Robert Loggia
Robert Loggia (wiere namme: Salvatore Loggia; New York, 3 jannewaris 1930 – Los Angeles, 4 desimber 2015) wie in Amerikaansk akteur en regisseur fan Sisyljaansk komôf. Hy waard bekend mei rollen yn films as Scarface, Prizzi's Honor en An Officer and a Gentleman en yn tillefyzjesearjes as Mancuso, FBI en The Sopranos. Loggia waard nominearre foar in Oscar en twa kear foar in Emmy Award, en wûn yn 1988 in Saturn Award.

Libben en karriêre

Jonkheid en oplieding
Salvatore Loggia waard yn 1930 berne op Staten Island, in borough fan 'e stêd New York. Hy wie de soan fan 'e skuonmakker Beniamino Loggia, dy't berne wie yn it doarp Palma di Montechiaro, op Sisylje, en dy syn frou Elena Blandino, berne yn Vittoria, ek op Sisylje. Loggia groeide op yn 'e Italjaanske ymmigrantebuert Little Italy, op Manhattan, en wie fan hûs út Italjaansktalich. 

Loggia trochrûn de middelbere skoalle oan 'e New Dorp High School, en learde neitiid fierder oan it Wagner Kolleezje. Hy studearre in blaumoandei sjoernalistyk oan 'e Universiteit fan Missoery, mar stapte al rillegau oer nei de Noardwestlike Universiteit, yn Evanston, ûnder de reek fan Chicago, dêr't er ûnder Alvina Krause aktearlessen folge. Letter learde er fierder ûnder Stella Adler oan 'e Actor's Studio, yn New York. Hy ûnderbriek syn stúdzjetiid om yn it Amerikaanske Leger te tsjinjen, dêr't er de rang fan luitenant berikte en wurke as nijslêzer op tillefyzje en radio foar it Southern Command Network yn 'e Panamakanaalsône.

Karriêre
Fan 1951 ôf stie Loggia yn New York op 'e planken, en yn 1955 makke er syn debút op Broadway yn it toanielstik The Man with the Golden Arm. In jier letter hied er syn earste roltsje yn in film, wêrfoar't er lykwols net op 'e ôftiteling fermelden waard. Yn 1958 briek er troch mei syn rol as sheriff Elfego Baca yn 'e Disney-tillefyzjesearje The Nine Lives of Elfego Baca. 

Yn 1966 hie Loggia fierders de haadrol yn 'e etektivesearje T.H.E. Cat, oer in ynbrekker dy't sirkusartyst wurden is en yn syn frije tiid misdieden oplost. Doe't dy searje fanwegen ôffallende sjochsifers al rillegau stopset waard, makke Loggia in midlifekrisis troch dy't er letter omskriuwe soe as in "Dante-eske delgong yn 'e hel." Hy rekke al syn selsfertrouwen kwyt en seis jier lang liek syn karriêre oan diggels te lizzen. Syn earste houlik gie der úteinlik oan stikken en hy klaude pas wer by de wâl op doe't er yn 'e kunde kaam mei Audrey O'Brien, dy't letter syn twadde frou wurde soe.

Yn 'e 1960-er en 1970-er jierren hie Loggia gastrollen yn û.m. de plysjesearjes The Untouchables, Starsky and Hutch, Columbo, Kojak en Hawaii Five-0, de westernsearjes Gunsmoke, The High Chaparral, The Big Valley en Rawhide, de detektivesearje Ellery Queen, en de aksjesearje Charlie's Angels. Letter wied er ek te sjen yn gastrollen yn 'e westersearje The Little House on the Prairie, de soapsearje Falcon Crest, de detektivesearje Magnum, P.I. en de komeedzjesearjes Dharma & Greg, Frasier en Malcolm in the Middle. Yn 2004 hied er in weromkearende rol yn 'e misdiesearje The Sopranos, yn 'e rol fan 'e gewelddiedige maffioso Feech La Manna. Dêrnjonken wie Loggia ek as tillefyzjeregisseur aktyf, û.m. fan ôfleverings fan 'e detektivesearjes Quincy M.E., Magnum, P.I. en Hart to Hart.

Regisseur Blake Edwards caste Loggia fierders gauris yn byrollen yn syn films, wêrûnder Revenge of the Pink Panther (1978) en S.O.B. (1981). Om dyselde tiid hinne wie Loggia ek te sjen yn 'e slapstickfilm Flatfoot in Egypt, mei Bud Spencer. Ek spile Loggia yn 'e film Mercy Mission: The Rescue of Flight 771 (1983), dy't basearre wie op in wierbard ynsidint mei Air New Zealand-flecht 103. Begjin 1980-er jierren waard er fierders wrâldferneamd mei rollen yn 'e maffiafilms Scarface (1983) en Prizzi's Honor (1985), en as in gewelddiedige sûplap (de heit fan it personaazje fan haadrolspiler Richard Gere) yn An Officer and a Gentleman (1982). 

Ek mei syn rol as generaal William Grey, de sjef fan 'e generale stêf fan 'e Amerikaanske Striidkrêften yn 'e science fiction-film Independence Day (1996), krige Loggia in protte bekendheid. Yn 2016 kroep er foar in cameo yn 'e film Independence Day: Resurgence nochris yn 'e hûd fan Grey. Fierders wied er yn 'e 1990-er jierren û.m. te sjen yn 'e science fiction-film Lifepod (1993), de westernfilm Bad Girls (1994) en de aksjefilm I Love Trouble (1994).

Loggia waard yn 1986 nominearre foar in Oscar (de wichtichste Amerikaanske filmpriis) foar syn rol fan 'e gnoarrige privee-detektive Sam Ransom yn 'e skriller Jagged Edge (1985). Yn 1990 folge in nominaasje foar in Emmy Award (de wichtichste Amerikaanske tillefyzjepriis) foar syn rol fan 'e FBI-agint Nick Mancuso yn 'e plysjesearje Mancuso, FBI. Yn 2001 waard Loggia jitris nominearre foar in Emmy foar syn byrol fan pake Victor yn 'e komeedzjesearje Malcolm in the Middle. Fierders wûn er yn 1988 in Saturn Award yn 'e kategory bêste byrol fan in akteur foar syn optreden yn 'e film Big. 

Mei syn djippe, gnarsende stim krige Loggia ek in protte wurk as stimakteur. Sa wurke er yn 1988 mei oan 'e Disney-tekenfilm Oliver & Company. Letter wied er as stimakteur û.m. belutsen by de produksje fan 'e kompjûterspultsjes FreeSpace 2 (1999), Scarface: The World is Yours (2006) en Grant Theft Auto III (2010), en de tekenfilm The Dog of Flanders (1997). Teffens hied er in weromkearende rol yn 'e tekenfilmsearje Tom Goes to the Mayor (2004-2006).

Priveelibben
Loggia troude yn 1954 mei Marjorie Sloan, mei wa't er trije bern krige: Tracey, John en Kristina. Syn soan waard produksje-ûntwerper, en syn beide dochters aktrise. Troch Loggia syn midlifekrisis rekke syn houlik mei Sloan yn 'e twadde helte fan 'e 1960-er jierren yn 'e swierrichheden, en dat kaam nea wer goed. Uteinlik skieden se yn 1981. It jiers dêrop wertroude Loggia mei de sakefrou Audrey O'Brien, dy't in dochter út in eardere relaasje hie, Cynthia Marlette. Dyselde waard sadwaande Loggia syn styfdochter. Loggia en O'Brien bleaune oant syn ferstjerren byinoar.

Op 17 desimber 2011 ûntfong Loggia in earedoktoraat fan 'e Universiteit fan Missoery, dêr't er as jongeman oan studearre hie.

Ferstjerren
Yn 2010 waard by Loggia de sykte fan Alzheimer fêststeld. Likegoed gied er suver oan syn dea ta troch mei aktearjen. Hy ferstoar op 4 desimber 2015 yn syn hûs yn 'e Los Anzjelynske wyk Brentwood, oan komplikaasjes feroarsake troch syn krupsje. Robert Loggia waard 85 jier.

Filmografy

|-

|-
|align="center"| 1956 || Somebody Up There Likes Me || Frankie Peppo || net fermeld op 'e ôftiteling
|-
|align="center"| 1957 || The Garment Jungle || Tulio Renata || 
|-
|align="center"| 1958 || Cop Hater || resjersjeur Steve Carelli || 
|-
|align="center"| 1958 || The Lost Missile || dr. David Loring || 
|-
|align="center"| 1963 || Cattle King || Johnny Quatro || 
|-
|align="center"| 1965 || The Greatest Story Ever Told || Joazef fan Nazaret || 
|-
|align="center"| 1966 || The Three Sisters || Solyony || 
|-
|align="center"| 1966 || Elfego Baca: Six Gun Law || Elfego Baca || 
|-
|align="center"| 1969 || Che! || Faustino Morales || 
|-
|align="center"| 1974 || Two Missionaries || Marches Gonzaga || 
|-
|align="center"| 1977 || Speedtrap || Spillano || 
|-
|align="center"| 1977 || First Love || John March || 
|-
|align="center"| 1978 || Revenge of the Pink Panther || Al Marchione || 
|-
|align="center"| 1980 || The Ninth Configuration || luitenant Bennish || 
|-
|align="center"| 1980 || Flatfoot in Egypt || Edward Burns || 
|-
|align="center"| 1981 || S.O.B. || Herb Maskowitz || 
|-
|align="center"| 1982 || An Officer and a Gentleman || Byron Mayo || 
|-
|align="center"| 1982 || Trail of the Pink Panther || Bruno Langois || 
|-
|align="center"| 1983 || Psycho II || dokter Bill Raymond || 
|-
|align="center"| 1983 || Curse of the Pink Panther || Bruno Langois || 
|-
|align="center"| 1983 || Scarface || Frank López || 
|-
|align="center"| 1985 || Prizzi's Honor || Eduardo Prizzi || 
|-
|align="center"| 1985 || Jagged Edge || Sam Ransom || nom. Oscar foar bêste byrol fan in akteur
|-
|align="center"| 1986 || Armed and Dangerous || Michael Carlino || 
|-
|align="center"| 1986 || That's Life! || pastoar Baragone || 
|-
|align="center"| 1987 || Over the Top || Jason Cutler || 
|-
|align="center"| 1987 || Hot Pursuit || "Mac" MacClaren || 
|-
|align="center"| 1987 || The Believers || ynspekteur Sean McTaggert || 
|-
|align="center"| 1987 || Gaby: A True Story || Michel Brimmer || 
|-
|align="center"| 1987 || Amazon Women on the Moon || generaal McCormick || net fermeld op 'e ôftiteling; segmint The Unknown Soldier
|-
|align="center"| 1988 || Big || MacMillan || Saturn Award foar bêste byrol fan in akteur
|-
|align="center"| 1988 || Oliver & Company || Sykes || as stimakteur 
|-
|align="center"| 1989 || Relentless || Bill Malloy || 
|-
|align="center"| 1989 || Triumph of the Spirit || pastoar Arouch || 
|-
|align="center"| 1990 || Opportunity Knocks || Milt Malkin || 
|-
|align="center"| 1991 || The Marrying Man || Lew Horner || 
|-
|align="center"| 1991 || Necessary Roughness || coach Wally Rig || 
|-
|align="center"| 1992 || Gladiator || "Pappy" Jack || 
|-
|align="center"| 1992 || Innocent Blood || Sallie "The Shark" Macelli || 
|-
|align="center"| 1992 || Spies Inc. || Mac || 
|-
|align="center"| 1993 || Lifepod || direkteur Banks || 
|-
|align="center"| 1994 || Bad Girls || Frank Jarrett || 
|-
|align="center"| 1994 || The Last Tattoo || kaptein-luitenant-op-see Conrad Dart    || 
|-
|align="center"| 1994 || I Love Trouble || Matt Greenfield || 
|-
|align="center"| 1995 || Coldblooded || Gordon || 
|-
|align="center"| 1995 || Man with a Gun || Philip Marquand || 
|-
|align="center"| 1996 || Independence Day || generaal William Grey || 
|-
|align="center"| 1997 || Lost Highway || Dick Laurent / Eddy || 
|-
|align="center"| 1997 || Smilla's Sense of Snow || Moritz Jasperson || 
|-
|align="center"| 1997 || The Dog of Flanders || pake Jehan || oarspronklike Japanske titel: Furandāsu no Inu; stimakteur yn 'e Ingelske neisyngronisearring
|- 
|align="center"| 1997 || The Don's Analyst || don Vito Leoni || 
|-
|align="center"| 1998 || Wide Awake || pake Beal || 
|-
|align="center"| 1988 || The Proposition || Hannibal Thurman || 
|-
|align="center"| 1988 || Holy Man || John McBainbridge || 
|-
|align="center"| 1988 || Hard Time || Connie Martin || 
|-
|align="center"| 1999 || The Suburbans || Jules || 
|-
|align="center"| 1999 || Flypaper || Marvin || 
|-
|align="center"| 1999 || American Virgin || Ronny || 
|-
|align="center"| 2000 || Return to Me || Angelo Pardipillo || 
|-
|align="center"| 2001 || Dodson's Journey || Opti Dodson || 
|-
|align="center"| 2001 || The Shipment || Frank Colucci || 
|-
|align="center"| 2001 || All Over Again || Zack || 
|-
|align="center"| 2005 || The Deal || Jared Tolson || 
|-
|align="center"| 2006 || Funny Money || Feldman || 
|-
|align="center"| 2006 || Rain || Jake Marvin || 
|-
|align="center"| 2006 || Forget About It || Carl Campobasso || 
|- 
|align="center"| 2006 || Wild Seven || Mackey Willis || 
|-
|align="center"| 2008 || The Boneyard Collection || ? || 
|-
|align="center"| 2008 || The Least Of These || pastoar William Jennings || 
|-
|align="center"| 2009 || Shrink || dokter Robert Carter || 
|-
|align="center"| 2010 || Harvest || Siv || 
|-
|align="center"| 2010 || Obituary of the Sun || Samuel Levine || 
|-
|align="center"| 2011 || Fake || Seamus White || 
|-
|align="center"| 2011 || The Grand Theft || generaal McAvoy || 
|-
|align="center"| 2011 || The Great Fight || dr. Salvatore Reno || 
|-
|align="center"| 2011 || The Life Zone || John Lation / Satan || 
|-
|align="center"| 2012 || Apostle Peter and the Last Supper || de apostel Petrus || 
|-
|align="center"| 2012 || Tim and Eric's Billion Dollar Movie || Tommy Schlaaang || 
|-
|align="center"| 2012 || The Diary of Preston Plummer || John Percy || 
|-
|align="center"| 2012 || Margarine Wars || pake Griswold || 
|-
|align="center"| 2013 || Real Gangsters || Tanno || 
|-
|align="center"| 2014 || Snapshot || Paul Grady || 
|-
|align="center"| 2014 || Scavenger Killers || dokter Montgomery || 
|-
|align="center"| 2014 || An Evergreen Christmas || Pops || 
|-
|align="center"| 2014 || The Big Fat Stone || pastoar Walter || 
|-
|align="center"| 2015 || Bleeding Hearts || sheriff Wilson || 
|-
|align="center"| 2015 || No Deposit || Sydney Fischer || 
|-
|align="center"| 2015 || Sicilian Vampire || Santino Trafficante sr. || 
|-
|align="center"| 2016 || Independence Day: Resurgence || generaal William Grey || cameo; postúm útbrocht
|-
|align="center"| 2016 || The Red Maple Leaf || Patrick Adams sr. || postúm útbrocht
|-
|align="center"| 2017 || Cries of the Unborn || Lation || postúm útbrocht
|-
|align="center"| 2019 || The Savant || dokter Salvatore Reno || postúm útbrocht
|-

|-
|align="center"| 1959 || Wagon Train || José Maria Moran || gastrol; ôfl. The Jose Maria Moran Story
|-
|align="center"| 1959 || Alcoa Presents: One Step Beyond || Tom Grant || gastrol; ôfl. The Hand
|-
|align="center"| 1962 || The Untouchables || Leo Mencken || gastrol; ôfl. Takeover
|-
|align="center"| 1963 || Alfred Hitchcock Presents || sjauffeur || gastrol; ôfl. You'll Be the Death of Me
|-
|align="center"| 1965 || Combat! || Etienne || gastrol; ôfl. The Tree of Moray
|-
|align="center"| 1965 || Gunsmoke || luitenant Cal Tripp || gastrol; ôfl. Chief Joseph
|-
|align="center"| 1965 || The Wild Wild West || Warren Trevor || gastrol; ôfl. The Night of Sudden Death
|-
|align="center"| 1966–1967 || T.H.E. Cat || Thomas Hewitt Edward Cat || fêste rol; 26 ôfl.
|-
|align="center"| 1968 || The Big Valley || Vern Hickson || gastrol; ôfl. The Profit and the Lost
|-
|align="center"| 1968 || The High Chaparral || Chio || gastrol; ôfl. The Deceivers
|-
|align="center"| 1974 || Cannon || ? || gastrol; 1 ôfl.
|-
|align="center"| 1974 || Mannix || ynspekteur Varga || gastrol; ôfl. Bird of Prey
|-
|align="center"| 1975 || Starsky & Hutch || Ben Forest || gastrol; ôfl. The Fix
|-
|align="center"| 1975 || S.W.A.T. || Joe Stevens || gastrol; ôfl. Hit Men
|-
|align="center"| 1976 || Cannon || ? || gastrol; 1 ôfl.
|-
|align="center"| 1976 || Columbo || Harry || gastrol; ôfl. Now You See Me
|-
|align="center"| 1976 || The Moneychangers || Tony "Tony Bear" || weromkearende rol; 2 ôfl.
|-
|align="center"| 1976–1977 || The Rockford Files || Manny Arturis || weromkearende rol; 2 
|-
|align="center"| 1976 || Wonder Woman || Hans Eichler || gastrol; ôfl. Wonder Woman vs Gargantua
|-
|align="center"| 1976 || Street Killing || Louis Spillane || tillefyzjefilm
|-
|align="center"| 1977 || Raid on Entebbe || Yigal Allon || tillefyzjefilm
|-
|align="center"| 1978 || The Rockford Files || Russell Nevitt || gastrol; ôfl. Rosendahl and Gilda Stern Are Dead
|-
|align="center"| 1980–1986 || Magnum, P.I. || Philippe Trusseau || weromkearende rol; 3 ôfl.
|-
|align="center"| 1981 || Fantasy Island || Porter Brockhill || gastrol; ôfl. The Heroine/The Warrior
|-
|align="center"| 1982 || A Woman Called Golda || presidint Anwar Sadat fan Egypte || minysearje
|-
|align="center"| 1982 || Little House on the Prairie || Thomas Stark || gastrol; ôfl. Rage
|-
|align="center"| 1983–1984|| Emerald Point N.A.S. || Yuri Bukharin || fêste rol; 16 ôfl.
|-
|align="center"| 1987 || Echoes in the Darkness || Jay Smith || weromkearende rol; 2 ôfl.
|-
|align="center"| 1987 || Conspiracy: The Trial of the Chicago 8 || William Kunstler || tillefyzjefilm
|-
|align="center"| 1988 || Favorite Son || Nick Mancuso || gastrol; ôfl. Part One
|-
|align="center" style="vertical-align:top"| 1989–1990 || style="vertical-align:top"|Mancuso, F.B.I. || style="vertical-align:top"| FBI-agint Nick Mancuso || fêste rol; 20 ôfl.nom. Emmy Award foar bêste akteur yn in dramasearje
|-
|align="center"| 1991 || Sunday Dinner || Ben Benedict || minysearje; 6 ôfl.
|-
|align="center"| 1993 || Wild Palms || senator Anton Kreutzer || minysearje; 5 ôfl.
|-
|align="center"| 1993 || Mercy Mission: the Rescue of Flight 771    || Gordon Vette || tillefyzjefilm
|-
|align="center"| 1994 || Picture Windows || Merce || gastrol; ôfl. Armed Response
|-
|align="center"| 1996 || The Right to Remain Silent || ynspekteur Mike Brosloe || tillefyzjefilm
|-
|align="center"| 1996 || Mistrial || kaptein Lou Unger || tillefyzjefilm
|-
|align="center"| 1999 || Joan of Arc || pastoar Monet || minysearje; 2 ôfl.
|-
|align="center"| 2000 || Dharma & Greg || generaal Kirby || gastrol; ôfl. Hell No, Greg Can't Go
|-
|align="center" style="vertical-align:top"| 2000 || style="vertical-align:top"| Malcolm in the Middle || style="vertical-align:top"| pake Victor || gastrol; ôfl. The Grandparentsnom. Emmy Award foar bêste gastrol fan in akteur yn in komeedzjesearje
|-
|align="center"| 2000 || Frasier || Stefano || gastrol; ôfl. The Three Faces of Frasier
|-
|align="center"| 2000 || The Outer Limits || rjochter Earl Clayton || gastrol; ôfl. Final Appeal
|-
|align="center"| 2000 || Touched by an Angel || Chandler Crowne || gastrol; ôfl. Restoration
|-
|align="center"| 2003 || Queens Supreme || rjochter Thomas O'Neill || fêste rol; 13 ôfl.
|-
|align="center"| 2004 || The Sopranos || Feech La Manna|| weromkearende rol; 4 ôfl.
|-
|align="center"| 2006 || Tom Goes to the Mayor || Lew Petersen || as stimakteur; gastrol; ôfl. Saxman
|-
|align="center"| 2008 || Monk || Louie Flynn || gastrol; ôfl. Mr. Monk Takes a Punch
|-
|align="center"| 2010 || Hawaii Five-0 || boatsman 1e klasse Ed McKay || gastrol; ôfl. Ho'apano
|-
|align="center"| 2010–2011 || Men of a Certain Age || Artie || weromkearende rol; 3 ôfl.
|-
|align="center"| 2011–2013 || Family Guy || himsels || live-action cameo; weromkearende rol; 2 ôfl.
|-

|-
|align="center"| 1999 || Freespace 2 || admiraal Petrarch || as stimakteur
|-
|align="center"| 2001 || Grand Theft Auto III || Ray Machowski || as stimakteur
|-
|align="center"| 2006 || Scarface: The World Is Yours || ferteller / boarger || as stimakteur
|-
|}

Keppelings om utens
  Folsleine filmografy fan Robert Loggia yn 'e Internet Movie Database (IMDb)

Amerikaansk telefyzje-akteur
Amerikaansk filmakteur
Amerikaansk toanielakteur
Amerikaansk stimakteur
Amerikaansk telefyzjeregisseur
Amerikaansk persoan fan Sisyljaansk komôf
Persoan berne yn 1930
Persoan stoarn yn 2015