Crkva sv. Prokopija u Visokom
<s>Crkva sv. Prokopija u Visokom je crkva Srpske pravoslavne crkve i pripada Dabrobosanskoj mitropoliji.</s><s>Proglašena je za nacionalni spomenik BiH.</s><s>Nacionalni spomenik sastoji se od crkve, crkvenog dvorišta, ogradnog zida, ulazne kapije, parohijskog doma i pokretnog nasljeđa koje čini 18 ikona: Deizis sa arhanđelima Mihajlom i Gavrilom, Vaskrsenje Hristovo sa prazničnim scenama, Madona sa Hristom, Sv. Nikola, Sv. jevanđelist Marko,Krštenje Hristovo, Sv. Georgije ubija aždaju, Bogorodica sa Hristom, Sv. Petka i sv. Dimitrije, Sv. Nikola, Sv. Mitar, Nerukotvoreni Hristov lik na peškiru, Mandilium, Jerusalim, Jerusalim, Sv. Luka, Sv. Marko, Sv. Jovan i Sv. Matija.</s>

<s>Lokacija 
Crkva sv. Prokopija smještena je uz saobraćajnicu koja od Visokog vodi prema Kiseljaku.</s>

<s>Historija 
Podignuta je u podnožju brda Grad – Visočica, na čijem je vrhu smješten stari grad Visoki.</s><s>Na tom brdu bio je nekad sakralni objekat koji je prenešen u podnožje.</s><s>Crkva je obnovljena 1853. godine.</s><s>Ferman o gradnji crkve, pisana dokumentacija i sva crkvena arhiva su izgorjeli u požaru 1941. godine, tako da se vrijeme izgradnje objekta ne može da utvrdi sa sigurnošću.</s><s>U svojoj istoriji crkva je više puta obnavljana a posljednji put 1998. godine, kada su izvedeni radovi na fasadama crkve, krovopokrivački i radovi u enterijeru, te popravke prozora.</s><s>Radove je finansirala Grčka pravoslavna crkva.</s>

<s>Opis 
Pripada tipu jednobrodnih crkava.</s><s>Pravougaone je osnove čije su spoljne dimenzije 18,60 x 14,90 metara, a unutrašnje 16,30 x 12,70 metara.</s><s>Sa spoljne strane crkva ima šestougaonu apsidu koja je sa unutrašnje strane polukružna.</s><s>Naos Crkve završen je oltarskim prostorom sa đakonikonom i proskomidijom.</s><s>U sjevernom zidu apside nalazi se polukružna niša koja prilikom crkvenog obreda služi kao proskomidija.</s><s>Zidovi naosa su nekada bili potpuno oslikani.</s><s>Međutim, nakon posljednje obnove crkve freske su većim dijelom prekrečene, tako da danas pokrivaju centralnu zonu zidova.</s><s>Freske su rađene u zapadnom maniru.</s>

<s>Zbirka ikona 
Zbirka ikona u Crkvi sv. Prokopija u Visokom je jedna od najpoznatijih i najvećih zbirki ikona na prostoru Bosne i Hercegovine.</s><s>Zbirka je nastala poklonima parohijana, ali i donošenjem ikona iz crkvi u Sarajevu.</s><s>Zbirka se sastoji od stotinjak ikona, međutim, veći broj se odnosi na ikone rađene u tehnici kaširanja papira na drvo.</s><s>Dio zbirke čine rastavljeni dijelovi diptiha i triptiha.</s>

<s>Za vrijeme posljednjeg rata ikone su bile u podrumu MUP-a, franjevačkom samostanu i u Sabornoj crkvi u Sarajevu.</s><s>Dok se visočka zbirka nalazila u Sarajevu, konzervator Anika Skovran izvršila je konzervatorsko-restauratorski zahvat na tri ikone: Bogorodica sa Hristom na prijestolu, Uspenje Bogorodice i Deizis.</s><s>Danas su ove tri ikone izložene u Muzeju Srpske pravoslavne crkve u Sarajevu.</s><s>Ostale ikone su vraćene u crkvu u Visokom i sve su u lošem stanju.</s>

<s>Reference</s>

<s>Literatura 
 Ljiljana Ševo, Biblioteka Baština, Banja Luka, 2002. - Pravoslavne crkve i manastiri u Bosni i Hercegovini do 1978.</s><s>Godine
 Zdravko Kajmaković, Zidno slikarstvo u Bosni i Hercegovini, Sarajevo, 1971.</s>

<s>Vanjske veze</s>

<s>Mitropolija dabrobosanska</s>

<s>V
Crkve Mitropolije dabrobosanske
Građevine u Visokom
Nacionalni spomenici u Visokom</s>

