ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ : ਕੀ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੁਬਾਰਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਿਮਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ
ਕੀ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਹਰ ਸਿਆਲ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਆਵੇਗਾ ਕੀ ਇਸ ਦੀ ਦਵਾਈ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ। ਕੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਸਾਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਕੰਮ ਉੱਤੇ ਮੋੜ ਲਿਆਵੇਗੀ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਟੱਕਰ ਲਵਾਂਗੇ।
ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨੀ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਧੁਰਾ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਇੰਮਊਨ ਸਿਸਟਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮੱਸਿਆ ਜੋ ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਹੈ। ਕੀ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਘੇਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕੁਝ ਲੋਕ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਬਿਮਾਰ ਕਿਉਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਲੜਦਾ ਹੈ ਸਾਡਾ ਸਰੀਰ ਸਾਡਾ ਇਮਊਨ ਸਿਸਟਮ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਦੂਜੇ ਅੰਗਾਂ ਤੱਕ ਲਾਗ ਫ਼ੈਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਿਸਟਮ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ਾਣੂ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਲਾਗ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਤੇ ਐਕਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਿਚ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ: ਇਸ ਨੂੰ ਇਨੇਟ ਇਮਊਨ ਰਿਸਪੌਂਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਬੁਖ਼ਾਰ ਚੜਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਇਟ ਬਲੱਡ ਸੈੱਲ ਜੋ ਲਾਗ ਵਾਲੇ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨਾਲ ਰਸਾਇਣ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸ ਸਿਸਟਮ ਦਾ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸਾਹਮਣਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਰੋਨਾ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ , ਇਸੇ ਲਈ ਇਹ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਤੁਹਾਡੇ ਫੇਫੜਿਆਂ, ਦਿਲ ਤੇ ਦਿਮਾਗ 'ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ: ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕੋਵਿਡ-19? ਇਸੇ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਇਸ ਮੁਤਾਬਕ ਢਾਲਣਾ ਪਵੇਗਾ, ਇਹ ਅਜਿਹੇ ਸੈੱਲ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਐਂਟੀ ਬਾਡੀਜ਼ ਨੂੰ ਟਾਰਗੈੱਟ ਕਰ ਸਕੇ ਅਤੇ ਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕੇ। ਟੀ ਸੈੱਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਐਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੈਲੂਲਰ ਰਿਸਪੌਂਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ , ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ 10 ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ , ਜਦੋਂ ਐਂਟੀ ਬਾਡੀਜ਼ ਬਣਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਮਊਨ ਸਿਸਟਰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੀ ਵਾਇਰਸ ਦੀ ਲਾਗ ਦੁਬਾਰਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਦੁਬਾਰਾ ਲਾਗ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਸਨ। ਪਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਟੈਸਟਿੰਗ ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ। ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਗਲਤ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਠੀਕ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਨੌਜਵਾਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਜੋ ਕੋਵਿਡ -19 ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਚਾਰ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਮੁੜ ਸੰਕਰਮਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜੀਵਾਣੂ ਦੇ ਜੀਨੋਮ ਕ੍ਰਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰ ਤਾਂ ਹੋਇਆ ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਸਟ੍ਰੇਨ ਵੱਖਰੇ ਸਨ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਬਾਰਾ ਲਾਗ ਲੱਗਣਾ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਵਿਰਲਾ ਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਲਾਗ ਨਹੀਂ ਲੁਆਉਣਾ ਚਾਹੇਗਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਰੀਰਕ ਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪਰਖ਼ ਸਕੇ ,ਪਰ ਕੁਝ ਬਾਂਦਰਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਵਾਰ ਠੀਕ ਹੋ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਮੁੜ ਲਾਗ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਏ। ਪਰ ਇਹ ਸੀਮਤ ਤਜਰਬੇ ਹਨ। ਉਹ ਸੀਮਤ ਤਜਰਬੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਦੁਬਾਰਾ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੇ। ਵਾਇਰਸ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਾ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਈ ਵਾਇਰਸ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਏਨਜ਼ੁਆਨੇਸ ਅੱਗੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਜ਼ੀਰੋ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ (ਪਹਿਲਾਂ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਤੇ ਫਿਰ ਨਿਗੇਟਿਵ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਸ਼ਖਸ ਨੇ ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਇਮਿਊਨਟੀ ਬਣਾ ਲਈ ਹੈ ਤੇ ਵਾਇਰਸ ਦੁਬਾਰਾ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗਾ।" "ਪਰ ਕਈ ਇੰਫੈਕਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਏਜੰਟ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕੁਝ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।" ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਇਸ ਕਰਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ, ਮੁੜ ਤੋਂ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਹੋਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੈ। ਕੀ ਐਂਟੀਬਾਡੀ ਹੋਣ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਇਮਿਊਨ ਹੈ? ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਗਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਐਂਟੀ-ਬਾਡੀ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ (ਇਮਿਊਨਿਟੀ) ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਚਿੰਤਤ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਦੇਸ ਇਸ ਕਾਰਨ ਲੌਕਡਾਊਨ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਕਿ ਐਂਟੀਬਾਡੀ ਹਨ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕੰਮ 'ਤੇ ਪਰਤਣ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵਾਜਿਬ ਹੈ ਜੋ ਕੇਅਰ ਹੋਮਜ਼ ਜਾਂ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਐਂਟੀਬਾਡੀ ਦੇਖੋ ਤਾਂ ਸਭ ਦੇ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਗਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਐਂਟੀ-ਬਾਡੀ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ (ਇਮਿਊਨਿਟੀ) ਹੈ ਨਿਊਟ੍ਰੀਲਾਈਜ਼ਿੰਗ ਐਂਟੀਬਾਡੀ ਉਹ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਚਿਪਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਸੈਲਜ਼ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ-19 ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋਏ 175 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਤੇ ਕੀਤੇ ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ 30 ਫੀਸਦ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਊਟ੍ਰੀਲਾਈਜ਼ਿੰਗ ਐਂਟੀਬਾਡੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਪੱਧਰ ਸੀ। ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਐਂਟੀਬਾਡੀਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋ , ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਾਗ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੇ, ਇਹ ਗਲਤ ਧਾਰਨਾ ਹੈ। ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਵੈਕਸੀਨ ਜੇ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਕੀਮਤ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ? ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੋਏ ਹੈਰਾਨ ਸਰੀਰ ਦੀ ਵੱਖਰੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਮੀਜ਼ਲਸ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਕਰਵਾਇਆ ਟੀਕਾਕਰਨ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਈ ਸਿਹਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਹੈ ਕਿ ਵਧਦੀ ਉਮਰ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਮੁੜ ਤੋਂ ਨਵਾਂ ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਟੀਕਾਕਰਨ ਕਰਵਾ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਕੁਝ ਅਜਿਹੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨਾਂ 'ਤੇ ਟੀਕਾਕਰਨ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਸਾਨੂੰ ਬਚਾਅ ਲਈ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਦਵਾਈ ਲੈਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਮ ਫਲੂ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨਾਂ ਦਾ ਵੈਕਸਿਨ ਹਰ ਸਾਲ ਲੈਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਵਾਇਰਸ ਦਾ ਸਰੀਰ 'ਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਣਾ। ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਿਉਂਕਿ ਕੋਵਿਡ-19 ਅਜੇ ਨਵਾਂ ਵਾਇਰਸ ਹੈ ਤਾਂ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਮੈਡਰਿਡ ਵਿੱਚ ਕਾਰਲੋਸ-3 ਹੈਲਥ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਖੋਜਕਾਰ ਇਸੀਡੋਰੋ ਮਾਰਟੀਨੇਜ਼ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾਵਾਇਰਸ ਮੁੜ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵਾਇਰਸ ਦਾ ਮੁੜ ਤੋਂ ਅਸਰ ਦਿਖਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਦੀ ਵੱਖਰੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਮਾਰਟੀਨੇਜ਼ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਜੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ 1-2 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਤੁਹਾਡੀ ਇਮਿਊਨਟੀ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ, ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਤੁਸੀਂ ਮੁੜ ਤੋਂ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਹ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ।" "ਪਰ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਇੱਕੋ ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਠੀਕ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਮੁੜ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਣਾ ਬਹੁਤਾ ਆਮ ਨਹੀਂ ਹੈ।" ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੋਮ ਸਕ੍ਰੀਨ'ਤੇ ਇੰਝ ਦੇਖੋ: ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਇਹ ਵਿਆਖਿਆ ਏਨਜ਼ੁਆਨੇਸ ਦੁਆਰਾ ਕਹੀ ਗੱਲ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ। ਵੀਡੀਓ: ਕਿਵੇਂ ਪਤਾ ਲੱਗੇ ਬੁਖਾਰ ਹੈ ਕਿ ਨਹੀਂ? "ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਕੋਵਿਡ-19 ਮੁੜ ਤੋਂ ਪੌਜ਼ੀਟਿਵ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਇਰਸ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੁੜ ਤੋਂ ਹਮਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।" ਪਰ ਦੋਵੇਂ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਪੈਨ ਅਮਰੀਕੀ ਹੈਲਥ ਔਰਗਨਾਇਜ਼ੇਸ਼ਨ ਨੇ ਬੀਬੀਸੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਕੋਵਿਡ-19 ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਵਾਇਰਸ ਹੈ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਅਸੀਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਜਾਣ ਰਹੇ ਹਾਂ।" ਇਸ ਕਰਕੇ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਤੋਂ ਸਰੀਰ 'ਚ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਪੱਕਾ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਵਿਗਿਆਨ ਇਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਲੱਭ ਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਪੜ੍ਹੋ: ਇਹ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵੀ ਦੇਖੋ (ਬੀਬੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਲ FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTERਅਤੇ YouTube 'ਤੇ ਜੁੜੋ।)