หักค่าใช้จ่ายภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา (1)
โดย...สมชาย ชูเกตุ
5 ก.พ. 2559

โดย...สมชาย ชูเกตุ
การยื่นแบบเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาประจำปีภาษี 2558 จะเสียภาษีมากน้อยเท่าใด ขึ้นอยู่กับจำนวนเงินได้พึงประเมิน การหักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อน จำนวนเงินได้สุทธิ  อัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา รวมถึงการยกเว้นภาษีเงินได้บางกรณี
การหักค่าใช้จ่ายในการคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดามี 2 วิธี  
วิธีที่ 1 หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมา หรือที่เรียกกันว่า “หักเหมา” กฎหมายกำหนดให้หักคิดเป็นอัตราร้อยละของจำนวนเงินได้พึงประเมิน
วิธีที่ 2 หักค่าใช้จ่ายตามความจำเป็นและสมควร หรือที่เรียกกันว่า  “หักจริง” กฎหมายกำหนดให้นำหลักเกณฑ์การหักรายจ่ายของบริษัท ฯลฯ โดยนำมาตรา 65 ทวิ และมาตรา 65 ตรี แห่งประมวลรัษฎากร มาอนุโลมใช้เงินได้พึงประเมินตามประมวลรัษฎากร แบ่งออกเป็น 8 ประเภทเงินได้ ฯลฯ บางประเภทให้หักค่าใช้จ่ายเหมาวิธีเดียว เงินได้ ฯลฯ บางประเภทให้หักค่าใช้จ่ายจริง เงินได้ ฯลฯ บางประเภทให้เลือกหักค่าใช้จ่ายเหมา หรือเลือกหักค่าใช้จ่ายจริง เงินได้ ฯลฯ บางประเภทไม่ให้หักค่าใช้จ่ายใดๆ
การหักค่าใช้จ่ายสำหรับเงินได้พึงประเมินแต่ละประเภท สรุปได้ดังนี้
· เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40 (1) แห่งประมวลรัษฎากร ได้แก่ เงินเดือน ค่าจ้าง ผลประโยชน์อื่นใดที่ได้รับจากนายจ้าง ฯลฯ เงินได้ ฯลฯ ประเภทนี้เป็นของพนักงานหรือลูกจ้างที่เป็นมนุษย์เงินเดือน กฎหมายกำหนดให้หักค่าใช้จ่ายเหมาอัตราร้อยละ 40 ของเงินได้ ฯลฯ  รวมแล้วหักได้ไม่เกิน 60,000 บาท ไม่ว่าจะมีเงินเดือน ฯลฯ มากเท่าใดก็ตาม
· เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40 (2) แห่งประมวลรัษฎากร ได้แก่ ค่านายหน้า ค่าธรรมเนียม ค่าจ้างจากการรับทำงานให้ ฯลฯ ผู้ว่าจ้างจ่ายเงินได้ ฯลฯ ประเภทนี้ให้บุคคลภายนอก ซึ่งเป็นผู้รับจ้าง (มิใช่พนักงานหรือลูกจ้างของผู้จ่ายเงินได้ ฯลฯ) พูดง่ายๆ ว่า งานเสร็จจึงจะจ่ายเงินค่าจ้างให้ กฎหมายกำหนดให้หักค่าใช้จ่ายเหมาอัตราร้อยละ 40 ของเงินได้ฯลฯ รวมแล้วหักได้ไม่เกิน 60,000 บาท เช่นเดียวกับเงินได้ ฯลฯ ตามมาตรา 40 (1)
กรณีผู้มีเงินได้ ฯลฯ ตามมาตรา 40 (1) ด้วย จะต้องนำเงินได้ ฯลฯ ตามมาตรา 40 (1) รวมกับเงินได้ ฯลฯ ตามมาตรา 40 (2) แล้วจึงหักค่าใช้จ่ายเหมาอัตราร้อยละ  40 รวมแล้วหักได้ไม่เกิน 60,000 บาท ไม่ใช่เงินได้ ฯลฯ แต่ละประเภทหักไม่เกิน  60,000 บาท อย่าได้หลงลืมเชียว 
· เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40 (3) แห่งประมวลรัษฎากร ได้แก่ ค่าแห่งกู๊ดวิลล์ ค่าแห่งลิขสิทธิ์ หรือสิทธิอย่างอื่น ฯลฯ กฎหมายกำหนดให้ค่าแห่งลิขสิทธิ์ หักค่าใช้จ่ายเหมาอัตราร้อยละ 40 ของเงินได้ ฯลฯ รวมแล้วหักได้ไม่เกิน 60,000 บาท สำหรับเงินได้ ฯลฯรายการอื่น กฎหมายไม่ให้หักค่าใช้จ่ายใดๆ
· เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40 (4) แห่งประมวลรัษฎากร ได้แก่ ดอกเบี้ยพันธบัตร ดอกเบี้ยเงินฝาก ดอกเบี้ยหุ้นกู้ ดอกเบี้ยตั๋วเงิน ดอกเบี้ยเงินกู้ยืม เงินปันผล ฯลฯ กฎหมายไม่ให้หักค่าใช้จ่ายใดๆ ส่วนใหญ่เป็นเรื่องของผลตอบแทนจากเงินลงทุน อย่างไรก็ตาม กฎหมายให้สิทธิสำหรับเงินได้ ฯลฯ บางรายการที่ได้ถูกหักภาษีเงินได้ ณ ที่จ่ายไว้ตามอัตราที่กฎหมายกำหนด ผู้มีเงินได้ ฯลฯ สามารถเลือกที่จะนำมารวมคำนวณยื่นแบบเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือไม่ก็ได้    
สำหรับการหักค่าใช้จ่ายของเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(5)–(8) แห่งประมวลรัษฎากร ติดตามได้สัปดาห์หน้า สวัสดีครับ