TARİHİ kostüme avantür filmler (Tarkan, Battal Gazi, Karaoğlan, Malkoçoğlu vb) çocukluk yıllarımın büyük eğlencelerinden biriydi.
Kostüme avantür devlet macerası
“Bu filmlerle dalga geçme çağı” geldiğinde bile hep sevgimi belirtme ihtiyacı duydum.
Beştepe’de 16 askerli karşılama merasimini görüp ilk şok dalgasını savuşturduktan, yapılabilecek tüm esprileri hem okuyup hem bizzat ürettikten sonra konuya –mümkün mertebe- ciddi yaklaşmaya karar verdim.
*
Bu “ciddi yaklaşımın” sadece şekil yönünden mümkün olabileceğini hemen belirteyim.
Tarihi açıdan ciddiye alınacak bir yanı pek yok.
Çünkü tarihte Türklerin kurdukları devlet sayısının 16’dan fazla olduğu biliniyor.
Bu “16 Devlet” mitinin nasıl yaratıldığını okumak isteyenler için radikal.com.tr Murat Belge’nin 2005’te yazdığı yazıyı referans gösteriyordu ki; Belge de zaten Prof. Dr. Coşkun Üçok’un 1987 tarihli makalesinden faydalandığını yazıyordu.
Merak edenler Murat Belge’yi okusun ama Üçok’un Ocak 1987’de Tarih ve Toplum’da yayınlanmış olan makalesi elbette daha kapsamlı.
*
Bu kostümlü şovun mitolojik açıdan ciddiye alınması da kafa karıştırabilir.
Rahmetli Prof. Dr. Bahaeddin Ögel’in kapsamlı eseri “Türk Mitolojisi”ni okuyan ve çok faydalanan benim gibi tipleri bu kadar kuru bir merasim kesmez!
Bu açıdan hiçbir eleştiri getirilmese bile “Turna, güvercin, geyik, doğan nerede?”, “Fonda bir ‘Demirdağ’ olmaz mıydı?” denir.
Veya “Haydi bunları atladınız kurt nerede kurt?!” diye sorarlar.
Vurmuşsun tarihin/mitolojinin/kostüm fetişinin dibine, o zaman bir kurt da koyacaksın fona, di mi ama!
İyi ki yok, o da ayrı tabii!
*
O zaman gelelim merasime şekil açısından bakmaya.
Eli silahlı 16 askeri, kötü kostüme avantür film figürasyonu gibi giydirip (Bkz. Duşakabinoğulları’nı temsil eden bornozlu arkadaş) sebilhane maşrapası gibi dizmek ihtişam değil komedi etkisi yaratıyor işte.
Gelen eleştirileri, yoğun dalga geçme ataklarını “Deneme aşamasındayız, daha iyi olacak tabii” diye geçiştirmek oyun parkı yönetimine yakışır, ciddi devletlere değil.
“Hava soğuktu. Tören içeri alındı, 16 Türk devletini de içeri alıp merdivene dizdik, bir dahaki sefere şahane olacak” derseniz ancak beceriksiz organizatör açıklaması yapmış olursunuz.
Eh nihayetinde de olan olur, konuk devlet başkanı şoka girer, millet de dalga geçer böyle...
*
Peki olmasın mı o askerler?
İçimden geçen cevap “Bana ne?” ancak uygulamayı karşı çıkacak kadar ciddiye almadığımdan kabalaşmayacağım.
Böyle bir gösteri istiyorlarsa yapsınlar, zaten bana soracak halleri de yok ama bari doğru düzgün yapsınlar.
Yoksa laf olsun diye değil, cidden “komik” oluyor bu tarz kostüme avantür hareketler.
Eğlenmek istesem gidip “Tarkan Viking Kanı” seyrederim; çok daha iyi valla...