İngilizce aslından çeviren: Reyyan ESEN
İnteraktif harita, Avrupa çapındaki ölümcül kirlilik düzeylerini gerçek zamanlı olarak ortaya koyuyor.
- Harita, Avrupa çapındaki 2.000’den fazla izleme istasyonunun saatlik verilerine dayanıyor.
- İstasyonlar haritada açık yeşil, sarı ve koyu kırmızıya kadar değişen renkli ışıklarla işaretlidir.
- Her bir ışık o bölge içerisindeki en az bir tehlike kirletici düzeyinin çok kötü düzeyde olduğunu göstermektedir.
İnteraktif bir harita havanın kalitesini Avrupa gerçek zaman diliminde (ki Avrupa hava kirliliğinin her yıl yüzbinlerce erken ölüme neden olduğu bir bölgedir) kontrol etmeyi mümkün hale getiriyor.
‘Avrupa hava kalite indeksi’olarak adlandırılan harita, nefes aldığınız havanın güvenli olup olmadığını, havadaki tehlikeli kimyasalların neler olduğunu (örneğin kalp ve akciğer hatalıklarına neden olan PM2.5 gibi) görmenize olanak tanıyor.
Birleşik Krallık’ta Londra, Norwich, Belfast, Chatham ve Newport;PM10 ve PM2.5 seviyelerinin yüksek olmasından dolayı “orta” düzey hava kalitesi derecelendirmesine sahipken, Birleşik Krallığın geri kalan kısmı iyi düzeyde.
Avrupa Çevre Ajansı (European Environment Agency – EEA) ve Avrupa Komisyonu tarafından başlatılan proje okumaları, Avrupa çapında 2.000’den fazla izleme istasyonundan alınan saatlik verilere dayanıyor.
AB Çevre Komisyon üyesi Karmenu Vella, yaptığı bir açıklamada, “Hava kirliliği görünmez bir katildir, bu nedenle hava kalite indeksi Avrupa vatandaşlarını nefes aldıkları bölgedeki hava konusunda bilgilendirmeyi amaçlamaktadır.”dedi.
İzlenen kirleticiler şunları içermektedir;ozon, azot dioksit, kükürt dioksit, PM10 – 10 mikrondan küçük parçacıklar -ve akciğerlere hatta kan dolaşımına girebilen daha küçük PM2.5 parçacıkları.Beş kimyasalın her biri akciğer kanseri, Tip 2 diyabet, inme ve kalp hastalığına yakalanılması riskleriyle yüksek oranda bağlantılı. Ayrıca yetişkinlerde ve çocuklarda zihinsel ve fiziksel gelişimi ve bilişimi olumsuz etkilediği de bilinmektedir.
İtalya, Yunanistan, İzlanda ve Türkiye gibi AEA üye ülkelerinin birçoğunda gri noktalar var, çünkü onlar verilerini gerçek zamanlı olarak iletmemektedir.
AEA genel müdürü Hans Bruyninckx, AFP’ye verdiği bir demeçte “Vatandaşların bunu görmesi önemli.Evet, Avrupa’da hava kirliliği konusunda epeyce çaba gösterdik, son on yılda belirgin bir iyileşme gösterdik… Ama henüz amacımıza ulaşmış sayılmayız.” dedi. “Herkes tarafından erişilebilen bu bilgi insan sağlığını korumak için gereken kararların alınmasında önemli bir temel oluşturuyor, özellikle de şehirlerde.”
Mavi o bölgenin ‘iyi’ hava kalite düzeyinde olduğunu gösteriyor, bu bölgeler tehlikeli seviyelerde hiçbir kirletici madde içermeyen bölgelerdir.
Yeşil hava kalitesi düzeyinin ‘uygun’, sarı ‘orta’, kırmızı ‘kötü’ ve koyu kırmızı ‘çok kötü’ olduğunu göstermektedir. Gri noktalar, verilerin mevcut olmadığı alanlardır.
Harita, son iki gün içinde belli bir saatteki hava kalitesinin anlık bir görüntüsüdür ancak belirli bir noktaya tıklamak, önceki 100 gündeki hava kalitesini özetleyen bir tabloya erişmenizi sağlar.
Bir ülkenin profili ayrıca yıllık ortalama kirlilik ve erken ölüm hakkında genel bir bilgi vermektedir.
Ekim’de yayınlanan AEA raporuna göre, Avrupa hava kalitesi son yıllarda gelişme göstermiş olmakla birlikte, özellikle şehirlerde nüfusun önemli bir kısmı hala Avrupa standartlarını aşan bir kirliliğe maruz kalmaktadır.
Avrupa’nın bazı alanları en düşük hava kalitesine sahip (resimde gösterilmiş olan Doğu Avrupadaki Polonyanın bazı bölgeleri gibi.)
Hava kirliliği, 2014’te 41 Avrupa ülkesinde 420.000 erken ölümle bağlantılı olarak, kentsel Avrupa’da erken ölümlerin tek en büyük çevresel nedeni olmaya devam etmektedir.
Polonya’nın başkenti Varşova, son 100 günün 40’ında (resimde) “kötü” hava kalitesi yaşamıştır. Yakın tarihli bir rapora göre, kara yolu taşımacılığı, tarım, enerji santralleri, sanayi ve hane halkları, Avrupa’daki hava kirleticilerinin en büyük yayıcılarıdır.
Bruyninckx, “Avrupa şehirlerindeki vatandaşların hala yüzde 80’inden fazlası aslında Dünya Sağlık Örgütü standartlarına uygun olmayan hava kalitesinde yaşıyor” dedi.
Çevirmen Hakkında
Reyyan Esen / TESA İngilizce Çevirmeni
İstanbul Üniversitesi
Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler
Bizi sosyal medyada takip edin