Oraovački manastir
<s>Oraovački manastir smešten je pored sela Oraovica (blizu Grdelice), na uzvišenju koje leži u severoistočnom delu mesta, pored Južne Morave.</s><s>Naziv manastir održao se iz prošlosti, pošto se u prošlosti na ovom mestu nalazio čitav kompleks.</s><s>Danas se tu nalazi crkva (crkvica po rečima žitelja) koja datira iz 16. veka.</s><s>Oko manastira je bilo i grobova, a u blizini kompleksa je uzvišenje zvano Straža.</s><s>Obnovljen je 2012. godine uz pomoć donacija.</s>

<s>Manastir čini kompleks crkve Sv. Nikole, kapela Sv. Prokopija prepodobnog mučenika letnjeg, konak, stara ekonomska zgrada i ostaci srednjovekovne ćelije.</s><s>Smešten je na istočnim padinama Vučkovog braništa (463 metara) u prirodnom grotlu opkoljen sa zapada crkvenom šumom, sa istoka vinogradima, sa juga voćnjacima i sa severa baštama.</s><s>Potes na kome se nalazi manastir zove se Manastirište i u njegovom sastavu ulazi mahala Manastir koja pripada susednom selu Oraovici.</s><s>Od Grdelice je udaljen 2.5 kilometara.</s>

<s>Istorija 
Oraovački manastir prvi put se spominje 1516. godine u turskom defteru na međi sela Grabovnica: Manastir Sv. Nikola ima tri kuće i godišnji prihod od 420 akči.</s><s>U kasnim popisima spominje se samo prihod od 78 akči.</s>

<s>Izgled spomenutog manastira nije sačuvan, ali ako se selo Grabovnica spominje u Dušanovoj povelji iz 1348. godine kao darovano selo (metoh) manastiru Hilandaru, on svakako vodi poreklo iz srpskog srednjeg veka.</s><s>Dokaz za to predstavlja freska Simeon Serbski koja se nalazi na severnom zidnom platnu u kapeli Sv. Prokopija, za koju je naučno dokazano da je oltarni deo nekog starijeg manastira.</s><s>Kapela je živopisana krajem 15. veka i početkom 16. veka.</s>

<s>Prema predanju, manastir je podigao izvesni srednjovekovni srpski velmoža, čije ime nije ostalo sačuvano.</s><s>Manastir je više puta obnavljan.</s><s>Teško je stradao u vreme Milojeve i Srndakove bune 1841. godine.</s><s>U letopisu Oraovičke crkve navodi se da je manastir prvi put obnovljen 1866. godine.</s><s>U prilog tome ide i zapis na crvkevnoj knjizi “Antologion” koju je ruska pravoslavna crkva darovala manastiru: Crkvi oca Nikolaja u selu Orahovici u vreme epitropa Zdravka Jankovića.</s><s>Sledeća obnova izvedena je 1938. godine, kada je hram freskopisan, napravljena nadstrešnica i uz kapelu dograđena crkva Sv. Nikole, koja je nekada postojala na tom mestu.</s><s>U okviru manastira je u 19. veku registrovana škola manastirskog tipa čiji počeci datiraju iz 18. veka a možda i dublje u istorijsku prošlost.</s>

<s>U požaru koji je zahvatio kompleks 8. januara 2009. godine izgoreo je stari crkveni konak.</s><s>Iste godine započeta je igradnja novog konaka koji je završen i osvećen 22. jula 2011. godine od strane Njegove Svetosti Patrijarha srpskog gospodina Irineja.</s>

<s>Ahritektura i unutrašnjost 
Kapela Sv. Prokopija u narodu je poznata pod različitim imenima: oltar, crkvica, Bogorodica, Kapela.</s><s>Srđan Marković, koji je istraživao sadržaj fresaka, tvrdi da su freske iz 15, a možda i 16. veka.</s><s>On navodi da su freske delo umetnika skromne škole emigranata iz više balkanskih država koji su se našli u Despotovini pod imenomserbo-albanito-bugarovlasi.</s><s>Kapela je poluzasvođena, dužine 3,7 metara i širine 2,3 metara, a izgrađena je od kamena peščara koji se može naći u okolini.</s><s>Unutrašnjost kapele je, delom zbog nedostatka svetlosti, a delom zbog paljenja manastira iz 1878. godine, polumračna, a po zidnim platnima je sivilo boje.</s>

<s>Pored pomenute freske Simeona Serbskoga, pažnju privlači i freska posvećena Bogorodici i Hristu.</s><s>Posebno je zanimljiva freska susret Marije i Jelisavete koja predstavlja susret dve svete žene - Marije Hristorodice i Jelisavete, majke Jovana Krstitelja.</s>

<s>Vidi još 
 Manastiri Eparhije niške
 Manastiri i crkve Južne i istočne Srbije</s>

<s>Reference</s>

<s>Spoljašnje veze 
 Oraovička parohija eparhijaniska.rs</s>

<s>Manastiri Eparhije niške
Srednjovekovni manastiri u Srbiji
Leskovac</s>

