Jevrejsko groblje u Zvorniku
<s>Jevrejsko groblje u Zvorniku  je grobljanska cjelina sa visokim stepenom autentičnosti i predstavlja važno iistorijsko svedočanstvo o životu Jevreja u Zvorniku.</s><s>Na sastanku u Sarajevu 29. avgusta 2019. godine komisija za očuvanje nacionalnih spomenik Bosne i Hercegovine donijela je  odluku da se groblje proglasi za nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine.</s><s>Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Amir Pašić, Goran Milojević i Radoje Vidović.</s>

<s>Historija 
Na područje Zvornika prve porodice Jevreja dolaze sredinom XIX vijeka iz Tuzle i Bijeljine.</s><s>Tada se 1845. godine formira i prva jevrejska zajednica Sefarda .</s><s>Godine 1877. u Zvorniku je živelo šest jevrejskih porodica, a dolaskom Austrougarske uprave u Zvornik su se počeli doseljavati i Aškenazi.</s><s>Prema popisu stanovništva iz 1879. godine, u Zvorniku je živjelo 50 jevrejskih porodica.</s><s>Groblje je osnovano 1890. godine dok je gradom upravljao H. Grizberger, uz blagoslov rabina Benjamina Hasana.</s><s>Tada je u Zvorniku živilo oko 140 Jevreja.</s>

<s>Nakon Drugog svjetskog rata u Zvorniku i okolini su ostale samo kuće i objekti kao tragovi života Jevreja na tom prostoru.</s>

<s>Opis 
Groblje se nalazi na lokalitetu Meterizi nadomak magistralnog puta Zvornik – Bijeljina.</s><s>Prostire se na 807 kvadrata.</s><s>Karakteristično je po raznim formama i oblicima nadgrobnih elemenata.</s><s>Na groblju se nalazi oko 80 spomenika od kojih najstariji datira iz 1888. godine.</s><s>Napravljeni su od kamena, mermera ili betona.</s><s>Natpisi na nadgrobnicima su uglavnom dvojezični, isklesani hebrejskim pismom i latiničnim pismom na njemačkom jeziku ili jeziku lokalnog stanovništva.</s><s>Prema pisanim podacima iz 1910. godine, Sefardski Jevreji su dobro govorili lokalnim jezikom te se na njihovim spomenicima mogu uočiti natpisi na bosanskom jeziku.</s><s>Aškenazi su koristili maternji njemački jezik.</s><s>Pored dvojezičnosti, spomenici su karakteristični po različitim motivima koji su uglavnom uklesani u zaglavlju, s prednje strane spomenika.</s><s>Uglavnom je riječ o Davidovoj zvijezdi, žalosnoj vrbi, maslinovim grančicama ili floralnom reljefu.</s>

<s>Maja 2008. godine podignuta je spomen tabla u znak sjećanja na zvorničke Jevreje nastradale i prognane tokom Drugog svjetskog rata.</s>

<s>Groblje se nalazi u zapuštenom stanju i većina nadgrobnih spomenika je oštećena ili utonula.</s><s>Skoro cijelo područje groblja prekrivno je divljim niskim rastinjem i većim brojem samoniklog drveća.</s>

<s>Reference</s>

<s>Vanjski linkovi 
 palelive.com - Penzioneri očistili Jevrejsko groblje</s>

<s>Zvornik
Nacionalni spomenici u Zvorniku</s>

