Goris
<s>Goris () je grad i opština u Jermeniji, smešten na istoku marza Sjunik.</s><s>Udaljen je 240 km od Jerevana i 70 km od administrativnog centra marza Kapana.</s>

<s>Prema podacima statističkog zavoda Jermenije, u gradu je 2010. živelo 23.022 stanovnika što je za oko 240 stanovnika manje u odnosu na stanje iz 2001. godine.</s>

<s>Grad, smešten u pitomoj kotlini okružen gustim šumama i visokim planinama poznat je po brojnim pećinama iz srednjeg veka koje su služile nao nastambe, a isklesane su u mekim peščarima u južnom delu grada.</s><s>U blizini grada se nalazi i geološki lokalitet sa kamenim piramidama.</s><s>U poslednje vreme u gradu i okolini se sve više razvija turizam, a za 2016. planirano je otvaranje aerodroma koji će znatno olakšati pristup ovom gradu i dodatno uticati na razvoj turizma.</s>

<s>Geografija 
Grad se nalazi u istočnom delu marza Sjunik na istoimenoj reci pritoci Vorotana.</s><s>Smešten je u planinskoj kotlini sa svih strana okruženoj planinskim grebenima i brojnim pećinama. nalazi se 70 km severno od administrativnog centra marza, grada Kapana na auto-putu koji povezuje Jerevan sa prestonicom Karabaha Stepanakertom.</s>

<s>Januarski prosek temperatura je -1,3 °C, julski 19 °C, a prosečna količina padavina je oko 700 mm na godišnjem nivou.</s><s>Tokom zime na ovom području su česti veoma jaki vetrovi, pa se za Goris često kaže da je najvetrovitiji grad u Jermeniji.</s>

<s>Na levoj obali reke Goris, u krtim vulkanskim stenama nalazi se pravi lavirint podzemnih prolaza i pećina, ali i kamenih piramida, i taj deo grada naziva se „pećinskim Gorisom“.</s><s>Od najranijih vremena te pećine su korištene kao ljudske nastambe koje su u bronzanom dobu prerasle u pravo naselje.</s>

<s>Istorija 
Pretpostavlja se da ime grada potiče iz nekog od proto indoevropskih jezika i izvedeno je iz reči „gor“ (stena) i „es“ (postojati) i znači „naselje na steni“.</s><s>Celo područje je stalno naseljeno još od kamenog doba, a prvi pomen naselja datira iz doba države Urartu.</s><s>Na jednoj glinenoj pločici iz VIII veka pne Urartski kralj Rusa I spominje državu Goristsa kao jednu od 23 teritorije koje je pokorio.</s><s>Pretpostavlja se da je to naselje upravo današnji Goris.</s><s>Naselje spominje i Ksenofon 401. godine p. n. e. u Anabasisu.</s>

<s>Srednjovekovno naselje bilo je smešteno istočno od današnjeg grada na levoj obali reke.</s><s>Taj deo se danas nazica Starim Gorisom i poklapa se sa današnjim selima Goru i Goraik koje je spominjao i Stepanos Orbelijan u XIII veku u.</s>

<s>Današnje ime se prvi put spominje 1624. godine.</s><s>Od 1813. grad je postao sastavni deo Carske Rusije, da bi već sedamdesetih godina XIX veka postao upravni centar Zangezurske provincije Rusije.</s>

<s>U blizini starog dela grada 1876. je osnovano novo naselje.</s><s>Nakon propasti DR Jermenije 1920. godine, 26. aprila 1921. osnovana je republika Planinska Jermenija koju su činile tadašnje pokrajine Zangezur (danas Sjunik), Daralakjaz (danas Vajots Džor) i Artsak sa Gorisom kao glavnim gradom.</s>

<s>Demografija 
Prema rezultatima popisa iz 1897. u naselju je živelo 1.450 stanovnika, od kojih su 1.082 bili Jermeni a 209 azerski Tatari.</s>

<s>Prema podacima statističkog zavoda Jermenije, u gradu je 2010. živelo 23.022 stanovnika što je za oko 240 stanovnika manje u odnosu na stanje iz 2001. godine.</s><s>Celokupnu populaciju danas u gradu čine Jermeni, od kojih je jedan znatan deo izbeglice iz susednog Azerbejdžana.</s>

<s>Znamenitosti</s>

<s>U blizini grada nalazi se čuveni Tatevski manastir iz 10. veka, jedan od najlepših manastira Jermenske apostolske crkve.</s><s>U samom gradu se nalazi kamena crkva Svetog Grigorija prosvetitelja.</s>

<s>Goris je i rodno mesto jednog od najvećih jermenskih prozaista Aksela Bakunca, a njegova kuća je pretvorena u muzej.</s>

<s>U gradu se trenutno gradi centar za kardio-vaskularne bolesti uz pomoć donacija iz Francuske.</s>

<s>U gradu od 1967. radi državni Univerzitet.</s>

<s>Gradovi pobratimi 
  Njasviž, Belorusija
  Vijen, Izer, Francuska</s>

<s>Galerija</s>

<s>Grad na starim kartama</s>

<s>Vidi još 
 Spisak gradova u Jermeniji
 Sjunik
 Tatevski manastir</s>

<s>Reference</s>

<s>Spoljašnje veze</s>

<s>Službena veb stranica 
 Turistički vodič 
 Marz Sjunik
 Crkva Grigorija Prosvetitelja u Goriju
 Profil na sajtu -{geonames}-
 Profil na sajtu -{World Gazetteer}-</s>

<s>Gradovi u Armeniji</s>

