In augustus 1991 plegen fanatieke communisten, tegenstanders van de hervormingen, een staatsgreep in een laatste poging om de Sovjet-Unie bijeen te houden.
Veel van de nieuwe landen laten het communisme varen. Ook in wat nog van de Sovjet-Unie over is, wordt uiteindelijk toegegeven dat het systeem niet werkt. In het Russische deel van de Sovjet-Unie (officieel: de Russische Socialistische Federatieve Sovjetrepubliek) wordt in juni 1991 in democratische verkiezingen de veranderingsgezinde Boris Jeltsin verkozen tot president. Gorbatsjov blijft nog even opperste leider van de laatste resten van de Sovjet-Unie. Maar niet voor lang. In augustus 1991 plegen fanatieke communisten, tegenstanders van de hervormingen, een staatsgreep in een laatste poging om de Sovjet-Unie bijeen te houden. Die mislukt en de poging neemt ook het laatste restje geloofwaardigheid van het communisme weg bij grote delen van de Russische bevolking. Gorbatsjov treedt op 26 december af als leider van de Sovjet-Unie. De officiële opheffing van de Sovjet-Unie is in december 1991 een feit.