Büyük Keyhüsrev
- Doğum : M.Ö 600
- Ölüm : M.Ö 530 veya 529
- Hanedan : Ahameniş
İsmi Büyük Kiros ve Büyük Kuroş olarak ta bilinir. Günümüz Türkiye'sinin, İran ve Irak'ın büyük bölümünü fetih ederek Antik dünyanın en büyük güçlerinden biri olan Pers İmparatorluğunun kurmuştur. İncil'de ondan Yahudileri Babil Esareti'nden kurtarıp Kudüs'e dönmelerine izin veren Kral olarak bahsedilir. Büyük bir güce ve toprağa sahip olan Kral egemenliği altındaki halklara karşı gösterdiği dini hoşgörü ile büyük bir üne sahip olmuştur.
beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez.
Kaynakçalar
David S.Kidder & Noah D.Oppenheim 'Entelektüelin Kutsal Kitabı' İstanbul:Maya Kitap 2013
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
-
Abdi Efendi (Basmacı)
III. Selim dönemi Klasik Türk musikisi bestekârlarından olan Abdi Efendi, İstanbul Davutpaşa’da dünyaya geldi. Düzenli tahsil yapma fırsatı bulamayan Abdi Efendi, kadı olan babasının vefat etmesi üzerine geçimini sağlamak adına Kapalıçarşı’da yemeni basmacılarından birinin yanına çırak olarak girdi ve ün kazandığı "Basmacı" unvanını burada elde etti. Basmacı dükkânında on yıl kadar çalışan Abdi Efendi bir rivayete göre III. Selim’in dikkatini çekmesi üzerine on yedi on sekiz yaşlarında Enderun’a alındı. Sanatçı kişiliğinin altyapısını oluşturan musiki eğitimini meşkhanede gördüğü derslerden elde etti. Onun saraya girmesini sağlayan III. Selim’in vefatı üzerine yerine gelen II. Mahmud’un tahta geçtiği yıllarda saray müezzini olarak görev yaptı.
-
-
-
İzzet Mehmed Paşa
Çağdaşı tarihçiler tarafından akıllı, sır tutmasını bilen, vakar sahibi ve yumuşak huylu bir kimse olarak nitelenen İzzet Mehmed Paşa, Fatih Sultan Mehmed devri sadrazamlarından Rum Mehmed Paşa’nın neslindendir. Kitâbetteki başarısı sebebiyle kapı hasekisi, ardından da Dârüssaâde ağası yazıcılığı baş halifesi oldu. Bu görevi dolayısıyla “bey halife” unvanını aldı ve bunu paşa oluncaya kadar taşıdı. Baltacı Ocağı’nın kaldırılmasına muhalefet edenler arasında bulunmasından dolayı görevinden alındı. Osmanlı-Rus savaşı sırasındaki malî güçlüklerde ve yeni para basımı gibi işlerde başarılı hizmetlerde bulundu. İzzet Mehmed Paşa, Küçük Kaynarca Antlaşması’nın getirdiği buna benzer yükler ve malî bozukluklarla meşgul olduğu bir sırada meydana gelen bir tartışma sadâretten azline sebep oldu. Üç yıldan fazla süren Mısır valiliği sırasında isyanlar sebebiyle sarsılan devlet otoritesinin yeniden tesisine çalıştı ve buradan Sivas’a tayin edildiğinde maddî güçlükler sebebiyle hareketini geciktirmek zorunda kaldı.
-
Bektaşilik
Yeniçeri Ocağı’nın kuruluşundaki rolü dolayısıyla Osmanlı İmparatorluğu tarihi boyunca nüfuzunu koruyan Bektaşîlik, gerek oynadığı siyasî roller ve arz ettiği farklı dinî inanç ve telakkileri birleştirici yapı, gerekse devletin XVI. yüzyıldan itibaren resmen tanıdığı tek gayri Sünnî tarikat olması sebebiyle en çok ilgi çeken ve en çok araştırılan tarikat oldu. Bektaşîliğin merkezi, 1271’e kadar bizzat Hacı Bektâş-ı Velî’nin yaşadığı Sulucakarahöyük çevresiydi. Bektaşîlik doktrinine kendine mahsus hüviyetini kazandıran ve yapıyı bir arada tutan harç tasavvuf oldu. Daha Yesevîlik’le birlikte başlayan ve Kalenderî telakkileriyle gelişen Bektaşî tasavvufunun kendi yapısına uygun bir rengi vardı. İslâm dünyasında umumi olarak tasavvufa damgasını vuran vahdet-i vücûd sistemi Bektaşîliğin tasavvuf anlayışını da tesir altına almış, ancak bu sistem Bektaşîlik’te hulûl itikadıyla birleşerek esas mahiyetinden uzaklaştı. Bektaşî edebiyatı, bilhassa nefesler, bu hadisenin tipik ve çarpıcı örnekleriyle doludur.
KELAM
Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.
İbn Haldun