Geografija Butana
<s>Butan se nalazi na južnim padinama istočnih Himalaja, između Kineske Autonomne regije Tibet na severu i Indije na istoku, zapadu i jugu.</s><s>Nema izlaz na more.</s><s>Zemljište se sastoji uglavnom od strmih i visokih planina ispresecanih mrežom brzih reka.</s><s>Nadmorska visina raste od 200 m na južnim obroncima na više od 7.000 metara na severu.</s><s>Ova velika geografska raznolikost u kombinaciji sa jednako različitim klimatskim uslovima doprinose da Butan ima veoma razvijen ekosistem.</s><s>Većina vrhova na severu zemlje prelazi 7.000 metara.</s><s>Najveći vrh u Butanu je Kangkar Punsum koji je visok 7.570 metara.</s><s>Najniža tačka od 98 metara se nalazi na jugu, gde reka Manas predstavlja granicu sa Indijom.</s>

<s>Klima u Butan varira od suptropske na jugu, do skoro polarne u severnim planinskim oblastima, sa veoma hladnim i snežnim danima.</s><s>U Butanu pored četiri godišnjih doba, ima period kada državu zahvataju Monsuni.</s><s>U Zapadnom Butanu ima najviše monsunskih kiša, južni Butan ima topla vlažna leta i hladne zime, a centralni i istočni Butan je suvlji nego zapadni, sa toplim letima i hladnim zimama.</s>

<s>Administrativna podela</s>

<s>Butan je podeljen na četiri dsongdeya, administrativo-teritorijalne jedinice Butana.</s><s>Oni obuhvataju 20 dzongkhaga a svaki dzongkhag je dalje podeljen na gewoge.</s>

<s>Godine 1988 dzongkhagi su gupisani u četiri dsongdeya radi lakšeg upravljanja državom.</s><s>Dzongkhag je upravni i sudski okrug Butana.</s><s>Dvadeset dzongkhaga su dalje podeljeni u 205 gewoga.</s><s>Neki veći dzongkhazi imaju jednu ili više srednjih sudskih jedinica poznate kao Dungkhag, koji sami sadrže dva ili više gewoga.</s><s>Dungkhag je administrativno-teritorijalna jedinica Butana.</s><s>Oni zajedno sa većim dzongkhazima sadrže nekoliko gewoga.</s><s>Ukupno ima 15 dungkhaga.</s>

<s>Gewog je administrativno-teritorijalna jedinica koja se odnosi na sela u Butanu.</s><s>Dvadeset dzongkhaga obuhvata 206 gewoga.</s><s>Na čelu svakog sela stoji čovek koji se zove Gup .</s><s>Od 1991.</s><s>Gewozi su postale zvanične administrativne jedinice..</s>

<s>Lokacija</s>

<s>Butan se nalazi između Indije i Kine.</s><s>Trenutno veći politički uticaj u narodu imaju Indijci.</s><s>Jedan od razloga je činjenica da nakon osamostaljenja Indije od Britanije, Butan nikada nije bio stavljen pod upravom Indije, osim spoljne politike što je definisano ugovorom iz 1949. godine.</s><s>Indija je odigrala važnu ulogu u razvoju infrastrukture, a pored toga vlada Indije nastavlja da obezbeđuje oko 60% vladinih finansija Butana.</s><s>Butan i Indija potpisale su 2007. novi sporazum koji je dozvolio Butanu da ima kontrolu nad svojim spošljšnjim odnosima.</s><s>On je zamenio sporazum potpisan 1949. godine.</s><s>Vlada Butana odlučuje o svim spoljašnjim pitanjima.</s>

<s>Jedan od razloga za slabije veza sa Kinom je agresije Kine na Tibet od 1949. do 1959. godine.</s><s>Tibetanci imaju jake kulturne, istorijske i verske veze sa Butanom.</s><s>Butan kontroliše nekoliko strateških himalajskih prevoja, uključujući puteve između kineske autonomne oblasti Tibeta i indijske države Asama.</s><s>Ovi putevi, koji su jedini put do kraljevstva, zajedno sa vekovnom politikom izolacije, doveli su do toga da Butan dobije nadimak Planinska tvrđava bogova.</s><s>Iako su Britanci uspostavili protektorat nad Butanom i zauzeli njegove doline, nikada nisu izvršili uspešnu invaziju na planinsku unutrašnjost.</s>

<s>Planine</s>

<s>Planinski venac Himalaji dominiraju severom zemlje, gde vrhovi dostižu visinu 7.000 metara.</s><s>Najviša tačka Butana je Gangkhar Puensum i jedna od najviših planina u svetu sa visinom od 7.570 metara.</s><s>Vreme na planinama je ekstremno, visoki vrhovi su pod večnim snegom i ledom, dok su niže planine pod uticajem stalnih vetrova, tako da su one leti neplodne i gole, a zimi zamrznuta pustoš.</s>

<s>Crne planine u centralnom delu Butana se nalaze između dva glavna rečna sistema:Mo Chhua i Manasa.</s><s>Vrhovi na Crnim planinama se kreću od 1.500 do 4.925 metara.</s><s>U višim predelima istočnih Himalaja uglavnom se nalaze četinarske šume, dok u nižim predelima istočnih Himalaja preovlađuju tropske listopadne šume.</s><s>Najvažnije reke su Torsa, Raidak, Sankosh i Manas.</s><s>Većina stanovništva živi u centralnim visoravnima.</s>

<s>Na jugu, planine Siwalik su prekrivene gustim tropskim listopadnim šumama, ravničarskim aluvijalnim dolinama i vrhovima od oko 1.500 metara.</s><s>Tu se nalazi i nizija Duars koja se veći delom nalazi u Indiji, dok se manji deo od 10 do 15 kilometara nalazi u Butanu.</s><s>Butanski Duars je podeljen na dva dela:severni i južni Duars.</s><s>Severni Duars koji se naslanja na podnožje Himalaja ima neravan teren, porozno zemljište sa gustom vegetacijom i velikim brojem divljači.</s><s>Južni ima umereno plodno tlo, gustu šumu i slatkovodne izvore.</s><s>Prema podacima Ministarstva poljoprivrede iz 2005. godine 64 posto teritorije Butana se nalazi pod šumom.</s>

<s>Klima</s>

<s>Butan je kao i većina Azije pod utičcajem monsuna.</s><s>Zapadni Butan je posebno pogođen monsunima koji donose između 60 i 90 posto padavina u regionu.</s><s>Na jugu, u ravnicama klima je vlažna i suptropska, dok je na severu hladno, a na Himalajima je tokom cele godine sneg.</s>

<s>Temperature variraju u zavisnosti od nadmorske visine.</s><s>Temperatura u Thimphuu u zapadnom Butanu koji se nalazi na 2.200 metara nadmorske visine, tokom sezone monsuna od juna do septembra kreću se u rasponu od 15 do 26 °C, ali u januaru mogu pasti između -4 i 16 °C. Većina centralnog dela zemlje doživljava umerenu klimu tokom cele godine.</s><s>Na jugu je vruće sa temperaturom u rasponu između 15 i 30 °C, a temperature mogu dostići i 40 °C tokom leta.</s>

<s>Godišnja količina padavina je različita.</s><s>Na severu ima samo oko 40 mm godišnjih padavina, pre svega snega.</s><s>U umerenim centralnim regionima godišnji prosek je oko 1.000 mm, a na vlažnom trospkom jugu količina padavina iznosi 7.800 mm.</s>

<s>Butan odlikuje suvo proleće koje počinje početkom marta i traje do sredine aprila.</s><s>Letnje vreme počinje sredinom aprila i traje do kraja juna kada počinje period monsuna sa velikim kišama i traje do septembra.</s><s>Monsun donosi jake kiše, visoku vlažnost, poplave, klizišta i veliki broj oblačnih dana.</s><s>Jesen počinje od kraja septembra ili početkom oktobra i traje do kraja novembra.</s><s>Odlikuje se sunčanim danima, povremenom kišom i ranim snegom na većim nadmorskim visinama.</s><s>Od početka novembra do marta je zima koju odlikuje mraz i sneg u većem delu zemlje.</s>

<s>Jezera 
U Butanu ima najmanje 59 prirodnih jezera, kao i nekih 2.674 glacijanskih jezera.</s><s>Prirodna jezera koja nisu glacijalana obuhvataju ukupno oko 4.250 hektara.</s><s>Većina se nalazi na visini preko 3.500 metara.</s><s>U blizini ovih jezera uglavnom nema stalnih naseobina, ali ima privremenih gde stanovništvo vodi na ispašu jakove.</s>

<s>Doline</s>

<s>Doline u Butanu uklesale su reke u Himalajima, koje se hrane vodom topljenjem snega i leda, ali i od monsunskih kiša.</s><s>Veći deo populacije Butana skoncentrisan je u dolinama i ravnicama, odvojen brdovitim granicama unutrašnjih Himalaja na jugu.</s><s>Uprkos modernizaciji i razvoju saobraćaja u Butanu, uključujući nacionalni sistem autoputeva, putovanje od jedne doline do druge je i dalje otežan.</s><s>Zapadne doline su na istoku ograničene Crnim planinama u centralnom Butanu, koje čine prekretnicu između dva velika rečna sistema, Mo Chhu i Drangme Chhu.</s><s>Centralne doline odvojene su od istočnih planinskim lancem Donga.</s><s>Nekoliko izolovanih, planinskih dolina kriju nekoliko malih, posebnih kulturnih i jezičkih grupa.</s>

<s>Vidi još 
 Butan
 Geografija Indije</s>

<s>Izvori</s>

<s>Butan
Butan
Butan</s>

