Greda (konstrukcija)
<s>Greda je izdužena vodoravna ili kosa nosiva građevna konstrukcija (nosač) za prenošenje vertikalnih opterećenja na ležaje (oslonac).</s><s>Ležaji mogu biti klizni, zglobni ili upeti.</s><s>Prema broju ležaja ili oslonaca razlikuju se greda s jednim ležajem (konzolna), s dva ležaja (prosto oslonjena, s prepustima), s više ležaja (kontinuirana).</s><s>Opterećena je na savijanje, a prema vrsti može biti statički određena ili statički neodređena.</s><s>Izrađuje se od drveta, čelika, armiranoga betona, rjeđe od kamena različita poprečnog presjeka.</s><s>Može se izvoditi i kao kosa konstrukcija (stube), na elastičnoj podlozi, ojačana pločom, kao dio mosta, dio zgrade i drugo.</s>

<s>Nosač</s>

<s>Nosač, ili točnije rečeno građevni nosač, je nosivi sklop koji prenosi opterećenje preko jednog ili više raspona na potpore (ležaje).</s><s>Može biti s prijepustima (konzolama) ili bez njih, odnosno linijski (greda, prečka okvira, luk, rešetka) ili plošni (ploča ili ljuska).</s><s>S obzirom na građevni materijal može biti od betona, armiranog ili prednapregnutog betona, čelika ili drugih kovina, te od drva (drvene konstrukcije).</s><s>Građevni nosač je punozidna ili rešetkasta konstrukcija u jednoj ravnini, oslonjena na svojim krajevima (na jednoj strani pomično, na drugoj nepomično).</s><s>To je prosta ili jednostavna greda.</s><s>Ako se produžava preko više polja, bez prekida na osloncima, naziva se kontinuirani nosač (ili greda).</s><s>Gredni nosači su napregnuti transverzalnim (okomiti na gredu) silama i napadnim momentima u svojoj ravnini, rjeđe aksijalnim silama i silama izvan svoje ravnine.</s>

<s>Savijanje</s>

<s>Za razliku od osnog opterećenja (vlak i tlak), pri savijanju štapa deformira se uzdužna os štapa.</s><s>Deformirana uzdužna os zove se elastična linija ili progib.</s><s>Razlikuje se čisto savijanje i poprečno savijanje.</s><s>Pri čistom savijanju sve su komponente unutrašnjih sila jednake nuli, osim momenta savijanja.</s><s>Pri poprečnom savijanju osim momenta savijanja pojavljuje se još i poprečna sila koja uzrokuje smicanje.</s><s>Čisto savijanje zove se još i savijanje spregovima, a poprečno savijanje, savijanje silama.</s><s>Moment savijanja uzrokuje normalna naprezanja σ koja se zamišljaju razdijeljenima po presjeku razmjerno udaljenosti od neutralne osi.</s><s>Neutralna os prolazi kroz težište promatranog presjeka.</s><s>Klasična jednakost koja određuje naprezanje u gredi uslijed djelovanja čistog savijanja je:</s>

<s>gdje je:  - naprezanje uslijed savijanja, M - moment savijanja oko neutralne osi x, y - okomita udaljenost od neutralne osi x, Ix - moment tromosti ili moment inercije oko neutral osi x.</s>

<s>Maksimalno naprezanje na savijanje σmax pojavljuje se u točki koja je najudaljenija od neutralne osi ymax:</s>

<s>gdje je:  - moment otpora presjeka.</s>

<s>Progib nosača  proizlazi iz diferencijalne jednakosti elastične linije:</s>

<s>Uobičajene vrijednosti za maksimalne momente savijanja, progibe, momente tromosti i momente otpora presjeka date su u tablicama.</s>

<s>Izvori</s>

<s>Konstrukcije</s>

