Stereotaktik Beyin Biyopsisi
Stereotaktik beyin biyopsisi, beyin tümörlerinin (urları) tanısı ve tedavisinde önemli rol oynayan cerrahi bir teknik uygulamadır. Stereotaktik beyin biyopsisi, teknik açıdan farklı türde bir beyin ameliyatıdır ve diğer beyin ameliyatları ile kıyaslandığında daha düşük risklidir. Stereotaktik beyin biyopsisi, yüksek teknolojik özel bir teknik donanım ve deneyim isteyen ayrı bir uzmanlık alanıdır. Bu nedenle beyin cerrahi merkezlerinin tümünde uygulanamamaktadır.
Beyin tümörlerinin birçoğunda önde gelen tedavi yöntemi cerrahi olarak çıkartılmasıdır. Bununla birlikte bazı beyin tümörleri cerrahi olarak çıkartılmaya uygun değildirler. Bu tür tümörlerin cerrahi olarak çıkartılması yüksek riskli olabilir veya çıkartılması hastaya bir yarar sağlamaz. Bazen de beyin tümörü yerine başka bir hastalık söz konusu olabilir. Özellikle bu durumlarda, daha düşük riskli bir uygulama olarak stereotaktik beyin biyopsisi bu tip hastaların yararına oldukça büyük değer taşımaktadır. Bu yöntemle tümör çıkartılmaz, sadece doku tanısı elde edilir. Diğer bir deyişle uygulama daha çok teşhise yöneliktir. Bundan sonra hasta çoğunlukla radyoterapiye sevk edilerek tedavisi tamamlanır.
Stereotaktik beyin biyopsisi özel hedefleme başlığı ve bilgisayar programları kullanılarak yapılır. Hastalar çoğunlukla lokal anesteziyle uyanık olarak ameliyat edilirler. Bunun nedeni uyanık olarak yapılan ameliyatın daha güvenli olması ve genel anestezinin risklerinden kaçınılmasıdır. Uygulama sırasında duyulan ağrı hastaların hemen hemen tümünün dayanabileceği düzeydedir.
Stereotaktik beyin biyopsisi sırasında, diğer beyin ameliyatlarından farklı olarak kranium (kafa kemiği) geniş olarak açılmaz, sadece yaklaşık 5-10 mm çapında bir delik (burr-hole) açılır ve ameliyata bağlı olarak beyin dokusu için en az ölçüde hasar oluşma riski vardır. Uygulama sırasında doku örnekleri alınan beyin bölgesi açılmaz, koordinatları saptandıktan sonra uygun biyopsi aletleri kapalı olan bu hedef bölgeye ulaştırılır ve biyopsi alınır. Bu tekniğin en büyük avantajı açık beyin ameliyatlarına göre hasta için çok daha düşük riskli olmasıdır.
Stereotaktik beyin biyopsisi ile teşhis koyma oranı %95'in üzerindedir. Bununla birlikte bazı nadir durumlarda tanı koyulamayabilir. Riski düşük bir uygulama olmakla birlikte, bir beyin ameliyatı olması nedeniyle tamamen risksiz değildir. Nadiren görülmekle birlikte, beyin içi kanama, infeksiyon ve sinir sisteminde hasara bağlı olarak kötüleşme ihtimali mevcuttur. Bu kötüleşme oranı %1-3 arasındadır. Bu risk yinede açık beyin ameliyatlarıyla kıyaslandığında çok daha düşüktür.