Intraabdominalna hipertenzija
<s>Intraabdominalna hipertenzija, povišen intraabdominalni pritisak prema definiciji Svetske asocijacije za bdominalni kompartment sindrom, je produženo ili ponavljano patološko povišenje intraabdominalnog ili unutartrbušnog pritiska iznad 12 mmHg.</s>

<s>Osnovni pojmovi</s>

<s>Intraabdominalni pritisak 
Intraabdominalni ili unutartrbušni pritisak je odnos između akumulacija tečnosti unutar trbušne (abdominalne) šupljine i komplijanse, trbuha, po obrascu:
(C = ΔV/ΔP)
Kriva pritiska - volumena za trbušnu šupljinu nije pravolinijska.</s><s>Usled opadanja komplijanse trbuha, dok se tečnost postepeno nakuplja u peritonealnoj duplji, kao ishod nastaje brže povećanje ili veća vrednost intraabdominalnog pritiska.</s>

<s>Normalne vrednosti intraabdominalnog pritiska krću se oko 6,5 mmHg.</s><s>Ova vrednost varira tokom disajnog ciklusa i raste sa porastom telesne mase.</s>

<s>Intraabdominalna hipertenzija 
Burch sa svojim saradnicima, definisao je gradusni sistem za intaabdominalnu hipertenziju:
 Stepen I (7,5—11 mmHg), 
 Stepen II (11—18 mmHg)
 Stepen III (18—25 mmHg) 
 Stepen IV (> 25 mmHg).</s><s>Nešto kasnije,  Svetska asocijacija za abdominalni kompartment sindrom (WSACS), modifikovala je ovaj gradusni sistem (sa namerom da poveća njegovu kliničku senzitivnost) na sledeći način:
 Stepen I IAH (12—15mmHg), 
 Stepen II IAH (16–20 mmHg)
 Stepen III IAH (21—25 mmHg) 
 Stepen IV IAH (> 25 mmHg).</s><s>Takođe Svetska asocijacija za abdominalni kompartment sindrom izdala je preporuke da se:
 Intraabdominalni pritisak od 5—7 mmHg smatra graničnom vrednošću kod odraslih bolesnih.</s><s>Intrabdominalna hipertenzija definiše kao trajno ili ponovljenoa uvećanje IAP ≥ 12 mmHg.</s><s>Akutni kompartment sindrom definiše kao trajni IAP > 20 mmHg, povezan sa disfunkcijom /otkazom  organa.</s>

<s>Epidemiologija 
U novijoj literaturi, intraabdominalna hipertenzija i abdominalni kompartment sindrom dobro su opisani i definisani entiteti koji se javljaju kod hirurških i internističkih i bolesnika, sa ili bez abdominalnih (trbušnih) povreda i/ili operacija.</s>

<s>U literaturi nema puno podataka o incidenci i prevalenciji intraabdominalna hipertenzija i abdominalni kompartment sindrom.</s><s>Razlog tome je neprepoznavanja ovog entiteta i/ili nedovoljna evaluacija bolesnika pogođenih ovim poremećajem, kao i velikog broj studija koje se uglavnom bave prikazom bolesnika.</s>

<s>Tačna incidencija još nije verifikovana, ali je jasno da se povećava u pojedinim populacionim grupama, kao što su bolesnici sa tupim ili penetrantno povredama trbuha, ratnim povredama trbuha, rupturom trbušne aneurizme aorte, retroperitonealnim krvarenjem, pneumoperitoneumom, malignitetom, pankreatitisom, masivnim ascitom, transplantacijom jetre, itd.</s>

<s>U jednoj od najranijih prospektivnih studija sa serijom od 145 pacijenata koji su identifikovani kao rizična grupa za nastanak intraabdominalne hipertenzije i abdominalnog kompartment sindrom, objavljena je incidenca od 14%.</s>

<s>U novijoj multicentričnoj studiji sa 265 uzastopnih bolesnika primljenih u različitim jedinicama intenzivne nege, objavljeno je da je 32,1% ove populacije imalo intraabdominalnu hipertenziju i 4,2% abdominalni kompartment sindrom.</s>

<s>Po dosadašnjim objavljenim rezultatima, u Sjedinjenim Američkim Državama broj pacijenata sa abdominalnim kompartment sindromom primljenih u jedinice nege za traumu iznosio je od 5% do 15%, a 1% u sveobuhvatnim prijemima usled povrede.</s><s>Morbiditet i mortalitet
Morbiditet i mortalitet kod abdominalne hipertenzije pripisuje se njenim efektima na organske sisteme.</s><s>Zbog toga, ona ima visok mortalitet i pored intenzivnog lečenja.</s>

<s>Takođe, abdominalni kompartment sindroma kod pojedinih bolesnika je posledica teških povreda ili oboljenja, koja za sobom nose visok mortalitet i morbiditet.</s><s>U pojedinim studijama mortalitet obolelih od abdominalne hipertenzije iznosi i do 67%.</s><s>Rekurentni abdominalni kompartment sindroma nosi još veći mortalitet.</s>

<s>Etiolopatogeneza 
Bilo koji poremećaj ili abnormalnost koja podiže pritisak unutar trbušne šupljine može indukovati intraabdominalnu hipertenziju.</s><s>Slićno no kompartment sindromu u ekstremitetima, do abdominalnog kompartment sindroma dolazi kada je ntraabdominalni pritoisak previsok.</s><s>Ista ili slična stanja kod različitih bolesnika ne moraju dovesti do komplikacija unutar trbušne šupljine.</s>

<s>Pouzdani podaci o etiologiji ntraabdominalne hipertenzije nisu poznati, mada se kao mogući uzroci najčešće navode; sepsa i teška abdominalna trauma, krvarenja, masivne opekotine..</s><s>Povećanje pritiska u trbušnoj duplji (intraabdominalna hipertenzija) u navedenim poremećajima smanjuje dotok krvi u trbušne organe i narušava plućne, kardiovaskularne, bubrežne i želudačnocrevne funkcije, izazivajući više sindroma disfunkcije zahvaćenih organa i u konačnom ishodu smrt.</s>

<s>Ovaj sindrom se sreće kod povrede trbuha i drugih telesnih regija nezavisno..</s><s>Javlja se kod bolesnika sa pankreatitisom, operisanih zbog rupture abdominalne  i grudne aneurizme aorte , neoperisanih bolesnika na nekontrolisanoj antikoagulantnoj terapiji sa krvarenjem u trbušnom zidu i abdomenu,, kao i kod bolesnika sa transplantiranom jetrom , zbog reperfuzionog edema jetre i donor-recipijent nesrazmere.</s>

<s>Među brojnim uzrocima ntraabdominalne hipertenzije najčešći su abdominalno krvarenje i masivna nadoknada tečnosti.</s>

<s>Napomene</s>

<s>Vidi još 
 Abdominalni kompartment sindrom</s>

<s>Izvori</s>

<s>Spoljašnje veze 
 Prakticna nastava iz fziologije, XIV vezba, Arterijski puls
 Free CME Lecture – 1 hour: Intra-abdominal hypertension – the ARDS of the Gut, By Dr. Tim Wolfe   
 The secondary abdominal compartment syndrome: not just another post-traumatic complication
 Seminar praktičnog lekara - Intraabdominalna hipertenzija i abdominalni kompartment sindrom</s>

<s>Hipertenzija
Hirurgija</s>

