
2008 елдан, ягъни күпкатлы торак йортларны капиталь ремонтлау буенча программаны гамәлгә ашыра башлаганнан бирле, Татарстанда бу эшләрне башкаруга 24,6 млрд. сумлык финанслар тотылган. Гомуми мәйданы 27,2 млн кв. метр булган 6,6 мең күпкатлы йорт капиталь төзекләндерелгән. Ягъни әлеге программаны 4 ел дәвамында гамәлгә ашыру гына да бездәге күпкатлы йортларның 42 процентында яшәү шартларын яхшыртырга ярдәм иткән. Әлеге мәгълүматлар бүген ТР Хөкүмәте йортында Татарстанда “Торак-коммуналь хуҗалыкны реформалаштыруга ярдәм фонды турында”гы законның үтәлешенә багышланган киңәшмәдә яңгырады. ТР Президенты Рөстәм Миңнеханов рәислегендә узган киңәшмәдә “Торак-коммуналь хуҗалыкны реформалаштыруга ярдәм фонды” дәүләт корпорациясенең генераль директоры Константин Цицин катнашты.

ТР төзелеш, архитектура һәм торак-коммуналь хуҗалык министры Ирек Фәйзуллин үз чыгышында белдергәнчә,республикада капиталь төзекләндерү таләп ителгән тагын 7 мең йортны төзекләндерү өчен 35 млрд сумга якын финанслар таләп ителә. Билгеле булганча, күпкатлы йортларны капиталь ремонтлау буенча быелгы программаны гамәлгә ашыруга 4,3 млрд сум бүленгән. Шуның 270 млн. сумы –федераль фонд акчалары, 2 млрд. сумнан артыгы төбәк һәм җирле казналар өлешенә туры килә. 1,59 млрд сумы - торак милекчеләре акчалары. “2012 елгы капиталь ремонт программасы өчен каралган лимит агымдагы ел программасындагы күләмдә расланды. Ягъни эшләр күләме дә быелгы кебек булачак. Мондый темплар белән капиталь төзекләндерү бурычын башкару өчен 6-7 ел вакыт кирәк булачак”, - ди министр.

Президент Рөстәм Миңнеханов шушы дүрт ел эчендә Татарстанда йортларны капиталь төзекләндерү буенча зур тәҗрибә тупланды, дип саный. “Шушы дүрт ел эчендә подряд оешмаларын сайлау һәм мониторинглау системасы эшләнде. Ел саен аларга таләпләр катлаулана бара. Торак милекчеләреннән бу максатларга акча туплау системасы да яхшы гына эшли”, -лип ассызыклады ул. Президент торакны капиталь төзекләндерүне тәмамлау өчен, республикага тагын 4-5 ел эчендә Торак-коммуналь хуҗалыкны реформалаштыруга ярдәм буенча федераль фонд ярдәме кирәк булачак, дип белдерә. Рөстәм Миңнеханов бу программа мөһимлеген, аның кешеләрне, торак пунктларны үзгәртүдәге әһәмиятен искәртте.

Федераль фонд җитәкчесе Константин Цицин сүзләренә караганда, Торак-коммуналь хуҗалыкны реформалаштыруга ярдәм фонды эшли башлаганнан бирле, аның барлык программалары буенча, төбәкләргә үзләренең дә финанслауда катнашуын исәпкә алып 367 млрд сум юнәлдерелгән. Бу акчаларның 6,2 проценты Татарстан өлеше. Ул ил төбәкләре арасында иң зур өлеш. Цицин монда республика җитәкчелеге кабул иткән карарларның, биредә капиталь ремонт буенча алып барылган зур эшләрнең саллы роль уйнавын аерым искәртте. Фонд җитәкчесе Татарстанда Торак-коммуналь хуҗалыкны реформалаштыруга ярдәм буенча төбәк фонды төзелүенә, капиталь төзекләндерүнең барлык технологияләре эшләнүенә игътибар юнәлтте. “Элегрәк федераль фонд белән республика капиталь төзекләндерү программасын тигез өлешләрдә финансласа, 4 елдан хәл үзгәрде. Бүген Татарстан әлеге программа буенча федераль фондтан салынган 1 сумга үзеннән 15 сум сала. Бу бик лаеклы үрнәк. Башка төбәкләрне дә шушы юлдан барырга чакырабыз. Хөкүмәттә хәзер төбәкләрдә ремонт уздыруның системасын төзү буенча фикер алышулар бара”, - ди Цицин. Аның аңлатуынча, киләсе елдан башка төбәкләр алдына да Торак-коммуналь хуҗалыкны реформалаштыруга ярдәм буенча үз фондларын булдыру бурычы мәҗбүри куела. “Киләсе елга субъектларга капиталь ремонт буенча барлык финансларны 1 октябрьгә кадәр үзләрендә шундый системаны төзү йөкләмәсе куеп кына бүләчәкбез”, - ди Цицин.

Татарстан быелгы капиталь ремонт программасын планлаштырылганнан 1 айга элегрәк тәмамлый. Хәзергә планда каралган 999 йортның 998 ендә эшләр тәмамланган. Ягъни 4 млрд 265 млн. сумлык эшләр (лимитның 99 проценты) башкарылган. Татарстан программаны үтәп чыгып, федераль фонд алдында йөкләмәсен үтәгәч, быел өстәмә акчаларга өметләнә аламы? Журналистлар белән әңгәмәсендә федераль фонд җитәкчесе бу мәсьәләгә ачыклык кертте. “Әлегә барлык акчалар да үзләштерелмәгән. Без ел ахырына кадәр алар үзләштерелер дип ышанабыз. Шундый очрак өчен фондта махсус бонус чаралары каралган. Әгәр дә капиталь ремонт һәм авария хәлендәге тораклардан гражданнарны күчерү программалары буенча республика быелгы йөкләмәләрен вакытында үтәп чыкса, 2011 ел нәтиҗәләре буенча Татарстан тагын 250 млн сум алачак”, - диде ул.

Киләсе елга исә бу программаларны республикада гамәлгә ашыру өчен федераль фонд Татарстанга 1 млрд сумга якын финанслар бүләргә планлаштыра.
2012 елда Татарстан торак-коммуналь хуҗалыкка ярдәм фондынан 1 миллиард сум алачак