Čestica
<s>Čestica je mali deo ili količina materije.</s><s>U fizičkim naukama, čestica je mali lokalizovani predmet, kojem se može pripisati nekoliko fizičkih ili hemijskih svojstava kao što su zapremina ili masa.</s><s>Čestice uveliko variraju u veličini, od subatomskih čestica poput elektrona, do mikroskopskih čestica kao što su atomi i molekuli, i makroskopskih čestica poput praška.</s><s>Čestice se takođe koriste u stvaranju naučnih modela većih predmeta, npr. model kretanja ljudi u gužvi na javnom mestu.</s>

<s>Sam termin je veoma opširan u značenju, i definiše se po potrebi različitih naučnih polja.</s>

<s>Konceptualna svojstva</s>

<s>Koncept čestica je posebno koristan tokom stvaranja modela prirode, jer je potpuni tretman brojnih prirodnih fenomena komplikovan.</s><s>Može se koristiti radi donošenja pojednostavljujućih pretpostavki vezanih za uključene procese.</s><s>Primer opisanog prikaza je računanje lokacije i brzine pada lopte bačene u vazduh.</s><s>Najpre, lopta se može idealizirati kao glatka, čvrsta sfera, onda se može zanemariti njena rotacija, trenje, što približava problem polju balistike, specifičnije, klasičnom kosom hicu tačkaste čestice.</s><s>Tretman velikog broja čestica je domen statističke fizike.</s>

<s>Veličina</s>

<s>Termin „čestica” se obično primenjuje različito na tri klase veličina.</s><s>Termin makroskopska čestica, se obično odnosi na čestice mnogo veće od atoma i molekula.</s><s>Ove se obično apstraktno predstavljaju kao tačkaste čestice, iako imaju zapremine i oblike.</s><s>Primeri makroskopskih čestica uključuju prašinu, pesak i čak predmete velike poput zvezda u galaksiji.</s>

<s>Druga vrsta, mikroskopske čestice, se obično odnosi na čestice čija je veličina u rasponu od atoma do molekula, poput ugljen-dioksida, i nanočestica.</s><s>Ove čestice se proučavaju u hemiji, kao i u atomskoj i molekularnoj fizici.</s>

<s>Najmanje čestice su subatomske čestice koje se odnose na čestice manje od atoma.</s><s>Ova grupa čestica uključuje sve što ulazi u sastav samog atoma - protone, neutrone i elektrone - ali i ostale tipove čestica koje se mogu proizvesti samo u akceleratorima čestica.</s><s>Ove čestice se proučavaju u fizici elementarnih čestica.</s>

<s>Zbog njihove izrazito male veličine, proučavanje mikroskopskih i subatomskih čestica pripada polju kvantne mehanike.</s><s>One pokazuju fenomene demonstrirane u model čestice u kutiji, uključujući čestično-talasni (korpuskularno-talasni) dualizam (fotoni - svetlost).</s>

<s>Sastav</s>

<s>Čestice se isto tako mogu klasifikovati prema kompoziciji.</s><s>Kompozitne čestice su one koje se sastoje od drugih čestica.</s><s>Na primer, atom ugljenika-14 se sastoji od šest protona, osam neutrona, i šest elektrona.</s><s>U kontrastu s tim, elementarne čestice (koje se isto tako zovu fundamentalnim česticama) predstavljaju čestice koje nisu napravljene od drugih čestica.</s><s>Prema sadašnjem shvatanju sveta, samo veoma mali broj takvih čestica postoji, kao što su leptoni, kvarkovi, i gluoni.</s><s>Međutim, moguće je da su neke od njih zapravo kompozitne čestice, i da samo izgledaju kao elementarne za sada.</s><s>Dok se kompozitne čestice mogu obično smatrati nalik na tačke, elementarne čestice su istinski tačke.</s>

<s>Stabilnost</s>

<s>Oba tipa čestica, elementarne (kao što su muoni) i kompozitne (ako što je uranijumski nukleus), podložne su raspadu čestica.</s><s>One kod kojih to nije slučaj se nazivaju stabilnim česticama, kao što su elektron ili nukleus helijuma-4.</s><s>Životni vek stabilnih čestica može da bude bilo beskonačan ili dovolno velik da omete pokušaje posmatranja takvih raspada.</s><s>U kasnijem slučaju, čestice se nazivaju „opservaciono stabilnim”.</s><s>Generalno, čestice se raspadaju iz visokoenergetskih do niskoenergetskih stanja putem emitovanja neke forme radijacije, kao što je emisija fotona.</s>

<s>Simulacija N-tela</s>

<s>U računarskoj fizici, simulacije N-tela (koje se isto tako nazivaju simulacijama N-čestica) su simulacije dinamičkih sistema čestica pud uticajem određenih uslova, kao što je uticaj gravitacije.</s><s>Takve simulacije su veoma česte u kosmologiji i računarskoj dinamici fluida.</s>

<s>N se odnosi na broj razmatranih čestica.</s><s>Kako su simulacije sa većim brojem N računarski intenzivnije, sistemi sa velikim brojem čestica se obično aproksimiraju manjim brojem čestica, i simulacioni algoritmi moraju da budu optimizovani purem raznih metoda.</s>

<s>Distribucija čestica</s>

<s>Koloidne čestice su komponente koloida.</s><s>Koloid je supstanca koja je ravnomerno mikroskopski rasuta širom neke druge supstance.</s><s>Takav koloidni sistem može da bude čvst, tečan, ili gasovit; kao i kontinuiran ili dispergovan.</s><s>Čestice dispergovane faze imaju prečnih između aproksimativno 5 i 200 nanometara.</s><s>Rastvorne čestice manje od toga formiraju rastvor za razliku od koloida.</s><s>Koloidni sistemi (koji se isto tako nazivaju koloidnim rastvorima ili koloidnim suspenzijama) su predmet izučavanja nauke o inerfejsu i koloidima.</s><s>Suspendovana čvrsta materija obitava u tečnosti, dok čvrste ili tečne čestice suspendovane u gasu formiraju aerosol.</s><s>Čestice isto tako mogu da budu suspendovane u obliku atmosferske čestične materije, koja može da predstavlja zagađenje vazduha.</s><s>Veće čestice mogu slično tome da formiraju morski otpad ili kosmički otpad.</s><s>Konglomeracija diskretnih čvrstih, makroskopskih čestica može se opisati kao granulirani materijal.</s>

<s>Reference</s>

<s>Literatura</s>

<s>Feynman, R.P. & Weinberg, S. (1987) Elementary Particles and the Laws of Physics: The 1986 Dirac Memorial Lectures.</s><s>Cambridge University Press.</s><s>Ford, Kenneth W. (2005) The Quantum World.</s><s>Harvard University Press.</s><s>John Gribbin.</s><s>Q is for Quantum – An Encyclopedia of Particle Physics.</s><s>Simon & Schuster. .</s><s>Oerter, Robert (2006) The Theory of Almost Everything: The Standard Model, the Unsung Triumph of Modern Physics.</s><s>Plume.
 .</s><s>Coughlan, G. D., J. E. Dodd, and B. M. Gripaios (2006) The Ideas of Particle Physics: An Introduction for Scientists, 3rd ed.</s><s>Cambridge University Press.</s><s>An undergraduate text for those not majoring in physics.
 .</s><s>Perkins, Donald H. (2000) Introduction to High Energy Physics, 4th ed.</s><s>Cambridge University Press.</s>

<s>Fundamentalni koncepti fizike
Fizika elementarnih čestica</s>

