Jean Sylvain Bailly
<s>Žan Silven Baji (, [bɑji]; Pariz, 15. septembar 1736 — Pariz,12. novembar 1793) bio je francuski astronom, matematičar, slobodni zidar, i politički vođa ranog početka francuske revolucije.</s><s>Predsedavao je Teniskom zakletvom, bio je gradonačelnik Pariza od 1789. do 1791. godine, da bi na kraju bio giljotiniran tokom Jakobinske diktature.</s>

<s>Naučna karijera 
Rođen u Parizu, bio je sin Žaka Bajija, umetnika i supervizora muzeja Luvr, i bio je unuk Nikolasa Bajija, umetnika i dvorskog slikara.</s><s>Kao dete je planirao da nastavi porodičnu tradiciju i bavi se slikarstvom, ali ga je duboko privukla nauka, posebno astronomija, pod uticajem Nikole de Lakaja.</s><s>Kao sjajan student sa „posebno dobrim pamćenjem i neiscrpnim strpljenjem“, proračunao je orbitu naredne pojave Halejeve komete (1759. godine), te ispravno redukovao Lakajeve opservacije 515 zvezda.</s><s>Učestvovao je u konstrukciji opservatorije u Luvru.</s><s>Zbog tako značajnih dostignuća, postao je 31. član Francuske akademije nauka 1763. godine.</s>

<s>Naučni radovi 
Baji je objavio Esej o teoriji o satelitima Jupitera 1766. godine, proširenu prezentaciju koju je 1763. godine održao na Akademiji nauka.</s><s>Nakon toga je 1771. godine objavio disertaciju O svetlosnim nejednakostima Jupiterovih satelita a 1778. godine je izabran za stranog člana Kraljevske švedske akademije nauka.</s>

<s>Baji je takođe stekao i visoki literarni ugled napisavši Pohvale kralju Šarlu V Mudrom, Nikoli Lakaju, Molijeru, Pjeru Korneju i Gotfridu Lajbnicu, koje je sabrao i izdao 1770. i 1790. godine.</s><s>Član Francuske akademije postao je 26. februara 1784, a Francuske književne akademije 1785. .</s><s>Od tada se Baji posvetio istoriji nauke, objavivši Istoriju drevne astronomije  1775. godine, zatim i Istoriju moderne astronomije (3 izdanja, 1782).</s><s>Njegovi drugi radovi su Diskurs porekla nauka (1777); Diskurs Platonove Atlantide (1779); i Traktat o indijskoj i orijentalnoj astronomiji (1787).</s><s>Iako su se njegovom radu divili svi njegovi savremenici, kasnije su govorili da je "njegova erudicija bila... poremećena spekulativnom ekstravagancijom."</s>

<s>Mesečev krater Baji je imenovan u njegovu čast.</s>

<s>Tokom Francuske revolucije 
Revolucija je prekinula njegove studije.</s><s>Izabran kao predstavnik iz Pariza na skupštini staleža (12. maj 1789), takođe je izabran i za konstitutivnog predstavnika Narodne skupštine (17. jun 1789), i vodio je poznate zapisnike na Teniskoj zakletvi (20. jun), te je bio prvi koji je položio tenisku zakletvu.</s><s>Ubrzo nakon pada Bastilje (14. jul1789) postao je prvi gradonačelnik Pariza u novousvojenom sistemu komuna.</s>

<s>Gradonačelnik Pariza 
Kada je Luj XVI posetio hotel de Vil da bi podržao revoluciju (17. jul), Baji mu je poklonio novi simbol revolucije, trobojku, novu zastavu Francuske.</s><s>Zajedno sa Markizom de Lafajetom, smatra se velikim herojem ranih dana revolucije.</s>

<s>Kao gradonačelnik, napadan je od strane Kamija Demulina i Žana Pola Mare da je previše konzervativan.</s><s>On je uporno pokušavao da promoviše autoritet gradonačelnika i ujedno da ograniči moć narodne skupštine komune.</s>

<s>Jedna od njegovih akcija dok je bio gradonačelnik bila je da osigura, i to uprkos pretnjama i ismejavanju, usvajanje ukaza od 27. septembra 1791. godine (potvrđenog od strane zakonodavne skupštine 30. novembra iste godine), koji je proglašavao Jevreje francuskim građanima, sa istim pravima i privilegijama.</s><s>Ovaj dekret je ukinuo specijalne takse koje su bile nametnute Jevrejima, kao i sve postojeće obrede protiv njih.</s>

<s>Rasturanje nacionalne garde, po njegovom napređenju, kao i razuzdane skupštine Šan de Marsa (17. jul 1791. godine) učinilo da je veoma neomiljenim, te se povukao u Nant, gde je sastavio svoje "Memoare jednog svedoka" (objavljene u tri toma 1821—1822. godine), kao i nepotpunu naraciju nesvakidašnjih događaja iz njegovog javnog života.</s><s>Na poziciju gradonačelnika ga je nasledio Žerom Petion (16. novembar 1791. godine).</s>

<s>Pogubljenje 
U julu 1793. godine, Baji je napustio Nant da bi se pridružio svom prijatelju Pjeru Simonu Laplasu u Melunu, ali je tamo prepoznat i uhapšen.</s><s>Na njega je vršen pritisak da svedoči protiv Marije Antonete (14. oktobar), ali je on odbio.</s><s>Doveden je 10. novembra 1793. godine pred revolucionarni tribunal u Parizu, a narednog dana je po kratkom postupku osuđen na smrt.</s><s>Datuma 12. novembra je giljotiran u Šan de Marsu, mestu koje je simbolizovalo lokaciju njegove velike izdaje demokratskog pokreta.</s>

<s>Reference</s>

<s>Literatura</s>

<s></s>

<s>Francuski astronomi
Francuski matematičari
Francuski političari
Francuski slobodni zidari
Članovi Académie française
Sudionici Francuske revolucije</s>

