Hasan Ali Ceylan: “İnsanlar seyahat alışkanlıklarından vazgeçmeyecek”
Tourism Today’in Instagram (@tourismtoday_official) üzerinden gerçekleştirdiği Tourism Today Talks Live’in bugünkü konuğu Ceylan İşletme A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Hasan Ali Ceylan oldu.
Hasan Ali Ceylan, saat
16.00’da Tourism Today Genel Yayın Yönetmeni Haluk Özsevim’in sorularını
yanıtladı.
Hasan Ali Ceylan’ın açıklamaları şöyle:
“Böyle bir kriz beklemiyorduk”
Birçok kriz ve sorunla karşılaştık. Krizlere alışık bir yapıdayız ama böyle bir kriz açıkçası beklemiyorduk. Bu krizin felsefi tarafını bile konuşsak günler sürer. Bütün dünyayı kilitleyen bir kriz oldu. Bizim için sıradan olan şeylerin ne kadar önemli olduğunu gördük. Bu krizin sadece sağlık değil sosyal ve ekonomik anlamda da ciddi bir etkisi oldu. Bu süreçte sosyal ve güçlü devletin ne kadar önemli olduğunu da gördük.
“İnsanlar dışarıya çıkmayı özledi”
Türkiye bu salgını çok iyi yönetti. Şu an sayılar aşağıya doğru seyretmeye başladı. Sosyal ve ekonomik hareketlerin artık yavaş yavaş başlaması gerekiyor. Mayıs ayında sayıların düşmesi ile birlikte Haziran ayında iç pazarda hareketlerin başlayacağını düşünüyorum. Bir grup insanın dışarıya çıkmayı özlediğini ve kontrollü olmak şartı ile dışarıya çıkacağını düşünüyorum. İnsanlar sağlıkları için kendilerini korumayı öğrendi. Seyahat alışkanlığını bir anda bırakmak çok zor. İnsanlar alışkanlıklarından vazgeçmeyecektir.
“Bazı şeylerin kısa sürede değişeceğini öngörebiliriz”
Her ne kadar belirsiz bir dönem olsa da tabi ki bazı şeylerin kısa sürede değişeceğini öngörebiliriz. Kısa vadeli de olsa insanların sağlık ve hijyen ile ilgili korkuları olacaktır. Sağlık ve Turizm Bakanlıklarımız bir çalışma içinde. AKTOB da bunu takip ediyor. Otellere bu noktada bir yol haritası çıkacak. Zaten bütün otelci arkadaşlarımız hijyenle ilgili çok hassas. Buna ilave tedbirler üzerinde öngörülerde bulunuyoruz. Özellikle bu yıl riski en az seviyede tutmamız gerektiğini düşünüyorum. Müşterilerimize daha çok sosyal alanlar bırakmamız gerekecek. Kısa vadede bunlarla karşılaşacağız.
“Hatalı bir karar vermek istemiyoruz”
Bir ay sonrasını öngörmek mümkün değil. Bizim niyetimiz bütün tesislerimizin açılmasından yana. Bunun gerçekleşmesi için bütün ülkelerin seyahat yasaklarını ne zaman kaldıracağını bilmek gerekir. Bunlar netleşince bizde tesislerimizi açmaya başlayacağız. Bütün tesislerimizle Mart ayında açılışa hazırdık. Hala hazırız. Sadece bu dönemi bize neler getireceğini görmeye çalışıyoruz ki hatalı bir karar vermek istemiyoruz.
“Hiçbir işverenin çalışanlarını üzeceğini düşünmüyorum”
Bütün meslektaşlarımız elinden geldiğince şirketlerini ayakta tutup çalışanların da ekonomik olarak zarara uğratmadan gereken çabayı gösterdi. Kötü niyetli olmadıkça hiçbir işverenin çalışanlarını üzeceğini düşünmüyorum. Biz de Haziran’ın sonuna kadar KSÖ kapsamında çalışmalar yaptık. Çalışan arkadaşlarımızı üzmeyecek bir plan yapmaya çalıştık.
“Her şey dahil endişelenecek bir sistem değil”
Ben öncelikle her şey dahilin kaldırılmasını kabul etmiyorum. Bazı şeyler değişebilir. Bunu da göreceğiz zaten. Bakanlığımız ciddi çalışmalar yapıyorlar. Belirli standartlar ortaya çıkmadan, belli kurullarda tartışılmadan yorumlardan kaçınmalıyız. Uç noktalarda yorumlar dinliyorum ve üzülüyorum. Bunlar misafirlerimizin aklını karıştırmaktan başka bir şey yapmıyorlar. Bu eleştiri ve yorumlara bir an önce son vermemiz gerekiyor. Bir kere turizm sektörü kendisini çok iyi denetleyen bir sektördür. Tur operatörleri de bizi denetliyor. Ayrıca danışman firmalar tarafından da denetleniyoruz. Bizler de markalarına değer veren insanlarız. Misafiri ve çalışanlarımız riske edecek bir çalışma içinde bulunmayız. Her şey dahil de bütün misafirlerimizin ekonomik olarak başka bir şey düşünmeden tatil yapacakları bir sistem. Herhangi bir sürprizle karşılaşmıyorlar. Hijyeni de standart hale getirirsek her şey dahil endişelenecek bir sistem değildir.
Sağlıklı data
5 sene önce yazılımla ilgili atılım yapmaya karar verdik. Bizim ölçeğimizde bir şirket için önemli bir miktar yatırım yaptık. 4 kişilik bir ekibimiz var. İş zekası programı oluşturduk. Otellerimiz ve Ceysu ile ilgili bütün bilgileri elde edebiliyoruz. Bunu başka bir seviyeye taşımak istiyoruz. Sonuç olarak sağlıklı DATA’yı elde etmek için yola çıktık. İlk olarak turizm sektöründe bu özelliğimizi iyi kullanmak istiyoruz. Bu konuya çok önem veriyoruz.
“Yüzde 100 katma değerli bir iş yapıyoruz”
Bütün turizmci meslektaşlarımız adına bir şey söyleyeyim. Milletimiz, turizm ve turizmcilerle gurur duymalı. Bu kadar kriz atlatmamıza rağmen ayaktayız ve ülkemize hizmet vermeye devam ediyoruz. Yeniliklere açık ve çabuk adapte olan bir sektörüz. Bakın bir fabrika yapıyorsunuz betonu, inşaatı tamam ama içindeki ekipmanlarını yabancı ülkelerden alıyorsunuz. Otel yapıyorsunuz, otelin yüzde 90’ı yerli malı ile yapılıyor ve çok fazla işgücü yaratıyor. Bizim üretimimiz hizmet ve diğer taraftan bütün gıda maddelerimiz Türk malı. Sattığımız insanlar ise yabancı. Yüzde 100 katma değerli bir iş yapıyoruz. Turizm bence katma değeri en yüksek sektörlerden birisi. Biz bundan sonra yerli ve milli alanlara yatırımlar yapmalıyız. Son 4-5 senedir Türkiye’de turizm yatırımları yavaşlamıştı. Bu krizle birlikte biraz daha yavaşlayacak. Benim öngörüm renovasyon yatırımlarına yönelmemiz gerektiğin düşünüyorum. Arz arttırmaktansa arzı kontrol altına almamız daha önemli. Yoksa ilerleyen dönemde fiyat rekabetine maruz kalacağız. Ülkemize ve şehrimize olan ilgiyi artırmamız gerekiyor.
“Ceysu ile üretime devam ediyoruz”
Ticaret denilen kavram ürünlerin ve hizmetlerin belli bedel karşılığında el değiştirmesidir. Dünyada ticaret şu an durdu ve her sektör etkilendi. Markamız Ceysu’nun içinde bulunduğu içecek sektöründe otel gibi kapıları kilitlemedik ve üretime devam ediyoruz. Türkiye’de salgının olmaya başlaması ile tam kapasite ile çalışmaya başladık. Daha çok zincir marketlerden talep geliyor. Ayrıca Ceysu’nun ihracat yönü çok iyi. Avrupa, İngiltere ve Asya’ya olan satışlarımız devam ediyor. Hatta bu satışlarımız bir miktar da arttı. Salgının başlaması ile birlikte neler yapabilirizi tartışırken sağlık çalışanlarına elimizden gelen desteği vermeye çalıştık.
“Tur operatörlerinin korunması lazım”
Tur operatörleri ile yakın partneriz ve hedefimiz aynı. Çalışmalarımızın önemli kısmını kış aylarında yapıyoruz. Satış, pazarlama ve alımlarımızı yüzde 90 tamamlıyoruz. Bunları da bize verilen avanslarla yapıyoruz. Birçok otelci arkadaşımız da bu avans ile hareket ederek yatırım yaptı. Otelci arkadaşlarımızın bu avansların bir kısmını bu sene geri kalan kısmını da 2021 yılında karşılığını verecektir. Özellikle tur operatörlerinin korunması lazım. Bakan bey bunları biliyor ve bu noktada planları olacaktır. Yerli ve milli olanlara destek vermeliyiz. Almanya’da da olsa ülkemiz için hizmet veren firmalara destek olunmalı. En ufak krizde yabancı menşeeli tur operatörleri rotasını başka yöne çevirirken Almanya’daki seyahat acentaları bizi desteklemeye devam etti. Zamanında onlar sayesinde işletmelerimizi ayakta tutabildik.
“Büyük bir ekonomik sorun çıkacağını düşünmüyorum”
Bu krizden önce ekonomik kriz öngörüleri vardı. Korona ile ekonomik kriz de tetiklendi. Ülkeler para basarak şirketleri fonladı. Şirketlerin ciddi bir ciro kaybı var. Şirketler bu yılı kar etmeden ya da daha az kar ile kapatacaklar. Borçlarını daha fazla yıla yayacaklar. Bu zararların toplamı başka bir gezegen ile takas edilmiyor. Dünya dip toplamında zarar etmedi. Bu krizin ardından bir sürü komplo teorisi okuyoruz. Ama ben bu krizin neticesinde çok uzun vadede büyük bir ekonomik sorun çıkacağını düşünmüyorum.
“İnsanlar seyahat harcamalarını azaltmayacak”
Sonuçta yenilik yapmakla ilgili heyecanımız devam ediyor. Yeniliklere adapte olmamız lazım. Kemer’de satın aldığımız tesis krizlerle çok boğuştu. Bizde bu otelin farklı bir segmentte hizmet vermesine karar verdik ve hizmet kalitesini yukarıya taşıdık. Biz yatırımcı olarak yatırım ve yeniliklere devam edeceğiz. İnsanlar için turizm çok önemli. Bu yaşanan kriz sonrasında insanlar belki birçok harcamalarını azaltacak ama seyahat harcamalarını azaltmayacak. Bu nedenle misafirlerimiz için elimizden ne geliyorsa yapmalıyız.
“Çalışanların büyük emekleri var”
Türkiye’de turizm sektörünün bu noktaya gelmesinde çalışanların büyük emekleri var. İyi ki varlar. Oteller, tur operatörü ve havayolları ile bir bütündür ve bütün olmaya mecburuz. TC vatandaşlarının yurt dışında harcadıkları 5 milyar dolar gibi bir para söz konusu. Bütün TC vatandaşlarını bu parayı ülkelerinde harcamaya davet ediyorum.