ทำความรู้จัก...อัตราแลกเปลี่ยนเงิน
เมื่อวันก่อนหลายท่านอาจได้อ่านข่าวว่า TFEX มีแผนพัฒนาสินค้าน้องใหม่สำหรับปีมังกรทองนี้
13 ม.ค. 2555

เมื่อวันก่อนหลายท่านอาจได้อ่านข่าวว่า TFEX มีแผนพัฒนาสินค้าน้องใหม่สำหรับปีมังกรทองนี้ 
ซึ่งก็คือ เหรียญสหรัฐล่วงหน้า หรือ Currency Futures ดังนั้นในครั้งนี้ คอลัมน์ “นัดพบอนุพันธ์” ขอพาทุกท่านไปรู้จักกับอัตราแลกเปลี่ยน เพื่อให้ท่านผู้อ่านได้เตรียมพร้อมก่อนเริ่มซื้อขายกันนะครับ 
โดยปกติแล้วการซื้อขายสินค้าและบริการจะมีการชำระค่าสินค้าเข้ามาเกี่ยวข้องด้วย โดยหากเป็นการซื้อขายภายในประเทศทั้งผู้ซื้อและผู้ขาย จะใช้เงินตราของประเทศตัวเองในการชำระค่าสินค้า เช่น หากซื้อขายในประเทศไทยก็จะใช้เป็นเงินบาท หรือหากซื้อขายในสหรัฐก็จะใช้เงินสกุลเหรียญสหรัฐ เป็นต้น 
แต่ในกรณีของการค้าระหว่างประเทศที่แต่ละประเทศก็ต่างมีสกุลเงินของตนเองนั้น คู่ค้าทั้งสองก็จะตกลงกันว่าจะใช้สกุลเงินใดเป็นสกุลเงินกลางในการใช้ชำระค่าสินค้าและบริการ และหากเงินสกุลกลางดังกล่าวไม่ใช่เงินสกุลหลักของประเทศของตน ก็จะต้องมีการใช้อัตราแลกเปลี่ยนในการแปลงเงินที่ได้จากการขายสินค้าเป็นสกุลเงินในประเทศ หรือแปลงเงินในประเทศเพื่อไปชำระค่าสินค้าในสกุลกลาง ดังนั้นอัตราแลกเปลี่ยนจึงเป็นเป็นตัวแปรที่สะท้อนค่าของเงินแต่ละสกุล หรืออย่างที่หลายๆ คนเรียกว่า ค่าเงินนั่นเอง
สำหรับไทยนั้น มีประเทศที่เป็นคู่ค้าหลักๆ ก็คือ ประเทศในกลุ่มอาเซียน จีน ญี่ปุ่น และสหรัฐ ซึ่งในการซื้อขายนั้นก็มักจะใช้เงินสกุลกลางที่ได้รับความเชื่อถือทั่วโลก ซึ่งก็คือเงินเหรียญสหรัฐในการแลกเปลี่ยน ดังนั้นสำหรับคนไทยแล้วค่าเงินบาทจะอ้างอิงถึงอัตราแลกเปลี่ยนระหว่างเงินบาทกับเงินเหรียญสหรัฐเป็นหลัก
ค่าเงินบาทนี้ไม่ได้มีค่าคงที่ แต่จะเคลื่อนไหวขึ้นลงตลอดเวลา 24 ชั่วโมง โดยมีสองคำศัพท์ที่เรามักได้ยินอยู่เสมอ คือ ค่าเงินบาทแข็งตัวและค่าเงินบาทอ่อนตัว โดยค่าเงินบาทอ่อนตัว หมายถึง เงินบาทมีค่าลดลงเมื่อเทียบกับเงินเหรียญสหรัฐ อย่างเช่น อัตราแลกเปลี่ยนเคลื่อนไหวจาก 30 บาทต่อเหรียญสหรัฐ เปลี่ยนเป็น 32 บาทต่อเหรียญสหรัฐ นั่นก็หมายความว่า เดิมเงิน 1 บาท สามารถแลกได้ 1/30 = 0.0333 เหรียญสหรัฐ แต่อัตราใหม่ เงิน 1 บาท สามารถแลกได้เพียง 1/32 = 0.0312 เหรียญสหรัฐ ซึ่งแลกได้น้อยกว่าเดิม หรือมองอีกมุมว่าต้องใช้จำนวนเงินบาทมากขึ้นหากต้องการแลกเงิน 1 เหรียญสหรัฐ เป็นต้น 
ในทางกลับกันหากเงินบาทแข็งค่า ก็หมายความว่าเงินบาทมีค่าเพิ่มขึ้นเมื่อเทียบกับเงินเหรียญสหรัฐ อย่างเช่น จากตัวอย่างข้างต้น หากอัตราแลกเปลี่ยนลดมาอยู่ที่ 29 บาทต่อเหรียญสหรัฐ ก็จะทำให้การแลกเงิน 1 เหรียญสหรัฐ ใช้เงินบาทจำนวนน้อยลง 
เงินบาทที่อ่อนค่าหรือแข็งค่า ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจทั้งทางตรงและทางอ้อมผ่านการค้าระหว่างประเทศและธุรกรรมอื่นๆ ที่เชื่อมโยงกับต่างประเทศ ซึ่งในครั้งต่อไปนัดพบอนุพันธ์จะนำปัจจัยที่จะส่งผลกระทบทำให้ค่าเงินบาทแข็งค่าขึ้น หรืออ่อนค่าลงมาเล่าให้ฟังนะครับ