Blanjanje
<s>Blanjanje je postupak obrade metala (ili drugih materijala) koji radi na istom principu kao i tokarenje, dakle odvajanjem strugotina pomakom noža u odnosu na obrađivani predmet.</s>

<s>Za razliku od tokarenja koje obrađuje predmete koji se rotiraju, blanjanje obrađuje ravne predmete, odnosno, blanjanje je vrsta tokarenja predmeta beskonačno velikog promjera, te se svodi na obradu ravnih ploha.</s><s>Blanjanje se uglavnom radi na velikim komadima koji se obrađuju po dužini.</s><s>Pri blanjanju se nož alata giba paralelno s ravninom obrađivanog predmeta ili pod malim kutom u odnosu na obrađivani predmet</s>

<s>Dubljenje je postupak obrade metala gotovo istovjetan blanjanju, pri kojem se nož alata giba okomito ili gotovo okomito u odnosu na gornju ravninu obrađivanog predmeta.</s><s>Princip rada pri dubljenju i pri blanjanju je gotovo istovjetan, razlike su neznatne, a i alati nalikuju jedan drugom.</s>

<s>Blanjalice i dubilice</s>

<s>Strojevi na kojima izvodimo blanjanje se nazivaju blanjalicama, a strojevi za dubljenje se zovu dubilicama, iako se ponegdje sreće izraz vertikalna blanjalica.</s><s>Karakteristika blanjalica i dubilica je da imaju jedan radni ciklus u kojem obrađuju materijal nakon kojeg dolazi povratni ciklus koji služi samo da se nož vrati u prvobitno stanje i u kojem se materijal ne obrađuje.</s><s>To predstavlja prazni hod, odnosno izgubljeno vrijeme u radu blanjalice, što uzrokuje smanjenje efikasnosti cijelog postupka i poskupljenje rada.</s><s>Zbog toga se ovi postupci primjenjuju samo kod manjih serija ili pojedinačnih obradaka.</s>

<s>Blanjanje je postupak obrade velikih predmeta, a po veličini predmeta i obliku konstrukcije stroja za blanjanje imamo dvije vrste blanjalica.</s><s>Dijele se na:
Dugohodne blanjalice (eng. planer machine)
Kratkohodne blanjalice (eng. shaper machine)
Oba tipa blanjalica imaju nož za rezanje pričvršćen za glavu blanjalice, koji se giba po pravcu u odnosu na površinu koja se obrađuje.</s><s>Kada se dođe do kraja putanje u smjeru rezanja, nož se odmiče od obratka i započinje povratak u početni položaj, tijekom kojeg se ne vrši obrada materijala.</s><s>Postoje i primjeri gdje blanjalice imaju dva seta noževa, jedan za kidanje u jednom smjeru, a drugi za povratak u prvobitni položaj, gdje ponovno zamijenjuju mjesta.</s>

<s>Usporedba kratkohodne i dugohodne blanjalice</s>

<s>Kod oba tipa blanjalica  nož ima bočni pomak u odnosu na obradak, a uzdužni pomak je ono po čemu se razlikuju dva tipa.</s>

<s>Osnovne razlike između dugohodne i kratkohodne blanjalice su:
-dugohodna blanjalica ima uzdužno pomični stol, koji svojim pomicanjem vrši ciklus obrade.</s><s>Kratkohodna blanjalica ima nepomičan stol, kod nje se glava s nožem giba i poprečno i uzdužno, a uzdužni pomak vrši obradu materijala.
-dugohodna blanjalica je namijenjena obrađivanju puno većih dijelova od kratkohodne, dijelovi mogu biti i preko 6 metara široki i više od 12 metara dugi.
-kratkohodna blanjalica je mnogo manjih dimenzija od dugohodne, jer je duljina dugohodne blanjalice jednaka najmanje dvije duljine pomaka stola blanjalice.
-dugohodna blanjalica može imati veću debljinu strugotine od kratkohodne, odnosno učvršćenje noža je jače i to dozvoljava.
-dugohodna blanjalica može koristiti i više noževa odjednom
-dugohodna blanjalica ima veću preciznost od kratkohodne zbog veće čvrstoće noža i glave
-dugohodne blanjalice imaju skoro postojanu brzinu rada, ali im se ne može ugraditi uređaj za brzo vraćanje.</s>

<s>Osnovni dijelovi dugohodne blanjalice</s>

<s>Postolje ili krevet dugohodne blanjalice je dio koji služi da po njemu kliže stol blanjalice.</s><s>Na sebi ima utore i izdanke slične šinama u koje je uglavljen stol blanjalice i koji omogućuje pravocrtno gibanje stola bez bočnih pomaka.</s>

<s>Radni stol je dio blanjalice na koji je pričvršćen obradak, te koji kliže po krevetu i tako omogućuje pravocrtno gibanje obratka u odnosu na nož.</s>

<s>Poprečna vodilica služi da omogući gibanje glave reznog alata poprečno u odnosu na obradak, a ujedno se i sama giba gore – dolje.</s>

<s>Vodilice podizanja služe da podignu ili spuste poprečnu vodilicu s glavom.</s>

<s>Sedlo je u biti nosač koji nosi cijeli uređaj s nožem.</s><s>Sedlo je spojeno s krevetom i čini jednu nerazdvojivu cjelinu.</s>

<s>Glava alata  je nosač reznog alata ili noža.</s><s>Giba se po poprečnoj vodilici i time određuje položaj noža na početku reznog ciklusa.</s>

<s>Mehanizam za podizanje podiže poprečnu vodilicu s glavom i time određuje dubinu reza, a ujedno i podiže vodilicu prije povratnog ciklusa.</s>

<s>Pogon blanjalice je elektromotor koji pogon sustavu pokretanja stola.</s>

<s>Mehanizam za pokretanje pretvara okretno gibanje koje daje elektromotor u pravocrtno gibanje stola.</s>

<s>Obrada metala
Alat</s>

