สิ่งแวดล้อม : 7 วิธีแก้ปัญหาอาหารเหลือทิ้งจากครัวเรือน
ในแต่ละปีมีอาหารเหลือทิ้งราว 1.3 พันล้านตัน ซึ่งส่วนมากมักไปลงเอยที่กองขยะ และกระตุ้นให้ปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศทวีความรุนแรงขึ้น
มีการประเมินว่า ราว 1 ใน 3 ของอาหารที่ผลิตขึ้นทั่วโลกถูกทิ้งขว้างไปอย่างไร้ประโยชน์ การทิ้งขว้างอาหารไปโดยเปล่าประโยชน์ คือ "หนึ่งในปัญหาใหญ่ที่สุดที่มนุษยชาติกำลังเผชิญในยุคปัจจุบัน" แม็กซ์ ลา มานนา เชฟชื่อดังจากนครนิวยอร์ก กล่าว เขาคือผู้เขียนหนังสือเรื่อง More Plants, Less Waste และในบทความนี้เขาจะมาแบ่งปันเคล็ดลับเพื่อจัดการไม่ให้มีอาหารเหลือทิ้งขว้างไปอย่างเปล่าประโยชน์ อาหารคือสิ่งสำคัญในชีวิตของผมเสมอมา การที่มีพ่อเป็นเชฟทำให้ผมโตขึ้นมาในโลกแห่งอาหาร พ่อแม่มักสอนผมเสมอว่าไม่ให้ทิ้งขว้างอาหารไปโดยเปล่าประโยชน์ ซึ่งในโลกที่มีประชากรเกือบ 8 พันล้านคน เรากำลังเผชิญกับปัญหาความไม่มั่นคงทางอาหารทั่วทุกมุมโลก และมีผู้คนกว่า 820 ล้านคนไม่มีอาหารกินเพียงพอ แม็กซ์ ลา มานนา เป็นเชฟชื่อดังจากนครนิวยอร์กที่ส่งเสริมการทำอาหารไม่ให้เหลือทิ้งขว้าง แต่ขณะเดียวกัน การทิ้งขว้างอาหารไปโดยเปล่าประโยชน์กลับเป็นหนึ่งในปัญหาใหญ่ที่สุดที่มนุษยชาติกำลังเผชิญในยุคปัจจุบัน โดยมีการประเมินว่า ราว 1 ใน 3 ของอาหารที่ผลิตขึ้นทั่วโลกไม่ถูกบริโภคและถูกทิ้งขว้างไปอย่างไร้ประโยชน์ หากขยะจากอาหารเป็นประเทศ มันก็จะเป็นผู้ก่อก๊าซเรือนกระจกรายใหญ่ที่สุดเป็นอันดับ 3 ของโลก รองจาก สหรัฐฯ และจีน นี่คือสิ่งที่คุณสามารถทำได้เพื่อจัดการกับปัญหานี้ จับจ่ายอย่างชาญฉลาด หลายคนมักซื้ออาหารเข้าบ้านมากเกินความจำเป็น หลายคนมักซื้ออาหารเข้าบ้านมากเกินความจำเป็น การจับจ่ายอย่างชาญฉลาด ทำได้โดยทำรายการอาหารที่ต้องซื้อ และซื้อเฉพาะของที่อยู่ในรายการเท่านั้น คุณควรทำเป็นนิสัยในการใช้อาหารที่ซื้อจากคราวก่อนให้หมดเสียก่อน แล้วค่อยซื้ออาหารเข้าบ้านครั้งต่อไป เก็บอาหารอย่างเหมาะสม การเก็บรักษาอาหารไม่เหมาะสมมักนำไปสู่ปัญหาอาหารเน่าเสียเร็วกว่ากำหนด การเก็บรักษาอาหารไม่เหมาะสมมักนำไปสู่ปัญหาอาหารเน่าเสียเร็วกว่ากำหนด เพราะบางคนอาจไม่ทราบวิธีเก็บผักและผลไม้ต่าง ๆ ที่ถูกต้อง ยกตัวอย่างเช่น มันฝรั่ง กระเทียม และหัวหอม สามารถเก็บนอกตู้เย็นได้ คุณยังสามารถนำขนมปังที่คิดว่าจะทานไม่หมดไปแช่ช่องแข็งได้ด้วย นอกจากนี้ คุณยังมีส่วนช่วยแก้ปัญหาอาหารเหลือทิ้งได้อีกทางโดยการซื้อผักหรือผลไม้ที่อาจดูไม่สวยงามสมบูรณ์แบบมารับประทาน เก็บอาหารเหลือไว้กินในมื้อถัดไป การนำเอาผักสลัด หรือผักเครื่องเคียงที่เหลือจากมื้อก่อนมาทำผัดผักก็ช่วยให้เราไม่ต้องทิ้งมันให้เสียของ อาหารเหลือไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะช่วงงานเทศกาลสำคัญต่าง ๆ ที่เรามักทำอาหารเลี้ยงแขกเหรื่อในปริมาณมาก ๆ เท่านั้น เช่น งานวันปีใหม่ หรืองานวันเกิด แต่ปัญหานี้ยังเกิดขึ้นได้เมื่อเราทำอาหารในปริมาณมากเกินไปสำหรับการรับประทาน 1 มื้อ แต่เราสามารถจัดการกับปัญหานี้ได้ด้วยการกำหนดวันที่จะนำอาหารเหลือเหล่านี้กลับมารับประทานให้หมด ไม่ว่าจะเป็นการทานเป็นเมนูเดิม หรือนำไปดัดแปลงเป็นเมนูใหม่ วิธีการเหล่านี้ไม่เพียงจะช่วยให้เราไม่ต้องทิ้งขว้างอาหารเหลือ แต่ยังช่วยประหยัดเวลาในการปรุงอาหาร หรือซื้ออาหารมื้อใหม่ด้วย ช่องแช่แข็งคือเพื่อนของคุณ การแช่ผักที่เหลือจากการทำอาหาร ช่วยให้คุณมีผักสดติดบ้านไว้รับประทานอยู่เสมอ การแช่แข็งอาหารคือวิธีง่ายที่สุดในการถนอมอาหาร และประเภทของอาหารที่สามารถนำไปแช่แข็งได้ก็มีแทบจะไม่จำกัด ซึ่งจะช่วยให้คุณมีเนื้อสัตว์และผักผลไม้สดติดบ้านไว้รับประทานอยู่เสมอ ยกตัวอย่างเช่น ถั่วหรือผักใบเขียวที่อาจจะไม่สดพอที่จะรับประทานเป็นสลัด ก็อาจนำไปแช่ช่องแข็งสำหรับเก็บไว้ทำเป็นน้ำปั่นผักผลไม้ หรือเมนูที่เหมาะสมอื่น ๆ นอกจากนี้ พืชสมุนไพรที่ใช้เป็นเครื่องเทศต่าง ๆ ก็สามารถนำไปผสมกับน้ำมันมะกอกและกระเทียมสับ จากนั้นนำไปใส่ในถาดทำน้ำแข็งแล้วแช่แข็งให้เป็นก้อน ๆ เพื่อเก็บไว้ปรุงอาหารในมื้อต่อ ๆ ไป เอาอาหารเที่ยงไปรับประทานเอง การเอาอาหารเที่ยงไปรับประทานเองดีต่อทั้งกระเป๋าสตางค์ของคุณและต่อสิ่งแวดล้อม แม้การออกไปรับประทานอาหารเที่ยงกับเพื่อนร่วมงานจะเป็นเรื่องสนุก แต่ก็มีราคาแพง โดยเฉพาะในประเทศที่ค่าครองชีพสูง อีกทั้งยังมีส่วนทำให้เกิดปัญหาอาหารเหลือทิ้งด้วย ดังนั้น การเอาอาหารเที่ยงไปรับประทานเองจึงเป็นวิธีการที่จะช่วยประหยัดเงินและช่วยลดการก่อก๊าซเรือนกระจกไปในตัว หากคุณมีเวลาน้อยในตอนเช้าก็สามารถแบ่งอาหารเหลือไปแช่แข็งในภาชนะที่พอเหมาะสำหรับหนึ่งมื้อ เพียงเท่านี้คุณก็จะมีอาหารเช้าสำเร็จรูปไว้รับประทานได้ง่าย ๆ เพียงแค่นำไปอุ่นในเตาไมโครเวฟ ทำน้ำซุปทานเอง เศษพืชผักที่เหลือจากการปรุงอาหารสามารถแปลงให้เป็นน้ำซุปผักที่หอมหวนชวนรับประทานได้ง่าย ๆ การทำน้ำซุปจากเศษพืชผักที่เหลือจากการปรุงอาหาร ก็เป็นอีกวิธีที่จะช่วยกำจัดขยะจากอาหาร คุณสามารถทำน้ำซุปผักได้เองง่าย ๆ ด้วยการนำผักส่วนที่เราไม่รับประทาน เช่น เปลือกแครอท หรือก้านผักแข็ง ๆ ไปผัดกับน้ำมันมะกอกหรือเนยจนหอม จากนั้นก็เติมน้ำแล้วเคี่ยวจนได้น้ำซุปผักที่หอมหวนชวนรับประทาน นำเศษอาหารไปทำปุ๋ยหมัก ปัจจุบันมีเทคโนโลยีมากมายที่ช่วยเปลี่ยนให้เศษอาหารจากคนกลายเป็นอาหารสำหรับต้นไม้ได้ นี่เป็นอีกหนึ่งวิธีการใช้เศษอาหารให้เกิดประโยชน์สูงสุด โดยเปลี่ยนให้อาหารคนกลายเป็นอาหารสำหรับต้นไม้ ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีในปัจจุบันทำให้มีอุปกรณ์สำหรับย่อยสลายเศษอาหารให้กลายเป็นปุ๋ยสำหรับใส่ต้นไม้ได้แม้คุณจะมีเนื้อที่ในบ้านน้อยก็ตาม นี่จึงช่วยให้ไม่ว่าใครก็ตามสามารถใช้เศษอาหารให้เกิดประโยชน์ได้สูงสุด ก้าวเล็ก ๆ แต่ผลลัพธ์ยิ่งใหญ่ ใจความสำคัญที่บทความนี้ต้องการจะสื่อก็คือ เราทุกคนล้วนสามารถลดปัญหาอาหารเหลือทิ้งโดยเปล่าประโยชน์ได้ และสามารถทำได้หลากหลายวิธี การตระหนักถึงอาหารที่คุณทิ้งจากครัวเรือนในแต่ละวัน จะช่วยสร้างการเปลี่ยนแปลงเชิงบวกในการอนุรักษ์ทรัพยากรที่สำคัญที่สุดของโลก แม้การเปลี่ยนแปลงเล็ก ๆ น้อย ๆ ในการซื้อ ปรุง และรับประทานอาหารของคุณก็จะช่วยลดผลกระทบที่จะเกิดต่อสิ่งแวดล้อมได้ และมันไม่จำเป็นต้องใช้วิธีการอันยากเย็นใด ๆ การใช้ความพยายามเพียงเล็ก ๆ น้อย ๆ คุณก็สามารถช่วยลดการทิ้งขว้างอาหารไปโดยไร้ประโยชน์ อีกทั้งยังช่วยประหยัดทั้งเงิน เวลา และมีส่วนช่วยสิ่งแวดล้อมได้ด้วย บทความนี้เผยแพร่ครั้งแรกทาง BBC Earth