Ramazanda koronavirus tədbirləri: Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı nələri tövsiyə edir?
Dünyadakı 1,8 milyard müsəlman Ramazan ayını koronavirus tədbirlərinin kölgəsində keçirəcək.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) müsəlmanlar yaşayan ölkələrdə Ramazan ayı boyu sosial və dini davranışlarla bağlı riayət edilməsi vacib olan tədbirlər siyahısını açıqlayıb. ÜST ibadət yerlərinin təmizliyi də daxil, oruc tutmağın virusa yoluxma riskini artırıb-artırmamasına qədər bir çox məsələyə toxunub. Oruc tutmaq xəstəlik riskini artırırmı? ÜST qeyd edib ki, oruc tutmaq və "Covid-19" arasındakı əlaqəylə bağlı hər hansı elmi araşdırma aparılmayıb. Sağlam insanların oruc tutmalarının problem yaratmamalı olduğunu bildirən təşkilat digər xəstələr kimi, virusa yoluxanların da həkimə müraciət etmələrini tövsiyə edib. ÜST-ün tövsiyələri arasında təzə qidalardan istifadə etmək və bol su içmək də var. Ramazan tədbirləri keçirilə bilərmi? ÜST həmçinin qeyd edib ki, riskləri dəyərləndirdikdən sonra siyasətçilər sosial və dini məzmunlu yığıncaqların təxirə salınmasını "ciddi şəkildə" gözdən keçirməli, bu mümkün olmadıqda, yığıncaq yerlərində virusun yayılma riskini azaldacaq tədbirlər reallaşdırmalıdırlar. Təşkilatın sosial məsafəylə bağlı tövsiyələri isə aşağıdakılardır: Yüksək risk qrupuna aid olan şəxslərlə bağlı tövsiyələr: İftar yığıncaqları üçün tövsiyələr ÜST iftar yığıncaqlarının mümkün qədər açıq havada keçirilməsini, bu mümkün olmadıqda isə məkanların tez-tez havalandırılmasını məsləhət görür. Yoluxma ehtimalını azaltmaq üçün az sayda adamın iştirakıyla və qısa müddət ərzində yekunlaşacaq yığıncaqların keçirilməsi, bu tədbirlərdə sosial məsafənin qorunması tövsiyə edilir. İftara qatılan şəxslər arasında "Covid-19" xəstələri aşkar edilərsə, filyasiya araşdırmalarının (mənbənin müəyyən edilməsi ) tətbiqi təmin olunmalıdır. İbadət yerləri üçün tövsiyələr ÜST hər yığıncaqdan əvvəl və sonra ibadət yerlərinin dezinfeksiya olunmasını tövsiyə edib. Məscidlərdə ümumi gigiyena tələblərinə əməl edilməlidir. Təşviq olunmalıdır ki, insanlar şəxsi səccadələrindən istifadə etsinlər. Qapı tutacaqları, elektrik düymələri, pilləkən məhəccərləri kimi çox toxunulan yerlər tez-tez dezinfeksiya olunmalıdır. ÜST-ün digər tövsiyələri ÜST zəkatların paylanması zamanı da sosial məsafənin qorunmasını istəyir. Təşkilat iftar bufetlərində qələbəlik olmaması üçün süfrələrin əvvəldən qurulmasını tövsiyə edib. Yeməklərin hazırlanması, paylanması və süfrələrin yığışdırılması zamanı da qoruyucu tədbirlərə əməl olunmalıdır. ÜST həmçinin bildirib ki, "Covid-19" epidemiyası zamanı siqaretdən ümumiyyətlə uzaq durmaq lazımdır: "Siqaret çəkəndə barmaqlar (və yəqin ki, virus bulaşmış siqaretlər) dodaqlara toxunur və bu, virusun nəfəs yollarına keçmə ehtimalını artırır. Qəlyanların çox adam tərəfindən istifadə edilən başlıqları və xortumları da virusun yayılmasına şərait yaradır". Tövsiyələrin "Ağıl və psixoloji sağlamlıq" bölümündə inanclı şəxslərdə təhlükəsiz məsafəni qoruyaraq dua edə biləcəklərinə inam yaratmağın vacibliyi vurğulanır. "Ümid və təsəlli mesajlarıyla yanaşı, xəstələr üçün dualar etmək Ramazanın ictimai sağlamlığı qorumaq tələbini yerinə yetirmək vasitəsidir" - ÜST-ün tövsiyələrində qeyd edilən məqamlardan biri də budur. Təşkilat xəbərdarlıq edib ki, hərəkət məhdudiyyətinin tətbiq edildiyi yerlərdə qadınlara, uşaqlara və ayrı-seçkiliyə məruz qalan digər şəxslərə qarşı ailədaxili zorakılıq arta bilər: "Dini liderlər açıq şəkildə bu şiddətə etiraz edə, zərərçəkmişlərə yardım edə və ya onları yardım istəməyə təşviq edə bilərlər".