Putopis (Evlija Čelebija)
<s>Putopis ili Sejahatnama (, ) je glavno djelo Evlije Čelebije.</s>

<s>Djelo  
Seyāḥatnāme zapravo znači «putopis», predstavlja jednu od glavnih književnih vrsta u prozi u zemljama islamske kulture.</s><s>Postoje brojna djela koja imaju ovaj naslov a naj poznatije je djelo Evlije Čelebije.</s><s>Njegova putovanja počinju oko 1630. i traju do 1672. u svome putopisu je autor opisao sve što mu se učinilo izuzetnim, pa stoga u djelu se nalazi mješavina svih mogućih oblasti znanja.</s><s>Opisuje gradove koje je posjetio i neke važne građevine, posebno džamije, sinagoge i crkve, i njihovu istoriju.</s><s>Takođe opisuje ljude, njihove narodne običaje, pjesme i jezike, njihovu odjeću i svetkovine, kao i vjeru i međuljudske odnose.</s>

<s>Detaljno izveštava o upravi dotične oblasti, o uglednim porodicama i o poznatim ličnostima kao što su pjesnici, muzičari, vojna lica ili državni službenici.</s><s>Interesuje se za ekonomske osnove pojedinih oblasti, on takođe daje podatke o vojnim poslovima, posebno o lokaciji i snazi mnogih tvrđava.</s><s>Lingvistički, Evlija pruža važne informacije jer često zapisuje riječi koje koriste različiti narodi.</s><s>Međutim, autor je nesistematično postupio u prikupljanju svojih podataka.</s><s>Evlijeve informacije stoga nisu uvijek pouzdane.</s><s>Često pretjeruje, naročito kada su u pitanju brojke.</s><s>Jasno se vidi da je autor svojim putopisnim izveštajima želio ne samo obavijestiti, već zabaviti.</s><s>Bez obzira na to, Seyahatname je važan izvor života i kulture u Osmanskom carstvu iz 17. stoljeća.</s>

<s>Samo jedan primjer je Evlijin opis nastanka i pojave 76 glazbenih instrumenata, što Seyahatname čini najvrednijim doprinosom poznavanju muzike tog vremena.</s><s>Stil Evlije Čelebija se u velikoj meri razlikuje od stila divanske književnosti njegovog vremena, koju su karakterizirale konvencije i uticaji persijske kulture.</s><s>Mjesto toga, on koristio je turski narodni jezik tog vremena, tako da su njegovi prozni tekstovi tečni i lako razumljivi.</s><s>U njima on uključuje svoja osećanja, komentare i misli.</s><s>No sa stanovišta istoričara, Evlijevo uporaba vremena je problematična, jer ga zapravo ne zanima jasan sled događaja koji opisuje.</s><s>U njegovom stvaralaštvu prošlost i sadašnjost su i jezički blisko isprepleteni: nije retkost da dva događaja iz različitih krajeva povezuje, kao da ih je posmatrao u isto vrijeme.</s>

<s>Evlija Čelebija opisuje sljedeća putovanja u deset tomova:</s>

<s>1. İstanbul i okolica ;</s>

<s>2. Bursa, İzmir, Batum, Trabzon, Abhazya, Girid, Erzurum, Azerbaycan, Gürcistan i dr. ;</s>

<s>3. Damask, Suriye, Filistin, Urumiye, Sivas, Kürdistan, Ermenistan, Rumelija (Bulgaristan and Dobruca) i dr. ;</s>

<s>4. Fân, Tebriz, Bağdat, Basra i dr. ;</s>

<s>5. Fân, Basra, Macaristan, Rusya, Anadolu, Bursa, Dardanelya, Edirne, Boğdan, Erdel, Bosna, Dalmaçya, Sofya ;</s>

<s>6. Erdel, Arnavutluk, Macaristan, Uyvar, Belgrad, Hersek, Dubrovnik, Karadağ, Kanije, Hırvatistan ;</s>

<s>7. Macaristan, Budin, Temeşvar, Erdel, Eflak, Boğdan, Kırım, Kazakistan, Güney Rusya, Kafkasya, Dağıstan, Azak ;</s>

<s>8. Azak, Kefe, Bahçesaray, İstanbul, Girid, Makedonya, Yunanistan, Atina, On İki Ada, Mora, Arnavutluk, Avlonya, Ohri, Edirne, İstanbul ;</s>

<s>9. Hadž ; Južnozapadna Anadolija, İzmir, Efes, Rodos, Južna Anadolija, Suriye, Halep, Damask, Medine, Mekke, Süveyş ;</s>

<s>10.</s><s>Mısır (sa istorijskim digresijom), Kahire, Yukarı Mısır, Sudan, Etyopya.</s><s>Trenutno ne postoji engleski prijevod cijele Seyāḥatnāme, iako postoje prijevodi različitih dijelova.</s><s>Najduži pojedinačni prevod na engleski je 1834. godine objavio austrijski orijentalista Joseph von Hammer-Purgstall.</s><s>Osim nekoliko prijevoda na moderni turski jezik, značajni dijelovi su prevedeni na arapski, jermenski, bosanski, grčki, mađarski, rumunski, ruski i srpski jezik.</s>

<s>Vanjske veze</s>

<s>Knjige 17. vijeka
Turske knjige
Putopisi</s>

