Patrice Lumumba
<s>Patris Lumumba (2. jul 1925 — 17. januar 1961) bio je prvi premijer nezavisnog Konga 1960. godine i osnivač Kongoanskog nacionalnog pokreta, danas poznat kao jedan od velikih mučenika u borbi afričkih naroda za nezavisnost od evropskih kolonijalnih sila.</s>

<s>Lumumba, koji se rodio, odrastao i školovao u Kongu pod belgijskom vlašću, godine 1958. je osnovao Kongoanski nacionalni pokret, stranku čiji je cilj bio ostvariti nezavisnost Konga od Belgije.</s><s>Lumumba i njegova stranka, koja je inzistirala na unitarnom uređenju zemlje i prevladavnju tradicionalnih plemenskih podjela, se neposredno pred sticanje nezavisnosti nametnula kao najjača od svih stranaka, te je nakon sticanja nezavisnosti postao premijer.</s><s>Njegova ideologija afričkog nacionalizma i panafrikanizma je, međutim, postala trn u oku bivšim kolonijalnim gospdarima koji su nastojali zadržati uticaj i ekonomske interese u zemlji, te je skoro odmah nakon sticanja nezavisnosti podržala secesionistički pokret u rudama bogatoj provinciji Katangi gde je osnovana nezavisna država na čelu sa Moisesom Čombeom.</s><s>Stalne pobune u novoosnovanoj kongoanskoj vojsci, kao i neredi čije su žrtve često bili belci, dovele su do tzv. kongoanske krize, te potakle belgijsku vojnu intervenciju koju je Lumumba bezuspešno pokušao apelirajući na Ujedinjene nacije.</s><s>Kada se za pomoć obratio Sovjetima, time je, uprkos deklarisane neutralnosti, postao umešan u Hladni rat.</s><s>Došao je u sukob sa predsednikom Žozefom Kasa-Vubuom i načelnikom generalštaba Žozefom Mobutuom koji su ga nakon samo nekoliko meseci na dužnosti protivustavno smenili 1. decembra 1960. i stavili u kućni pritvor u Leopodvilu.</s><s>Potom je izručen secesioniostima u Katangi koji su ga 17. januara 1961. mučki ubikli.</s><s>Posle ubistva Patrisa Lumumbe u Beogradu su u znak protesta održane velike demonstracije koje su se pretvorile u nerede.</s><s>Zauzeta je i opljačkana Belgijska ambasada (jer se smatralo da su Belgijanci, kao bivši kolonisti, umešani u ubistvo Lumumbe).</s>

<s>Jedan od studentskih domova i jedna ulica u Beogradu, Nišu, Vranju, Subotici i Zaječaru po njemu nosi ime.</s>

<s>Patris Lumumba je bio oženjen i imao je petoro dece.</s><s>Ostao je simbol borbe afričkih naroda protiv kolonijalizma, veoma slično Če Gevari.</s>

<s>Reference</s>

<s>Političari DR Kongo
Premijeri
Biografije, Hladni rat</s>

