Many argue those recent phenomena such as the landmark Brown v. Board of Education decision in 1954, the emergence of the "Freedom Riders" in 1961, the 1963 Freedom Summer of activist-supported black voter registration, and the free alternative black Freedom Schools demonstrate the political implications of the word "free" in context of free jazz.
Mnogi tvrde da ovi noviji fenomeni, kao što je prekretna presuda slučaja Braun protiv Odbora za obrazovanje iz 1954, pojava „Fredom rajdera” 1961. godine, Leto slobode 1963. u vidu aktivističke podrške registracije crnih glasača, i slobodne alternativne crnačke Slobodne škole demonstriraju političke implikacije reči „slobodan” u kontekstu slobodnog džeza.