Sosyal medya sayesinde epidemileri tahmin etmek mümkün
Sonuçları American Journal of Tropical Medicine and Hygiene’de yayınlanan çalışmayı gerçekleştiren araştırmacılar salgınların ilk günlerinde, klinisyenler, kamu sağlığı yetkilileri ve sağlık politikası otoritelerinin yaklaşan epidemiyi önlemeye yönelik plan geliştirmek için acil bilgiye ihtiyaç duyduğunun altını çiziyorlar. Bununla birlikte, resmi sağlık kurumları tarafından toplanan ve rapor edilen bilgilerin ancak haftalar içinde ulaşılabilir hale geldiğini dile getiriyorlar.
Araştırmacılar çalışmalarında, ikisi resmi olmayan verileri içeren üç kaynaktan alınan verileri değerlendirmeye almışlar. Çalışmada, dünya çapında salgın haberlerini yayımlayan web sitesi HealthMap’in ve sosyal medya ağı Twitter’ın “gayri-resmi” verileri ile Haiti Halk Sağlığı Bakanlığı’nın (MSPP) “resmi” verileri kullanılmış. Araştırmacı ekip elde edilen verileri; salgının ilk fazı (20 Ekim 2010-3 Kasım 2010), Tomas Kasırgası dönemi (3 Kasım 2010-1 Aralık 2010) ve salgının 100. günü sonrasını içeren üç ayrı periyotta incelemiş.
Birinci periyotta HealthMap’te salgınla ilişkili 995 uyarı yayımlanırken kolera ilişkili tweet sayısının 65.758 olduğu tespit edilmiş. Tomas Kasırgası sırasında HealthMap uyarılarının sayısının 2248’e yükseldiği, yazılan tweet sayısının 84.992’ye ulaştığı belirlenmiş. Salgının başlamasını takip eden 100. günde elde edilen tweet sayısı 188.819’a ulaşırken, HealthMap’te yayımlanan uyarı sayısı 4697’ye yükselmiş. Araştırmacılar elde edilen toplam verinin MSPP’nin verileri ile uyumlu göründüğünü belirterek aradaki önemli bir farka dikkat çekiyorlar: sosyal medya verileri gelişmeleri 2 hafta erken haber veriyor.
Araştırmacılar aynı zamanda bu üç kaynağın, kilit salgın parametresi belirlemedeki kullanım potansiyellerini değerlendirmişler. Bu parametre, gayri resmi kaynak verileri ve MSPP raporlarını birikiminden elde edilen epidemik bir eğri olarak ifade ediliyor. Salgının başlangıç dönemine ait etkin reprodüktif sayı değeri gayri resmi kaynaklarda 1,54 ile 6,89 aralığında bulunurken, resmi kaynaklarda 1,27 ile 3,72 aralığında kalmış. Tomas Kasırgası sırasında ise gayri resmi kaynakların 1,04–1,51 değeri ile resmi kaynakların değerlerinin (1,06-1,73) örtüştüğü gözlemlenmiş.
Yayınlanan makalede,
“Epidemik aktivitenin gerçek zamanlı yakın tahminlerin, enfeksiyöz hastalık salgınlarının yörüngesine müdahalede kullanılabileceği düşünülmektedir. Bu veriler epidemilerin önüne geçmeye yardımcı olacak projeler geliştirmek ve gerekli kontrol önlemlerinin büyüklüğü saptamaya yönelik karar vermek için rehber olarak kullanılabilir”
ifadesine yer veriliyor. Araştırmayı gerçekleştiren Dr. Chunara ve arkadaşları, gayri-resmi sosyal medya bilgilerinin “gelişmekte olan epidemilerin erken tespiti” alanında kullanıldığı ilk çalışmalarını yayımlarken sosyal medyanın kullanımına dayalı yöntemlerin daha hızlı önlem alma ve daha etkin müdahalede bulunmaya fırsat sağlayabileceğini vurguluyor.