Francesc Sabaté Llopart
<s>Francesc Sabaté Llopart (30. mart 1915 - 5. januar 1960) bio je katalonski anarhistički aktivist i militant, poznat po tome što je decenijama nakon poraza Republike u Španskom građanskom ratu vodio gerilski rat protiv Francovog režima.</s>

<s>Kao adolescent se priključio anarhosindikalističkoj organizaciji Federación Anarquista Ibérica (FAI) i pripadao njenom najmilitanijem krilu, grupi Los Novatos ("Novajlije") koje je još od kraja 1933. počelo izvoditi oružane akcije protiv vlasti tada republikanske Španije.</s><s>Godine 1935. je, odbivši poziv na služenje vojnog roka, prvi put službeno postao odmetnik od zakona.</s><s>Međutim, kada je 1936. desnica pokušala izvesti puč protiv republikanskih vlasti, Sabaté se zajedno sa svojim drugovima priključio obrani Republike.</s>

<s>Njegova jedinica, koja se borila na Aragonskom frontu, je od strane republikanskih vlasti dobila komesara iz redova staljinističkih komunista.</s><s>Nakon što je on pokušao u njoj zavesti disciplinu, odnosno ukinuti dotadašnji anarhistički način organizacije, Sabaté ga je zajedno sa njegova dva druga ubio.</s><s>Potom je zajedno sa svojim pristašama došao u Barcelonu pokušavši pomoći anarhistima u borbi protiv komunista prilikom tzv. Majskih dana.</s><s>Kada su komunisti skršili anarhističku pobunu, Sabaté je zarobljen, ali je uspio pobjeći iz zatvora i priključiti se tzv. Duruttijevoj koloni (službeno 216. diviziji republikanske vojske).</s><s>Kao njen pripadnik se borio do kraja rata, te je nakon poraza Republike prebjegao u susjednu Francusku.</s>

<s>U Francuskoj, gdje ga je zatekao Drugi svjetski rat, bio je neko vrijeme interniran u koncentracionim logorima.</s><s>Odatle je, pak, uspio pobjeći te se priključio grupama francuskog pokreta otpora koji su pod imenom maquis iz zabačenih i nepristupačnih krajeva vodili gerilske akcije protiv njemačkog okupatora i vichyjskih vlasti.</s><s>Među maquisima su se posebno istakli španski maquisi koji su nakon oslobođenja Francuske započeli voditi gerilske akcije u samoj Španiji.</s>

<s>Sabaté je među španskim maquisima bio jedan od najdugovječnijih i najuspješnijih, pri čemu se istakao velikim brojem atentata na pripadnike frankističke Civilne garde i predstavnike Francovog režima.</s><s>Sabaté i njegovi pristaše su svoje aktivnosti također financirali pljačkama banaka i bogatih kapitalista, koje su nazivali "eksproprijacijama".</s><s>Sabaté je svoju gerilsku aktivnost nastavio i godinama nakon što su od njih odustali njegovi komunistički suparnici iz Agrupaciones Guerrilleras.</s><s>Sa vremenom je stekao neslužbenu reputaciju frankističkog "državnog neprijatelja br. 1" te mu se pripisala smrt nekoliko stotina ljudi.</s>

<s>Godine 1960. je zajedno sa četvoricom sljedbenika poginuo u okršaju sa pripadnicima Civilne garde, postavši tako jedan od posljednjih istaknutijih poratnih anarhističkih gerilaca.</s>

<s>Njegova smrt je britanskog pisca Emerica Pressburgera potakla da napiše roman Killing a Mouse on Sunday koji je 1964. ekraniziran u Hollywoodu pod naslovom Behold a Pale Horse.</s><s>U njemu je lik temeljen na Sabatéu tumačio Gregory Peck.</s>

<s>Literatura</s>

<s>Beevor, Antony (2006).</s><s>The Battle for Spain: The Spanish Civil War 1936-1939, Penguin Books, .</s><s>Antonio Téllez, Sabaté: Guerrilla Extraordinary 
 Antonio Téllez, The Anarchist Resistance to Franco 
 Biography at libcom.org</s>

<s>Katalonci
Anarhisti
Sindikalni aktivisti</s>

