GOTISCHE KUNST.
Kenmerken: kruisvorm als plattegrond - drukke, ingewikkelde en veel
verschillende vormen - daken steil - kleine lichte toren in het midden - grote,
hoge en vaak gekleurde ramen - verticaal, licht, hoog, streeft naar omhoog -
kruisribgewelf met steunberen. Naar overzicht
kunsthistorie. Naar uw accommodatie!
# Stedentips voor Trips

GOTISCHE KUNST.
Kenmerken: kruisvorm als plattegrond - drukke, ingewikkelde en veel
verschillende vormen - daken steil - kleine lichte toren in het midden - grote,
hoge en vaak gekleurde ramen - verticaal, licht, hoog, streeft naar omhoog -
kruisribgewelf met steunberen. Naar overzicht
kunsthistorie. Naar uw accommodatie!

De 13e eeuw brengt in West-Europa een
culturele eenheid. Politiek komt er meer orde en rust. Bedelorden, franciscanen
en dominicanen, vergroten de invloed van Rome en het godsdienstig leven wordt verdiept. Steeds meer regelen
gilden het sociale leven in de steden. Economie herleeft en het handelsverkeer,
vooral internationaal, neemt toe. Wetenschappen bloeien en overal ontstaan
universiteiten. Dit alles bevordert de grotere bouwplannen van adel, clerus en
burgerij.

Bouwkunst▲

In deze eeuw verandert de constructie aan de kerkenbouw. De gotiek
ontstaat in Frankrijk waar ze wordt toegepast in de kerkelijke bouwkunst. Binnen
100 jaar werd er in geheel West-Europa zo gebouwd. De rondboog  werd vervangen door de spitsboog. Het gewicht wordt recht naar
beneden afgevoerd via zuilen, luchtbogen en steunberen. De muren zijn als
ondersteuning niet meer nodig. Zo konden er veel grotere ramen, in de vorm van
spitsbogen, geplaatst worden.

Kenmerken▲

- kruisvorm
  als plattegrond,
- drukke,
  ingewikkelde en veel verschillende vormen,
- daken
  steil,
- kleine
  lichte toren in het midden,
- grote,
  hoge en vaak gekleurde ramen,
- twee
  westtorens,
- verticaal,
  licht, hoog, streeft naar omhoog,
- kruisribgewelf
  met steunberen en luchtbogen en daarmee samenhangende spitsbogen.

Kruisgewelf.
Is samengesteld uit twee elkaar doorsnijdende tongewelven, met diagonale
raaklijnen of graten. Kruisribgewelf: de gewelfkappen liggen op elkaar kruisende
ribben. Steunbeer: schoorpijler, staat dwars op de muren vangt zo de zijdelingse
druk op van een gewelf. Luchtboog: stenen schoor, in boogvorm, tussen steunbeer
en schipwand.

Kathedraal of domkerk. De hoofdkerk van een bisdom in de
zetelplaats van de bisschop, waarin deze de bisschoppelijke plechtigheden
verricht en waarin het domkapittel zijn vaste koordienst houdt. Ook groot r.k.
kerkgebouw.

Voorbeelden▲

Frankrijk: Notre Dame van Parijs en Amiens; kathedraal  van Chartres, koningin onder de kathedralen;
Notre  
Dame van Reims, gaat voor de mooiste door; Notre Dame van Rouen heeft zeven
torens.

Nederland: Sint Janskerk in den Bosch; Sint Laurenskerk in Alkmaar; Grote kerk
in Dordrecht.

Itali?: domkerk in Orvi?to; Santa Maria in Si?na.
San  
Francesco in Assisi.

Spanje: kathedraal  in Burgos; nieuwe
kathedraal in Salamanca; kathedraal in Segovia; Santa
Maria in Sevilla, de grootste gotische kerk; kathedraal in Toledo.

Beeldhouwkunst▲Aanvankelijk stond die in dienst van de bouwkunst, met name die van
kathedralen. Geleidelijk maken zij zich daar van los. Sierlijkheid, beweging en
expressie van gemoedstoestand zijn de kenmerken. Er wordt een derde dimensie aan
toegevoegd en daardoor worden de beelden realistischer.

Schilderkunst▲De
muurschilderingen in de kerken dienden om de gelovigen, die voor het grootste
deel ongeletterd waren, met de geest van de Heilige Schrift vertrouwd te maken,
hun de christelijke moraal voor ogen te houden. Van de muurschilderingen is
slechts een klein deel bewaard. De tekening werd eerst in zware contouren
gemaakt en daarna in figuren met kleuren ingevuld of verguld, meestal zonder
schaduwpartijen. De achtergronden waren eenkleurig. Het ornament was, evenals de
figuren, gestileerd (muurschildering in Berz?-la-Ville, ca. 1100).

De miniaturen in de diverse manuscripten uit de kloosterscriptoria van
Noord-Frankrijk, Belgi? en Engeland vormen een verdere verfijning van de
Karolingische en Ottoonse verluchte handschriften, waarin duidelijke Byzantijnse
invloed te bespeuren valt.

Algemene kenmerken▲Vloeiende lijnen, sierlijkheid en aandacht voor detail.

Ook in de miniatuurschilderkunst, ivoorreli?fs,
interieurdecoraties, tapisserie?n, meubelen, kostuums en edelsmeedkunst komt de
gotiek als stijl voor.

Decoratieve glasramen vervangen de
wandschilderingen in de Romaanse kerken. Noord-Frankrijk is het geboorteland van
de gotiek. Diep blauwe, hoogrode en groene kleuren spelen de hoofdrol.
Hoogtepunten zijn: ramen van Chartres en van Sens, Canterbury en van Marburg.

Centra: Parijs, Zuidnederlandse steden, Londen, Keulen, Florence, Si?na,
Veneti? en Genua.

Giotto di Bondone, de schilder van de fresco's
in de  San Francesco in
Assisi. en  in Padua, het Leven van Christus, is een typische
vertegnwoordiger. De vernieuwing van Giotto is het begin van van de Renaissance
schilderkunst.

De "Primitieven" van de 15e eeuw hebben een scherpe waarneming van de
natuur. De ruimte wordt in het vlak gevangen. De grondlegger hiervan is Jan van
Eyck met zijn Aanbidding van het Lam.
Rogier van der weyden brengt meer zijn gevoelens tot uiting. Zijn Kruisafneming
is te zien in het Prado. Hij schildert vooral Lijdens verhalen en Madonna's met
het Kind. Hughe van der Goes is dramatisch en schildert met felle kleuren.

Laat gotisch zijn Hans Memling en Dieric Bouts. Memling schildert beminnelijke
Madonna's en tere heilige figuren. De strijd tussen goed en kwaad komt tot
uiting bij Jheronimus Bosch. Hij schildert fantastische wezens. Bekend van hem
zijn: Hoofdzonden en Tuin der Lusten (Prado), het Laatste
Oordeel (M?nchen) en de Verzoeking van de H. Antonius.

Enkele
termen.  ▲

Zie het "geraamte" van een
gotische kathedraal.

Triforium = smalle loopgang onder de vensters van de hoofdbeuk. Is in de dikte
van de muur uitgespaard en open naar het schip door bogen.

Scheiboog = boog tussen twee beuken.

Fiaal = spits bekroningsstuk boven vertical e bouwdelen, bezet met hogels en
uitlopend in kruisbloem.

Hogel = knopvornig siernotief, ook openkrullend bladmotief.

Pinakel = siertorentje.

Caput=boofd) naar boven breder wordend kopstuk op een zuil. Dient om de last op
een smaller draagvlak over te brengen.

Dorisch kapiteel: zwaar breed kussen en zware vierkante dekplaat, geen
versiering.

Ionisch kapiteel: eierlijst onder het kussen, geflankeerd door twee parallelle
voluten, spiraalvormige versieringen, en dunne dekplaat.

Corintisch kapiteel: korfvorm bekleed met rijen omkrullende acanthus bladeren,
vier voluten en uitgesneden dekplaat.

Kelkkapiteel: met naar boven uitzwaaiende cilinder met bladknoppen of
historische voorstellingen. Aanbevolen▲

Het schitterende boek "De kunst van de Gotiek", Rolf
Toman. Uitg. van K?nemann.

Het boek KATHEDRALEN, Honderd wonderen van het
Avondland. Uitg. Michon, Helmond.

\\ Via Hotels/Booking/Wereldwijd kunt u
goed u w
accommodatie vindenin 190 landen. Laagste prijsgarantie,
maximale keuze, tevreden gasten, onpartijdige hotelbeoordelingen, boeken in
uw taal is mogelijk!

\\ U vindt er o.a.:

## Appartementen