Abidos (Egipat)
<s>Abidos (arapski: أبيدوس)/Abīdūs, koptski: Ebōt) je arheološki lokalitet u Gornjem Egiptu, u selu Araba el-Madfuna, koje je udaljeno 16 km južno od grada Girge u Muhafaza Sohag.</s><s>Lokalitet se nalazi u pustinjskom dijelu zapadne obale Nila.</s>

<s>Historija i karakteristike
 
Abdžu kako mu je bilo ime na staroegipatskom bio je nekropola prvih faraona Starog kraljevstva, a nakon tog hodočasnički centar kulta boga Ozirisa.</s><s>Antički Egipćani vjerovali su da se grobnica Ozirisa-Boga mrtvih i podzemlja, nalazi u Abidosu, i da je u njemu pokopana njegova glava.</s>

<s>Lokalitet je dugo bio poznat kao nekropola Prve i Druge dinastije.</s><s>Nakon iskapanja koja su provedena krajem [[1970-e|1970-ih otkrivene su grobnice vladara koji su prethodili Prvoj dinastije i ujedinjenju Egipta.</s><s>U tim grobnicama pronađena je sva sila netaknute grnačarije, kraljevskih amblema i kartuša od slonovače sa imenima nekoliko vladara iz Predinastičkog Egipta.</s><s>Kartuše također dokumentiraju da su hijeroglifi dostigli naprednu fazu daleko ranije, nego što se mislilo.</s><s>Pored toga nekoliko velikih ograđenih kaseta od adobe opeke smještenih pored ruba pustinje identificirane su kao grobnice faraona Prve(oko 2925. pne.-2775. pne.) i Druge dinastije (oko 2775. pne.. - 2650. pne.).</s><s>Tu je pronađen čitav niz drvenih brodica prekrivenih adobe opekom, za koje se pretpostavlja da su bili prototipi za brodice ukopane u jame pored piramida Starog kraljevstva (oko 2575. pne.-2130. pne.).</s>

<s>Duhovno božanstvo nekropole u Starom kraljevstvu za Pete dinastije bio je bog šakal, zvan - Hentiamenti (oko 2465. pne.-2325. pne.).</s><s>Njegov se kult vremenom stopio u kult boga Ozirisa, pa je Abidos postao mjesto hodočašća pobožnih Egipćana, koji su željeli iznad svega biti pokopani što bliže slavnoj Ozirisovoj grobnici u Abidosu.</s>

<s>Za one koji nisu mogli platiti trošak da budu sahranjeni u njemu, postavljene su stele, sa njihovim imenima, titulama i molitvama upućenim bogu.</s><s>U nekropoli su pronađene na hiljade takvih stela.</s>

<s>Faraoni, koji su do tad bili pokopani u blizini svojih rezidencija, a ne u Abidosu potaknuli su kult vlastite divinizacije u Abidosu, pa su sa posebnom pažnjom dekorirali i proširivali Ozirisov hram.</s><s>U narednim vijekovima taj hram su sukcesivno obnavljali ili dograđivali Pepi I, Ahmose I, Thutmose III, Ramzes III i Amazis II.</s><s>Neki faraoni Srednjeg i Novog kraljevstva podizali su kenotafe u Abidosu.</s>

<s>Hram Setia I</s>

<s>Hram od bijelog mramora koji se ispočetka zvao - Abidos, sagrađen je za vladavine faraona Setia I a dovršili su ga njegov sin Ramses II i unuk Merneptah.</s><s>To je građevina tlocrta u obliku obrnutog slova L, sa sedam svetišta posvećenih sedmorici bogova: Ozirisu, Izidi, Horusu, Amon-Rau, Rau i Ptahu i samom Setiju kao obožavanom faraonu.</s><s>U tom se hramu nalaze najbolje očuvani reljefi i tekstovi iz Osamnaeste dinastije.</s>

<s>Fasadu rese 12 pravokutnih stubova dekorirnih reljefima Ramzesa II koji dočekuju bogove Ozirisa, Izidu i Horusa.</s><s>Iz ulaznih vrata se ulazi u hipostilnu dvoranu, koju je podigao i dekorirao Ramses II, sa kapitelima u obliku papirusa.</s>

<s>Nakon nje se nešto zapadnije - ulazi se u još veću hipostilnu dvoranu koju je podigao Seti I. Zidovi ispred Ozirisovog svetišta dekorirani su scenama na kojima  Seti prinosi žrtve Ozirisu i Horusu.</s><s>Dekoracije u ovoj dvorani najbolje su u hramu, a fino oslikani zid je nevjerojatne kvalitete.</s><s>Iza dvorane se nalazi sedam svetišta.</s>

<s>Lijevo od veće hipostilne dvorane nalaze se dvije prostorije, u jednoj od njih nalaze se kartuše 76 faraona.</s><s>Među njima nema heretičnih
Akhenatona i kraljice Hatšepsut.</s><s>Nekih 8 metara iza Setijeva hrama nalazi se - Osireion, za kog se pretpostavlja da je bio Setijev kenotaf.</s><s>To je bio hram sa hipostilnom dvoranom od 10 monolitnih stupova.</s>

<s>Još jedan hram posvećen Ozirisu (danas u ruševinama), sagradio je Ramses II, sjeverno od Setijevog hrama.</s>

<s>Oko i između različitih hramova Abidosa nalazi se ogroman kompleks nekropole koja su koristila od prahistorije do rimskog doba.</s>

<s>Izvori</s>

<s>Vanjske veze</s>

<s>Abydos</s>

<s>Drevni egipatski gradovi
Arheološka nalazišta u Egiptu</s>

