Domena
<s>Domena (od francuskog: domaine, od latinskog dominium = vlasništvo) je termin iz srednjovjekovnog feudalizma za monarhov feud, njegovu ličnu imovinu.</s>

<s>Danas se pod tim terminom podrazumjeva državno, monarhovo ili krunsko Imanje.</s>

<s>Karakteristike i historija</s>

<s>Od prihoda domenâ podmirivali su se troškovi dvora, kraljevske porodice i administracije.</s><s>Direktnu upravu nad domenama uveo je Karlo Veliki u svom zakoniku Capitulare de villis iz 812.</s><s>U to vrijeme nije bilo razlike između državne i kraljeve privatne imovine.</s>

<s>Vremenom kako su rasli državni troškovi, a zemlja donirana kao feud plemstvu i crkvi te uvođenjem poreza slabjela je uloga domena.</s><s>Po hrvatsko-ugarskom pravu - dominium je bio plemićki feud sa urbarom i kmetovima, nad kojima je njihov feudalac imao i sudsku vlast.</s>

<s>Od 16. vijeka u Francuskoj a od 17. vijeka po njemačkim zemljama, uvođenjem prava zemaljskih staleža na odobravanje poreza, počinje se razlikovati u financijskoj upravi zemlje kraljeva riznica od državne riznice, a od 19. vijeka zakonom je utvrđeno državno vlasništvo domena, za razliku od krunskih dobara kao privatnog monarhovog vlasništva.</s><s>Nakon provođenja agrarnih reformi, domene su razdijeljene i danas postoje samo kao eksperimentalne i nešto rjeđe, kao ogledna državna dobra.</s>

<s>Engleske domene</s>

<s>Ranosrednjovjekovne engleske iz 1066. zvane su domesne, one su bile monarhovo vlasništvo a kmetovi na tom teritoriju imali su niz privilegija.</s><s>Demesne su prema engleskom feudalnom zakonu, bile dio feuda koji je vlastelin zadržao za vlastito korištenje ili ga dao u zakup.</s><s>Vremenom kako se zakonima ograničavala vlastelinska samovolja nad zakupcima - Vlastelinska demesna je označavala vlastelinovu kući sa okolnim parkom i zemlju.</s>

<s>Krunske (ili kraljevske) demesne su bile onaj dio krunskih imanja koji nije dodijeljen feudalacima, već su njime upravljali kraljevi upravitelji.</s><s>Kasnije su predane Parlamentu u zamjenu za godišnji najam.</s>

<s>Izvori</s>

<s>Vanjske veze</s>

<s>Demesne, land tenure</s>

<s>Feudalizam</s>

