Soo laabashada ONLF: ma raagi doonaa damaashaadka Soomaalida Itoobiya?
Magaalada Jigjiga ee xarunta Dowlad Deegaanka Soomaalida ee dalka Itoobiya waxaa maalin ka hor si weyn loogu soo dhoweeyay mas'uuliyiinta ugu sarreysa jabhadda ONLF.
Madaxda ONLF iyo wafdi kale oo gaaray magaalada Jigjiga Imaanshaha mas'uuliyiinta ONLF ayaa ka dambeesay, kadib markii dhawaan ay heshiis nabadeed la saxiixdeen dowladda Itoobiya. Sannadkii 1990 ayay aheyd markii dowladdii Itoobiya ee uu hogaaminayay Meles Zenawi ay heshiis kan lamid ah la gashay jabahdda ONLF, hasa yeshee heshiiskaasi ayaa meesha ka baxay, kadib markii kala shaki uu soo kala dhex-galay dowladda Itoobiya iyo jabhadda. Dad badan ayaa haddaba isweydiinaya in heshiiska ONLF ay iminka la gashay dowladda Itoobiya uu lamid noqon doono kii hore. Waa markii ugu horreysay ee uu hogaamiyaha ONLF gaaro magaalada Jigjiga Profesar Cabdi Ismaacil Samatar oo wax ka dhiga jaamacadda Minesota ee dalka Mareykanka ayaa qabo fikir ah in heshiiska iminka ay wada galeen ONLF iyo Itoobiya uu yahay mid guud oo dalka oo dhan ka dhacay. ''Isbedelka Itoobiay waxaa keenay Oromada, haddii Oromada aysan kici laheyn Abiy Axmed iyo dadka lamid ka ah waxba ma aysan keeni lahayn, dadka Oromadana xiligii Xaileselasi iyo Zenawi la caburin jiray sida Soomaalida oo kale , balse hadda isbedel ayaa ka dhacay dalka Itoobiya''.sidaasi waxaa yiri Profesar Cabdi Ismaacil Samatar oo BBC-da u warramayay. Dad badan oo ka soo jeeda deegaanka ayaan ONLF u arag inay wax weyn ka baddeli doonto siyaasadda gobolka Soomaalida, oo waxay qabaan in ay suuragal tahay in hubka laga dhigo kaddibna ay u suurageli waydo inay saameyn yeeshaan. Cabdi Ismaaciil Samatar Balse Cabdi Ismaaciil Samatar oo mar wax laga weydiiyay qaabka uu u hirgeli karo heshiisyada ay gaareen ONLF iyo dowladda Itoobiya ayaa waxaa uu sheegay in ra'yi ay ku mideesanyihiin dadka Dowlad Deegaanka ay tahay qaabka keliya ee lagu dardargelin kara heshiiska dowladda Itoobiya iyo ONLF. ''Haddii ONLF iyo dadka kale ee Soomaalida ee gobolka degan ay la yimaadaan ra'yi iyagu ay ku mideysan yihiin oo aan qabyaaladeysneyn, madaxweyne Mustafe na uu ka dhabeeyo waxa uu ka dhawaajinayay, waxay ila tahay in khiyaanadii hore aysan soo noqon Karin'' waxaa sidaasi yiri Samatar. Hasa yeeshee waxaa mudan in la is weydiiyo inay suuragal tahay xilligan in Soomaalida Itoobiya ay hal meel ka soo wada-jeedsan karaan. Profesar Cabdi Ismaacil Samatar ayaa sidoo kale sheegay in madaxda Itoobiya ay iyagu ba doonayeen isbedel ka dhaca Itoobiya, dadka ay ka soo jeedaan na lagu hayay dhibaato lamid ah tan Soomaalida, ayna doonayaan in isbedel guud uu ka dhaco Itoobiya. Samatar ayaa intaasi raaciyay in waxyabahaasi oo dhan ay sahli doonaan in la dhaqan geliyo heshiisyadii dhexmaray dowladda Itoobiya iyo ONLF.