Slobodna ekonomska zona
<s>Slobodna ekonomska zona ili samo slobodna zona (od latinske sintagme zona franca=slobodni pojas) je dio teritorija neke države - ograđen i označen u kom se obavlja ekonomska aktivnost oslobođena od carinskih, poreskih i sličnih davanja.</s>

<s>Karakteristike</s>

<s>Korisnici u zoni mogu slobodno skladištiti, proizvoditi ili dorađivati robu i trgovati njome.</s><s>Oni se također mogu baviti veleprodajom (ali 
maloprodajom ne), posredovanjem u trgovini, pružanjem usluga, bankarskim i drugim financijskim poslovima i usluga osiguranja i reosiguranja imovine i osoba.</s><s>Tek kad se roba proda potrošačima u zemlji u kojoj se zona nalazi - ona postaje predmet carinjenja i oporezivanja.</s>

<s>Takve zone organiziraju se i podižu kod većih morskih luka, aerodroma i državnih granica, odnosno u krajevima koji imaju najveće geografske prednosti za trgovanje.</s><s>Takvi su bili; Hong Kong, Singapur, panamski Colón, Kopenhagen, Stockholm, poljski Gdańsk, Los Angeles i New York.</s>

<s>Historija 
Za slobodne zone se zna još od antike; Feničani, Grci i Rimljani davali su svojim pojedinim kolonijama i lukama po Mediteranu kojekakve privilegije za skladištenje, uvoz i izvoz i koješta drugo, stimulirajući na taj način razvoj trgovine.</s><s>Prva poznata slobodna zona bio je grčki otok Delos u Egejskom moru, koji od 166. pne. ima privilegiju da je oslobođen od carine i poreza za trgovanje između istočnog i zapadnog Mediterana.</s>

<s>Tokom srednjeg vijeka procvali su hanzeatski gradovi, kao neka vrsta preteča slobodnih zona, odnosno slobodnih luka.</s><s>Od kraja 19. vijeka u Evropi više ne postoje slobodni lučki gradovi (porto franco), pa se prostor bescarinskih zona suzio na manje dijelove luka (slobodne lučke zone).</s>

<s>U Sjedinjenim Američkim Državama zone slobodne trgovine prvi put su odobrene 1934.</s><s>Njihov broj se nakon 1970-ih radikalno povećao, proširivši se na gotovo sve 
savezne države.</s><s>A od kraja 20. vijeka narastao je njihov broj i po svijetu radikalno se počeo povećavati .</s>

<s>Slobodne zone po bivšim jugoslavenskim republikama 
Najstarija slobodna luka u Hrvatskoj je Rijeka koja taj status ima od 1719.</s><s>Kraljevina Jugoslavija nije poznavala taj institut, Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija počela je osnivati slobodne zone od 1964. prvo u Kopru i Rijeci a zatim i u Beogradu, Novom Sadu, a kasnije posvuda.</s>

<s>U Hrvatskoj je od donašenja novog zakona 1996. uveden je dvojaki tip zona; na one koje su osnovane na bazi koncesije i one koje su  osnovane posebnom odlukom ili davanjem suglasnosti.</s><s>Danas djeluju zone u Osijeku, Rijeci (Kukuljanovo), Zagrebu, Splitu, Puli, Pločama, Slavonskom Brodu, Varaždinu i Vukovaru.</s>

<s>U Srbiji su najveće zone podignute u Pirotu i Beogradu (98 hektar).</s><s>Pored tog takve zone imaju Subotica, Novi Sad, Zrenjanin, Šabac i Kragujevac.</s>

<s>Slobodna ekonomska zona, naziva se još i Carinska zona (Customs zona), Bescarinska zona (Customs free zone) ali i; Duty-free export processing zone, Export free trade zone, Industrial export processing zone, Joing enterprise zone.</s>

<s>Izvori</s>

<s>Vanjske veze
 Free-trade zone</s>

<s>Međunarodna ekonomija
Trgovina</s>

