Grut- en Lyts-Bamastate
Grut-Bamastate en Lyts-Bamastate stienen westlik fan Kollumerterp benoarden Kollum, gemeente Kollumerlân, ticht by it Dokkumer Djip. Fan beide states is neat werom te finen.

It is ûnbekend wannear't de stinzen boud binne. Doe't yn 1467 Kollumerlân en de stêd Grins beslueten ta de bou fan kastiel of blokhûs yn Kollum, fersetten inkele haadlingen har dêr tsjin: yn Kollum Pybe Eernsma yn Meckemabuorren en Pybe Bawama. Yn 1516 waarden fan Anth Bauwema fan Kollum alle goed “reppellick ende onreppelick, waar die gelegen zijn” ferbeurd ferklearre wegens syn ferset tsjin it Boergondysk gesach en skonken oan de fjildoerste Joost fan Buren. Anth Bauwema en sy frou Anna Sythjema hienen tegearre twa bern, Rytse en Anna. Anna boaske mei Sappo Bauwema (mooglik in efterneef) dy't tusken 1531 - 1554 gritenijfolmacht op de Fryske lândei, tsjerkefoud en dykgraaf fan Kollumerlân wie. 
In tiidgenoat en sib fan Sappe wie Adzert Bauwema. Hy boaske mei Gerland Foppinga (Adzert soe in soan fan Sappe west hawwe). Harren soan Ofcke fan Bauwema hie út syn houlik mei Anna fan Eminga in dochter Bjuck, berne yn 1579 "bij Kollum", dy't de beide sates Bama erfde. Mei har man Gerrit fan Wytsma wennde se op Obbema by Ie. Bama wie sûnttiids gjin aadlik hûs mear. Yn 1628 wurdt oer ôfbraak fan ien fan de sates Bama ”op het Torp” sprutsen; útsein “de stien ende metselerye aan het binnenhuis ofte stins”, dy't fan Gerrit fan Wytsma bleaune. Yn 1640 wienen Gerrit fan Wytsma en syn frou eigeners fan beide sates. Se stoarnen beide yn 1652 te Ie en lieten de sates nei oan harren dochter Maria Clara fan Wytsma dy't se yn 1676 ferkocht. Yn de ferkeapakten wurden beide betitele as in “heerlijcke eigenerfde sathe landts”.
Yn 1664 wurdt Bama as aadlike state oanjûn; yn 1718 Grut en Lyts Bama as gewoane pleatsen. Yn de tiid fan de ynfiering fan it kadaster wienen beide sates ûnbehuze.

 Bewenners 	
 1467 Pybe Bawama (?)
 1516 Anth Bauwema
 1531 - 1554 Sappo Bauwema
 Adzert Bauwema
 Ofcke fan Bauwema
 Gerrit fan Wytsma
 oant 1676 Maria Clara fan Wytsma

 
State
Stins
Kollum
Eardere stins of state yn Fryslân
Stins of state yn Kollumerlân
Stins of state yn Noardeast-Fryslân
Bouwurk út de 15e iuw
Bouwurk sloopt yn de 17e iuw