping vb. şeklindeki konaklama tesislerini meydana getirir. Bu konaklama türlerine restoranlar, eğlence ve alışveriş merkezleri, rekreasyon(eğlendinlen) alanları, spor alanları gibi üstyapı elemanlarını da dahil etmek mümkündür. Konaklamaya ve yeme-içme ve eğlenceye yönelik bu tip tesisler turizmin birincil üstyapısını meydana getirir.
Birincil üstyapı yanında, turist akımını çeken varlıklara, yer değiştirme hareketine neden olan ihtiyaçları karşılayıcı doğrultuda biçim veren, içerik ve nitelik kazandıran ya da varlıklara ulaşmayı sağlayan yapısal ve kurumsal bir ikincil üstyapı mevcuttur.
İkincil üstyapı, turizm sektörünü kendi altyapısı ile bütünleştirir. Birincil üstyapı ile organik bağı göz önüne alınarak, ikincil üstyapı çeşitleri şu şekilde sıralanabilir;
1. Ulaşım sistemi(ulaşım araçları).
2. Taşıt bakım ve tamir istasyonları.
3. Jeo-ekonomik varlıklar alanındaki ikincil üstyapı;
– Kıyı turizminde plaj ve sudan yararlanmayı sağlayan donatım ve araçlar
– Dağ turizminde teleferik, dağcılık donanımı
– Kış turizminde kayak donanımı
– Termal turizmde sağlık tesisleri ve sağlık hizmetleri personeli
4. Tarihsel nitelikteki varlıklara alanındaki ikincil üstyapı;
– Restorasyon Müze düzenlemesi ve hizmetleri
– Ses ışık düzenlemesi
5. Boş zaman değerlendirmeye yönelik donatım ve düzenlemeler;
– Turistin sportif faaliyetlere katılımını sağlayıcı düzenlemeler
– Görsel işitsel düzenlemeler Kültürel alandaki düzenlemeler
– Hediyelik eşya ve gümrüksüz satış mağazaları
– Şans oyunları
6. Sağlık, güvenlik ve günlük yaşamla ilgili ikincil üstyapı;
– Sağlık hizmetleri
– Çocuk bakım yerleri
– Çocuk oyun alanları
– PTT, kargo hizmetleri
– Giyim eşyası, onarım ve temizlik yerleri
Turizmin, Ekonominin Diğer Sektörleri Üzerine Etkileri
Turizm gelirlerinin bir bölge ya da ülke ekonomisi için yaptığı olumlu katkılar, turizmle ilgili sanayi, tarım ve hizmetler sektörlerinde de etkisini gösterir. Çoğunlukla turizmin bir bölgede gelişmesi bölgenin ekonomik yapısındaki değişmelerle birlikte endüstriyel üretimde de değişmeler olduğunu ortaya koymuştur. Endüstrileşme ile turizm aslında birbirleriyle çelişir görünmekle birlikte; endüstrileşme, çağdaşlaşmanın gerekli bir unsuru olduğuna göre turistik gelişme endüstrileşmeyi teşvik edecektir.
Birçok kırsal ekonomide, tarımsal üretim tarzından meydana gelen değişmeler, yalnızca turizm nedeni ile gerçekleşmez. Çoğunlukla bu tip değişimlerin temel nedenleri; demografik baskılar, teknolojik gelişmeler, toprak mülkiyetinin değişmesi ve tarım sektörü dışındaki istihdam alanlarının artmasıdır. Turizm her zaman değişimin temel nedeni değilse bile çoğunlukla bu tür değişimlerin hızlanmasına katkıda bulunmaktadır.
Tarım sektöründe meydana gelen temel tür değişim de, tarımsal alanlarındaki insanların meslek değiştirmesi olmuştur. Birçok çiftçi ve ücretli çalışan turizm endüstrisinde ya da inşaat sektöründeki daha fazla kazançlı işi toprağa tercih ederek ayrılmıştır. Tarımdan turizme doğru yapısal değişim toprak kullanım özelliklerinde değişmeler yapar. Turizm toprağa olan talebi ve toprak için rekabeti de artırır. Böylece arazi fiyatlan yükselerek enflasyonu etkiler. Turizm, ayrıca hizmetler sektörü üzerinde de önemli etkilerde de bulunarak, bu sektörün yapısı üzerinde değişimler yaratabilir. Örneğin, ulaşım