Hukavica
<s>Hukavica je pećina u neposrednoj blizini sela Gornja Vidovska, u podnožju brda Glavica, opština Velika Kladuša, Bosna i Hercegovina.</s>

<s>Pećina se nalazi na oko 13 km od Velike Kladuše.</s><s>Od magistralnog puta Velika Kladuša - Cazin udaljena je oko 7 km.</s><s>Na području općine postoji nekoliko speleoloških objekata, ali samo je pećina Hukavica s obzirom na veličinu, kulturne ostatke, pećinske ukrase i lagan pristup pogodna za moguću turističku prezentaciju.</s>

<s>Morfologija 
Pećina Hukavica formirana je u vapnencima koji pripadaju formaciji tzv. karbonatnog fliša gornje krede.</s><s>Nastanak pećine predisponiran je tektonskom pukotinom pravca pružanja sjeveroistok-jugozapad.</s><s>Oblikom je vrlo jednostavna i čini je jedan dugački pećinski kanal.</s><s>Ukupno istražena dužina je 281 m.</s>

<s>Izgled kanala dozvoljava da se pećina može podijeliti na četiri cjeline: Ulazni kanal, Velika dvorana, Veliki kanal i Niski kanal.</s><s>Ulazni kanal je prostire od ulaza u pećinu do prvog kamenog zida.</s><s>Dužina mu je oko 33 metra.</s><s>Širina kanala se kreće od 3,5 do 13 metara, a visina od 2 do 3 metra.</s><s>Ulazni kanal gotovo cijelom dužinom ima oblik tunela, da bi se na kraju proširio u malu dvoranu.</s><s>Dno kanala pokriveno je kamenom drobinom i na manjem dijelu pećinskom ilovačom.</s><s>Na kraju kanala je masivni kameni zid debljine 1,8 m. Od pećinskih ukrasa u ovom dijelu pećine treba izdvojiti jedan lijep saljev, manju grupu bigrenih kada i veliki baldahin koji visi sa stropa.</s><s>Velika dvorana počinje odmah iza kamenog zida.</s><s>Znatnih je dimenzija, širine oko 22 m, du-žine 33,5 m i visine oko 12 m. Dvorana ima dva nivoa.</s><s>Dno donjeg dijela je uglavnom prekriveno pećinskom ilovačom i sitnim šljunkom, a viši nivo je pokriven, u desnom dijelu kamenim blokovima i pećinskom ilovačom , te bigrenim kadama u nastavku prema Velikom kanalu.</s><s>Od pećinskih ukrasa značajnih za Veliku dvoranu treba posebno izdvojiti veliki saljev bogat kalcitnim kristalima i bigrenim kadama koji zauzima gotovo cijelu lijevu stranu iza ulaza u dvoranu.</s><s>Ovaj saljev je po svojim dimenzijama i ljepoti najmarkantniji morfološki oblik i pećinski ukras u Hukavici i mogao bi biti zaštitni znak pećine.</s><s>Veća skupina stalaktita i manjih saljeva nalazi se i na zidu dvorane iznad kamenog zida.</s><s>Veliki kanal se nastavlja na Veliku dvoranu u pravcu sjeveroistoka.</s><s>Na početku kanal ima znatne dimenzije - širina 11 m, a visina 10 m, da bi se, prema kraju, postepeno smanjivao do dimenzija: širina oko 5 m i visina oko 4 m. Veliki kanal se završava kamenim zidom debljine 1,1 m koji ga po obodu u potpunosti zatvara..</s><s>Na dnu zida ostavljen je kvadratni propust dimenzija 1 x 0,5 m. Ukupna dužina Velikog kanala je oko 80 m. U ovom dijelu pećine nema nekih značajnijih ukrasa, tek nekoliko manjih skupina stalaktita formiranih duž pukotine na stropu.</s><s>Niski kanal je ustvari prirodni produžetak Velikog kanala.</s><s>U opisu je izdvojen isključivo zbog fizičkog pregrađivanja kamenim zidom, a i zbog naglog smanjenja dimenzija.</s><s>Naime, već nakon desetak metara visina kanala se smanjuje zbog čega je dalji prolazak moguć samo puzanjem.</s><s>Na kraju istraženog dijela kanala visina je svega oko 0,3 metra.</s><s>Ukupna dužina istraženog dijela Niskog kanala je 135 metara.</s>

<s>Hidrotehnički ostaci 
Od tragova kulture čovjeka treba posebno izdvojiti kameni zid na ulazu i dva kamena pregradna zida.</s><s>Ovi zidovi su vjerovatno ostatak neke hidrotehničke građevine.</s><s>Ostaci maltera na stropu ulaza indiciraju mogućnost da je i cijeli ulaz bio zazidan ili zatvoren zidom neke građevine, vjerovatno mlina.</s><s>Takvi objekti su poznati za povremenih ponora i vrela na našim hercegovačkim kraškim poljima.</s><s>Pregradni zidovi (sada na ulazu u veliku dvoranu i na kraju Velikog kanala) su prema jedinstvena pojava u pećinama na širem prostoru jugozapadnog Balkana.</s><s>Na prvom zidu nalazi se veći otvor kvadratnog oblika koji svojim dimenzijama omogućava nesmetan prolazak čovjeka u Veliku dvoranu.</s><s>Na pola debljine zida prolaz se, pravilno sa obe strane, proširuje na širinu 0,88 m. Uloga ovih proširenja je, da budu oslonac za osigurače zatvarača (vrata) ovog otvora.</s><s>Vrata su mogla biti uglavljena u prošireni dio, a njihova debljina je bila maksimalno 0,15 m. Isto se ponavlja i kod drugog zida.</s><s>Kvalitet izrade zidova, njihovo današnje stanje, oblik i dimezije otvora upućuju na moguću namjenu neke vrste zatvarača podzemnih vodenih akumulacija iz kojih se regulisanim protokom ispušta voda kroz duži period. mr.</s>

<s>Reference</s>

<s>Spoljne veze 
 Pećina Hukavica</s>

<s>Pećine u Bosni i Hercegovini
Velika Kladuša</s>

