Felipe V od Španije
<s>Felipe V vojvoda od Anjoua, kasnije kralj Španjolske, poznat i kao Smioni, rodio se 19. decembra 1683. u Versaillesu kao Philippe.</s><s>Djed mu je bio Louis XIV, francuski kralj, a roditelji francuski prijestolonasljednik Louis i María Ana Victoria od Bavarske.</s>

<s>Naslijedio je španjolski tron nakon smrti Carlos II., posljednjeg vladara iz Dinastije Habsburgovca na španjolskom tronu, koji nije imao potomaka.</s><s>Carlos II. ga je imenovao u svojoj oporuci iz 1700. svojim nasljednikom, te je tako postao prvi vladar iz Dinastije Bourbon na španjolskom tronu i osnivač njezine španjolske grane.</s><s>U oporuci je također stajao uvjet da se španjolska dinastija ne smije spojiti sa francuskom.</s><s>1701.</s><s>Prisegnuo je za španjolskog kralja pred kastiljskim Cortesom.</s>

<s>Ovo imenovanje nije se svidjelo Austriji koja je smatrala da nadvojvoda Karlo, sin cara Leopolda, ima više prava na tron.</s><s>To je doveo do sukoba francuskog kralja Louisa XIV, austrijskog cara i država saveznica obiju strana.</s><s>Ovaj rat, poznat i kao Rat za špansko nasleđe (1701.-1714.), završio je Utrechtskim mirom 1713., kojim je Felipe V. priznat za španjolskog kralja, ali je zauzvrat Španjolska izgubila domene u Italiji, Nizozemskoj, izgubila je Menorcu, Gibraltar koji je prisvojila Velika Britanija, te je Portugalu prepustila koloniju Sacramento.</s>

<s>Do sredine druge dekade 18. vijeka, politika Filipa V. bila je obilježena snažnim francuskim utjecajem.</s><s>Za njegova vladanja započela je kulturna obnova Španjolske, razvoj nauke, književnosti, filozofije, umjetnosti, politike, religije i ekonomije.</s><s>1712. iako nije završio Rat za španjolsku baštinu, osnovana je Nacionalna biblioteka, godinu dana kasnije Akademija za jezik, te kasnije medicinska akademija, historijska, itd, sve one kao imitacija francuske Akademije.</s>

<s>U unutarnjoj politici, nastojao je privesti kraju centralizaciju i upravnu unifikaciju sa svojim Dekretima o novoj osnovi (Decretos de Nueva Planta), nastojeći ukinuti aragonske i valencijske privilegije.</s>

<s>Nakon smrti svoje prve žene, Maríe Luise Savojske, Felipe je sklopio novi brak 1714. sa Elizabetom Farnese, s kojom je imao sedmero djece: Novi je brak donio i prevlast talijanskog utjecaja nad francuskim, što je rezultiralo politikom koja je željela revidirati Utrechtski mir i vratiti talijanske domene.</s><s>Kardinal Alberoni vodio je jedno vrijeme takvu politiku, međutim alijanca Velike Britanije, Francuske, Nizozemske i Austrije okončala je s tim.</s><s>Također je doživio neuspjeh u pokušaju da vrati Menorcu i Gibraltar.</s>

<s>U januaru 1724.</s><s>Felipe V iznenada je abdicirao u korist svoga sina Louisa I, prvorođenca iz svog prvog braka sa Mariom Luisom Savojskom, međutim nakon prerane smrti Ludvika I. (vladao je samo sedam mjeseci), u augustu se iste godine vratio na tron.</s>

<s>Savez s Francuskom doveo je do toga da je španjolska vojska pomogla francuskoj u ratovima za poljsku i austrijsku baštinu.</s>

<s>S vremenom je Felipe postao sve više podložan živčanim poremećajima i nesposobniji da obavlja vladarske dužnosti.</s><s>Uglavnom se bavio lovom, molitvama i muzikom.</s><s>Državnu politiku je vodila uglavnom njegova supruga Elizabeta Farnese, koja je 1714. stekla za svoja dva sina, Carlosa i Felipea, Napuljsko Kraljevstvo i Vojvodstvo Parma.</s><s>Carlos je kasnije postao Carlos III, španjolski kralj.</s>

<s>9. jula 1746.</s><s>Felipe V, je umro u Madridu, naslijedio ga je sin Fernando VI.</s><s>Po njegovoj izričitoj želji, pokopan je u palači La Granja u San Ildelfonsu (Segovia).</s>

<s>Literatura</s>

<s>Lynch, John.</s><s>Bourbon Spain 1700–1808 (1989)</s>

<s>Agustin Gonzalez Enciso: Philip V – Economic and Social Reform in Spain.</s><s>Lambert Academic Publishers (LAP) , Saarbrücken, 2012.</s><s>Calvo, José.</s><s>La guerra de Sucesión.</s><s>Madrid: Anaya, 1988.</s><s>Fayard, Janine (1980). «La Guerra de Sucesión (1700-1714)».</s><s>En Jean-Paul Le Flem; Joseph Pérez; Jean-Marc Perlorson; José Mª López Piñero y Janine Fayard.</s><s>La frustración de un Imperio.</s><s>Vol.</s><s>V de la Historia de España, dirigida por Manuel Tuñón de Lara.</s><s>Barcelona: Labor. .</s><s>Graullera Sanz, Vicente.</s><s>Los notarios de Valencia y la guerra de Sucesión.</s><s>Valencia: Colegio Notarial de Valencia y Universitat de Valencia, 1987.</s><s>Kamen, Henry.</s><s>La guerra de Sucesión en España, 1700–1715.</s><s>Barcelona: Ediciones Grijalbo, 1974.</s><s>León Sanz, Virginia.</s><s>Entre Austrias y Borbones.</s><s>El archiduque Carlos y la Monarquía de España (1700–1714).</s><s>Madrid: Sigilo, 1993.</s><s>Voltes, Pedro.</s><s>La guerra de Sucesión.</s><s>Barcelona: Planeta, 1990.</s><s>Antonio Béthencourt.</s><s>Patiño en la política de Felipe V. Valladolid: CSIC, 1954.</s><s>Fernández Durán Reyes.</s><s>Gerónimo de Uztáriz (1670–1732).</s><s>García Cárcel, Ricardo (2002).</s><s>Felipe V y los españoles.</s><s>Una visión periférica del problema de España.</s><s>Barcelona: Plaza & Janés. .</s><s>Gómez Molleda, D. Gibraltar: una contienda diplomática en el reinado de Felipe V. Madrid: CSIC, 1953.</s><s>Kamen, Henry.</s><s>Felipe V. El rey que reinó dos veces.</s><s>Madrid: Editorial Temas de Hoy, 2000.</s><s>John Lynch, El siglo XVIII, Crítica, Barcelona, 1991 (1989)
 Voltes, Pedro (1998).</s><s>La vida y la época de Fernando VI.</s><s>Barcelona: Planeta. .</s>

<s>Spoljašnje veze</s>

<s>9. Juli 1746: Der Todestag des spanischen Königs Philipp V. - WDR Zeitzeichen</s>

<s>Rođeni 1683.</s><s>Umrli 1746.</s><s>Španski vladari
Burboni</s>

