Lepa Perović
<s>Leposava Perović – Lepa (Mašići, kod Banje Luke, 29. avgust 1911. – Beograd, 2. septembar 2000), učesnica Narodnooslobodilačke borbe, društveno-politička radnica SFR Jugoslavije i SR Bosne i Hercegovine i nevenčana supruga Koče Popovića.</s>

<s>Biografija 
Rođena je 29. avgusta 1911. godine u selu Mašići, kod Banje Luke.</s><s>Poticala je iz mnogočlane porodice Đorđa i Zorke Perović, koji su pored nje imali još pet ćerki - Ljubicu, Danicu, Dušanku, Jelu i Branislavu, kao i tri sina - Stevu, Veljka i Dušana.</s><s>Osnovnu školu je završila u rodnom mestu, a potom se školovala u Banjoj Luci, gde je završila gimnaziju i Učiteljski školu, 1931. godine.</s><s>Još u toku školovanja pristupila je revolucionarnom omladinskom pokretu.</s>

<s>Godine 1932. je stupila u učiteljsku službu i prvo radno mesto dobila u selu Međuvođe, u Potkozarju.</s><s>Iduće godine otišla je u Beograd na tromesečni kurs za fiskulturu i tamo se uključila u revolucionarni radnički pokret.</s><s>U njenom stani je bio štampan list „Udarnik“, koji je bio ilegalno glasilo Komunističke partije Jugoslavije (KPJ).</s><s>Maja 1933. godine je bila uhapšena u velikoj policijskoj provali i izvedena pred Državni sud za zaštitu države, ali je usled nedostatka dokaza, bila je oslobođena.</s><s>Tada je upoznala svog budućeg supružnika Koču Popovića.</s>

<s>U jesen 1933. godine dobila je premeštaj u selo Paštrić, kod Mionice, u tadašnjem Kolubarskom srezu.</s><s>Po dolasku u ovo selo, uključila u rad tamošnje partijske organizacije i u jesen 1934. godine je primljena u članstvo KPJ, a nešto kasnije i u članstvo Mesnog komiteta KPJ za Mionicu.</s><s>Pored rada sa decom, aktivno je politički delovala među seljacima, a pogotovo među ženama, radeći na njihovom političkom i kulturnom uzdizanju.</s>

<s>Zbog političkog delovanja među seljacima, 1935. godine je po kazni bila premeštena u jedno drugo selo u Valjevskom srezu, a potom u selo Buđevo, kod Sjenice i na kraju u Bosnu.</s><s>Godine 1937. je bila optužena za komunističku delatnost pred Okružnim sudom u Banjoj Luci i odlukom Ministarstva prosvete otpuštena iz učiteljske službe.</s><s>Tada je prešla u Beograd i počela da radi u tekstilnoj fabrici „Elka“, na Dorćolu.</s><s>Nastavila je da politički deluje i krajem 1937. godine je sa Rašelom Baruh, u fabrici organizovala štrajk protiv loših uslova rada.</s>

<s>Godine 1939. je bila izabrana za sekretara jednog Rejonskog komiteta, a nešto kasnije i za sekretara Mesnog komiteta legalne Stranke radnog naroda i člana ilegalnog Mesnog komiteta KPJ za Beograd.</s><s>Kao član Mesnog komiteta, po partijskom pravilu bila je član partijske ćelije aeronautičara i sa njima je tokom 1940. godine aktivno radila na pripremi velikog štrajka aeronautičkih radnika, koji je izbio polovinom maja.</s><s>Takođe je aktivno učestvovala i u pripremi velikog štrajka tekstilnih radnika, u oktobru iste godine.</s>

<s>Januara 1941. godine je bila uhapšena i u pritvoru držana sve do 5. aprila, dana uoči nemačkog bombardovanja Beograda.</s><s>Posle okupacije zemlje, po partijskom zadatku je otišla u Sarajevo, gde je preuzela funkciju sekretara Mesnog komiteta KPJ za Sarajevo i člana Pokrajinskog komiteta KPJ za Bosnu i Hercegovinu.</s><s>Avgsuta 1941. godine je bila uhapšena, ali je desetak dana kasnije, uz pomoć partijske organizacije, uspela da pobegne iz ustaškog zatvora i prebaci se u Mostar.</s><s>U Mostaru, je veoma kratko ilegalno boravila, a potom je u septembru prešla na oslobođenu teritoriju istočne Hercegovine, a potom na slobodnu teritoriju na Romaniji i Jahorini.</s><s>Februara 1942. godine, po partijskom zadatku je bila upućena u Bosansku krajinu, a krajem godine je upućena u Hrvatsku.</s><s>Sa oslobođene teritorije na Baniji, prebacila se u okupirani Zagreb.</s><s>Tamo je radila kao član Povereništva Centralnog komiteta KP Hrvatske za severnu Hrvatsku.</s>

<s>Krajem 1943. godine je napustila Zagreb i prešla na oslobođenu teritoriju severne Hrvatske, gde je bila sekretar Oblasnog komiteta KPH za severnu Hrvatsku.</s><s>U leto 1944. godine bila je ponovo prebačena u Bosansku krajinu, a pred kraj je prešla u Tuzlu, gde je obavljala dužnost organizacionog sekretara Oblasnog komiteta KPJ za istočnu Bosnu.</s>

<s>Posle oslobođenja Jugoslavije, 1945. godine bila je član Izvršnog komiteta PK KPJ za Bosnu i Hercegovinu, a krajem iste godine je prešla u Beograd, gde se nalazila na raznim funkcijama u saveznim organima.</s><s>Između ostalog bila je na funkcijama - sekretara i potpredsednika Savezne kontrolne komisije, član Saveznog odbora Socijalističkog saveza radnog naroda Jugoslavije (SSRNJ) i član Centralnog komiteta Saveza komunista Bosne i Hercegovine.</s><s>Bila je direktor Galerije fresaka u Beogradu.</s>

<s>Bila je birana za narodnog poslanika u prvom sazivu Narodne skupštine NR Bosne i Hercegovine, a do 1967. godine je bila poslanik Prosvetnokulturnog veća Savezne skupštine.</s>

<s>Od 1946. godine je živela sa Kočom Popovićem, književnikom-nadrealistom, učesnikom španskog građanskog rata, članom CK SKJ, ministrom inostranih poslova i narodnim herojem.</s><s>Zajedno sa suprugom sakupljala je umetnička dela, stvarajući bogatu kolekciju, koju je darovala opštini Lazarevac, gde se danas u Modernoj galeriji Centra za kulturu Lazarevca nalazi „Legat Lepe Perović“ i Istorijskom arhivu grada Beograda, gde se danas nalazi „Legat Konstantina Koče Popovića i Lepe Perović“.</s>

<s>Preminula je 2. septembra 2000. godine u Beogradu.</s><s>Sahranjena je u porodičnu grobnicu.</s>

<s>Nosilac je Partizanske spomenice 1941. i drugih jugoslovenskih odlikovanja, među kojima su - Orden narodnog oslobođenja, Orden zasluga za narod sa zlatnim vencem, Orden rada sa crvenom zastavom, Orden bratstva i jedinstva sa zlatnim vencem, Orden za hrabrost.</s><s>Od inostranih se ističe Orden Dobročinstva ranga velikog komandira, rezervisan isključivo za dame, dodeljen od strane grčke kraljice  Frederike.</s>

<s>Reference</s>

<s>Literatura</s>

<s>Enciklopedija Jugoslavije (knjiga šesta).</s><s>„Jugoslavenski leksikografski zavod“, Zagreb 1965. godina.</s><s>Jugoslovenski savremenici: Ko je ko u Jugoslaviji.</s><s>„Hronometar“, Beograd 1970. godina.</s><s>Žene Srbije u NOB.</s><s>„Nolit“, Beograd 1975. godina.</s><s>Jovanka Kecman Žene Jugoslavije u radničkom pokretu i ženskim organizacijama 1918-1941.</s><s>„Institut za savremenu istoriju“ Beograd i „Narodna knjiga“ Beograd, 1978. godina.</s>

<s>Jugoslavenski partizani
Jugoslavenski komunisti
Bosanskohercegovački komunisti
Društveno-politički radnici SFRJ
Poslanici Skupštine SFRJ
Poslanici Skupštine SR BiH
Nosioci Partizanske spomenice 1941.</s><s>Nosioci Ordena narodnog oslobođenja
Biografije, Banja Luka</s>

