Hlamida
<s>Hlamida ( / chlamýs) bila je vrsta drevnog grčkog ogrtača.</s><s>U vreme Vizantijskog carstva ona je, iako u mnogo većem obliku, bila deo državne nošnje cara i visokih zvaničnika.</s><s>Opstala je kao takva bar do 12. veka nove ere.</s>

<s>Eftapida ( / ephaptis) bila je slična vrsta odeće, koju su obično nosili pripadnici pešadije.</s>

<s>Antička Grčka</s>

<s>Hlamida je bila napravljena od bešavnog pravougaonika vunenog materijala veličine pokrivača, obično obrubljenog.</s><s>Obično je bila pričvršćena fibulom na desnom ramenu.</s><s>Prvobitno se omotavala oko struka poput pokrivača, ali krajem 5. veka pre nove ere nosila se preko lakata.</s><s>Mogala se nositi i preko drugog odevnog predmeta, ali je često bila jedini odevni predmet za mlade vojnike i glasnike, barem u grčkoj umetnosti.</s><s>Kao takva, hlamida je karakteristična odeća Hermesa (rimskog Merkura), boga-glasnika koji se obično prikazuje kao mladić.</s>

<s>Hlamida je bila tipična grčka vojna odeća od 5. do 3. veka pre nove ere.</s><s>Kako su je nosili vojnici, mogala se omotati oko ruke i koristiti kao lagani štit u borbi.</s>

<s>Vizantijsko doba</s>

<s>Hlamida se nastavila koristiti i u vizantijskom razdoblju, kada je često bila mnogo veća i obično su je nosili na bokovima, barem carevi, i verovatno je bila pravljena od svile.</s><s>Držala se brošom fibule na desnom ramenu nosioca i skoro dolazila do tla spreda i pozadi.</s><s>Uz još veći loros, hlamida je činila svečanu odeću vizantijskih careva i bila je jedina opcija za visoke zvaničnike u vrlo formalnim prilikama.</s><s>Opšte uzev, hlamida je ređe prikazana na sačuvanim carskim portretima nego loros na novčićima, mada veliki broj sačuvanih vizantijskih novčića pruža mnogo primera hlamide, a fibula je često glavni pokazatelj na prikazima poprsja.</s>

<s>Na dve ivice ogrtača nalazili su se veliki paneli u kontrastnoj boji nazvani tablia (sg. tablion), koji su počinjali približno u nivou pazuha i sezali do struka; tipično se na portretima vidi samo onaj sa leve strane osobe.</s><s>Samo je car mogao nositi purpurnu hlamidu sa zlatnim tablijama; službenici su ponekad nosili belu hlamidu sa ljubičastim tablijama, kao dva zvaničnika pored Justinijana I u Raveni.</s><s>U minijaturi prikazanoj ispod, car iz 11. veka nosi hlamidu otvorenu s boka, verovatno kako bi mu mač bio pri ruci, ali se kod trojice zvaničnika oko cara hlamida otvara na sredini.</s>

<s>Do srednjovizantijskog razdoblja svi delovi hlamide bili su izuzetno dekorativni, sa svetlom vizantijskom svilom i tablijama i sa obodima koji su bili pažljivo izvezeni i optočeni draguljima.</s><s>U 12. veku izgleda da je upotreba hlamide počela da opada, premda se na kovanicama prikazuje sve do 14. veka, što je bilo možda i dugo nakon što se prestala nositi.</s><s>Izgleda da su neki visoki zvaničnici nastavili da nose neku verziju hlamide dugo nakon što su je carevi napustili.</s><s>Dok je loros nastojao predstaviti cara u njegovoj verskoj ulozi, hlamida je predstavljala njegove sekularne funkcije kao šefa države, šefa administrativnog korpusa carstva i delitelja pravde.</s>

<s>Među ženama su zabeležene same carica kako nose hlamidu, koja im je uručivana tokom ceremonije krunisanja.</s><s>U umetnosti je mnogo ređe videti caricu u hlamidi nego u lorosu, ali na poznatom reljefu "Romanova slonovača" (BnF, Pariz) Evodokija Makrembolitisa nosi hlamidu, dok njen suprug Konstantin X Duka (vladao 1059–1067) nosi loros.</s>

<s>Gallery</s>

<s>Vidi još</s>

<s>Odevanje u staroj Grčkoj
 Vizantijska odeća</s>

<s>Reference</s>

<s>Izvori</s>

<s>Sekunda, Nicholas (2000).</s><s>Greek Hoplite 480–323 BC.</s><s>Osprey Publishing.</s><s>Ridgway, S. Brunilde (1990).</s><s>Hellenistic Sculpture: The Styles of ca.</s><s>331–200 B.C. University of Wisconsin Press.</s>

<s>Stara Grčka
Vizantija
Odjeća po kulturama</s>

