Nekropola Grčko groblje u Hrti
<s>Nekropola Grčko groblje u Hrti nalazi se u općini Prijepolje, Srbija.</s><s>Nekropola je na listi 28 srednjovjekovnih nekropola stećaka koje su 2016. godine proglašene Svjetskom baštinom UNESCO-a.</s><s>Na listi su 20 nekropole u Bosni i Hercegovini, po 3 u Srbiji i Crnoj Gori, a 2 u Hrvatskoj.</s>

<s>Ovi monolitni kameni nadgrobni spomenici (stećci) nastali su u periodu od druge polovine 12. do 16. vijeka, iako su se najintenzivnije izrađivali tokom 14. i 15. stoljeća.</s><s>Stećci su izuzetno svjedočanstvo o duhovnim, umjetničkim i historijskim aspektima srednjovjekovnih kultura jugoistočne Evrope, područja u kojem su se tradicije i uticaji evropskog zapada, istoka i juga ispreplitali sa ranijim tradicijama.</s><s>Ističu se po svojoj međukonfesionalnosti, a ispod njih su sahranjivani pripadnici sve tri srednjovjekovne kršćanske zajednice, uključujući pravoslavnu, katoličku i bosansku crkvu.</s>

<s>Grčka groblja 
U 15. stoljeću prestao je običaj podizanja nadgrobnih spomenika tipa stećaka i tradicija je zaboravljena.</s><s>To je dovelo do toga da se ovi spomenici kod kasnijih generacija poimaju kao obilježja nekih drugačijih i tuđih pokojnika (dalekih i starih), a najčešće su se pripisivali "grčkom" stanovništvu.</s><s>Sinonim za "daleko i staro" bila je Stara Grčka, te je tako nastalo "grčko groblje".</s>

<s>Opis  
Nekropola se nalazi u selu Hrta, 16 km jugozapadno od Prijepolja, u planinskom kraju.</s><s>Nekropolu čine Donje i Gornje groblje, međusobno udaljena 100 metara, sa nadgrobnim spomenicima raspoređenim na dvije humke okružene seoskim putem i potokom.</s><s>Orijentirani su istok-zapad.</s>

<s>Gornje groblje se sastoji od 33 nadgrobna spomenika: 12 ploča, 18 sanduka i 3 amorfna spomenika.</s><s>Sedamnaest nadgrobnih spomenika je sa  različitim motivima ukrašavanja: konop i valovita linija oivičena kružićima, cik-cak ornamenti, mali krug sa upisanim krstom ili veliki krug u kome je upisan krst čiji se krakovi završavaju koncentričnim krugovima, mač, štit i jelen sa naglašenim rogovima i konturom tijela, u položaju skoka ili kretanja.</s><s>Na bočnim stranama većih sanduka arkade imaju oblik plitke niše i pri vrhu su oblikovane polukružno ili kao prelomljen luk sa međuprostorima između stubova.</s><s>Na tri sanduka su uklesane šest ili četiri niše na širim bočnim stranama ili samo dvije niše na bočnim užim stranama koje formiraju arkade.</s>

<s>Na donjem groblju ima ukupno 44 spomenika od kojih je ukrašena samo jedna ploča.</s>

<s>Reference</s>

<s>Svjetska baština u Srbiji
Nekropole stećaka
Prijepolje
Stećci u Srbiji</s>

