Katedralna škola
<s>Prve katedralne škole osnovane su u ranom srednjem vijeku kao centri naprednog obrazovanja, a mnoge od njih su se kasnije razvile u srednjovjekovne univerzitete.</s><s>Tokom čitavog srednjeg vijeka i kasnije, bile su komplementarne monastičkim školama.</s><s>Neke od ovih ranih katedralnih škola nastavljaju svoj rad i dan danas.</s>

<s>Rane škole</s>

<s>Za vrijeme kasnog Rimskog Carstva rimski je municipalni sistem edukacije postepeno propadao, a kako bi obezbijedili crkvi dovoljno školovanih klerika biskupi su započeli osnivanje vlastitih škola vezanih za katedrale u kojima su služili.</s><s>Najraniji zapis postojanja tako osnovane škole nalazi se u vizigotskoj Španiji za vrijeme Drugog sabora u Toledu 527. godine.</s><s>Ove rane škole koje su davale naglasak na religiozni nauk pod vodstvom lokalnih biskupa tokom 6. i 7. vijeka pojavile su se i u drugim djelovima Španije i u otprilike dvadesetak gradova u Galiji.</s>

<s>Tokom i nakon misije Augustina od Canterburyja zajedno s osnivanjem novih dijeceza pojavljuju se i katedralne škole diljem južne Britanije, najznačajnije od kojih su one u Canterburyju 597., Rochesteru 604. i Yorku 627.</s><s>Ova grupa škola spada u najstarije škole na svijetu u stalnoj funkciji.</s><s>Značajna funkcija katedralnih škola bila je i edukacija dječaka za pjevanje u crkvenim zborovima i mnoge od njih i danas imaju istu funkciju.</s>

<s>Karlo Veliki, franački kralj i kasnije car vrlo je brzo prepoznao važnost obrazovanja klera i u manjoj mjeri i plemstva, te je u pokušaju preokretanja silazeće tradicije izdao niz dekreta o potrebi obrazovanja u manastirima i katedralama.</s><s>Godine 789., njegov dekret Admonitio Generalis nalaže da se škole moraju osnovati u svakom manastiru i biskupiji, u kojoj "djeca mogu naučiti čitati i gdje se naučavaju psalmi, pisanje, pjevanje, računanje i gramatika." Kasniji dokumenti, kao što je pismo De litteris colendis, nalaže da biskupi imaju dužnost izabrati učitelje koji imaju "volju i vještinu učenja i želju naučavanja drugih", a dekret Sabora u Frankfurtu (794.) preporuča da se biskupi pobrinu za obrazovanje svog klera.</s>

<s>Kasnije su se katedralne škole osnovale u svim velikim evropskim gradovima kao što su Chartres, Orleans, Paris, Laon, Reims ili Rouen u Francuskoj i Utrecht, Liege, Koln, Metz, Speyer, Würzburg, Bamberg, Magdeburg, Hildesheim i Freising u Njemačkoj.</s><s>Na temelju prethodnih tradicija ove su katedralne škole uglavnom obrazovale buduće svećenike i školovale pismene upravitelje za sve složenije poslove na dvoru za vrijeme renesanse 12. vijeka.</s><s>Škola u Speyeru se afirmirala kao centar obrazovanja budućih diplomata Svetog Rimskog Carstva.</s><s>Dvor Henryja I. bio je usko povezan s katedralnom školom u Laonu, a on sam je bio jedan od primjera prvih pismenih kraljeva Evrope.</s>

<s>Razvoj i karakteristike
Katedralne škole su se uglavnom orijentirale na akademsko blagostanje djece plemstva.</s><s>Pošto su katedralne škole imale ulogu obrazovanja za buduću karijeru unutar crkve, djevojke nisu imale mogućnost njihovog pohađanja.</s><s>S vremenom su se mnogi dječaci željeli upisati iako nisu imali ambiciju nastaviti karijeru unutar crkve.</s><s>Povećani su zahtjevi za obrazovanjem ljudi u segmentima vladavine državom, diplomacije i neduhovnih crkvenih poslova.</s><s>Neke su škole prihvaćale manje od stotinu studenata.</s><s>Učenici su morali pokazati znatnu inteligenciju i morali su biti sposobni savladati zahtjevno akademsko gradivo.</s><s>Uzevši u obzir da su knjige u ono doba bile izuzetno skupe, studenti su morali usvojiti sposobnost memoriziranja učiteljevih predavanja.</s><s>Katedralne škole u ono doba bile su uglavnom podijeljene u dvije grupe ovisno o dobi učenika: schola minor bila je namijenjena mlađim studentima i kasnije je postala osnovna škola, dok je schola major bila namijenjena starijim studentima i kasnije se razvila u srednju školu.</s>

<s>Predmeti koji su se izučavali u katedralnim školama kretali su se od književnosti do matematike.</s><s>Ovi su se predmeti nazivali sedam slobodnih vještina: gramatika, astronomija, retorika (govorništvo), logika, aritmetika, geometrija i muzika.</s><s>Na predavanjima gramatike učenici su podučavani čitanju, pisanju i razumijevanju latinskog jezika, univerzalnog jezika Evrope onog doba.</s><s>Astronomija je bila potrebna za izračunavanje vremena i datuma.</s><s>Retorika je bila važna komponenta glasovnog obrazovanja.</s><s>Logika se sastojala od otkrivanja umjetnosti rješavanja matematičkih problema, a aritmetika je davala osnove za razmišljanje o količinama.</s><s>Učenici su čitali priče i pjesme na latinskom jeziku slavnih autora kao što su Ciceron ili Vergilije.</s><s>Slično kao i u današnje vrijeme, katedralne škole dijelile su se u niže (osnovne) i više škole s različitim kurikulima.</s><s>Kurikul niže škole obuhvaćao je čitanje, pisanje i pjevanje psalma, dok su kurikulumi viših škola sadržavali tzv. trivijum (gramatika, retorika i dijalektika), ostale slobodne vještine i izučavanje svetih spisa i pastoralnu teologiju.</s>

<s>Reference</s>

<s>Izvori</s>

<s>Vanjske veze 
 Članak u Encyclopaediji Britannici, pristupljeno 19. jula 2016.</s><s>Historija katedralnih škola u Engleskoj i Škotskoj , pristupljeno 19. jula 2016.</s><s>Historija katedralnih škola, pristupljeno 19. jula 2016.</s><s>Historija srednjovjekovnih univerziteta, pristupljeno 19. jula 2016.</s>

<s>Škole
Crkveno školstvo
Srednji vijek</s>

