Vicekraljevstvo Peru
<s>Vicekraljevstvo Peru (španjolski: Virreinato de Peru) bila je kolonija Španjolskog Imperija koja je egzistirala od 1543. do 1824.</s><s>To je bilo drugo po redu od četiri vicekraljevstva koje je Španjolski Imperij osnovao da upravlja svojim američkim domenama.</s>

<s>Historija</s>

<s>Osnovano 1543.</s><s>Vicekraljevstvo je u početku uključivalo svu Južnu Ameriku pod španjolskom vlašću, osim obale današnje Venezuele.</s><s>Nakon osnivanja Vicekraljevstva Nova Granada 1739. izgubilo je nadležnost nad područjima koji danas pripadaju državama; Kolumbiji, Ekvadorru, Panami i Venezueli, a nešto kasnije - 1776. osnivanjem Vicekraljevstva Río de la Plata i nad današnjim Argentinom, Urugvajem, Paragvajem i Bolivijom.</s>

<s>Skoro do samog kraja kolonijalne ere - Peru se smatrao najvrednijom španjolskom domenom u Amerikama.</s><s>Iz njega su izvučene ogromne količine srebra i otpremljene u Evropu, ponajviše iz rudnika u Potosíju.</s><s>Zahvaljujući prisilnom radu Indijanaca, vlasnici i upravitelji rudnika, trgovci posrednici i sva klika oko njih živjela je raskošno u svojim palačama uz more u Limi.</s>

<s>Upravo je to lako stečeno bogatsvo, bio jedan od glavnih faktora koji je pridonio krhosti te kolonije, drugi razlog je bio geografski - položaj Lime na zapadnoj obali Južne Amerike koji joj je onemugućavao efikasnu komunikaciju sa Španjolskom, a zbog surovih planina Anda kolonijom je bilo vrlo teško vladati.</s>

<s>Između 1569. - 1581.</s><s>Vicekraljevstvo Peru je konačno dobilo nasušno potrebnog vođu - vicekralja Francisca de Toleda.</s><s>Toledo je reformirao administraciju, dao Indijancima pravo na ograničenu autonomiju i modernizirao rudarstvo.</s><s>I njegovi nasljednici; Juan de Mendoza (1607–15), Francisco de Borja (1615–21), Pedro Antonio de Castro (1667–72) i Melchor Portocarrero (1689. - 1705.) - bili su solidni i sposobni upravitelji.</s>

<s>Krajem 18. vijeka Vicekraljevstvu je hitno bila potrebna reforma.</s><s>Eksploatacija Indijanaca dovela je 1780. do kratke, ali krvave pobune koju je poveo Túpac Amaru.</s><s>Ta se buna proširila čitavim Peruom, pa iako je Túpac zarobljen i pogubljen 1781.</s><s>Indijanci su nastavili ratovati protiv Španjolaca sve do 1783., uzrokujući lomove u ekonomiji Vicekraljevstva.</s>

<s>Kako priobalje kod Lime nije bilo osposobljeno za neku snažniju obranu - u nju je bez puno otpora ušao general José de San Martín i proglasio nezavisnost Peru]]a od Španjolske u jul 1821.</s>

<s>Nakon tog je 9. decembra 1824. španjolska kraljevska vojska, i pored prednosti u ljudstvu i oružju - poražena u Bitci kod Ayacucha u Andama, od revolucionarnih snaga pod vodstvom Antonia de Sucra.</s>

<s>Vicekralj i njegovi generali su zarobljeni, a iz tadašnjeg teritorija Vicekraljevstva su nikli Peru i Čile.</s>

<s>Izvori</s>

<s>Vanjske veze</s>

<s>Viceroyalty of Peru historical area, South America (na portalu Encyclopaedia Britannica)</s>

<s>Historija Perua
Historija Španije
Bivše države u Južnoj Americi</s>

